Brahman

2.7 - সৱা একাহৱিশেষাঃ - কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদ তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণ পাঠঃ - ত্ৰিৱৃত্ স্তোমঃ

(Sava Ekaha Visheshah in Assamese)

From Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana

This text is part of the Taittiriya Brahmana of the Krishna Yajurveda, focusing on the Sava Ekaha rituals, specifically the Brihaspatisava. These Vedic chants are centered on Brahman, the ultimate reality. The rituals involve complex stomas like Trivrit, which are believed to bestow Brahmavarchasa, the splendor of spiritual knowledge and intellectual brilliance. Chanting these ancient verses is considered a profound meditative practice that aligns the practitioner with cosmic order and divine wisdom. It serves to purify the intellect and elevate the consciousness, grounding the devotee in the Vedic tradition of ritual excellence and spiritual authority.

কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে দ্ৱিতীযাষ্টকে সপ্তমঃ প্ৰপাঠকঃ - সৱা একাহৱিশেষাঃ
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
2.7.1 অনুৱাকং - বৃহস্পতিসৱঃ
ত্ৰিৱৃ-থ্স্তোমো ভৱতি । ব্ৰহ্মৱৰ্চসং-ৱৈঁ ত্ৰিৱৃত্ । ব্ৰহ্মৱৰ্চসমেৱাৱৰুন্ধে ॥ অগ্নিষ্টোম-স্সোমো ভৱতি । ব্ৰহ্মৱৰ্চসং-ৱাঁ অগ্নিষ্টোমঃ । ব্ৰহ্মৱৰ্চসমেৱাৱৰুন্ধে ॥ ৰথন্তৰগ্ং সাম ভৱতি । ব্ৰহ্মৱৰ্চসং-ৱৈঁ ৰথন্তৰম্ । ব্ৰহ্মৱৰ্চসমেৱাৱৰুন্ধে ॥ পৰিস্ৰজী হোতা ভৱতি ॥ 1 ॥
অৰুণো মিৰ্মিৰস্ত্ৰিশুক্ৰঃ । এত-দ্ৱৈ ব্ৰহ্মৱৰ্চসস্য ৰূপম্ । ৰূপেণৈৱ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমৱৰুন্ধে ॥ বৃহস্পতি-ৰকামযত দেৱানা-ম্পুৰোধা-ঙ্গচ্ছেযমিতি । স এত-ম্বৃহস্পতিসৱমপশ্যত্ । তমা-ঽহৰত্ । তেনাযজত । ততো ৱৈ স দেৱানা-ম্পুৰোধা-মগচ্ছত্ । যঃ পুৰোধাকাম-স্স্যাত্ । স বৃহস্পতিসৱেন যজেত ॥ 2 ॥
পুৰোধামেৱ গচ্ছতি ॥ তস্য প্ৰাতস্সৱনে সন্নেষু নাৰাশগ্ংসেষু । একাদশ দক্ষিণা নীযন্তে । একাদশ মাদ্ধ্যদিন্নে সৱনে সন্নেষু নাৰাশগ্ংসেষু । একাদশ তৃতীযসৱনে সন্নেষু নাৰাশগ্ংসেষু । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-থ্সম্পদ্যন্তে । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-দ্ৱৈ দেৱতাঃ । দেৱতা এৱাৱৰুন্ধে ॥ অশ্ৱশ্চতুস্ত্ৰিগ্ংশঃ । প্ৰাজাপত্যো ৱা অশ্ৱঃ ॥ 3 ॥
প্ৰজাপতি-শ্চতুস্ত্ৰিগ্ংশো দেৱতানাম্ । যাৱতীৰেৱ দেৱতাঃ । তা এৱাৱৰুন্ধে ॥ কৃষ্ণাজিনে ঽভিষিঞ্চতি । ব্ৰহ্মণো ৱা এত-দ্ৰূপম্ । য-ত্কৃষ্ণাজিনম্ । ব্ৰহ্মৱৰ্চসেনৈৱৈনগ্ং সমৰ্ধযতি ॥ আজ্যেনাভিষিঞ্চতি । তেজো ৱা আজ্যম্ । তেজ এৱাস্মি-ন্দধাতি ॥ 4 ॥
(হোতা ভৱতি - যজেত - ৱা অশ্ৱো - দধাতি) (অ. 1)
2.7.2 অনুৱাকং - ৱৈশ্যসৱঃ
যদাগ্নেযো ভৱতি । অগ্নিমুখা হ্যৃদ্ধিঃ ॥ অথ য-ত্পৌষ্ণঃ । পুষ্টিৰ্ৱৈ পূষা । পুষ্টি-ৰ্ৱৈশ্যস্য । পুষ্টিমেৱাৱৰুন্ধে ॥ প্ৰসৱায সাৱিত্ৰঃ ॥ অথ য-ত্ত্ৱাষ্ট্ৰঃ । ত্ৱষ্টা হি ৰূপাণি ৱিকৰোতি ॥ নিৰ্ৱৰুণত্ৱায ৱাৰুণঃ ॥ 5 ॥
অথো য এৱ কশ্চ সন্থ্সূযতে । স হি ৱাৰুণঃ ॥ অথ য-দ্ৱৈশ্ৱদেৱঃ । ৱৈশ্ৱদেৱো হি ৱৈশ্যঃ ॥ অথ য-ন্মাৰুতঃ । মাৰুতো হি ৱৈশ্যঃ ॥ সপ্তৈতানি হৱীগ্ংষি ভৱন্তি । সপ্তগণা ৱৈ মৰুতঃ ॥ পৃশ্নিঃ পষ্ঠৌহী মাৰুত্যালভ্যতে । ৱিড্ৱৈ মৰুতঃ ॥ ৱিশ এৱৈত-ন্মদ্ধ্যতো-ঽভিষিচ্যতে । তস্মা-দ্ৱা এষ ৱিশঃ প্ৰিযঃ । ৱিশো হি মদ্ধ্যতো-ঽভিষিচ্যতে ॥ ঋষভচৰ্মে-ঽদ্ধ্যভিষিঞ্চতি । স হি প্ৰজনযিতা ॥ দদ্ধ্না-ঽভিষিঞ্চতি । ঊৰ্গ্ৱা অন্নাদ্য-ন্দধি । ঊৰ্জৈৱৈন-মন্নাদ্যেন সমৰ্ধযতি ॥ 6 ॥
(ৱাৰুণো - ৱিড্ৱৈ মৰুতো-ঽষ্টৌ চ) (অ. 2)
অনুৱাকং 3 - ব্ৰাহ্মণসৱঃ
যদাগ্নেযো ভৱতি । আগ্নেযো ৱৈ ব্ৰাহ্মণঃ ॥ অথ য-থ্সৌম্যঃ । সৌম্যো হি ব্ৰাহ্মণঃ ॥ প্ৰসৱাযৈৱ সাৱিত্ৰঃ ॥ অথ য-দ্বাৰ্হস্পত্যঃ । এতদ্ৱৈ ব্ৰাহ্মণস্য ৱাক্পতীযম্ ॥ অথ যদগ্নীষোমীযঃ । আগ্নেযো ৱৈ ব্ৰাহ্মণঃ । তৌ যদা সগঞ্চ্ছেতে ॥ 7 ॥
অথ ৱীৰ্যাৱত্তৰো ভৱতি ॥ অথ য-থ্সাৰস্ৱতঃ । এতদ্ধি প্ৰত্যক্ষ-ম্ব্ৰাহ্মণস্য ৱাক্পতীযম্ ॥ নিৰ্ৱৰুণত্ৱাযৈৱ ৱাৰুণঃ । অথো য এৱ কশ্চ সন্থ্সূযতে । স হি ৱাৰুণঃ ॥ অথ য-দ্দ্যাৱাপৃথিৱ্যঃ । ইন্দ্ৰো ৱৃত্ৰায ৱজ্ৰমুদযচ্ছত্ । ত-ন্দ্যাৱাপৃথিৱী নান্ৱমন্যেতাম্ । তমেতেনৈৱ ভাগধেযেনা-ন্ৱমন্যেতাম্ ॥ 8 ॥
ৱজ্ৰস্য ৱা এষো-ঽনুমানায । অনুমতৱজ্ৰ-স্সূযাতা ইতি ॥ অষ্টাৱেতানি হৱীগ্ংষি ভৱন্তি । অষ্টাক্ষৰা গাযত্ৰী । গাযত্ৰী ব্ৰহ্মৱৰ্চসম্ । গাযত্ৰিযৈৱ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমৱৰুন্ধে ॥ হিৰণ্যেন ঘৃতমু-ত্পুনাতি । তেজস এৱ ৰুচে ॥ কৃষ্ণাজিনে-ঽভিষিঞ্চতি । ব্ৰহ্মণো ৱা এতদৃখ্সামযো ৰূপম্ । য-ত্কৃষ্ণাজিনম্ । ব্ৰহ্মন্নেৱৈন-মৃখ্সামযো-ৰদ্ধ্যভিষিঞ্চতি ॥ ঘৃতেনা-ভিষিঞ্চতি । তথা ৱীৰ্যাৱত্তৰো ভৱতি ॥ 9 ॥
(সগঞ্চ্ছেতে - ভাগধেযেনান্ৱমন্যেতাগ্ং - ৰূপ-ঞ্চত্ৱাৰি চ) (অ. 3)
অনুৱাকং 4 - সোমসৱঃ
ন ৱৈ সোমেন সোমস্য সৱো-ঽস্তি । হতো হ্যেষঃ । অভিষুতো হ্যেষঃ । ন হি হত-স্সূযতে । সৌমীগ্ং সূতৱশামালভতে । সোমো ৱৈ ৰেতোধাঃ । ৰেত এৱ ত-দ্দধাতি ॥ সৌম্যৰ্চা ঽভিষিঞ্চতি । ৰেতোধা হ্যষা । ৰেত-স্সোমঃ । ৰেত এৱাস্মি-ন্দধাতি ॥ য-ত্কিঞ্চ ৰাজসূযমৃতে সোমম্ । ত-থ্সৰ্ৱ-ম্ভৱতি ॥ অষাঢং-যুঁথ্সু পৃতনাসু পপ্ৰিম্ । সুৱৰ.ষামফ্স্ৱাং-ৱৃঁজনস্য গোপাম্ । ভৰেষুজাগ্ং সুক্ষিতিগ্ং সুশ্ৰৱসম্ । জযন্ত-ন্ত্ৱামনু মদেম সোম ॥ 10 ॥
(ৰেত-স্সোমঃ সপ্ত চ ) (অ. 4)
অনুৱাকং 5 - পৃথিসৱঃ
যো ৱৈ সোমেন সূযতে । স দেৱসৱঃ । যঃ পশুনা সূযতে । স দেৱসৱঃ । য ইষ্ট্যা সূযতে । স মনুষ্যসৱঃ । এতং-ৱৈঁ পৃথযে দেৱাঃ প্ৰাযচ্ছন্ন্ । ততো ৱৈ সো-ঽপ্যাৰণ্যানা-ম্পশূনামসূযত । যাৱতীঃ কিযতীশ্চ প্ৰজা ৱাচং-ৱঁদন্তি । তাসাগ্ং সৰ্ৱাসাগ্ং সূযতে ॥ 11 ॥
য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ নাৰাশগ্গ্স্যৰ্চা ঽভিষিঞ্চতি । মনুষ্যা ৱৈ নৰাশগ্ংসঃ । নিহ্নুত্য ৱাৱৈতত্ । অথাভিষিঞ্চতি ॥ য-ত্কিঞ্চ ৰাজসূয-মনুত্তৰৱেদীকম্ । ত-থ্সৰ্ৱ-ম্ভৱতি ॥ যে মে পঞ্চাশত-ন্দদুঃ । অশ্ৱানাগ্ং সধস্তুতিঃ । দ্যুমদগ্নে মহি শ্ৰৱঃ । বৃহ-ত্কৃধি মঘোনাম্ । নৃৱদমৃত নৃণাম্ ॥ 12 ॥
(সূযতে - সধস্তুতিস্ত্ৰীণি চ) (অ. 5)
অনুৱাকং 6 - গোসৱঃ
এষ গোসৱঃ । ষট্ত্ৰিগ্ংশ উক্থ্যো বৃহ-থ্সামা । পৱমানে কণ্ৱৰথন্তৰ-ম্ভৱতি ॥ যো ৱৈ ৱাজপেযঃ । স সম্ৰাট্থ্সৱঃ । যো ৰাজসূযঃ । স ৱৰুণসৱঃ । প্ৰজাপতি-স্স্ৱাৰাজ্য-ম্পৰমেষ্ঠী । স্ৱাৰাজ্য-ঙ্গৌৰেৱ ॥ গৌৰিৱ ভৱতি ॥ 13 ॥
য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ উভে বৃহ-দ্ৰথন্তৰে ভৱতঃ । তদ্ধি স্ৱাৰাজ্যম্ ॥ অযুত-ন্দক্ষিণাঃ । তদ্ধি স্ৱাৰাজ্যম্ ॥ প্ৰতিধুষা ঽভিষিঞ্চতি । তদ্ধি স্ৱাৰাজ্যম্ ॥ অনুদ্ধতে ৱেদ্যৈ দক্ষিণত আহৱনীযস্য বৃহত-স্স্তোত্ৰ-ম্প্ৰত্যভিষিঞ্চতি । ইযং-ৱাঁৱ ৰথন্তৰম্ ॥ 14 ॥
অসৌ বৃহত্ । অনযোৰেৱৈন-মনন্তৰ্হিত-মভিষিঞ্চতি ॥ পশুস্তোমো ৱা এষঃ । তেন গোসৱঃ । ষট্ত্ৰিগ্ংশ-স্সৰ্ৱঃ ॥ ৰেৱজ্জাত-স্সহসা ৱৃদ্ধঃ । ক্ষত্ৰাণা-ঙ্ক্ষত্ৰভৃত্তমো ৱযোধাঃ । মহা-ন্মহিত্ৱে তস্তভানঃ । ক্ষত্ৰে ৰাষ্ট্ৰে চ জাগৃহি । প্ৰজাপতেস্ত্ৱা পৰমেষ্ঠিন-স্স্ৱাৰাজ্যেনাভিষিঞ্চা-মীত্যাহ ॥ স্ৱাৰাজ্য-মেৱৈন-ঙ্গমযতি ॥ 15 ॥
(ইৱ ভৱতি - ৰথন্তৰ - মাহৈক-ঞ্চ) (অ. 6)
অনুৱাকং 7 - ওদনসৱমন্ত্ৰাঃ
সিগ্ংহে ৱ্যাঘ্ৰ উত যা পৃদাকৌ । ত্ৱিষিৰগ্নৌ ব্ৰাহ্মণে সূৰ্যে যা । ইন্দ্ৰং-যাঁ দেৱী সুভগা জজান । সা ন আগন্ ৱৰ্চসা সংৱিঁদানা ॥ যা ৰাজন্যে দুন্দুভাৱাযতাযাম্ । অশ্ৱস্য ক্ৰন্দ্যে পুৰুষস্য মাযৌ । ইন্দ্ৰং-যাঁ দেৱী সুভগা জজান । সা ন আগন্ ৱৰ্চসা সংৱিঁদানা ॥ যা হস্তিনি দ্ৱীপিনি যা হিৰণ্যে । ত্ৱিষি-ৰশ্ৱেষু পুৰুষেষু গোষু ॥ 16 ॥
ইন্দ্ৰং-যাঁ দেৱী সুভগা জজান । সা ন আগন্ ৱৰ্চসা সংৱিঁদানা ॥ ৰথে অক্ষেষু ৱৃষভস্য ৱাজে । ৱাতে পৰ্জন্যে ৱৰুণস্য শুষ্মে । ইন্দ্ৰং-যাঁ দেৱী সুভগা জজান । সা ন আগন্ ৱৰ্চসা সংৱিঁদানা ॥ ৰাডসি ৱিৰাডসি । সম্ৰাডসি স্ৱৰাডসি ॥ ইন্দ্ৰায ত্ৱা তেজস্ৱতে তেজস্ৱন্তগ্গ্ শ্ৰীণামি । ইন্দ্ৰায ত্ৱৌজস্ৱত ওজসৱন্তগ্গ্ শ্ৰীণামি ॥ 17 ॥
ইন্দ্ৰায ত্ৱা পযস্ৱতে পযস্ৱন্তগ্গ্ শ্ৰীণামি । ইন্দ্ৰায ত্ৱা-ঽঽযুষ্মত আযুষ্মন্তগ্গ্ শ্ৰীণামি ॥ তেজো-ঽসি । ত-ত্তে প্ৰযচ্ছামি । তেজস্ৱদস্তু মে মুখম্ । তেজস্ৱচ্ছিৰো অস্তু মে । তেজস্ৱান্. ৱিশ্ৱতঃ প্ৰত্যম্ । তেজসা সম্পিপৃগ্ধি মা ॥ ওজো-ঽসি । ত-ত্তে প্ৰযচ্ছামি ॥ 18 ॥
ওজস্ৱদস্তু মে মুখম্ । ওজস্ৱচ্ছিৰো অস্তু মে । ওজস্ৱান্. ৱিশ্ৱতঃ প্ৰত্যম্ । ওজসা সম্পিপৃগ্ধি মা ॥ পযো-ঽসি । তত্তে প্ৰযচ্ছামি । পযস্ৱদস্তু মে মুখম্ । পযস্ৱচ্ছিৰো অস্তু মে । পযস্ৱান্. ৱিশ্ৱতঃ প্ৰত্যম্ । পযসা সম্পিপৃগ্ধি মা ॥ 19 ॥
আযুৰসি । ত-ত্তে প্ৰযচ্ছামি । আযুষ্মদস্তু মে মুখম্ । আযুষ্মচ্ছিৰো অস্তু মে । আযুষ্মান্. ৱিশ্ৱতঃ প্ৰত্যম্ । আযুষা সম্পিপৃগ্ধি মা ॥ ইমমগ্ন আযুষে ৱৰ্চসে কৃধি । প্ৰিযগ্ং ৰেতো ৱৰুণ সোম ৰাজন্ন্ । মাতেৱাস্মা অদিতে শৰ্ম যচ্ছ । ৱিশ্ৱে দেৱা জৰদষ্টিৰ্যথা ঽসত্ ॥ 20 ॥
আযুৰসি ৱিশ্ৱাযুৰসি । সৰ্ৱাযুৰসি সৰ্ৱমাযুৰসি ॥ যতো ৱাতো মনো জৱাঃ । যতঃ, ক্ষৰন্তি সিন্ধৱঃ । তাসা-ন্ত্ৱা সৰ্ৱাসাগ্ং ৰুচা । অভিষিঞ্চামি ৱৰ্চসা ॥ সমুদ্ৰ ইৱাসি গহ্মনা । সোম ইৱাস্যদাভ্যঃ । অগ্নিৰিৱ ৱিশ্ৱতঃ প্ৰত্যম্ । সূৰ্য ইৱ জ্যোতিষা ৱিভূঃ ॥ 21 ॥
অপাং-যোঁ দ্ৰৱণে ৰসঃ । তমহমস্মা আমুষ্যাযণায । তেজসে ব্ৰহ্মৱৰ্চসায গৃহ্ণামি । অপাং-যঁ ঊৰ্মৌ ৰসঃ । তমহমস্মা আমুষ্যাযণায । ওজসে ৱীৰ্যায গৃহ্ণামি । অপাং-যোঁ মদ্ধ্যতো ৰসঃ । তমহমস্মা আমুষ্যাযণায । পুষ্ট্যৈ প্ৰজননায গৃহ্ণামি । অপাং-যোঁ যজ্ঞিযো ৰসঃ । তমহমস্মা আমুষ্যাযণায । আযুষে দীৰ্ঘাযুত্ৱায গৃহ্ণামি ॥ 22 ॥
(গোষ্ - ৱোজস্ৱন্তগ্গ্ শ্ৰীণা - ম্যোজো-ঽসি তত্তে প্ৰযচ্ছামি - পযসা সম্পিপৃগ্ধি মা-স-দ্- ৱিভূ--ৰ্ যজ্ঞিযো ৰসো দ্ৱে চ) (অ. 7)
অনুৱাকং 8 - ওদনসৱগতা স্থাৰোহণমন্ত্ৰাঃ
অভিপ্ৰেহি ৱীৰযস্ৱ । উগ্ৰশ্চেত্তা সপত্নহা ॥ আতিষ্ঠ মিত্ৰৱৰ্ধনঃ । তুভ্য-ন্দেৱা অধিব্ৰৱন্ন্ ॥ অঙ্কৌন্যঙ্কা ৱভিতো ৰথং-যৌঁ ধ্ৱান্তং-ৱাঁতাগ্ৰমনু সচংৰন্তৌ দূৰে হেতিৰিন্দ্ৰিযাৱা-ন্পতত্ৰী তে নো-ঽগ্নযঃ পপ্ৰযঃ পাৰযন্তু ॥ শমে অস্ ইতে-ন্নো. ॥ আতিষ্ঠন্ত-ম্পৰি ৱিশ্ৱে অভূষন্ন্ । শ্ৰিযং-ৱঁসানশ্চৰতি স্ৱৰোচাঃ । মহত্-তদস্যাসুৰস্য নাম । আ ৱিশ্ৱৰূপো অমৃতানি তস্থৌ ॥ অনু ত্ৱেন্দ্ৰো মদত্ৱনু বৃহস্পতিঃ ॥ 23 ॥
অনু সোমো অন্ৱগ্নিৰাৱীত্ । অনু ত্ৱা ৱিশ্ৱে দেৱা অৱন্তু । অনু সপ্ত ৰাজানো য উতাভিষিক্তাঃ ॥ অনু ত্ৱা মিত্ৰাৱৰুণাৱিহাৱতম্ । অনু দ্যাৱাপৃথিৱী ৱিশ্ৱশভূম্ । সূৰ্যো অহোভিৰনু ত্ৱা-ঽৱতু । চন্দ্ৰমা নক্ষত্ৰৈৰনু ত্ৱা-ঽৱতু ॥ দ্যৌশ্চ ত্ৱা পৃথিৱী চ প্ৰচেতসা । শুক্ৰো বৃহ-দ্দক্ষিণা ত্ৱা পিপৰ্তু । অনু স্ৱধা চিকিতাগ্ং সোমো অগ্নিঃ । আ-ঽয-ম্পৃণক্তু ৰজসী উপস্থম্ ॥ 24 ॥
(বৃহস্পতিঃ - সোমো অগ্নিৰেক-ঞ্চ) (অ. 8)
অনুৱাকং 9 - ওদনসৱঃ
প্ৰজাপতিঃ প্ৰজা অসৃজত । তা অস্মা-থ্সৃষ্টাঃ পৰাচীৰাযন্ন্ । স এত-ম্প্ৰজাপতিৰোদন-মপশ্যত্ । সো-ঽন্ন-ম্ভূতো-ঽতিষ্ঠত্ । তা অন্যত্ৰান্নাদ্যমৱিত্ত্ৱা । প্ৰজাপতি-ম্প্ৰজা উপাৱৰ্তন্ত । অন্নমেৱৈন-ম্ভূত-ম্পশ্যন্তীঃ প্ৰজা উপাৱৰ্তন্তে । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ সৰ্ৱাণ্যন্নানি ভৱন্তি ॥ 25 ॥
সৰ্ৱে পুৰুষাঃ । সৰ্ৱাণ্যেৱান্নান্যৱৰুন্ধে । সৰ্ৱা-ন্পুৰুষান্ ॥ ৰাডসি ৱিৰাডসীত্যাহ । স্ৱাৰাজ্যমেৱৈন-ঙ্গমযতি ॥ যদ্ধিৰণ্য-ন্দদাতি । তেজস্তেনাৱৰুন্ধে । যত্তিসৃধন্ৱম্ । ৱীৰ্য-ন্তেন । যদষ্ট্ৰাম্ ॥ 26 ॥
পুষ্টি-ন্তেন । যত্-কমণ্ডলুম্ । আযুষ্টেন ॥ যদ্ধিৰণ্যমাবদ্ধ্নাতি । জ্যোতিৰ্ৱৈ হিৰণ্যম্ । জ্যোতিৰেৱাস্মিন্-দধাতি । অথো তেজো ৱৈ হিৰণ্যম্ । তেজ এৱাত্ম-ন্ধত্তে ॥ যদোদন-ম্প্ৰাশ্নাতি । এতদেৱ সৰ্ৱমৱৰুদ্ধ্য ॥ 27 ॥
তদস্মি-ন্নেকধা-ঽধাত্ ॥ ৰোহিণ্যা-ঙ্কাৰ্যঃ । যদ্ব্ৰাহ্মণ এৱ ৰোহিণী । তস্মাদেৱ । অথো ৱৰ্ষ্মৈৱৈনগ্ং সমানানা-ঙ্কৰোতি ॥ উদ্যতা সূৰ্যেণ কাৰ্যঃ । উদ্যন্তং-ৱাঁ এতগ্ং সৰ্ৱাঃ প্ৰজাঃ প্ৰতিনন্দন্তি ॥ দিদৃক্ষেণ্যো দৰ্শনীযো ভৱতি । য এৱং-ৱেঁদ ॥ ব্ৰহ্মৱাদিনো ৱদন্তি ॥ 28 ॥
অৱেত্যো-ঽৱভৃথা(3) না(3) ইতি । য-দ্দৰ্ভপুঞ্জীলৈঃ পৱযতি । ত-থ্স্ৱিদেৱাৱৈতি । তন্নাৱৈতি ॥ ত্ৰিভিঃ পৱযতি । ত্ৰয ইমে লোকাঃ । এভিৰেৱৈনং-লোঁকৈঃ পৱযতি । অথো অপাং-ৱাঁ এত-ত্তেজো ৱৰ্চঃ । য-দ্দৰ্ভাঃ । য-দ্দৰ্ভপুঞ্জীলৈঃ পৱযতি । অপামেৱৈন-ন্তেজসা ৱৰ্চসা-ঽভিষিঞ্চতি ॥ 29 ॥
(ভৱ - ন্ত্যষ্ট্ৰা - মৱৰুদ্ধ্য - ৱদন্তি - দৰ্ভা য-দ্দৰ্ভপুঞ্জীলৈঃ পৱযত্যেক-ঞ্চ ) (অ. 9)
অনুৱাকং 10 - পঞ্চশাৰদীযৱিধিঃ
প্ৰজাপতিৰকামযত বহোৰ্ভূযান্-থ্স্যামিতি । স এত-ম্পঞ্চশাৰদীয-মপশ্যত্ । তমা-ঽহৰত্ । তেনাযজত । ততো ৱৈ স বহোৰ্ভূযা-নভৱত্ । যঃ কামযেত বহোৰ্ভূযান্-থ্স্যামিতি । স পঞ্চশাৰদীযেন যজেত । বহোৰেৱ ভূযা-ন্ভৱতি ॥ মৰু-থ্স্তোমো ৱা এষঃ । মৰুতো হি দেৱানা-ম্ভূযিষ্ঠাঃ ॥ 30 ॥
বহুৰ্ভৱতি । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ পঞ্চশাৰদীযো ভৱতি । পঞ্চ ৱা ঋতৱঃ সংৱঁথ্সৰঃ । ঋতুষ্ৱেৱ সংৱঁথ্সৰে প্ৰতিতিষ্ঠতি । অথো পঞ্চাক্ষৰা পঙ্ক্তিঃ । পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ । যজ্ঞমেৱাৱৰুন্ধে ॥ সপ্তদশগ্গ্ স্তোমা নাতিযন্তি । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতেৰাপ্ত্যৈ ॥ 31 ॥
(ভূযিষ্ঠা - যন্তি দ্ৱে চ) (অ. 10)
অনুৱাকং 11 - পঞ্চশাৰদীযগতপশুৱিধিঃ
অগস্ত্যো মৰুদ্ভ্য উক্ষ্ণঃ প্ৰৌক্ষত্ । তানিন্দ্ৰ আদত্ত । ত এনং-ৱঁজ্ৰমুদ্যত্যাভ্যাযন্ত । তানগস্ত্যশ্চৈৱেন্দ্ৰশ্চ কযাশুভীযেনাশমযতাম্ । তাঞ্ছা-ন্তানুপাহ্ৱযত । য-ত্কযাশুভীয-ম্ভৱতি শান্ত্যৈ ॥ তস্মাদেত ঐন্দ্ৰা মাৰুতা উক্ষাণঃ সৱনীযা ভৱন্তি । ত্ৰযঃ প্ৰথমে-ঽহন্নালভ্যন্তে । এৱ-ন্দ্ৱিতীযে । এৱ-ন্তৃতীযে ॥ 32 ॥
এৱ-ঞ্চতুৰ্থে । পঞ্চোত্তমে-ঽহন্নালভ্যন্তে । ৱৰ্ষিষ্ঠমিৱ হ্যেতদহঃ ॥ ৱৰ্ষিষ্ঠ-স্সমানানা-ম্ভৱতি । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ স্ৱাৰাজ্যং-ৱাঁ এষ যজ্ঞঃ । এতেন ৱা একযাৱা কান্দম-স্স্ৱাৰাজ্য-মগচ্ছত্ ॥ স্ৱাৰাজ্য-ঙ্গচ্ছতি । য এতেন যজতে ॥ 33 ॥
য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ মাৰুতো ৱা এষ স্তোমঃ । এতেন ৱৈ মৰুতো দেৱানা-ম্ভূযিষ্ঠা অভৱন্ন্ । ভূযিষ্ঠ-স্সমানানা-ম্ভৱতি । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ পঞ্চশাৰদীযো ৱা এষ যজ্ঞঃ । আ পঞ্চমাত্-পুৰুষাদন্নমত্তি । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ সপ্তদশগ্গ্ স্তোমা নাতিযন্তি । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতেৰেৱ নৈতি ॥ 34 ॥
(তৃতীযে - গচ্ছতি য এতেন যজতে - ঽত্তি য এতেন যজতে য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ত্ৰীণি চ) (অ. 11)
(অগস্ত্য-স্স্ৱাৰাজ্য-ম্মাৰুতঃ পঞ্চশাৰদীযো ৱা এষ যজ্ঞ-স্সপ্তদশং
প্ৰজাপতেৰেৱ নৈতি)
অনুৱাকং 12 - অগ্নিষ্টুদ্যাগে গ্ৰহাণা-ম্পুৰোৰুচঃ
অস্যাজৰাসো দমা মৰিত্ৰাঃ । অৰ্চদ্ধূমাসো অগ্নযঃ পাৱকাঃ । শ্ৱিচীচযঃ শ্ৱাত্ৰাসো ভুৰণ্যৱঃ । ৱনৰ.ষদো ৱাযৱো ন সোমাঃ ॥ যজা নো মিত্ৰাৱৰুণা । যজা দেৱাগ্ং ঋত-ম্বৃহত্ । অগ্নে যক্ষি স্ৱ-ন্দমম্ ॥ অশ্ৱিনা পিবতগ্ং সুতম্ । দীদ্যগ্নী শুচি ৱ্ৰতা । ঋতুনা যজ্ঞৱাহসা ॥ 35 ॥
দ্ৱে ৱিৰূপে চৰত-স্স্ৱৰ্থে । অন্যা-ঽন্যা ৱথ্সমুপধাপযেতে । হৰিৰন্যস্যা-ম্ভৱতি স্ৱধাৱান্ । শুক্ৰো অন্যস্যা-ন্দদৃশে সুৱৰ্চাঃ ॥ পূৰ্ৱাপৰ-ঞ্চৰতো মাযযৈতৌ । শিশূ ক্ৰীডন্তৌ পৰিযাতো অদ্ধ্ৱৰম্ । ৱিশ্ৱান্যন্যো ভুৱনা-ঽভিচষ্টে । ঋতূনন্যো ৱিদধজ্জাযতে পুনঃ ॥ ত্ৰীণি শতা ত্ৰীষহস্ৰাণ্যগ্নিম্ । ত্ৰিগ্ংশচ্চ দেৱা নৱ চাসপৰ্যন্ন্ ॥ 36 ॥
ঔক্ষন্-ঘৃতৈৰাস্তৃণন্-বৰ্হিৰস্মৈ । আদিদ্ধোতাৰ-ন্ন্যষাদযন্ত ॥ অগ্নিনা-ঽগ্নি-স্সমিদ্ধ্যতে । কৱি-ৰ্গৃহপতিৰ্যুৱা । হৱ্যৱাড্-জুহ্ৱাস্যঃ ॥ অগ্নি-ৰ্দেৱানা-ঞ্জঠৰম্ । পূতদক্ষঃ কৱিক্ৰতুঃ । দেৱো দেৱেভিৰাগমত্ ॥ অগ্নিশ্ৰিযো মৰুতো ৱিশ্ৱকৃষ্টযঃ । আ ত্ৱেষমুগ্ৰমৱ ঈমহে ৱযম্ ॥ 37 ॥
তে স্ৱানিনো ৰুদ্ৰিযা ৱৰ.ষনিৰ্ণিজঃ । সিগ্ংহা ন হেষক্ৰতৱ-স্সুদানৱঃ ॥ যদুত্তমে মৰুতো মদ্ধ্যমে ৱা । যদ্ৱা-ঽৱমে সুভগাসো দিৱিষ্ঠ । ততো নো ৰুদ্ৰা উত ৱা-ঽন্ৱস্য । অগ্নে ৱিত্তাদ্ধৱিষো যদ্যজামঃ ॥ ঈডে অগ্নিগ্গ্ স্ৱৱস-ন্নমোভিঃ । ইহ প্ৰসপ্তো ৱিচযত্কৃত-ন্নঃ । ৰথৈৰিৱ প্ৰভৰে ৱাজযদ্ভিঃ । প্ৰদক্ষিণি-ন্মৰুতাগ্ স্তোমমৃদ্ধ্যাম্ ॥ 38 ॥
শ্ৰুধি শ্ৰুত্কৰ্ণ ৱহ্নিভিঃ । দেৱৈৰগ্নে সযাৱভিঃ । আসীদন্তু বৰঃইষি । মিত্ৰো ৱৰুণো অৰ্যমা । প্ৰাতৰ্যাৱাণো অদ্ধ্ৱৰম্ ॥ ৱিশ্ৱেষা-মদিতি-ৰ্যজ্ঞিযানাম্ । ৱিশ্ৱষা-মতিথি-ৰ্মানুষাণাম্ । অগ্নি-ৰ্দেৱানামৱ আৱৃণানঃ । সুমৃডীকো ভৱতু ৱিশ্ৱৱেদাঃ ॥ ত্ৱে অগ্নে সুমতি-ম্ভিক্ষমাণাঃ ॥ 39 ॥
দিৱি শ্ৰৱো দধিৰে যজ্ঞিযাসঃ । নক্তা চ চক্ৰুৰুষসা ৱিৰূপে । কৃষ্ণ-ঞ্চ ৱৰ্ণমৰুণ-ঞ্চ সন্ধুঃ ॥ ত্ৱামগ্ন আদিত্যাস আস্যম্ । ত্ৱা-ঞ্জিহ্ৱাগ্ং শুচযশ্চক্ৰিৰে কৱে । ত্ৱাগ্ং ৰাতিষাচো অদ্ধ্ৱৰেষু সশ্চিৰে । ত্ৱে দেৱা হৱিৰদন্ত্যাহুতম্ ॥ নি ত্ৱা যজ্ঞস্য সাধনম্ । অগ্নে হোতাৰ-মৃত্ৱিজম্ । ৱনুষ্ৱ-দ্দেৱ ধীমহি প্ৰচেতসম্ । জীৰ-ন্দূতমমৰ্ত্যম্ ॥ 40 ॥
(যজ্ঞৱাহসা - ঽসপৰ্যন্ - ৱয - মৃদ্ধ্যাং - ভিক্ষমাণাঃ - প্ৰচেতসমেক-ঞ্চ) (অ. 12)
অনুৱাকং 13 - ইন্দ্ৰস্তুদ্যাগে গ্ৰহাণা-ম্পুৰোৰুচঃ
তিষ্ঠা হৰী ৰথ আ যুজ্যমানা যাহি । ৱাযুৰ্ন নিযুতো নো অচ্ছ । পিবাস্যন্ধো অভিসৃষ্টো অস্মে । ইন্দ্ৰ স্ৱাহা ৰৰিমা তে মদায ॥ কস্য ৱৃষা সুতে সচা । নিযুত্ৱান্ ৱৃষভো ৰণত্ । ৱৃত্ৰহা সোমপীতযে ॥ ইন্দ্ৰং-ৱঁয-ম্মহাধনে । ইন্দ্ৰমৰ্ভে হৱামহে । যুজং-ৱৃঁত্ৰেষু ৱজ্ৰিণম্ ॥ 41 ॥
দ্ৱিতাযো ৱৃত্ৰহন্তমঃ । ৱিদ ইন্দ্ৰঃ শতক্ৰতুঃ । উপ নো হৰিভি-স্সুতম্ ॥ স সূৰ আজনযঞ্জ্যোতিৰিন্দ্ৰম্ । অযা ধিযা তৰণিৰদ্ৰিবৰ্হাঃ । ঋতেন শুষ্মীনৱমানো অৰ্কৈঃ । ৱ্যুস্ৰিধো অস্ৰো অদ্ৰিৰ্বিভেদ ॥ উত ত্যদাশ্ৱশ্ৱিযম্ । যদিন্দ্ৰ নাহুষীষ্ৱা । অগ্ৰে ৱিক্ষু প্ৰতীদযত্ ॥ 42 ॥
ভৰেষ্ৱিন্দ্ৰগ্ং সুহৱগ্ং হৱামহে । অগ্ংহোমুচগ্ং সুকৃত-ন্দৈৱ্যঞ্জনম্ । অগ্নি-ম্মিত্ৰং-ৱঁৰুণগ্ং সাতযে ভগম্ । দ্যাৱাপৃথিৱী মৰুতঃ স্ৱস্তযে ॥ মহি ক্ষেত্ৰ-ম্পুৰুশ্চন্দ্ৰং-ৱিঁৱিদ্ৱান্ । আদি-থ্সখিভ্যশ্চ ৰথগ্ং সমৈৰত্ । ইন্দ্ৰো নৃভিৰজন-দ্দীদ্যান-স্সাকম্ । সূৰ্যমুষস-ঙ্গাতুমগ্নিম্ ॥ উৰু-ন্নো লোকমনুনেষি ৱিদ্ৱান্ । সুৱৰ্ৱ-জ্জ্যোতিৰভযগ্গ্ স্ৱস্তি ॥ 43 ॥
ঋষ্ৱা ত ইন্দ্ৰ স্থৱিৰস্য বাহূ । উপস্থেযাম শৰণা বৃহন্তা ॥ আ নো ৱিশ্ৱাভিৰূতিভিঃ সজোষাঃ । ব্ৰহ্ম জুষাণো হৰ্যশ্ৱ যাহি । ৱৰীৱৃজ-থ্স্থৱিৰেভি-স্সুশিপ্ৰ । অস্মে দধ-দ্ৱৃষণগ্ং শুষ্মমিন্দ্ৰ ॥ ইন্দ্ৰায গাৱ আশিৰম্ । দুদুহ্ৰে ৱজ্ৰিণে মধু । য-থ্সীমুপহ্ৱৰে-ঽৱিদত্ ॥ তাস্তে ৱজ্ৰি-ন্ধেনৱো জোজযুৰ্নঃ ॥ 44 ॥
গভস্তযো নিযুতো ৱিশ্ৱৱাৰাঃ । অহৰহৰ্ভূয ইজ্জোগুৱানাঃ । পূৰ্ণা ইন্দ্ৰ ক্ষুমতো ভোজনস্য ॥ ইমা-ন্তে ধিয-ম্প্ৰভৰে মহো মহীম্ । অস্য স্তোত্ৰে ধিষণা যত্ত আনজে । তমুথ্সৱে চ প্ৰসৱে চ সাসহিম্ । ইন্দ্ৰ-ন্দেৱাস-শ্শৱসা মদন্ননু ॥ 45 ॥
(ৱজ্ৰিণ - মযথ্ - স্ৱস্তি - জোজযুৰ্নঃ - +সপ্ত চ) (অ. 13)
অনুৱাকং 14 - অপ্তোৰ্যামাৱিধিঃ
প্ৰজাপতিঃ পশূনসৃজত । তে-ঽস্মা-থ্সৃষ্টাঃ পৰাঞ্চ আযন্ন্ । তানগ্নিষ্টোমেন নাপ্নোত্ । তানুক্থ্যেন নাপ্নোত্ । তান্-থ্ষোডশিনা নাপ্নোত্ । তান্ৰাত্ৰিযা নাপ্নোত্ । তান্-থ্সন্ধিনা নাপ্নোত্ । সো-ঽগ্নিমব্ৰৱীত্ । ইমান্ম ঈফ্সেতি । তানগ্নিস্ত্ৰিৱৃতা স্তোমেন নাপ্নোত্ ॥ 46 ॥
স ইন্দ্ৰমব্ৰৱীত্ । ইমান্ম ঈফ্সেতি । তানিন্দ্ৰঃ পঞ্চদশেন স্তোমেন নাপ্নোত্ । স ৱিশ্ৱা-ন্দেৱা-নব্ৰৱীত্ । ইমান্ম ঈফ্সতেতি । তান্. ৱিশ্ৱে দেৱা-স্সপ্তদশেন স্তোমেন নাপ্নুৱন্ন্ । স ৱিষ্ণুমব্ৰৱীত্ । ইমান্ম ঈফ্সেতি । তান্. ৱিষ্ণুৰেকৱিগ্ংশেন স্তোমেনাপ্নোত্ । ৱাৰৱন্তীযেনাৱাৰযত ॥ 47 ॥
ইদং-ৱিঁষ্ণু-ৰ্ৱিচক্ৰম ইতি ৱ্যক্ৰমত ॥ যস্মা-ত্পশৱঃ প্ৰ প্ৰেৱ ভ্ৰগ্ংশেৰন্ন্ । স এতেন যজেত ॥ যদাপ্নোত্ । তদপ্তোৰ্যামস্যাপ্তোৰ্যামত্ৱম্ ॥ এতেন ৱৈ দেৱা জৈত্ৱানি জিত্ৱা । য-ঙ্কাম-মকামযন্ত তমাপ্নুৱন্ন্ । য-ঙ্কাম-ঙ্কামযতে । তমেতেনাপ্নোতি ॥ 48 ॥
(স্তোমেন নাপ্নো - দৱাৰযত - +নৱ চ) (অ. 14)
অনুৱাকং 15 - ৰাজাভিষেকঃ
ৱ্যাঘ্ৰো-ঽযমগ্নৌ চৰতি প্ৰৱিষ্টঃ । ঋষীণা-ম্পুত্ৰো অভিশস্তিপা অযম্ । নমস্কাৰেণ নমসা তে জুহোমি । মা দেৱানা-ম্মিথুযা কৰ্ম ভাগম্ ॥ সাৱীৰঃই দেৱ প্ৰসৱায পিত্ৰে । ৱৰ্ষ্মাণমস্মৈ ৱৰিমাণমস্মৈ । অথাস্মভ্যগ্ং সৱিত-স্সৰ্ৱতাতা । দিৱে দিৱ আসুৱা ভূৰিপশ্ৱঃ ॥ ভূতো ভূতেষু চৰতি প্ৰৱিষ্টঃ । স ভূতানা-মধিপতি-ৰ্বভূৱ ॥ 49 ॥
তস্য মৃত্যৌ চৰতি ৰাজসূযম্ । স ৰাজা ৰাজ্য-মনুমন্যতামিদম্ ॥ যেভি-শ্শিল্পৈঃ পপ্ৰথানামদৃগ্ংহত্ । যেভিদ্ৰ্যামভ্যপিগ্ংশত্-প্ৰজাপতিঃ । যেভিৰ্ৱাচং-ৱিঁশ্ৱৰূপাগ্ং সমৱ্যযত্ । তেনেমমগ্ন ইহ ৱৰ্চসা সমঙ্গ্ধি ॥ যেভিৰাদিত্যস্তপতি প্ৰকেতুভিঃ । যেভি-স্সূৰ্যো দদৃশে চিত্ৰভানুঃ । যেভিৰ্ৱাচ-ম্পুষ্কলেভিৰৱ্যযত্ । তেনেমমগ্ন ইহ ৱৰ্চসা সমঙ্গ্ধি ॥ 50 ॥
আ-ঽয-ম্ভাতু শৱসা পঞ্চ কৃষ্টীঃ । ইন্দ্ৰ ইৱ জ্যেষ্ঠো ভৱতু প্ৰজাৱান্ । অস্মা অস্তু পুষ্কল-ঞ্চিত্ৰভানু । আ-ঽয-ম্পৃণক্তু ৰজসী উপস্থম্ ॥ যত্তে শিল্প-ঙ্কশ্যপ ৰোচনাৱত্ । ইন্দ্ৰিযাৱত্-পুষ্কল-ঞ্চিত্ৰভানু । যস্মিন্-থ্সূৰ্যা অৰ্পিতা-স্সপ্ত সাকম্ । তস্মিন্-ৰাজান-মধিৱিশ্ৰযেমম্ ॥ দ্যৌৰসি পৃথিৱ্যসি ॥ ৱ্যাঘ্ৰো ৱৈযাঘ্ৰে-ঽধি ॥ 51 ॥
ৱিশ্ৰযস্ৱ দিশো মহীঃ । ৱিশস্ত্ৱা সৰ্ৱা ৱাঞ্ছন্তু । মা ত্ৱ-দ্ৰাষ্ট্ৰমধিভ্ৰশত্ ॥ যা দিৱ্যা আপঃ পযসা সম্বভূৱুঃ । যা অন্তৰিক্ষ উত পাৰ্থিৱীৰ্যাঃ । তা সা-ন্ত্ৱা সৰ্ৱাসাগ্ং ৰুচা । অভিষিঞ্চামি ৱৰ্চসা । অভি ত্ৱা ৱৰ্চসা সিচ-ন্দিৱ্যেন । পযসা সহ । যথা-ঽঽসা ৰাষ্ট্ৰৱৰ্ধনঃ ॥ 52 ॥
তথা ত্ৱা সৱিতা কৰত্ । ইন্দ্ৰং-ৱিঁশ্ৱা অৱীৱৃধন্ন্ । সমুদ্ৰ ৱ্যচস-ঙ্গিৰঃ । ৰথীতমগ্ং ৰথীনাম্ । ৱাজানাগ্ং স-ত্পতি-ম্পতিম্ । ৱসৱস্ত্ৱা পুৰস্তাদভিষিঞ্চন্তু গাযত্ৰেণ ছন্দসা । ৰুদ্ৰাস্ত্ৱা দক্ষিণতো-ঽভিষিঞ্চন্তু ত্ৰৈষ্টুভেন ছন্দসা । আদিত্যাস্ত্ৱা পশ্চাদভিষিঞ্চন্তু জাগতেন ছন্দসা । ৱিশ্ৱে ত্ৱা দেৱা উত্তৰতো-ঽভিষিঞ্চন্-ত্ৱানুষ্টুভেন ছন্দসা । বৃহস্পতি-স্ত্ৱোপৰিষ্টা-দভিষিঞ্চতু পাঙ্ক্তেন ছন্দসা ॥ 53 ॥
অৰুণ-ন্ত্ৱা ৱৃকমুগ্ৰ-ঙ্খজ-ঙ্কৰম্ । ৰোচমান-ম্মৰুতামগ্ৰে অৰ্চিষঃ । সূৰ্যৱন্ত-ম্মঘৱানং-ৱিঁষাসহিম্ । ইন্দ্ৰমুক্থ্যেষু নামহূতমগ্ং হুৱেম ॥ প্ৰ বাহৱা সিসৃত-ঞ্জীৱসে নঃ । আ নো গৱ্যূতিমুক্ষত-ঙ্ঘৃতেন । আ নো জনে শ্ৰৱযতং-যুঁৱানা । শ্ৰুত-ম্মে মিত্ৰাৱৰুণা হৱেমা ॥ ইন্দ্ৰস্য তে ৱীৰ্যকৃতঃ । বাহূ উপাৱহৰামি ॥ 54 ॥
(বভূ - ৱাৱ্যয-ত্তেনেমমগ্ন ইহ ৱৰ্চসা সমঙ্গ্ধি - ৱৈযাঘ্ৰে-ঽধি - ৰাষ্ট্ৰৱৰ্ধনঃ - পাঙ্ক্তেন ছন্দসো - পাৱহৰামি) (অ. 15)
অনুৱাকং 16 - ৰাজাভিষেকাঙ্গং ৰথাৰোহণম্
অভি প্ৰেহি ৱীৰযস্ৱ । উগ্ৰশ্চেত্তা সপত্নহা ॥ আতিষ্ঠ ৱৃত্ৰহন্তমঃ । তুভ্য-ন্দেৱা অধিব্ৰৱন্ন্ ॥ অঙ্কৌ ন্যঙ্কাৱভিতো ৰথং-যৌঁ । ধ্ৱান্তং-ৱাঁতাগ্ৰমনুস-ঞ্চৰন্তৌ । দূৰে হেতি-ৰিন্দ্ৰিযাৱা-ন্পতত্ৰী । তে নো-ঽগ্নযঃ পপ্ৰযঃ পাৰযন্তু ॥ নমস্ত ঋষে গদ । অৱ্যথাযৈ (অৱ্যধাযৈ) ত্ৱা স্ৱধাযৈ ত্ৱা ॥ 55 ॥
মা ন ইন্দ্ৰাভিতস্ত্ৱ-দৃষ্ৱাৰিষ্টাসঃ । এৱা ব্ৰহ্মন্তৱেদস্তু ॥ তিষ্ঠা ৰথে অধি য-দ্ৱজ্ৰহস্তঃ ॥ আ ৰশ্মীন্দেৱ যুৱসে স্ৱশ্ৱঃ ॥ অবোৱে, আতিষ্ঠন্ত-ম্পৰি ৱিশ্ৱে অভূষন্ন্ । শ্ৰিযং-ৱঁসানশ্চৰতি স্ৱৰোচাঃ । মহত্-তদস্যাসুৰস্য নাম । আ ৱিশ্ৱৰূপো অমৃতানি তস্থৌ ॥ । অনু ত্ৱেন্দ্ৰো মদত্ৱনু বৃহস্পতিঃ । অনু সোমো অন্ৱগ্নিৰাৱীত্ । অনু ত্ৱা ৱিশ্ৱে দেৱা অৱন্তু । অনু সপ্ত ৰাজানো য উতাভিষিক্তাঃ ॥. অনুত্ৱা মিত্ৰাৱৰুণাৱিহাৱতম্ । অনু দ্যাৱাপৃথিৱী ৱিশ্ৱশভূম্ । সূৰ্যো অহোভিৰনু ত্ৱা-ঽৱতু । চন্দ্ৰমা নক্ষত্ৰৈৰনু ত্ৱা ঽৱতু ॥ ॥ দ্যৌশ্চ ত্ৱা পৃথিৱী চ প্ৰচেতসা । শুক্ৰো বৃহ-দ্দক্ষিণা ত্ৱা পিপৰ্তু । অনু স্ৱধা চিকিতাগ্ং সোমো অগ্নিঃ । অনু ত্ৱা-ঽৱতু সৱিতা সৱেন ॥ 56 ॥
ইন্দ্ৰং-ৱিঁশ্ৱা অৱীৱৃধন্ন্ । সমুদ্ৰ ৱ্যচস-ঙ্গিৰঃ । ৰথীতমগ্ং ৰথীনাম্ । ৱাজানাগ্ং স-ত্পতি-ম্পতিম্ ॥ পৰি মা সেন্যা ঘোষাঃ । জ্যানাং-ৱৃঁঞ্জন্তু গৃদ্ধ্নৱঃ । মেথিষ্ঠাঃ পিন্ৱমানা ইহ । মা-ঙ্গোপতিমভি সংৱিঁশন্তু ॥ তন্মে-ঽনুমতি-ৰনুমন্যতাম্ । তন্মাতা পৃথিৱী ত-ত্পিতা দ্যৌঃ ॥ 57 ॥
তদ্গ্ৰাৱাণ-স্সোমসুতো মযোভুৱঃ । তদশ্ৱিনা শৃণুতগ্ং সৌভগা যুৱম্ ॥ অৱ তে হেডো ৱৰুণ নমোভিৰৱ যজ্ঞেভিৰীমহে হৱিৰ্ভিঃ । ক্ষযন্নস্মভ্যমসুৰ প্ৰচেতো ৰাজন্নেনাগ্ংসি শিশ্ৰথঃ কৃতানি ॥, উদুত্তমং-ৱঁৰুণ পাশমস্মদৱা-ঽধমং-ৱিঁমধ্যমগ্গ্ শ্ৰথায । অথা ৱযমাদিত্য ৱ্ৰতে তৱা-ঽনাগসো অদিতযে স্যাম ॥ ॥ এনা ৱ্যাঘ্ৰ-ম্পৰিষস্ৱজানাঃ । সিগ্ংহগ্ং হিন্ৱন্তি মহতে সৌভগায । সমুদ্ৰ-ন্ন সুহৱ-ন্তস্থিৱাগ্ংসম্ । মৰ্মৃজ্যন্তে দ্ৱীপিনমফ্স্ৱন্তঃ ॥ উদসাৱেতু সূৰ্যঃ । উদিদ-ম্মামকং-ৱঁচঃ । উদিহি দেৱ সূৰ্য । সহ ৱগ্নুনা মম । অহং-ৱাঁচো ৱিৱাচনম্ । মযি ৱাগস্তু ধৰ্ণসিঃ । যন্তু নদযো ৱৰ্ষন্তু পৰ্জন্যাঃ । সুপিপ্পলা ওষধযো ভৱন্তু ॥ অন্নৱতামোদনৱতামামিক্ষৱতাম্ । এষাগ্ং ৰাজা ভূযাসম্ ॥ 58 ॥
(স্ৱধাযৈ ত্ৱা - সৱেন - দ্যৌঃ - সুৰ্য সপ্ত চ) (অ. 16)
অনুৱাকং 17 - ৰাজাভিষেকাঙ্গং-ৱঁপনম্
যে কেশিনঃ প্ৰথমা-স্সত্ৰমাসত । যেভিৰাভৃতং-যঁদিদং-ৱিঁৰোচতে । তেভ্যো জুহোমি বহুধা ঘৃতেন । ৰাযস্পোষেণেমং-ৱঁৰ্চসা সগ্ংসৃজাথ ॥ নৰ্তে ব্ৰহ্মণস্তপসো ৱিমোকঃ । দ্ৱিনাম্নী দীক্ষা ৱশিনী হ্যুগ্ৰা । প্ৰকেশা-স্সুৱতে কাণ্ডিনো ভৱন্তি । তেষা-ম্ব্ৰহ্মেদীশে ৱপনস্য নান্যঃ ॥ আৰোহ প্ৰোষ্ঠং-ৱিঁষহস্ৱ শত্ৰূন্ । অৱাস্ৰাগ্দীক্ষা ৱশিনী হ্যুগ্ৰা ॥ 59 ॥
দেহি দক্ষিণা-ম্প্ৰতিৰস্ৱাযুঃ । অথা মুচ্যস্ৱ ৱৰুণস্য পাশাত্ ॥ যেনাৱপ-থ্সৱিতা ক্ষুৰেণ । সোমস্য ৰাজ্ঞো ৱৰুণস্য ৱিদ্ৱান্ । তেন ব্ৰহ্মাণো ৱপতেদমস্যোৰ্জেমম্ । ৰয্যা ৱৰ্চসা সগ্ংসৃজাথ ॥ মা তে কেশাননু গাদ্ৱৰ্চ এতত্ । তথা ধাতা কৰোতু তে । তুভ্যমিন্দ্ৰো বৃহস্পতিঃ । সৱিতা ৱৰ্চ আদধাত্ ॥ 60 ॥
তেভ্যো নিধান-ম্বহুধা ৱ্যৈচ্ছন্ন্ । অন্তৰা দ্যাৱাপৃথিৱী অপ-স্সুৱঃ । দৰ্ভস্তম্বে ৱীৰ্যকৃতে নিধায । পৌগ্গ্স্যেনেমং-ৱঁৰ্চসা সগ্ংসৃজাথ ॥ বল-ন্তে বাহুৱো-স্সৱিতা দধাতু । সোমস্ত্ৱা-ঽনক্তু পযসা ঘৃতেন । স্ত্ৰীষু ৰূপমশ্ৱিনৈত-ন্নিধত্তম্ । পৌগ্গ্স্যেনেমং-ৱঁৰ্চসা সগ্ংসৃজাথ ॥ য-থ্সীমন্ত-ঙ্কঙ্কতস্তে লিলেখ । যদ্ৱা ক্ষুৰঃ পৰিৱৱৰ্জ ৱপগ্গ্স্তে । স্ত্ৰীষু ৰূপমশ্ৱিনৈত-ন্নিধত্তম্ । পৌগ্গ্স্যেনেমগ্ং সগ্ংসৃজাথো ৱীৰ্যেণ ॥ 61 ॥
(অৱাস্ৰাগ্দীক্ষা ৱাশিনী হ্যুগ্ৰা-ঽঽদধা-দ্ৱৱৰ্জ ৱপগ্গ্স্তে দ্ৱে চ ) (অ. 17)
(যে কেশিনো নৰ্তে মা তে বলং-যঁ-থ্সীমন্ত-ম্পঞ্চ)
অনুৱাকং 18 - ৱিদ্যনাখ্য একাহৱিশেষঃ
ইন্দ্ৰং-ৱৈঁ স্ৱা ৱিশো মৰুতো নাপাচাযন্ন্ । সো-ঽনপচায্যমান এতং-ৱিঁঘনমপশ্যত্ । তমা-ঽহৰত্ । তেনাযজত । তেনৈৱাসা-ন্তগ্ং সগ্গ্স্তম্ভং-ৱ্যঁহন্ন্ । য-দ্ৱ্যহন্ন্ । ত-দ্ৱিঘনস্য ৱিঘনত্ৱম্ ॥ ৱি পাপ্মান-ম্ভ্ৰাতৃৱ্যগ্ং হতে । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ 62 ॥
যগ্ং ৰাজানং-ৱিঁশো নাপচাযেযুঃ । যো ৱা ব্ৰাহ্মণস্তমসা পাপ্মনা প্ৰাৱৃত-স্স্যাত্ । স এতেন যজেত । ৱিঘনেনৈৱৈন-দ্ৱিহত্য । ৱিশামাধিপত্য-ঙ্গচ্ছতি ॥ তস্য দ্ৱে দ্ৱাদশে স্তোত্ৰে ভৱতঃ । দ্ৱে চতুৰ্ৱিগ্ংশে । ঔদ্ভিদ্যমেৱ তত্ । এতদ্ৱৈ ক্ষত্ৰস্যৌদ্ভিদ্যম্ । যদস্মৈ স্ৱা ৱিশো বলিগ্ং হৰন্তি ॥ 63 ॥
হৰন্ত্যস্মৈ ৱিশো বলিম্ । ঐনমপ্ৰতিখ্যাত-ঙ্গচ্ছতি । য এৱং-ৱেঁদ ॥ প্ৰবাহুগ্ৱা অগ্ৰে ক্ষত্ৰাণ্যাতেপুঃ । তেষামিন্দ্ৰঃ ক্ষত্ৰাণ্যাদত্ত । ন ৱা ইমানি ক্ষত্ৰাণ্য ভূৱন্নিতি । তন্নক্ষত্ৰাণা-ন্নক্ষত্ৰত্ৱম্ । আ শ্ৰেযসো ভ্ৰাতৃৱ্যস্য তেজ ইন্দ্ৰিয-ন্দত্তে । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ 64 ॥
ত-দ্যথা হ ৱৈ সচ্যাক্ৰিণৌ কপ্লকাৱুপা-ৱহিতৌ স্যাতাম্ । এৱমেতৌ যুগ্মন্তৌ স্তোমৌ । অযুক্ষু স্তোমেষু ক্ৰিযেতে । পাপ্মনো-ঽপহত্যৈ ॥ অপ পাপ্মান-ম্ভ্ৰাতৃৱ্যগ্ং হতে । য এতেন যজতে । য উ চৈনমেৱং-ৱেঁদ ॥ ত-দ্যথা হ ৱৈ সূতগ্ৰামণ্যঃ । এৱ-ঞ্ছন্দাগ্ংসি । তেষ্ৱসাৱাদিত্যো বৃহতীৰভ্যূঢঃ ॥ 65 ॥
সতোবৃহতীষু স্তুৱতে সতো বৃহন্ন্ । প্ৰজযা পশুভি-ৰসানীত্যেৱ ॥ ৱ্যতিষক্তাভি-স্স্তুৱতে । ৱ্যতিষক্তং-ৱৈঁ ক্ষত্ৰং-ৱিঁশা । ৱিশৈৱৈন-ঙ্ক্ষত্ৰেণ ৱ্যতিষজতি ॥ ৱ্যতিষক্তাভি-স্স্তুৱতে । ৱ্যতিষক্তো ৱৈ গ্ৰামণী-স্সজাতৈঃ । সজাতৈৰেৱৈনং-ৱ্যঁতিষজতি ॥ ৱ্যতিষক্তাভি-স্স্তুৱতে । ৱ্যতিষক্তো ৱৈ পুৰুষঃ পাপ্মভিঃ । ৱ্যতিষক্তা-ভিৰেৱাস্য পাপ্মনো নুদতে ॥ 66 ॥
(ৱেদ - হৰন্ - ত্যেনমেৱং-ৱেঁদা - ভ্যূঢঃ - পাপ্মভিৰেক-ঞ্চ) (অ. 18) (ত্ৰিৱৃ--দ্যদাগ্নেযো-ঽগ্নিমুখা হ্যৃদ্ধি--ৰ্ যদাগ্নেয আগ্নেযো - ন ৱৈ সোমেন - যো ৱৈ সোমে - নৈষ গোসৱঃ - সিগ্ংহে - ঽভিপ্ৰেহি মিত্ৰৱৰ্ধনঃ - প্ৰজাপতিস্তা ওদনং - প্ৰজাপতিৰকামযত বহো-ৰ্ভূযা - নগস্ত্যো - ঽস্যাজৰাস - স্তিষ্ঠা হৰী - প্ৰজাপতিঃ পশূন্ - ৱ্যাঘ্ৰো-ঽযম - ভিপ্ৰেহি ৱৃত্ৰহন্তমো - যে কেশিন - ইন্দ্ৰং-ৱাঁ অষ্টাদশ ) (ত্ৰিৱৃ--দ্যো ৱৈ সোমে - নাযুৰসি ৱিশ্ৱাযু--ৰ্ বহু-ৰ্ভৱতি - তিষ্ঠা হৰী ৰথ - আ-ঽয-ম্ভাতু - তেভ্যো নিধানগ্ং ষট্থ্ষষ্টিঃ) (ত্ৰিৱৃত্ - পাপ্মনো নুদতে) ॥ হৰিঃ ওম্ ॥ ॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে দ্ৱিতীযাষ্টকে সপ্তমঃ প্ৰপাঠক-স্সমাপ্তঃ ॥

Explore More