3.8 - ಅಶ್ವಮೇಧಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ವೈಶ್ವದೇವಂ ಕಾಣ್ಡಮ್ - ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪಾಠಃ - ಸಾಙ್ಗ್ರಹಣ್ಯೇಷ್ಟ್ಯಾ ಯಜತೇ

ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ತೃತೀಯಾಷ್ಟಕೇ ಅಷ್ಟಮಃ ಪ್ರಪಾಠಕಃ - ಅಶ್ವಮೇಧಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ-ವೈಁಶ್ವದೇವ-ಙ್ಕಾಣ್ಡಮ್
ಓ-ನ್ನಮಃ ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ಶ್ರೀ ಮಹಾಗಣಪತಯೇ ನಮಃ,
ಶ್ರೀ ಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ । ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥
(ಅಶ್ವಮೇಧಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ-ವೈಁಶ್ವದೇವ-ಙ್ಕಾಣ್ಡಂ)
ಅನುವಾಕಂ 1 - ಸಾಙ್ಗ್ರಹಣ್ಯೇಷ್ಟ್ಯಾದಯಃ ಯಾಜಮಾನಸಂಸ್ಕಾರಾಃ
ಸಾಗ್ರಂಹಣ್ಯೇಷ್ಟ್ಯಾ ಯಜತೇ । ಇಮಾ-ಞ್ಜನತಾಗ್ಂ ಸಙ್ಗಹ್ಣಾನೀತಿ ॥ ದ್ವಾದಶಾರತ್ನೀ ರಶನಾ ಭವತಿ । ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರಃ ।
ಸಂವಁಥ್ಸರಮೇವಾ ವರುನ್ಧೇ । ಮೌಞ್ಜೀ ಭವತಿ । ಊರ್ಗ್ವೈ ಮುಞ್ಜಾಃ । ಊರ್ಜಮೇ ವಾ ವರುನ್ಧೇ ॥ ಚಿತ್ರಾ ನಕ್ಷತ್ರ-ಮ್ಭವತಿ । ಚಿತ್ರಂ-ವಾಁ ಏತತ್ಕರ್ಮ ॥ 1 ॥

ಯದಶ್ವಮೇಧ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಪುಣ್ಯನಾಮ ದೇವಯಜನ-ಮದ್ಧ್ಯವಸ್ಯತಿ । ಪುಣ್ಯಾಮೇವ ತೇನ ಕೀರ್ತಿಮಭಿಜಯತಿ ॥ ಅಪದಾತೀ-ನೃತ್ವಿಜಃ ಸಮಾವಹನ್ತ್ಯಾ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಾಯಾಃ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ ಕೇಶಶ್ಮಶ್ರು ವಪತೇ । ನಖಾನಿ ನಿಕೃನ್ತತೇ । ದತೋ ಧಾವತೇ । ಸ್ನಾತಿ । ಅಹತಂ-ವಾಁಸಃ ಪರಿಧತ್ತೇ । ಪಾಪ್ಮನೋ-ಽಪಹತ್ಯೈ ।
ವಾಚಂ-ಯಁತ್ವೋಪವಸತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಗುಪ್ತ್ಯೈ । ರಾತ್ರಿ-ಞ್ಜಾಗರಯನ್ತ ಆಸತೇ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ 2 ॥

(ಕರ್ಮ - ಧತ್ತೇ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 1)
ಅನುವಾಕಂ 2 - ಬ್ರಹ್ಮೌದನಾಭಿಧಾನಮ್
ಚತುಷ್ಟಯ್ಯ ಆಪೋ ಭವನ್ತಿ ।
ಚತುಶ್ಶಫೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ॥
ತಾ ದಿಗ್ಭ್ಯ-ಸ್ಸಮಾಭೃತಾ ಭವನ್ತಿ । ದಿಕ್ಷು ವಾ ಆಪಃ ।
ಅನ್ನಂ-ವಾಁ ಆಪಃ । ಅದ್ಭ್ಯೋ ವಾ ಅನ್ನ-ಞ್ಜಾಯತೇ । ಯದೇವಾದ್ಭ್ಯೋ-ಽನ್ನ-ಞ್ಜಾಯತೇ । ತದವರುನ್ಧೇ ॥ ತಾಸು ಬ್ರಹ್ಮೌದನ-ಮ್ಪಚತಿ । ರೇತ ಏವ ತದ್ದಧಾತಿ ॥ 3 ॥

ಚತುಶ್ಶರಾವೋ ಭವತಿ । ದಿಕ್ಷ್ವೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ ಉಭಯತೋ ರುಕ್ಮೌ ಭವತಃ । ಉಭಯತ ಏವಾಸ್ಮಿನ್-ರುಚ-ನ್ದಧಾತಿ । ಉದ್ಧರತಿ ಶೃತತ್ವಾಯ ।
ಸರ್ಪಿಷ್ವಾ-ನ್ಭವತಿ ಮೇದ್ಧ್ಯತ್ವಾಯ । ಚತ್ವಾರ ಆರ್ಷೇಯಾಃ ಪ್ರಾಶ್ನನ್ತಿ । ದಿಶಾಮೇವ ಜ್ಯೋತಿಷಿ ಜುಹೋತಿ । ಚತ್ವಾರಿ ಹಿರಣ್ಯಾನಿ ದದಾತಿ । ದಿಶಾಮವ ಜ್ಯೋತೀಗ್ಷ್ಯ ವರುನ್ಧೇ ॥ 4 ॥

ಯದಾಜ್ಯ-ಮುಚ್ಛಿಷ್ಯತೇ । ತಸ್ಮಿನ್-ರಶನಾ-ನ್ನ್ಯುನತ್ತಿ । ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಓದನಃ । ರೇತ ಆಜ್ಯಮ್ । ಯದಾಜ್ಯೇ ರಶನಾ-ನ್ನ್ಯುನತ್ತಿ । ಪ್ರಜಾಪತಿಮೇವ ರೇತಸಾ ಸಮರ್ಧಯತಿ ॥ ದರ್ಭಮಯೀ ರಶನಾ ಭವತಿ ।
ಬಹು ವಾ ಏಷ ಕುಚರೋ-ಽಮೇದ್ಧ್ಯಮುಪಗಚ್ಛತಿ ।
ಯದಶ್ವಃ । ಪವಿತ್ರಂ-ವೈಁ ದರ್ಭಾಃ ॥ 5 ॥

ಯದ್ದರ್ಭಮಯೀ ರಶನಾ ಭವತಿ । ಪುನಾತ್ಯೇವೈನಮ್ । ಪೂತಮೇನ-ಮ್ಮೇದ್ಧ್ಯ-ಮಾಲಭತೇ ॥
ಅಶ್ವಸ್ಯ ವಾ ಆಲಬ್ಧಸ್ಯ ಮಹಿಮೋದ-ಕ್ರಾಮತ್ ।
ಸ ಮಹರ್ತ್ವಿಜಃ ಪ್ರಾವಿಶತ್ । ತನ್ಮಹರ್ತ್ವಿಜಾ-ಮ್ಮಹರ್ತ್ವಿಕ್ತ್ವಮ್ । ಯನ್ಮಹರ್ತ್ವಿಜಃ ಪ್ರಾಶ್ಞನ್ತಿ ।
ಮಹಿಮಾನ-ಮೇವಾಸ್ಮಿನ್-ತದ್ದಧತಿ ॥
ಅಶ್ವಸ್ಯ ವಾ ಆಲಬ್ಧಸ್ಯ ರೇತ ಉದಕ್ರಾಮತ್ ।
ತಥ್ಸುವರ್ಣಗ್ಂ ಹಿರಣ್ಯ-ಮಭವತ್ । ಯಥ್ಸುವರ್ಣಗ್ಂ ಹಿರಣ್ಯ-ನ್ದದಾತಿ ।
ರೇತ ಏವ ತದ್ದಧಾತಿ ॥ ಓದನೇ ದದಾತಿ । ರೇತೋ ವಾ ಓದನಃ । ರೇತೋ ಹಿರಣ್ಯಮ್ । ರೇತಸೈವಾಸ್ಮಿ-ನ್ರೇತೋ ದಧಾತಿ ॥ 6 ॥

(ದಧಾತಿ - ರುನ್ಧೇ - ದರ್ಭಾ - ಅಭವ-ಥ್ಷಟ್ಚ) (ಅ. 2)
ಅನುವಾಕಂ 3 - ರಶನಯಾ-ಽಶ್ವಬನ್ಧನಮ್
ಯೋ ವೈ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ದೇವೇಭ್ಯಃ ಪ್ರಜಾಪತಯೇ-ಽಪ್ರತಿ-ಪ್ರೋಚ್ಯಾಶ್ವ-ಮ್ಮೇದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಬದ್ಧ್ನಾತಿ ।
ಆ ದೇವತಾಭ್ಯೋ ವೃಶ್ಚ್ಯತೇ । ಪಾಪೀಯಾನ್ಭವತಿ । ಯಃ ಪ್ರತಿಪ್ರೋಚ್ಯ । ನ ದೇವತಾಭ್ಯ ಆವೃಶ್ಚ್ಯತೇ । ವಸೀಯಾನ್ಭವತಿ ॥ ಯದಾಹ । ಬ್ರಹ್ಮನ್ನಶ್ವ-ಮ್ಮೇದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಭನ್ಥ್ಸ್ಯಾಮಿ ದೇವೇಭ್ಯಃ ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ತೇನ ರಾದ್ಧ್ಯಾಸಮಿತಿ । ಬ್ರಹ್ಮ ವೈ ಬ್ರಹ್ಮಾ ।
ಬ್ರಹ್ಮಣ ಏವ ದೇವೇಭ್ಯಃ ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ಪ್ರತಿಪ್ರೋಚ್ಯಾಶ್ವ-ಮ್ಮೇದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಬದ್ಧ್ನಾತಿ ॥ 7 ॥

ನ ದೇವತಾಭ್ಯ ಆವೃಶ್ಚ್ಯತೇ । ವಸೀಯಾ-ನ್ಭವತಿ ॥
ದೇವಸ್ಯ ತ್ವಾ ಸವಿತುಃ ಪ್ರಸವ ಇತಿ ರಶನಾ-ಮಾದತ್ತೇ ಪ್ರಸೂತ್ಯೈ । ಅಶ್ವಿನೋ-ರ್ಬಾಹುಭ್ಯಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ । ಅಶ್ವಿನೌ ಹಿ ದೇವಾನಾ-ಮದ್ಧ್ವರ್ಯೂ ಆಸ್ತಾಮ್ ।
ಪೂಷ್ಣೋ ಹಸ್ತಾಭ್ಯಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ ಯತ್ಯೈ ॥
ವ್ಯೃದ್ಧಂ-ವಾಁ ಏತದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ । ಯದಯಜುಷ್ಕೇಣ ಕ್ರಿಯತೇ ।
ಇಮಾಮಗೃಭ್ಣನ್-ರಶನಾ-ಮೃತಸ್ಯೇ-ತ್ಯಧಿ ವದತಿ ಯಜುಷ್ಕೃತ್ಯೈ । ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ॥ 8 ॥

ತದಾಹುಃ । ದ್ವಾದಶಾರತ್ನೀ ರಶನಾ ಕರ್ತವ್ಯಾ(3) ತ್ರಯೋದಶಾರತ್ನೀ(3)ರಿತಿ । ಋಷಭೋ ವಾ ಏಷ ಋತೂನಾಮ್ । ಯಥ್ಸಂವಁಥ್ಸರಃ ।
ತಸ್ಯ ತ್ರಯೋದಶೋ ಮಾಸೋ ವಿಷ್ಟಪಮ್ । ಋಷಭ ಏಷ ಯಜ್ಞಾನಾಮ್ । ಯದಶ್ವಮೇಧಃ । ಯಥಾ ವಾ ಋಷಭಸ್ಯ ವಿಷ್ಟಪಮ್ । ಏವಮೇತಸ್ಯ ವಿಷ್ಟಪಮ್ । ತ್ರಯೋದಶಮರತ್ನಿಗ್ಂ ರಶನಾಯಾ-ಮುಪಾದಧಾತಿ ॥ 9 ॥

ಯಥರ್ಷಭಸ್ಯ ವಿಷ್ಟಪಗ್ಂ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಕರೋತಿ । ತಾದೃಗೇವ ತತ್ ॥ ಪೂರ್ವ ಆಯುಷಿ ವಿದಥೇಷು ಕವ್ಯೇತ್ಯಾಹ । ಆಯುರೇವಾಸ್ಮಿ-ನ್ದಧಾತಿ ॥
ತಯಾ ದೇವಾ-ಸ್ಸುತಮಾಬಭೂವು-ರಿತ್ಯಾಹ । ಭೂತಿಮೇವೋಪಾವರ್ತತೇ ॥ ಋತಸ್ಯ ಸಾಮನ-ಥ್ಸರಮಾರಪನ್ತೀತ್ಯಾಹ । ಸತ್ಯಂ-ವಾಁ ಋತಮ್ ।
ಸತ್ಯೇನೈವೈನ ಮೃತೇನಾರಭತೇ ॥ ಅಭಿಧಾ ಅಸೀತ್ಯಾಹ ॥ 10 ॥

ತಸ್ಮಾ-ದಶ್ವಮೇಧಯಾಜೀ ಸರ್ವಾಣಿ ಭೂತಾನ್ಯಭಿ ಭವತಿ । ಭುವನ-ಮಸೀತ್ಯಾಹ ।
ಭೂಮಾನ-ಮೇವೋಪತಿ । ಯನ್ತಾ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ । ಯನ್ತಾರಮೇವೈನ-ಙ್ಕರೋತಿ ।
ಧರ್ತಾ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ । ಧರ್ತಾರಮೇವೈನ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಸೋ-ಽಗ್ನಿಂ-ವೈಁಶ್ವಾನರ-ಮಿತ್ಯಾಹ ।
ಅಗ್ನಾ-ವೇವೈನಂ-ವೈಁಶ್ವಾನರೇ ಜುಹೋತಿ । ಸಪ್ರಥಸಮಿತ್ಯಾಹ ॥ 11 ॥

ಪ್ರಜಯೈವೈನ-ಮ್ಪಶುಭಿಃ ಪ್ರಥಯತಿ ।
ಸ್ವಾಹಾಕೃತ ಇತ್ಯಾಹ । ಹೋಮ ಏವಾಸ್ಯಷಃ ।
ಪೃಥಿವ್ಯಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ । ಅಸ್ಯಾಮೇವೈನ-ಮ್ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯತಿ । ಯನ್ತಾ ರಾಡ್ಯನ್ತಾ-ಽಸಿ ಯಮನೋ ಧರ್ತಾ-ಽಸಿ ಧರುಣ ಇತ್ಯಾಹ ।
ರೂಪಮೇವಾಸ್ಯೈ-ತನ್ಮಹಿಮಾನಂ-ವ್ಯಾಁಚಷ್ಟೇ ।
ಕೃಷ್ಯೈ ತ್ವಾ ಕ್ಷೇಮಾಯ ತ್ವಾ ರಯ್ಯೈ ತ್ವಾ ಪೋಷಾಯ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ । ಆಶಿಷಮೇವೈತಾಮಾಶಾಸ್ತೇ ॥
ಸ್ವಗಾ ತ್ವಾ ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ।
ದೇವೇಭ್ಯ ಏವೈನಗ್ಗ್ ಸ್ವಗಾ ಕರೋತಿ ।
ಸ್ವಾಹಾ ತ್ವಾ ಪ್ರಜಾಪತಯ ಇತ್ಯಾಹ । ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ ।
ಯಸ್ಯಾ ಏವ ದೇವತಾಯಾ ಆಲಭ್ಯತ । ತಯೈವೈನಗ್ಂ ಸಮರ್ಧಯತಿ ॥ 12 ॥

(ಬಧ್ನಾತಿ - ಸಮೃದ್ಧ್ಯಾ - ಉಪದಧಾ - ತ್ಯಸೀತ್ಯಾಹ - ಸಪ್ರಥಸಮೀತ್ಯಾಹ - ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 3)
ಅನುವಾಕಂ 4 - ಅಶ್ವಸ್ಯ ಜಲೇ-ಽವಗಾಹನಮ್
ಯಃ ಪಿತುರನುಜಾಯಾಃ ಪುತ್ರಃ । ಸ ಪುರಸ್ತಾನ್ನಯತಿ ।
ಯೋ ಮಾತುರನುಜಾಯಾಃ ಪುತ್ರಃ । ಸ ಪಶ್ಚಾನ್ನಯತಿ ।
ವಿಷ್ವಞ್ಚಮೇವಾಸ್ಮಾತ್-ಪಾಪ್ಮಾನಂ-ವಿಁವೃಹತಃ ॥ ಯೋ ಅರ್ವನ್ತ-ಞ್ಜಿಘಾಗ್ಂಸತಿ ತಮಭ್ಯಮೀತಿ ವರುಣ ಇತಿ ಶ್ವಾನ-ಞ್ಚತುರಕ್ಷ-ಮ್ಪ್ರಸೌತಿ ।
ಪರೋ ಮರ್ತಃ ಪರ-ಶ್ಶ್ವೇತಿ ಶುನಶ್ಚತು-ರಕ್ಷಸ್ಯ ಪ್ರಹನ್ತಿ । ಶ್ವೇವ ವೈ ಪಾಪ್ಮಾ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಃ । ಪಾಪ್ಮಾನ-ಮೇವಾಸ್ಯ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಗ್ಂ ಹನ್ತಿ ॥
ಸೈದ್ಧ್ರಕ-ಮ್ಮುಸಲ-ಮ್ಭವತಿ ॥ 13 ॥

ಕರ್ಮ ಕರ್ಮೈವಾಸ್ಮೈ ಸಾಧಯತಿ ॥ ಪೌಗ್ಗ್ಶ್ಚಲೇಯೋ ಹನ್ತಿ ।
ಪುಗ್ಗ್ಶ್ಚಲ್ವಾಂ-ವೈಁ ದೇವಾ-ಶ್ಶುಚ-ನ್ನ್ಯದಧುಃ । ಶುಚೈವಾಸ್ಯ ಶುಚಗ್ಂ ಹನ್ತಿ ॥
ಪಾಪ್ಮಾ ವಾ ಏತಮೀಫ್ಸ-ತೀತ್ಯಾಹುಃ । ಯೋ-ಽಶ್ವಮೇಧೇನ ಯಜತ ಇತಿ ।
ಅಶ್ವಸ್ಯಾಧಸ್ಪದಮುಪಾಸ್ಯತಿ ।
ವಜ್ರೀ ವಾ ಅಶ್ವಃ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಃ ।
ವಜ್ರೇಣೈವ ಪಾಪ್ಮಾನ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಮವಕ್ರಾಮತಿ ॥ ದಕ್ಷಿಣಾ-ಽಪಪ್ಲಾವಯತಿ ॥ 14 ॥

ಪಾಪ್ಮಾನ-ಮೇವಾಸ್ಮಾ-ಚ್ಛಮಲ-ಮಪಪ್ಲಾವಯತಿ ॥ ಐಷೀಕ ಉದೂಹೋ ಭವತಿ । ಆಯುರ್ವಾ ಇಷೀಕಾಃ । ಆಯುರೇ-ವಾಸ್ಮಿ-ನ್ದಧತಿ । ಅಮೃತಂ-ವಾಁ ಇಷೀಕಾಃ । ಅಮೃತಮೇ-ವಾಸ್ಮಿ-ನ್ದಧತಿ ॥ ವೇತಸಶಾಖೋಪಸಮ್ಬದ್ಧಾ ಭವತಿ ।
ಅಫ್ಸು-ಯೋನಿರ್ವಾ ಅಶ್ವಃ । ಅಫ್ಸುಜೋ ವೇತಸಃ ।
ಸ್ವಾದೇವೈನಂ-ಯೋಁನೇರ್ನಿರ್ಮಿಮೀತೇ ॥
ಪುರಸ್ತಾತ್-ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚ-ಮಭ್ಯುದೂಹತಿ ।
ಪುರಸ್ತಾ-ದೇವಾಸ್ಮಿ-ನ್ಪ್ರತೀಚ್ಯ ಮೃತ-ನ್ದಧಾತಿ ॥
ಅಹ-ಞ್ಚ ತ್ವ-ಞ್ಚ ವೃತ್ರಹನ್ನಿತಿ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಯಜಮಾನಸ್ಯ ಹಸ್ತ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ।
ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಷತ್ರೇ ಏವ ಸನ್ದಧಾತಿ ।
ಅಭಿ ಕ್ರತ್ವೇನ್ದ್ರ ಭೂರಧ ಜ್ಮನ್ನಿತ್ಯ-ಧ್ವರ್ಯು-ರ್ಯಜಮಾನಂ-ವಾಁಚಯತ್ಯ-ಭಿಜಿತ್ಯೈ ॥ 15 ॥

(ಭವತಿ - ಪ್ಲಾವಯತಿ - ಮಿಮೀತೇ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 4)
ಅನುವಾಕಂ 5 - ಅಶ್ವಸ್ಯ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ-ಮ್ಮಹರ್ತ್ವಿಜಾಮ್
ಚತ್ವಾರ ಋತ್ವಿಜ-ಸ್ಸಮುಕ್ಷನ್ತಿ ।
ಆಭ್ಯ ಏವೈನ-ಞ್ಚತಸೃಭ್ಯೋ ದಿಗ್ಭ್ಯೋ-ಽಭಿಸಮೀರಯನ್ತಿ ॥ ಶತೇನ ರಾಜಪುತ್ರೈ-ಸ್ಸಹಾದ್ಧ್ವರ್ಯುಃ । ಪುರಸ್ತಾತ್-ಪ್ರತ್ಯನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ । ಅನೇನಾಶ್ವೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ ।
ಅಯಗ್ಂ ರಾಜಾ ವೃತ್ರಂ-ವಁದ್ಧ್ಯಾದಿತಿ । ರಾಜ್ಯಂ-ವಾಁ ಅದ್ಧ್ವರ್ಯುಃ । ಕ್ಷತ್ರಗ್ಂ ರಾಜಪುತ್ರಃ । ರಾಜ್ಯೇನೈ-ವಾಸ್ಮಿನ್ ಕ್ಷತ್ರ-ನ್ದಧಾತಿ ॥
ಶತೇನಾ-ರಾಜಭಿರುಗ್ರೈ-ಸ್ಸಹ ಬ್ರಹ್ಮಾ ॥ 16 ॥

ದಕ್ಷಿಣತ ಉದನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ । ಅನೇನಾಶ್ವೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ ।
ಅಯಗ್ಂ ರಾಜಾ-ಽಪ್ರತಿಧೃಷ್ಯೋ-ಽಸ್ತ್ವಿತಿ । ಬಲಂ-ವೈಁ ಬ್ರಹ್ಮಾ । ಬಲಮರಾಜೋಗ್ರಃ । ಬಲನೈ-ವಾಸ್ಮಿ-ನ್ಬಲ-ನ್ದಧಾತಿ ॥ ಶತೇನ ಸೂತಗ್ರಾಮಣಿಭಿಃ ಸಹ ಹೋತಾ । ಪಶ್ಚಾತ್-ಪ್ರಾನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ ।
ಅನೇನಾಶ್ವೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ । ಅಯಗ್ಂ ರಾಜಾ-ಽಸ್ಯೈ ವಿಶಃ ॥ 17 ॥

ಬಹುಗ್ವೈ ಬಹ್ವಶ್ವಾಯೈ ಬಹ್ವಜಾವಿಕಾಯೈ । ಬಹುವ್ರೀಹಿಯವಾಯೈ ಬಹುಮಾಷತಿಲಾಯೈ ।
ಬಹುಹಿರಣ್ಯಾಯೈ ಬಹುಹಸ್ತಿಕಾಯೈ । ಬಹುದಾಸಪೂರುಷಾಯೈ ರಯಿಮತ್ಯೈ ಪುಷ್ಟಿಮತ್ಯೈ । ಬಹುರಾಯಸ್ಪೋಷಾಯೈ ರಾಜಾ-ಽಸ್ತ್ವಿತಿ । ಭೂಮಾ ವೈ ಹೋತಾ । ಭೂಮಾ ಸೂತಗ್ರಾಮಣ್ಯಃ । ಭೂಮ್ನೈವಾಸ್ಮಿ-ನ್ಭೂಮಾನ-ನ್ದಧಾತಿ ॥ ಶತೇನ ಕ್ಷತ್ತ-ಸಙ್ಗ್ರಹೀತೃಭಿಃ ಸಹೋದ್ಗಾತಾ । ಉತ್ತರತೋ ದಕ್ಷಿಣಾ ತಿಷ್ಠ-ನ್ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ ॥ 18 ॥

ಅನೇನಾಶ್ವೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯೇ ನೇಷ್ಟ್ವಾ ।
ಅಯಗ್ಂ ರಾಜಾ ಸರ್ವಮಾಯುರೇತ್ವಿತಿ ।
ಆಯುರ್ವಾ ಉದ್ಗಾತಾ । ಆಯುಃ ಕ್ಷತ್ತ-ಸಙ್ಗ್ರಹೀತಾರಃ ।
ಆಯುಷೈ-ವಾಸ್ಮಿನ್ನಾಯು-ರ್ದಧಾತಿ ॥ ಶತಗ್ಂ ಶತ-ಮ್ಭವನ್ತಿ । ಶತಾಯುಃ ಪುರುಷ-ಶ್ಶತೇನ್ದ್ರಿಯಃ ।
ಆಯುಷ್ಯೇವೇನ್ದ್ರಿಯೇ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ ಚತು-ಶ್ಶತಾ ಭವನ್ತಿ । ಚತಸ್ರೋ ದಿಶಃ । ದಿಕ್ಷ್ವೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ 19 ॥

(ಬ್ರಹ್ಮಾ - ವಿಶ - ಉಕ್ಷತಿ - ದಿಶ ಏಕ-ಞ್ಚ) (ಅ. 5)
ಅನುವಾಕಂ 6 - ಭೂಮೌ ಪತತಾ-ಮ್ಬಿನ್ದೂನಾಮಭಿಮನ್ತ್ರಣಮ್
ಯಥಾ ವೈ ಹವಿಷೋ ಗೃಹೀತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ । ಏವಂ-ವಾಁ ಏತದಶ್ವಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ।
ಯನ್ನಿಕ್ತಮನಾ-ಲಬ್ಧ-ಮುಥ್ಸೃಜನ್ತಿ । ಯಥ್ಸ್ತೋಕ್ಯಾ ಅನ್ವಾಹ । ಸರ್ವಹುತ-ಮೇವೈನ-ಙ್ಕರೋತ್ಯ-ಸ್ಕನ್ದಾಯ । ಅಸ್ಕನ್ನಗ್ಂ ಹಿ ತತ್ ।
ಯದ್ಧುತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ॥ ಸಹಸ್ರ-ಮನ್ವಾಹ । ಸಹಸ್ರ ಸಮ್ಮಿತ-ಸ್ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾ-ಭಿಜಿತ್ಯೈ ॥ 20 ॥

ಯತ್ಪರಿಮಿತಾ ಅನುಬ್ರೂಯಾತ್ । ಪರಿಮಿತಮವರುನ್ಧೀತ । ಅಪರಿಮಿತಾ ಅನ್ವಾಹ । ಅಪರಿಮಿತ-ಸ್ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥
ಸ್ತೋಕ್ಯಾ ಜುಹೋತಿ । ಯಾ ಏವ ವರ್ಷ್ಯಾ ಆಪಃ । ತಾ ಅವರುನ್ಧೇ ॥ ಅಸ್ಯಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಇಯಂ-ವಾಁ ಅಗ್ನಿರ್ವೈಶ್ವಾನರಃ ॥ 21 ॥

ಅಸ್ಯಾಮೇವೈನಾಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯತಿ ॥ ಉವಾಚ ಹ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ । ಸ್ತೋಕ್ಯಾಸು ವಾ ಅಹಮಶ್ವಮೇಧಗ್ಂ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಾಪಯಾಮಿ । ತೇನ ತತ-ಸ್ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತೇನ ಚರಾಮೀತಿ ॥ ಅಗ್ನಯೇ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಅಗ್ನಯ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ ಸೋಮಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಸೋಮಾಯೈವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸವಿತ್ರೇ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಸವಿತ್ರ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 22 ॥

ಸರಸ್ವತ್ಯೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಸರಸ್ವತ್ಯಾ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಪೂಷ್ಣೇ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಪೂಷ್ಣ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಬೃಹಸ್ಪತಯೇ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಬೃಹಸ್ಪತಯ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಅಪಾ-ಮ್ಮೋದಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಅದ್ಭ್ಯ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ವಾಯವೇ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ವಾಯವ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 23 ॥

ಮಿತ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಮಿತ್ರಾಯೈವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ವರುಣಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ವರುಣಾಯೈವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ ಏತಾಭ್ಯ ಏವೈನ-ನ್ದೇವತಾಭ್ಯೋ ಜುಹೋತಿ ॥
ದಶ ದಶ ಸಪಾನ್ದ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ದಶಾಕ್ಷರಾ ವಿರಾಟ್ । ಅನ್ನಂ-ವಿಁರಾಟ್ । ವಿರಾಜೈ-ವಾನ್ನಾದ್ಯಮವರುನ್ಧೇ ॥ ಪ್ರ ವಾ ಏಷೋ-ಽಸ್ಮಾಲ್ಲೋಕಾ-ಚ್ಚ್ಯವತೇ ।
ಯಃ ಪರಾಚೀರಾಹುತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಪುನಃ ಪುನರಭ್ಯಾವರ್ತ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಅಸ್ಮಿನ್ನೇವ ಲೋಕೇ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥
ಏತಾಗ್ಂ ಹ ವಾವ ಸೋ-ಽಶ್ವಮೇಧಸ್ಯ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತಿ ಮುವಾಚಾ-ಸ್ಕನ್ದಾಯ । ಅಸ್ಕನ್ನಗ್ಂ ಹಿ ತತ್ ।
ಯದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ॥ 24 ॥

(ಅಭಿಜಿತ್ಯೈ - ವೈಶ್ವಾನರಃ - ಸವಿತ್ರ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ - ವಾಯವ ಏವೈನ-ಞ್ಜುಹೋತಿ - ಚ್ಯವತೇ ಷಟ್ಚ) (ಅ. 6)
ಅನುವಾಕಂ 7 - ಅಥಾಧ್ವರ್ಯುಪ್ರೋಕ್ಷಣಮ್
ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ತ್ವಾ ಜುಷ್ಟ-ಮ್ಪ್ರೋಕ್ಷಾಮೀತಿ ಪುರಸ್ತಾತ್-ಪತ್ಯನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ ।
ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವೈ ದೇವಾನಾ-ಮನ್ನಾದೋ ವೀರ್ಯಾವಾನ್ ।
ಅನ್ನಾದ್ಯ-ಮೇವಾಸ್ಮಿನ್ ವೀರ್ಯ-ನ್ದಧಾತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾ-ಮನ್ನಾದೋ ವೀರ್ಯಾವತ್ತಮಃ ॥ ಇನ್ದ್ರಾಗ್ನಿಭ್ಯಾ-ನ್ತ್ವೇತಿ ದಕ್ಷಿಣತಃ ।
ಇನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ ವೈ ದೇವಾನಾಮೋಜಿಷ್ಠೌ ಬಲಿಷ್ಠೌ । ಓಜ ಏವಾಸ್ಮಿ-ನ್ಬಲ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾಮೋಜಿಷ್ಠೋ ಬಲಿಷ್ಠಃ ॥ ವಾಯವೇ ತ್ವೇತಿ ಪಶ್ಚಾತ್ । ವಾಯುರ್ವೈ ದೇವಾನಾಮಾಶು-ಸ್ಸಾರಸಾರಿತಮಃ ॥ 25 ॥

ಜವಮೇವಾಸ್ಮಿನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾಮಾಶು-ಸ್ಸಾರಸಾರಿತಮಃ ॥
ವಿಶ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯುತ್ತರತಃ ।
ವಿಶ್ವೇ ವೈ ದೇವಾ ದೇವಾನಾಂ-ಯಁಶಸ್ವಿತಮಾಃ ।
ಯಶ ಏವಾಸ್ಮಿನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾಂ-ಯಁಶಸ್ವಿತಮಃ ॥ ದೇವೇಭ್ಯ-ಸ್ತ್ವೇತ್ಯಧಸ್ತಾತ್ । ದೇವಾ ವೈ ದೇವಾನಾ-ಮಪಚಿತತಮಾಃ ।
ಅಪಚಿತಿ-ಮೇವಾಸ್ಮಿ-ನ್ದಧಾತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾ-ಮಪಚಿತತಮಃ ॥ 26 ॥

ಸರ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯುಪರಿಷ್ಟಾತ್ ।
ಸರ್ವೇ ವೈ ದೇವಾಸ್ತ್ವಿಷಿಮನ್ತೋ ಹರಸ್ವಿನಃ ।
ತ್ವಿಷಿಮೇ-ವಾಸ್ಮಿನ್. ಹರೋ ದಧಾತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪಶೂನಾ-ನ್ತ್ವಿಷಿಮಾನ್ ಹರಸ್ವಿತಮಃ ॥ ದಿವೇ ತ್ವಾ-ಽನ್ತರಿಕ್ಷಾಯ ತ್ವಾ ಪೃಥಿವ್ಯೈ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ।
ಏಭ್ಯ ಏವೈನಂ-ಲೋಁಕೇಭ್ಯಃ ಪ್ರೋಕ್ಷತಿ ॥
ಸತೇ ತ್ವಾ-ಽಸತೇ ತ್ವಾ-ಽದ್ಭ್ಯಸ್ತ್ವೌ-ಷಧೀಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ವಿಶ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ಭೂತೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಮೇಧಯಾಜಿನಗ್ಂ ಸರ್ವಾಣಿ ಭೂತಾನ್ಯುಪ ಜೀವನ್ತಿ ॥ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ । ಯತ್ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ-ಽಶ್ವಃ । ಅಥ ಕಸ್ಮಾದೇನ-ಮನ್ಯಾಭ್ಯೋ ದೇವತಾಭ್ಯೋ-ಽಪಿ ಪ್ರೋಕ್ಷತೀತಿ ।
ಅಶ್ವೇ ವೈ ಸರ್ವಾ ದೇವತಾ ಅನ್ವಾಯತ್ತಾಃ ।
ತಂ-ಯಁದ್ವಿಶ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ಭೂತೇಭ್ಯ ಇತಿ ಪ್ರಾಕ್ಷತಿ ।
ದೇವತಾ ಏವಾಸ್ಮಿ-ನ್ನನ್ವಾಯಾತಯತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವೇ ಸರ್ವಾ ದೇವತಾ ಅನ್ವಾಯತ್ತಾಃ ॥ 27 ॥

(ಸಾರಸಾರಿತಮೋ - ಽಪಚಿತತಮಃ - ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ-ಽಶ್ವ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 7)
ಅನುವಾಕಂ 8 - ಅಶ್ವಚರಿತಾನಾಮಶ್ವರೂಪಾಣಾ-ಞ್ಚ ಹೋಮಾಃ
ಯಥಾ ವೈ ಹವಿಷೋ ಗೃಹೀತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ।
ಏವಂ-ವಾಁ ಏತದಶ್ವಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ।
ಯತ್ಪ್ರೋಕ್ಷಿತ-ಮನಾಲಬ್ಧ-ಮುಥ್ಸೃಜನ್ತಿ । ಯದಶ್ವ-ಚರಿತಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ಸರ್ವಹುತ-ಮೇವೈನ-ಙ್ಕರೋತ್ಯ-ಸ್ಕನ್ದಾಯ । ಅಸ್ಕನ್ನಗ್ಂ ಹಿ ತತ್ । ಯದ್ಧುತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತಿ ॥ ಈಙ್ಕಾರಾಯ ಸ್ವಾಹೇ-ಙ್ಕೃತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಏತಾನಿ ವಾ ಅಶ್ವಚರಿತಾನಿ । ಚರಿತೈರೇವೈನಗ್ಂ ಸಮರ್ಧಯತಿ ॥ 28 ॥

ತದಾಹುಃ । ಅನಾಹುತಯೋ ವಾ ಅಶ್ವಚರಿತಾನಿ ।
ನೈತಾ ಹೋತವ್ಯಾ ಇತಿ । ಅಥೋ ಖಲ್ವಾಹುಃ । ಹೋತವ್ಯಾ ಏವ । ಅತ್ರ ವಾವೈವಂ-ವಿಁದ್ವಾನಶ್ವಮೇಧಗ್ಂ
ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಾಪಯತಿ । ಯದಶ್ವ-ಚರಿತಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ಧೋತವ್ಯಾ ಇತಿ ॥ ಬಹಿರ್ಧಾ ವಾ ಏನಮೇತದಾಯತನಾ-ದ್ದಧಾತಿ ।
ಭ್ರಾತೃವ್ಯಮಸ್ಮೈ ಜನಯತಿ ॥ 29 ॥

ಯಸ್ಯಾ ನಾಯತನೇ-ಽನ್ಯತ್ರಾಗ್ನೇ-ರಾಹುತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಸಾವಿತ್ರಿಯಾ ಇಷ್ಟ್ಯಾಃ ಪುರಸ್ತಾಥ್ಸ್ವಿಷ್ಟ ಕೃತಃ ।
ಆಹವನೀಯೇ-ಽಶ್ವಚರಿತಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ಆಯತನ ಏವಾಸ್ಯಾಹುತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ನಾಸ್ಮೈ ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಞ್ಜನಯತಿ ॥ ತದಾಹುಃ । ಯಜ್ಞಮುಖೇ ಯಜ್ಞಮುಖೇ ಹೋತವ್ಯಾಃ । ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಕ್ಲೃಪ್ತ್ಯೈ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾ-ನುಖ್ಯಾತ್ಯಾ ಇತಿ ॥ ಅಥೋ ಖಲ್ವಾಹುಃ ॥ 30 ॥

ಯದ್ಯಜ್ಞಮುಖೇ ಯಜ್ಞಮುಖೇ ಜುಹುಯಾತ್ ।
ಪಶುಭಿ-ರ್ಯಜಮಾನಂ-ವ್ಯಁದ್ರ್ಧಯೇತ್ ।
ಅವ ಸುವರ್ಗಾಲ್ಲೋಕಾ-ತ್ಪದ್ಯೇತ । ಪಾಪೀಯಾ-ನ್ಥ್ಸ್ಯಾದಿತಿ ।
ಸಕೃದೇವ ಹೋತವ್ಯಾಃ । ನ ಯಜಮಾನ-ಮ್ಪಶುಭಿ-ರ್ವ್ಯದ್ರ್ಧಯತಿ । ಅಭಿ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಞ್ಜಯತಿ । ನ ಪಾಪೀಯಾ-ನ್ಭವತಿ ॥ ಅಷ್ಟಾಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶತಮಶ್ವ ರೂಪಾಣಿ ಜುಹೋತಿ । ಅಷ್ಟಾಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶದಕ್ಷರಾ ಜಗತೀ । ಜಾಗತೋ-ಽಶ್ವಃ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಏಕಮತಿರಿಕ್ತ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ತಸ್ಮಾದೇಕಃ ಪ್ರಜಾಸ್ವದ್ರ್ಧುಕಃ ॥ 31 ॥

(ಅದ್ರ್ಧಯತಿ - ಜನಯತಿ - ಖಲ್ವಾಹು--ರ್ ಜಗತೀ ತ್ರೀಣಿ ಚ) (ಅ. 8)
ಅನುವಾಕಂ 9 - ಅಶ್ವಸ್ಯ ನಾಮ್ನಾಮಭಿವಾಚನಮ್, ಉಥ್ಸರ್ಗಶ್ಚ
ವಿಭೂರ್ಮಾತ್ರಾ ಪ್ರಭೂಃ ಪಿತ್ರೇತ್ಯಾಹ । ಇಯಂ-ವೈಁ ಮಾತಾ । ಅಸೌ ಪಿತಾ । ಆಭ್ಯಾಮೇವೈನ-ಮ್ಪರಿದದಾತಿ ॥ ಅಶ್ವೋ-ಽಸಿ ಹಯೋ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ । ಶಾಸ್ತ್ಯೇವೈನಮೇತತ್ । ತಸ್ಮಾಚ್ಛಿಷ್ಟಾಃ ಪ್ರಜಾ ಜಾಯನ್ತೇ ॥ ಅತ್ಯೋ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವ-ಸ್ಸರ್ವಾ-ನ್ಪಶೂನತ್ಯೇ-ಽತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವ-ಸ್ಸರ್ವೇಷಾ-ಮ್ಪಶೂನಾಗ್ ಶ್ರೈಷ್ಠ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛತಿ ॥ 32 ॥

ಪ್ರ ಯಶ-ಶ್ಶ್ರೈಷ್ಠ್ಯಮಾಪ್ನೋತಿ । ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ ॥ ನರೋ-ಽಸ್ಯರ್ವಾ-ಽಸಿ ಸಪ್ತಿರಸಿ ವಾಜ್ಯಸೀತ್ಯಾಹ ।
ರೂಪಮೇವಾಸ್ಯೈತನ್ಮಹಿಮಾನಂ-ವ್ಯಾಁಚಷ್ಟೇ ॥
ಯಯುರ್ನಾಮಾ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ । ಏತದ್ವಾ ಅಶ್ವಸ್ಯ ಪ್ರಿಯ-ನ್ನಾಮಧೇಯಮ್ । ಪ್ರಿಯೇಣೈವೈನ-ನ್ನಾಮಧೇಯೇನಾಭಿವದತಿ । ತಸ್ಮಾದಪ್ಯಾಮಿತ್ರೌ ಸಗನ್ತ್ಯ । ನಾಮ್ನಾ ಚೇದ್ಧ್ವಯೇತೇ । ಮಿತ್ರಮೇವ ಭವತಃ ॥ 33 ॥

ಆದಿತ್ಯಾನಾ-ಮ್ಪತ್ವಾ-ಽನ್ವಿಹೀತ್ಯಾಹ । ಆದಿತ್ಯಾನೇವೈನ-ಙ್ಗಮಯತಿ ॥
ಅಗ್ನಯೇ ಸ್ವಾಹಾ ಸ್ವಾಹೇನ್ದ್ರಾಗ್ನಿಭ್ಯಾಮಿತಿ ಪೂರ್ವಹೋಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಪೂವ ಏವ ದ್ವಿಷನ್ತ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಮತಿಕ್ರಾಮತಿ ॥ ಭೂರಸಿ ಭುವೇ ತ್ವಾ ಭವ್ಯಾಯ ತ್ವಾ ಭವಿಷ್ಯತೇ ತ್ವೇತ್ಯುಥ್ಸೃಜತಿ ಸರ್ವತ್ವಾಯ ॥ ದೇವಾ ಆಶಾಪಾಲಾ ಏತ-ನ್ದೇವೇಭ್ಯೋ-ಽಶ್ವ-ಮ್ಮೇಧಾಯ ಪ್ರೋಕ್ಷಿತ-ಙ್ಗೋಪಾಯತೇತ್ಯಾಹ । ಶತಂ-ವೈಁ ತಲ್ಪ್ಯಾ ರಾಜಪುತ್ರಾ ದೇವಾ ಆಶಾಪಾಲಾಃ । ತೇಭ್ಯ ಏವೈನ-ಮ್ಪರಿದದಾತಿ ॥
ಈಶ್ವರೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ ಪ್ರಮುಕ್ತಃ ಪರಾ-ಮ್ಪರಾವತ-ಙ್ಗನ್ತೋಃ । ಇಹ ಧೃತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ವಿಧೃತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ರನ್ತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ರಮತಿಃ
ಸ್ವಾಹೇತಿ ಚತೃಷು ಪಥ್ಸು ಜುಹೋತಿ ॥ 34 ॥

ಏತಾ ವಾ ಅಶ್ವಸ್ಯ ಬನ್ಧನಮ್ ।
ತಾಭಿರೇವೈನ-ಮ್ಬದ್ಧ್ನಾತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪ್ರಮುಕ್ತೋ ಬನ್ಧನ-ಮಾಗಚ್ಛತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವಃ ಪ್ರಮುಕ್ತೋ ಬನ್ಧನ-ನ್ನ ಜಹಾತಿ ॥
ರಾಷ್ಟ್ರಂ-ವಾಁ ಅಶ್ವಮೇಧಃ । ರಾಷ್ಟ್ರೇ ಖಲು ವಾ ಏತೇ ವ್ಯಾಯಚ್ಛನ್ತೇ । ಯೇ-ಽಶ್ವ-ಮ್ಮೇದ್ಧ್ಯಗ್ಂ ರಕ್ಷನ್ತಿ । ತೇಷಾಂ-ಯಁ ಉದೃಚ-ಙ್ಗಚ್ಛನ್ತಿ ।
ರಾಷ್ಟ್ರಾದೇವ ತೇ ರಾಷ್ಟ್ರ-ಙ್ಗಚ್ಛನ್ತಿ । ಅಥ ಯ ಉದೃಚ-ನ್ನ ಗಚ್ಛನ್ತಿ ॥ 35 ॥

ರಾಷ್ಟ್ರಾದೇವ ತೇ ವ್ಯವಚ್ಛಿದ್ಯನ್ತೇ । ಪರಾ ವಾ ಏಷ ಸಿಚ್ಯತೇ । ಯೋ-ಽಬಲೋ-ಽಶ್ವಮೇಧೇನ ಯಜತೇ । ಯದಮಿತ್ರಾ ಅಶ್ವಂ-ವಿಁನ್ದೇರನ್ನ್ ।
ಹನ್ಯೇತಾಸ್ಯ ಯಜ್ಞಃ । ಚತುಶ್ಶತಾ ರಕ್ಷನ್ತಿ । ಯಜ್ಞಸ್ಯಾಘಾತಾಯ ॥ ಅಥಾನ್ಯ-ಮಾನೀಯ ಪ್ರೋಕ್ಷೇಯುಃ । ಸೈವ ತತಃ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಿಃ ॥ 36 ॥

(ಗಚ್ಛತಿ - ಭವತಃ - ಪಥ್ಸು ಜುಹೋತಿ - ನ ಗಚ್ಛನ್ತಿ - +ನವ ಚ) (ಅ. 9)
ಅನುವಾಕಂ 10 - ದೀಕ್ಷಾಭಿಧಾನ-ನ್ತತ್ರ ವೈಶ್ವದೇವಹೋಮಃ
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರಕಾಮಯತಾಶ್ವಮೇಧೇನ ಯಜೇಯೇತಿ । ಸ ತಪೋ-ಽತಪ್ಯತ । ತಸ್ಯ ತೇಪಾನಸ್ಯ । ಸಪ್ತಾತ್ಮನೋ ದೇವತಾ ಉದಕ್ರಾಮನ್ನ್ । ಸಾ ದೀಕ್ಷಾ-ಽಭವತ್ । ಸ ಏತಾನಿ ವೈಶ್ವದೇವಾನ್ಯಪಶ್ಯತ್ । ತಾನ್ಯ ಜುಹೋತ್ ।
ತೈರ್ವೈ ಸ ದೀಕ್ಷಾಮವಾರುನ್ಧ । ಯದ್ವೈಶ್ವ ದೇವಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ದೀಕ್ಷಾಮೇವ-ತೈರ್ಯಜಮಾನೋ-ಽವರುನ್ಧೇ ॥ 37 ॥

ಸಪ್ತ ಜುಹೋತಿ । ಸಪ್ತ ಹಿ ತಾ ದೇವತಾ ಉದಕ್ರಾಮನ್ನ್ ॥ ಅನ್ವಹ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಅನ್ವಹಮೇವ ದೀಕ್ಷಾಮವರುನ್ಧೇ ॥ ತ್ರೀಣಿ ವೈಶ್ವದೇವಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಚತ್ವಾರ್ಯೌದ್ಗ್ರಹಣಾನಿ । ಸಪ್ತ ಸಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ । ಸಪ್ತ ವೈ ಶೀರ.ಷಣ್ಯಾಃ ಪ್ರಾಣಾಃ ।
ಪ್ರಾಣಾ ದೀಕ್ಷಾ । ಪ್ರಾಣೈರೇವ ಪ್ರಾಣಾನ್ದೀಕ್ಷಾಮವರುನ್ಧೇ ॥ 38 ॥

ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿಂ-ವೈಁಶ್ವದೇವಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ವೈ ದೇವಲೋಕಾಃ ।
ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾಃ ಪಞ್ಚರ್ತವಃ । ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಅಸಾವಾದಿತ್ಯ ಏಕವಿಗ್ಂಶಃ ॥ ಏಷ ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ । ತದ್ದೈವ್ಯ-ಙ್ಕ್ಷತ್ತ್ರಮ್ ।
ಸಾ ಶ್ರೀಃ । ತದ್ಬ್ರದ್ಧ್ನಸ್ಯ ವಿಷ್ಟಪಮ್ । ತಥ್ಸ್ವಾರಾಜ್ಯ-ಮುಚ್ಯತೇ ॥ 39 ॥

ತ್ರಿಗ್ಂಶತಮೌದ್ಗ್ರಹಣಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ತ್ರಿಗ್ಂಶದಕ್ಷರಾ ವಿರಾಟ್ । ಅನ್ನಂ-ವಿಁರಾಟ್ । ವಿರಾಜೈವಾನ್ನಾದ್ಯಮವರುನ್ಧೇ ॥
ತ್ರೇಧಾ ವಿಭಜ್ಯ ದೇವತಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ತ್ರ್ಯಾವೃತೋ ವೈ ದೇವಾಃ । ತ್ರ್ಯಾವೃತ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಏಷಾಂ-ಲೋಁಕಾನಾಮಾಪ್ತ್ಯೈ । ಏಷಾಂ-ಲೋಁಕಾನಾ-ಙ್ಕ್ಲೃಪ್ತ್ಯೈ ॥ ಅಪ ವಾ ಏತಸ್ಮಾತ್ಪ್ರಾಣಾಃ ಕ್ರಾಮನ್ತಿ ॥ 40 ॥

ಯೋ ದೀಕ್ಷಾಮತಿ-ರೇಚಯತಿ । ಸಪ್ತಾಹ-ಮ್ಪ್ರಚರನ್ತಿ ।
ಸಪ್ತ ವೈ ಶೀರ್ಷಣ್ಯಾಃ ಪ್ರಾಣಾಃ । ಪ್ರಾಣಾ ದೀಕ್ಷಾ ।
ಪ್ರಾಣೈರೇವ ಪ್ರಾಣಾನ್ದೀಕ್ಷಾಮವರುನ್ಧೇ ॥ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿ-ಮುತ್ತಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಸರ್ವಂ-ವೈಁ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಃ । ಸರ್ವಮೇವಾಪ್ನೋತಿ । ಅಥೋ ಇಯಂ-ವೈಁ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಃ ।
ಅಸ್ಯಾಮೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ 41 ॥

(ರುನ್ಧೇ - ಪ್ರಾಣಾ-ನ್ದೀಕ್ಷಾಮವರುನ್ಧ - ಉಚ್ಯತೇ - ಕ್ರಾಮನ್ತಿ - ತಿಷ್ಠತಿ) (ಅ. 10)
ಅನುವಾಕಂ 11 - ವೈಶ್ವದೇವಹೋಮಮನ್ತ್ರವ್ಯಾಖ್ಯಾನಮ್
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರಶ್ವಮೇಧ-ಮಸೃಜತ । ತಗ್ಂ ಸೃಷ್ಟ-ನ್ನ ಕಿಞ್ಚನೋದಯಚ್ಛತ್ ।
ತಂ-ವೈಁಶ್ವದೇವಾನ್ಯೇ-ವೋದಯಚ್ಛನ್ನ್ । ಯದ್ವೈಶ್ವದೇವಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಯಜ್ಞಸ್ಯೋದ್ಯತ್ಯೈ ॥ ಸ್ವಾಹಾ-ಽಽಧಿಮಾಧೀತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ । ಸ್ವಾಹಾ-ಽಽಧೀತ-ಮ್ಮನಸೇ ಸ್ವಾಹಾ ।
ಸ್ವಾಹಾ ಮನಃ ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ಸ್ವಾಹಾ ।
ಕಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಕಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹಾ ಕತಮಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೇ ಮುಖ್ಯೇ ಭವತಃ ।
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ಮುಖಾಭಿರೇವೈನ-ನ್ದೇವತಾಭಿರುದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥ 42 ॥

ಅದಿತ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ-ಽದಿತ್ಯೈ ಮಹ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ-ಽದಿತ್ಯೈ ಸುಮೃಡೀಕಾಯೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಇಯಂ-ವಾಁ ಅದಿತಿಃ । ಅಸ್ಯಾ ಏವೈನ-ಮ್ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಯೋದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥
ಸರಸ್ವತ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ ಸರಸ್ವತ್ಯೈ ಬೃಹತ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ ಸರಸ್ವತ್ಯೈ ಪಾವಕಾಯೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ವಾಗ್ವೈ ಸರಸ್ವತೀ । ವಾಚೈವೈನಮುದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥
ಪೂಷ್ಣೇ ಸ್ವಾಹಾ ಪೂಷ್ಣೇ ಪ್ರಪಥ್ಯಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಪೂಷ್ಣೇ ನರನ್ಧಿಷಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಪಶವೋ ವೈ ಪೂಷಾ । ಪಶುಭಿರೇವೈನ-ಮುದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥ ತ್ವಷ್ಟ್ರೇ ಸ್ವಾಹಾ ತ್ವಷ್ಟ್ರ ತುರೀಪಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ತ್ವಷ್ಟ್ರೇ ಪುರುರೂಪಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ತ್ವಷ್ಟಾ ವೈ ಪಶೂನಾ-ಮ್ಮಿಥುನಾನಾಗ್ಂ ರೂಪಕೃತ್ । ರೂಪಮೇವ ಪಶುಷು ದಧಾತಿ । ಅಥೋ ರೂಪೈರೇವೈನ-ಮುದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥
ವಿಷ್ಣವೇ ಸ್ವಾಹಾ ವಿಷ್ಣವೇ ನಿಖುರ್ಯಪಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ವಿಷ್ಣವೇ ನಿಭೂಯಪಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಯಜ್ಞೋ ವೈ ವಿಷ್ಣುಃ । ಯಜ್ಞಾಯೈವೈನ-ಮುದ್ಯಚ್ಛತೇ ॥ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿ-ಮುತ್ತಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಪ್ರತ್ಯುತ್ತಬ್ಧ್ಯೈ ಸಯತ್ವಾಯ ॥ 43 ॥

(ಯಚ್ಛತೇ - ಪುರುರೂಪಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹಾಷ್ಟೌ ಚ) (ಅ. 11)
ಅನುವಾಕಂ 12 - ಅಶ್ವಸಞ್ಚರಣವಥ್ಸರೇ ಪ್ರತಿದಿನ-ನ್ದೇವಯಜನದೇಶೇ ಕರ್ತವ್ಯಮಿಷ್ಟಿತ್ರಯಮಭಿಧೀಯತೇ
ಸಾವಿತ್ರ-ಮಷ್ಟಕಪಾಲ-ಮ್ಪ್ರಾತರ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಅಷ್ಟಾಕ್ಷರಾ ಗಾಯತ್ರೀ ।
ಗಾಯತ್ರ-ಮ್ಪ್ರಾತಸ್ಸವನಮ್ ।
ಪ್ರಾತಸ್ಸವನಾ ದೇವೈನ-ಙ್ಗಾಯತ್ರಿಯಾ 007ಆ;ಛನ್ದಸೋ-ಽಧಿ ನಿರ್ಮಿಮೀತೇ ।
ಅಥೋ ಪ್ರಾತಸ್ಸವನಮೇವ ತೇನಾಪ್ನೋತಿ । ಗಾಯತ್ರೀ-ಞ್ಛನ್ದಃ ॥ ಸವಿತ್ರೇ ಪ್ರಸವಿತ್ರ ಏಕಾದಶ-ಕಪಾಲ-ಮ್ಮದ್ಧ್ಯನ್ದಿನೇ । ಏಕಾದಶಾಕ್ಷರಾ ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್ ।
ತ್ರೈಷ್ಟುಭ-ಮ್ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಗ್ಂ ಸವನಮ್ ।
ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಾ-ದೇವೈನಗ್ಂ ಸವನಾತ್ತ್ರಿಷ್ಟುಭಃ-ಛನ್ದಸೋ-ಽಧಿ ನಿರ್ಮಿಮೀತೇ ॥ 44 ॥

ಅಥೋ ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಮೇವ ಸವನ-ನ್ತೇನಾಪ್ನೋತಿ । ತ್ರಿಷ್ಟುಭ-ಞ್ಛನ್ದಃ ॥ ಸವಿತ್ರ ಆಸವಿತ್ರೇ ದ್ವಾದಶ-ಕಪಾಲ-ಮಪರಾಹ್ಣೇ । ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರಾ ಜಗತೀ । ಜಾಗತ-ನ್ತೃತೀಯ ಸವನಮ್ ।
ತೃತೀಯ ಸವನಾದೇವೈನ-ಞ್ಜಗತ್ಯಾ 007ಆ;ಛನ್ದಸೋ-ಽಧಿ ನಿರ್ಮಿಮೀತೇ ।
ಅಥೋ ತೃತೀಯ ಸವನಮೇವ ತೇನಾಪ್ನೋತಿ ।
ಜಗತೀ-ಞ್ಛನ್ದಃ ॥ ಈಶ್ವರೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ ಪ್ರಮುಕ್ತಃ ಪರಾ-ಮ್ಪರಾವತ-ಙ್ಗನ್ತೋಃ ।
ಇಹ ಧೃತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ವಿಧೃತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ರನ್ತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇಹ ರಮತಿ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇತಿ ಚತಸ್ರ ಆಹುತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ
( ) ॥ 45 ॥

ಚತಸ್ರೋ ದಿಶಃ । ದಿಗ್ಭಿರೇವೈನ-ಮ್ಪರಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ॥ ಆಶ್ವತ್ಥೋ ವ್ರಜೋ ಭವತಿ । ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರ್ದೇವೇಭ್ಯೋ ನಿಲಾಯತ । ಅಶ್ವೋ ರೂಪ-ಙ್ಕೃತ್ವಾ ।
ಸೋ-ಽಶ್ವತ್ಥೇ ಸಂವಁಥ್ಸರ-ಮತಿಷ್ಠತ್ । ತದಶ್ವತ್ಥಸ್ಯಾ-ಶ್ವತ್ಥತ್ವಮ್ ।
ಯದಾಶ್ವತ್ಥೋ ವ್ರಜೋ ಭವತಿ । ಸ್ವ ಏವೈನಂ-ಯೋಁನೌ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯತಿ ॥ 46 ॥

(ತ್ರಿಷ್ಟುಭ ಶ್ಛನ್ದಸೋ-ಽಧಿ ನಿರ್ಮಿಮೀತೇ - ಜುಹೋತಿ - ನವ ಚ) (ಅ. 12)
ಅನುವಾಕಂ 13 - ಸಂವಁಥ್ಸರಾದ್ರ್ಧ್ವಮುಖ್ಯಸ್ಯಾಗ್ರೇರೂಪಸ್ಥಾನಮ್
ಆ ಬ್ರಹ್ಮ-ನ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸೀ ಜಾಯತಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ । ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಏವ ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುರಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸ್ಯ ಜಾಯತ ॥ ಆ-ಽಸ್ಮಿ-ನ್ರಾಷ್ಟ್ರೇ ರಾಜನ್ಯ ಇಷವ್ಯಃ ಶೂರೋ ಮಹಾರಥೋ ಜಾಯತಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ । ರಾಜನ್ಯ ಏವ ಶೌರ್ಯ-ಮ್ಮಹಿಮಾನ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುರಾ ರಾಜನ್ಯ ಇಷವ್ಯಃ ಶೂರೋ ಮಹಾರಥೋ-ಽಜಾಯತ ॥
ದೋಗ್ಧ್ರೀ ಧೇನುರಿತ್ಯಾಹ । ಧೇನ್ವಾಮೇವ ಪಯೋ ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುರಾ ದೋಗ್ಧ್ರೀ ಧೇನುರಜಾಯತ । ವೋಢಾ-ಽನಡ್ವಾ-ನಿತ್ಯಾಹ ॥ 47 ॥

ಅನಡುಹ್ಯೇವ ವೀರ್ಯ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುರಾ ವೋಢಾ-ಽನಡ್ವಾನಜಾಯತ । ಆಶು-ಸ್ಸಪ್ತಿರಿತ್ಯಾಹ । ಅಶ್ವ ಏವ ಜವ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುರಾ-ಽಽಶುರಶ್ವೋ-ಽಜಾಯತ । ಪುರಧಿಂರ್ಯೋಷೇತ್ಯಾಹ ।
ಯೋಷಿತ್ಯೇವ ರೂಪ-ನ್ದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾಥ್ಸ್ತ್ರೀ ಯುವತಿಃ ಪ್ರಿಯಾ ಭಾವುಕಾ ॥ ಜಿಷ್ಣೂ ರಥೇಷ್ಠಾ ಇತ್ಯಾಹ । ಆ ಹ ವೈ ತತ್ರ ಜಿಷ್ಣೂ ರಥೇಷ್ಠಾ ಜಾಯತೇ ॥ 48 ॥

ಯತ್ರೈತೇನ ಯಜ್ಞೇನ ಯಜನ್ತೇ ॥ ಸಭೇಯೋ ಯುವೇತ್ಯಾಹ । ಯೋ ವೈ ಪೂರ್ವವಯಸೀ ।
ಸ ಸಭೇಯೋ ಯುವಾ । ತಸ್ಮಾದ್ಯುವಾ ಪುಮಾ-ನ್ಪ್ರಿಯೋ ಭಾವುಕಃ ॥ ಆ-ಽಸ್ಯ ಯಜಮಾನಸ್ಯ ವೀರೋ ಜಾಯತಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ । ಆ ಹ ವೈ ತತ್ರ ಯಜಮಾನಸ್ಯ ವೀರೋ ಜಾಯತೇ ।
ಯತ್ರೈತೇನ ಯಜ್ಞೇನ ಯಜನ್ತೇ ॥ ನಿಕಾಮೇನಿಕಾಮೇ ನಃ ಪರ್ಜನ್ಯೋ ವರ್ಷತ್ವಿತ್ಯಾಹ ।
ನಿಕಾಮೇನಿಕಾಮೇ ಹ ವೈ ತತ್ರ ಪರ್ಜನ್ಯೋ ವರ್ಷತಿ । ಯತ್ರೈತೇನ ಯಜ್ಞೇನ ಯಜನ್ತೇ ॥ ಫಲಿನ್ಯೋ ನ ಓಷಧಯಃ ಪಚ್ಯನ್ತಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ ।
ಫಲಿನ್ಯೋ ಹ ವೈ ತತ್ರೌಷಧಯಃ ಪಚ್ಯನ್ತೇ । ಯತ್ರೈತೇನ ಯಜ್ಞೇನ ಯಜನ್ತೇ ।
ಯೋಗಕ್ಷೇಮೋ ನಃ ಕಲ್ಪತಾ-ಮಿತ್ಯಾಹ ।
ಕಲ್ಪತೇ ಹ ವೈ ತತ್ರ ಪ್ರಜಾಭ್ಯೋ ಯೋಗಕ್ಷೇಮಃ ।
ಯತ್ರೈತೇನ ಯಜ್ಞೇನ ಯಜನ್ತೇ ॥ 49 ॥

(ಅನಡ್ವಾನಿತ್ಯಾಹ - ಜಾಯತೇ - ವರ್ಷತಿ ಸಪ್ತ ಚ) (ಅ. 13)
ಅನುವಾಕಂ 14 - ಅನ್ನಹೋಮಾಃ. ತ್ರಿರಾತ್ರರೂಪಸ್ಯಾಶ್ವಮೇಧಸ್ಯ ಪ್ರಥಮದಿನರಾತ್ರೌ
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರ್ದೇವೇಭ್ಯೋ ಯಜ್ಞಾನ್ ವ್ಯಾದಿಶತ್ ।
ಸ ಆತ್ಮ-ನ್ನಶ್ವಮೇಧಮಧತ್ತ ।
ತ-ನ್ದೇವಾ ಅಬ್ರುವನ್ನ್ । ಏಷ ವಾವ ಯಜ್ಞಃ । ಯದಶ್ವಮೇಧಃ । ಅಪ್ಯೇವ ನೋ-ಽತ್ರಾಸ್ತ್ವಿತಿ ।
ತೇಭ್ಯ ಏತಾನನ್ನಹೋಮಾ-ನ್ಪ್ರಾಯಚ್ಛತ್ ।
ತಾನಜುಹೋತ್ । ತೈರ್ವೈ ಸ ದೇವಾನ ಪ್ರೀಣಾತ್ ।
ಯದನ್ನ-ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 50 ॥

ದೇವಾನೇವ ತೈರ್ಯಜಮಾನಃ ಪ್ರೀಣಾತಿ ॥ ಆಜ್ಯೇನ ಜುಹೋತಿ ।
ಅಗ್ನೇರ್ವಾ ಏತದ್ರೂಪಮ್ । ಯದಾಜ್ಯಮ್ । ಯದಾಜ್ಯೇನ ಜುಹೋತಿ । ಅಗ್ನಿಮೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ ॥ ಮಧುನಾ ಜುಹೋತಿ ।
ಮಹತ್ಯೈ ವಾ ಏತದ್ದೇವತಾಯೈ ರೂಪಮ್ । ಯನ್ಮಧು । ಯನ್ಮಧುನಾ ಜುಹೋತಿ ॥ 51 ॥

ಮಹತೀಮೇವ ತದ್ದೇವತಾ-ಮ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ತಣ್ಡುಲೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ವಸೂನಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ರೂಪಮ್ । ಯತ್ತಣ್ಡುಲಾಃ । ಯತ್ತಣ್ಡುಲೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ವಸೂನೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಪೃಥುಕೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ (ರ್ಜುಹೋತಿ) ।
ರುದ್ರಾಣಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ರೂಪಮ್ । ಯತ್ಪೃಥುಕಾಃ । ಯತ್ಪೃಥುಕೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ ॥ 52 ॥

ರುದ್ರಾನೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಲಾಜೈರ್ಜುಹೋತಿ । ಆದಿತ್ಯಾನಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ರೂಪಮ್ । ಯಲ್ಲಾಜಾಃ । ಯಲ್ಲಾಜೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಆದಿತ್ಯಾನೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಕರಮ್ಬೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ವಿಶ್ವೇಷಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ದೇವಾನಾಗ್ಂ ರೂಪಮ್ । ಯತ್ಕರಮ್ಬಾಃ । ಯತ್ಕರಮ್ಬೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ ॥ 53 ॥

ವಿಶ್ವಾನೇವ ತದ್ದೇವಾ-ನ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಧಾನಾಭಿ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ನಕ್ಷತ್ರಾಣಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ರೂಪಮ್ । ಯದ್ಧಾನಾಃ । ಯದ್ಧಾನಾಭಿ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ನಕ್ಷತ್ರಾಣ್ಯೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಸಕ್ತುಭಿ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಪ್ರಜಾಪತೇರ್ವಾ ಏತದ್ರೂಪಮ್ ।
ಯಥ್ಸಕ್ತವಃ । ಯಥ್ಸಕ್ತುಭಿ-ರ್ಜುಹೋತಿ ॥ 54 ॥

ಪ್ರಜಾಪತಿಮೇವ ತತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಮಸೂಸ್ಯೈರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಸರ್ವಾಸಾಂ-ವಾಁ ಏತದ್ದೇವತಾನಾಗ್ಂ ರೂಪಮ್ । ಯನ್ಮಸೂಸ್ಯಾನಿ । ಯನ್ಮಸೂಸ್ಯೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಸರ್ವಾ ಏವ ತದ್ದೇವತಾಃ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಪ್ರಿಯಙ್ಗುತಣ್ಡುಲೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಪ್ರಿಯಾಙ್ಗಾ ಹ ವೈ ನಾಮೈತೇ ।
ಏತೈರ್ವೈ ದೇವಾ ಅಶ್ವಸ್ಯಾಙ್ಗಾನಿ ಸಮದಧುಃ । ಯತ್ಪ್ರಿಯಙ್ಗುತಣ್ಡುಲೈ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಅಶ್ವಸ್ಯೈವಾಙ್ಗಾನಿ ಸನ್ದಧಾತಿ ॥ ದಶಾನ್ನಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ದಶಾಕ್ಷರಾ ವಿರಾಟ್ ।
ವಿರಾಟ್-ಕೃಥ್ಸ್ನಸ್ಯಾ-ನ್ನಾದ್ಯಸ್ಯಾ-ವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ 55 ॥

(ಜುಹೋತಿ - ಮಧುನಾ ಜುಹೋತಿ - ಪೃಥುಕೈರ್ಜುಹೋತಿ - ಕರಮ್ಬೈರ್ಜುಹೋತಿ - ಸಕ್ತುಭಿರ್ಜುಹೋತಿ - ಪ್ರಿಯಙ್ಗುತಣ್ಡುಲೈರ್ಜುಹೋತಿ ಚತ್ವಾರಿ ಚ) (ಅ. 14)
(ಅನ್ನಹೋಮಾನಾಜ್ಯೇನಾಗ್ನೇರ್ಮಧುನಾ ತಣ್ಡುಲೈಃ ಪೃಥುಕೈರ್ಲಾಜೈಃ ಕರಮ್ಬೈದ್ರ್ಧಾನಾಭಿ-ಸ್ಸಕ್ತುಭಿರ್ಮಸೂಸ್ಯೈಃ ಪ್ರಿಯಙ್ಗುತಣ್ಡುಲೈ-ರ್ದಶಾನ್ನಾನಿ ದ್ವಾದಶ)
ಅನುವಾಕಂ 15 - ತತ್ಪ್ರಕಾರವಿಶೇಷ
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರಶ್ವಮೇಧಮಸೃಜತ । ತಗ್ಂ ಸೃಷ್ಟಗ್ಂ ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯ ಜಿಘಾಗ್ಂಸನ್ನ್ ।
ಸ ಏತಾ-ನ್ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ನಕ್ತಗ್ಂ ಹೋಮಾನ-ಪಶ್ಯತ್ । ತಾನ ಜುಹೋತ್ । ತೈರ್ವೈ ಸ ಯಜ್ಞಾ-ದ್ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಾಹನ್ನ್ । ಯನ್ನಕ್ತಗ್ಂ ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಯಜ್ಞಾದೇವ ತೈರ್ಯಜಮಾನೋ ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಹನ್ತಿ ॥ ಆಜ್ಯೇನ ಜುಹೋತಿ ।
ವಜ್ರೋ ವಾ ಆಜ್ಯಮ್ । ವಜ್ರೇಣೈವ ಯಜ್ಞಾ-ದ್ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಹನ್ತಿ ॥ 56 ॥

ಆಜ್ಯಸ್ಯ ಪ್ರತಿಪದ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಪ್ರಾಣೋ ವಾ ಆಜ್ಯಮ್ ।
ಮುಖತ ಏವಾಸ್ಯ ಪ್ರಾಣ-ನ್ದಧಾತಿ ॥ ಅನ್ನಹೋಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಶರೀರವದೇವಾವರುನ್ಧೇ ॥ ವ್ಯತ್ಯಾಸ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಉಭಯಸ್ಯಾ ವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥
ನಕ್ತ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ರಕ್ಷಸಾಮಪಹತ್ಯೈ ॥ ಆಜ್ಯೇನಾ-ನ್ತತೋ ಜುಹೋತಿ ॥ 57 ॥

ಪ್ರಾಣೋ ವಾ ಆಜ್ಯಮ್ । ಉಭಯತ ಏವಾಸ್ಯ ಪ್ರಾಣ-ನ್ದಧಾತಿ । ಪುರಸ್ತಾ-ಚ್ಚೋಪರಿಷ್ಟಾಚ್ಚ ॥ ಏಕಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಅಸ್ಮಿನ್ನೇವ ಲೋಕೇ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ । ದ್ವಾಭ್ಯಾಗ್ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಅಮುಷ್ಮಿನ್ನೇವ ಲೋಕೇ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ । ಉಭಯೋರೇವ ಲೋಕಯಾಃ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ । ಅಸ್ಮಿಗ್ಗ್ಶ್ಚಾ-ಮುಷ್ಮಿಗ್ಗ್ಶ್ಚ ॥ ಶತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಶತಾಯುರ್ವೈ ಪುರುಷ-ಶ್ಶತವೀರ್ಯಃ । ಆಯುರೇವ ವೀರ್ಯಮವರುನ್ಧೇ ।
ಸಹಸ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಆಯುರ್ವೈ ಸಹಸ್ರಮ್ । ಆಯುರೇವಾ-ವರುನ್ಧೇ ॥
ಸರ್ವಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಅಪರಿಮಿತಮೇವಾ ವರುನ್ಧೇ ॥ 58 ॥

(ಏವ ಯಜ್ಞ-ದ್ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಹನ್ - ತ್ಯನ್ತತೋ ಜುಹೋತಿ - ಶತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಸಪ್ತ ಚ) (ಅ. 15)
ಅನುವಾಕಂ 16 - ವಿವರಣಮೇತಯೋಃ
ಪ್ರಜಾಪತಿಂ-ವಾಁ ಏಷ ಈಫ್ಸತೀತ್ಯಾಹುಃ । ಯೋ-ಽಶ್ವಮೇಧೇನ ಯಜತ ಇತಿ ।
ಅಥೋ ಆಹುಃ । ಸರ್ವಾಣಿ ಭೂತಾನೀತಿ ॥
ಏಕಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಏಕಃ । ತಮೇವಾಪ್ನೋತಿ ॥ ಏಕಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಹಾ ದ್ವಾಭ್ಯಾಗ್ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಭಿ-ಪೂರ್ವಮಾಹುತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಅಭಿಪೂರ್ವಮೇವ ಸವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮೇತಿ ॥ ಏಕೋತ್ತರ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 59 ॥

ಏಕವದೇವ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮೇತಿ ॥ ಸನ್ತತ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸನ್ತತ್ಯೈ ॥ ಶತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಶತಾಯುರ್ವೈ ಪುರುಷ-ಶ್ಶತವೀರ್ಯಃ । ಆಯುರೇವ ವೀರ್ಯಮವರುನ್ಧೇ । ಸಹಸ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಆಯುರ್ವೈ ಸಹಸ್ರಮ್ । ಆಯುರೇವಾ ವರುನ್ಧೇ ॥ ಅಯುತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ನಿಯುತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಪ್ರಯುತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ॥ 60 ॥

ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಇಮಾನೇವ ಲೋಕಾನವರುನ್ಧೇ ॥ ಅರ್ಬುದಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ವಾಗ್ವಾ ಅರ್ಬುದಮ್ । ವಾಚಮೇವಾ ವರುನ್ಧೇ ॥ ನ್ಯರ್ಬುದಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಯೋ ವೈ ವಾಚೋ ಭೂಮಾ । ತನ್ನ್ಯರ್ಬುದಮ್ ।
ವಾಚ ಏವ ಭೂಮಾನಮವರುನ್ಧೇ ॥
ಸಮುದ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ॥ 61 ॥

ಸಮುದ್ರಮೇವಾಪ್ನೋತಿ । ಮದ್ಧ್ಯಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಮದ್ಧ್ಯಮೇವಾಪ್ನೋತಿ । ಅನ್ತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಅನ್ತಮೇ-ವಾಪ್ನೋತಿ । ಪರಾದ್ರ್ಧಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಪರಾದ್ರ್ಧಮೇವಾಪ್ನೋತಿ ॥ ಉಷಸೇ ಸ್ವಾಹಾ ವ್ಯುಷ್ಟ್ಯೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ರಾತ್ರಿರ್ವಾ ಉಷಾಃ ।
ಅಹರ್ವ್ಯುಷ್ಟಿಃ । ಅಹೋರಾತ್ರೇ ಏವಾವರುನ್ಧೇ ।
ಅಥೋ ಅಹೋರಾತ್ರಯೋರೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥
ತಾ ಯದುಭಯೀರ್ದಿವಾ ವಾ ನಕ್ತಂ-ವಾಁ ಜುಹುಯಾತ್ । ಅಹೋರಾತ್ರೇ ಮೋಹಯೇತ್ । ಉಷಸೇ ಸ್ವಾಹಾ ವ್ಯುಷ್ಟ್ಯೈ ಸ್ವಾಹೋದೇಷ್ಯತೇ ಸ್ವಾಹೋದ್ಯತೇ
ಸ್ವಾಹೇತ್ಯನುದಿತೇ ಜುಹೋತಿ । ಉದಿತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಸುವರ್ಗಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಲೋಕಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯುದಿತೇ ಜುಹೋತಿ ।
ಅಹೋರಾತ್ರಯೋ-ರವ್ಯತಿಮೋಹಾಯ ॥ 62 ॥

(ಏಕೋತ್ತರ-ಞ್ಜುಹೋತಿ - ಪ್ರಯುತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ - ಸಮುದ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹಾಹ--ರ್ ವ್ಯುಷ್ಟಿ-ಸ್ಸಪ್ತ ಚ) (ಅ. 16)
ಅನುವಾಕಂ 17 - ಸಪ್ತಮಕಾಣ್ಡಗತಾನ್ನಹೋಮಾನುವಾಕಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಯನ್ತೇ
ವಿಭೂರ್ಮಾತ್ರಾ ಪ್ರಭೂಃ ಪಿತ್ರೇತ್ಯಶ್ವ-ನಾಮಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಉಭಯೋರೇವೈನಂ-ಲೋಁಕಯೋ-ರ್ನಾಮಧೇಯ-ಙ್ಗಮಯತಿ ॥ ಆಯನಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಪ್ರಾಯಣಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯು-ದ್ದ್ರಾವಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸರ್ವಮೇವೈನ-ಮಸ್ಕನ್ನಗ್ಂ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಙ್ಗಮಯತಿ ॥
ಅಗ್ನಯೇ ಸ್ವಾಹಾ ಸೋಮಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಪೂರ್ವಹಾಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಪೂರ್ವ ಏವ ದ್ವಿಷನ್ತ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಮತಿಕ್ರಾಮತಿ ॥
ಪೃಥಿವ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ-ಽನ್ತರಿಕ್ಷಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಯಥಾ ಯಜುರೇವೈತತ್ ॥ ಅಗ್ನಯೇ ಸ್ವಾಹಾ ಸೋಮಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಪೂರ್ವದೀಕ್ಷಾ ಜುಹೋತಿ ।
ಪೂರ್ವ ಏವ ದ್ವಿಷನ್ತ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಮತಿಕ್ರಾಮತಿ ॥ 63 ॥

ಪೃಥಿವ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ-ಽನ್ತರಿಕ್ಷಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯೇ-ಕವಿಗ್ಂಶಿನೀ-ನ್ದೀಕ್ಷಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ವೈ ದೇವಲೋಕಾಃ । ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾಃ ಪಞ್ಚರ್ತವಃ । ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಅಸಾವಾದಿತ್ಯ ಏಕವಿಗ್ಂಶಃ । ಏಷ ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥
ಭುವೋ ದೇವಾನಾ-ಙ್ಕರ್ಮಣೇತ್ಯೃತು-ದೀಕ್ಷಾ ಜುಹೋತಿ ।
ಋತೂನೇ-ವಾಸ್ಮೈ ಕಲ್ಪಯತಿ ॥ ಅಗ್ನಯೇ ಸ್ವಾಹಾ ವಾಯವೇ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಜುಹೋತ್ಯ-ನನ್ತರಿತ್ಯೈ ॥ 64 ॥

ಅರ್ವಾಂಯಁಜ್ಞ-ಸ್ಸಙ್ಕ್ರಾಮತ್ವಿ-ತ್ಯಾಪ್ತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾಪ್ತ್ಯೈ ॥ ಭೂತ-ಮ್ಭವ್ಯ-ಮ್ಭವಿಷ್ಯದಿತಿ ಪರ್ಯಾಪ್ತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಪರ್ಯಾಪ್ತ್ಯೈ ॥
ಆ ಮೇ ಗೃಹಾ ಭವನ್ತ್ವಿತ್ಯಾಭೂ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾ ಭೂತ್ಯೈ ॥
ಅಗ್ನಿನಾ ತಪೋ-ಽನ್ವಭವದಿತ್ಯನುಭೂ-ರ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾನುಭೂತ್ಯೈ ॥
ಸ್ವಾಹಾ-ಽಽಧಿಮಾಧೀತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಸಮಸ್ತಾನಿ ವೈಶ್ವದೇವಾನಿ ಜುಹೋತಿ । ಸಮಸ್ತಮೇವ ದ್ವಿಷನ್ತ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯ-ಮತಿಕ್ರಾಮತಿ ॥ 65 ॥

ದದ್ಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹಾ ಹನೂಭ್ಯಾಗ್ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಙ್ಗಹೋಮಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಅಙ್ಗೇ ಅಙ್ಗೇ ವೈ ಪುರುಷಸ್ಯ ಪಾಪ್ಮೋಪಶ್ಲಿಷ್ಟಃ ।
ಅಙ್ಗಾದಙ್ಗಾ ದೇವೈನ-ಮ್ಪಾಪ್ಮನಸ್ತೇನ ಮುಞ್ಚತಿ ॥ ಅಞ್ಜ್ಯೇತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಕೃಷ್ಣಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಶ್ವೇತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯ-ಶ್ವರೂಪಾಣಿ ಜುಹೋತಿ ।
ರೂಪೈರೇವೈನಗ್ಂ ಸಮದ್ರ್ಧಯತಿ ॥
ಓಷಧೀಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹಾ ಮೂಲೇಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇತ್ಯೋಷಧಿ ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ದ್ವಯ್ಯೋ ವಾ ಓಷಧಯಃ । ಪುಷ್ಪೇಭ್ಯೋ-ಽನ್ಯಾಃ ಫಲ-ಙ್ಗೃಹ್ಣನ್ತಿ ।
ಮೂಲೇಭ್ಯೋ-ಽನ್ಯಾಃ । ತಾ ಏವೋಭಯೀರವರುನ್ಧೇ ॥ 66 ॥

ವನಸ್ಪತಿಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇತಿ ವನಸ್ಪತಿ-ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಆರಣ್ಯಸ್ಯಾನ್ನಾದ್ಯಸ್ಯಾವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥
ಮೇಷಸ್ತ್ವಾ ಪಚತೈ-ರವತ್ವಿತ್ಯ-ಪಾವ್ಯಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಪ್ರಾಣಾ ವೈ ದೇವಾ ಅಪಾವ್ಯಾಃ । ಪ್ರಾಣಾನೇವಾವರುನ್ಧೇ ॥ ಕೂಪ್ಯಾಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹಾ-ಽದ್ಭ್ಯ-ಸ್ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಪಾಗ್ಂ ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಅಫ್ಸು ವಾ ಆಪಃ । ಅನ್ನಂ-ವಾಁ ಆಪಃ । ಅದ್ಭ್ಯೋ ವಾ ಅನ್ನ-ಞ್ಜಾಯತೇ । ಯದೇವಾದ್ಭ್ಯೋ-ಽನ್ನ-ಞ್ಜಾಯತೇ । ತದವರುನ್ಧೇ ॥ 67 ॥

(ಪೂರ್ವದೀಕ್ಷಾ ಜುಹೋತಿ ಪೂರ್ವ ಏವ ದ್ವಿಷನ್ತ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯಮತಿಕ್ರಾಮ - ತ್ಯನನ್ತರಿತ್ಯೈ - ಕ್ರಾಮತಿ - ರುನ್ಧೇ - ಜಾಯತ ಏಕ-ಞ್ಚ) (ಅ. 17)
ಅನುವಾಕಂ 18 - ಸಪ್ತಮಕಾಣ್ಡಗತಾನ್ನಹೋಮಾನುವಾಕಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಯನ್ತೇ
ಅಮ್ಭಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ । ಅಯಂ-ವೈಁ ಲೋಕೋ-ಽಮ್ಭಾಗ್ಂಸಿ ।
ತಸ್ಯ ವಸವೋ-ಽಧಿಪತಯಃ । ಅಗ್ನಿರ್ಜ್ಯೋತಿಃ । ಯದಮ್ಭಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಇಮಮೇವ ಲೋಕಮವರುನ್ಧೇ । ವಸೂನಾಗ್ಂ ಸಾಯುಜ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛತಿ । ಅಗ್ನಿ-ಞ್ಜ್ಯೋತಿರವರುನ್ಧೇ ॥ ನಭಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ । ಅನ್ತರಿಕ್ಷಂ-ವೈಁ ನಭಾಗ್ಂಸಿ ॥ 68 ॥

ತಸ್ಯ ರುದ್ರಾ ಅಧಿಪತಯಃ । ವಾಯುರ್ಜ್ಯೋತಿಃ । ಯನ್ನಭಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ । ಅನ್ತರಿಕ್ಷಮೇವಾ-ವರುನ್ಧೇ । ರುದ್ರಾಣಾಗ್ಂ ಸಾಯುಜ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛತಿ ।
ವಾಯು-ಞ್ಜ್ಯೋತಿರವರುನ್ಧೇ । ಮಹಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ । ಅಸೌ ವೈ ಲೋಕೋ ಮಹಾಗ್ಂಸಿ । ತಸ್ಯಾದಿತ್ಯಾ ಅಧಿಪತಯಃ। ಸೂರ್ಯೋ ಜ್ಯೋತಿಃ ॥ 69 ॥

ಯನ್ಮಹಾಗ್ಂಸಿ ಜುಹೋತಿ । ಅಮುಮೇವ ಲೋಕಮವರುನ್ಧೇ । ಆದಿತ್ಯಾನಾಗ್ಂ ಸಾಯುಜ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛತಿ । ಸೂರ್ಯ-ಞ್ಜ್ಯೋತಿರವರುನ್ಧೇ ॥
ನಮೋ ರಾಜ್ಞ ನಮೋ ವರುಣಾಯೇತಿ ಯವ್ಯಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಅನ್ನಾದ್ಯಸ್ಯಾವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಮಯೋಭೂರ್ವಾತೋ ಅಭಿ ವಾತೂಸ್ರಾ ಇತಿ ಗವ್ಯಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಪಶೂನಾಮವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥
ಪ್ರಾಣಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ವ್ಯಾನಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಸನ್ತತಿ-ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸನ್ತತ್ಯೈ ॥ 70 ॥

ಸಿತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ-ಽಸಿತಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಪ್ರಮುಕ್ತೀ-ರ್ಜುಹೋತಿ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಪ್ರಮುಕ್ತ್ಯೈ ॥ ಪೃಥಿವ್ಯೈ ಸ್ವಾಹಾ-ಽನ್ತರಿಕ್ಷಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ।
ಯಥಾ ಯಜುರೇವೈತತ್ ॥
ದತ್ತ್ವತೇ ಸ್ವಾಹಾ-ಽದನ್ತಕಾಯ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಶರೀರ-ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಪಿತೃಲೋಕಮೇವ ತೈರ್ಯಜಮಾನೋ-ಽವರುನ್ಧೇ ॥ ಕಸ್ತ್ವಾ ಯುನಕ್ತಿ ಸ ತ್ವಾ ಯುನಕ್ತ್ವಿತಿ ಪರಿಧೀನ್. ಯುನಕ್ತಿ । ಇಮೇ ವೈ ಲೋಕಾಃ ಪರಿಧಯಃ । ಇಮಾನೇವಾಸ್ಮೈ ಲೋಕಾನ್. ಯುನಕ್ತಿ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ 71 ॥

ಯಃ ಪ್ರಾಣತೋ ಯ ಆತ್ಮದಾ ಇತಿ ಮಹಿಮಾನೌ ಜುಹೋತಿ ।
ಸುವರ್ಗೋ ವೈ ಲೋಕೋ ಮಹಃ । ಸುವರ್ಗಮೇವ ತಾಭ್ಯಾಂ-ಲೋಁಕಂ-ಯಁಜಮಾನೋ-ಽವರುನ್ಧೇ ॥
ಆ ಬ್ರಹ್ಮ-ನ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಬ್ರಹ್ಮವಚರ್ಸೀ ಜಾಯತಾಮಿತಿ ಸಮಸ್ತಾನಿ ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸಾನಿ ಜುಹೋತಿ ।
ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸಮೇವ ತೈರ್ಯಜಮಾನೋ
-ಽವರುನ್ಧೇ ॥ ಜಜ್ಞಿ ಬೀಜಮಿತಿ ಜುಹೋತ್ಯ-ನನ್ತರಿತ್ಯೈ ॥
ಅಗ್ನಯೇ ಸಮನಮ-ತ್ಪೃಥಿವ್ಯೈ ಸಮನಮದಿತಿ ಸನ್ನತಿ ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸನ್ನತ್ಯೈ ॥ ಭೂತಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಭವಿಷ್ಯತೇ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಭೂತಾಭವ್ಯೌ ಹೋಮೌ ಜುಹೋತಿ ।
ಅಯಂ-ವೈಁ ಲೋಕೋ ಭೂತಮ್ ॥ 72 ॥

ಅಸೌ ಭವಿಷ್ಯತ್ । ಅನಯೋರೇವ ಲೋಕಯೋಃ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ । ಸರ್ವಸ್ಯಾಪ್ತ್ಯೈ । ಸರ್ವಸ್ಯಾವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಯದಕ್ರನ್ದಃ ಪ್ರಥಮ-ಞ್ಜಾಯಮಾನ ಇತ್ಯಶ್ವಸ್ತೋಮೀಯ-ಞ್ಜುಹೋತಿ । ಸರ್ವಸ್ಯಾಪ್ತ್ಯೈ । ಸರ್ವಸ್ಯ ಜಿತ್ಯೈ ॥ ಸರ್ವಮೇವ ತೇನಾಪ್ನೋತಿ ।
ಸರ್ವ-ಞ್ಜಯತಿ । ಯೋ-ಽಶ್ವಮೇಧೇನ ಯಜತೇ ॥ 73 ॥

ಯ ಉ ಚೈನಮೇವಂ-ವೇಁದ ॥ ಯಜ್ಞಗ್ಂ ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯ ಜಿಘಾಗ್ಂಸನ್ನ್ । ಸ ಏತಾ-ನ್ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರ್ನಕ್ತಗ್ಂ ಹೋಮಾನಪಶ್ಯತ್ । ತಾನಜುಹೋತ್ ।
ತೈರ್ವೈ ಸ ಯಜ್ಞಾದ್ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಾಹನ್ನ್ । ಯನ್ನಕ್ತಗ್ಂ ಹೋಮಾಞ್ಜುಹೋತಿ ।
ಯಜ್ಞಾದೇವ ತೈರ್ಯಜಮಾನೋ
ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯಪಹನ್ತಿ ॥ ಉಷಸೇ ಸ್ವಾಹಾ ವ್ಯುಷ್ಟ್ಯೈ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯನ್ತತೋ ಜುಹೋತಿ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ 74 ॥

(ವೈ ನಭಾಗ್ಂಸಿ - ಸೂರ್ಯೋ ಜ್ಯೋತಿಃ - ಸನ್ತತ್ಯೈ - ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ - ಭುತಮ್ - ಁಯಜತೇ - +ನವ ಚ) (ಅ. 18)
ಅನುವಾಕಂ 19 - ಔಪಸಥ್ಯದಿನೇ ಯೂಪಪ್ರಯೋಗಾಃ
ಏಕಯೂಪೋ ವೈಕಾದಶಿನೀ ವಾ । ಅನ್ಯೇಷಾಂ-ಯಁಜ್ಞಾನಾಂ-ಯೂಁಪಾ ಭವನ್ತಿ ।
ಏಕವಿಶಿನ್ಯ-ಶ್ವಮೇಧಸ್ಯ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾ-ಭಿಜಿತ್ಯೈ ॥ ಬೈಲ.ವೋ ವಾ ಖಾದಿರೋ ವಾ ಪಾಲಾಶೋ ವಾ । ಅನ್ಯೇಷಾಂ-ಯಁಜ್ಞಕ್ರತೂನಾಂ-ಯೂಁಪಾ ಭವನ್ತಿ । ರಾಜ್ಜುದಾಲ ಏಕವಿಗ್ಂಶತ್ಯ-ರತ್ನಿರಶ್ವಮೇಧಸ್ಯ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ ನಾನ್ಯೇಷಾ-ಮ್ಪಶೂನಾ-ನ್ತೇಜನ್ಯಾ ಅವದ್ಯನ್ತಿ । ಅವದ್ಯನ್ತ್ಯಶ್ವಸ್ಯ ॥ 75 ॥

ಪಾಪ್ಮಾ ವೈ ತೇಜನೀ । ಪಾಪ್ಮನೋ-ಽಪಹತ್ಯೈ ॥
ಪ್ಲಕ್ಷಶಾಖಾಯಾಮನ್ಯೇಷಾ-ಮ್ಪಶೂನಾಮವದ್ಯನ್ತಿ । ವೇತಸ-ಶಾಖಾಯಾ-ಮಶ್ವಸ್ಯ । ಅಫ್ಸುಯೋನಿರ್ವಾ ಅಶ್ವಃ । ಅಫ್ಸುಜೋ ವೇತಸಃ । ಸ್ವ ಏವಾಸ್ಯ ಯೋನಾವ-ವದ್ಯತಿ ॥
ಯೂಪೇಷು ಗ್ರಾಮ್ಯಾ-ನ್ಪಶೂನ್ನಿ-ಯುಞ್ಜನ್ತಿ । ಆರೋಕೇಷ್ವಾ-ರಣ್ಯಾನ್ಧಾರಯನ್ತಿ ।
ಪಶೂನಾಂ-ವ್ಯಾಁವೃತ್ತ್ಯೈ ॥ ಆ ಗ್ರಾಮ್ಯಾ-ನ್ಪಶೂನ್-ಁಲಭನ್ತೇ । ಪ್ರಾರಣ್ಯಾನ್ಥ್ಸೃಜನ್ತಿ । ಪಾಪ್ಮನೋ-ಽಪಹತ್ಯೈ ॥ 76 ॥

(ಅಶ್ವಸ್ಯ - ವ್ಯಾವೃತ್ತ್ಯ ತ್ರೀಣಿ ಚ) (ಅ. 19)
ಅನುವಾಕಂ 20 - ಯೂಪಾನಾಂ ಸ್ಥಾನಾದಯಃ
ರಾಜ್ಜುದಾಲ-ಮಗ್ನಿಷ್ಠ-ಮ್ಮಿನೋತಿ । ಭ್ರೂಣಹತ್ಯಾಯಾ ಅಪಹತ್ಯೈ ॥ ಪೌತುದ್ರವಾವಭಿತೋ ಭವತಃ । ಪುಣ್ಯಸ್ಯ ಗನ್ಧಸ್ಯಾವರುದ್ಧ್ಯೈ ।
ಭ್ರೂಣಹತ್ಯಾ-ಮೇವಾಸ್ಮಾ-ದಪಹತ್ಯ । ಪುಣ್ಯೇನ ಗನ್ಧೇನೋಭಯತಃ ಪರಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ॥
ಷಡ್ಬೈಲ್.ವಾ ಭವನ್ತಿ । ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸಸ್ಯಾ-ವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಷಟ್ಖಾದಿರಾಃ ।
ತೇಜಸೋ-ಽವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ 77 ॥

ಷಟ್ಪಾಲಾಶಾಃ । ಸೋಮಪೀಥಸ್ಯಾ-ವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿ-ಸ್ಸಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ ।
ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ವೈ ದೇವಲೋಕಾಃ । ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾಃ ಪಞ್ಚರ್ತವಃ । ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಅಸಾವಾದಿತ್ಯ ಏಕವಿಗ್ಂಶಃ । ಏಷ ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ ।
ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ ಶತ-ಮ್ಪಶವೋ ಭವನ್ತಿ ॥ 78 ॥

ಶತಾಯುಃ ಪುರುಷ-ಶ್ಶತೇನ್ದ್ರಿಯಃ । ಆಯುಷ್ಯೇವೇನ್ದ್ರಿಯೇ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥
ಸರ್ವಂ-ವಾಁ ಅಶ್ವಮೇದ್ಧ್ಯಾಪ್ನೋತಿ । ಅಪರಿಮಿತಾ ಭವನ್ತಿ । ಅಪರಿಮಿತಸ್ಯಾ-ವರುದ್ಧ್ಯೈ ॥ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ । ಕಸ್ಮಾಥ್ಸತ್ಯಾತ್ ।
ದಕ್ಷಿಣತೋ-ಽನ್ಯೇಷಾ-ಮ್ಪಶೂನಾಮವದ್ಯನ್ತಿ । ಉತ್ತರತೋ-ಽಶ್ವಸ್ಯೇತಿ । ವಾರುಣೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ ॥ 79 ॥

ಏಷಾ ವೈ ವರುಣಸ್ಯ ದಿಕ್ । ಸ್ವಾಯಾಮೇವಾಸ್ಯ ದಿಶ್ಯವದ್ಯತಿ । ಯದಿತರೇಷಾ-ಮ್ಪಶೂನಾಮವದ್ಯತಿ । ಶತದೇವತ್ಯ-ನ್ತೇನಾವರುನ್ಧೇ ॥
ಚಿತೇ-ಽಗ್ನಾ-ವಧಿವೈತಸೇ ಕಟೇ-ಽಶ್ವ-ಞ್ಚಿನೋತಿ ।
ಅಫ್ಸು-ಯೋನಿರ್ವಾ ಅಶ್ವಃ ।
ಅಫ್ಸುಜೋ ವೇತಸಃ । ಸ್ವ ಏವೈನಂ-ಯೋಁನೌ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯತಿ ॥ ಪುರಸ್ತಾ-ತ್ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚ-ನ್ತೂಪರ-ಞ್ಚಿನೋತಿ । ಪಶ್ಚಾತ್ಪ್ರಾಚೀನ-ಙ್ಗೋಮೃಗಮ್ ॥ 80 ॥

ಪ್ರಾಣಾಪಾನಾ-ವೇವಾಸ್ಮಿನ ಥ್ಸಮ್ಯಞ್ಚೌ ದಧಾತಿ ॥
ಅಶ್ವ-ನ್ತೂಪರ-ಙ್ಗೋಮೃಗಮಿತಿ ಸರ್ವಹುತ ಏತಾಞ್ಜುಹೋತಿ । ಏಷಾಂ-ಲೋಁಕಾನಾ-ಮಭಿಜಿತ್ಯೈ ॥ ಆತ್ಮನಾ-ಽಭಿಜುಹೋತಿ । ಸಾತ್ಮಾನಮೇವೈನಗ್ಂ ಸತನು-ಙ್ಕರೋತಿ ॥ ಸಾತ್ಮಾ-ಽಮುಷ್ಮಿನ್ ಁಲಾಕೇ ಭವತಿ ।
ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ । ಅಥೋ ವಸೋರೇವ ಧಾರಾ-ನ್ತೇನಾವರುನ್ಧೇ ॥ ಇಲುವರ್ದಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಬಲಿವರ್ದಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ । ಸಂವಁಥ್ಸರೋ ವಾ ಇಲುವರ್ದಃ ।
ಪರಿವಥ್ಸರೋ ಬಲಿವರ್ದಃ । ಸಂವಁಥ್ಸರಾದೇವ ಪರಿವಥ್ಸರಾದಾಯುರ ವರುನ್ಧೇ । ಆಯುರೇವಾಸ್ಮಿನ್-ದಧಾತಿ ।
ತಸ್ಮಾದಶ್ವ-ಮೇಧಯಾಜೀ ಜರಸಾ ವಿಸ್ರಸಾ-ಽಮುಂ-ಲೋಁಕಮೇತಿ ॥ 81 ॥

(ತೇಜಸೋ-ಽವರುದ್ಧೈ - ಭವನ್ - ತ್ಯಶ್ವೋ - ಗೋಮೃಗ - ಮಿಲುವರ್ದ ಶ್ಚತ್ವಾರಿ ಚ) (ಅ. 20)
ಅನುವಾಕಂ 21 - ಚೇತವ್ಯಾಗ್ನಯಾದೇರ್ವಿಶೇಷಃ
ಏಕವಿಗ್ಂಶೋ-ಽಗ್ನಿರ್ಭವತಿ । ಏಕವಿಗ್ಂಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ । ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ಯೂಪಾಃ ॥
ಯಥಾ ವಾ ಅಶ್ವಾ ವರ್ರ್ಷಭಾ ವಾ ವೃಷಾಣ-ಸ್ಸಗ್ಗ್ಸ್ಫುರೇರನ್ನ್ । ಏವಮೇತಥ್ಸ್ತೋಮಾ-ಸ್ಸಗ್ಗ್ಸ್ಫುರನ್ತೇ । ಯದೇಕವಿಗ್ಂಶಾಃ । ತೇ ಯಥ್ಸಮೃಚ್ಛೇರನ್ನ್ । ಹನ್ಯೇತಾಸ್ಯ ಯಜ್ಞಃ ॥ ದ್ವಾದಶ ಏವಾಗ್ನಿ-ಸ್ಸ್ಯಾದಿತ್ಯಾಹುಃ ।
ದ್ವಾದಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ ॥ 82 ॥

ಏಕಾದಶ ಯೂಪಾಃ ॥ ಯದ್ದ್ವಾದಶೋ-ಽಗ್ನಿರ್ಭವತಿ । ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರಃ ।
ಸಂವಁಥ್ಸರೇಣೈವಾಸ್ಮಾ ಅನ್ನಮವರುನ್ಧೇ ॥ ಯದ್ದಶ ಯೂಪಾ ಭವನ್ತಿ । ದಶಾಕ್ಷರಾ ವಿರಾಟ್ । ಅನ್ನಂ-ವಿಁರಾಟ್ । ವಿರಾಜೈವಾನ್ನಾದ್ಯ-ಮವರುನ್ಧೇ ।
ಯ ಏಕಾದಶಃ । ಸ್ತನ ಏವಾಸ್ಯೈ ಸಃ ॥ 83 ॥

ದುಹ ಏವೈನಾ-ನ್ತೇನ ॥ ತದಾಹುಃ ।
ಯದ್ದ್ವಾದಶೋ-ಽಗ್ನಿ-ಸ್ಸ್ಯಾದ್ದ್ವಾದಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮ ಏಕಾದಶ ಯೂಪಾಃ । ಯಥಾ ಸ್ಥೂರಿಣಾ ಯಾಯಾತ್ । ತಾದೃಕ್ತತ್ ॥ ಏಕವಿಗ್ಂಶ ಏವಾಗ್ನಿಃ
ಸ್ಯಾದಿತ್ಯಾಹುಃ । ಏಕವಿಗ್ಂಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ ।
ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ಯೂಪಾಃ । ಯಥಾ ಪ್ರಷ್ಟಿಭಿರ್ಯಾತಿ ।
ತಾದೃಗೇವ ತತ್ ॥ 84 ॥

ಯೋ ವಾ ಅಶ್ವಮೇಧೇ ತಿಸ್ರಃ ಕಕುಭೋ ವೇದ । ಕಕುದ್ಧ ರಾಜ್ಞಾ-ಮ್ಭವತಿ ।
ಏಕವಿಗ್ಂಶೋ-ಽಗ್ನಿರ್ಭವತಿ । ಏಕವಿಗ್ಂಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ । ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ಯೂಪಾಃ ।
ಏತಾ ವಾ ಅಶ್ವಮಧೇ ತಿಸ್ರಃ ಕಕುಭಃ ।
ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ । ಕಕುದ್ಧ ರಾಜ್ಞಾ-ಮ್ಭವತಿ ॥
ಯೋ ವಾ ಅಶ್ವಮೇಧೇ ತ್ರೀಣಿ ಶೀರ್ಷಾಣಿ ವೇದ ।
ಶಿರೋ ಹ ರಾಜ್ಞಾ-ಮ್ಭವತಿ ।
ಏಕವಿಗ್ಂಶೋ-ಽಗ್ನಿರ್ಭವತಿ । ಏಕವಿಗ್ಂಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ । ಏಕವಿಗ್ಂಶತಿರ್ಯೂಪಾಃ ।
ಏತಾನಿ ವಾ ಅಶ್ವಮೇಧೇ ತ್ರೀಣಿ ಶೀರ.ಷಾಣಿ ।
ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ । ಶಿರೋ ಹ ರಾಜ್ಞಾ-ಮ್ಭವತಿ ॥ 85 ॥

(ದ್ವಾದಶ-ಸ್ಸ್ತೋಮಃ-ಸ- ಏವ ತಚ್ - ಛಿರೋ ಹ ರಾಜ್ಞಾ-ಮ್ಭವತಿ ಷಟ್ಚ) (ಅ. 21)
ಅನುವಾಕಂ 22 - ಉಕ್ಥ್ಯಾಖ್ಯೇ ದ್ವಿತೀಯೇ-ಽಹನಿ ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನೇ ಅಶ್ವಸ್ಯೋದ್ರಾತೃತ್ವಮ್
ದೇವಾ ವಾ ಅಶ್ವಮೇಧೇ ಪವಮಾನೇ । ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ನ್ನ ಪ್ರಾಜಾನನ್ನ್ । ತಮಶ್ವಃ ಪ್ರಾಜಾನಾತ್ ।
ಯದಶ್ವಮಧೇ-ಽಶ್ವೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯೇನೋದಞ್ಚೋ ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನಗ್ಂ ಸರ್ಪನ್ತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞಾತ್ಯೈ । ನ ವೈ ಮನುಷ್ಯಃ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಞ್ಜಸಾ ವೇದ ।
ಅಶ್ವೋ ವೈ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಞ್ಜಸಾ ವೇದ ॥ ಯದುದ್ಗಾ-ತೋದ್ಗಾಯೇತ್ । ಯಥಾ-ಽಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞೋ-ಽನ್ಯೇನ ಪಥಾ ಪ್ರತಿಪಾದಯೇತ್ । ತಾದೃಕ್ತತ್ ॥ 86 ॥

ಉದ್ಗಾತಾರ-ಮಪರುದ್ಧ್ಯ । ಅಶ್ವ-ಮುದ್ಗೀಥಾಯ ವೃಣೀತೇ । ಯಥಾ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞೋ-ಽಞ್ಜಸಾ ನಯತಿ ।
ಏವಮೇವೈನಮಶ್ವಃ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಞ್ಜಸಾ ನಯತಿ ॥ ಪುಚ್ಛಮನ್ವಾರಭನ್ತೇ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ॥ ಹಿ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಸಾಮೈವಾಕಃ ।
ಹಿ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಉದ್ಗೀಥ ಏವಾಸ್ಯ ಸಃ ॥ 87 ॥

ವಡಬಾ ಉಪ ರುನ್ಧನ್ತಿ । ಮಿಥುನತ್ವಾಯ ಪ್ರಜಾತ್ಯೈ ।
ಅಥೋ ಯಥೋಪಗಾತಾರ ಉಪಗಾಯನ್ತಿ । ತಾದೃಗೇವ ತತ್ ॥ ಉದಗಾಸೀದಶ್ವೋ ಮೇದ್ಧ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ । ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ ವಾ ಅಶ್ವಃ । ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರುದ್ಗೀಥಃ । ಉದ್ಗೀಥಮೇವಾವರುನ್ಧೇ । ಅಥೋ ಋಖ್ಸಾಮಯೋರೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ ಹಿರಣ್ಯೇನೋಪಾಕರೋತಿ ।
ಜ್ಯೋತಿರ್ವೈ ಹಿರಣ್ಯಮ್ । ಜ್ಯೋತಿರೇವ ಮುಖತೋ ದಧಾತಿ ।
ಯಜಮಾನೇ ಚ ಪ್ರಜಾಸು ಚ । ಅಥೋ ಹಿರಣ್ಯಜ್ಯೋತಿರೇವ ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮೇತಿ ॥ 88 ॥

(ತಥ್ - ಸ - ಉಪಾಕರೋತಿ ಚತ್ವಾರಿ ಚ) (ಅ. 22)
ಅನುವಾಕಂ 23 - ಅಶ್ವೇ ಪರ್ಯಗ್ನ್ಯಪ್ರಯನ್ತಾನಾ-ಮ್ಪಶೂನಾ-ನ್ನಿಯೋಜನಂ
ಪುರುಷೋ ವೈ ಯಜ್ಞಃ । ಯಜ್ಞಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ । ಯದಶ್ವೇ ಪಶೂನ್ನಿಯುಞ್ಜನ್ತಿ ।
ಯಜ್ಞಾದೇವ ತದ್ಯಜ್ಞ-ಮ್ಪ್ರಯುಙ್ಕ್ತೇ ॥ ಅಶ್ವ-ನ್ತೂಪರ-ಙ್ಗೋಮೃಗಮ್ । ತಾನಗ್ನಿಷ್ಠ ಆಲಭತೇ ।
ಸೇನಾಮುಖಮೇವ ತಥ್ಸಗ್ಗ್ಶ್ಯತಿ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜಮುಖ-ಮ್ಭೀಷ್ಮ-ಮ್ಭಾವುಕಮ್ ॥
ಆಗ್ನೇಯ-ಙ್ಕೃಷ್ಣಗ್ರೀವ-ಮ್ಪುರಸ್ತಾ-ಲ್ಲಲಾಟೇ । ಪೂರ್ವಾಗ್ನಿಮೇವ ತ-ಙ್ಕುರುತೇ ॥ 89 ॥

ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪೂರ್ವಾಗ್ನಿ-ಮ್ಪುರಸ್ತಾ-ಥ್ಸ್ಥಾಪಯನ್ತಿ ॥ ಪೌಷ್ಣಮನ್ವಞ್ಚಮ್ । ಅನ್ನಂ-ವೈಁ ಪೂಷಾ । ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪೂರ್ವಾಗ್ನಾ-ವಾಹಾರ್ಯ-ಮಾಹರನ್ತಿ ॥
ಐನ್ದ್ರಾಪೌಷ್ಣ ಮುಪರಿಷ್ಟಾತ್ । ಐನ್ದ್ರೋ ವೈ ರಾಜನ್ಯೋ-ಽನ್ನ-ಮ್ಪೂಷಾ ।
ಅನ್ನಾದ್ಯೇನೈವೈನ-ಮುಭಯತಃ ಪರಿಗೃಹ್ಣಾತಿ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜನ್ಯೋನ್ನಾದೋ ಭಾವುಕಃ ॥
ಆಗ್ನೇಯೌ ಕೃಷ್ಣಗ್ರೀವೌ ಬಾಹುವೋಃ । ಬಾಹುವೋರೇವ ವೀರ್ಯ-ನ್ಧತ್ತೇ ॥ 90 ॥

ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜನ್ಯೋ ಬಾಹುಬಲೀ ಭಾವುಕಃ ॥
ತ್ವಾಷ್ಟ್ರೌ ಲೋಮಶಸಕ್ಥೌ ಸಕ್ಥ್ಯೋಃ ।
ಸಕ್ಥ್ಯೋರೇವ ವೀರ್ಯ-ನ್ಧತ್ತೇ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜನ್ಯ ಊರುಬಲೀ ಭಾವುಕಃ ॥ ಶಿತಿಪೃಷ್ಠೌ ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯೌ ಪೃಷ್ಠೇ ।
ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸ-ಮೇವೋಪರಿಷ್ಟಾದ್ಧತ್ತೇ ।
ಅಥೋ ಕವಚೇ ಏವೈತೇ ಅಭಿತಃ ಪರ್ಯೂಹತೇ ।
ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜನ್ಯಃ ಸನ್ನದ್ಧೋ ವೀರ್ಯ-ಙ್ಕರೋತಿ ॥ ಧಾತ್ರೇ ಪೃಷೋದರ-ಮಧಸ್ತಾತ್ ।
ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಮೇವೈತಾ-ಙ್ಕುರುತೇ ।
ಅಥೋ ಇಯಂ-ವೈಁ ಧಾತಾ ।
ಅಸ್ಯಾಮೇವ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ ಸೌರ್ಯ-ಮ್ಬಲಕ್ಷ-ಮ್ಪುಚ್ಛೇ । ಉಥ್ಸೇಧಮೇವ ತ-ಙ್ಕುರುತೇ ।
ತಸ್ಮಾದುಥ್ಸೇಧ-ಮ್ಭಯೇ ಪ್ರಜಾ
ಅಭಿಸಗ್ಗ್ಶ್ರಯನ್ತಿ ॥ 91 ॥
(ಕುರುತೇ - ಧತ್ತೇ - ಕುರುತೇ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 23)
(ಸಾಗ್ರಂಹಣ್ಯಾ - ಚತುಷ್ಟಯ್ಯೋ - ಯೋ ವೈ - ಯಃ ಪಿತು - ಶ್ಚತ್ವಾರಾ - ಯಥಾ ನಿಕ್ತಮ್ - ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ತ್ವಾ- ಯಥಾ ಪ್ರೋಕ್ಷಿತಂ - ವಿಭೂರಾಹ- ಪ್ರಜಾಪತಿರಕಾಮಯತಾಶ್ವಮೇಧೇನ - ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ನ ಕಿಞ್ಚ ನ - ಸಾವಿತ್ರ - ಮಾ ಬ್ರಹ್ಮನ್ - ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರ್ದೇವೇಭ್ಯಃ - ಪ್ರಜಾಪತಿ ರಕ್ಷಾಗ್ಂಸಿ - ಪ್ರಜಾಪತಿಮೀಫ್ಸತಿ - ವಿಭುರಶ್ವನಾಮಾನ್ಯ - ಮ್ಭಾಗ್ - ಸ್ಯೇಕಯೂಪೋ - ರಾಜ್ಜುದಾಲ - ಮೇಕವಿಗ್ಂಶೋ - ದೇವಾಃ - ಪುರುಷ ಸ್ತ್ರಯೋವಿಗ್ಂಶತಿಃ)
(ಸಾಗ್ರಂಹಣ್ಯಾ - ತಸ್ಮಾದಶ್ವಮೇಧಯಾಜೀ - ಯ-ತ್ಪರಿಮಿತಾ - ಯ-ದ್ಯಜ್ಞಮುಖೇ - ಯೋ ದೀಕ್ಷಾಮ್ - ದೇವಾನೇವ - ತ್ರಯ ಇಮೇ - ಸಿತಾಯ - ಪ್ರಾಣಾಪಾನಾವೇವಾಸ್ಮಿನ್ - ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜನ್ಯ ಏಕನವತಿಃ)
(ಸಾಗ್ರಂಹಣ್ಯಾ - ಸಗ್ಗ್ಶ್ರಯನ್ತಿ)
॥ ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥
॥ ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ತೃತೀಯಾಷ್ಟಕೇ ಅಷ್ಟಮಃ ಪ್ರಪಾಠಕ-ಸ್ಸಮಾಪ್ತಃ ॥
+++++++++++++++++++++++++++