କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀଯାଷ୍ଟକେ ସପ୍ତମଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ସଵା ଏକାହଵିଶେଷାଃ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
2.7.1 ଅନୁଵାକଂ - ବୃହସ୍ପତିସଵଃ
ତ୍ରିଵୃ-ଥ୍ସ୍ତୋମୋ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵୈଁ ତ୍ରିଵୃତ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସ୍ସୋମୋ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ରଥନ୍ତରଗ୍ଂ ସାମ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵୈଁ ରଥନ୍ତରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ପରିସ୍ରଜୀ ହୋତା ଭଵତି ॥ 1 ॥
ଅରୁଣୋ ମିର୍ମିରସ୍ତ୍ରିଶୁକ୍ରଃ । ଏତ-ଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସସ୍ଯ ରୂପମ୍ । ରୂପେଣୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵରୁନ୍ଧେ ॥ ବୃହସ୍ପତି-ରକାମଯତ ଦେଵାନା-ମ୍ପୁରୋଧା-ଙ୍ଗଚ୍ଛେଯମିତି । ସ ଏତ-ମ୍ବୃହସ୍ପତିସଵମପଶ୍ଯତ୍ । ତମା-ଽହରତ୍ । ତେନାଯଜତ । ତତୋ ଵୈ ସ ଦେଵାନା-ମ୍ପୁରୋଧା-ମଗଚ୍ଛତ୍ । ଯଃ ପୁରୋଧାକାମ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ସ ବୃହସ୍ପତିସଵେନ ଯଜେତ ॥ 2 ॥
ପୁରୋଧାମେଵ ଗଚ୍ଛତି ॥ ତସ୍ଯ ପ୍ରାତସ୍ସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ଏକାଦଶ ଦକ୍ଷିଣା ନୀଯନ୍ତେ । ଏକାଦଶ ମାଦ୍ଧ୍ଯଦିନ୍ନେ ସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ଏକାଦଶ ତୃତୀଯସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଥ୍ସମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଦ୍ଵୈ ଦେଵତାଃ । ଦେଵତା ଏଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ଅଶ୍ଵଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଃ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ ॥ 3 ॥
ପ୍ରଜାପତି-ଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଦେଵତାନାମ୍ । ଯାଵତୀରେଵ ଦେଵତାଃ । ତା ଏଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ କୃଷ୍ଣାଜିନେ ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵା ଏତ-ଦ୍ରୂପମ୍ । ଯ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜିନମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ॥ ଆଜ୍ଯେନାଭିଷିଞ୍ଚତି । ତେଜୋ ଵା ଆଜ୍ଯମ୍ । ତେଜ ଏଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ॥ 4 ॥
2.7.1 ଅନୁଵାକଂ - ବୃହସ୍ପତିସଵଃ
ତ୍ରିଵୃ-ଥ୍ସ୍ତୋମୋ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵୈଁ ତ୍ରିଵୃତ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସ୍ସୋମୋ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ରଥନ୍ତରଗ୍ଂ ସାମ ଭଵତି । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସଂ-ଵୈଁ ରଥନ୍ତରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ପରିସ୍ରଜୀ ହୋତା ଭଵତି ॥ 1 ॥
ଅରୁଣୋ ମିର୍ମିରସ୍ତ୍ରିଶୁକ୍ରଃ । ଏତ-ଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସସ୍ଯ ରୂପମ୍ । ରୂପେଣୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵରୁନ୍ଧେ ॥ ବୃହସ୍ପତି-ରକାମଯତ ଦେଵାନା-ମ୍ପୁରୋଧା-ଙ୍ଗଚ୍ଛେଯମିତି । ସ ଏତ-ମ୍ବୃହସ୍ପତିସଵମପଶ୍ଯତ୍ । ତମା-ଽହରତ୍ । ତେନାଯଜତ । ତତୋ ଵୈ ସ ଦେଵାନା-ମ୍ପୁରୋଧା-ମଗଚ୍ଛତ୍ । ଯଃ ପୁରୋଧାକାମ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ସ ବୃହସ୍ପତିସଵେନ ଯଜେତ ॥ 2 ॥
ପୁରୋଧାମେଵ ଗଚ୍ଛତି ॥ ତସ୍ଯ ପ୍ରାତସ୍ସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ଏକାଦଶ ଦକ୍ଷିଣା ନୀଯନ୍ତେ । ଏକାଦଶ ମାଦ୍ଧ୍ଯଦିନ୍ନେ ସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ଏକାଦଶ ତୃତୀଯସଵନେ ସନ୍ନେଷୁ ନାରାଶଗ୍ଂସେଷୁ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଥ୍ସମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଦ୍ଵୈ ଦେଵତାଃ । ଦେଵତା ଏଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ଅଶ୍ଵଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଃ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ ॥ 3 ॥
ପ୍ରଜାପତି-ଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଦେଵତାନାମ୍ । ଯାଵତୀରେଵ ଦେଵତାଃ । ତା ଏଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ କୃଷ୍ଣାଜିନେ ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵା ଏତ-ଦ୍ରୂପମ୍ । ଯ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜିନମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ॥ ଆଜ୍ଯେନାଭିଷିଞ୍ଚତି । ତେଜୋ ଵା ଆଜ୍ଯମ୍ । ତେଜ ଏଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ॥ 4 ॥
(ହୋତା ଭଵତି - ଯଜେତ - ଵା ଅଶ୍ଵୋ - ଦଧାତି) (ଅ. 1)
2.7.2 ଅନୁଵାକଂ - ଵୈଶ୍ଯସଵଃ
2.7.2 ଅନୁଵାକଂ - ଵୈଶ୍ଯସଵଃ
ଯଦାଗ୍ନେଯୋ ଭଵତି । ଅଗ୍ନିମୁଖା ହ୍ଯୃଦ୍ଧିଃ ॥ ଅଥ ଯ-ତ୍ପୌଷ୍ଣଃ । ପୁଷ୍ଟିର୍ଵୈ ପୂଷା । ପୁଷ୍ଟି-ର୍ଵୈଶ୍ଯସ୍ଯ । ପୁଷ୍ଟିମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ପ୍ରସଵାଯ ସାଵିତ୍ରଃ ॥ ଅଥ ଯ-ତ୍ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରଃ । ତ୍ଵଷ୍ଟା ହି ରୂପାଣି ଵିକରୋତି ॥ ନିର୍ଵରୁଣତ୍ଵାଯ ଵାରୁଣଃ ॥ 5 ॥
ଅଥୋ ଯ ଏଵ କଶ୍ଚ ସନ୍ଥ୍ସୂଯତେ । ସ ହି ଵାରୁଣଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵଦେଵଃ । ଵୈଶ୍ଵଦେଵୋ ହି ଵୈଶ୍ଯଃ ॥ ଅଥ ଯ-ନ୍ମାରୁତଃ । ମାରୁତୋ ହି ଵୈଶ୍ଯଃ ॥ ସପ୍ତୈତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି । ସପ୍ତଗଣା ଵୈ ମରୁତଃ ॥ ପୃଶ୍ନିଃ ପଷ୍ଠୌହୀ ମାରୁତ୍ଯାଲଭ୍ଯତେ । ଵିଡ୍ଵୈ ମରୁତଃ ॥ ଵିଶ ଏଵୈତ-ନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ତସ୍ମା-ଦ୍ଵା ଏଷ ଵିଶଃ ପ୍ରିଯଃ । ଵିଶୋ ହି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ ॥ ଋଷଭଚର୍ମେ-ଽଦ୍ଧ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି । ସ ହି ପ୍ରଜନଯିତା ॥ ଦଦ୍ଧ୍ନା-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ଊର୍ଗ୍ଵା ଅନ୍ନାଦ୍ଯ-ନ୍ଦଧି । ଊର୍ଜୈଵୈନ-ମନ୍ନାଦ୍ଯେନ ସମର୍ଧଯତି ॥ 6 ॥
ଅଥୋ ଯ ଏଵ କଶ୍ଚ ସନ୍ଥ୍ସୂଯତେ । ସ ହି ଵାରୁଣଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵଦେଵଃ । ଵୈଶ୍ଵଦେଵୋ ହି ଵୈଶ୍ଯଃ ॥ ଅଥ ଯ-ନ୍ମାରୁତଃ । ମାରୁତୋ ହି ଵୈଶ୍ଯଃ ॥ ସପ୍ତୈତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି । ସପ୍ତଗଣା ଵୈ ମରୁତଃ ॥ ପୃଶ୍ନିଃ ପଷ୍ଠୌହୀ ମାରୁତ୍ଯାଲଭ୍ଯତେ । ଵିଡ୍ଵୈ ମରୁତଃ ॥ ଵିଶ ଏଵୈତ-ନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ତସ୍ମା-ଦ୍ଵା ଏଷ ଵିଶଃ ପ୍ରିଯଃ । ଵିଶୋ ହି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ ॥ ଋଷଭଚର୍ମେ-ଽଦ୍ଧ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି । ସ ହି ପ୍ରଜନଯିତା ॥ ଦଦ୍ଧ୍ନା-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ଊର୍ଗ୍ଵା ଅନ୍ନାଦ୍ଯ-ନ୍ଦଧି । ଊର୍ଜୈଵୈନ-ମନ୍ନାଦ୍ଯେନ ସମର୍ଧଯତି ॥ 6 ॥
(ଵାରୁଣୋ - ଵିଡ୍ଵୈ ମରୁତୋ-ଽଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ବ୍ରାହ୍ମଣସଵଃ
ଅନୁଵାକଂ 3 - ବ୍ରାହ୍ମଣସଵଃ
ଯଦାଗ୍ନେଯୋ ଭଵତି । ଆଗ୍ନେଯୋ ଵୈ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଥ୍ସୌମ୍ଯଃ । ସୌମ୍ଯୋ ହି ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ॥ ପ୍ରସଵାଯୈଵ ସାଵିତ୍ରଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଦ୍ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯଃ । ଏତଦ୍ଵୈ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଵାକ୍ପତୀଯମ୍ ॥ ଅଥ ଯଦଗ୍ନୀଷୋମୀଯଃ । ଆଗ୍ନେଯୋ ଵୈ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ । ତୌ ଯଦା ସଗଞ୍ଚ୍ଛେତେ ॥ 7 ॥
ଅଥ ଵୀର୍ଯାଵତ୍ତରୋ ଭଵତି ॥ ଅଥ ଯ-ଥ୍ସାରସ୍ଵତଃ । ଏତଦ୍ଧି ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଵାକ୍ପତୀଯମ୍ ॥ ନିର୍ଵରୁଣତ୍ଵାଯୈଵ ଵାରୁଣଃ । ଅଥୋ ଯ ଏଵ କଶ୍ଚ ସନ୍ଥ୍ସୂଯତେ । ସ ହି ଵାରୁଣଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵୃତ୍ରାଯ ଵଜ୍ରମୁଦଯଚ୍ଛତ୍ । ତ-ନ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ନାନ୍ଵମନ୍ଯେତାମ୍ । ତମେତେନୈଵ ଭାଗଧେଯେନା-ନ୍ଵମନ୍ଯେତାମ୍ ॥ 8 ॥
ଵଜ୍ରସ୍ଯ ଵା ଏଷୋ-ଽନୁମାନାଯ । ଅନୁମତଵଜ୍ର-ସ୍ସୂଯାତା ଇତି ॥ ଅଷ୍ଟାଵେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି । ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ । ଗାଯତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମ୍ । ଗାଯତ୍ରିଯୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵରୁନ୍ଧେ ॥ ହିରଣ୍ଯେନ ଘୃତମୁ-ତ୍ପୁନାତି । ତେଜସ ଏଵ ରୁଚେ ॥ କୃଷ୍ଣାଜିନେ-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵା ଏତଦୃଖ୍ସାମଯୋ ରୂପମ୍ । ଯ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜିନମ୍ । ବ୍ରହ୍ମନ୍ନେଵୈନ-ମୃଖ୍ସାମଯୋ-ରଦ୍ଧ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ଘୃତେନା-ଭିଷିଞ୍ଚତି । ତଥା ଵୀର୍ଯାଵତ୍ତରୋ ଭଵତି ॥ 9 ॥
ଅଥ ଵୀର୍ଯାଵତ୍ତରୋ ଭଵତି ॥ ଅଥ ଯ-ଥ୍ସାରସ୍ଵତଃ । ଏତଦ୍ଧି ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଵାକ୍ପତୀଯମ୍ ॥ ନିର୍ଵରୁଣତ୍ଵାଯୈଵ ଵାରୁଣଃ । ଅଥୋ ଯ ଏଵ କଶ୍ଚ ସନ୍ଥ୍ସୂଯତେ । ସ ହି ଵାରୁଣଃ ॥ ଅଥ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵୃତ୍ରାଯ ଵଜ୍ରମୁଦଯଚ୍ଛତ୍ । ତ-ନ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ନାନ୍ଵମନ୍ଯେତାମ୍ । ତମେତେନୈଵ ଭାଗଧେଯେନା-ନ୍ଵମନ୍ଯେତାମ୍ ॥ 8 ॥
ଵଜ୍ରସ୍ଯ ଵା ଏଷୋ-ଽନୁମାନାଯ । ଅନୁମତଵଜ୍ର-ସ୍ସୂଯାତା ଇତି ॥ ଅଷ୍ଟାଵେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି । ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ । ଗାଯତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମ୍ । ଗାଯତ୍ରିଯୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵରୁନ୍ଧେ ॥ ହିରଣ୍ଯେନ ଘୃତମୁ-ତ୍ପୁନାତି । ତେଜସ ଏଵ ରୁଚେ ॥ କୃଷ୍ଣାଜିନେ-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵା ଏତଦୃଖ୍ସାମଯୋ ରୂପମ୍ । ଯ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜିନମ୍ । ବ୍ରହ୍ମନ୍ନେଵୈନ-ମୃଖ୍ସାମଯୋ-ରଦ୍ଧ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ଘୃତେନା-ଭିଷିଞ୍ଚତି । ତଥା ଵୀର୍ଯାଵତ୍ତରୋ ଭଵତି ॥ 9 ॥
(ସଗଞ୍ଚ୍ଛେତେ - ଭାଗଧେଯେନାନ୍ଵମନ୍ଯେତାଗ୍ଂ - ରୂପ-ଞ୍ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ସୋମସଵଃ
ଅନୁଵାକଂ 4 - ସୋମସଵଃ
ନ ଵୈ ସୋମେନ ସୋମସ୍ଯ ସଵୋ-ଽସ୍ତି । ହତୋ ହ୍ଯେଷଃ । ଅଭିଷୁତୋ ହ୍ଯେଷଃ । ନ ହି ହତ-ସ୍ସୂଯତେ । ସୌମୀଗ୍ଂ ସୂତଵଶାମାଲଭତେ । ସୋମୋ ଵୈ ରେତୋଧାଃ । ରେତ ଏଵ ତ-ଦ୍ଦଧାତି ॥ ସୌମ୍ଯର୍ଚା ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ରେତୋଧା ହ୍ଯଷା । ରେତ-ସ୍ସୋମଃ । ରେତ ଏଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ॥ ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚ ରାଜସୂଯମୃତେ ସୋମମ୍ । ତ-ଥ୍ସର୍ଵ-ମ୍ଭଵତି ॥ ଅଷାଢଂ-ଯୁଁଥ୍ସୁ ପୃତନାସୁ ପପ୍ରିମ୍ । ସୁଵର.ଷାମଫ୍ସ୍ଵାଂ-ଵୃଁଜନସ୍ଯ ଗୋପାମ୍ । ଭରେଷୁଜାଗ୍ଂ ସୁକ୍ଷିତିଗ୍ଂ ସୁଶ୍ରଵସମ୍ । ଜଯନ୍ତ-ନ୍ତ୍ଵାମନୁ ମଦେମ ସୋମ ॥ 10 ॥
(ରେତ-ସ୍ସୋମଃ ସପ୍ତ ଚ ) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 - ପୃଥିସଵଃ
ଅନୁଵାକଂ 5 - ପୃଥିସଵଃ
ଯୋ ଵୈ ସୋମେନ ସୂଯତେ । ସ ଦେଵସଵଃ । ଯଃ ପଶୁନା ସୂଯତେ । ସ ଦେଵସଵଃ । ଯ ଇଷ୍ଟ୍ଯା ସୂଯତେ । ସ ମନୁଷ୍ଯସଵଃ । ଏତଂ-ଵୈଁ ପୃଥଯେ ଦେଵାଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛନ୍ନ୍ । ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽପ୍ଯାରଣ୍ଯାନା-ମ୍ପଶୂନାମସୂଯତ । ଯାଵତୀଃ କିଯତୀଶ୍ଚ ପ୍ରଜା ଵାଚଂ-ଵଁଦନ୍ତି । ତାସାଗ୍ଂ ସର୍ଵାସାଗ୍ଂ ସୂଯତେ ॥ 11 ॥
ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ନାରାଶଗ୍ଗ୍ସ୍ଯର୍ଚା ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ମନୁଷ୍ଯା ଵୈ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ନିହ୍ନୁତ୍ଯ ଵାଵୈତତ୍ । ଅଥାଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚ ରାଜସୂଯ-ମନୁତ୍ତରଵେଦୀକମ୍ । ତ-ଥ୍ସର୍ଵ-ମ୍ଭଵତି ॥ ଯେ ମେ ପଞ୍ଚାଶତ-ନ୍ଦଦୁଃ । ଅଶ୍ଵାନାଗ୍ଂ ସଧସ୍ତୁତିଃ । ଦ୍ଯୁମଦଗ୍ନେ ମହି ଶ୍ରଵଃ । ବୃହ-ତ୍କୃଧି ମଘୋନାମ୍ । ନୃଵଦମୃତ ନୃଣାମ୍ ॥ 12 ॥
ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ନାରାଶଗ୍ଗ୍ସ୍ଯର୍ଚା ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ମନୁଷ୍ଯା ଵୈ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ନିହ୍ନୁତ୍ଯ ଵାଵୈତତ୍ । ଅଥାଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚ ରାଜସୂଯ-ମନୁତ୍ତରଵେଦୀକମ୍ । ତ-ଥ୍ସର୍ଵ-ମ୍ଭଵତି ॥ ଯେ ମେ ପଞ୍ଚାଶତ-ନ୍ଦଦୁଃ । ଅଶ୍ଵାନାଗ୍ଂ ସଧସ୍ତୁତିଃ । ଦ୍ଯୁମଦଗ୍ନେ ମହି ଶ୍ରଵଃ । ବୃହ-ତ୍କୃଧି ମଘୋନାମ୍ । ନୃଵଦମୃତ ନୃଣାମ୍ ॥ 12 ॥
(ସୂଯତେ - ସଧସ୍ତୁତିସ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଗୋସଵଃ
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଗୋସଵଃ
ଏଷ ଗୋସଵଃ । ଷଟ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯୋ ବୃହ-ଥ୍ସାମା । ପଵମାନେ କଣ୍ଵରଥନ୍ତର-ମ୍ଭଵତି ॥ ଯୋ ଵୈ ଵାଜପେଯଃ । ସ ସମ୍ରାଟ୍ଥ୍ସଵଃ । ଯୋ ରାଜସୂଯଃ । ସ ଵରୁଣସଵଃ । ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମ୍ପରମେଷ୍ଠୀ । ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ଙ୍ଗୌରେଵ ॥ ଗୌରିଵ ଭଵତି ॥ 13 ॥
ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଉଭେ ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରେ ଭଵତଃ । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ଅଯୁତ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣାଃ । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ପ୍ରତିଧୁଷା ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ଅନୁଦ୍ଧତେ ଵେଦ୍ଯୈ ଦକ୍ଷିଣତ ଆହଵନୀଯସ୍ଯ ବୃହତ-ସ୍ସ୍ତୋତ୍ର-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି । ଇଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମ୍ ॥ 14 ॥
ଅସୌ ବୃହତ୍ । ଅନଯୋରେଵୈନ-ମନନ୍ତର୍ହିତ-ମଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ପଶୁସ୍ତୋମୋ ଵା ଏଷଃ । ତେନ ଗୋସଵଃ । ଷଟ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ସ୍ସର୍ଵଃ ॥ ରେଵଜ୍ଜାତ-ସ୍ସହସା ଵୃଦ୍ଧଃ । କ୍ଷତ୍ରାଣା-ଙ୍କ୍ଷତ୍ରଭୃତ୍ତମୋ ଵଯୋଧାଃ । ମହା-ନ୍ମହିତ୍ଵେ ତସ୍ତଭାନଃ । କ୍ଷତ୍ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ଚ ଜାଗୃହି । ପ୍ରଜାପତେସ୍ତ୍ଵା ପରମେଷ୍ଠିନ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯେନାଭିଷିଞ୍ଚା-ମୀତ୍ଯାହ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି ॥ 15 ॥
ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଉଭେ ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରେ ଭଵତଃ । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ଅଯୁତ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣାଃ । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ପ୍ରତିଧୁଷା ଽଭିଷିଞ୍ଚତି । ତଦ୍ଧି ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମ୍ ॥ ଅନୁଦ୍ଧତେ ଵେଦ୍ଯୈ ଦକ୍ଷିଣତ ଆହଵନୀଯସ୍ଯ ବୃହତ-ସ୍ସ୍ତୋତ୍ର-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଭିଷିଞ୍ଚତି । ଇଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମ୍ ॥ 14 ॥
ଅସୌ ବୃହତ୍ । ଅନଯୋରେଵୈନ-ମନନ୍ତର୍ହିତ-ମଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ ପଶୁସ୍ତୋମୋ ଵା ଏଷଃ । ତେନ ଗୋସଵଃ । ଷଟ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ସ୍ସର୍ଵଃ ॥ ରେଵଜ୍ଜାତ-ସ୍ସହସା ଵୃଦ୍ଧଃ । କ୍ଷତ୍ରାଣା-ଙ୍କ୍ଷତ୍ରଭୃତ୍ତମୋ ଵଯୋଧାଃ । ମହା-ନ୍ମହିତ୍ଵେ ତସ୍ତଭାନଃ । କ୍ଷତ୍ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ଚ ଜାଗୃହି । ପ୍ରଜାପତେସ୍ତ୍ଵା ପରମେଷ୍ଠିନ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯେନାଭିଷିଞ୍ଚା-ମୀତ୍ଯାହ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି ॥ 15 ॥
(ଇଵ ଭଵତି - ରଥନ୍ତର - ମାହୈକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଓଦନସଵମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଓଦନସଵମନ୍ତ୍ରାଃ
ସିଗ୍ଂହେ ଵ୍ଯାଘ୍ର ଉତ ଯା ପୃଦାକୌ । ତ୍ଵିଷିରଗ୍ନୌ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ସୂର୍ଯେ ଯା । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ଯା ରାଜନ୍ଯେ ଦୁନ୍ଦୁଭାଵାଯତାଯାମ୍ । ଅଶ୍ଵସ୍ଯ କ୍ରନ୍ଦ୍ଯେ ପୁରୁଷସ୍ଯ ମାଯୌ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ଯା ହସ୍ତିନି ଦ୍ଵୀପିନି ଯା ହିରଣ୍ଯେ । ତ୍ଵିଷି-ରଶ୍ଵେଷୁ ପୁରୁଷେଷୁ ଗୋଷୁ ॥ 16 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ରଥେ ଅକ୍ଷେଷୁ ଵୃଷଭସ୍ଯ ଵାଜେ । ଵାତେ ପର୍ଜନ୍ଯେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମେ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ରାଡସି ଵିରାଡସି । ସମ୍ରାଡସି ସ୍ଵରାଡସି ॥ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ ତେଜସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତ ଓଜସଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି ॥ 17 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ପଯସ୍ଵତେ ପଯସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଯୁଷ୍ମତ ଆଯୁଷ୍ମନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି ॥ ତେଜୋ-ଽସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ତେଜସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ତେଜସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ତେଜସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ତେଜସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ଓଜୋ-ଽସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି ॥ 18 ॥
ଓଜସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ଓଜସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଓଜସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ଓଜସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ପଯୋ-ଽସି । ତତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ପଯସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ପଯସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ପଯସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ପଯସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ 19 ॥
ଆଯୁରସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ଆଯୁଷ୍ମଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ଆଯୁଷ୍ମଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଆଯୁଷ୍ମାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ଆଯୁଷା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ଇମମଗ୍ନ ଆଯୁଷେ ଵର୍ଚସେ କୃଧି । ପ୍ରିଯଗ୍ଂ ରେତୋ ଵରୁଣ ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ । ମାତେଵାସ୍ମା ଅଦିତେ ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛ । ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଜରଦଷ୍ଟିର୍ଯଥା ଽସତ୍ ॥ 20 ॥
ଆଯୁରସି ଵିଶ୍ଵାଯୁରସି । ସର୍ଵାଯୁରସି ସର୍ଵମାଯୁରସି ॥ ଯତୋ ଵାତୋ ମନୋ ଜଵାଃ । ଯତଃ, କ୍ଷରନ୍ତି ସିନ୍ଧଵଃ । ତାସା-ନ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵାସାଗ୍ଂ ରୁଚା । ଅଭିଷିଞ୍ଚାମି ଵର୍ଚସା ॥ ସମୁଦ୍ର ଇଵାସି ଗହ୍ମନା । ସୋମ ଇଵାସ୍ଯଦାଭ୍ଯଃ । ଅଗ୍ନିରିଵ ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ସୂର୍ଯ ଇଵ ଜ୍ଯୋତିଷା ଵିଭୂଃ ॥ 21 ॥
ଅପାଂ-ଯୋଁ ଦ୍ରଵଣେ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ତେଜସେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯଁ ଊର୍ମୌ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ଓଜସେ ଵୀର୍ଯାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯୋଁ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ପୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ପ୍ରଜନନାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯୋଁ ଯଜ୍ଞିଯୋ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ଆଯୁଷେ ଦୀର୍ଘାଯୁତ୍ଵାଯ ଗୃହ୍ଣାମି ॥ 22 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ରଥେ ଅକ୍ଷେଷୁ ଵୃଷଭସ୍ଯ ଵାଜେ । ଵାତେ ପର୍ଜନ୍ଯେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମେ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯାଁ ଦେଵୀ ସୁଭଗା ଜଜାନ । ସା ନ ଆଗନ୍ ଵର୍ଚସା ସଂଵିଁଦାନା ॥ ରାଡସି ଵିରାଡସି । ସମ୍ରାଡସି ସ୍ଵରାଡସି ॥ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ ତେଜସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତ ଓଜସଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି ॥ 17 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ପଯସ୍ଵତେ ପଯସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଯୁଷ୍ମତ ଆଯୁଷ୍ମନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି ॥ ତେଜୋ-ଽସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ତେଜସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ତେଜସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ତେଜସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ତେଜସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ଓଜୋ-ଽସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି ॥ 18 ॥
ଓଜସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ଓଜସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଓଜସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ଓଜସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ପଯୋ-ଽସି । ତତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ପଯସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ପଯସ୍ଵଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ପଯସ୍ଵାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ପଯସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ 19 ॥
ଆଯୁରସି । ତ-ତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି । ଆଯୁଷ୍ମଦସ୍ତୁ ମେ ମୁଖମ୍ । ଆଯୁଷ୍ମଚ୍ଛିରୋ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଆଯୁଷ୍ମାନ୍. ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ଆଯୁଷା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା ॥ ଇମମଗ୍ନ ଆଯୁଷେ ଵର୍ଚସେ କୃଧି । ପ୍ରିଯଗ୍ଂ ରେତୋ ଵରୁଣ ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ । ମାତେଵାସ୍ମା ଅଦିତେ ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛ । ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଜରଦଷ୍ଟିର୍ଯଥା ଽସତ୍ ॥ 20 ॥
ଆଯୁରସି ଵିଶ୍ଵାଯୁରସି । ସର୍ଵାଯୁରସି ସର୍ଵମାଯୁରସି ॥ ଯତୋ ଵାତୋ ମନୋ ଜଵାଃ । ଯତଃ, କ୍ଷରନ୍ତି ସିନ୍ଧଵଃ । ତାସା-ନ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵାସାଗ୍ଂ ରୁଚା । ଅଭିଷିଞ୍ଚାମି ଵର୍ଚସା ॥ ସମୁଦ୍ର ଇଵାସି ଗହ୍ମନା । ସୋମ ଇଵାସ୍ଯଦାଭ୍ଯଃ । ଅଗ୍ନିରିଵ ଵିଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯମ୍ । ସୂର୍ଯ ଇଵ ଜ୍ଯୋତିଷା ଵିଭୂଃ ॥ 21 ॥
ଅପାଂ-ଯୋଁ ଦ୍ରଵଣେ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ତେଜସେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯଁ ଊର୍ମୌ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ଓଜସେ ଵୀର୍ଯାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯୋଁ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ପୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ପ୍ରଜନନାଯ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅପାଂ-ଯୋଁ ଯଜ୍ଞିଯୋ ରସଃ । ତମହମସ୍ମା ଆମୁଷ୍ଯାଯଣାଯ । ଆଯୁଷେ ଦୀର୍ଘାଯୁତ୍ଵାଯ ଗୃହ୍ଣାମି ॥ 22 ॥
(ଗୋଷ୍ - ଵୋଜସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣା - ମ୍ଯୋଜୋ-ଽସି ତତ୍ତେ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି - ପଯସା ସମ୍ପିପୃଗ୍ଧି ମା-ସ-ଦ୍- ଵିଭୂ--ର୍ ଯଜ୍ଞିଯୋ ରସୋ ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଓଦନସଵଗତା ସ୍ଥାରୋହଣମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଓଦନସଵଗତା ସ୍ଥାରୋହଣମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅଭିପ୍ରେହି ଵୀରଯସ୍ଵ । ଉଗ୍ରଶ୍ଚେତ୍ତା ସପତ୍ନହା ॥ ଆତିଷ୍ଠ ମିତ୍ରଵର୍ଧନଃ । ତୁଭ୍ଯ-ନ୍ଦେଵା ଅଧିବ୍ରଵନ୍ନ୍ ॥ ଅଙ୍କୌନ୍ଯଙ୍କା ଵଭିତୋ ରଥଂ-ଯୌଁ ଧ୍ଵାନ୍ତଂ-ଵାଁତାଗ୍ରମନୁ ସଚଂରନ୍ତୌ ଦୂରେ ହେତିରିନ୍ଦ୍ରିଯାଵା-ନ୍ପତତ୍ରୀ ତେ ନୋ-ଽଗ୍ନଯଃ ପପ୍ରଯଃ ପାରଯନ୍ତୁ ॥ ଶମେ ଅସ୍ ଇତେ-ନ୍ନୋ. ॥ ଆତିଷ୍ଠନ୍ତ-ମ୍ପରି ଵିଶ୍ଵେ ଅଭୂଷନ୍ନ୍ । ଶ୍ରିଯଂ-ଵଁସାନଶ୍ଚରତି ସ୍ଵରୋଚାଃ । ମହତ୍-ତଦସ୍ଯାସୁରସ୍ଯ ନାମ । ଆ ଵିଶ୍ଵରୂପୋ ଅମୃତାନି ତସ୍ଥୌ ॥ ଅନୁ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରୋ ମଦତ୍ଵନୁ ବୃହସ୍ପତିଃ ॥ 23 ॥
ଅନୁ ସୋମୋ ଅନ୍ଵଗ୍ନିରାଵୀତ୍ । ଅନୁ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅଵନ୍ତୁ । ଅନୁ ସପ୍ତ ରାଜାନୋ ଯ ଉତାଭିଷିକ୍ତାଃ ॥ ଅନୁ ତ୍ଵା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଵିହାଵତମ୍ । ଅନୁ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଵିଶ୍ଵଶଭୂମ୍ । ସୂର୍ଯୋ ଅହୋଭିରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ । ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରୈରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚ ତ୍ଵା ପୃଥିଵୀ ଚ ପ୍ରଚେତସା । ଶୁକ୍ରୋ ବୃହ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ତ୍ଵା ପିପର୍ତୁ । ଅନୁ ସ୍ଵଧା ଚିକିତାଗ୍ଂ ସୋମୋ ଅଗ୍ନିଃ । ଆ-ଽଯ-ମ୍ପୃଣକ୍ତୁ ରଜସୀ ଉପସ୍ଥମ୍ ॥ 24 ॥
ଅନୁ ସୋମୋ ଅନ୍ଵଗ୍ନିରାଵୀତ୍ । ଅନୁ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅଵନ୍ତୁ । ଅନୁ ସପ୍ତ ରାଜାନୋ ଯ ଉତାଭିଷିକ୍ତାଃ ॥ ଅନୁ ତ୍ଵା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଵିହାଵତମ୍ । ଅନୁ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଵିଶ୍ଵଶଭୂମ୍ । ସୂର୍ଯୋ ଅହୋଭିରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ । ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରୈରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚ ତ୍ଵା ପୃଥିଵୀ ଚ ପ୍ରଚେତସା । ଶୁକ୍ରୋ ବୃହ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ତ୍ଵା ପିପର୍ତୁ । ଅନୁ ସ୍ଵଧା ଚିକିତାଗ୍ଂ ସୋମୋ ଅଗ୍ନିଃ । ଆ-ଽଯ-ମ୍ପୃଣକ୍ତୁ ରଜସୀ ଉପସ୍ଥମ୍ ॥ 24 ॥
(ବୃହସ୍ପତିଃ - ସୋମୋ ଅଗ୍ନିରେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଓଦନସଵଃ
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଓଦନସଵଃ
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ । ତା ଅସ୍ମା-ଥ୍ସୃଷ୍ଟାଃ ପରାଚୀରାଯନ୍ନ୍ । ସ ଏତ-ମ୍ପ୍ରଜାପତିରୋଦନ-ମପଶ୍ଯତ୍ । ସୋ-ଽନ୍ନ-ମ୍ଭୂତୋ-ଽତିଷ୍ଠତ୍ । ତା ଅନ୍ଯତ୍ରାନ୍ନାଦ୍ଯମଵିତ୍ତ୍ଵା । ପ୍ରଜାପତି-ମ୍ପ୍ରଜା ଉପାଵର୍ତନ୍ତ । ଅନ୍ନମେଵୈନ-ମ୍ଭୂତ-ମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତୀଃ ପ୍ରଜା ଉପାଵର୍ତନ୍ତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସର୍ଵାଣ୍ଯନ୍ନାନି ଭଵନ୍ତି ॥ 25 ॥
ସର୍ଵେ ପୁରୁଷାଃ । ସର୍ଵାଣ୍ଯେଵାନ୍ନାନ୍ଯଵରୁନ୍ଧେ । ସର୍ଵା-ନ୍ପୁରୁଷାନ୍ ॥ ରାଡସି ଵିରାଡସୀତ୍ଯାହ । ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି ॥ ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯ-ନ୍ଦଦାତି । ତେଜସ୍ତେନାଵରୁନ୍ଧେ । ଯତ୍ତିସୃଧନ୍ଵମ୍ । ଵୀର୍ଯ-ନ୍ତେନ । ଯଦଷ୍ଟ୍ରାମ୍ ॥ 26 ॥
ପୁଷ୍ଟି-ନ୍ତେନ । ଯତ୍-କମଣ୍ଡଲୁମ୍ । ଆଯୁଷ୍ଟେନ ॥ ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯମାବଦ୍ଧ୍ନାତି । ଜ୍ଯୋତିର୍ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ଜ୍ଯୋତିରେଵାସ୍ମିନ୍-ଦଧାତି । ଅଥୋ ତେଜୋ ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ତେଜ ଏଵାତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ॥ ଯଦୋଦନ-ମ୍ପ୍ରାଶ୍ନାତି । ଏତଦେଵ ସର୍ଵମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯ ॥ 27 ॥
ତଦସ୍ମି-ନ୍ନେକଧା-ଽଧାତ୍ ॥ ରୋହିଣ୍ଯା-ଙ୍କାର୍ଯଃ । ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏଵ ରୋହିଣୀ । ତସ୍ମାଦେଵ । ଅଥୋ ଵର୍ଷ୍ମୈଵୈନଗ୍ଂ ସମାନାନା-ଙ୍କରୋତି ॥ ଉଦ୍ଯତା ସୂର୍ଯେଣ କାର୍ଯଃ । ଉଦ୍ଯନ୍ତଂ-ଵାଁ ଏତଗ୍ଂ ସର୍ଵାଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରତିନନ୍ଦନ୍ତି ॥ ଦିଦୃକ୍ଷେଣ୍ଯୋ ଦର୍ଶନୀଯୋ ଭଵତି । ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି ॥ 28 ॥
ଅଵେତ୍ଯୋ-ଽଵଭୃଥା(3) ନା(3) ଇତି । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭପୁଞ୍ଜୀଲୈଃ ପଵଯତି । ତ-ଥ୍ସ୍ଵିଦେଵାଵୈତି । ତନ୍ନାଵୈତି ॥ ତ୍ରିଭିଃ ପଵଯତି । ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକାଃ । ଏଭିରେଵୈନଂ-ଲୋଁକୈଃ ପଵଯତି । ଅଥୋ ଅପାଂ-ଵାଁ ଏତ-ତ୍ତେଜୋ ଵର୍ଚଃ । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭାଃ । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭପୁଞ୍ଜୀଲୈଃ ପଵଯତି । ଅପାମେଵୈନ-ନ୍ତେଜସା ଵର୍ଚସା-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ 29 ॥
ସର୍ଵେ ପୁରୁଷାଃ । ସର୍ଵାଣ୍ଯେଵାନ୍ନାନ୍ଯଵରୁନ୍ଧେ । ସର୍ଵା-ନ୍ପୁରୁଷାନ୍ ॥ ରାଡସି ଵିରାଡସୀତ୍ଯାହ । ସ୍ଵାରାଜ୍ଯମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି ॥ ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯ-ନ୍ଦଦାତି । ତେଜସ୍ତେନାଵରୁନ୍ଧେ । ଯତ୍ତିସୃଧନ୍ଵମ୍ । ଵୀର୍ଯ-ନ୍ତେନ । ଯଦଷ୍ଟ୍ରାମ୍ ॥ 26 ॥
ପୁଷ୍ଟି-ନ୍ତେନ । ଯତ୍-କମଣ୍ଡଲୁମ୍ । ଆଯୁଷ୍ଟେନ ॥ ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯମାବଦ୍ଧ୍ନାତି । ଜ୍ଯୋତିର୍ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ଜ୍ଯୋତିରେଵାସ୍ମିନ୍-ଦଧାତି । ଅଥୋ ତେଜୋ ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ତେଜ ଏଵାତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ॥ ଯଦୋଦନ-ମ୍ପ୍ରାଶ୍ନାତି । ଏତଦେଵ ସର୍ଵମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯ ॥ 27 ॥
ତଦସ୍ମି-ନ୍ନେକଧା-ଽଧାତ୍ ॥ ରୋହିଣ୍ଯା-ଙ୍କାର୍ଯଃ । ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏଵ ରୋହିଣୀ । ତସ୍ମାଦେଵ । ଅଥୋ ଵର୍ଷ୍ମୈଵୈନଗ୍ଂ ସମାନାନା-ଙ୍କରୋତି ॥ ଉଦ୍ଯତା ସୂର୍ଯେଣ କାର୍ଯଃ । ଉଦ୍ଯନ୍ତଂ-ଵାଁ ଏତଗ୍ଂ ସର୍ଵାଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରତିନନ୍ଦନ୍ତି ॥ ଦିଦୃକ୍ଷେଣ୍ଯୋ ଦର୍ଶନୀଯୋ ଭଵତି । ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି ॥ 28 ॥
ଅଵେତ୍ଯୋ-ଽଵଭୃଥା(3) ନା(3) ଇତି । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭପୁଞ୍ଜୀଲୈଃ ପଵଯତି । ତ-ଥ୍ସ୍ଵିଦେଵାଵୈତି । ତନ୍ନାଵୈତି ॥ ତ୍ରିଭିଃ ପଵଯତି । ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକାଃ । ଏଭିରେଵୈନଂ-ଲୋଁକୈଃ ପଵଯତି । ଅଥୋ ଅପାଂ-ଵାଁ ଏତ-ତ୍ତେଜୋ ଵର୍ଚଃ । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭାଃ । ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭପୁଞ୍ଜୀଲୈଃ ପଵଯତି । ଅପାମେଵୈନ-ନ୍ତେଜସା ଵର୍ଚସା-ଽଭିଷିଞ୍ଚତି ॥ 29 ॥
(ଭଵ - ନ୍ତ୍ଯଷ୍ଟ୍ରା - ମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯ - ଵଦନ୍ତି - ଦର୍ଭା ଯ-ଦ୍ଦର୍ଭପୁଞ୍ଜୀଲୈଃ ପଵଯତ୍ଯେକ-ଞ୍ଚ ) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10 - ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯଵିଧିଃ
ଅନୁଵାକଂ 10 - ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯଵିଧିଃ
ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ବହୋର୍ଭୂଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯାମିତି । ସ ଏତ-ମ୍ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯ-ମପଶ୍ଯତ୍ । ତମା-ଽହରତ୍ । ତେନାଯଜତ । ତତୋ ଵୈ ସ ବହୋର୍ଭୂଯା-ନଭଵତ୍ । ଯଃ କାମଯେତ ବହୋର୍ଭୂଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯାମିତି । ସ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯେନ ଯଜେତ । ବହୋରେଵ ଭୂଯା-ନ୍ଭଵତି ॥ ମରୁ-ଥ୍ସ୍ତୋମୋ ଵା ଏଷଃ । ମରୁତୋ ହି ଦେଵାନା-ମ୍ଭୂଯିଷ୍ଠାଃ ॥ 30 ॥
ବହୁର୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଭଵତି । ପଞ୍ଚ ଵା ଋତଵଃ ସଂଵଁଥ୍ସରଃ । ଋତୁଷ୍ଵେଵ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରା ପଙ୍କ୍ତିଃ । ପାଙ୍କ୍ତୋ ଯଜ୍ଞଃ । ଯଜ୍ଞମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମା ନାତିଯନ୍ତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ॥ 31 ॥
ବହୁର୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଭଵତି । ପଞ୍ଚ ଵା ଋତଵଃ ସଂଵଁଥ୍ସରଃ । ଋତୁଷ୍ଵେଵ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରା ପଙ୍କ୍ତିଃ । ପାଙ୍କ୍ତୋ ଯଜ୍ଞଃ । ଯଜ୍ଞମେଵାଵରୁନ୍ଧେ ॥ ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମା ନାତିଯନ୍ତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ॥ 31 ॥
(ଭୂଯିଷ୍ଠା - ଯନ୍ତି ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 10)
ଅନୁଵାକଂ 11 - ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯଗତପଶୁଵିଧିଃ
ଅନୁଵାକଂ 11 - ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯଗତପଶୁଵିଧିଃ
ଅଗସ୍ତ୍ଯୋ ମରୁଦ୍ଭ୍ଯ ଉକ୍ଷ୍ଣଃ ପ୍ରୌକ୍ଷତ୍ । ତାନିନ୍ଦ୍ର ଆଦତ୍ତ । ତ ଏନଂ-ଵଁଜ୍ରମୁଦ୍ଯତ୍ଯାଭ୍ଯାଯନ୍ତ । ତାନଗସ୍ତ୍ଯଶ୍ଚୈଵେନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ କଯାଶୁଭୀଯେନାଶମଯତାମ୍ । ତାଞ୍ଛା-ନ୍ତାନୁପାହ୍ଵଯତ । ଯ-ତ୍କଯାଶୁଭୀଯ-ମ୍ଭଵତି ଶାନ୍ତ୍ଯୈ ॥ ତସ୍ମାଦେତ ଐନ୍ଦ୍ରା ମାରୁତା ଉକ୍ଷାଣଃ ସଵନୀଯା ଭଵନ୍ତି । ତ୍ରଯଃ ପ୍ରଥମେ-ଽହନ୍ନାଲଭ୍ଯନ୍ତେ । ଏଵ-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯେ । ଏଵ-ନ୍ତୃତୀଯେ ॥ 32 ॥
ଏଵ-ଞ୍ଚତୁର୍ଥେ । ପଞ୍ଚୋତ୍ତମେ-ଽହନ୍ନାଲଭ୍ଯନ୍ତେ । ଵର୍ଷିଷ୍ଠମିଵ ହ୍ଯେତଦହଃ ॥ ଵର୍ଷିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯଂ-ଵାଁ ଏଷ ଯଜ୍ଞଃ । ଏତେନ ଵା ଏକଯାଵା କାନ୍ଦମ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମଗଚ୍ଛତ୍ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ ॥ 33 ॥
ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ମାରୁତୋ ଵା ଏଷ ସ୍ତୋମଃ । ଏତେନ ଵୈ ମରୁତୋ ଦେଵାନା-ମ୍ଭୂଯିଷ୍ଠା ଅଭଵନ୍ନ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞଃ । ଆ ପଞ୍ଚମାତ୍-ପୁରୁଷାଦନ୍ନମତ୍ତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମା ନାତିଯନ୍ତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରେଵ ନୈତି ॥ 34 ॥
ଏଵ-ଞ୍ଚତୁର୍ଥେ । ପଞ୍ଚୋତ୍ତମେ-ଽହନ୍ନାଲଭ୍ଯନ୍ତେ । ଵର୍ଷିଷ୍ଠମିଵ ହ୍ଯେତଦହଃ ॥ ଵର୍ଷିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯଂ-ଵାଁ ଏଷ ଯଜ୍ଞଃ । ଏତେନ ଵା ଏକଯାଵା କାନ୍ଦମ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମଗଚ୍ଛତ୍ ॥ ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ ॥ 33 ॥
ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ମାରୁତୋ ଵା ଏଷ ସ୍ତୋମଃ । ଏତେନ ଵୈ ମରୁତୋ ଦେଵାନା-ମ୍ଭୂଯିଷ୍ଠା ଅଭଵନ୍ନ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞଃ । ଆ ପଞ୍ଚମାତ୍-ପୁରୁଷାଦନ୍ନମତ୍ତି । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମା ନାତିଯନ୍ତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରେଵ ନୈତି ॥ 34 ॥
(ତୃତୀଯେ - ଗଚ୍ଛତି ଯ ଏତେନ ଯଜତେ - ଽତ୍ତି ଯ ଏତେନ ଯଜତେ ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 11)
(ଅଗସ୍ତ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମ୍ମାରୁତଃ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞ-ସ୍ସପ୍ତଦଶଂ
(ଅଗସ୍ତ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାରାଜ୍ଯ-ମ୍ମାରୁତଃ ପଞ୍ଚଶାରଦୀଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞ-ସ୍ସପ୍ତଦଶଂ
ପ୍ରଜାପତେରେଵ ନୈତି)
ଅନୁଵାକଂ 12 - ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୁଦ୍ଯାଗେ ଗ୍ରହାଣା-ମ୍ପୁରୋରୁଚଃ
ଅନୁଵାକଂ 12 - ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୁଦ୍ଯାଗେ ଗ୍ରହାଣା-ମ୍ପୁରୋରୁଚଃ
ଅସ୍ଯାଜରାସୋ ଦମା ମରିତ୍ରାଃ । ଅର୍ଚଦ୍ଧୂମାସୋ ଅଗ୍ନଯଃ ପାଵକାଃ । ଶ୍ଵିଚୀଚଯଃ ଶ୍ଵାତ୍ରାସୋ ଭୁରଣ୍ଯଵଃ । ଵନର.ଷଦୋ ଵାଯଵୋ ନ ସୋମାଃ ॥ ଯଜା ନୋ ମିତ୍ରାଵରୁଣା । ଯଜା ଦେଵାଗ୍ଂ ଋତ-ମ୍ବୃହତ୍ । ଅଗ୍ନେ ଯକ୍ଷି ସ୍ଵ-ନ୍ଦମମ୍ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ପିବତଗ୍ଂ ସୁତମ୍ । ଦୀଦ୍ଯଗ୍ନୀ ଶୁଚି ଵ୍ରତା । ଋତୁନା ଯଜ୍ଞଵାହସା ॥ 35 ॥
ଦ୍ଵେ ଵିରୂପେ ଚରତ-ସ୍ସ୍ଵର୍ଥେ । ଅନ୍ଯା-ଽନ୍ଯା ଵଥ୍ସମୁପଧାପଯେତେ । ହରିରନ୍ଯସ୍ଯା-ମ୍ଭଵତି ସ୍ଵଧାଵାନ୍ । ଶୁକ୍ରୋ ଅନ୍ଯସ୍ଯା-ନ୍ଦଦୃଶେ ସୁଵର୍ଚାଃ ॥ ପୂର୍ଵାପର-ଞ୍ଚରତୋ ମାଯଯୈତୌ । ଶିଶୂ କ୍ରୀଡନ୍ତୌ ପରିଯାତୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରମ୍ । ଵିଶ୍ଵାନ୍ଯନ୍ଯୋ ଭୁଵନା-ଽଭିଚଷ୍ଟେ । ଋତୂନନ୍ଯୋ ଵିଦଧଜ୍ଜାଯତେ ପୁନଃ ॥ ତ୍ରୀଣି ଶତା ତ୍ରୀଷହସ୍ରାଣ୍ଯଗ୍ନିମ୍ । ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ଦେଵା ନଵ ଚାସପର୍ଯନ୍ନ୍ ॥ 36 ॥
ଔକ୍ଷନ୍-ଘୃତୈରାସ୍ତୃଣନ୍-ବର୍ହିରସ୍ମୈ । ଆଦିଦ୍ଧୋତାର-ନ୍ନ୍ଯଷାଦଯନ୍ତ ॥ ଅଗ୍ନିନା-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତେ । କଵି-ର୍ଗୃହପତିର୍ଯୁଵା । ହଵ୍ଯଵାଡ୍-ଜୁହ୍ଵାସ୍ଯଃ ॥ ଅଗ୍ନି-ର୍ଦେଵାନା-ଞ୍ଜଠରମ୍ । ପୂତଦକ୍ଷଃ କଵିକ୍ରତୁଃ । ଦେଵୋ ଦେଵେଭିରାଗମତ୍ ॥ ଅଗ୍ନିଶ୍ରିଯୋ ମରୁତୋ ଵିଶ୍ଵକୃଷ୍ଟଯଃ । ଆ ତ୍ଵେଷମୁଗ୍ରମଵ ଈମହେ ଵଯମ୍ ॥ 37 ॥
ତେ ସ୍ଵାନିନୋ ରୁଦ୍ରିଯା ଵର.ଷନିର୍ଣିଜଃ । ସିଗ୍ଂହା ନ ହେଷକ୍ରତଵ-ସ୍ସୁଦାନଵଃ ॥ ଯଦୁତ୍ତମେ ମରୁତୋ ମଦ୍ଧ୍ଯମେ ଵା । ଯଦ୍ଵା-ଽଵମେ ସୁଭଗାସୋ ଦିଵିଷ୍ଠ । ତତୋ ନୋ ରୁଦ୍ରା ଉତ ଵା-ଽନ୍ଵସ୍ଯ । ଅଗ୍ନେ ଵିତ୍ତାଦ୍ଧଵିଷୋ ଯଦ୍ଯଜାମଃ ॥ ଈଡେ ଅଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଵସ-ନ୍ନମୋଭିଃ । ଇହ ପ୍ରସପ୍ତୋ ଵିଚଯତ୍କୃତ-ନ୍ନଃ । ରଥୈରିଵ ପ୍ରଭରେ ଵାଜଯଦ୍ଭିଃ । ପ୍ରଦକ୍ଷିଣି-ନ୍ମରୁତାଗ୍ ସ୍ତୋମମୃଦ୍ଧ୍ଯାମ୍ ॥ 38 ॥
ଶ୍ରୁଧି ଶ୍ରୁତ୍କର୍ଣ ଵହ୍ନିଭିଃ । ଦେଵୈରଗ୍ନେ ସଯାଵଭିଃ । ଆସୀଦନ୍ତୁ ବରଃଇଷି । ମିତ୍ରୋ ଵରୁଣୋ ଅର୍ଯମା । ପ୍ରାତର୍ଯାଵାଣୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରମ୍ ॥ ଵିଶ୍ଵେଷା-ମଦିତି-ର୍ଯଜ୍ଞିଯାନାମ୍ । ଵିଶ୍ଵଷା-ମତିଥି-ର୍ମାନୁଷାଣାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ର୍ଦେଵାନାମଵ ଆଵୃଣାନଃ । ସୁମୃଡୀକୋ ଭଵତୁ ଵିଶ୍ଵଵେଦାଃ ॥ ତ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସୁମତି-ମ୍ଭିକ୍ଷମାଣାଃ ॥ 39 ॥
ଦିଵି ଶ୍ରଵୋ ଦଧିରେ ଯଜ୍ଞିଯାସଃ । ନକ୍ତା ଚ ଚକ୍ରୁରୁଷସା ଵିରୂପେ । କୃଷ୍ଣ-ଞ୍ଚ ଵର୍ଣମରୁଣ-ଞ୍ଚ ସନ୍ଧୁଃ ॥ ତ୍ଵାମଗ୍ନ ଆଦିତ୍ଯାସ ଆସ୍ଯମ୍ । ତ୍ଵା-ଞ୍ଜିହ୍ଵାଗ୍ଂ ଶୁଚଯଶ୍ଚକ୍ରିରେ କଵେ । ତ୍ଵାଗ୍ଂ ରାତିଷାଚୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ସଶ୍ଚିରେ । ତ୍ଵେ ଦେଵା ହଵିରଦନ୍ତ୍ଯାହୁତମ୍ ॥ ନି ତ୍ଵା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସାଧନମ୍ । ଅଗ୍ନେ ହୋତାର-ମୃତ୍ଵିଜମ୍ । ଵନୁଷ୍ଵ-ଦ୍ଦେଵ ଧୀମହି ପ୍ରଚେତସମ୍ । ଜୀର-ନ୍ଦୂତମମର୍ତ୍ଯମ୍ ॥ 40 ॥
ଦ୍ଵେ ଵିରୂପେ ଚରତ-ସ୍ସ୍ଵର୍ଥେ । ଅନ୍ଯା-ଽନ୍ଯା ଵଥ୍ସମୁପଧାପଯେତେ । ହରିରନ୍ଯସ୍ଯା-ମ୍ଭଵତି ସ୍ଵଧାଵାନ୍ । ଶୁକ୍ରୋ ଅନ୍ଯସ୍ଯା-ନ୍ଦଦୃଶେ ସୁଵର୍ଚାଃ ॥ ପୂର୍ଵାପର-ଞ୍ଚରତୋ ମାଯଯୈତୌ । ଶିଶୂ କ୍ରୀଡନ୍ତୌ ପରିଯାତୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରମ୍ । ଵିଶ୍ଵାନ୍ଯନ୍ଯୋ ଭୁଵନା-ଽଭିଚଷ୍ଟେ । ଋତୂନନ୍ଯୋ ଵିଦଧଜ୍ଜାଯତେ ପୁନଃ ॥ ତ୍ରୀଣି ଶତା ତ୍ରୀଷହସ୍ରାଣ୍ଯଗ୍ନିମ୍ । ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ଦେଵା ନଵ ଚାସପର୍ଯନ୍ନ୍ ॥ 36 ॥
ଔକ୍ଷନ୍-ଘୃତୈରାସ୍ତୃଣନ୍-ବର୍ହିରସ୍ମୈ । ଆଦିଦ୍ଧୋତାର-ନ୍ନ୍ଯଷାଦଯନ୍ତ ॥ ଅଗ୍ନିନା-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତେ । କଵି-ର୍ଗୃହପତିର୍ଯୁଵା । ହଵ୍ଯଵାଡ୍-ଜୁହ୍ଵାସ୍ଯଃ ॥ ଅଗ୍ନି-ର୍ଦେଵାନା-ଞ୍ଜଠରମ୍ । ପୂତଦକ୍ଷଃ କଵିକ୍ରତୁଃ । ଦେଵୋ ଦେଵେଭିରାଗମତ୍ ॥ ଅଗ୍ନିଶ୍ରିଯୋ ମରୁତୋ ଵିଶ୍ଵକୃଷ୍ଟଯଃ । ଆ ତ୍ଵେଷମୁଗ୍ରମଵ ଈମହେ ଵଯମ୍ ॥ 37 ॥
ତେ ସ୍ଵାନିନୋ ରୁଦ୍ରିଯା ଵର.ଷନିର୍ଣିଜଃ । ସିଗ୍ଂହା ନ ହେଷକ୍ରତଵ-ସ୍ସୁଦାନଵଃ ॥ ଯଦୁତ୍ତମେ ମରୁତୋ ମଦ୍ଧ୍ଯମେ ଵା । ଯଦ୍ଵା-ଽଵମେ ସୁଭଗାସୋ ଦିଵିଷ୍ଠ । ତତୋ ନୋ ରୁଦ୍ରା ଉତ ଵା-ଽନ୍ଵସ୍ଯ । ଅଗ୍ନେ ଵିତ୍ତାଦ୍ଧଵିଷୋ ଯଦ୍ଯଜାମଃ ॥ ଈଡେ ଅଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଵସ-ନ୍ନମୋଭିଃ । ଇହ ପ୍ରସପ୍ତୋ ଵିଚଯତ୍କୃତ-ନ୍ନଃ । ରଥୈରିଵ ପ୍ରଭରେ ଵାଜଯଦ୍ଭିଃ । ପ୍ରଦକ୍ଷିଣି-ନ୍ମରୁତାଗ୍ ସ୍ତୋମମୃଦ୍ଧ୍ଯାମ୍ ॥ 38 ॥
ଶ୍ରୁଧି ଶ୍ରୁତ୍କର୍ଣ ଵହ୍ନିଭିଃ । ଦେଵୈରଗ୍ନେ ସଯାଵଭିଃ । ଆସୀଦନ୍ତୁ ବରଃଇଷି । ମିତ୍ରୋ ଵରୁଣୋ ଅର୍ଯମା । ପ୍ରାତର୍ଯାଵାଣୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରମ୍ ॥ ଵିଶ୍ଵେଷା-ମଦିତି-ର୍ଯଜ୍ଞିଯାନାମ୍ । ଵିଶ୍ଵଷା-ମତିଥି-ର୍ମାନୁଷାଣାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ର୍ଦେଵାନାମଵ ଆଵୃଣାନଃ । ସୁମୃଡୀକୋ ଭଵତୁ ଵିଶ୍ଵଵେଦାଃ ॥ ତ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସୁମତି-ମ୍ଭିକ୍ଷମାଣାଃ ॥ 39 ॥
ଦିଵି ଶ୍ରଵୋ ଦଧିରେ ଯଜ୍ଞିଯାସଃ । ନକ୍ତା ଚ ଚକ୍ରୁରୁଷସା ଵିରୂପେ । କୃଷ୍ଣ-ଞ୍ଚ ଵର୍ଣମରୁଣ-ଞ୍ଚ ସନ୍ଧୁଃ ॥ ତ୍ଵାମଗ୍ନ ଆଦିତ୍ଯାସ ଆସ୍ଯମ୍ । ତ୍ଵା-ଞ୍ଜିହ୍ଵାଗ୍ଂ ଶୁଚଯଶ୍ଚକ୍ରିରେ କଵେ । ତ୍ଵାଗ୍ଂ ରାତିଷାଚୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ସଶ୍ଚିରେ । ତ୍ଵେ ଦେଵା ହଵିରଦନ୍ତ୍ଯାହୁତମ୍ ॥ ନି ତ୍ଵା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସାଧନମ୍ । ଅଗ୍ନେ ହୋତାର-ମୃତ୍ଵିଜମ୍ । ଵନୁଷ୍ଵ-ଦ୍ଦେଵ ଧୀମହି ପ୍ରଚେତସମ୍ । ଜୀର-ନ୍ଦୂତମମର୍ତ୍ଯମ୍ ॥ 40 ॥
(ଯଜ୍ଞଵାହସା - ଽସପର୍ଯନ୍ - ଵଯ - ମୃଦ୍ଧ୍ଯାଂ - ଭିକ୍ଷମାଣାଃ - ପ୍ରଚେତସମେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 12)
ଅନୁଵାକଂ 13 - ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ତୁଦ୍ଯାଗେ ଗ୍ରହାଣା-ମ୍ପୁରୋରୁଚଃ
ଅନୁଵାକଂ 13 - ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ତୁଦ୍ଯାଗେ ଗ୍ରହାଣା-ମ୍ପୁରୋରୁଚଃ
ତିଷ୍ଠା ହରୀ ରଥ ଆ ଯୁଜ୍ଯମାନା ଯାହି । ଵାଯୁର୍ନ ନିଯୁତୋ ନୋ ଅଚ୍ଛ । ପିବାସ୍ଯନ୍ଧୋ ଅଭିସୃଷ୍ଟୋ ଅସ୍ମେ । ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ଵାହା ରରିମା ତେ ମଦାଯ ॥ କସ୍ଯ ଵୃଷା ସୁତେ ସଚା । ନିଯୁତ୍ଵାନ୍ ଵୃଷଭୋ ରଣତ୍ । ଵୃତ୍ରହା ସୋମପୀତଯେ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯ-ମ୍ମହାଧନେ । ଇନ୍ଦ୍ରମର୍ଭେ ହଵାମହେ । ଯୁଜଂ-ଵୃଁତ୍ରେଷୁ ଵଜ୍ରିଣମ୍ ॥ 41 ॥
ଦ୍ଵିତାଯୋ ଵୃତ୍ରହନ୍ତମଃ । ଵିଦ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ଶତକ୍ରତୁଃ । ଉପ ନୋ ହରିଭି-ସ୍ସୁତମ୍ ॥ ସ ସୂର ଆଜନଯଞ୍ଜ୍ଯୋତିରିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ଅଯା ଧିଯା ତରଣିରଦ୍ରିବର୍ହାଃ । ଋତେନ ଶୁଷ୍ମୀନଵମାନୋ ଅର୍କୈଃ । ଵ୍ଯୁସ୍ରିଧୋ ଅସ୍ରୋ ଅଦ୍ରିର୍ବିଭେଦ ॥ ଉତ ତ୍ଯଦାଶ୍ଵଶ୍ଵିଯମ୍ । ଯଦିନ୍ଦ୍ର ନାହୁଷୀଷ୍ଵା । ଅଗ୍ରେ ଵିକ୍ଷୁ ପ୍ରତୀଦଯତ୍ ॥ 42 ॥
ଭରେଷ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁହଵଗ୍ଂ ହଵାମହେ । ଅଗ୍ଂହୋମୁଚଗ୍ଂ ସୁକୃତ-ନ୍ଦୈଵ୍ଯଞ୍ଜନମ୍ । ଅଗ୍ନି-ମ୍ମିତ୍ରଂ-ଵଁରୁଣଗ୍ଂ ସାତଯେ ଭଗମ୍ । ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ମରୁତଃ ସ୍ଵସ୍ତଯେ ॥ ମହି କ୍ଷେତ୍ର-ମ୍ପୁରୁଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଆଦି-ଥ୍ସଖିଭ୍ଯଶ୍ଚ ରଥଗ୍ଂ ସମୈରତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନୃଭିରଜନ-ଦ୍ଦୀଦ୍ଯାନ-ସ୍ସାକମ୍ । ସୂର୍ଯମୁଷସ-ଙ୍ଗାତୁମଗ୍ନିମ୍ ॥ ଉରୁ-ନ୍ନୋ ଲୋକମନୁନେଷି ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ସୁଵର୍ଵ-ଜ୍ଜ୍ଯୋତିରଭଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତି ॥ 43 ॥
ଋଷ୍ଵା ତ ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥଵିରସ୍ଯ ବାହୂ । ଉପସ୍ଥେଯାମ ଶରଣା ବୃହନ୍ତା ॥ ଆ ନୋ ଵିଶ୍ଵାଭିରୂତିଭିଃ ସଜୋଷାଃ । ବ୍ରହ୍ମ ଜୁଷାଣୋ ହର୍ଯଶ୍ଵ ଯାହି । ଵରୀଵୃଜ-ଥ୍ସ୍ଥଵିରେଭି-ସ୍ସୁଶିପ୍ର । ଅସ୍ମେ ଦଧ-ଦ୍ଵୃଷଣଗ୍ଂ ଶୁଷ୍ମମିନ୍ଦ୍ର ॥ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଗାଵ ଆଶିରମ୍ । ଦୁଦୁହ୍ରେ ଵଜ୍ରିଣେ ମଧୁ । ଯ-ଥ୍ସୀମୁପହ୍ଵରେ-ଽଵିଦତ୍ ॥ ତାସ୍ତେ ଵଜ୍ରି-ନ୍ଧେନଵୋ ଜୋଜଯୁର୍ନଃ ॥ 44 ॥
ଗଭସ୍ତଯୋ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାରାଃ । ଅହରହର୍ଭୂଯ ଇଜ୍ଜୋଗୁଵାନାଃ । ପୂର୍ଣା ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ଷୁମତୋ ଭୋଜନସ୍ଯ ॥ ଇମା-ନ୍ତେ ଧିଯ-ମ୍ପ୍ରଭରେ ମହୋ ମହୀମ୍ । ଅସ୍ଯ ସ୍ତୋତ୍ରେ ଧିଷଣା ଯତ୍ତ ଆନଜେ । ତମୁଥ୍ସଵେ ଚ ପ୍ରସଵେ ଚ ସାସହିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵାସ-ଶ୍ଶଵସା ମଦନ୍ନନୁ ॥ 45 ॥
ଦ୍ଵିତାଯୋ ଵୃତ୍ରହନ୍ତମଃ । ଵିଦ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ଶତକ୍ରତୁଃ । ଉପ ନୋ ହରିଭି-ସ୍ସୁତମ୍ ॥ ସ ସୂର ଆଜନଯଞ୍ଜ୍ଯୋତିରିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ଅଯା ଧିଯା ତରଣିରଦ୍ରିବର୍ହାଃ । ଋତେନ ଶୁଷ୍ମୀନଵମାନୋ ଅର୍କୈଃ । ଵ୍ଯୁସ୍ରିଧୋ ଅସ୍ରୋ ଅଦ୍ରିର୍ବିଭେଦ ॥ ଉତ ତ୍ଯଦାଶ୍ଵଶ୍ଵିଯମ୍ । ଯଦିନ୍ଦ୍ର ନାହୁଷୀଷ୍ଵା । ଅଗ୍ରେ ଵିକ୍ଷୁ ପ୍ରତୀଦଯତ୍ ॥ 42 ॥
ଭରେଷ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁହଵଗ୍ଂ ହଵାମହେ । ଅଗ୍ଂହୋମୁଚଗ୍ଂ ସୁକୃତ-ନ୍ଦୈଵ୍ଯଞ୍ଜନମ୍ । ଅଗ୍ନି-ମ୍ମିତ୍ରଂ-ଵଁରୁଣଗ୍ଂ ସାତଯେ ଭଗମ୍ । ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ମରୁତଃ ସ୍ଵସ୍ତଯେ ॥ ମହି କ୍ଷେତ୍ର-ମ୍ପୁରୁଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଆଦି-ଥ୍ସଖିଭ୍ଯଶ୍ଚ ରଥଗ୍ଂ ସମୈରତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନୃଭିରଜନ-ଦ୍ଦୀଦ୍ଯାନ-ସ୍ସାକମ୍ । ସୂର୍ଯମୁଷସ-ଙ୍ଗାତୁମଗ୍ନିମ୍ ॥ ଉରୁ-ନ୍ନୋ ଲୋକମନୁନେଷି ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ସୁଵର୍ଵ-ଜ୍ଜ୍ଯୋତିରଭଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତି ॥ 43 ॥
ଋଷ୍ଵା ତ ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥଵିରସ୍ଯ ବାହୂ । ଉପସ୍ଥେଯାମ ଶରଣା ବୃହନ୍ତା ॥ ଆ ନୋ ଵିଶ୍ଵାଭିରୂତିଭିଃ ସଜୋଷାଃ । ବ୍ରହ୍ମ ଜୁଷାଣୋ ହର୍ଯଶ୍ଵ ଯାହି । ଵରୀଵୃଜ-ଥ୍ସ୍ଥଵିରେଭି-ସ୍ସୁଶିପ୍ର । ଅସ୍ମେ ଦଧ-ଦ୍ଵୃଷଣଗ୍ଂ ଶୁଷ୍ମମିନ୍ଦ୍ର ॥ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଗାଵ ଆଶିରମ୍ । ଦୁଦୁହ୍ରେ ଵଜ୍ରିଣେ ମଧୁ । ଯ-ଥ୍ସୀମୁପହ୍ଵରେ-ଽଵିଦତ୍ ॥ ତାସ୍ତେ ଵଜ୍ରି-ନ୍ଧେନଵୋ ଜୋଜଯୁର୍ନଃ ॥ 44 ॥
ଗଭସ୍ତଯୋ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାରାଃ । ଅହରହର୍ଭୂଯ ଇଜ୍ଜୋଗୁଵାନାଃ । ପୂର୍ଣା ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ଷୁମତୋ ଭୋଜନସ୍ଯ ॥ ଇମା-ନ୍ତେ ଧିଯ-ମ୍ପ୍ରଭରେ ମହୋ ମହୀମ୍ । ଅସ୍ଯ ସ୍ତୋତ୍ରେ ଧିଷଣା ଯତ୍ତ ଆନଜେ । ତମୁଥ୍ସଵେ ଚ ପ୍ରସଵେ ଚ ସାସହିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵାସ-ଶ୍ଶଵସା ମଦନ୍ନନୁ ॥ 45 ॥
(ଵଜ୍ରିଣ - ମଯଥ୍ - ସ୍ଵସ୍ତି - ଜୋଜଯୁର୍ନଃ - +ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 13)
ଅନୁଵାକଂ 14 - ଅପ୍ତୋର୍ଯାମାଵିଧିଃ
ଅନୁଵାକଂ 14 - ଅପ୍ତୋର୍ଯାମାଵିଧିଃ
ପ୍ରଜାପତିଃ ପଶୂନସୃଜତ । ତେ-ଽସ୍ମା-ଥ୍ସୃଷ୍ଟାଃ ପରାଞ୍ଚ ଆଯନ୍ନ୍ । ତାନଗ୍ନିଷ୍ଟୋମେନ ନାପ୍ନୋତ୍ । ତାନୁକ୍ଥ୍ଯେନ ନାପ୍ନୋତ୍ । ତାନ୍-ଥ୍ଷୋଡଶିନା ନାପ୍ନୋତ୍ । ତାନ୍ରାତ୍ରିଯା ନାପ୍ନୋତ୍ । ତାନ୍-ଥ୍ସନ୍ଧିନା ନାପ୍ନୋତ୍ । ସୋ-ଽଗ୍ନିମବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସେତି । ତାନଗ୍ନିସ୍ତ୍ରିଵୃତା ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୋତ୍ ॥ 46 ॥
ସ ଇନ୍ଦ୍ରମବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସେତି । ତାନିନ୍ଦ୍ରଃ ପଞ୍ଚଦଶେନ ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୋତ୍ । ସ ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ଦେଵା-ନବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସତେତି । ତାନ୍. ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା-ସ୍ସପ୍ତଦଶେନ ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ସ ଵିଷ୍ଣୁମବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସେତି । ତାନ୍. ଵିଷ୍ଣୁରେକଵିଗ୍ଂଶେନ ସ୍ତୋମେନାପ୍ନୋତ୍ । ଵାରଵନ୍ତୀଯେନାଵାରଯତ ॥ 47 ॥
ଇଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ-ର୍ଵିଚକ୍ରମ ଇତି ଵ୍ଯକ୍ରମତ ॥ ଯସ୍ମା-ତ୍ପଶଵଃ ପ୍ର ପ୍ରେଵ ଭ୍ରଗ୍ଂଶେରନ୍ନ୍ । ସ ଏତେନ ଯଜେତ ॥ ଯଦାପ୍ନୋତ୍ । ତଦପ୍ତୋର୍ଯାମସ୍ଯାପ୍ତୋର୍ଯାମତ୍ଵମ୍ ॥ ଏତେନ ଵୈ ଦେଵା ଜୈତ୍ଵାନି ଜିତ୍ଵା । ଯ-ଙ୍କାମ-ମକାମଯନ୍ତ ତମାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ଯ-ଙ୍କାମ-ଙ୍କାମଯତେ । ତମେତେନାପ୍ନୋତି ॥ 48 ॥
ସ ଇନ୍ଦ୍ରମବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସେତି । ତାନିନ୍ଦ୍ରଃ ପଞ୍ଚଦଶେନ ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୋତ୍ । ସ ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ଦେଵା-ନବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସତେତି । ତାନ୍. ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା-ସ୍ସପ୍ତଦଶେନ ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ସ ଵିଷ୍ଣୁମବ୍ରଵୀତ୍ । ଇମାନ୍ମ ଈଫ୍ସେତି । ତାନ୍. ଵିଷ୍ଣୁରେକଵିଗ୍ଂଶେନ ସ୍ତୋମେନାପ୍ନୋତ୍ । ଵାରଵନ୍ତୀଯେନାଵାରଯତ ॥ 47 ॥
ଇଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ-ର୍ଵିଚକ୍ରମ ଇତି ଵ୍ଯକ୍ରମତ ॥ ଯସ୍ମା-ତ୍ପଶଵଃ ପ୍ର ପ୍ରେଵ ଭ୍ରଗ୍ଂଶେରନ୍ନ୍ । ସ ଏତେନ ଯଜେତ ॥ ଯଦାପ୍ନୋତ୍ । ତଦପ୍ତୋର୍ଯାମସ୍ଯାପ୍ତୋର୍ଯାମତ୍ଵମ୍ ॥ ଏତେନ ଵୈ ଦେଵା ଜୈତ୍ଵାନି ଜିତ୍ଵା । ଯ-ଙ୍କାମ-ମକାମଯନ୍ତ ତମାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ଯ-ଙ୍କାମ-ଙ୍କାମଯତେ । ତମେତେନାପ୍ନୋତି ॥ 48 ॥
(ସ୍ତୋମେନ ନାପ୍ନୋ - ଦଵାରଯତ - +ନଵ ଚ) (ଅ. 14)
ଅନୁଵାକଂ 15 - ରାଜାଭିଷେକଃ
ଅନୁଵାକଂ 15 - ରାଜାଭିଷେକଃ
ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ-ଽଯମଗ୍ନୌ ଚରତି ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ । ଋଷୀଣା-ମ୍ପୁତ୍ରୋ ଅଭିଶସ୍ତିପା ଅଯମ୍ । ନମସ୍କାରେଣ ନମସା ତେ ଜୁହୋମି । ମା ଦେଵାନା-ମ୍ମିଥୁଯା କର୍ମ ଭାଗମ୍ ॥ ସାଵୀରଃଇ ଦେଵ ପ୍ରସଵାଯ ପିତ୍ରେ । ଵର୍ଷ୍ମାଣମସ୍ମୈ ଵରିମାଣମସ୍ମୈ । ଅଥାସ୍ମଭ୍ଯଗ୍ଂ ସଵିତ-ସ୍ସର୍ଵତାତା । ଦିଵେ ଦିଵ ଆସୁଵା ଭୂରିପଶ୍ଵଃ ॥ ଭୂତୋ ଭୂତେଷୁ ଚରତି ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ । ସ ଭୂତାନା-ମଧିପତି-ର୍ବଭୂଵ ॥ 49 ॥
ତସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୌ ଚରତି ରାଜସୂଯମ୍ । ସ ରାଜା ରାଜ୍ଯ-ମନୁମନ୍ଯତାମିଦମ୍ ॥ ଯେଭି-ଶ୍ଶିଲ୍ପୈଃ ପପ୍ରଥାନାମଦୃଗ୍ଂହତ୍ । ଯେଭିଦ୍ର୍ଯାମଭ୍ଯପିଗ୍ଂଶତ୍-ପ୍ରଜାପତିଃ । ଯେଭିର୍ଵାଚଂ-ଵିଁଶ୍ଵରୂପାଗ୍ଂ ସମଵ୍ଯଯତ୍ । ତେନେମମଗ୍ନ ଇହ ଵର୍ଚସା ସମଙ୍ଗ୍ଧି ॥ ଯେଭିରାଦିତ୍ଯସ୍ତପତି ପ୍ରକେତୁଭିଃ । ଯେଭି-ସ୍ସୂର୍ଯୋ ଦଦୃଶେ ଚିତ୍ରଭାନୁଃ । ଯେଭିର୍ଵାଚ-ମ୍ପୁଷ୍କଲେଭିରଵ୍ଯଯତ୍ । ତେନେମମଗ୍ନ ଇହ ଵର୍ଚସା ସମଙ୍ଗ୍ଧି ॥ 50 ॥
ଆ-ଽଯ-ମ୍ଭାତୁ ଶଵସା ପଞ୍ଚ କୃଷ୍ଟୀଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଇଵ ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ଭଵତୁ ପ୍ରଜାଵାନ୍ । ଅସ୍ମା ଅସ୍ତୁ ପୁଷ୍କଲ-ଞ୍ଚିତ୍ରଭାନୁ । ଆ-ଽଯ-ମ୍ପୃଣକ୍ତୁ ରଜସୀ ଉପସ୍ଥମ୍ ॥ ଯତ୍ତେ ଶିଲ୍ପ-ଙ୍କଶ୍ଯପ ରୋଚନାଵତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଵତ୍-ପୁଷ୍କଲ-ଞ୍ଚିତ୍ରଭାନୁ । ଯସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସୂର୍ଯା ଅର୍ପିତା-ସ୍ସପ୍ତ ସାକମ୍ । ତସ୍ମିନ୍-ରାଜାନ-ମଧିଵିଶ୍ରଯେମମ୍ ॥ ଦ୍ଯୌରସି ପୃଥିଵ୍ଯସି ॥ ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ଵୈଯାଘ୍ରେ-ଽଧି ॥ 51 ॥
ଵିଶ୍ରଯସ୍ଵ ଦିଶୋ ମହୀଃ । ଵିଶସ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵା ଵାଞ୍ଛନ୍ତୁ । ମା ତ୍ଵ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରମଧିଭ୍ରଶତ୍ ॥ ଯା ଦିଵ୍ଯା ଆପଃ ପଯସା ସମ୍ବଭୂଵୁଃ । ଯା ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଉତ ପାର୍ଥିଵୀର୍ଯାଃ । ତା ସା-ନ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵାସାଗ୍ଂ ରୁଚା । ଅଭିଷିଞ୍ଚାମି ଵର୍ଚସା । ଅଭି ତ୍ଵା ଵର୍ଚସା ସିଚ-ନ୍ଦିଵ୍ଯେନ । ପଯସା ସହ । ଯଥା-ଽଽସା ରାଷ୍ଟ୍ରଵର୍ଧନଃ ॥ 52 ॥
ତଥା ତ୍ଵା ସଵିତା କରତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଅଵୀଵୃଧନ୍ନ୍ । ସମୁଦ୍ର ଵ୍ଯଚସ-ଙ୍ଗିରଃ । ରଥୀତମଗ୍ଂ ରଥୀନାମ୍ । ଵାଜାନାଗ୍ଂ ସ-ତ୍ପତି-ମ୍ପତିମ୍ । ଵସଵସ୍ତ୍ଵା ପୁରସ୍ତାଦଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ଗାଯତ୍ରେଣ ଛନ୍ଦସା । ରୁଦ୍ରାସ୍ତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣତୋ-ଽଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସା । ଆଦିତ୍ଯାସ୍ତ୍ଵା ପଶ୍ଚାଦଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ଜାଗତେନ ଛନ୍ଦସା । ଵିଶ୍ଵେ ତ୍ଵା ଦେଵା ଉତ୍ତରତୋ-ଽଭିଷିଞ୍ଚନ୍-ତ୍ଵାନୁଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସା । ବୃହସ୍ପତି-ସ୍ତ୍ଵୋପରିଷ୍ଟା-ଦଭିଷିଞ୍ଚତୁ ପାଙ୍କ୍ତେନ ଛନ୍ଦସା ॥ 53 ॥
ଅରୁଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଵୃକମୁଗ୍ର-ଙ୍ଖଜ-ଙ୍କରମ୍ । ରୋଚମାନ-ମ୍ମରୁତାମଗ୍ରେ ଅର୍ଚିଷଃ । ସୂର୍ଯଵନ୍ତ-ମ୍ମଘଵାନଂ-ଵିଁଷାସହିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରମୁକ୍ଥ୍ଯେଷୁ ନାମହୂତମଗ୍ଂ ହୁଵେମ ॥ ପ୍ର ବାହଵା ସିସୃତ-ଞ୍ଜୀଵସେ ନଃ । ଆ ନୋ ଗଵ୍ଯୂତିମୁକ୍ଷତ-ଙ୍ଘୃତେନ । ଆ ନୋ ଜନେ ଶ୍ରଵଯତଂ-ଯୁଁଵାନା । ଶ୍ରୁତ-ମ୍ମେ ମିତ୍ରାଵରୁଣା ହଵେମା ॥ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ତେ ଵୀର୍ଯକୃତଃ । ବାହୂ ଉପାଵହରାମି ॥ 54 ॥
ତସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୌ ଚରତି ରାଜସୂଯମ୍ । ସ ରାଜା ରାଜ୍ଯ-ମନୁମନ୍ଯତାମିଦମ୍ ॥ ଯେଭି-ଶ୍ଶିଲ୍ପୈଃ ପପ୍ରଥାନାମଦୃଗ୍ଂହତ୍ । ଯେଭିଦ୍ର୍ଯାମଭ୍ଯପିଗ୍ଂଶତ୍-ପ୍ରଜାପତିଃ । ଯେଭିର୍ଵାଚଂ-ଵିଁଶ୍ଵରୂପାଗ୍ଂ ସମଵ୍ଯଯତ୍ । ତେନେମମଗ୍ନ ଇହ ଵର୍ଚସା ସମଙ୍ଗ୍ଧି ॥ ଯେଭିରାଦିତ୍ଯସ୍ତପତି ପ୍ରକେତୁଭିଃ । ଯେଭି-ସ୍ସୂର୍ଯୋ ଦଦୃଶେ ଚିତ୍ରଭାନୁଃ । ଯେଭିର୍ଵାଚ-ମ୍ପୁଷ୍କଲେଭିରଵ୍ଯଯତ୍ । ତେନେମମଗ୍ନ ଇହ ଵର୍ଚସା ସମଙ୍ଗ୍ଧି ॥ 50 ॥
ଆ-ଽଯ-ମ୍ଭାତୁ ଶଵସା ପଞ୍ଚ କୃଷ୍ଟୀଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଇଵ ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ଭଵତୁ ପ୍ରଜାଵାନ୍ । ଅସ୍ମା ଅସ୍ତୁ ପୁଷ୍କଲ-ଞ୍ଚିତ୍ରଭାନୁ । ଆ-ଽଯ-ମ୍ପୃଣକ୍ତୁ ରଜସୀ ଉପସ୍ଥମ୍ ॥ ଯତ୍ତେ ଶିଲ୍ପ-ଙ୍କଶ୍ଯପ ରୋଚନାଵତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଵତ୍-ପୁଷ୍କଲ-ଞ୍ଚିତ୍ରଭାନୁ । ଯସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସୂର୍ଯା ଅର୍ପିତା-ସ୍ସପ୍ତ ସାକମ୍ । ତସ୍ମିନ୍-ରାଜାନ-ମଧିଵିଶ୍ରଯେମମ୍ ॥ ଦ୍ଯୌରସି ପୃଥିଵ୍ଯସି ॥ ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ଵୈଯାଘ୍ରେ-ଽଧି ॥ 51 ॥
ଵିଶ୍ରଯସ୍ଵ ଦିଶୋ ମହୀଃ । ଵିଶସ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵା ଵାଞ୍ଛନ୍ତୁ । ମା ତ୍ଵ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରମଧିଭ୍ରଶତ୍ ॥ ଯା ଦିଵ୍ଯା ଆପଃ ପଯସା ସମ୍ବଭୂଵୁଃ । ଯା ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଉତ ପାର୍ଥିଵୀର୍ଯାଃ । ତା ସା-ନ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵାସାଗ୍ଂ ରୁଚା । ଅଭିଷିଞ୍ଚାମି ଵର୍ଚସା । ଅଭି ତ୍ଵା ଵର୍ଚସା ସିଚ-ନ୍ଦିଵ୍ଯେନ । ପଯସା ସହ । ଯଥା-ଽଽସା ରାଷ୍ଟ୍ରଵର୍ଧନଃ ॥ 52 ॥
ତଥା ତ୍ଵା ସଵିତା କରତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଅଵୀଵୃଧନ୍ନ୍ । ସମୁଦ୍ର ଵ୍ଯଚସ-ଙ୍ଗିରଃ । ରଥୀତମଗ୍ଂ ରଥୀନାମ୍ । ଵାଜାନାଗ୍ଂ ସ-ତ୍ପତି-ମ୍ପତିମ୍ । ଵସଵସ୍ତ୍ଵା ପୁରସ୍ତାଦଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ଗାଯତ୍ରେଣ ଛନ୍ଦସା । ରୁଦ୍ରାସ୍ତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣତୋ-ଽଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସା । ଆଦିତ୍ଯାସ୍ତ୍ଵା ପଶ୍ଚାଦଭିଷିଞ୍ଚନ୍ତୁ ଜାଗତେନ ଛନ୍ଦସା । ଵିଶ୍ଵେ ତ୍ଵା ଦେଵା ଉତ୍ତରତୋ-ଽଭିଷିଞ୍ଚନ୍-ତ୍ଵାନୁଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସା । ବୃହସ୍ପତି-ସ୍ତ୍ଵୋପରିଷ୍ଟା-ଦଭିଷିଞ୍ଚତୁ ପାଙ୍କ୍ତେନ ଛନ୍ଦସା ॥ 53 ॥
ଅରୁଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଵୃକମୁଗ୍ର-ଙ୍ଖଜ-ଙ୍କରମ୍ । ରୋଚମାନ-ମ୍ମରୁତାମଗ୍ରେ ଅର୍ଚିଷଃ । ସୂର୍ଯଵନ୍ତ-ମ୍ମଘଵାନଂ-ଵିଁଷାସହିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରମୁକ୍ଥ୍ଯେଷୁ ନାମହୂତମଗ୍ଂ ହୁଵେମ ॥ ପ୍ର ବାହଵା ସିସୃତ-ଞ୍ଜୀଵସେ ନଃ । ଆ ନୋ ଗଵ୍ଯୂତିମୁକ୍ଷତ-ଙ୍ଘୃତେନ । ଆ ନୋ ଜନେ ଶ୍ରଵଯତଂ-ଯୁଁଵାନା । ଶ୍ରୁତ-ମ୍ମେ ମିତ୍ରାଵରୁଣା ହଵେମା ॥ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ତେ ଵୀର୍ଯକୃତଃ । ବାହୂ ଉପାଵହରାମି ॥ 54 ॥
(ବଭୂ - ଵାଵ୍ଯଯ-ତ୍ତେନେମମଗ୍ନ ଇହ ଵର୍ଚସା ସମଙ୍ଗ୍ଧି - ଵୈଯାଘ୍ରେ-ଽଧି - ରାଷ୍ଟ୍ରଵର୍ଧନଃ - ପାଙ୍କ୍ତେନ ଛନ୍ଦସୋ - ପାଵହରାମି) (ଅ. 15)
ଅନୁଵାକଂ 16 - ରାଜାଭିଷେକାଙ୍ଗଂ ରଥାରୋହଣମ୍
ଅନୁଵାକଂ 16 - ରାଜାଭିଷେକାଙ୍ଗଂ ରଥାରୋହଣମ୍
ଅଭି ପ୍ରେହି ଵୀରଯସ୍ଵ । ଉଗ୍ରଶ୍ଚେତ୍ତା ସପତ୍ନହା ॥ ଆତିଷ୍ଠ ଵୃତ୍ରହନ୍ତମଃ । ତୁଭ୍ଯ-ନ୍ଦେଵା ଅଧିବ୍ରଵନ୍ନ୍ ॥ ଅଙ୍କୌ ନ୍ଯଙ୍କାଵଭିତୋ ରଥଂ-ଯୌଁ । ଧ୍ଵାନ୍ତଂ-ଵାଁତାଗ୍ରମନୁସ-ଞ୍ଚରନ୍ତୌ । ଦୂରେ ହେତି-ରିନ୍ଦ୍ରିଯାଵା-ନ୍ପତତ୍ରୀ । ତେ ନୋ-ଽଗ୍ନଯଃ ପପ୍ରଯଃ ପାରଯନ୍ତୁ ॥ ନମସ୍ତ ଋଷେ ଗଦ । ଅଵ୍ଯଥାଯୈ (ଅଵ୍ଯଧାଯୈ) ତ୍ଵା ସ୍ଵଧାଯୈ ତ୍ଵା ॥ 55 ॥
ମା ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଭିତସ୍ତ୍ଵ-ଦୃଷ୍ଵାରିଷ୍ଟାସଃ । ଏଵା ବ୍ରହ୍ମନ୍ତଵେଦସ୍ତୁ ॥ ତିଷ୍ଠା ରଥେ ଅଧି ଯ-ଦ୍ଵଜ୍ରହସ୍ତଃ ॥ ଆ ରଶ୍ମୀନ୍ଦେଵ ଯୁଵସେ ସ୍ଵଶ୍ଵଃ ॥ ଅବୋଵେ, ଆତିଷ୍ଠନ୍ତ-ମ୍ପରି ଵିଶ୍ଵେ ଅଭୂଷନ୍ନ୍ । ଶ୍ରିଯଂ-ଵଁସାନଶ୍ଚରତି ସ୍ଵରୋଚାଃ । ମହତ୍-ତଦସ୍ଯାସୁରସ୍ଯ ନାମ । ଆ ଵିଶ୍ଵରୂପୋ ଅମୃତାନି ତସ୍ଥୌ ॥ । ଅନୁ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରୋ ମଦତ୍ଵନୁ ବୃହସ୍ପତିଃ । ଅନୁ ସୋମୋ ଅନ୍ଵଗ୍ନିରାଵୀତ୍ । ଅନୁ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅଵନ୍ତୁ । ଅନୁ ସପ୍ତ ରାଜାନୋ ଯ ଉତାଭିଷିକ୍ତାଃ ॥. ଅନୁତ୍ଵା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଵିହାଵତମ୍ । ଅନୁ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଵିଶ୍ଵଶଭୂମ୍ । ସୂର୍ଯୋ ଅହୋଭିରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ । ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରୈରନୁ ତ୍ଵା ଽଵତୁ ॥ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚ ତ୍ଵା ପୃଥିଵୀ ଚ ପ୍ରଚେତସା । ଶୁକ୍ରୋ ବୃହ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ତ୍ଵା ପିପର୍ତୁ । ଅନୁ ସ୍ଵଧା ଚିକିତାଗ୍ଂ ସୋମୋ ଅଗ୍ନିଃ । ଅନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ ସଵିତା ସଵେନ ॥ 56 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଅଵୀଵୃଧନ୍ନ୍ । ସମୁଦ୍ର ଵ୍ଯଚସ-ଙ୍ଗିରଃ । ରଥୀତମଗ୍ଂ ରଥୀନାମ୍ । ଵାଜାନାଗ୍ଂ ସ-ତ୍ପତି-ମ୍ପତିମ୍ ॥ ପରି ମା ସେନ୍ଯା ଘୋଷାଃ । ଜ୍ଯାନାଂ-ଵୃଁଞ୍ଜନ୍ତୁ ଗୃଦ୍ଧ୍ନଵଃ । ମେଥିଷ୍ଠାଃ ପିନ୍ଵମାନା ଇହ । ମା-ଙ୍ଗୋପତିମଭି ସଂଵିଁଶନ୍ତୁ ॥ ତନ୍ମେ-ଽନୁମତି-ରନୁମନ୍ଯତାମ୍ । ତନ୍ମାତା ପୃଥିଵୀ ତ-ତ୍ପିତା ଦ୍ଯୌଃ ॥ 57 ॥
ତଦ୍ଗ୍ରାଵାଣ-ସ୍ସୋମସୁତୋ ମଯୋଭୁଵଃ । ତଦଶ୍ଵିନା ଶୃଣୁତଗ୍ଂ ସୌଭଗା ଯୁଵମ୍ ॥ ଅଵ ତେ ହେଡୋ ଵରୁଣ ନମୋଭିରଵ ଯଜ୍ଞେଭିରୀମହେ ହଵିର୍ଭିଃ । କ୍ଷଯନ୍ନସ୍ମଭ୍ଯମସୁର ପ୍ରଚେତୋ ରାଜନ୍ନେନାଗ୍ଂସି ଶିଶ୍ରଥଃ କୃତାନି ॥, ଉଦୁତ୍ତମଂ-ଵଁରୁଣ ପାଶମସ୍ମଦଵା-ଽଧମଂ-ଵିଁମଧ୍ଯମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରଥାଯ । ଅଥା ଵଯମାଦିତ୍ଯ ଵ୍ରତେ ତଵା-ଽନାଗସୋ ଅଦିତଯେ ସ୍ଯାମ ॥ ॥ ଏନା ଵ୍ଯାଘ୍ର-ମ୍ପରିଷସ୍ଵଜାନାଃ । ସିଗ୍ଂହଗ୍ଂ ହିନ୍ଵନ୍ତି ମହତେ ସୌଭଗାଯ । ସମୁଦ୍ର-ନ୍ନ ସୁହଵ-ନ୍ତସ୍ଥିଵାଗ୍ଂସମ୍ । ମର୍ମୃଜ୍ଯନ୍ତେ ଦ୍ଵୀପିନମଫ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ ॥ ଉଦସାଵେତୁ ସୂର୍ଯଃ । ଉଦିଦ-ମ୍ମାମକଂ-ଵଁଚଃ । ଉଦିହି ଦେଵ ସୂର୍ଯ । ସହ ଵଗ୍ନୁନା ମମ । ଅହଂ-ଵାଁଚୋ ଵିଵାଚନମ୍ । ମଯି ଵାଗସ୍ତୁ ଧର୍ଣସିଃ । ଯନ୍ତୁ ନଦଯୋ ଵର୍ଷନ୍ତୁ ପର୍ଜନ୍ଯାଃ । ସୁପିପ୍ପଲା ଓଷଧଯୋ ଭଵନ୍ତୁ ॥ ଅନ୍ନଵତାମୋଦନଵତାମାମିକ୍ଷଵତାମ୍ । ଏଷାଗ୍ଂ ରାଜା ଭୂଯାସମ୍ ॥ 58 ॥
ମା ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଭିତସ୍ତ୍ଵ-ଦୃଷ୍ଵାରିଷ୍ଟାସଃ । ଏଵା ବ୍ରହ୍ମନ୍ତଵେଦସ୍ତୁ ॥ ତିଷ୍ଠା ରଥେ ଅଧି ଯ-ଦ୍ଵଜ୍ରହସ୍ତଃ ॥ ଆ ରଶ୍ମୀନ୍ଦେଵ ଯୁଵସେ ସ୍ଵଶ୍ଵଃ ॥ ଅବୋଵେ, ଆତିଷ୍ଠନ୍ତ-ମ୍ପରି ଵିଶ୍ଵେ ଅଭୂଷନ୍ନ୍ । ଶ୍ରିଯଂ-ଵଁସାନଶ୍ଚରତି ସ୍ଵରୋଚାଃ । ମହତ୍-ତଦସ୍ଯାସୁରସ୍ଯ ନାମ । ଆ ଵିଶ୍ଵରୂପୋ ଅମୃତାନି ତସ୍ଥୌ ॥ । ଅନୁ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରୋ ମଦତ୍ଵନୁ ବୃହସ୍ପତିଃ । ଅନୁ ସୋମୋ ଅନ୍ଵଗ୍ନିରାଵୀତ୍ । ଅନୁ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅଵନ୍ତୁ । ଅନୁ ସପ୍ତ ରାଜାନୋ ଯ ଉତାଭିଷିକ୍ତାଃ ॥. ଅନୁତ୍ଵା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଵିହାଵତମ୍ । ଅନୁ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଵିଶ୍ଵଶଭୂମ୍ । ସୂର୍ଯୋ ଅହୋଭିରନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ । ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରୈରନୁ ତ୍ଵା ଽଵତୁ ॥ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚ ତ୍ଵା ପୃଥିଵୀ ଚ ପ୍ରଚେତସା । ଶୁକ୍ରୋ ବୃହ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ତ୍ଵା ପିପର୍ତୁ । ଅନୁ ସ୍ଵଧା ଚିକିତାଗ୍ଂ ସୋମୋ ଅଗ୍ନିଃ । ଅନୁ ତ୍ଵା-ଽଵତୁ ସଵିତା ସଵେନ ॥ 56 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଅଵୀଵୃଧନ୍ନ୍ । ସମୁଦ୍ର ଵ୍ଯଚସ-ଙ୍ଗିରଃ । ରଥୀତମଗ୍ଂ ରଥୀନାମ୍ । ଵାଜାନାଗ୍ଂ ସ-ତ୍ପତି-ମ୍ପତିମ୍ ॥ ପରି ମା ସେନ୍ଯା ଘୋଷାଃ । ଜ୍ଯାନାଂ-ଵୃଁଞ୍ଜନ୍ତୁ ଗୃଦ୍ଧ୍ନଵଃ । ମେଥିଷ୍ଠାଃ ପିନ୍ଵମାନା ଇହ । ମା-ଙ୍ଗୋପତିମଭି ସଂଵିଁଶନ୍ତୁ ॥ ତନ୍ମେ-ଽନୁମତି-ରନୁମନ୍ଯତାମ୍ । ତନ୍ମାତା ପୃଥିଵୀ ତ-ତ୍ପିତା ଦ୍ଯୌଃ ॥ 57 ॥
ତଦ୍ଗ୍ରାଵାଣ-ସ୍ସୋମସୁତୋ ମଯୋଭୁଵଃ । ତଦଶ୍ଵିନା ଶୃଣୁତଗ୍ଂ ସୌଭଗା ଯୁଵମ୍ ॥ ଅଵ ତେ ହେଡୋ ଵରୁଣ ନମୋଭିରଵ ଯଜ୍ଞେଭିରୀମହେ ହଵିର୍ଭିଃ । କ୍ଷଯନ୍ନସ୍ମଭ୍ଯମସୁର ପ୍ରଚେତୋ ରାଜନ୍ନେନାଗ୍ଂସି ଶିଶ୍ରଥଃ କୃତାନି ॥, ଉଦୁତ୍ତମଂ-ଵଁରୁଣ ପାଶମସ୍ମଦଵା-ଽଧମଂ-ଵିଁମଧ୍ଯମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରଥାଯ । ଅଥା ଵଯମାଦିତ୍ଯ ଵ୍ରତେ ତଵା-ଽନାଗସୋ ଅଦିତଯେ ସ୍ଯାମ ॥ ॥ ଏନା ଵ୍ଯାଘ୍ର-ମ୍ପରିଷସ୍ଵଜାନାଃ । ସିଗ୍ଂହଗ୍ଂ ହିନ୍ଵନ୍ତି ମହତେ ସୌଭଗାଯ । ସମୁଦ୍ର-ନ୍ନ ସୁହଵ-ନ୍ତସ୍ଥିଵାଗ୍ଂସମ୍ । ମର୍ମୃଜ୍ଯନ୍ତେ ଦ୍ଵୀପିନମଫ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ ॥ ଉଦସାଵେତୁ ସୂର୍ଯଃ । ଉଦିଦ-ମ୍ମାମକଂ-ଵଁଚଃ । ଉଦିହି ଦେଵ ସୂର୍ଯ । ସହ ଵଗ୍ନୁନା ମମ । ଅହଂ-ଵାଁଚୋ ଵିଵାଚନମ୍ । ମଯି ଵାଗସ୍ତୁ ଧର୍ଣସିଃ । ଯନ୍ତୁ ନଦଯୋ ଵର୍ଷନ୍ତୁ ପର୍ଜନ୍ଯାଃ । ସୁପିପ୍ପଲା ଓଷଧଯୋ ଭଵନ୍ତୁ ॥ ଅନ୍ନଵତାମୋଦନଵତାମାମିକ୍ଷଵତାମ୍ । ଏଷାଗ୍ଂ ରାଜା ଭୂଯାସମ୍ ॥ 58 ॥
(ସ୍ଵଧାଯୈ ତ୍ଵା - ସଵେନ - ଦ୍ଯୌଃ - ସୁର୍ଯ ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 16)
ଅନୁଵାକଂ 17 - ରାଜାଭିଷେକାଙ୍ଗଂ-ଵଁପନମ୍
ଅନୁଵାକଂ 17 - ରାଜାଭିଷେକାଙ୍ଗଂ-ଵଁପନମ୍
ଯେ କେଶିନଃ ପ୍ରଥମା-ସ୍ସତ୍ରମାସତ । ଯେଭିରାଭୃତଂ-ଯଁଦିଦଂ-ଵିଁରୋଚତେ । ତେଭ୍ଯୋ ଜୁହୋମି ବହୁଧା ଘୃତେନ । ରାଯସ୍ପୋଷେଣେମଂ-ଵଁର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ନର୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତପସୋ ଵିମୋକଃ । ଦ୍ଵିନାମ୍ନୀ ଦୀକ୍ଷା ଵଶିନୀ ହ୍ଯୁଗ୍ରା । ପ୍ରକେଶା-ସ୍ସୁଵତେ କାଣ୍ଡିନୋ ଭଵନ୍ତି । ତେଷା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମେଦୀଶେ ଵପନସ୍ଯ ନାନ୍ଯଃ ॥ ଆରୋହ ପ୍ରୋଷ୍ଠଂ-ଵିଁଷହସ୍ଵ ଶତ୍ରୂନ୍ । ଅଵାସ୍ରାଗ୍ଦୀକ୍ଷା ଵଶିନୀ ହ୍ଯୁଗ୍ରା ॥ 59 ॥
ଦେହି ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିରସ୍ଵାଯୁଃ । ଅଥା ମୁଚ୍ଯସ୍ଵ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶାତ୍ ॥ ଯେନାଵପ-ଥ୍ସଵିତା କ୍ଷୁରେଣ । ସୋମସ୍ଯ ରାଜ୍ଞୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ତେନ ବ୍ରହ୍ମାଣୋ ଵପତେଦମସ୍ଯୋର୍ଜେମମ୍ । ରଯ୍ଯା ଵର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ମା ତେ କେଶାନନୁ ଗାଦ୍ଵର୍ଚ ଏତତ୍ । ତଥା ଧାତା କରୋତୁ ତେ । ତୁଭ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରୋ ବୃହସ୍ପତିଃ । ସଵିତା ଵର୍ଚ ଆଦଧାତ୍ ॥ 60 ॥
ତେଭ୍ଯୋ ନିଧାନ-ମ୍ବହୁଧା ଵ୍ଯୈଚ୍ଛନ୍ନ୍ । ଅନ୍ତରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅପ-ସ୍ସୁଵଃ । ଦର୍ଭସ୍ତମ୍ବେ ଵୀର୍ଯକୃତେ ନିଧାଯ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଂ-ଵଁର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ବଲ-ନ୍ତେ ବାହୁଵୋ-ସ୍ସଵିତା ଦଧାତୁ । ସୋମସ୍ତ୍ଵା-ଽନକ୍ତୁ ପଯସା ଘୃତେନ । ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ରୂପମଶ୍ଵିନୈତ-ନ୍ନିଧତ୍ତମ୍ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଂ-ଵଁର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ଯ-ଥ୍ସୀମନ୍ତ-ଙ୍କଙ୍କତସ୍ତେ ଲିଲେଖ । ଯଦ୍ଵା କ୍ଷୁରଃ ପରିଵଵର୍ଜ ଵପଗ୍ଗ୍ସ୍ତେ । ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ରୂପମଶ୍ଵିନୈତ-ନ୍ନିଧତ୍ତମ୍ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଗ୍ଂ ସଗ୍ଂସୃଜାଥୋ ଵୀର୍ଯେଣ ॥ 61 ॥
ଦେହି ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିରସ୍ଵାଯୁଃ । ଅଥା ମୁଚ୍ଯସ୍ଵ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶାତ୍ ॥ ଯେନାଵପ-ଥ୍ସଵିତା କ୍ଷୁରେଣ । ସୋମସ୍ଯ ରାଜ୍ଞୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ତେନ ବ୍ରହ୍ମାଣୋ ଵପତେଦମସ୍ଯୋର୍ଜେମମ୍ । ରଯ୍ଯା ଵର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ମା ତେ କେଶାନନୁ ଗାଦ୍ଵର୍ଚ ଏତତ୍ । ତଥା ଧାତା କରୋତୁ ତେ । ତୁଭ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରୋ ବୃହସ୍ପତିଃ । ସଵିତା ଵର୍ଚ ଆଦଧାତ୍ ॥ 60 ॥
ତେଭ୍ଯୋ ନିଧାନ-ମ୍ବହୁଧା ଵ୍ଯୈଚ୍ଛନ୍ନ୍ । ଅନ୍ତରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅପ-ସ୍ସୁଵଃ । ଦର୍ଭସ୍ତମ୍ବେ ଵୀର୍ଯକୃତେ ନିଧାଯ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଂ-ଵଁର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ବଲ-ନ୍ତେ ବାହୁଵୋ-ସ୍ସଵିତା ଦଧାତୁ । ସୋମସ୍ତ୍ଵା-ଽନକ୍ତୁ ପଯସା ଘୃତେନ । ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ରୂପମଶ୍ଵିନୈତ-ନ୍ନିଧତ୍ତମ୍ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଂ-ଵଁର୍ଚସା ସଗ୍ଂସୃଜାଥ ॥ ଯ-ଥ୍ସୀମନ୍ତ-ଙ୍କଙ୍କତସ୍ତେ ଲିଲେଖ । ଯଦ୍ଵା କ୍ଷୁରଃ ପରିଵଵର୍ଜ ଵପଗ୍ଗ୍ସ୍ତେ । ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ରୂପମଶ୍ଵିନୈତ-ନ୍ନିଧତ୍ତମ୍ । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯେନେମଗ୍ଂ ସଗ୍ଂସୃଜାଥୋ ଵୀର୍ଯେଣ ॥ 61 ॥
(ଅଵାସ୍ରାଗ୍ଦୀକ୍ଷା ଵାଶିନୀ ହ୍ଯୁଗ୍ରା-ଽଽଦଧା-ଦ୍ଵଵର୍ଜ ଵପଗ୍ଗ୍ସ୍ତେ ଦ୍ଵେ ଚ ) (ଅ. 17)
(ଯେ କେଶିନୋ ନର୍ତେ ମା ତେ ବଲଂ-ଯଁ-ଥ୍ସୀମନ୍ତ-ମ୍ପଞ୍ଚ)
ଅନୁଵାକଂ 18 - ଵିଦ୍ଯନାଖ୍ଯ ଏକାହଵିଶେଷଃ
(ଯେ କେଶିନୋ ନର୍ତେ ମା ତେ ବଲଂ-ଯଁ-ଥ୍ସୀମନ୍ତ-ମ୍ପଞ୍ଚ)
ଅନୁଵାକଂ 18 - ଵିଦ୍ଯନାଖ୍ଯ ଏକାହଵିଶେଷଃ
ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵୈଁ ସ୍ଵା ଵିଶୋ ମରୁତୋ ନାପାଚାଯନ୍ନ୍ । ସୋ-ଽନପଚାଯ୍ଯମାନ ଏତଂ-ଵିଁଘନମପଶ୍ଯତ୍ । ତମା-ଽହରତ୍ । ତେନାଯଜତ । ତେନୈଵାସା-ନ୍ତଗ୍ଂ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ତମ୍ଭଂ-ଵ୍ଯଁହନ୍ନ୍ । ଯ-ଦ୍ଵ୍ଯହନ୍ନ୍ । ତ-ଦ୍ଵିଘନସ୍ଯ ଵିଘନତ୍ଵମ୍ ॥ ଵି ପାପ୍ମାନ-ମ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଗ୍ଂ ହତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 62 ॥
ଯଗ୍ଂ ରାଜାନଂ-ଵିଁଶୋ ନାପଚାଯେଯୁଃ । ଯୋ ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତମସା ପାପ୍ମନା ପ୍ରାଵୃତ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ସ ଏତେନ ଯଜେତ । ଵିଘନେନୈଵୈନ-ଦ୍ଵିହତ୍ଯ । ଵିଶାମାଧିପତ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ॥ ତସ୍ଯ ଦ୍ଵେ ଦ୍ଵାଦଶେ ସ୍ତୋତ୍ରେ ଭଵତଃ । ଦ୍ଵେ ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶେ । ଔଦ୍ଭିଦ୍ଯମେଵ ତତ୍ । ଏତଦ୍ଵୈ କ୍ଷତ୍ରସ୍ଯୌଦ୍ଭିଦ୍ଯମ୍ । ଯଦସ୍ମୈ ସ୍ଵା ଵିଶୋ ବଲିଗ୍ଂ ହରନ୍ତି ॥ 63 ॥
ହରନ୍ତ୍ଯସ୍ମୈ ଵିଶୋ ବଲିମ୍ । ଐନମପ୍ରତିଖ୍ଯାତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପ୍ରବାହୁଗ୍ଵା ଅଗ୍ରେ କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯାତେପୁଃ । ତେଷାମିନ୍ଦ୍ରଃ କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯାଦତ୍ତ । ନ ଵା ଇମାନି କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯ ଭୂଵନ୍ନିତି । ତନ୍ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ନ୍ନକ୍ଷତ୍ରତ୍ଵମ୍ । ଆ ଶ୍ରେଯସୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯସ୍ଯ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦତ୍ତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 64 ॥
ତ-ଦ୍ଯଥା ହ ଵୈ ସଚ୍ଯାକ୍ରିଣୌ କପ୍ଲକାଵୁପା-ଵହିତୌ ସ୍ଯାତାମ୍ । ଏଵମେତୌ ଯୁଗ୍ମନ୍ତୌ ସ୍ତୋମୌ । ଅଯୁକ୍ଷୁ ସ୍ତୋମେଷୁ କ୍ରିଯେତେ । ପାପ୍ମନୋ-ଽପହତ୍ଯୈ ॥ ଅପ ପାପ୍ମାନ-ମ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଗ୍ଂ ହତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ତ-ଦ୍ଯଥା ହ ଵୈ ସୂତଗ୍ରାମଣ୍ଯଃ । ଏଵ-ଞ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି । ତେଷ୍ଵସାଵାଦିତ୍ଯୋ ବୃହତୀରଭ୍ଯୂଢଃ ॥ 65 ॥
ସତୋବୃହତୀଷୁ ସ୍ତୁଵତେ ସତୋ ବୃହନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭି-ରସାନୀତ୍ଯେଵ ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତଂ-ଵୈଁ କ୍ଷତ୍ରଂ-ଵିଁଶା । ଵିଶୈଵୈନ-ଙ୍କ୍ଷତ୍ରେଣ ଵ୍ଯତିଷଜତି ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତୋ ଵୈ ଗ୍ରାମଣୀ-ସ୍ସଜାତୈଃ । ସଜାତୈରେଵୈନଂ-ଵ୍ଯଁତିଷଜତି ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତୋ ଵୈ ପୁରୁଷଃ ପାପ୍ମଭିଃ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତା-ଭିରେଵାସ୍ଯ ପାପ୍ମନୋ ନୁଦତେ ॥ 66 ॥
ଯଗ୍ଂ ରାଜାନଂ-ଵିଁଶୋ ନାପଚାଯେଯୁଃ । ଯୋ ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତମସା ପାପ୍ମନା ପ୍ରାଵୃତ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ସ ଏତେନ ଯଜେତ । ଵିଘନେନୈଵୈନ-ଦ୍ଵିହତ୍ଯ । ଵିଶାମାଧିପତ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ॥ ତସ୍ଯ ଦ୍ଵେ ଦ୍ଵାଦଶେ ସ୍ତୋତ୍ରେ ଭଵତଃ । ଦ୍ଵେ ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶେ । ଔଦ୍ଭିଦ୍ଯମେଵ ତତ୍ । ଏତଦ୍ଵୈ କ୍ଷତ୍ରସ୍ଯୌଦ୍ଭିଦ୍ଯମ୍ । ଯଦସ୍ମୈ ସ୍ଵା ଵିଶୋ ବଲିଗ୍ଂ ହରନ୍ତି ॥ 63 ॥
ହରନ୍ତ୍ଯସ୍ମୈ ଵିଶୋ ବଲିମ୍ । ଐନମପ୍ରତିଖ୍ଯାତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପ୍ରବାହୁଗ୍ଵା ଅଗ୍ରେ କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯାତେପୁଃ । ତେଷାମିନ୍ଦ୍ରଃ କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯାଦତ୍ତ । ନ ଵା ଇମାନି କ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯ ଭୂଵନ୍ନିତି । ତନ୍ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ନ୍ନକ୍ଷତ୍ରତ୍ଵମ୍ । ଆ ଶ୍ରେଯସୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯସ୍ଯ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦତ୍ତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 64 ॥
ତ-ଦ୍ଯଥା ହ ଵୈ ସଚ୍ଯାକ୍ରିଣୌ କପ୍ଲକାଵୁପା-ଵହିତୌ ସ୍ଯାତାମ୍ । ଏଵମେତୌ ଯୁଗ୍ମନ୍ତୌ ସ୍ତୋମୌ । ଅଯୁକ୍ଷୁ ସ୍ତୋମେଷୁ କ୍ରିଯେତେ । ପାପ୍ମନୋ-ଽପହତ୍ଯୈ ॥ ଅପ ପାପ୍ମାନ-ମ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଗ୍ଂ ହତେ । ଯ ଏତେନ ଯଜତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ତ-ଦ୍ଯଥା ହ ଵୈ ସୂତଗ୍ରାମଣ୍ଯଃ । ଏଵ-ଞ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି । ତେଷ୍ଵସାଵାଦିତ୍ଯୋ ବୃହତୀରଭ୍ଯୂଢଃ ॥ 65 ॥
ସତୋବୃହତୀଷୁ ସ୍ତୁଵତେ ସତୋ ବୃହନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭି-ରସାନୀତ୍ଯେଵ ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତଂ-ଵୈଁ କ୍ଷତ୍ରଂ-ଵିଁଶା । ଵିଶୈଵୈନ-ଙ୍କ୍ଷତ୍ରେଣ ଵ୍ଯତିଷଜତି ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତୋ ଵୈ ଗ୍ରାମଣୀ-ସ୍ସଜାତୈଃ । ସଜାତୈରେଵୈନଂ-ଵ୍ଯଁତିଷଜତି ॥ ଵ୍ଯତିଷକ୍ତାଭି-ସ୍ସ୍ତୁଵତେ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତୋ ଵୈ ପୁରୁଷଃ ପାପ୍ମଭିଃ । ଵ୍ଯତିଷକ୍ତା-ଭିରେଵାସ୍ଯ ପାପ୍ମନୋ ନୁଦତେ ॥ 66 ॥
(ଵେଦ - ହରନ୍ - ତ୍ଯେନମେଵଂ-ଵେଁଦା - ଭ୍ଯୂଢଃ - ପାପ୍ମଭିରେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 18)
(ତ୍ରିଵୃ--ଦ୍ଯଦାଗ୍ନେଯୋ-ଽଗ୍ନିମୁଖା ହ୍ଯୃଦ୍ଧି--ର୍ ଯଦାଗ୍ନେଯ ଆଗ୍ନେଯୋ - ନ ଵୈ ସୋମେନ - ଯୋ ଵୈ ସୋମେ - ନୈଷ ଗୋସଵଃ - ସିଗ୍ଂହେ - ଽଭିପ୍ରେହି ମିତ୍ରଵର୍ଧନଃ - ପ୍ରଜାପତିସ୍ତା ଓଦନଂ - ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ବହୋ-ର୍ଭୂଯା - ନଗସ୍ତ୍ଯୋ - ଽସ୍ଯାଜରାସ - ସ୍ତିଷ୍ଠା ହରୀ - ପ୍ରଜାପତିଃ ପଶୂନ୍ - ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ-ଽଯମ - ଭିପ୍ରେହି ଵୃତ୍ରହନ୍ତମୋ - ଯେ କେଶିନ - ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵାଁ ଅଷ୍ଟାଦଶ )
(ତ୍ରିଵୃ--ଦ୍ଯୋ ଵୈ ସୋମେ - ନାଯୁରସି ଵିଶ୍ଵାଯୁ--ର୍ ବହୁ-ର୍ଭଵତି - ତିଷ୍ଠା ହରୀ ରଥ - ଆ-ଽଯ-ମ୍ଭାତୁ - ତେଭ୍ଯୋ ନିଧାନଗ୍ଂ ଷଟ୍ଥ୍ଷଷ୍ଟିଃ)
(ତ୍ରିଵୃତ୍ - ପାପ୍ମନୋ ନୁଦତେ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀଯାଷ୍ଟକେ ସପ୍ତମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥