କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ତୃତୀଯଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ଦର୍.ଶପୂର୍ଣମାସେଷ୍ଟିବ୍ରାହ୍ମଣମ୍
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ସ୍ତ୍ରୁଖ୍ସମ୍ମାର୍ଗଃ
ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟ॒ଗ୍ଂ॒ ରକ୍ଷଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟା॒ ଅରା॑ତଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରକ୍ଷ॑ସା॒-ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଵ॒ସ୍ତେଜି॑ଷ୍ଠେନ॒ ତେଜ॑ସା॒ ନିଷ୍ଟ॑ପା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ ।
ସ୍ରୁଚ॒-ସ୍ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି । ସ୍ରୁ॒ଵମଗ୍ରେ᳚ । ପୁମାଗ୍ଂ॑ ସମେ॒ଵାଭ୍ଯ॒-ସ୍ସଗ୍ଗ୍ଶ୍ଯ॑ତି ମିଥୁନ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅଥ॑ ଜୁ॒ହୂମ୍ । ଅଥୋ॑ପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ । ଅଥ॑ ଧ୍ରୁ॒ଵାମ୍ । ଅ॒ସୌ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ ॥ 1 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ସ୍ତ୍ରୁଖ୍ସମ୍ମାର୍ଗଃ
ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟ॒ଗ୍ଂ॒ ରକ୍ଷଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟା॒ ଅରା॑ତଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରକ୍ଷ॑ସା॒-ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଵ॒ସ୍ତେଜି॑ଷ୍ଠେନ॒ ତେଜ॑ସା॒ ନିଷ୍ଟ॑ପା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ ।
ସ୍ରୁଚ॒-ସ୍ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି । ସ୍ରୁ॒ଵମଗ୍ରେ᳚ । ପୁମାଗ୍ଂ॑ ସମେ॒ଵାଭ୍ଯ॒-ସ୍ସଗ୍ଗ୍ଶ୍ଯ॑ତି ମିଥୁନ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅଥ॑ ଜୁ॒ହୂମ୍ । ଅଥୋ॑ପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ । ଅଥ॑ ଧ୍ରୁ॒ଵାମ୍ । ଅ॒ସୌ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ ॥ 1 ॥
ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷମୁପ॒ଭୃତ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ ଧ୍ରୁ॒ଵା ।
ଇ॒ମେ ଵୈ ଲୋ॒କା-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଵୃଷ୍ଟିଃ॑ ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି । ଵୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵା ଇ॒ମାନ୍ ଁଲୋ॒କାନ॑ନୁପୂ॒ର୍ଵ-ଙ୍କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ତେ ତତଃ॑ କ୍ଲୃ॒ପ୍ତା-ସ୍ସମେ॑ଧନ୍ତେ ।
ସମେ॑ଧନ୍ତେ-ଽସ୍ମା ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଵର୍ଷୁ॑କଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଃ॑ ସ୍ଯା॒ଦିତି॑ । ଅ॒ଗ୍ର॒ତ-ସ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ ॥ 2 ॥
ଇ॒ମେ ଵୈ ଲୋ॒କା-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଵୃଷ୍ଟିଃ॑ ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି । ଵୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵା ଇ॒ମାନ୍ ଁଲୋ॒କାନ॑ନୁପୂ॒ର୍ଵ-ଙ୍କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ତେ ତତଃ॑ କ୍ଲୃ॒ପ୍ତା-ସ୍ସମେ॑ଧନ୍ତେ ।
ସମେ॑ଧନ୍ତେ-ଽସ୍ମା ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଵର୍ଷୁ॑କଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଃ॑ ସ୍ଯା॒ଦିତି॑ । ଅ॒ଗ୍ର॒ତ-ସ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ ॥ 2 ॥
ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵ ନିଯ॑ଚ୍ଛତି । ଅ॒ଵା॒ଚୀନା᳚ଗ୍ରା॒ ହି ଵୃଷ୍ଟିଃ॑ ।
ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॒ତାଵ॑ର୍ଷୁକ-ସ୍ସ୍ଯା॒ଦିତି॑ । ମୂ॒ଲ॒ତ-ସ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ । ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵୋଦ୍ଯ॑ଚ୍ଛତି । ତଦୁ॒ ଵା ଆ॑ହୁଃ । ଅ॒ଗ୍ର॒ତ ଏ॒ଵୋପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଥ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ ।
ମୂ॒ଲ॒ତୋ॑-ଽଧସ୍ତା᳚ତ୍ । ତଦ॑ନୁପୂ॒ର୍ଵ-ଙ୍କ॑ଲ୍ପତେ ।
ଵର୍ଷୁ॑କୋ ଭଵ॒ତୀତି॑ ॥ 3 ॥
ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॒ତାଵ॑ର୍ଷୁକ-ସ୍ସ୍ଯା॒ଦିତି॑ । ମୂ॒ଲ॒ତ-ସ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ । ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵୋଦ୍ଯ॑ଚ୍ଛତି । ତଦୁ॒ ଵା ଆ॑ହୁଃ । ଅ॒ଗ୍ର॒ତ ଏ॒ଵୋପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଥ୍ସମ୍ମୃ॑ଜ୍ଯାତ୍ ।
ମୂ॒ଲ॒ତୋ॑-ଽଧସ୍ତା᳚ତ୍ । ତଦ॑ନୁପୂ॒ର୍ଵ-ଙ୍କ॑ଲ୍ପତେ ।
ଵର୍ଷୁ॑କୋ ଭଵ॒ତୀତି॑ ॥ 3 ॥
ପ୍ରାଚୀ॑ମଭ୍ଯା॒କାର᳚ମ୍ । ଅଗ୍ରୈ॑ରନ୍ତର॒ତଃ । ଏ॒ଵମି॑ଵ॒ ହ୍ଯନ୍ନ॑ମ॒ଦ୍ଯତେ᳚ । ଅଥୋ॒ ଅଗ୍ରା॒ଦ୍ଵା ଓଷ॑ଧୀନା॒ମୂର୍ଜ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜା ଉପ॑ଜୀଵନ୍ତି । ଊ॒ର୍ଜ ଏ॒ଵା-ନ୍ନାଦ୍ଯ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଅ॒ଧସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତୀଚୀ᳚ମ୍ । ଦ॒ଣ୍ଡମୁ॑ତ୍ତମ॒ତଃ ।
ମୂଲେ॑ନ॒ ମୂଲ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ତସ୍ମା॑ଦର॒ତ୍ନୌ ପ୍ରାଞ୍ଚ୍ଯୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଲ୍ଲୋମା॑ନି । ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ୍ଯ॒ଧସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 4 ॥
ମୂଲେ॑ନ॒ ମୂଲ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ତସ୍ମା॑ଦର॒ତ୍ନୌ ପ୍ରାଞ୍ଚ୍ଯୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଲ୍ଲୋମା॑ନି । ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ୍ଯ॒ଧସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 4 ॥
ସ୍ରୁଗ୍ଘ୍ଯେ॑ଷା ॥ ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ସ୍ରୁ॒ଵଃ । ଜୁ॒ହୂର୍ଦକ୍ଷି॑ଣୋ॒ ହସ୍ତଃ॑ । ଉ॒ପ॒ଭୃଥ୍ସ॒ଵ୍ଯଃ । ଆ॒ତ୍ମା ଧ୍ରୁ॒ଵା । ଅନ୍ନଗ୍ଂ॑ ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି । ମୁ॒ଖ॒ତୋ ଵୈ ପ୍ରା॒ଣୋ॑-ଽପା॒ନୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ।
ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଵିଶ୍ଯ॑ । ବା॒ହ୍ଯ॒ତସ୍ତ॒ନୁଵଗ୍ଂ॑ ଶୁଭଯତି । ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ୍ରୁ॒ଵମେ॒ଵାଗ୍ରେ॒ ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି ॥ ମୁ॒ଖ॒ତୋ ହି ପ୍ରା॒ଣୋ॑-ଽପା॒ନୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ।
ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମନ୍ନ॑-ମାଵି॒ଶତି॑ । ତୌ ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ।
ଅଵ୍ଯ॑ର୍ଧୁକଃ ପ୍ରାଣାପା॒ନାଭ୍ଯା᳚-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 5 ॥
ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଵିଶ୍ଯ॑ । ବା॒ହ୍ଯ॒ତସ୍ତ॒ନୁଵଗ୍ଂ॑ ଶୁଭଯତି । ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ୍ରୁ॒ଵମେ॒ଵାଗ୍ରେ॒ ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି ॥ ମୁ॒ଖ॒ତୋ ହି ପ୍ରା॒ଣୋ॑-ଽପା॒ନୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ।
ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମନ୍ନ॑-ମାଵି॒ଶତି॑ । ତୌ ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ।
ଅଵ୍ଯ॑ର୍ଧୁକଃ ପ୍ରାଣାପା॒ନାଭ୍ଯା᳚-ମ୍ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 5 ॥
(ଜୁ॒ହୁ--ର୍ ମୃ॑ଜ୍ଯା-ଦ୍- ଭଵ॒ତୀତି॑ - ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ୍ଯ॒ଧସ୍ତା᳚ନ୍ - ମାର୍ଷ୍ଟି॒ ପଞ୍ଚ॑ ଚ) (ଅ. 1)
3.3.2 ଆନୁଵାକଂ 2 - ସମ୍ମାର୍ଜନାନାମଗ୍ନୌ ପ୍ରହରଣମ୍
ଦି॒ଵ-ଶ୍ଶିଲ୍ପ॒ମଵ॑ତତମ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵ୍ଯାଃ କ॒କୁଭି॑ ଶ୍ରି॒ତମ୍ ।
ତେନ॑ ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସ॒ହସ୍ର॑ଵଲ୍ଶେନ ।
ସ॒ପତ୍ନ॑-ନ୍ନାଶଯାମସି॒ ସ୍ଵାହେତି॑ ସ୍ରୁଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରହ॑ରତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଦ॒ର୍ଭାଃ । ରୂ॒ପମେ॒ଵୈଷା॑ମେ॒ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ॥ ଅ॒ନୁ॒ଷ୍ଟୁଭ॒ର୍ଚା । ଆନୁ॑ଷ୍ଟୁଭଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵେ॒ଦଃ ।
ଵେ॒ଦସ୍ଯାଗ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ରୁଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି ॥ 6 ॥
3.3.2 ଆନୁଵାକଂ 2 - ସମ୍ମାର୍ଜନାନାମଗ୍ନୌ ପ୍ରହରଣମ୍
ଦି॒ଵ-ଶ୍ଶିଲ୍ପ॒ମଵ॑ତତମ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵ୍ଯାଃ କ॒କୁଭି॑ ଶ୍ରି॒ତମ୍ ।
ତେନ॑ ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସ॒ହସ୍ର॑ଵଲ୍ଶେନ ।
ସ॒ପତ୍ନ॑-ନ୍ନାଶଯାମସି॒ ସ୍ଵାହେତି॑ ସ୍ରୁଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରହ॑ରତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଦ॒ର୍ଭାଃ । ରୂ॒ପମେ॒ଵୈଷା॑ମେ॒ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ॥ ଅ॒ନୁ॒ଷ୍ଟୁଭ॒ର୍ଚା । ଆନୁ॑ଷ୍ଟୁଭଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵେ॒ଦଃ ।
ଵେ॒ଦସ୍ଯାଗ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ରୁଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି ॥ 6 ॥
ସ୍ଵେନୈ॒ଵୈନା॑ନି॒ ଛନ୍ଦ॑ସା । ସ୍ଵଯା॑ ଦେ॒ଵତ॑ଯା॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଅଥୋ॒ ଋଗ୍ଵାଵ ଯୋଷା᳚ । ଦ॒ର୍ଭୋ
ଵୃଷା᳚ । ତନ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ । ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞେ କ॑ରୋତି ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ । ପ୍ରଜା॑ଯତେ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ ତାନ୍ଯେକେ॒ ଵୃଥୈ॒ଵାପା᳚ସ୍ଯନ୍ତି ।
ତତ୍ତଥା॒ ନ କା॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ଆର॑ବ୍ଧସ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॑ସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ଣ॒-ସ୍ସ ଵି॑ଦୋ॒ହଃ ॥ 7 ॥
ଵୃଷା᳚ । ତନ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ । ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞେ କ॑ରୋତି ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ । ପ୍ରଜା॑ଯତେ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ ତାନ୍ଯେକେ॒ ଵୃଥୈ॒ଵାପା᳚ସ୍ଯନ୍ତି ।
ତତ୍ତଥା॒ ନ କା॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ଆର॑ବ୍ଧସ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॑ସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ଣ॒-ସ୍ସ ଵି॑ଦୋ॒ହଃ ॥ 7 ॥
ଯଦ୍ଯେ॑ନାନି ପ॒ଶଵୋ॑-ଽଭି॒ତିଷ୍ଠେ॑ଯୁଃ ।
ନ ତ-ତ୍ପ॒ଶୁଭ୍ଯଃ॒ କମ୍ । ଅ॒ଦ୍ଭିର୍ମା᳚-ର୍ଜଯି॒ତ୍ଵୋତ୍କ॒ରେ ନ୍ଯ॑ସ୍ଯେତ୍ ।
ଯଦ୍ଵୈ ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॑ସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ଣୋ॒-ଽନ୍ଯତ୍ରାହୁ॑ତୀଭ୍ଯ-ସ୍ସ॒ନ୍ତିଷ୍ଠ॑ତେ । ଉ॒ତ୍କ॒ରୋ ଵାଵ ତସ୍ଯ॑ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠା । ଏ॒ତାଗ୍ଂ ହି ତସ୍ମୈ᳚ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠା-ନ୍ଦେ॒ଵା-ସ୍ସ॒ମଭ॑ରନ୍ନ୍ ।
ଯଦ॒ଦ୍ଭିର୍ମା॒ର୍ଜଯ॑ତି । ତେନ॑ ଶା॒ନ୍ତମ୍ । ଯଦୁ॑ତ୍କ॒ରେ ନ୍ଯ॒ସ୍ଯତି॑ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାମେ॒ଵୈନା॑ନି॒ ତ-ଦ୍ଗ॑ମଯତି ॥ 8 ॥
ନ ତ-ତ୍ପ॒ଶୁଭ୍ଯଃ॒ କମ୍ । ଅ॒ଦ୍ଭିର୍ମା᳚-ର୍ଜଯି॒ତ୍ଵୋତ୍କ॒ରେ ନ୍ଯ॑ସ୍ଯେତ୍ ।
ଯଦ୍ଵୈ ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॑ସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ଣୋ॒-ଽନ୍ଯତ୍ରାହୁ॑ତୀଭ୍ଯ-ସ୍ସ॒ନ୍ତିଷ୍ଠ॑ତେ । ଉ॒ତ୍କ॒ରୋ ଵାଵ ତସ୍ଯ॑ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠା । ଏ॒ତାଗ୍ଂ ହି ତସ୍ମୈ᳚ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠା-ନ୍ଦେ॒ଵା-ସ୍ସ॒ମଭ॑ରନ୍ନ୍ ।
ଯଦ॒ଦ୍ଭିର୍ମା॒ର୍ଜଯ॑ତି । ତେନ॑ ଶା॒ନ୍ତମ୍ । ଯଦୁ॑ତ୍କ॒ରେ ନ୍ଯ॒ସ୍ଯତି॑ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାମେ॒ଵୈନା॑ନି॒ ତ-ଦ୍ଗ॑ମଯତି ॥ 8 ॥
ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥
ଅଥୋ᳚ ସ୍ତ॒ମ୍ବସ୍ଯ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ରୂ॒ପମ୍ । ଯ-ଥ୍ସ୍ରୁ॑ଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି । ସ୍ତ॒ମ୍ବ॒ଶୋ ଵା ଓଷ॑ଧଯଃ ।
ତାସା᳚-ଞ୍ଜରତ୍କ॒କ୍ଷେ ପ॒ଶଵୋ॒ ନ ର॑ମନ୍ତେ । ଅପ୍ରି॑ଯୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷା-ଞ୍ଜରତ୍କ॒କ୍ଷଃ । ଯାଵ॑ଦପ୍ରିଯୋ ହ॒ ଵୈ ଜ॑ରତ୍କ॒କ୍ଷଃ ପ॑ଶୂ॒ନାମ୍ । ତାଵ॑ଦପ୍ରିଯଃ ପଶୂ॒ନା-ମ୍ଭ॑ଵତି । ଯସ୍ଯୈ॒ତାନ୍ଯ॒ନ୍ଯତ୍ରା॒ଗ୍ନେ-ର୍ଦଧ॑ତି ।
ନ॒ଵ॒ଦାଵ୍ଯା॑ସୁ॒ ଵା ଓଷ॑ଧୀଷୁ ପ॒ଶଵୋ॑ ରମନ୍ତେ ॥ 9 ॥
ଅଥୋ᳚ ସ୍ତ॒ମ୍ବସ୍ଯ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ରୂ॒ପମ୍ । ଯ-ଥ୍ସ୍ରୁ॑ଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି । ସ୍ତ॒ମ୍ବ॒ଶୋ ଵା ଓଷ॑ଧଯଃ ।
ତାସା᳚-ଞ୍ଜରତ୍କ॒କ୍ଷେ ପ॒ଶଵୋ॒ ନ ର॑ମନ୍ତେ । ଅପ୍ରି॑ଯୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷା-ଞ୍ଜରତ୍କ॒କ୍ଷଃ । ଯାଵ॑ଦପ୍ରିଯୋ ହ॒ ଵୈ ଜ॑ରତ୍କ॒କ୍ଷଃ ପ॑ଶୂ॒ନାମ୍ । ତାଵ॑ଦପ୍ରିଯଃ ପଶୂ॒ନା-ମ୍ଭ॑ଵତି । ଯସ୍ଯୈ॒ତାନ୍ଯ॒ନ୍ଯତ୍ରା॒ଗ୍ନେ-ର୍ଦଧ॑ତି ।
ନ॒ଵ॒ଦାଵ୍ଯା॑ସୁ॒ ଵା ଓଷ॑ଧୀଷୁ ପ॒ଶଵୋ॑ ରମନ୍ତେ ॥ 9 ॥
ନ॒ଵ॒ଦା॒ଵୋ ହ୍ଯେ॑ଷା-ମ୍ପ୍ରି॒ଯଃ । ଯାଵ॑ତ୍ପ୍ରିଯୋ ହ॒ ଵୈ ନ॑ଵଦା॒ଵଃ ପ॑ଶୂ॒ନାମ୍ । ତାଵ॑ତ୍ପ୍ରିଯଃ ପଶୂ॒ନା-ମ୍ଭ॑ଵତି । ଯସ୍ଯୈ॒ତାନ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ର॒ହର॑ନ୍ତି । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତାନ୍ଯ॒ଗ୍ନାଵେ॒ଵ ପ୍ରହ॑ରେତ୍ । ଯ॒ତ॒ରସ୍ମିନ୍᳚-ଥ୍ସମ୍ମୃ॒ଜ୍ଯାତ୍ ।
ପ॒ଶୂ॒ନା-ନ୍ଧୃତ୍ଯୈ᳚ ॥ ଯୋ ଭୂ॒ତାନା॒ମଧି॑ପତିଃ । ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ତ॑ନ୍ତିଚ॒ରୋ ଵୃଷା᳚ । ପ॒ଶୂନ॒ସ୍ମାକ॒-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂ॑ସୀଃ । ଏ॒ତଦ॑ସ୍ତୁ ହୁ॒ତ-ନ୍ତଵ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯ॑ଗ୍ନି ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରହ॑ରତି । ଏ॒ଷା ଵା ଏ॒ତେଷାଂ॒-ଯୋଁନିଃ॑ । ଏ॒ଷା ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠା । ସ୍ଵାମେ॒ଵୈନା॑ନି॒ ଯୋନି᳚ମ୍ ।
ସ୍ଵା-ମ୍ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠା-ଙ୍ଗ॑ମଯତି । ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 10 ॥
ପ॒ଶୂ॒ନା-ନ୍ଧୃତ୍ଯୈ᳚ ॥ ଯୋ ଭୂ॒ତାନା॒ମଧି॑ପତିଃ । ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ତ॑ନ୍ତିଚ॒ରୋ ଵୃଷା᳚ । ପ॒ଶୂନ॒ସ୍ମାକ॒-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂ॑ସୀଃ । ଏ॒ତଦ॑ସ୍ତୁ ହୁ॒ତ-ନ୍ତଵ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯ॑ଗ୍ନି ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରହ॑ରତି । ଏ॒ଷା ଵା ଏ॒ତେଷାଂ॒-ଯୋଁନିଃ॑ । ଏ॒ଷା ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠା । ସ୍ଵାମେ॒ଵୈନା॑ନି॒ ଯୋନି᳚ମ୍ ।
ସ୍ଵା-ମ୍ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠା-ଙ୍ଗ॑ମଯତି । ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 10 ॥
(ଵେ॒ଦସ୍ଯାଗ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ରୁଖ୍ସ॒ମାଂର୍ଜ॑ନାନି - ଵିଦୋ॒ହୋ - ଗ॑ମଯତି - ପ॒ଶଵୋ॑ ରମନ୍ତେ - ହିଗ୍ଂସୀ॒-ଷ୍ଷଟ୍ଚ॑) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ପତ୍ନୀସନ୍ନହନମ୍
ଅଯ॑ଜ୍ଞୋ॒ ଵା ଏ॒ଷଃ । ଯୋ॑-ଽପ॒ତ୍ନୀକଃ॑ । ନ ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ରଜା॑ଯେରନ୍ନ୍ । ପତ୍ନ୍ଯନ୍ଵା᳚ସ୍ତେ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵାକଃ॑ । ପ୍ର॒ଜାନା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ । ଯ-ତ୍ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତୀ ସ॒ନଂହ୍ଯେ॑ତ ।
ପ୍ରି॒ଯ-ଞ୍ଜ୍ଞା॒ତିଗ୍ଂ ରୁ॑ନ୍ଧ୍ଯାତ୍ । ଆସୀ॑ନା॒ ସନ୍ନ॑ହ୍ଯତେ ।
ଆସୀ॑ନା॒ ହ୍ଯେ॑ଷା ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ଙ୍କ॒ରୋତି॑ ॥ 11 ॥
ଅନୁଵାକଂ 3 - ପତ୍ନୀସନ୍ନହନମ୍
ଅଯ॑ଜ୍ଞୋ॒ ଵା ଏ॒ଷଃ । ଯୋ॑-ଽପ॒ତ୍ନୀକଃ॑ । ନ ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ରଜା॑ଯେରନ୍ନ୍ । ପତ୍ନ୍ଯନ୍ଵା᳚ସ୍ତେ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵାକଃ॑ । ପ୍ର॒ଜାନା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ । ଯ-ତ୍ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତୀ ସ॒ନଂହ୍ଯେ॑ତ ।
ପ୍ରି॒ଯ-ଞ୍ଜ୍ଞା॒ତିଗ୍ଂ ରୁ॑ନ୍ଧ୍ଯାତ୍ । ଆସୀ॑ନା॒ ସନ୍ନ॑ହ୍ଯତେ ।
ଆସୀ॑ନା॒ ହ୍ଯେ॑ଷା ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ଙ୍କ॒ରୋତି॑ ॥ 11 ॥
ଯ-ତ୍ପ॒ଶ୍ଚାତ୍-ପ୍ରାଚ୍ଯ॒ନ୍ଵାସୀ॑ତ । ଅ॒ନଯା॑ ସ॒ମଦ॑-ନ୍ଦଧୀତ ।
ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ପତ୍ନି॑ଯା ସ॒ମଦ॑-ନ୍ଦଧୀତ । ଦେଶା᳚-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣ॒ତ ଉଦୀ॒ଚ୍ଯନ୍ଵା᳚ସ୍ତେ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଆ॒ଶାସା॑ନା ସୌମନ॒ସମିତ୍ଯା॑ହ । ମେଦ୍ଧ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନା॒-ଙ୍କେଵ॑ଲୀ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା । ଆ॒ଶିଷା॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ।
ଅ॒ଗ୍ନେରନୁ॑ଵ୍ରତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ସନ୍ନ॑ହ୍ଯେ ସୁକୃ॒ତାଯ॒ କମିତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତଦ୍ଵୈ ପତ୍ନି॑ଯୈ ଵ୍ରତୋପ॒ନଯ॑ନମ୍ ॥ 12 ॥
ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ପତ୍ନି॑ଯା ସ॒ମଦ॑-ନ୍ଦଧୀତ । ଦେଶା᳚-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣ॒ତ ଉଦୀ॒ଚ୍ଯନ୍ଵା᳚ସ୍ତେ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଆ॒ଶାସା॑ନା ସୌମନ॒ସମିତ୍ଯା॑ହ । ମେଦ୍ଧ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନା॒-ଙ୍କେଵ॑ଲୀ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା । ଆ॒ଶିଷା॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ।
ଅ॒ଗ୍ନେରନୁ॑ଵ୍ରତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ସନ୍ନ॑ହ୍ଯେ ସୁକୃ॒ତାଯ॒ କମିତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତଦ୍ଵୈ ପତ୍ନି॑ଯୈ ଵ୍ରତୋପ॒ନଯ॑ନମ୍ ॥ 12 ॥
ତେନୈ॒ଵୈନାଂ᳚-ଵ୍ରଁ॒ତମୁପ॑ନଯତି । ତସ୍ମା॑ଦାହୁଃ ।
ଯଶ୍ଚୈ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॒ ଯଶ୍ଚ॒ନ । ଯୋକ୍ତ୍ର॑ମେ॒ଵ ଯୁ॑ତେ । ଯମ॒ନ୍ଵାସ୍ତେ᳚ । ତସ୍ଯା॒ମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ଭ॑ଵ॒ତୀତି॒ ଯୋକ୍ତ୍ରେ॑ଣ । ଯ-ଦ୍ଯୋକ୍ତ୍ର᳚ମ୍ । ସ ଯୋଗଃ॑ । ଯଦାସ୍ତେ᳚ । ସ କ୍ଷେମଃ॑ ॥ 13 ॥
ଯଶ୍ଚୈ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॒ ଯଶ୍ଚ॒ନ । ଯୋକ୍ତ୍ର॑ମେ॒ଵ ଯୁ॑ତେ । ଯମ॒ନ୍ଵାସ୍ତେ᳚ । ତସ୍ଯା॒ମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ଭ॑ଵ॒ତୀତି॒ ଯୋକ୍ତ୍ରେ॑ଣ । ଯ-ଦ୍ଯୋକ୍ତ୍ର᳚ମ୍ । ସ ଯୋଗଃ॑ । ଯଦାସ୍ତେ᳚ । ସ କ୍ଷେମଃ॑ ॥ 13 ॥
ଯୋ॒ଗ॒କ୍ଷେ॒ମସ୍ଯ॒ କ୍ଲୃପ୍ତ୍ଯୈ᳚ ॥ ଯୁ॒କ୍ତ-ଙ୍କ୍ରି॑ଯାତା ଆ॒ଶୀଃ କାମେ॑ ଯୁଜ୍ଯାତା॒ ଇତି॑ । ଆ॒ଶିଷ॒-ସ୍ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଗ୍ର॒ନ୍ଥି-ଙ୍ଗ୍ର॑ଥ୍ନାତି । ଆ॒ଶିଷ॑ ଏ॒ଵାସ୍ଯା॒-ମ୍ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ।
ପୁମା॒ନ୍॒. ଵୈ ଗ୍ର॒ନ୍ଥିଃ । ସ୍ତ୍ରୀ ପତ୍ନୀ᳚ । ତ-ନ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ ।
ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞେ କ॑ରୋତି ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ ।
ପ୍ରଜା॑ଯତେ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 14 ॥
ପୁମା॒ନ୍॒. ଵୈ ଗ୍ର॒ନ୍ଥିଃ । ସ୍ତ୍ରୀ ପତ୍ନୀ᳚ । ତ-ନ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ ।
ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞେ କ॑ରୋତି ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ ।
ପ୍ରଜା॑ଯତେ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 14 ॥
ଅଥୋ॑ ଅ॒ର୍ଧୋ ଵା ଏ॒ଷ ଆ॒ତ୍ମନଃ॑ । ଯ-ତ୍ପତ୍ନୀ᳚ ।
ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଧୃତ୍ଯା॒ ଅଶି॑ଥିଲମ୍ଭାଵାଯ ॥
ସୁ॒ପ୍ର॒ଜସ॑ସ୍ତ୍ଵା ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସୁ॒ପତ୍ନୀ॒ରୁପ॑ସେଦି॒ମେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତ-ନ୍ମି॑ଥୁ॒ନୀ କ॑ରୋତି । ଊ॒ନେ-ଽତି॑ରିକ୍ତ-ନ୍ଧୀଯାତା॒ ଇତି॒ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ଯୈ ॥ ମ॒ହୀ॒ନା-ମ୍ପଯୋ॒-ଽସ୍ଯୋଷ॑ଧୀନା॒ଗ୍ଂ॒ ରସ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒-ତନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ତସ୍ଯ॒ ତେ-ଽକ୍ଷୀ॑ଯମାଣସ୍ଯ॒ ନିର୍ଵ॑ପାମି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 15 ॥
ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଧୃତ୍ଯା॒ ଅଶି॑ଥିଲମ୍ଭାଵାଯ ॥
ସୁ॒ପ୍ର॒ଜସ॑ସ୍ତ୍ଵା ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସୁ॒ପତ୍ନୀ॒ରୁପ॑ସେଦି॒ମେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତ-ନ୍ମି॑ଥୁ॒ନୀ କ॑ରୋତି । ଊ॒ନେ-ଽତି॑ରିକ୍ତ-ନ୍ଧୀଯାତା॒ ଇତି॒ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ଯୈ ॥ ମ॒ହୀ॒ନା-ମ୍ପଯୋ॒-ଽସ୍ଯୋଷ॑ଧୀନା॒ଗ୍ଂ॒ ରସ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒-ତନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ତସ୍ଯ॒ ତେ-ଽକ୍ଷୀ॑ଯମାଣସ୍ଯ॒ ନିର୍ଵ॑ପାମି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 15 ॥
(କ॒ରୋତି॑ - ଵ୍ରତୋପ॒ନଯ॑ନଂ॒ - କ୍ଷେମୋ॒ - ଯଜ॑ମାନଃ - ଶାସ୍ତେ) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଆଜ୍ଯୋତ୍ପଵନମ୍
ଘୃ॒ତ-ଞ୍ଚ॒ ଵୈ ମଧୁ॑ ଚ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିରାସୀତ୍ । ଯତୋ॒ ମଦ୍ଧ୍ଵା॑ସୀତ୍ । ତତଃ॑ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ ।
ତସ୍ମା॒-ନ୍ମଧୁ॑ଷି ପ୍ର॒ଜନ॑ନମିଵାସ୍ତି ।
ତସ୍ମା॒-ନ୍ମଧୁ॑ଷା॒ ନ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତି । ଯା॒ତଯା॑ମ॒ ହି । ଆଜ୍ଯେ॑ନ॒ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତି । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଯ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରଚ॑ର॒ନ୍ତ୍ଯଯା॑ତଯାମତ୍ଵାଯ ।
ପତ୍ନ୍ଯଵେ᳚କ୍ଷତେ ॥ 16 ॥
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଆଜ୍ଯୋତ୍ପଵନମ୍
ଘୃ॒ତ-ଞ୍ଚ॒ ଵୈ ମଧୁ॑ ଚ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିରାସୀତ୍ । ଯତୋ॒ ମଦ୍ଧ୍ଵା॑ସୀତ୍ । ତତଃ॑ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ ।
ତସ୍ମା॒-ନ୍ମଧୁ॑ଷି ପ୍ର॒ଜନ॑ନମିଵାସ୍ତି ।
ତସ୍ମା॒-ନ୍ମଧୁ॑ଷା॒ ନ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତି । ଯା॒ତଯା॑ମ॒ ହି । ଆଜ୍ଯେ॑ନ॒ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତି । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଯ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରଚ॑ର॒ନ୍ତ୍ଯଯା॑ତଯାମତ୍ଵାଯ ।
ପତ୍ନ୍ଯଵେ᳚କ୍ଷତେ ॥ 16 ॥
ମି॒ଥୁ॒ନ॒ତ୍ଵାଯ॒ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ଯୈ । ଯଦ୍ଵୈ ପତ୍ନୀ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ କ॒ରୋତି॑ । ମି॒ଥୁ॒ନ-ନ୍ତତ୍ । ଅଥୋ॒ ପତ୍ନି॑ଯା ଏ॒ଵୈଷ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯା᳚ନ୍ଵାର॒ମ୍ଭୋ-ଽନ॑ଵଚ୍ଛିତ୍ତ୍ଯୈ ॥
ଅ॒ମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍କ॑ରୋତି । ଯ-ତ୍ପତ୍ନ୍ଯ॒ଵେକ୍ଷ॑ତେ ।
ଗାର୍ହ॑ପ॒ତ୍ଯେ ଽଧି॑ଶ୍ରଯତି ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଆ॒ହ॒ଵ॒ନୀଯ॑-ମ॒ଭ୍ଯୁଦ୍ଦ୍ର॑ଵତି । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ତେଜୋ॑-ଽସି॒ ତେଜୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରେହୀତ୍ଯା॑ହ ॥ 17 ॥
ଅ॒ମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍କ॑ରୋତି । ଯ-ତ୍ପତ୍ନ୍ଯ॒ଵେକ୍ଷ॑ତେ ।
ଗାର୍ହ॑ପ॒ତ୍ଯେ ଽଧି॑ଶ୍ରଯତି ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଆ॒ହ॒ଵ॒ନୀଯ॑-ମ॒ଭ୍ଯୁଦ୍ଦ୍ର॑ଵତି । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ତେଜୋ॑-ଽସି॒ ତେଜୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରେହୀତ୍ଯା॑ହ ॥ 17 ॥
ତେଜୋ॒ ଵା ଅ॒ଗ୍ନିଃ । ତେଜ॒ ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ତେଜ॑ସୈ॒ଵ ତେଜ॒-ସ୍ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ତେ॒ ତେଜୋ॒ ମା ଵିନୈ॒ଦିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ । ସ୍ଫ୍ଯସ୍ଯ॒ ଵର୍ତ୍ମନ୍᳚ଥ୍
ସାଦଯତି । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଜି॒ହ୍ଵା-ଽସି॑ ସୁ॒ଭୂର୍ଦେ॒ଵାନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଧାମ୍ନେ॑ଧାମ୍ନେ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ଯଜୁ॑ଷେଯଜୁଷେ ଭ॒ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 18 ॥
ସାଦଯତି । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଜି॒ହ୍ଵା-ଽସି॑ ସୁ॒ଭୂର୍ଦେ॒ଵାନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଧାମ୍ନେ॑ଧାମ୍ନେ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ଯଜୁ॑ଷେଯଜୁଷେ ଭ॒ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 18 ॥
ତଦ୍ଵା ଅତଃ॑ ପ॒ଵିତ୍ରା᳚ଭ୍ଯାମେ॒ଵୋ-ତ୍ପୁ॑ନାତି । ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନୌ ପ॒ଵିତ୍ରେ᳚ । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ଦ॑ଧାତି । ପୁ॒ନ॒ରା॒ହାର᳚ମ୍ ।
ଏ॒ଵମି॑ଵ॒ ହି ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ସ॒ଚଂର॑ତଃ ।
ଶୁ॒କ୍ରମ॑ସି॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରସି॒ ତେଜୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ତ୍ରିର୍ଯଜୁ॑ଷା । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ॥ 19 ॥
ଏ॒ଵମି॑ଵ॒ ହି ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ସ॒ଚଂର॑ତଃ ।
ଶୁ॒କ୍ରମ॑ସି॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରସି॒ ତେଜୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ତ୍ରିର୍ଯଜୁ॑ଷା । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ॥ 19 ॥
ଏ॒ଷାଂ-ଲୋଁ॒କାନା॒ମାପ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ତ୍ରିଃ । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ ।
ଅଥୋ॑ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅଥାଜ୍ଯ॑ଵତୀଭ୍ଯାମ॒ପଃ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସା॑ମେ॒ତ-ଦ୍ଵର୍ଣ॑-ନ୍ଦଧାତି ।
ଅପି॒ ଵା ଉ॒ତାହୁଃ॑ । ଯଥା॑ ହ॒ ଵୈ ଯୋଷା॑ ସୁ॒ଵର୍ଣ॒ଗ୍ଂ॒ ହିର॑ଣ୍ଯ-ମ୍ପେଶ॒ଲ-ମ୍ବିଭ୍ର॑ତୀ ରୂ॒ପାଣ୍ଯାସ୍ତେ᳚ ।
ଏ॒ଵମେ॒ତା ଏ॒ତର୍ହୀତି॑ । ଆପୋ॒ ଵୈ ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ ॥ 20 ॥
ଅଥୋ॑ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅଥାଜ୍ଯ॑ଵତୀଭ୍ଯାମ॒ପଃ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସା॑ମେ॒ତ-ଦ୍ଵର୍ଣ॑-ନ୍ଦଧାତି ।
ଅପି॒ ଵା ଉ॒ତାହୁଃ॑ । ଯଥା॑ ହ॒ ଵୈ ଯୋଷା॑ ସୁ॒ଵର୍ଣ॒ଗ୍ଂ॒ ହିର॑ଣ୍ଯ-ମ୍ପେଶ॒ଲ-ମ୍ବିଭ୍ର॑ତୀ ରୂ॒ପାଣ୍ଯାସ୍ତେ᳚ ।
ଏ॒ଵମେ॒ତା ଏ॒ତର୍ହୀତି॑ । ଆପୋ॒ ଵୈ ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ ॥ 20 ॥
ଏ॒ଷା ହି ଵିଶ୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ତ॒ନୂଃ । ଯଦାଜ୍ଯ᳚ମ୍ ॥ ତତ୍ରୋ॒ଭଯୋ᳚ର୍ମୀମା॒ଗ୍ଂ॒ସା । ଜା॒ମି ସ୍ଯାତ୍ । ଯ-ଦ୍ଯଜୁ॒ଷା-ଽଽଜ୍ଯଂ॒-ଯଁଜୁ॑ଷା॒-ଽପ ଉ॑ତ୍ପୁନୀ॒ଯାତ୍ ।
ଛନ୍ଦ॑ସା॒-ଽପ ଉତ୍ପୁ॑ନା॒ତ୍ଯଜା॑ମିତ୍ଵାଯ । ଅଥୋ॑ ମିଥୁନ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ସା॒ଵି॒ତ୍ରି॒ଯର୍ଚା । ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ-ମ୍ମେ॒ କର୍ମା॑ସ॒ଦିତି॑ । ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ ଭଵତି । ପ॒ଚ୍ଛୋ ଗା॑ଯତ୍ରି॒ଯା ତ୍ରିଃ॑ ଷମୃଦ୍ଧ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅ॒ଦ୍ଭିରେ॒ଵୌଷ॑ଧୀ॒-ସ୍ସନ୍ନ॑ଯତି । ଓଷ॑ଧୀଭିଃ ପ॒ଶୂନ୍ । ପ॒ଶୁଭି॒ର୍ଯଜ॑ମାନମ୍ । ଶୁ॒କ୍ର-ନ୍ତ୍ଵା॑ ଶୁ॒କ୍ରାଯା॒-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ଜ୍ଯୋତି॑ଷ୍ଯ॒ର୍ଚିସ୍ତ୍ଵା॒ ଽର୍ଚିଷୀତ୍ଯା॑ହ
ସର୍ଵ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ପର୍ଯା᳚ପ୍ତ୍ଯା॒ ଅନ॑ନ୍ତରାଯାଯ ॥ 21 ॥
ଛନ୍ଦ॑ସା॒-ଽପ ଉତ୍ପୁ॑ନା॒ତ୍ଯଜା॑ମିତ୍ଵାଯ । ଅଥୋ॑ ମିଥୁନ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ସା॒ଵି॒ତ୍ରି॒ଯର୍ଚା । ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ-ମ୍ମେ॒ କର୍ମା॑ସ॒ଦିତି॑ । ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତମେ॒ଵାସ୍ଯ॒ କର୍ମ॑ ଭଵତି । ପ॒ଚ୍ଛୋ ଗା॑ଯତ୍ରି॒ଯା ତ୍ରିଃ॑ ଷମୃଦ୍ଧ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅ॒ଦ୍ଭିରେ॒ଵୌଷ॑ଧୀ॒-ସ୍ସନ୍ନ॑ଯତି । ଓଷ॑ଧୀଭିଃ ପ॒ଶୂନ୍ । ପ॒ଶୁଭି॒ର୍ଯଜ॑ମାନମ୍ । ଶୁ॒କ୍ର-ନ୍ତ୍ଵା॑ ଶୁ॒କ୍ରାଯା॒-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ଜ୍ଯୋତି॑ଷ୍ଯ॒ର୍ଚିସ୍ତ୍ଵା॒ ଽର୍ଚିଷୀତ୍ଯା॑ହ
ସର୍ଵ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ପର୍ଯା᳚ପ୍ତ୍ଯା॒ ଅନ॑ନ୍ତରାଯାଯ ॥ 21 ॥
(ଈ॒କ୍ଷ॒ତ॒- ଆ॒ହ॒-ଶା॒ସ୍ତେ॒-ଲୋ॒କା - ଦେ॒ଵତା॑ - ଭଵତି॒ ଷଟ୍ଚ॑) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଆଜ୍ଯଗ୍ରହଣମ୍
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂଯଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ ।
ସ ଏ॒ତମିନ୍ଦ୍ର॒ ଆଜ୍ଯ॑ସ୍ଯାଵକା॒ଶ-ମ॑ପଶ୍ଯତ୍ ।
ତେନାଵୈ᳚କ୍ଷତ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ପରା-ଽସୁ॑ରାଃ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନାଜ୍ଯ॑-ମ॒ଵେକ୍ଷ॑ତେ ।
ଭଵ॑ତ୍ଯା॒ତ୍ମନା᳚ । ପରା᳚-ଽସ୍ଯ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ ଭଵତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ଯଦାଜ୍ଯେ॑ନା॒ନ୍ଯାନି॑ ହ॒ଵୀଗ୍ଷ୍ଯ॑-ଭିଘା॒ରଯ॑ତି ॥ 22 ॥
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଆଜ୍ଯଗ୍ରହଣମ୍
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂଯଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ ।
ସ ଏ॒ତମିନ୍ଦ୍ର॒ ଆଜ୍ଯ॑ସ୍ଯାଵକା॒ଶ-ମ॑ପଶ୍ଯତ୍ ।
ତେନାଵୈ᳚କ୍ଷତ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ପରା-ଽସୁ॑ରାଃ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନାଜ୍ଯ॑-ମ॒ଵେକ୍ଷ॑ତେ ।
ଭଵ॑ତ୍ଯା॒ତ୍ମନା᳚ । ପରା᳚-ଽସ୍ଯ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ ଭଵତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ଯଦାଜ୍ଯେ॑ନା॒ନ୍ଯାନି॑ ହ॒ଵୀଗ୍ଷ୍ଯ॑-ଭିଘା॒ରଯ॑ତି ॥ 22 ॥
ଅଥ॒ କେନାଜ୍ଯ॒ମିତି॑ । ସ॒ତ୍ଯେନେତି॑ ବ୍ରୂଯାତ୍ । ଚକ୍ଷୁ॒ର୍ଵୈ ସ॒ତ୍ଯମ୍ । ସ॒ତ୍ଯେନୈ॒ଵୈନ॑ଦ॒-ଭିଘା॑ରଯତି । ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵା ଏ॒ଷୋ᳚-ଽନ୍ଧୋ ଭଵି॑ତୋଃ । ଯଶ୍ଚକ୍ଷୁ॒ଷା ଽଽଜ୍ଯ॑ମ॒ଵେକ୍ଷ॑ତେ । ନି॒ମୀଲ୍ଯାଵେ᳚କ୍ଷେତ । ଦା॒ଧାରା॒ତ୍ମଞ୍ଚକ୍ଷୁଃ॑ । ଅ॒ଭ୍ଯାଜ୍ଯ॑-ଙ୍ଘାରଯତି ॥ ଆଜ୍ଯ॑-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 23 ॥
ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଚ॒ତୁର୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॑ହ୍ଣାତି । ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦଃ ପ॒ଶଵଃ॑ । ପ॒ଶୂନେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅ॒ଷ୍ଟାଵୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ ।
ଅ॒ଷ୍ଟାକ୍ଷ॑ରା ଗାଯ॒ତ୍ରୀ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରଃ ପ୍ରା॒ଣଃ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ପ॒ଶୁଷୁ॑ ଦଧାତି ।
ଚ॒ତୁର୍ଧ୍ରୁ॒ଵାଯା᳚ମ୍ ॥ 24 ॥
ଅ॒ଷ୍ଟାକ୍ଷ॑ରା ଗାଯ॒ତ୍ରୀ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରଃ ପ୍ରା॒ଣଃ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ପ॒ଶୁଷୁ॑ ଦଧାତି ।
ଚ॒ତୁର୍ଧ୍ରୁ॒ଵାଯା᳚ମ୍ ॥ 24 ॥
ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦଃ ପ॒ଶଵଃ॑ । ପ॒ଶୁଷ୍ଵେ॒-ଵୋପରି॑ଷ୍ଟା॒ତ୍-ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି । ଯ॒ଜ॒ମା॒ନ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯା॑ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ । ଭ୍ରା॒ତୃ॒ଵ୍ଯ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ପ॒ଭୃତ୍ ।
ଚ॒ତୁର୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॒ହ୍ଣନ୍ଭୂଯୋ॑ ଗୃହ୍ଣୀଯାତ୍ । ଅ॒ଷ୍ଟାଵୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ ଗୃ॒ହ୍ଣନ୍ କନୀ॑ଯଃ ।
ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ମୁପ॑ସ୍ତି-ଙ୍କରୋତି ॥
ଗୌର୍ଵୈ ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଚ॒ତୁର୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॑ହ୍ଣାତି । ତସ୍ମା॒ଚ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦୀ ॥ 25 ॥
ଚ॒ତୁର୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॒ହ୍ଣନ୍ଭୂଯୋ॑ ଗୃହ୍ଣୀଯାତ୍ । ଅ॒ଷ୍ଟାଵୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ ଗୃ॒ହ୍ଣନ୍ କନୀ॑ଯଃ ।
ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ମୁପ॑ସ୍ତି-ଙ୍କରୋତି ॥
ଗୌର୍ଵୈ ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଚ॒ତୁର୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॑ହ୍ଣାତି । ତସ୍ମା॒ଚ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦୀ ॥ 25 ॥
ଅ॒ଷ୍ଟାଵୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ । ତସ୍ମା॑ଦ॒ଷ୍ଟାଶ॑ଫା । ଚ॒ତୁର୍ଧ୍ରୁ॒ଵାଯା᳚ମ୍ । ତସ୍ମା॒ଚ୍ଚତୁଃ॑ ସ୍ତନା ।
ଗାମେ॒ଵ ତ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍ସ୍କ॑ରୋତି । ସା-ଽସ୍ମୈ॒ ସଗ୍ଗ୍ସ୍କୃ॒ତେଷ॒ମୂର୍ଜ॑-ନ୍ଦୁହେ ।
ଯଜ୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॒ହ୍ଣାତି॑ । ପ୍ର॒ଯା॒ଜେଭ୍ଯ॒ସ୍ତତ୍ ।
ଯଦୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ । ପ୍ର॒ଯା॒ଜା॒ନୂ॒ଯା॒ଜେଭ୍ଯ॒ସ୍ତତ୍ । ସର୍ଵ॑ସ୍ମୈ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞାଯ॑ ଗୃହ୍ଯତେ ।
ଯଦ୍ଧ୍ରୁ॒ଵାଯା॒ମାଜ୍ଯ᳚ମ୍ ॥ 26 ॥
ଗାମେ॒ଵ ତ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍ସ୍କ॑ରୋତି । ସା-ଽସ୍ମୈ॒ ସଗ୍ଗ୍ସ୍କୃ॒ତେଷ॒ମୂର୍ଜ॑-ନ୍ଦୁହେ ।
ଯଜ୍ଜୁ॒ହ୍ଵା-ଙ୍ଗୃ॒ହ୍ଣାତି॑ । ପ୍ର॒ଯା॒ଜେଭ୍ଯ॒ସ୍ତତ୍ ।
ଯଦୁ॑ପ॒ଭୃତି॑ । ପ୍ର॒ଯା॒ଜା॒ନୂ॒ଯା॒ଜେଭ୍ଯ॒ସ୍ତତ୍ । ସର୍ଵ॑ସ୍ମୈ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞାଯ॑ ଗୃହ୍ଯତେ ।
ଯଦ୍ଧ୍ରୁ॒ଵାଯା॒ମାଜ୍ଯ᳚ମ୍ ॥ 26 ॥
(ଅ॒ଭି॒ଘା॒ରଯ॑ତି - ଗୃହ୍ଣାତି - ଧ୍ରୁ॒ଵାଯାଂ॒ - ଚତୁ॑ଷ୍ପଦୀ॒ - ପ୍ରଯାଜାନୂଯା॒ଜେଭ୍ଯ॒ସ୍ତ-ଦ୍ଦ୍ଵେ॒ ଚ॑) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ସ୍ତ୍ରୁଖ୍ସାଦନମ୍
ଆପୋ॑ ଦେଵୀରଗ୍ରେପୁଵୋ ଅଗ୍ରେଗୁଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସା॑ମେ॒ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ।
ଅଗ୍ର॑ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॑ଯ॒ତାଗ୍ରେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତି॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅଗ୍ର॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॑ଯନ୍ତି । ଅଗ୍ରେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତିମ୍ ।
ଯୁ॒ଷ୍ମାନିନ୍ଦ୍ରୋ॑-ଽଵୃଣୀତ ଵୃତ୍ର॒ତୂର୍ଯେ॑ ଯୂ॒ଯମିନ୍ଦ୍ର॑ମଵୃଣୀଦ୍ଧ୍ଵଂ-ଵୃଁତ୍ର॒ତୂର୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଵୃ॒ତ୍ରଗ୍ଂ ହ॑ ହନି॒ଷ୍ଯନ୍ନିନ୍ଦ୍ର॒ ଆପୋ॑ ଵଵ୍ରେ । ଆପୋ॒ ହେନ୍ଦ୍ରଂ॑-ଵଁଵ୍ରିରେ । ସ॒ଜ୍ଞାଂ-ମେ॒ଵାସା॑-ମେ॒ତ-ଥ୍ସାମା॑ନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ପ୍ରୋକ୍ଷି॑ତା॒-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ ॥ 27 ॥
ଅନୁଵାକଂ 6 - ସ୍ତ୍ରୁଖ୍ସାଦନମ୍
ଆପୋ॑ ଦେଵୀରଗ୍ରେପୁଵୋ ଅଗ୍ରେଗୁଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ରୂ॒ପମେ॒ଵାସା॑ମେ॒ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ।
ଅଗ୍ର॑ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॑ଯ॒ତାଗ୍ରେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତି॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅଗ୍ର॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॑ଯନ୍ତି । ଅଗ୍ରେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତିମ୍ ।
ଯୁ॒ଷ୍ମାନିନ୍ଦ୍ରୋ॑-ଽଵୃଣୀତ ଵୃତ୍ର॒ତୂର୍ଯେ॑ ଯୂ॒ଯମିନ୍ଦ୍ର॑ମଵୃଣୀଦ୍ଧ୍ଵଂ-ଵୃଁତ୍ର॒ତୂର୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଵୃ॒ତ୍ରଗ୍ଂ ହ॑ ହନି॒ଷ୍ଯନ୍ନିନ୍ଦ୍ର॒ ଆପୋ॑ ଵଵ୍ରେ । ଆପୋ॒ ହେନ୍ଦ୍ରଂ॑-ଵଁଵ୍ରିରେ । ସ॒ଜ୍ଞାଂ-ମେ॒ଵାସା॑-ମେ॒ତ-ଥ୍ସାମା॑ନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ପ୍ରୋକ୍ଷି॑ତା॒-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ ॥ 27 ॥
ତେନାପଃ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷି॑ତାଃ ॥ ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ । କୃଷ୍ଣୋ॑ ରୂ॒ପ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା । ସ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॒-ନ୍ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ । କୃଷ୍ଣୋ᳚-ଽସ୍ଯାଖରେ॒ଷ୍ଠୋ᳚-ଽଗ୍ନଯେ᳚ ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଗ୍ନଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॒-ଞ୍ଜୁଷ୍ଟ॑-ଙ୍କରୋତି । ଅଥୋ॑ ଅ॒ଗ୍ନେରେ॒ଵ ମେଧ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ ଵେଦି॑ରସି ବ॒ର୍॒ହିଷେ᳚ ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ ଵେଦିଃ॑ ॥ 28 ॥
ଅ॒ଗ୍ନଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॒-ଞ୍ଜୁଷ୍ଟ॑-ଙ୍କରୋତି । ଅଥୋ॑ ଅ॒ଗ୍ନେରେ॒ଵ ମେଧ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ ଵେଦି॑ରସି ବ॒ର୍॒ହିଷେ᳚ ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ ଵେଦିଃ॑ ॥ 28 ॥
ପ୍ର॒ଜା ଏ॒ଵ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ବ॒ର୍॒ହିର॑ସି ସ୍ରୁ॒ଗ୍ଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ଯଜ॑ମାନ॒-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥
ଦି॒ଵେ ତ୍ଵା॒-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷାଯ ତ୍ଵା ପୃଥି॒ଵ୍ଯୈ ତ୍ଵେତି॑ ବ॒ର୍॒ହିରା॒ସାଦ୍ଯ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୈନଂ॑-ଲୋଁ॒କେଭ୍ଯଃ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ଅଥ॒ ତତଃ॑ ସ॒ହ ସ୍ରୁ॒ଚା ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॑-ଙ୍ଗ୍ର॒ନ୍ଥି-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯୁ॑କ୍ଷତି ।
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ଯଥା॒ ସୂତ୍ଯୈ॑ କା॒ଲ ଆପଃ॑
ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଯନ୍ତି॑ ॥ 29 ॥
ବ॒ର୍॒ହିର॑ସି ସ୍ରୁ॒ଗ୍ଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ଯଜ॑ମାନ॒-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥
ଦି॒ଵେ ତ୍ଵା॒-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷାଯ ତ୍ଵା ପୃଥି॒ଵ୍ଯୈ ତ୍ଵେତି॑ ବ॒ର୍॒ହିରା॒ସାଦ୍ଯ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୈନଂ॑-ଲୋଁ॒କେଭ୍ଯଃ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ଅଥ॒ ତତଃ॑ ସ॒ହ ସ୍ରୁ॒ଚା ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॑-ଙ୍ଗ୍ର॒ନ୍ଥି-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯୁ॑କ୍ଷତି ।
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ଯଥା॒ ସୂତ୍ଯୈ॑ କା॒ଲ ଆପଃ॑
ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଯନ୍ତି॑ ॥ 29 ॥
ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ ॥ ସ୍ଵ॒ଧା ପି॒ତୃଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ଵ॒ଧା॒କା॒ରୋ ହି ପି॑ତୃ॒ଣାମ୍ । ଊର୍ଗ୍ଭ॑ଵ ବର୍ହି॒ଷଦ୍ଭ୍ଯ॒ ଇତି॒ ଦକ୍ଷି॑ଣାଯୈ॒ ଶ୍ରୋଣେ॒ରୋତ୍ତ॑ରସ୍ଯୈ॒ ନିନ॑ଯତି॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ ।
ମାସା॒ ଵୈ ପି॒ତରୋ॑ ବର୍ହି॒ଷଦଃ॑ । ମାସା॑ନେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି ।
ମାସା॒ ଵା ଓଷ॑ଧୀ-ର୍ଵ॒ର୍ଧଯ॑ନ୍ତି । ମାସାଃ᳚ ପଚନ୍ତି॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଅନ॑ତିସ୍କନ୍ଦନ୍. ହ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଵର୍ଷତି । ଯତ୍ରୈ॒ତଦେ॒ଵ-ଙ୍କ୍ରି॒ଯତେ᳚ ॥ 30 ॥
ମାସା॒ ଵୈ ପି॒ତରୋ॑ ବର୍ହି॒ଷଦଃ॑ । ମାସା॑ନେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି ।
ମାସା॒ ଵା ଓଷ॑ଧୀ-ର୍ଵ॒ର୍ଧଯ॑ନ୍ତି । ମାସାଃ᳚ ପଚନ୍ତି॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଅନ॑ତିସ୍କନ୍ଦନ୍. ହ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଵର୍ଷତି । ଯତ୍ରୈ॒ତଦେ॒ଵ-ଙ୍କ୍ରି॒ଯତେ᳚ ॥ 30 ॥
ଊ॒ର୍ଜା ପୃ॑ଥି॒ଵୀ-ଙ୍ଗ॑ଚ୍ଛ॒ତେତ୍ଯା॑ହ । ପୃ॒ଥି॒ଵ୍ଯାମେ॒ଵୋର୍ଜ॑-ନ୍ଦଧାତି ।
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଊ॒ର୍ଜା ଭୁ॑ଞ୍ଜତେ । ଗ୍ର॒ନ୍ଥିଂ-ଵିଁସ୍ରଗ୍ଂ॑ସଯତି । ପ୍ରଜ॑ନଯତ୍ଯେ॒ଵ ତତ୍ । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵ-ମ୍ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ୍ଗୂ॑ଢ-ମ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॒ମାଯ॑ଚ୍ଛତି ।
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପ୍ରା॒ଚୀନ॒ଗ୍ଂ॒ ରେତୋ॑ ଧୀଯତେ । ପ୍ର॒ତୀଚୀଃ᳚ ପ୍ର॒ଜା ଜା॑ଯନ୍ତେ ॥ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ସ୍ସ୍ତୂପୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ ॥ 31 ॥
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଊ॒ର୍ଜା ଭୁ॑ଞ୍ଜତେ । ଗ୍ର॒ନ୍ଥିଂ-ଵିଁସ୍ରଗ୍ଂ॑ସଯତି । ପ୍ରଜ॑ନଯତ୍ଯେ॒ଵ ତତ୍ । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵ-ମ୍ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ୍ଗୂ॑ଢ-ମ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॒ମାଯ॑ଚ୍ଛତି ।
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପ୍ରା॒ଚୀନ॒ଗ୍ଂ॒ ରେତୋ॑ ଧୀଯତେ । ପ୍ର॒ତୀଚୀଃ᳚ ପ୍ର॒ଜା ଜା॑ଯନ୍ତେ ॥ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ସ୍ସ୍ତୂପୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ ॥ 31 ॥
ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ରସ୍ତ॒ର-ଙ୍ଗୃ॑ହ୍ଣାତି । ମୁଖ୍ଯ॑ମେ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କରୋତି । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିନା ଯଜ୍ଞମୁ॒ଖେନ॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ ।
ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ଯ॒ଜ୍ଞ॒ପ॒ରୁଷା॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ ।
ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ଏ॒ତାଵ॒ଦ୍ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ଵୀ॒ର୍ଯ᳚ମ୍ ।
ଵୀ॒ର୍ଯ॑ ସମ୍ମିତମ୍ ॥ 32 ॥
ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ଯ॒ଜ୍ଞ॒ପ॒ରୁଷା॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ ।
ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ଏ॒ତାଵ॒ଦ୍ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ଵୀ॒ର୍ଯ᳚ମ୍ ।
ଵୀ॒ର୍ଯ॑ ସମ୍ମିତମ୍ ॥ 32 ॥
ଅପ॑ରିମିତ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି । ଅପ॑ରିମିତ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ।
ତସ୍ମି॑-ନ୍ପ॒ଵିତ୍ରେ॒ ଅପି॑ସୃଜତି । ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵୈ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ରଃ ।
ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନୌ ପ॒ଵିତ୍ରେ᳚ । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ଦ॑ଧାତି ॥ ଊର୍ଣା᳚ମ୍ରଦସ-ନ୍ତ୍ଵା ସ୍ତୃଣା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈ ତତ୍ । ସ୍ଵା॒ସ॒ସ୍ଥ-ନ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଥ୍ସ୍ଵାସ॒ସ୍ଥ-ଙ୍କ॑ରୋତି ॥ 33 ॥
ତସ୍ମି॑-ନ୍ପ॒ଵିତ୍ରେ॒ ଅପି॑ସୃଜତି । ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵୈ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ରଃ ।
ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନୌ ପ॒ଵିତ୍ରେ᳚ । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ ଦ॑ଧାତି ॥ ଊର୍ଣା᳚ମ୍ରଦସ-ନ୍ତ୍ଵା ସ୍ତୃଣା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈ ତତ୍ । ସ୍ଵା॒ସ॒ସ୍ଥ-ନ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଥ୍ସ୍ଵାସ॒ସ୍ଥ-ଙ୍କ॑ରୋତି ॥ 33 ॥
ବ॒ର୍॒॒ହି-ସ୍ସ୍ତୃ॑ଣାତି । ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ବ॒ର୍॒ହିଃ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ ଵେଦିଃ॑ । ପ୍ର॒ଜା ଏ॒ଵ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥ ଅନ॑ତିଦୃଷ୍ଣଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୃଣାତି । ପ୍ର॒ଜଯୈ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପ॒ଶୁଭି॒ରନ॑ତିଦୃଷ୍ଣ-ଙ୍କରୋତି । ଧା॒ରଯ॑-ନ୍ପ୍ରସ୍ତ॒ର-ମ୍ପ॑ରି॒ଧୀ-ନ୍ପରି॑ ଦଧାତି । ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵୈ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ରଃ ।
ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ତ-ଥ୍ସ୍ଵ॒ଯ-ମ୍ପ॑ରି॒ଧୀ-ନ୍ପରି॑ ଦଧାତି ॥
ଗ॒ନ୍ଧ॒ର୍ଵୋ॑-ଽସି ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁ॒ରିତ୍ଯା॑ହ ॥ 34 ॥
ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ତ-ଥ୍ସ୍ଵ॒ଯ-ମ୍ପ॑ରି॒ଧୀ-ନ୍ପରି॑ ଦଧାତି ॥
ଗ॒ନ୍ଧ॒ର୍ଵୋ॑-ଽସି ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁ॒ରିତ୍ଯା॑ହ ॥ 34 ॥
ଵିଶ୍ଵ॑ମେ॒ଵାଯୁ॒-ର୍ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ଯ ବା॒ହୁର॑ସି॒ ଦକ୍ଷି॑ଣ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୌ ତ୍ଵୋତ୍ତର॒ତଃ ପରି॑ଧତ୍ତା॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନୌ ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୌ । ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନା-ଵେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ତ୍ଵା ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ରକ୍ଷ॑ସା॒-ମପ॑ହତ୍ଯୈ । କସ୍ଯା᳚ଶ୍ଚିଦ॒ଭିଶ॑ସ୍ତ୍ଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅପ॑ରିମିତାଦେ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପାତି ॥ 35 ॥
ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନୌ ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୌ । ପ୍ରା॒ଣା॒ପା॒ନା-ଵେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ତ୍ଵା ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ରକ୍ଷ॑ସା॒-ମପ॑ହତ୍ଯୈ । କସ୍ଯା᳚ଶ୍ଚିଦ॒ଭିଶ॑ସ୍ତ୍ଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅପ॑ରିମିତାଦେ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପାତି ॥ 35 ॥
ଵୀ॒ତିହୋ᳚ତ୍ର-ନ୍ତ୍ଵା କଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିମେ॒ଵ ହୋ॒ତ୍ରେଣ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଦ୍ଯୁ॒ମନ୍ତ॒ଗ୍ଂ॒ ସମି॑ଧୀମ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ॒ ସମି॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଅଗ୍ନେ॑ ବୃ॒ହନ୍ତ॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ଵୃଦ୍ଧ୍ଯୈ᳚ । ଵି॒ଶୋ ଯ॒ନ୍ତ୍ରେ ସ୍ଥ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଵି॒ଶାଂ-ଯଁତ୍ଯୈ᳚ ।
ଉ॒ଦୀ॒ଚୀନା᳚ଗ୍ରେ॒ ନିଦ॑ଧାତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ।
ଵସୂ॑ନାଗ୍ଂ ରୁ॒ଦ୍ରାଣା॑-ମାଦି॒ତ୍ଯାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସଦ॑ସି ସୀ॒ଦେତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵତା॑ନାମେ॒ଵ ସଦ॑ନେ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଗ୍ଂ ସା॑ଦଯତି ॥ ଜୁ॒ହୂର॑ସି ଘୃ॒ତାଚୀ॒ ନାମ୍ନେତ୍ଯା॑ହ ॥ 36 ॥
ଉ॒ଦୀ॒ଚୀନା᳚ଗ୍ରେ॒ ନିଦ॑ଧାତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ।
ଵସୂ॑ନାଗ୍ଂ ରୁ॒ଦ୍ରାଣା॑-ମାଦି॒ତ୍ଯାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସଦ॑ସି ସୀ॒ଦେତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵତା॑ନାମେ॒ଵ ସଦ॑ନେ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଗ୍ଂ ସା॑ଦଯତି ॥ ଜୁ॒ହୂର॑ସି ଘୃ॒ତାଚୀ॒ ନାମ୍ନେତ୍ଯା॑ହ ॥ 36 ॥
ଅ॒ସୌ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷମୁପ॒ଭୃତ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ ଧ୍ରୁ॒ଵା । ତାସା॑ମେ॒ତଦେ॒ଵ ପ୍ରି॒ଯ-ନ୍ନାମ॑ । ଯ-ଦ୍ଘୃ॒ତାଚୀତି॑ । ଯ-ଦ୍ଘୃ॒ତାଚୀତ୍ଯାହ॑ । ପ୍ରି॒ଯେଣୈ॒ଵୈନା॒ ନାମ୍ନା॑ ସାଦଯତି ॥
ଏ॒ତା ଅ॑ସଦନ୍-ଥ୍ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ସ॒ତ୍ଯଂ-ଵୈଁ ସୁ॑କୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କଃ ।
ସ॒ତ୍ଯ ଏ॒ଵୈନା᳚-ସ୍ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କେ ସା॑ଦଯତି ।
ତା ଵି॑ଷ୍ଣୋ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ପା॒ହି ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପା॒ହି ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତି-ମ୍ପା॒ହି ମାଂ-ଯଁ॑ଜ୍ଞ॒ନିଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞାଯ॒ ଯଜ॑ମାନାଯା॒ତ୍ମନେ᳚ । ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵାଶିଷ॒ମାଶା॒ସ୍ତେ-ଽନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ ॥ 37 ॥
ଏ॒ତା ଅ॑ସଦନ୍-ଥ୍ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ସ॒ତ୍ଯଂ-ଵୈଁ ସୁ॑କୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କଃ ।
ସ॒ତ୍ଯ ଏ॒ଵୈନା᳚-ସ୍ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କେ ସା॑ଦଯତି ।
ତା ଵି॑ଷ୍ଣୋ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ପା॒ହି ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପା॒ହି ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତି-ମ୍ପା॒ହି ମାଂ-ଯଁ॑ଜ୍ଞ॒ନିଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞାଯ॒ ଯଜ॑ମାନାଯା॒ତ୍ମନେ᳚ । ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵାଶିଷ॒ମାଶା॒ସ୍ତେ-ଽନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ ॥ 37 ॥
(ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ - ପୃଥି॒ଵୀ ଵେଦି॒--ର୍ ଯନ୍ତି॑ - କ୍ରି॒ଯତେ॒ - ଵିଷ୍ଣୁ॑--ର୍ ଵୀ॒ର୍ଯ॑ସମ୍ମିତଂ - କରୋ - ତ୍ଯାହ - ପାତି॒ - ନାମ୍ନେତ୍ଯା॑ହ - ଲୋ॒କେ ସା॑ଦଯତି॒ ଷଟ୍ଚ॑) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଆଘାରଃ
ଅ॒ଗ୍ନିନା॒ ଵୈ ହୋତ୍ରା᳚ । ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରା-ନ॒ଭ୍ଯ॑ଭଵନ୍ନ୍ ।
ଅ॒ଗ୍ନଯେ॑ ସମି॒ଦ୍ଧ୍ଯମା॑ନା॒ଯା-ନୁ॑ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯାଭିଭୂତ୍ଯୈ । ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତି-ମିଦ୍ଧ୍ମଦା॒ରୂଣି॑ ଭଵନ୍ତି । ଏ॒କ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶୋ ଵୈ ପୁରୁ॑ଷଃ ।
ପୁରୁ॑ଷ॒ସ୍ଯାପ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ପଞ୍ଚ॑ଦଶେଦ୍ଧ୍ମଦା॒ରୂଣ୍ଯ॒-ଭ୍ଯାଦ॑ଧାତି ।
ପଞ୍ଚ॑ଦଶ॒ ଵା ଅ॑ର୍ଧମା॒ସସ୍ଯ॒ ରାତ୍ର॑ଯଃ ।
ଅ॒ର୍ଧ॒ମା॒ସ॒ଶ-ସ୍ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ର ଆ᳚ପ୍ଯତେ ।
ତ୍ରୀନ୍-ପ॑ରି॒ଧୀନ୍-ପରି॑-ଦଧାତି ॥ 38 ॥
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଆଘାରଃ
ଅ॒ଗ୍ନିନା॒ ଵୈ ହୋତ୍ରା᳚ । ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରା-ନ॒ଭ୍ଯ॑ଭଵନ୍ନ୍ ।
ଅ॒ଗ୍ନଯେ॑ ସମି॒ଦ୍ଧ୍ଯମା॑ନା॒ଯା-ନୁ॑ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯାଭିଭୂତ୍ଯୈ । ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତି-ମିଦ୍ଧ୍ମଦା॒ରୂଣି॑ ଭଵନ୍ତି । ଏ॒କ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶୋ ଵୈ ପୁରୁ॑ଷଃ ।
ପୁରୁ॑ଷ॒ସ୍ଯାପ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ପଞ୍ଚ॑ଦଶେଦ୍ଧ୍ମଦା॒ରୂଣ୍ଯ॒-ଭ୍ଯାଦ॑ଧାତି ।
ପଞ୍ଚ॑ଦଶ॒ ଵା ଅ॑ର୍ଧମା॒ସସ୍ଯ॒ ରାତ୍ର॑ଯଃ ।
ଅ॒ର୍ଧ॒ମା॒ସ॒ଶ-ସ୍ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ର ଆ᳚ପ୍ଯତେ ।
ତ୍ରୀନ୍-ପ॑ରି॒ଧୀନ୍-ପରି॑-ଦଧାତି ॥ 38 ॥
ଊ॒ର୍ଧ୍ଵେ ସ॒ମିଧା॒ଵାଦ॑ଧାତି । ଅ॒ନୂ॒ଯା॒ଜେଭ୍ଯଃ॑ ସ॒ମିଧ॒ମତି॑ଶିନଷ୍ଟି । ଷଟ୍ଥ୍ସ-ମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୂନେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଵେ॒ଦେନୋପ॑ଵାଜଯତି ।
ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵୈ ଵେ॒ଦଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯଃ ପ୍ରା॒ଣଃ । ଯଜ॑ମାନ ଆହଵ॒ନୀଯଃ॑ । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଧାତି ॥ 39 ॥
ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵୈ ଵେ॒ଦଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯଃ ପ୍ରା॒ଣଃ । ଯଜ॑ମାନ ଆହଵ॒ନୀଯଃ॑ । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଧାତି ॥ 39 ॥
ତ୍ରିରୁପ॑ଵାଜଯତି । ତ୍ରଯୋ॒ ଵୈ ପ୍ରା॒ଣାଃ । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଵେ॒ଦେନୋ॑ପ॒ଯତ୍ଯ॑ ସ୍ରୁ॒ଵେଣ॑ ପ୍ରାଜାପ॒ତ୍ଯ-ମା॑ଘା॒ର-ମାଘା॑ରଯତି । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ମ୍ମୁଖ॒ତ ଆର॑ଭତେ ।
ଅଥୋ᳚ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒-ସ୍ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ସର୍ଵା॑ ଏ॒ଵ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ ପ୍ରୀଣାତି ॥ ଅ॒ଗ୍ନିମ॑ଗ୍ନୀ-ତ୍ତ୍ରିସ୍ତ୍ରି॒-ସ୍ସମ୍ମୃ॒ଡ୍ଢୀତ୍ଯା॑ହ । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ 40 ॥
ଅଥୋ᳚ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒-ସ୍ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ସର୍ଵା॑ ଏ॒ଵ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ ପ୍ରୀଣାତି ॥ ଅ॒ଗ୍ନିମ॑ଗ୍ନୀ-ତ୍ତ୍ରିସ୍ତ୍ରି॒-ସ୍ସମ୍ମୃ॒ଡ୍ଢୀତ୍ଯା॑ହ । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ 40 ॥
ଅଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ପ॒ରି॒ଧୀନ୍-ଥ୍ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି । ପୁ॒ନାତ୍ଯେ॒ଵୈନାନ୍॑ । ତ୍ରିସ୍ତ୍ରି॒-ସ୍ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଅଥୋ॑ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଅଥୋ॑ ଏ॒ତେ ଵୈ ଦେ॑ଵା॒ଶ୍ଵାଃ । ଦେ॒ଵା॒ଶ୍ଵାନେ॒ଵ ତ-ଥ୍ସମ୍ମା᳚ର୍ଷ୍ଟି ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯ॒ ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ।
ଆସୀ॑ନୋ॒-ଽନ୍ଯ-ମା॑ଘା॒ର-ମାଘା॑ରଯତି ॥ 41 ॥
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯ॒ ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ।
ଆସୀ॑ନୋ॒-ଽନ୍ଯ-ମା॑ଘା॒ର-ମାଘା॑ରଯତି ॥ 41 ॥
ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ନ॒ନ୍ଯମ୍ । ଯଥା-ଽନୋ॑ ଵା॒ ରଥଂ॑ଵାଁ ଯୁ॒ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ ।
ଏ॒ଵମେ॒ଵ ତଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞଂ-ଯୁଁ॑ନକ୍ତି ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯା॒ଭ୍ଯୂ᳚ଢ୍ଯୈ ।
ଵହ॑ନ୍ତ୍ଯେନ-ଙ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॑ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ ଭୁଵ॑ନମସି॒ ଵିପ୍ର॑ଥ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଭୁଵ॑ନମ୍ । ଯ॒ଜ୍ଞ ଏ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ-ମ୍ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ ପ୍ରଥଯତି । ଅଗ୍ନେ॒ ଯଷ୍ଟ॑ରି॒ଦ-ନ୍ନମ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 42 ॥
ଏ॒ଵମେ॒ଵ ତଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞଂ-ଯୁଁ॑ନକ୍ତି ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯା॒ଭ୍ଯୂ᳚ଢ୍ଯୈ ।
ଵହ॑ନ୍ତ୍ଯେନ-ଙ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॑ ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ ଭୁଵ॑ନମସି॒ ଵିପ୍ର॑ଥ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଭୁଵ॑ନମ୍ । ଯ॒ଜ୍ଞ ଏ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ-ମ୍ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ ପ୍ରଥଯତି । ଅଗ୍ନେ॒ ଯଷ୍ଟ॑ରି॒ଦ-ନ୍ନମ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 42 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵୈ ଦେ॒ଵାନାଂ॒-ଯଁଷ୍ଟା᳚ । ଯ ଏ॒ଵ ଦେ॒ଵାନାଂ॒-ଯଁଷ୍ଟା᳚ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵ ନମ॑ସ୍କରୋତି ॥
ଜୁହ୍ଵେହ୍ଯ॒ଗ୍ନିସ୍ତ୍ଵା᳚ ହ୍ଵଯତି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଉପ॑ଭୃ॒ଦେହି॑ ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତା ହ୍ଵ॑ଯତି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଗ୍ନେ॒ଯୀ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ । ସା॒ଵି॒ତ୍ର୍ଯୁ॑ପ॒ଭୃତ୍ । ତାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନେ॒ ପ୍ରସୂ॑ତ॒ ଆଦ॑ତ୍ତେ ॥ ଅଗ୍ନା॑ଵିଷ୍ଣୂ॒ ମା ଵା॒ମଵ॑କ୍ରମିଷ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଵିଷ୍ଣୁ॑ର୍ଯ॒ଜ୍ଞଃ ପ॒ଶ୍ଚାତ୍ ॥ 43 ॥
ଜୁହ୍ଵେହ୍ଯ॒ଗ୍ନିସ୍ତ୍ଵା᳚ ହ୍ଵଯତି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଉପ॑ଭୃ॒ଦେହି॑ ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତା ହ୍ଵ॑ଯତି ଦେଵଯ॒ଜ୍ଯାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଗ୍ନେ॒ଯୀ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ । ସା॒ଵି॒ତ୍ର୍ଯୁ॑ପ॒ଭୃତ୍ । ତାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନେ॒ ପ୍ରସୂ॑ତ॒ ଆଦ॑ତ୍ତେ ॥ ଅଗ୍ନା॑ଵିଷ୍ଣୂ॒ ମା ଵା॒ମଵ॑କ୍ରମିଷ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଵିଷ୍ଣୁ॑ର୍ଯ॒ଜ୍ଞଃ ପ॒ଶ୍ଚାତ୍ ॥ 43 ॥
ତାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ପ୍ର॑ତି॒ ପ୍ରୋଚ୍ଯା॒ତ୍ଯାକ୍ରା॑ମତି ।
ଵିଜି॑ହାଥା॒-ମ୍ମା ମା॒ ସନ୍ତା᳚ପ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଲୋ॒କ-ମ୍ମେ॑ ଲୋକକୃତୌ କୃଣୁତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ସ୍ସ୍ଥାନ॑ମ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ । ଏ॒ତ-ତ୍ଖଲୁ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒-ମପ॑ରାଜିତ-ମା॒ଯତ॑ନମ୍ । ଯ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞଃ ।
ଦେ॒ଵାନା॑ମେ॒ଵାପ॑ରାଜିତ ଆ॒ଯତ॑ନେ ତିଷ୍ଠତି ॥
ଇ॒ତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଅକୃଣୋ-ଦ୍ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଣୀତ୍ଯା॑ହ ॥ 44 ॥
ଵିଜି॑ହାଥା॒-ମ୍ମା ମା॒ ସନ୍ତା᳚ପ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଲୋ॒କ-ମ୍ମେ॑ ଲୋକକୃତୌ କୃଣୁତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ସ୍ସ୍ଥାନ॑ମ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ । ଏ॒ତ-ତ୍ଖଲୁ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒-ମପ॑ରାଜିତ-ମା॒ଯତ॑ନମ୍ । ଯ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞଃ ।
ଦେ॒ଵାନା॑ମେ॒ଵାପ॑ରାଜିତ ଆ॒ଯତ॑ନେ ତିଷ୍ଠତି ॥
ଇ॒ତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଅକୃଣୋ-ଦ୍ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଣୀତ୍ଯା॑ହ ॥ 44 ॥
ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି ।
ସ॒ମା॒ରଭ୍ଯୋ॒ର୍ଧ୍ଵୋ ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ରୋ ଦି॑ଵି॒ସ୍ପୃଶ॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଵୃଦ୍ଧ୍ଯୈ᳚ । ଆ॒ଘା॒ର-ମା॑ଘା॒ର୍ଯମା॑ଣ॒ମନୁ॑ ସମା॒ରଭ୍ଯ॑ । ଏ॒ତସ୍ମି॑ନ୍ କା॒ଲେ ଦେ॒ଵା-ସ୍ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମା॑ଯନ୍ନ୍ । ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି । ଅଥୋ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି ।
ଅହ୍ରୁ॑ତୋ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତେ॒ରିତ୍ଯା॒ହାନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଵା॒ନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ବୃ॒ହଦ୍ଭା ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 45 ॥
ସ॒ମା॒ରଭ୍ଯୋ॒ର୍ଧ୍ଵୋ ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ରୋ ଦି॑ଵି॒ସ୍ପୃଶ॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଵୃଦ୍ଧ୍ଯୈ᳚ । ଆ॒ଘା॒ର-ମା॑ଘା॒ର୍ଯମା॑ଣ॒ମନୁ॑ ସମା॒ରଭ୍ଯ॑ । ଏ॒ତସ୍ମି॑ନ୍ କା॒ଲେ ଦେ॒ଵା-ସ୍ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମା॑ଯନ୍ନ୍ । ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି । ଅଥୋ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି ।
ଅହ୍ରୁ॑ତୋ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତେ॒ରିତ୍ଯା॒ହାନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଵା॒ନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ବୃ॒ହଦ୍ଭା ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 45 ॥
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗୋ ଵୈ ଲୋ॒କୋ ବୃ॒ହଦ୍ଭାଃ । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯ॒ ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ ଯ॒ଜ॒ମା॒ନ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯା॑ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ । ଭ୍ରା॒ତୃ॒ଵ୍ଯ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ପ॒ଭୃତ୍ । ପ୍ରା॒ଣ ଆ॑ଘା॒ରଃ ।
ଯ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ପ॒ର୍ଶଯେ᳚ତ୍ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯେ-ଽସ୍ଯ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ । ଅସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ପର୍ଶଯନ୍ନ॒ତ୍ଯାକ୍ରା॑ମତି । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ପା॒ହିମା᳚-ଽଗ୍ନେ॒ ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତା॒ଦା ମା॒ ସୁଚ॑ରିତେ ଭ॒ଜେତ୍ଯା॑ହ ॥ 46 ॥
ଯ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ପ॒ର୍ଶଯେ᳚ତ୍ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯେ-ଽସ୍ଯ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ । ଅସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ପର୍ଶଯନ୍ନ॒ତ୍ଯାକ୍ରା॑ମତି । ଯଜ॑ମାନ ଏ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ପା॒ହିମା᳚-ଽଗ୍ନେ॒ ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତା॒ଦା ମା॒ ସୁଚ॑ରିତେ ଭ॒ଜେତ୍ଯା॑ହ ॥ 46 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵାଵ ପ॒ଵିତ୍ର᳚ମ୍ । ଵୃ॒ଜି॒ନମନୃ॑ତ॒-ନ୍ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତମ୍ ।
ଋ॒ଜୁ॒କ॒ର୍ମଗ୍ଂ ସ॒ତ୍ଯଗ୍ଂ ସୁଚ॑ରିତମ୍ ।
ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନଂ॑-ଵୃଁଜି॒ନାଦ-ନୃ॑ତା॒-ଦ୍ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତାତ୍ପାତି ।
ଋ॒ଜୁ॒କ॒ର୍ମେ ସ॒ତ୍ଯେ ସୁଚ॑ରିତେ ଭଜତି । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମାଶା᳚ସ୍ତେ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯଦା॑ଘା॒ରଃ । ଆ॒ତ୍ମା ଧ୍ରୁ॒ଵା ॥ 47 ॥
ଋ॒ଜୁ॒କ॒ର୍ମଗ୍ଂ ସ॒ତ୍ଯଗ୍ଂ ସୁଚ॑ରିତମ୍ ।
ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନଂ॑-ଵୃଁଜି॒ନାଦ-ନୃ॑ତା॒-ଦ୍ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତାତ୍ପାତି ।
ଋ॒ଜୁ॒କ॒ର୍ମେ ସ॒ତ୍ଯେ ସୁଚ॑ରିତେ ଭଜତି । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମାଶା᳚ସ୍ତେ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯଦା॑ଘା॒ରଃ । ଆ॒ତ୍ମା ଧ୍ରୁ॒ଵା ॥ 47 ॥
ଆ॒ଘା॒ର-ମା॒ଘାର୍ଯ॑ ଧ୍ରୁ॒ଵାଗ୍ଂ ସମ॑ନକ୍ତି ।
ଆ॒ତ୍ମନ୍ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ଦ୍ଵି-ସ୍ସମ॑ନକ୍ତି । ଦ୍ଵୌ ହି ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ । ତଦା॑ହୁଃ ।
ତ୍ରିରେ॒ଵ ସମ॑ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ । ତ୍ରିଧା॑ତୁ॒ ହି ଶିର॒ ଇତି॑ । ଶିର॑ ଇଵୈ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଅଥୋ॒ ତ୍ରଯୋ॒ ଵୈ ପ୍ରା॒ଣାଃ ।
ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି ॥
ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॑-ଽସି॒ ସଞ୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରଙ୍କ୍ତା॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଜ୍ଯୋତି॑ରେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ଦଧାତି ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯାନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ॥ 48 ॥
ଆ॒ତ୍ମନ୍ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ଦ୍ଵି-ସ୍ସମ॑ନକ୍ତି । ଦ୍ଵୌ ହି ପ୍ରା॑ଣାପା॒ନୌ । ତଦା॑ହୁଃ ।
ତ୍ରିରେ॒ଵ ସମ॑ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ । ତ୍ରିଧା॑ତୁ॒ ହି ଶିର॒ ଇତି॑ । ଶିର॑ ଇଵୈ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଅଥୋ॒ ତ୍ରଯୋ॒ ଵୈ ପ୍ରା॒ଣାଃ ।
ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି ॥
ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॑-ଽସି॒ ସଞ୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରଙ୍କ୍ତା॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଜ୍ଯୋତି॑ରେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ଦଧାତି ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯାନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ॥ 48 ॥
(ପରି॑ଦଧାତି - ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ଦ॑ଧାତି॒ - ହି ଯ॒ଜ୍ଞୋ - ଘା॑ରଯତି॒ - ନମ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ - ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍- ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଣୀତ୍ଯା॑ହ॒ - ଭା ଇତ୍ଯା॑ହ - ଭ॒ଜେତ୍ଯା॑ହ - ଧ୍ରୁ॒ - ଵୈଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି॒ ତ୍ରୀଣି॑ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଇଡାଭକ୍ଷଣମ୍
ଧିଷ୍ଣି॑ଯା॒ ଵା ଏ॒ତେ ନ୍ଯୁ॑ପ୍ଯନ୍ତେ । ଯଦ୍ବ୍ର॒ହ୍ମା । ଯଦ୍ଧୋତା᳚ । ଯଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ । ଯଦ॒ଗ୍ନୀତ୍ । ଯ-ଦ୍ଯଜ॑ମାନଃ । ତାନ୍. ଯଦ॑ନ୍ତରେ॒ଯାତ୍ । ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ ପ୍ରା॒ଣାନ୍-ଥ୍ସଙ୍କ॑ର୍ଷେତ୍ । ପ୍ର॒ମାଯୁ॑କ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ପୁ॒ରୋ॒ଡାଶ॑ମପ॒ଗୃହ୍ଯ॒ ସଞ୍ଚ॑ରତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ॥ 49 ॥
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଇଡାଭକ୍ଷଣମ୍
ଧିଷ୍ଣି॑ଯା॒ ଵା ଏ॒ତେ ନ୍ଯୁ॑ପ୍ଯନ୍ତେ । ଯଦ୍ବ୍ର॒ହ୍ମା । ଯଦ୍ଧୋତା᳚ । ଯଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ । ଯଦ॒ଗ୍ନୀତ୍ । ଯ-ଦ୍ଯଜ॑ମାନଃ । ତାନ୍. ଯଦ॑ନ୍ତରେ॒ଯାତ୍ । ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ ପ୍ରା॒ଣାନ୍-ଥ୍ସଙ୍କ॑ର୍ଷେତ୍ । ପ୍ର॒ମାଯୁ॑କ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ପୁ॒ରୋ॒ଡାଶ॑ମପ॒ଗୃହ୍ଯ॒ ସଞ୍ଚ॑ରତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ॥ 49 ॥
ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵ ତଲ୍ଲୋ॒କଗ୍ଂ ଶିଗ୍ଂ॑ଷତି ।
ନାସ୍ଯ॑ ପ୍ରା॒ଣାନ୍-ଥ୍ସଙ୍କ॑ର୍ଷତି । ନ ପ୍ର॒ମାଯୁ॑କୋ ଭଵତି । ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଙ୍ଙାସୀ॑ନଃ । ଇଡା॑ଯା॒ ଇଡା॒ମାଦ॑ଧାତି ।
ହସ୍ତ୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ହୋତ୍ରେ᳚ । ପ॒ଶଵୋ॒ ଵା ଇଡା᳚ । ପ॒ଶଵଃ॒ ପୁରୁ॑ଷଃ । ପ॒ଶୁଷ୍ଵେ॒ଵ ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ଇଡା॑ଯୈ॒ ଵା ଏ॒ଷା ପ୍ରଜା॑ତିଃ ॥ 50 ॥
ନାସ୍ଯ॑ ପ୍ରା॒ଣାନ୍-ଥ୍ସଙ୍କ॑ର୍ଷତି । ନ ପ୍ର॒ମାଯୁ॑କୋ ଭଵତି । ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଙ୍ଙାସୀ॑ନଃ । ଇଡା॑ଯା॒ ଇଡା॒ମାଦ॑ଧାତି ।
ହସ୍ତ୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ହୋତ୍ରେ᳚ । ପ॒ଶଵୋ॒ ଵା ଇଡା᳚ । ପ॒ଶଵଃ॒ ପୁରୁ॑ଷଃ । ପ॒ଶୁଷ୍ଵେ॒ଵ ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ଇଡା॑ଯୈ॒ ଵା ଏ॒ଷା ପ୍ରଜା॑ତିଃ ॥ 50 ॥
ତା-ମ୍ପ୍ରଜା॑ତିଂ॒-ଯଁଜ॑ମା॒ନୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରଜା॑ଯତେ । ଦ୍ଵିର॒ଙ୍ଗୁଲା॑ଵନକ୍ତି॒ ପର୍ଵ॑ଣୋଃ ।
ଦ୍ଵି॒ପା-ଦ୍ଯଜ॑ମାନଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ସ॒କୃଦୁପ॑ସ୍ତୃଣାତି । ଦ୍ଵିରାଦ॑ଧାତି । ସ॒କୃଦ॒ଭିଘା॑ରଯତି । ଚ॒ତୁ-ସ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯତେ । ଚ॒ତ୍ଵାରି॒ ଵୈ ପ॒ଶୋଃ ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠାନା॑ନି ।
ଯାଵା॑ନେ॒ଵ ପ॒ଶୁଃ । ତମୁପ॑ହ୍ଵଯତେ ॥ 51 ॥
ଦ୍ଵି॒ପା-ଦ୍ଯଜ॑ମାନଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ସ॒କୃଦୁପ॑ସ୍ତୃଣାତି । ଦ୍ଵିରାଦ॑ଧାତି । ସ॒କୃଦ॒ଭିଘା॑ରଯତି । ଚ॒ତୁ-ସ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯତେ । ଚ॒ତ୍ଵାରି॒ ଵୈ ପ॒ଶୋଃ ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠାନା॑ନି ।
ଯାଵା॑ନେ॒ଵ ପ॒ଶୁଃ । ତମୁପ॑ହ୍ଵଯତେ ॥ 51 ॥
ମୁଖ॑ମିଵ॒ ପ୍ରତ୍ଯୁପ॑ହ୍ଵଯେତ । ସ॒ମୁ॒ଙ୍ଖାନେ॒ଵ ପ॒ଶୂନୁପ॑ହ୍ଵଯତେ । ପ॒ଶଵୋ॒ ଵା ଇଡା᳚ ।
ତସ୍ମା॒-ଥ୍ସା-ଽନ୍ଵା॒ରଭ୍ଯା᳚ । ଅ॒ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଣା॑ ଚ॒ ଯଜ॑ମାନେନ ଚ । ଉପ॑ହୂତଃ ପଶୁ॒ମାନ॑ସା॒ନୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଉପ॒ ହ୍ଯେ॑ନୌ॒ ହ୍ଵଯ॑ତେ॒ ହୋତା᳚ । ଇଡା॑ଯୈ ଦେ॒ଵତା॑ନା-ମୁପହ॒ଵେ । ଉପ॑ହୂତଃ ପଶୁ॒ମା-ନ୍ଭ॑ଵତି ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 52 ॥
ତସ୍ମା॒-ଥ୍ସା-ଽନ୍ଵା॒ରଭ୍ଯା᳚ । ଅ॒ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଣା॑ ଚ॒ ଯଜ॑ମାନେନ ଚ । ଉପ॑ହୂତଃ ପଶୁ॒ମାନ॑ସା॒ନୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଉପ॒ ହ୍ଯେ॑ନୌ॒ ହ୍ଵଯ॑ତେ॒ ହୋତା᳚ । ଇଡା॑ଯୈ ଦେ॒ଵତା॑ନା-ମୁପହ॒ଵେ । ଉପ॑ହୂତଃ ପଶୁ॒ମା-ନ୍ଭ॑ଵତି ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 52 ॥
ଯାଂ-ଵୈଁ ହସ୍ତ୍ଯା॒ମିଡା॑ମା॒ଦଧା॑ତି । ଵା॒ଚ-ସ୍ସା ଭା॑ଗ॒ଧେଯ᳚ମ୍ । ଯାମୁ॑ପ॒ହ୍ଵଯ॑ତେ । ପ୍ରା॒ଣାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସା । ଵାଚ॑-ଞ୍ଚୈ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣାଗ୍ଶ୍ଚାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥
ଅଥ॒ ଵା ଏ॒ତର୍ହ୍ଯୁପ॑ହୂତାଯା॒ମିଡା॑ଯାମ୍ ।
ପୁ॒ରୋ॒ଡାଶ॑ସ୍ଯୈ॒ଵ ବ॑ର୍ହି॒ଷଦୋ॑ ମୀମା॒ଗ୍ଂ॒ସା । ଯଜ॑ମାନ-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅ॑ବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ । ହ॒ଵିର୍ନୋ॒ ନିର୍ଵ॒ପେତି॑ । ନାହମ॑ଭା॒ଗୋ ନିର୍ଵ॑ଫ୍ସ୍ଯା॒ମୀତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 53 ॥
ଅଥ॒ ଵା ଏ॒ତର୍ହ୍ଯୁପ॑ହୂତାଯା॒ମିଡା॑ଯାମ୍ ।
ପୁ॒ରୋ॒ଡାଶ॑ସ୍ଯୈ॒ଵ ବ॑ର୍ହି॒ଷଦୋ॑ ମୀମା॒ଗ୍ଂ॒ସା । ଯଜ॑ମାନ-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅ॑ବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ । ହ॒ଵିର୍ନୋ॒ ନିର୍ଵ॒ପେତି॑ । ନାହମ॑ଭା॒ଗୋ ନିର୍ଵ॑ଫ୍ସ୍ଯା॒ମୀତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 53 ॥
ନ ମଯା॑-ଽଭା॒ଗଯା ଽନୁ॑ଵକ୍ଷ୍ଯ॒ଥେତି॒ ଵାଗ॑ବ୍ରଵୀତ୍ ।
ନାହମ॑ଭା॒ଗା ପୁ॑ରୋ-ଽନୁଵା॒କ୍ଯା॑ ଭଵିଷ୍ଯା॒ମୀତି॑ ପୁରୋ-ଽନୁଵା॒କ୍ଯା᳚ । ନାହମ॑ଭା॒ଗା ଯା॒ଜ୍ଯା॑ ଭଵିଷ୍ଯା॒ମୀତି॑
ଯା॒ଜ୍ଯା᳚ । ନ ମଯା॑-ଽଭା॒ଗେନ॒ ଵଷ॑ଟ୍କରିଷ୍ଯ॒ଥେତି॑ ଵଷଟ୍କା॒ରଃ । ଯ-ଦ୍ଯ॑ଜମାନଭା॒ଗ-ନ୍ନି॒ଧାଯ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑-ମ୍ବର୍ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କ॒ରୋତି॑ ।
ତାନେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଭା॒ଗିନଃ॑ କରୋତି । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଧା କ॑ରୋତି । ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଦିଶଃ॑ । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି । ବ॒ର୍॒ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କରୋତି ॥ 54 ॥
ନାହମ॑ଭା॒ଗା ପୁ॑ରୋ-ଽନୁଵା॒କ୍ଯା॑ ଭଵିଷ୍ଯା॒ମୀତି॑ ପୁରୋ-ଽନୁଵା॒କ୍ଯା᳚ । ନାହମ॑ଭା॒ଗା ଯା॒ଜ୍ଯା॑ ଭଵିଷ୍ଯା॒ମୀତି॑
ଯା॒ଜ୍ଯା᳚ । ନ ମଯା॑-ଽଭା॒ଗେନ॒ ଵଷ॑ଟ୍କରିଷ୍ଯ॒ଥେତି॑ ଵଷଟ୍କା॒ରଃ । ଯ-ଦ୍ଯ॑ଜମାନଭା॒ଗ-ନ୍ନି॒ଧାଯ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑-ମ୍ବର୍ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କ॒ରୋତି॑ ।
ତାନେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଭା॒ଗିନଃ॑ କରୋତି । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଧା କ॑ରୋତି । ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଦିଶଃ॑ । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି । ବ॒ର୍॒ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କରୋତି ॥ 54 ॥
ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵୈ ପୁ॑ରୋ॒ଡାଶଃ॑ । ପ୍ର॒ଜା ବ॒ର୍॒ହିଃ ।
ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ସ୍ଥ୍ନା-ଽନ୍ଯାଃ ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ର॑ତି॒ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତି । ମା॒ଗ୍ଂ॒ସେନା॒ନ୍ଯାଃ । ଅଥୋ॒ ଖଲ୍ଵା॑ହୁଃ । ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ ଵା ଏ॒ତା ହ॑ଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯା᳚ନ୍ତର୍ଵେ॒ଦ୍ଯଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ ।
ଯ-ତ୍ପୁ॑ରୋ॒ଡାଶ॑-ମ୍ବର୍ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କ॒ରୋତୀତି॑ । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଧା କ॑ରୋତି । ଚ॒ତ୍ଵାରୋ॒ ହ୍ଯେ॑ତେ ହ॑ଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ର୍ତ୍ଵିଜଃ॑ ॥ 55 ॥
ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ସ୍ଥ୍ନା-ଽନ୍ଯାଃ ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ର॑ତି॒ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତି । ମା॒ଗ୍ଂ॒ସେନା॒ନ୍ଯାଃ । ଅଥୋ॒ ଖଲ୍ଵା॑ହୁଃ । ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ ଵା ଏ॒ତା ହ॑ଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯା᳚ନ୍ତର୍ଵେ॒ଦ୍ଯଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ ।
ଯ-ତ୍ପୁ॑ରୋ॒ଡାଶ॑-ମ୍ବର୍ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କ॒ରୋତୀତି॑ । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଧା କ॑ରୋତି । ଚ॒ତ୍ଵାରୋ॒ ହ୍ଯେ॑ତେ ହ॑ଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ର୍ତ୍ଵିଜଃ॑ ॥ 55 ॥
ବ୍ର॒ହ୍ମା ହୋତା᳚-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର॒ଗ୍ନୀତ୍ । ତମ॒ଭିମୃ॑ଶେତ୍ । ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ର॒ହ୍ମଣଃ॑ । ଇ॒ଦଗ୍ଂ ହୋତୁଃ॑ । ଇ॒ଦମ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୋଃ । ଇ॒ଦମ॒ଗ୍ନୀଧ॒ ଇତି॑ । ଯଥୈ॒ଵାଦ-ସ୍ସୌ॒ମ୍ଯେ᳚-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ରେ ।
ଆ॒ଦେଶ॑ମୃ॒ତ୍ଵିଗ୍ଭ୍ଯୋ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା ନୀ॒ଯନ୍ତେ᳚ । ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ । ଅ॒ଗ୍ନୀଧେ᳚ ପ୍ରଥ॒ମାଯାଦ॑ଧାତି ॥ 56 ॥
ଆ॒ଦେଶ॑ମୃ॒ତ୍ଵିଗ୍ଭ୍ଯୋ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା ନୀ॒ଯନ୍ତେ᳚ । ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ । ଅ॒ଗ୍ନୀଧେ᳚ ପ୍ରଥ॒ମାଯାଦ॑ଧାତି ॥ 56 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିମୁ॑ଖା॒ ହ୍ଯୃଦ୍ଧିଃ॑ । ଅ॒ଗ୍ନିମୁ॑ଖାମେ॒ଵର୍ଧିଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି ॥ ସ॒କୃଦୁ॑ପ॒ସ୍ତୀର୍ଯ॒ ଦ୍ଵିରା॒ଦଧ॑ତ୍ । ଉ॒ପ॒ସ୍ତୀର୍ଯ॒ ଦ୍ଵିର॒ଭିଘା॑ରଯତି ।
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୂନେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଵେ॒ଦେନ॑ ବ୍ର॒ହ୍ମଣେ᳚ ବ୍ରହ୍ମଭା॒ଗ-ମ୍ପରି॑ହରତି । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵୈ ଵେ॒ଦଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ବ୍ର॒ହ୍ମା ॥ 57 ॥
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୂନେ॒ଵ ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଵେ॒ଦେନ॑ ବ୍ର॒ହ୍ମଣେ᳚ ବ୍ରହ୍ମଭା॒ଗ-ମ୍ପରି॑ହରତି । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵୈ ଵେ॒ଦଃ । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ବ୍ର॒ହ୍ମା ॥ 57 ॥
ସ॒ଵି॒ତା ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଅଥ॒ କାମ॑ମ॒ନ୍ଯେନ॑ । ତତୋ॒ ହୋତ୍ରେ᳚ । ମଦ୍ଧ୍ଯଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯଦ୍ଧୋତା᳚ । ମ॒ଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି ।
ଅଥା᳚ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯଵେ᳚ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠା ଵା ଏ॒ଷା ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ।
ତସ୍ମା᳚ଦ୍ଧଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୈ॒ତାମେ॒ଵାଵୃତ॒ମନୁ॑ ॥ 58 ॥
ଅଥା᳚ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯଵେ᳚ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠା ଵା ଏ॒ଷା ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ।
ତସ୍ମା᳚ଦ୍ଧଵି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୈ॒ତାମେ॒ଵାଵୃତ॒ମନୁ॑ ॥ 58 ॥
ଅ॒ନ୍ଯା ଦକ୍ଷି॑ଣା ନୀଯନ୍ତେ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ।
ଅ॒ଗ୍ନିମ॑ଗ୍ନୀ-ଥ୍ସ॒କୃ-ଥ୍ସ॑କୃ॒-ଥ୍ସମ୍ମୃ॒ଡ୍ଢୀତ୍ଯା॑ହ ।
ପରାଂ॑ଇଵ॒ ହ୍ଯେ॑ତର୍ହି॑ ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ ଇ॒ଷି॒ତା ଦୈଵ୍ଯା॒ ହୋତା॑ର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ଷି॒ତଗ୍ଂ ହି କର୍ମ॑ କ୍ରି॒ଯତେ᳚ ।
ଭ॒ଦ୍ର॒ଵାଚ୍ଯା॑ଯ॒ ପ୍ରେଷି॑ତୋ॒ ମାନୁ॑ଷ-ସ୍ସୂକ୍ତଵା॒କାଯ॑ ସୂ॒କ୍ତା ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ସ୍ଵ॒ଗା ଦୈଵ୍ଯା॒ ହୋତୃ॑ଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତଥ୍ସ୍ଵ॒ଗା କ॑ରୋତି । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି-ର୍ମାନୁ॑ଷେଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ । ଶଂ॒ଯୋଁ-ର୍ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଶଂ॒ଯୁଁମେ॒ଵ ବା॑ର୍ହସ୍ପ॒ତ୍ଯ-ମ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 59 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିମ॑ଗ୍ନୀ-ଥ୍ସ॒କୃ-ଥ୍ସ॑କୃ॒-ଥ୍ସମ୍ମୃ॒ଡ୍ଢୀତ୍ଯା॑ହ ।
ପରାଂ॑ଇଵ॒ ହ୍ଯେ॑ତର୍ହି॑ ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ ଇ॒ଷି॒ତା ଦୈଵ୍ଯା॒ ହୋତା॑ର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ଷି॒ତଗ୍ଂ ହି କର୍ମ॑ କ୍ରି॒ଯତେ᳚ ।
ଭ॒ଦ୍ର॒ଵାଚ୍ଯା॑ଯ॒ ପ୍ରେଷି॑ତୋ॒ ମାନୁ॑ଷ-ସ୍ସୂକ୍ତଵା॒କାଯ॑ ସୂ॒କ୍ତା ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ସ୍ଵ॒ଗା ଦୈଵ୍ଯା॒ ହୋତୃ॑ଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତଥ୍ସ୍ଵ॒ଗା କ॑ରୋତି । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି-ର୍ମାନୁ॑ଷେଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ । ଶଂ॒ଯୋଁ-ର୍ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଶଂ॒ଯୁଁମେ॒ଵ ବା॑ର୍ହସ୍ପ॒ତ୍ଯ-ମ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 59 ॥
(ଚ॒ର॒ତ୍ଯ॒ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ - ପ୍ରଜା॑ତି--ର୍ ହ୍ଵଯତେ॒ - ଵେଦା᳚ - ବ୍ରଵୀ-ଦ୍- ବର୍ହି॒ଷଦ॑-ଙ୍କରୋ-ତ୍ଯୃ॒ତ୍ଵିଜୋ॑-ଦଧାତି-ବ୍ର॒ହ୍ମା-ଽନୁ॑-କରୋତି ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ପ୍ରସ୍ତରପ୍ରହାରାଦିକମ୍
ଅଥ॒ ସ୍ରୁଚା॑ଵନୁ॒ଷ୍ଟୁଗ୍ଭ୍ଯାଂ॒-ଵାଁଜ॑ଵତୀଭ୍ଯାଂ॒-ଵ୍ଯୂଁ॑ହତି । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠା ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁକ୍ । ଅନ୍ନଂ॒-ଵାଁଜଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ଅ॒ନ୍ନାଦ୍ଯ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ପ୍ରାଚୀ᳚-ଞ୍ଜୁ॒ହୂମୂ॑ହତି । ଜା॒ତାନେ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯା॒-ନ୍ପ୍ରଣୁ॑ଦତେ । ପ୍ର॒ତୀଚୀ॑ମୁପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ ।
ଜ॒ନି॒ଷ୍ଯମା॑ଣାନେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ନୁଦତେ ।
ସ ଵିଷୂ॑ଚ ଏ॒ଵାପୋହ୍ଯ॑ ସ॒ପତ୍ନା॒ନ୍॒. ଯଜ॑ମାନଃ ।
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ଁଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ॥ 60 ॥
ଅନୁଵାକଂ 9 - ପ୍ରସ୍ତରପ୍ରହାରାଦିକମ୍
ଅଥ॒ ସ୍ରୁଚା॑ଵନୁ॒ଷ୍ଟୁଗ୍ଭ୍ଯାଂ॒-ଵାଁଜ॑ଵତୀଭ୍ଯାଂ॒-ଵ୍ଯୂଁ॑ହତି । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠା ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁକ୍ । ଅନ୍ନଂ॒-ଵାଁଜଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ଅ॒ନ୍ନାଦ୍ଯ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ପ୍ରାଚୀ᳚-ଞ୍ଜୁ॒ହୂମୂ॑ହତି । ଜା॒ତାନେ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯା॒-ନ୍ପ୍ରଣୁ॑ଦତେ । ପ୍ର॒ତୀଚୀ॑ମୁପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ ।
ଜ॒ନି॒ଷ୍ଯମା॑ଣାନେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ନୁଦତେ ।
ସ ଵିଷୂ॑ଚ ଏ॒ଵାପୋହ୍ଯ॑ ସ॒ପତ୍ନା॒ନ୍॒. ଯଜ॑ମାନଃ ।
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ଁଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ॥ 60 ॥
ଦ୍ଵାଭ୍ଯା᳚ମ୍ । ଦ୍ଵିପ୍ର॑ତିଷ୍ଠୋ॒ ହି ॥ ଵସୁ॑ଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରେଭ୍ଯ॑ସ୍ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯେଭ୍ଯ॒ସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈ ତତ୍ । ସ୍ରୁ॒କ୍ଷୁ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ରମ॑ନକ୍ତି ।
ଇ॒ମେ ଵୈ ଲୋ॒କା-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଯଜ॑ମାନଃ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଃ । ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି । ତ୍ରେ॒ଧା-ଽନ॑କ୍ତି ।
ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ॥ 61 ॥
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈ ତତ୍ । ସ୍ରୁ॒କ୍ଷୁ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ରମ॑ନକ୍ତି ।
ଇ॒ମେ ଵୈ ଲୋ॒କା-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ॑ । ଯଜ॑ମାନଃ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଃ । ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି । ତ୍ରେ॒ଧା-ଽନ॑କ୍ତି ।
ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ॥ 61 ॥
ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୈନଂ॑-ଲୋଁ॒କେଭ୍ଯୋ॑-ଽନକ୍ତି ।
ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵମ॑ନକ୍ତି । ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ॒-ନ୍ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି ॥ ଅ॒କ୍ତଗ୍ଂ ରିହା॑ଣା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ତେଜୋ॒ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଯଜ॑ମାନଃ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଃ ।
ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି । ଵି॒ଯନ୍ତୁ॒ ଵଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଵଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି ॥ 62 ॥
ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵମ॑ନକ୍ତି । ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ॒-ନ୍ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି ॥ ଅ॒କ୍ତଗ୍ଂ ରିହା॑ଣା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ତେଜୋ॒ ଵା ଆଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଯଜ॑ମାନଃ ପ୍ରସ୍ତ॒ରଃ ।
ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ତେଜ॑ସା-ଽନକ୍ତି । ଵି॒ଯନ୍ତୁ॒ ଵଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଵଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି ॥ 62 ॥
ପ୍ର॒ଜାଂ-ଯୋଁନି॒-ମ୍ମା ନିର୍ମୃ॑କ୍ଷ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜାଯୈ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଆପ୍ଯା॑ଯନ୍ତା॒ମାପ॒ ଓଷ॑ଧଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଆପ॑ ଏ॒ଵୌଷ॑ଧୀ॒ରାପ୍ଯା॑ଯଯତି । ମ॒ରୁତା॒-ମ୍ପୃଷ॑ତଯ॒-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ । ମ॒ରୁତୋ॒ ଵୈ ଵୃଷ୍ଟ୍ଯା॑ ଈଶତେ ।
ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦିଵ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛ॒ ତତୋ॑ ନୋ॒ ଵୃଷ୍ଟି॒ମେର॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଵୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵୈ ଦ୍ଯୌଃ । ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ 63 ॥
ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦିଵ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛ॒ ତତୋ॑ ନୋ॒ ଵୃଷ୍ଟି॒ମେର॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଵୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵୈ ଦ୍ଯୌଃ । ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ 63 ॥
ଯାଵ॒ଦ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ର-ମ୍ପ୍ର॒ହର॑ତି । ତାଵ॑ଦ॒ସ୍ଯାଯୁ॑ର୍ମୀଯତେ । ଆ॒ଯୁ॒ଷ୍ପା ଅ॑ଗ୍ନେ॒-ଽସ୍ଯାଯୁ॑ର୍ମେ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଆଯୁ॑ରେ॒ଵାତ୍ମନ୍-ଧ॑ତ୍ତେ ।
ଯାଵ॒ଦ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ର-ମ୍ପ୍ର॒ହର॑ତି । ତାଵ॑ଦସ୍ଯ॒ ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମୀଯତେ । ଚ॒କ୍ଷୁ॒ଷ୍ପା ଅ॑ଗ୍ନେ-ଽସି॒ ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମେ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଚକ୍ଷୁ॑ରେ॒ଵାତ୍ମନ୍-ଧ॑ତ୍ତେ ॥
ଧ୍ରୁ॒ଵା-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥
ଯ-ମ୍ପ॑ରି॒ଧି-ମ୍ପ॒ର୍ଯଧ॑ତ୍ଥା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 64 ॥
ଯାଵ॒ଦ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ ପ୍ର॑ସ୍ତ॒ର-ମ୍ପ୍ର॒ହର॑ତି । ତାଵ॑ଦସ୍ଯ॒ ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମୀଯତେ । ଚ॒କ୍ଷୁ॒ଷ୍ପା ଅ॑ଗ୍ନେ-ଽସି॒ ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମେ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଚକ୍ଷୁ॑ରେ॒ଵାତ୍ମନ୍-ଧ॑ତ୍ତେ ॥
ଧ୍ରୁ॒ଵା-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥
ଯ-ମ୍ପ॑ରି॒ଧି-ମ୍ପ॒ର୍ଯଧ॑ତ୍ଥା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 64 ॥
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଅଗ୍ନେ॑ ଦେଵ ପ॒ଣିଭି॑-ର୍ଵୀ॒ଯମା॑ଣ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॒-ଞ୍ଜୁଷ୍ଟ॑-ଙ୍କରୋତି ।
ତ-ନ୍ତ॑ ଏ॒ତମନୁ॒ ଜୋଷ॑-ମ୍ଭରା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ସ॒ଜା॒ତାନେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅନୁ॑କାନ୍କରୋତି ।
ନେଦେ॒ଷ ତ୍ଵଦ॑ପଚେ॒ତଯା॑ତା॒ ଇତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ॥ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ପାଥ॒ ଉପ॒ ସମି॑ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଭୂ॒ମାନ॑ମେ॒ଵୋପୈ॑ତି । ପ॒ରି॒ଧୀନ୍-ପ୍ରହ॑ରତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସମି॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 65 ॥
ତ-ନ୍ତ॑ ଏ॒ତମନୁ॒ ଜୋଷ॑-ମ୍ଭରା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ସ॒ଜା॒ତାନେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅନୁ॑କାନ୍କରୋତି ।
ନେଦେ॒ଷ ତ୍ଵଦ॑ପଚେ॒ତଯା॑ତା॒ ଇତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ॥ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ପାଥ॒ ଉପ॒ ସମି॑ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଭୂ॒ମାନ॑ମେ॒ଵୋପୈ॑ତି । ପ॒ରି॒ଧୀନ୍-ପ୍ରହ॑ରତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସମି॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 65 ॥
ସ୍ରୁଚୌ॒ ସ-ମ୍ପ୍ରସ୍ରା॑ଵଯତି । ଯଦେ॒ଵ ତତ୍ର॑ କ୍ରୂ॒ରମ୍ ।
ତତ୍-ତେନ॑ ଶମଯତି । ଜୁ॒ହ୍ଵାମୁ॑ପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ । ଯ॒ଜ॒ମା॒ନ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯା॑ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ ।
ଭ୍ରା॒ତୃ॒ଵ୍ଯ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ପ॒ଭୃତ୍ ।
ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ମୁପ॑ସ୍ତି-ଙ୍କରୋତି ॥
ସ॒ଗ୍ଗ୍॒ସ୍ରା॒ଵଭା॑ଗା॒-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ ।
ଵସ॑ଵୋ॒ ଵୈ ରୁ॒ଦ୍ରା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯା-ସ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ରା॒ଵଭା॑ଗାଃ ।
ତେଷା॒-ନ୍ତ-ଦ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯ᳚ମ୍ ॥ 66 ॥
ତତ୍-ତେନ॑ ଶମଯତି । ଜୁ॒ହ୍ଵାମୁ॑ପ॒ଭୃତ᳚ମ୍ । ଯ॒ଜ॒ମା॒ନ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯା॑ ଵୈ ଜୁ॒ହୂଃ ।
ଭ୍ରା॒ତୃ॒ଵ୍ଯ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ପ॒ଭୃତ୍ ।
ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ମୁପ॑ସ୍ତି-ଙ୍କରୋତି ॥
ସ॒ଗ୍ଗ୍॒ସ୍ରା॒ଵଭା॑ଗା॒-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯା॑ହ ।
ଵସ॑ଵୋ॒ ଵୈ ରୁ॒ଦ୍ରା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯା-ସ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ରା॒ଵଭା॑ଗାଃ ।
ତେଷା॒-ନ୍ତ-ଦ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯ᳚ମ୍ ॥ 66 ॥
ତାନେ॒ଵ ତେନ॑ ପ୍ରୀଣାତି । ଵୈ॒ଶ୍ଵ॒ଦେ॒ଵ୍ଯର୍ଚା । ଏ॒ତେ ହି ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵାଃ । ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଗ୍-ଭ॑ଵତି । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୈଁ ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁକ୍ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି ॥ ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଵା॒ମପ॑ନ୍ନଗୃହସ୍ଯ॒ ସଦ॑ସି ସାଦଯା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଅ॒ଗ୍ନିରପ॑ନ୍ନଗୃହଃ । ଅ॒ସ୍ଯା ଏ॒ଵୈନେ॒ ସଦ॑ନେ ସାଦଯତି । ସୁ॒ମ୍ନାଯ॑ ସୁମ୍ନିନୀ ସୁ॒ମ୍ନେ ମା॑ ଧତ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 67 ॥
ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଅ॒ଗ୍ନିରପ॑ନ୍ନଗୃହଃ । ଅ॒ସ୍ଯା ଏ॒ଵୈନେ॒ ସଦ॑ନେ ସାଦଯତି । ସୁ॒ମ୍ନାଯ॑ ସୁମ୍ନିନୀ ସୁ॒ମ୍ନେ ମା॑ ଧତ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 67 ॥
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ପ॒ଶଵଃ॑ ସୁ॒ମ୍ନମ୍ । ପ୍ର॒ଜାମେ॒ଵ ପ॒ଶୂନା॒ତ୍ମନ୍ଧ॑ତ୍ତେ । ଧୁ॒ରି ଧୁ॒ର୍ଯୌ॑ ପାତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଜା॒ଯା॒ପ॒ତ୍ଯୋ-ର୍ଗୋ॑ପୀ॒ଥାଯ॑ ॥ ଅଗ୍ନେ॑-ଽଦବ୍ଧାଯୋ-ଽଶୀତତନୋ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ପା॒ହି ମା॒-ଽଦ୍ଯ ଦି॒ଵଃ ପା॒ହି ପ୍ରସି॑ତ୍ଯୈ ପା॒ହି ଦୁରି॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ ପା॒ହି ଦୁ॑ରଦ୍ମ॒ନ୍ଯୈ ପା॒ହି ଦୁଶ୍ଚ॑ରିତା॒ଦିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଅଵି॑ଷ-ନ୍ନଃ ପି॒ତୁ-ଙ୍କୃ॑ଣୁ ସୁ॒ଷଦା॒ ଯୋନି॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତୀ᳚ଦ୍ଧ୍ମ-ସଂ॒ଵୃଁଶ୍ଚ॑ନାନ୍ଯନ୍ଵାହାର୍ଯ॒ପଚ॑ନେ ଽଭ୍ଯା॒ଧାଯ॑ ଫଲୀକରଣହୋ॒ମ-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତି ।
ଅତି॑ରିକ୍ତାନି॒ ଵା ଇ॑ଦ୍ଧ୍ମ ସଂ॒ଵୃଁଶ୍ଚ॑ନାନି ॥ 68 ॥
ଅଵି॑ଷ-ନ୍ନଃ ପି॒ତୁ-ଙ୍କୃ॑ଣୁ ସୁ॒ଷଦା॒ ଯୋନି॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତୀ᳚ଦ୍ଧ୍ମ-ସଂ॒ଵୃଁଶ୍ଚ॑ନାନ୍ଯନ୍ଵାହାର୍ଯ॒ପଚ॑ନେ ଽଭ୍ଯା॒ଧାଯ॑ ଫଲୀକରଣହୋ॒ମ-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତି ।
ଅତି॑ରିକ୍ତାନି॒ ଵା ଇ॑ଦ୍ଧ୍ମ ସଂ॒ଵୃଁଶ୍ଚ॑ନାନି ॥ 68 ॥
ଅତି॑ରିକ୍ତାଃ ଫଲୀ॒କର॑ଣାଃ । ଅତି॑ରିକ୍ତମାଜ୍ଯୋଚ୍ଛେଷ॒ଣମ୍ ।
ଅତି॑ରିକ୍ତ ଏ॒ଵାତି॑ରିକ୍ତ-ନ୍ଦଧାତି । ଅଥୋ॒ ଅତି॑ରିକ୍ତେ-ନୈ॒ଵାତି॑ରିକ୍ତ-ମା॒ପ୍ତ୍ଵା-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ ଵେଦି॑-ର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ । ତାଂ-ଵେଁ॒ଦେନାନ୍ଵ॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ଵେ॒ଦେନ॒ ଵେଦିଂ॑-ଵିଁଵିଦୁଃ ପୃଥି॒ଵୀମ୍ । ସା ପ॑ପ୍ରଥେ ପୃଥି॒ଵୀ ପାର୍ଥି॑ଵାନି ।
ଗର୍ଭ॑-ମ୍ବିଭର୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନେଷ୍ଵ॒ନ୍ତଃ ।
ତତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଜା॑ଯତେ ଵିଶ୍ଵ॒ଦାନି॒ରିତି॑ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଥ୍ସ୍ତମ୍ବଯ॒ଜୁଷୋ॑ ଵେ॒ଦେନ॒ ଵେଦି॒ଗ୍ଂ॒ ସମ୍ମା॒ଷ୍ଟ୍ର୍ଯନୁ॑ଵିତ୍ତ୍ଯୈ ॥ 69 ॥
ଅତି॑ରିକ୍ତ ଏ॒ଵାତି॑ରିକ୍ତ-ନ୍ଦଧାତି । ଅଥୋ॒ ଅତି॑ରିକ୍ତେ-ନୈ॒ଵାତି॑ରିକ୍ତ-ମା॒ପ୍ତ୍ଵା-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ ଵେଦି॑-ର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ । ତାଂ-ଵେଁ॒ଦେନାନ୍ଵ॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ଵେ॒ଦେନ॒ ଵେଦିଂ॑-ଵିଁଵିଦୁଃ ପୃଥି॒ଵୀମ୍ । ସା ପ॑ପ୍ରଥେ ପୃଥି॒ଵୀ ପାର୍ଥି॑ଵାନି ।
ଗର୍ଭ॑-ମ୍ବିଭର୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନେଷ୍ଵ॒ନ୍ତଃ ।
ତତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଜା॑ଯତେ ଵିଶ୍ଵ॒ଦାନି॒ରିତି॑ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଥ୍ସ୍ତମ୍ବଯ॒ଜୁଷୋ॑ ଵେ॒ଦେନ॒ ଵେଦି॒ଗ୍ଂ॒ ସମ୍ମା॒ଷ୍ଟ୍ର୍ଯନୁ॑ଵିତ୍ତ୍ଯୈ ॥ 69 ॥
ଅଥୋ॒ ଯ-ଦ୍ଵେ॒ଦଶ୍ଚ॒ ଵେଦି॑ଶ୍ଚ॒ ଭଵ॑ତଃ । ମି॒ଥୁ॒ନ॒ତ୍ଵାଯ॒ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ଯୈ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ର୍ଵା ଏ॒ତାନି॒ ଶ୍ମଶ୍ରୂ॑ଣି । ଯ-ଦ୍ଵେ॒ଦଃ । ପତ୍ନି॑ଯା ଉ॒ପସ୍ଥ॒ ଆସ୍ଯ॑ତି ।
ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵ କ॑ରୋତି । ଵି॒ନ୍ଦତେ᳚ ପ୍ର॒ଜାମ୍ ।
ଵେ॒ଦଗ୍ଂ ହୋତା-ଽଽହ॑ଵ॒ନୀଯା᳚-ଥ୍ସ୍ତୃ॒ଣନ୍ନେ॑ତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତ-ଥ୍ସନ୍ତ॑ନୋ॒ତ୍ଯୋତ୍ତ॑ରସ୍ମା-ଦର୍ଧମା॒ସାତ୍ ।
ତଗ୍ଂ ସନ୍ତ॑ତ॒ମୁତ୍ତ॑ରେ-ଽର୍ଧମା॒ସ ଆଲ॑ଭତେ ॥ 70 ॥
ମି॒ଥୁ॒ନମେ॒ଵ କ॑ରୋତି । ଵି॒ନ୍ଦତେ᳚ ପ୍ର॒ଜାମ୍ ।
ଵେ॒ଦଗ୍ଂ ହୋତା-ଽଽହ॑ଵ॒ନୀଯା᳚-ଥ୍ସ୍ତୃ॒ଣନ୍ନେ॑ତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵ ତ-ଥ୍ସନ୍ତ॑ନୋ॒ତ୍ଯୋତ୍ତ॑ରସ୍ମା-ଦର୍ଧମା॒ସାତ୍ ।
ତଗ୍ଂ ସନ୍ତ॑ତ॒ମୁତ୍ତ॑ରେ-ଽର୍ଧମା॒ସ ଆଲ॑ଭତେ ॥ 70 ॥
ତ-ଙ୍କା॒ଲେକା॑ଲ॒ ଆଗ॑ତେ ଯଜତେ ॥ ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ସ ତ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯା᳚ତ୍ । ଯୋ ଯତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ର॑ଯୁ॒ଙ୍କ୍ତେ ।
ତଦେ॑ନ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା॒ପଯ॒ତୀତି॑ ।
ଵାତା॒ଦ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର୍ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରଯୁ॑ଙ୍କ୍ତେ ।
ଦେଵା॑ ଗାତୁଵିଦୋ ଗା॒ତୁଂ-ଵିଁ॒ତ୍ଵା ଗା॒ତୁମି॒ତେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯତ॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ର॑ଯୁ॒ଙ୍କ୍ତେ ।
ତଦେ॑ନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 71 ॥
ସ ତ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯା᳚ତ୍ । ଯୋ ଯତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ର॑ଯୁ॒ଙ୍କ୍ତେ ।
ତଦେ॑ନ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା॒ପଯ॒ତୀତି॑ ।
ଵାତା॒ଦ୍ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର୍ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରଯୁ॑ଙ୍କ୍ତେ ।
ଦେଵା॑ ଗାତୁଵିଦୋ ଗା॒ତୁଂ-ଵିଁ॒ତ୍ଵା ଗା॒ତୁମି॒ତେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯତ॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ର॑ଯୁ॒ଙ୍କ୍ତେ ।
ତଦେ॑ନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒-ର୍ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 71 ॥
(ତି॒ଷ୍ଠ॒ତୀ॒ - ମେ ଲୋ॒କା - ଗ॑ମଯତି॒ - ଦ୍ଯୌ-ର୍ଵୃଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ - ପ॒ର୍ଯଧ॑ତ୍ଥା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ॒ - ସମି॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ - ଭାଗ॒ଧେଯଂ॑ - ଧତ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ - ଵା ଇ॑ଦ୍ଧ୍ମ ସଂ॒ଵୃଁଶ୍ଚ॑ନା॒ - ନ୍ଯନୁ॑ଵିତ୍ତ୍ଯୈ - ଲଭତେ॒ - ଯଜ॑ମାନଃ) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10 - ପତ୍ନୀଯୋକ୍ରଵିମୋକଃ
ଯୋ ଵା ଅଯ॑ଥାଦେଵତଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞମୁ॑ପ॒ଚର॑ତି ।
ଆ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯୋ ଵୃଶ୍ଚ୍ଯତେ । ପାପୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି । ଯୋ ଯ॑ଥାଦେଵ॒ତମ୍ । ନ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯ॒ ଆଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ଯତେ ।
ଵସୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି । ଵା॒ରୁ॒ଣୋ ଵୈ ପାଶଃ॑ ।
ଇ॒ମଂ-ଵିଁଷ୍ଯା॑ମି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ପାଶ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵ॒ରୁ॒ଣ॒ପା॒ଶାଦେ॒ଵୈନା᳚-ମ୍ମୁଞ୍ଚତି ।
ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତୋ ଯଥାଦେଵ॒ତମ୍ ॥ 72 ॥
ଅନୁଵାକଂ 10 - ପତ୍ନୀଯୋକ୍ରଵିମୋକଃ
ଯୋ ଵା ଅଯ॑ଥାଦେଵତଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞମୁ॑ପ॒ଚର॑ତି ।
ଆ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯୋ ଵୃଶ୍ଚ୍ଯତେ । ପାପୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି । ଯୋ ଯ॑ଥାଦେଵ॒ତମ୍ । ନ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯ॒ ଆଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ଯତେ ।
ଵସୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି । ଵା॒ରୁ॒ଣୋ ଵୈ ପାଶଃ॑ ।
ଇ॒ମଂ-ଵିଁଷ୍ଯା॑ମି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ପାଶ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵ॒ରୁ॒ଣ॒ପା॒ଶାଦେ॒ଵୈନା᳚-ମ୍ମୁଞ୍ଚତି ।
ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତୋ ଯଥାଦେଵ॒ତମ୍ ॥ 72 ॥
ନ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯ॒ ଆଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ଯତେ । ଵସୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି ।
ଧା॒ତୁଶ୍ଚ॒ ଯୋନୌ॑ ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵୈ ଧା॒ତା । ପୁଣ୍ଯ॒-ଙ୍କର୍ମ॑ ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କଃ । ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନା᳚-ନ୍ଧା॒ତା । ପୁଣ୍ଯେ॒ କର୍ମ॑ଣି ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କେ ଦ॑ଧାତି । ସ୍ଯୋ॒ନ-ମ୍ମେ॑ ସ॒ହ ପତ୍ଯା॑ କରୋ॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ॑ଶ୍ଚ॒ ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ॒ ଚାନା᳚ତ୍ଯୈ ସ॒ତ୍ଵାଂଯଁ॑ ॥
ସମାଯୁ॑ଷା॒ ସମ୍ପ୍ର॒ଜଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 73 ॥
ଧା॒ତୁଶ୍ଚ॒ ଯୋନୌ॑ ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵୈ ଧା॒ତା । ପୁଣ୍ଯ॒-ଙ୍କର୍ମ॑ ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କଃ । ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନା᳚-ନ୍ଧା॒ତା । ପୁଣ୍ଯେ॒ କର୍ମ॑ଣି ସୁକୃ॒ତସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କେ ଦ॑ଧାତି । ସ୍ଯୋ॒ନ-ମ୍ମେ॑ ସ॒ହ ପତ୍ଯା॑ କରୋ॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ॑ଶ୍ଚ॒ ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ॒ ଚାନା᳚ତ୍ଯୈ ସ॒ତ୍ଵାଂଯଁ॑ ॥
ସମାଯୁ॑ଷା॒ ସମ୍ପ୍ର॒ଜଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 73 ॥
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ପୂର୍ଣପା॒ତ୍ରେ । ଅ॒ନ୍ତ॒ତୋ॑-ଽନୁ॒ଷ୍ଟୁଭା᳚ । ଚତୁ॑ଷ୍ପ॒ଦ୍ଵା ଏ॒ତଚ୍ଛନ୍ଦଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ॒-ମ୍ପତ୍ନି॑ଯୈ ପୂର୍ଣପା॒ତ୍ରେ ଭ॑ଵତି ।
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ଁଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠା॒ନୀତି॑ ।
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ନେ॒ଵ ଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ॒ ଵାଗ୍ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁକ୍ । ଵାମ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ । ଆପୋ॒ ରେତଃ॑ ପ୍ର॒ଜନ॑ନମ୍ ।
ଏ॒ତସ୍ମା॒ଦ୍ଵୈ ମି॑ଥୁ॒ନାଦ୍ଵି॒ଦ୍ଯୋତ॑ମାନ-ସ୍ସ୍ତ॒ନଯ॑ନ୍ଵର୍ଷତି । ରେତଃ॑ ସି॒ଞ୍ଚନ୍ନ୍ ॥ 74 ॥
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ଁଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠା॒ନୀତି॑ ।
ଅ॒ସ୍ମିନ୍ନେ॒ଵ ଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ॒ ଵାଗ୍ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁକ୍ । ଵାମ୍ମି॑ଥୁ॒ନମ୍ । ଆପୋ॒ ରେତଃ॑ ପ୍ର॒ଜନ॑ନମ୍ ।
ଏ॒ତସ୍ମା॒ଦ୍ଵୈ ମି॑ଥୁ॒ନାଦ୍ଵି॒ଦ୍ଯୋତ॑ମାନ-ସ୍ସ୍ତ॒ନଯ॑ନ୍ଵର୍ଷତି । ରେତଃ॑ ସି॒ଞ୍ଚନ୍ନ୍ ॥ 74 ॥
ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ର॑ଜ॒ନଯନ୍ନ୍॑ ॥ ଯଦ୍ଵୈ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଯୁ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵୈ ତସ୍ଯ॑ ଵିମୋ॒କଃ । ଅ॒ଦ୍ଭି-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ॑ । ଵିମୁ॑କ୍ତଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତର୍ହି॒ ଯୋକ୍ତ୍ର॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ।
ଆ॒ଦାଯୈ॑ନ॒ତ୍ପତ୍ନୀ॑ ସ॒ହାପ ଉପ॑ଗୃହ୍ଣୀତେ॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ଅ॒ଞ୍ଜ॒ଲୌ ପୂ᳚ର୍ଣପା॒ତ୍ରମାନ॑ଯତି । ରେତ॑ ଏ॒ଵାସ୍ଯା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ପ୍ର॒ଜଯା॒ ହି ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯଃ॑ ପୂ॒ର୍ଣଃ ।
ମୁଖଂ॒-ଵିଁମୃ॑ଷ୍ଟେ । ଅ॒ଵ॒ଭୃ॒ଥସ୍ଯୈ॒ଵ ରୂ॒ପ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵୋତ୍ତି॑ଷ୍ଠତି ॥ 75 ॥
ଆ॒ଦାଯୈ॑ନ॒ତ୍ପତ୍ନୀ॑ ସ॒ହାପ ଉପ॑ଗୃହ୍ଣୀତେ॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ଅ॒ଞ୍ଜ॒ଲୌ ପୂ᳚ର୍ଣପା॒ତ୍ରମାନ॑ଯତି । ରେତ॑ ଏ॒ଵାସ୍ଯା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ପ୍ର॒ଜଯା॒ ହି ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯଃ॑ ପୂ॒ର୍ଣଃ ।
ମୁଖଂ॒-ଵିଁମୃ॑ଷ୍ଟେ । ଅ॒ଵ॒ଭୃ॒ଥସ୍ଯୈ॒ଵ ରୂ॒ପ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵୋତ୍ତି॑ଷ୍ଠତି ॥ 75 ॥
(ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତୋ ଯଥାଦେଵ॒ତଂ-ପ୍ର॒ଜଯେତ୍ଯା॑ହ-ସି॒ଞ୍ଚ-ନ୍ମୃ॑ଷ୍ଟ॒ ଏକ॑-ଞ୍ଚ) (ଅ. 10)
ଅନୁଵାକଂ 11 - ଉପଵେଷୋପଗୂହନମ୍
ପ॒ରି॒ଵେ॒ଷୋ ଵା ଏ॒ଷ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॑ନାମ୍ । ଯଦୁ॑ପଵେ॒ଷଃ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ନ୍ଦତେ॑ ପରିଵେ॒ଷ୍ଟାର᳚ମ୍ । ତମୁ॑ତ୍କ॒ରେ ॥ ଯ-ନ୍ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ॑ଷୁ ।
ଉ॒ପ॒ଵେ॒ଷମଧା॑ରଯନ୍ନ୍ । ଯେ ଅ॒ସ୍ମଦପ॑ଚେତସଃ । ତାନ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॑-ମି॒ହାକୁ॑ରୁ । ଉପ॑ଵେ॒ଷୋପ॑ଵିଡ୍ଢି ନଃ ॥ 76 ॥
ଅନୁଵାକଂ 11 - ଉପଵେଷୋପଗୂହନମ୍
ପ॒ରି॒ଵେ॒ଷୋ ଵା ଏ॒ଷ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॑ନାମ୍ । ଯଦୁ॑ପଵେ॒ଷଃ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ନ୍ଦତେ॑ ପରିଵେ॒ଷ୍ଟାର᳚ମ୍ । ତମୁ॑ତ୍କ॒ରେ ॥ ଯ-ନ୍ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ॑ଷୁ ।
ଉ॒ପ॒ଵେ॒ଷମଧା॑ରଯନ୍ନ୍ । ଯେ ଅ॒ସ୍ମଦପ॑ଚେତସଃ । ତାନ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॑-ମି॒ହାକୁ॑ରୁ । ଉପ॑ଵେ॒ଷୋପ॑ଵିଡ୍ଢି ନଃ ॥ 76 ॥
ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପୁଷ୍ଟି॒ମଥୋ॒ ଧନ᳚ମ୍ ।
ଦ୍ଵି॒ପଦୋ॑ ନ॒ଶ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦଃ । ଧ୍ରୁ॒ଵାନ-ନ॑ପଗାନ୍-କୁ॒ର୍ଵିତି॑ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॒ମୁପ॑ଗୂହତି ।
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚଃ॑ ଶୂ॒ଦ୍ରା ଅଵ॑ସ୍ଯନ୍ତି । ସ୍ଥ॒ଵି॒ମ॒ତ ଉପ॑ଗୂହତି । ଅପ୍ର॑ତିଵାଦିନ ଏ॒ଵୈନା᳚ନ୍ କୁରୁତେ ॥
ଧୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵା ଉ॑ପଵେ॒ଷଃ ।
ଶୁ॒ଚର୍ତୋ ଵଜ୍ରୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସଗ୍ଂଶି॑ତଃ ।
ଯୋପ॑ଵେ॒ଷେ ଶୁକ୍ । ସା-ଽମୁମୃ॑ଚ୍ଛତୁ॒ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତି॑ ॥ 77 ॥
ଦ୍ଵି॒ପଦୋ॑ ନ॒ଶ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦଃ । ଧ୍ରୁ॒ଵାନ-ନ॑ପଗାନ୍-କୁ॒ର୍ଵିତି॑ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॒ମୁପ॑ଗୂହତି ।
ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚଃ॑ ଶୂ॒ଦ୍ରା ଅଵ॑ସ୍ଯନ୍ତି । ସ୍ଥ॒ଵି॒ମ॒ତ ଉପ॑ଗୂହତି । ଅପ୍ର॑ତିଵାଦିନ ଏ॒ଵୈନା᳚ନ୍ କୁରୁତେ ॥
ଧୃଷ୍ଟି॒ର୍ଵା ଉ॑ପଵେ॒ଷଃ ।
ଶୁ॒ଚର୍ତୋ ଵଜ୍ରୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସଗ୍ଂଶି॑ତଃ ।
ଯୋପ॑ଵେ॒ଷେ ଶୁକ୍ । ସା-ଽମୁମୃ॑ଚ୍ଛତୁ॒ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତି॑ ॥ 77 ॥
ଅଥା᳚ସ୍ମୈ ନାମ॒ ଗୃହ୍ଯ॒ ପ୍ରହ॑ରତି । ନିର॒ମୁ-ନ୍ନୁ॑ଦ॒ ଓକ॑ସଃ । ସ॒ପତ୍ନୋ॒ ଯଃ ପୃ॑ତ॒ନ୍ଯତି॑ । ନି॒ର୍ବା॒ଦ୍ଧ୍ଯେ॑ନ ହ॒ଵିଷା᳚ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଏଣ॒-ମ୍ପରା॑ଶରୀତ୍ ।
ଇ॒ହି ତି॒ସ୍ରଃ ପ॑ରା॒ଵତଃ॑ । ଇ॒ହି ପଞ୍ଚ॒ଜନା॒ଗ୍ଂ॒ ଅତି॑ ।
ଇ॒ହି ତି॒ସ୍ରୋ-ଽତି॑ ରୋଚ॒ନା ଯାଵ॑ତ୍ । ସୂର୍ଯୋ॒ ଅସ॑-ଦ୍ଦି॒ଵି ।
ପ॒ର॒ମା-ନ୍ତ୍ଵା॑ ପରା॒ଵତ᳚ମ୍ ॥ 78 ॥
ଇ॒ହି ତି॒ସ୍ରଃ ପ॑ରା॒ଵତଃ॑ । ଇ॒ହି ପଞ୍ଚ॒ଜନା॒ଗ୍ଂ॒ ଅତି॑ ।
ଇ॒ହି ତି॒ସ୍ରୋ-ଽତି॑ ରୋଚ॒ନା ଯାଵ॑ତ୍ । ସୂର୍ଯୋ॒ ଅସ॑-ଦ୍ଦି॒ଵି ।
ପ॒ର॒ମା-ନ୍ତ୍ଵା॑ ପରା॒ଵତ᳚ମ୍ ॥ 78 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ନଯତୁ ଵୃତ୍ର॒ହା । ଯତୋ॒ ନ ପୁନ॒ରାଯ॑ସି ।
ଶ॒ଶ୍ଵ॒ତୀଭ୍ଯ॒-ସ୍ସମା᳚ଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ । ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଏ॒ଷ ଵଜ୍ରୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସଗ୍ଂଶି॑ତଃ । ଶୁ॒ଚୈଵୈନଂ॑-ଵିଁ॒ଦ୍ଧ୍ଵା ।
ଏ॒ଭ୍ଯୋ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ନି॒ର୍ଣୁଦ୍ଯ॑ । ଵଜ୍ରେ॑ଣ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ସ୍ତୃଣୁତେ । ହ॒ତୋ॑ ଽସାଵଵ॑ଧିଷ୍ମା॒-ମୁମିତ୍ଯା॑ହ॒
ସ୍ତୃତ୍ଯୈ᳚ । ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ତ-ନ୍ଧ୍ଯା॑ଯେତ୍ ।
ଶୁ॒ଚୈଵୈନ॑-ମର୍ପଯତି ॥ 79 ॥
(ନୋ॒-ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତି॑-ପରା॒ଵତ॑-ମର୍ପଯତି) (ଅ. 11)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟଂ - ଦି॒ଵ-ଶ୍ଶିଲ୍ପ॒ - ମଯ॑ଜ୍ଞୋ - ଧୃ॒ତ-ଞ୍ଚ॑ - ଦେଵାସୁ॒ରା-ସ୍ସ ଏ॒ତମିନ୍ଦ୍ର॒ - ଆପୋ॑ ଦେଵୀ - ର॒ଗ୍ନିନା॒ - ଧିଷ୍ଣି॑ଯା॒ - ଅଥ॒ ସ୍ରୁଚୌ॒ - ଯୋ ଵା ଅଯ॑ଥାଦେଵତଂ - ପରିଵେ॒ଷୋ ଵା ଏକା॑ଦଶ)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟ॒ - ମଯ॑ଜ୍ଞ - ଏ॒ଷା ହି ଵିଶ୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॑ - ମୂ॒ର୍ଜା ପୃ॑ଥି॒ଵୀ - ମଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସାଂ॒ - ତା-ମ୍ପ୍ରଜା॑ତିଂ॒ - ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ॒ - ତ-ଙ୍କା॒ଲେକା॑ଲେ॒ ନଵ॑ସପ୍ତତିଃ)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟଗ୍ଂ - ଶୁ॒ଚୈଵୈନ॑ମର୍ପଯତି)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ତୃତୀଯ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ଶ॒ଶ୍ଵ॒ତୀଭ୍ଯ॒-ସ୍ସମା᳚ଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ । ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଏ॒ଷ ଵଜ୍ରୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସଗ୍ଂଶି॑ତଃ । ଶୁ॒ଚୈଵୈନଂ॑-ଵିଁ॒ଦ୍ଧ୍ଵା ।
ଏ॒ଭ୍ଯୋ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ନି॒ର୍ଣୁଦ୍ଯ॑ । ଵଜ୍ରେ॑ଣ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ସ୍ତୃଣୁତେ । ହ॒ତୋ॑ ଽସାଵଵ॑ଧିଷ୍ମା॒-ମୁମିତ୍ଯା॑ହ॒
ସ୍ତୃତ୍ଯୈ᳚ । ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ତ-ନ୍ଧ୍ଯା॑ଯେତ୍ ।
ଶୁ॒ଚୈଵୈନ॑-ମର୍ପଯତି ॥ 79 ॥
(ନୋ॒-ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତି॑-ପରା॒ଵତ॑-ମର୍ପଯତି) (ଅ. 11)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟଂ - ଦି॒ଵ-ଶ୍ଶିଲ୍ପ॒ - ମଯ॑ଜ୍ଞୋ - ଧୃ॒ତ-ଞ୍ଚ॑ - ଦେଵାସୁ॒ରା-ସ୍ସ ଏ॒ତମିନ୍ଦ୍ର॒ - ଆପୋ॑ ଦେଵୀ - ର॒ଗ୍ନିନା॒ - ଧିଷ୍ଣି॑ଯା॒ - ଅଥ॒ ସ୍ରୁଚୌ॒ - ଯୋ ଵା ଅଯ॑ଥାଦେଵତଂ - ପରିଵେ॒ଷୋ ଵା ଏକା॑ଦଶ)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟ॒ - ମଯ॑ଜ୍ଞ - ଏ॒ଷା ହି ଵିଶ୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॑ - ମୂ॒ର୍ଜା ପୃ॑ଥି॒ଵୀ - ମଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସାଂ॒ - ତା-ମ୍ପ୍ରଜା॑ତିଂ॒ - ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ॒ - ତ-ଙ୍କା॒ଲେକା॑ଲେ॒ ନଵ॑ସପ୍ତତିଃ)
(ପ୍ରତ୍ଯୁ॑ଷ୍ଟଗ୍ଂ - ଶୁ॒ଚୈଵୈନ॑ମର୍ପଯତି)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ତୃତୀଯ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥