কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযা-ম্প্ৰথমকাণ্ডে পঞ্চমঃ প্ৰশ্নঃ - পুনৰাধানং
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আসন্তে দেৱা ৱিজযমুপযন্তো ঽগ্নৌ ৱামং-ৱঁসু স-ন্ন্যদধতেদমু নো ভৱিষ্যতি যদি নো জেষ্যন্তীতি তদগ্নিৰ্ন্যকামযত তেনাপাক্ৰাম-ত্তদ্দেৱা ৱিজিত্যাৱৰুৰুথ্সমানা অন্ৱায-ন্তদস্য সহসা-ঽঽদিথ্সন্ত সো ঽৰোদীদ্যদৰোদী-ত্ত-দ্ৰুদ্ৰস্য ৰুদ্ৰত্ৱং-যঁদশ্ৰ্ৱশীযত ত- [তত্, ৰজতগ্ং] 1
দ্ৰজতগ্ং হিৰণ্যমভৱ-ত্তস্মা-দ্ৰজতগ্ং হিৰণ্য-মদক্ষিণ্য-মশ্ৰুজগ্ং হি যো বৰ্হিষি দদাতি পুৰা-ঽস্য সংৱঁথ্সৰা-দ্গৃহে ৰুদন্তি তস্মা-দ্বৰ্হিষি ন দেযগ্ং সো-ঽগ্নিৰব্ৰৱী-দ্ভাগ্যসান্যথ ৱ ইদমিতি পুনৰাধেয-ন্তে কেৱলমিত্যব্ৰুৱ-ন্নৃদ্ধ্নৱ-ত্খলু স ইত্যব্ৰৱীদ্যো মদ্দেৱত্য-মগ্নি-মাদধাতা ইতি ত-ম্পূষা-ঽঽধত্ত তেন [ ] 2
পূষা-ঽঽৰ্ধ্নো-ত্তস্মা-ত্পৌষ্ণাঃ পশৱ উচ্যন্তে ত-ন্ত্ৱষ্টা-ঽঽধত্ত তেন ত্ৱষ্টা-ঽঽৰ্ধ্নো-ত্তস্মা-ত্ত্ৱাষ্ট্ৰাঃ পশৱ উচ্যন্তে ত-ম্মনুৰা-ঽধত্ত তেন মনুৰাৰ্ধ্নো-ত্তস্মান্মানৱ্যঃ প্ৰজা উচ্যন্তে ত-ন্ধাতা-ঽঽধত্ত তেন ধাতা-ঽঽৰ্ধ্নো-থ্সংৱঁথ্সৰো ৱৈ ধাতা তস্মা-থ্সংৱঁথ্সৰ-ম্প্ৰজাঃ পশৱো-ঽনু প্ৰ জাযন্তে য এৱ-ম্পুনৰাধেযস্যৰ্ধিং-ৱেঁদ- [এৱ-ম্পুনৰাধেযস্যৰ্ধিং-ৱেঁদ, ঋধ্নোত্যেৱ] 3
-ৰ্ধ্নোত্যেৱ যো-ঽস্যৈৱ-ম্বন্ধুতাং-ৱেঁদ বন্ধুমা-ন্ভৱতি ভাগধেযং-ৱাঁ অগ্নিৰাহিত ইচ্ছমানঃ প্ৰজা-ম্পশূন্ যজমানস্যোপ দোদ্ৰাৱোদ্ৱাস্য পুনৰা দধীত ভাগধেযেনৈৱৈনগ্ং সমৰ্ধযত্যথো শান্তিৰেৱাস্যৈষা পুনৰ্ৱস্ৱোৰা দধীতৈতদ্ৱৈ পুনৰাধেযস্য নক্ষত্ৰং-যঁ-ত্পুনৰ্ৱসূ স্ৱাযামেৱৈন-ন্দেৱতাযামাধায ব্ৰহ্মৱৰ্চসী ভৱতি দৰ্ভৈ ৰা দধাত্যযাতযামত্ৱায দৰ্ভৈৰা দধাত্যদ্ভ্য এৱৈনমোষধীভ্যো ঽৱৰুদ্ধ্যা ঽঽধত্তে পঞ্চকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি পঞ্চ ৱা ঋতৱ ঋতুভ্য এৱৈনমৱৰুদ্ধ্যা ঽঽধত্তে ॥ 4 ॥
দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আসন্তে দেৱা ৱিজযমুপযন্তো ঽগ্নৌ ৱামং-ৱঁসু স-ন্ন্যদধতেদমু নো ভৱিষ্যতি যদি নো জেষ্যন্তীতি তদগ্নিৰ্ন্যকামযত তেনাপাক্ৰাম-ত্তদ্দেৱা ৱিজিত্যাৱৰুৰুথ্সমানা অন্ৱায-ন্তদস্য সহসা-ঽঽদিথ্সন্ত সো ঽৰোদীদ্যদৰোদী-ত্ত-দ্ৰুদ্ৰস্য ৰুদ্ৰত্ৱং-যঁদশ্ৰ্ৱশীযত ত- [তত্, ৰজতগ্ং] 1
দ্ৰজতগ্ং হিৰণ্যমভৱ-ত্তস্মা-দ্ৰজতগ্ং হিৰণ্য-মদক্ষিণ্য-মশ্ৰুজগ্ং হি যো বৰ্হিষি দদাতি পুৰা-ঽস্য সংৱঁথ্সৰা-দ্গৃহে ৰুদন্তি তস্মা-দ্বৰ্হিষি ন দেযগ্ং সো-ঽগ্নিৰব্ৰৱী-দ্ভাগ্যসান্যথ ৱ ইদমিতি পুনৰাধেয-ন্তে কেৱলমিত্যব্ৰুৱ-ন্নৃদ্ধ্নৱ-ত্খলু স ইত্যব্ৰৱীদ্যো মদ্দেৱত্য-মগ্নি-মাদধাতা ইতি ত-ম্পূষা-ঽঽধত্ত তেন [ ] 2
পূষা-ঽঽৰ্ধ্নো-ত্তস্মা-ত্পৌষ্ণাঃ পশৱ উচ্যন্তে ত-ন্ত্ৱষ্টা-ঽঽধত্ত তেন ত্ৱষ্টা-ঽঽৰ্ধ্নো-ত্তস্মা-ত্ত্ৱাষ্ট্ৰাঃ পশৱ উচ্যন্তে ত-ম্মনুৰা-ঽধত্ত তেন মনুৰাৰ্ধ্নো-ত্তস্মান্মানৱ্যঃ প্ৰজা উচ্যন্তে ত-ন্ধাতা-ঽঽধত্ত তেন ধাতা-ঽঽৰ্ধ্নো-থ্সংৱঁথ্সৰো ৱৈ ধাতা তস্মা-থ্সংৱঁথ্সৰ-ম্প্ৰজাঃ পশৱো-ঽনু প্ৰ জাযন্তে য এৱ-ম্পুনৰাধেযস্যৰ্ধিং-ৱেঁদ- [এৱ-ম্পুনৰাধেযস্যৰ্ধিং-ৱেঁদ, ঋধ্নোত্যেৱ] 3
-ৰ্ধ্নোত্যেৱ যো-ঽস্যৈৱ-ম্বন্ধুতাং-ৱেঁদ বন্ধুমা-ন্ভৱতি ভাগধেযং-ৱাঁ অগ্নিৰাহিত ইচ্ছমানঃ প্ৰজা-ম্পশূন্ যজমানস্যোপ দোদ্ৰাৱোদ্ৱাস্য পুনৰা দধীত ভাগধেযেনৈৱৈনগ্ং সমৰ্ধযত্যথো শান্তিৰেৱাস্যৈষা পুনৰ্ৱস্ৱোৰা দধীতৈতদ্ৱৈ পুনৰাধেযস্য নক্ষত্ৰং-যঁ-ত্পুনৰ্ৱসূ স্ৱাযামেৱৈন-ন্দেৱতাযামাধায ব্ৰহ্মৱৰ্চসী ভৱতি দৰ্ভৈ ৰা দধাত্যযাতযামত্ৱায দৰ্ভৈৰা দধাত্যদ্ভ্য এৱৈনমোষধীভ্যো ঽৱৰুদ্ধ্যা ঽঽধত্তে পঞ্চকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি পঞ্চ ৱা ঋতৱ ঋতুভ্য এৱৈনমৱৰুদ্ধ্যা ঽঽধত্তে ॥ 4 ॥
(অশীযত তত্- তেন-ৱেদ- দৰ্ভৈঃ পঞ্চৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 1)
পৰা ৱা এষ যজ্ঞ-ম্পশূন্ ৱপতি যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে পঞ্চকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ পাঙ্ক্তাঃ পশৱো যজ্ঞমেৱ পশূনৱ ৰুন্ধে ৱীৰহা ৱা এষ দেৱানাং-যোঁ-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে ন ৱা এতস্য ব্ৰাহ্মণা ঋতাযৱঃ পুৰা-ঽন্নমক্ষ-ন্পঙ্ক্ত্যো যাজ্যানুৱাক্যা ভৱন্তি পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ পাঙ্ক্তঃ পুৰুষো দেৱানেৱ ৱীৰ-ন্নিৰৱদাযাগ্নি-ম্পুনৰা [পুনৰা, ধত্তে শতাক্ষৰা ভৱন্তি] 5
ধত্তে শতাক্ষৰা ভৱন্তি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতি তিষ্ঠতি যদ্ৱা অগ্নিৰাহিতো নৰ্ধ্যতে জ্যাযো ভাগধেয-ন্নিকামযমানো যদাগ্নেযগ্ং সৰ্ৱ-ম্ভৱতি সৈৱাস্যৰ্ধি-স্সং-ৱাঁ এতস্য গৃহে ৱাক্ সৃজ্যতে যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে স ৱাচগ্ং সগ্ংসৃষ্টাং-যঁজমান ঈশ্ৱৰো-ঽনু পৰাভৱিতো-ৰ্ৱিভক্তযো ভৱন্তি ৱাচো ৱিধৃত্যৈ যজমানস্যা-ঽপৰাভাৱায [-ঽপৰাভাৱায, ৱিভক্তি-ঙ্কৰোতি] 6
ৱিভক্তি-ঙ্কৰোতি ব্ৰহ্মৈৱ তদকৰুপাগ্ংশু যজতি যথা ৱামং-ৱঁসু ৱিৱিদানো গূহতি তাদৃগেৱ তদগ্নি-ম্প্ৰতি স্ৱিষ্টকৃত-ন্নিৰাহ যথা ৱামং-ৱঁসু ৱিৱিদানঃ প্ৰকাশ-ঞ্জিগমিষতি তাদৃগেৱ তদ্ৱিভক্তিমুক্ত্ৱা প্ৰযাজেন ৱষট্কৰোত্যাযতনাদেৱ নৈতি যজমানো ৱৈ পুৰোডাশঃ পশৱ এতে আহুতী যদভিতঃ পুৰোডাশমেতে আহুতী [ ] 7
জুহোতি যজমানমেৱোভযতঃ পশুভিঃ পৰি গৃহ্ণাতি কৃতযজু-স্সম্ভৃতসম্ভাৰ ইত্যাহুৰ্ন সম্ভৃত্যা-স্সম্ভাৰা ন যজুঃ কৰ্তৱ্যমিত্যথো খলু সম্ভৃত্যা এৱ সম্ভাৰাঃ কৰ্তৱ্যং-যঁজু-ৰ্যজ্ঞস্য সমৃদ্ধ্যৈ পুনৰ্নিষ্কৃতো ৰথো দক্ষিণা পুনৰুথ্স্যূতং-ৱাঁসঃ পুনৰুথ্সৃষ্টো-ঽনড্ৱা-ন্পুনৰাধেযস্য সমৃদ্ধ্যৈ সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা ইত্যগ্নিহোত্ৰ-ঞ্জুহোতি যত্ৰযত্ৰৈৱাস্য ন্যক্ত-ন্তত [ন্যক্ত-ন্ততঃ, এৱৈনমৱ ৰুন্ধে] 8
এৱৈনমৱ ৰুন্ধে ৱীৰহা ৱা এষ দেৱানাং-যোঁ-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে তস্য ৱৰুণ এৱৰ্ণযাদাগ্নিৱাৰুণ-মেকাদশকপালমনু নিৰ্ৱপেদ্য-ঞ্চৈৱ হন্তি যশ্চাস্যৰ্ণযাত্তৌ ভাগধেযেন প্ৰীণাতি না-ঽঽৰ্তিমাৰ্চ্ছতি যজমানঃ ॥ 9 ॥
পৰা ৱা এষ যজ্ঞ-ম্পশূন্ ৱপতি যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে পঞ্চকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ পাঙ্ক্তাঃ পশৱো যজ্ঞমেৱ পশূনৱ ৰুন্ধে ৱীৰহা ৱা এষ দেৱানাং-যোঁ-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে ন ৱা এতস্য ব্ৰাহ্মণা ঋতাযৱঃ পুৰা-ঽন্নমক্ষ-ন্পঙ্ক্ত্যো যাজ্যানুৱাক্যা ভৱন্তি পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ পাঙ্ক্তঃ পুৰুষো দেৱানেৱ ৱীৰ-ন্নিৰৱদাযাগ্নি-ম্পুনৰা [পুনৰা, ধত্তে শতাক্ষৰা ভৱন্তি] 5
ধত্তে শতাক্ষৰা ভৱন্তি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতি তিষ্ঠতি যদ্ৱা অগ্নিৰাহিতো নৰ্ধ্যতে জ্যাযো ভাগধেয-ন্নিকামযমানো যদাগ্নেযগ্ং সৰ্ৱ-ম্ভৱতি সৈৱাস্যৰ্ধি-স্সং-ৱাঁ এতস্য গৃহে ৱাক্ সৃজ্যতে যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে স ৱাচগ্ং সগ্ংসৃষ্টাং-যঁজমান ঈশ্ৱৰো-ঽনু পৰাভৱিতো-ৰ্ৱিভক্তযো ভৱন্তি ৱাচো ৱিধৃত্যৈ যজমানস্যা-ঽপৰাভাৱায [-ঽপৰাভাৱায, ৱিভক্তি-ঙ্কৰোতি] 6
ৱিভক্তি-ঙ্কৰোতি ব্ৰহ্মৈৱ তদকৰুপাগ্ংশু যজতি যথা ৱামং-ৱঁসু ৱিৱিদানো গূহতি তাদৃগেৱ তদগ্নি-ম্প্ৰতি স্ৱিষ্টকৃত-ন্নিৰাহ যথা ৱামং-ৱঁসু ৱিৱিদানঃ প্ৰকাশ-ঞ্জিগমিষতি তাদৃগেৱ তদ্ৱিভক্তিমুক্ত্ৱা প্ৰযাজেন ৱষট্কৰোত্যাযতনাদেৱ নৈতি যজমানো ৱৈ পুৰোডাশঃ পশৱ এতে আহুতী যদভিতঃ পুৰোডাশমেতে আহুতী [ ] 7
জুহোতি যজমানমেৱোভযতঃ পশুভিঃ পৰি গৃহ্ণাতি কৃতযজু-স্সম্ভৃতসম্ভাৰ ইত্যাহুৰ্ন সম্ভৃত্যা-স্সম্ভাৰা ন যজুঃ কৰ্তৱ্যমিত্যথো খলু সম্ভৃত্যা এৱ সম্ভাৰাঃ কৰ্তৱ্যং-যঁজু-ৰ্যজ্ঞস্য সমৃদ্ধ্যৈ পুনৰ্নিষ্কৃতো ৰথো দক্ষিণা পুনৰুথ্স্যূতং-ৱাঁসঃ পুনৰুথ্সৃষ্টো-ঽনড্ৱা-ন্পুনৰাধেযস্য সমৃদ্ধ্যৈ সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা ইত্যগ্নিহোত্ৰ-ঞ্জুহোতি যত্ৰযত্ৰৈৱাস্য ন্যক্ত-ন্তত [ন্যক্ত-ন্ততঃ, এৱৈনমৱ ৰুন্ধে] 8
এৱৈনমৱ ৰুন্ধে ৱীৰহা ৱা এষ দেৱানাং-যোঁ-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে তস্য ৱৰুণ এৱৰ্ণযাদাগ্নিৱাৰুণ-মেকাদশকপালমনু নিৰ্ৱপেদ্য-ঞ্চৈৱ হন্তি যশ্চাস্যৰ্ণযাত্তৌ ভাগধেযেন প্ৰীণাতি না-ঽঽৰ্তিমাৰ্চ্ছতি যজমানঃ ॥ 9 ॥
(আ-ঽপৰাভাৱায-পুৰোডাশমেতে-আহুতী-ততঃ -ষটত্ৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 2)
ভূমি-ৰ্ভূম্না দ্যৌ-ৰ্ৱৰিণা-ঽন্তৰিক্ষ-ম্মহিত্ৱা । উপস্থে তে দেৱ্যদিতে ঽগ্নিমন্নাদমন্নাদ্যাযা-ঽঽদধে ॥ আ-ঽয-ঙ্গৌঃ পৃশ্ঞিৰক্ৰমীদসন-ন্মাতৰ-ম্পুনঃ । পিতৰ-ঞ্চ প্ৰযন্-থ্সুৱঃ ॥ ত্ৰিগ্ংশদ্ধাম ৱি ৰাজতি ৱা-ক্পতঙ্গায শিশ্ৰিযে । প্ৰত্যস্য ৱহ দ্যুভিঃ ॥ অস্য প্ৰাণাদপানত্যন্তশ্চৰতি ৰোচনা । ৱ্যখ্য-ন্মহিষ-স্সুৱঃ ॥ যত্ত্ৱা [ ] 10
ক্ৰুদ্ধঃ পৰোৱপ মন্যুনা যদৱৰ্ত্যা । সুকল্পমগ্নে তত্তৱ পুনস্ত্ৱোদ্দীপযামসি ॥যত্তে মন্যুপৰোপ্তস্য পৃথিৱীমনু দদ্ধ্ৱসে । আদিত্যা ৱিশ্ৱে তদ্দেৱা ৱসৱশ্চ সমাভৰন্ন্ ॥ মনো জ্যোতি-ৰ্জুষতামাজ্যং-ৱিঁচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাতু । বৃহস্পতিস্তনুতামিম-ন্নো ৱিশ্ৱে দেৱা ইহ মাদযন্তাম্ ॥ সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা-স্সপ্ত- [জিহ্ৱা-স্সপ্ত, ঋষয-স্সপ্ত ধাম] 11
-ৰ্ষয-স্সপ্ত ধাম প্ৰিযাণি । সপ্ত হোত্ৰা-স্সপ্তধা ত্ৱা যজন্তি সপ্ত যোনীৰা পৃণস্ৱা ঘৃতেন ॥ পুনৰূৰ্জা নি ৱৰ্তস্ৱ পুনৰগ্ন ইষা-ঽঽযুষা । পুনৰ্নঃ পাহি ৱিশ্ৱতঃ ॥ সহ ৰয্যা নি ৱৰ্তস্ৱাগ্নে পিন্ৱস্ৱ ধাৰযা । ৱিশ্ৱফ্স্নিযা ৱিশ্ৱতস্পৰি ॥ লেক-স্সলেক-স্সুলেকস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু কেত-স্সকেত-স্সুকেতস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু ৱিৱস্ৱাগ্ং অদিতি-ৰ্দেৱজূতিস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু ॥ 12 ॥
ভূমি-ৰ্ভূম্না দ্যৌ-ৰ্ৱৰিণা-ঽন্তৰিক্ষ-ম্মহিত্ৱা । উপস্থে তে দেৱ্যদিতে ঽগ্নিমন্নাদমন্নাদ্যাযা-ঽঽদধে ॥ আ-ঽয-ঙ্গৌঃ পৃশ্ঞিৰক্ৰমীদসন-ন্মাতৰ-ম্পুনঃ । পিতৰ-ঞ্চ প্ৰযন্-থ্সুৱঃ ॥ ত্ৰিগ্ংশদ্ধাম ৱি ৰাজতি ৱা-ক্পতঙ্গায শিশ্ৰিযে । প্ৰত্যস্য ৱহ দ্যুভিঃ ॥ অস্য প্ৰাণাদপানত্যন্তশ্চৰতি ৰোচনা । ৱ্যখ্য-ন্মহিষ-স্সুৱঃ ॥ যত্ত্ৱা [ ] 10
ক্ৰুদ্ধঃ পৰোৱপ মন্যুনা যদৱৰ্ত্যা । সুকল্পমগ্নে তত্তৱ পুনস্ত্ৱোদ্দীপযামসি ॥যত্তে মন্যুপৰোপ্তস্য পৃথিৱীমনু দদ্ধ্ৱসে । আদিত্যা ৱিশ্ৱে তদ্দেৱা ৱসৱশ্চ সমাভৰন্ন্ ॥ মনো জ্যোতি-ৰ্জুষতামাজ্যং-ৱিঁচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাতু । বৃহস্পতিস্তনুতামিম-ন্নো ৱিশ্ৱে দেৱা ইহ মাদযন্তাম্ ॥ সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা-স্সপ্ত- [জিহ্ৱা-স্সপ্ত, ঋষয-স্সপ্ত ধাম] 11
-ৰ্ষয-স্সপ্ত ধাম প্ৰিযাণি । সপ্ত হোত্ৰা-স্সপ্তধা ত্ৱা যজন্তি সপ্ত যোনীৰা পৃণস্ৱা ঘৃতেন ॥ পুনৰূৰ্জা নি ৱৰ্তস্ৱ পুনৰগ্ন ইষা-ঽঽযুষা । পুনৰ্নঃ পাহি ৱিশ্ৱতঃ ॥ সহ ৰয্যা নি ৱৰ্তস্ৱাগ্নে পিন্ৱস্ৱ ধাৰযা । ৱিশ্ৱফ্স্নিযা ৱিশ্ৱতস্পৰি ॥ লেক-স্সলেক-স্সুলেকস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু কেত-স্সকেত-স্সুকেতস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু ৱিৱস্ৱাগ্ং অদিতি-ৰ্দেৱজূতিস্তে ন আদিত্যা আজ্য-ঞ্জুষাণা ৱিযন্তু ॥ 12 ॥
(ত্ৱা-জিহ্ৱা-স্সপ্ত-সুকেতস্তে ন-স্ত্ৰযোদশ চ ) (অ. 3)
ভূমি-ৰ্ভূম্না দ্যৌ-ৰ্ৱৰিণেত্যাহা-ঽঽশিষৈৱৈনমা ধত্তে সৰ্পা ৱৈ জীৰ্যন্তো ঽমন্যন্ত স এত-ঙ্কসৰ্ণীৰঃ কাদ্ৰৱেযো মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ তে জীৰ্ণাস্তনূৰপাঘ্নত সৰ্পৰাজ্ঞিযা ঋগ্ভি-ৰ্গাৰ্হপত্যমা দধাতি পুনৰ্নৱমেৱৈনমজৰ-ঙ্কৃত্ৱা ঽঽধত্তে-ঽথো পূতমেৱ পৃথিৱীমন্নাদ্য-ন্নোপা-ঽনমথ্সৈত- [নোপা-ঽনমথ্সৈতম্, মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ] 13
-ম্মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ তামন্নাদ্য-মুপানমদ্যথ্ -সৰ্পৰাজ্ঞিযা ঋগ্ভি-ৰ্গাৰ্হপত্য-মাদধাত্যন্নাদ্যস্যাৱৰুদ্ধ্যা অথো অস্যামেৱৈন-ম্প্ৰতিষ্ঠিতমা ধত্তে যত্ত্ৱা ক্ৰুদ্ধঃ পৰোৱপেত্যাহাপহ্নুত এৱাস্মৈ ত-ত্পুনস্ত্ৱোদ্দীপযামসীত্যাহ সমিন্ধ এৱৈনং-যঁত্তে মন্যুপৰোপ্তস্যেত্যাহ দেৱতাভিৰেৱৈ- [দেৱতাভিৰেৱ, এনগ্ং স-ম্ভৰতি ৱি ৱা] 14
-নগ্ং স-ম্ভৰতি ৱি ৱা এতস্য যজ্ঞশ্ছিদ্যতে যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে বৃহস্পতিৱত্যৰ্চোপ তিষ্ঠতে ব্ৰহ্ম ৱৈ দেৱানা-ম্বৃহস্পতি-ৰ্ব্ৰহ্মণৈৱ যজ্ঞগ্ং স-ন্দধাতি ৱিচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাত্ৱিত্যাহ সন্তত্যৈ ৱিশ্ৱে দেৱা ইহ মাদযন্তামিত্যাহ সন্তত্যৈৱ যজ্ঞ-ন্দেৱেভ্যো-ঽনু দিশতি সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা [জিহ্ৱাঃ, ইত্যাহ] 15
ইত্যাহ সপ্তসপ্ত ৱৈ সপ্তধা-ঽগ্নেঃ প্ৰিযাস্তনুৱস্তা এৱাৱ ৰুন্ধে পুনৰূৰ্জা সহ ৰয্যেত্যভিতঃ পুৰোডাশমাহুতী জুহোতি যজমানমেৱোৰ্জা চ ৰয্যা চোভযতঃ পৰি গৃহ্ণাত্যাদিত্যা ৱা অস্মাল্লোকাদমুং-লোঁকমায-ন্তে-ঽমুষ্মিন্ ঁলোকে ৱ্যতৃষ্য-ন্ত ইমং-লোঁক-ম্পুনৰভ্যৱেত্যা ঽগ্নিমাধাযৈ-তান্. হোমানজুহৱুস্ত আৰ্ধ্নুৱ-ন্তে সুৱৰ্গং-লোঁকমাযন্. যঃ পৰাচীন-ম্পুনৰাধেযাদগ্নিমাদধীত স এতান্. হোমান্ জুহুযাদ্যামেৱা-ঽঽদিত্যা ঋদ্ধিমাৰ্ধ্নুৱ-ন্তামেৱৰ্ধ্নোতি ॥ 16 ॥
ভূমি-ৰ্ভূম্না দ্যৌ-ৰ্ৱৰিণেত্যাহা-ঽঽশিষৈৱৈনমা ধত্তে সৰ্পা ৱৈ জীৰ্যন্তো ঽমন্যন্ত স এত-ঙ্কসৰ্ণীৰঃ কাদ্ৰৱেযো মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ তে জীৰ্ণাস্তনূৰপাঘ্নত সৰ্পৰাজ্ঞিযা ঋগ্ভি-ৰ্গাৰ্হপত্যমা দধাতি পুনৰ্নৱমেৱৈনমজৰ-ঙ্কৃত্ৱা ঽঽধত্তে-ঽথো পূতমেৱ পৃথিৱীমন্নাদ্য-ন্নোপা-ঽনমথ্সৈত- [নোপা-ঽনমথ্সৈতম্, মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ] 13
-ম্মন্ত্ৰমপশ্য-ত্ততো ৱৈ তামন্নাদ্য-মুপানমদ্যথ্ -সৰ্পৰাজ্ঞিযা ঋগ্ভি-ৰ্গাৰ্হপত্য-মাদধাত্যন্নাদ্যস্যাৱৰুদ্ধ্যা অথো অস্যামেৱৈন-ম্প্ৰতিষ্ঠিতমা ধত্তে যত্ত্ৱা ক্ৰুদ্ধঃ পৰোৱপেত্যাহাপহ্নুত এৱাস্মৈ ত-ত্পুনস্ত্ৱোদ্দীপযামসীত্যাহ সমিন্ধ এৱৈনং-যঁত্তে মন্যুপৰোপ্তস্যেত্যাহ দেৱতাভিৰেৱৈ- [দেৱতাভিৰেৱ, এনগ্ং স-ম্ভৰতি ৱি ৱা] 14
-নগ্ং স-ম্ভৰতি ৱি ৱা এতস্য যজ্ঞশ্ছিদ্যতে যো-ঽগ্নিমুদ্ৱাসযতে বৃহস্পতিৱত্যৰ্চোপ তিষ্ঠতে ব্ৰহ্ম ৱৈ দেৱানা-ম্বৃহস্পতি-ৰ্ব্ৰহ্মণৈৱ যজ্ঞগ্ং স-ন্দধাতি ৱিচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাত্ৱিত্যাহ সন্তত্যৈ ৱিশ্ৱে দেৱা ইহ মাদযন্তামিত্যাহ সন্তত্যৈৱ যজ্ঞ-ন্দেৱেভ্যো-ঽনু দিশতি সপ্ত তে অগ্নে সমিধঃ সপ্ত জিহ্ৱা [জিহ্ৱাঃ, ইত্যাহ] 15
ইত্যাহ সপ্তসপ্ত ৱৈ সপ্তধা-ঽগ্নেঃ প্ৰিযাস্তনুৱস্তা এৱাৱ ৰুন্ধে পুনৰূৰ্জা সহ ৰয্যেত্যভিতঃ পুৰোডাশমাহুতী জুহোতি যজমানমেৱোৰ্জা চ ৰয্যা চোভযতঃ পৰি গৃহ্ণাত্যাদিত্যা ৱা অস্মাল্লোকাদমুং-লোঁকমায-ন্তে-ঽমুষ্মিন্ ঁলোকে ৱ্যতৃষ্য-ন্ত ইমং-লোঁক-ম্পুনৰভ্যৱেত্যা ঽগ্নিমাধাযৈ-তান্. হোমানজুহৱুস্ত আৰ্ধ্নুৱ-ন্তে সুৱৰ্গং-লোঁকমাযন্. যঃ পৰাচীন-ম্পুনৰাধেযাদগ্নিমাদধীত স এতান্. হোমান্ জুহুযাদ্যামেৱা-ঽঽদিত্যা ঋদ্ধিমাৰ্ধ্নুৱ-ন্তামেৱৰ্ধ্নোতি ॥ 16 ॥
(সৈতং-দেৱতাভিৰেৱ-জিহ্ৱা-এতান্-পঞ্চৱিগ্ংশতিশ্চ ) (অ. 4)
উপপ্ৰযন্তো অদ্ধ্ৱৰ-ম্মন্ত্ৰং-ৱোঁচেমাগ্নযে । আৰে অস্মে চ শৃণ্ৱতে ॥ অস্য প্ৰত্নামনু দ্যুতগ্ং শুক্ৰ-ন্দুদুহ্ৰে অহ্ৰযঃ । পযঃ সহস্ৰসামৃষিম্ ॥ অগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা দিৱঃ ককুত্পতিঃ পৃথিৱ্যা অযম্ । অপাগ্ং ৰেতাগ্ংসি জিন্ৱতি ॥ অযমিহ প্ৰথমো ধাযি ধাতৃভিৰ্ হোতা যজিষ্ঠো অধ্ৱৰেষ্ৱীড্যঃ ॥ যমপ্নৱানো ভৃগৱো ৱিৰুৰুচুৰ্ৱনেষু চিত্ৰং-ৱিঁভুৱং-ৱিঁশেৱিশে ॥ উভা ৱামিন্দ্ৰাগ্নী আহুৱদ্ধ্যা [আহুৱদ্ধ্যৈ, উভা] 17
উভা ৰাধস-স্সহ মাদযদ্ধ্যৈ । উভা দাতাৰাৱিষাগ্ং ৰযীণামুভা ৱাজস্য সাতযে হুৱে ৱাম্ ॥ অয-ন্তে যোনিৰ্-ঋত্ৱিযো যতো জাতো অৰোচথাঃ । ত-ঞ্জানন্নগ্ন আ ৰোহাথা নো ৱৰ্ধযা ৰযিম্ ॥ অগ্ন আযূগ্ংষি পৱস আ সুৱোৰ্জমিষ-ঞ্চ নঃ । আৰে বাধস্ৱ দুচ্ছুনাম্ ॥ অগ্নে পৱস্ৱ স্ৱপা অস্মে ৱৰ্চঃ সুৱীৰ্যম্ । দধত্পোষগ্ং ৰযি- [ৰযিম্, ম্মযি ।] 18
-ম্মযি ॥ অগ্নে পাৱক ৰোচিষা মন্দ্ৰযা দেৱ জিহ্ৱযা । আ দেৱান্. ৱক্ষি যক্ষি চ ॥ স নঃ পাৱক দীদিৱো-ঽগ্নে দেৱাগ্ং ইহা ঽঽৱহ । উপ যজ্ঞগ্ং হৱিশ্চ নঃ ॥ অগ্নি-শ্শুচিৱ্ৰততম-শ্শুচি-ৰ্ৱিপ্ৰ-শ্শুচিঃ কৱিঃ । শুচী ৰোচত আহুতঃ ॥ উদগ্নে শুচযস্তৱ শুক্ৰা ভ্ৰাজন্ত ঈৰতে । তৱ জ্যোতীগ্ষ্যৰ্চযঃ ॥ আযুৰ্দা অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে [অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে, দেহি ৱৰ্চোদা] 19
দেহি ৱৰ্চোদা অগ্নে-ঽসি ৱৰ্চো মে দেহি তনূপা অগ্নে-ঽসি তনুৱ-ম্মে পাহ্যগ্নে যন্মে তনুৱা ঊন-ন্তন্ম আ পৃণ চিত্ৰাৱসো স্ৱস্তি তে পাৰমশীযেন্ধানাস্ত্ৱা শতগ্ং হিমা দ্যুমন্ত-স্সমিধীমহি ৱযস্ৱন্তো ৱযস্কৃতং-যঁশস্ৱন্তো যশস্কৃতগ্ং সুৱীৰাসো অদাভ্যম্ । অগ্নে সপত্নদম্ভনং-ৱঁৰ্ষিষ্ঠে অধি নাকে ॥ স-ন্ত্ৱমগ্নে সূৰ্যস্য ৱৰ্চসা ঽগথা-স্সমৃষীণাগ্ স্তুতেন স-ম্প্ৰিযেণ ধাম্না । ত্ৱমগ্নে সূৰ্যৱৰ্চা অসি স-ম্মামাযুষা ৱৰ্চসা প্ৰজযা সৃজ ॥ 20 ॥
উপপ্ৰযন্তো অদ্ধ্ৱৰ-ম্মন্ত্ৰং-ৱোঁচেমাগ্নযে । আৰে অস্মে চ শৃণ্ৱতে ॥ অস্য প্ৰত্নামনু দ্যুতগ্ং শুক্ৰ-ন্দুদুহ্ৰে অহ্ৰযঃ । পযঃ সহস্ৰসামৃষিম্ ॥ অগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা দিৱঃ ককুত্পতিঃ পৃথিৱ্যা অযম্ । অপাগ্ং ৰেতাগ্ংসি জিন্ৱতি ॥ অযমিহ প্ৰথমো ধাযি ধাতৃভিৰ্ হোতা যজিষ্ঠো অধ্ৱৰেষ্ৱীড্যঃ ॥ যমপ্নৱানো ভৃগৱো ৱিৰুৰুচুৰ্ৱনেষু চিত্ৰং-ৱিঁভুৱং-ৱিঁশেৱিশে ॥ উভা ৱামিন্দ্ৰাগ্নী আহুৱদ্ধ্যা [আহুৱদ্ধ্যৈ, উভা] 17
উভা ৰাধস-স্সহ মাদযদ্ধ্যৈ । উভা দাতাৰাৱিষাগ্ং ৰযীণামুভা ৱাজস্য সাতযে হুৱে ৱাম্ ॥ অয-ন্তে যোনিৰ্-ঋত্ৱিযো যতো জাতো অৰোচথাঃ । ত-ঞ্জানন্নগ্ন আ ৰোহাথা নো ৱৰ্ধযা ৰযিম্ ॥ অগ্ন আযূগ্ংষি পৱস আ সুৱোৰ্জমিষ-ঞ্চ নঃ । আৰে বাধস্ৱ দুচ্ছুনাম্ ॥ অগ্নে পৱস্ৱ স্ৱপা অস্মে ৱৰ্চঃ সুৱীৰ্যম্ । দধত্পোষগ্ং ৰযি- [ৰযিম্, ম্মযি ।] 18
-ম্মযি ॥ অগ্নে পাৱক ৰোচিষা মন্দ্ৰযা দেৱ জিহ্ৱযা । আ দেৱান্. ৱক্ষি যক্ষি চ ॥ স নঃ পাৱক দীদিৱো-ঽগ্নে দেৱাগ্ং ইহা ঽঽৱহ । উপ যজ্ঞগ্ং হৱিশ্চ নঃ ॥ অগ্নি-শ্শুচিৱ্ৰততম-শ্শুচি-ৰ্ৱিপ্ৰ-শ্শুচিঃ কৱিঃ । শুচী ৰোচত আহুতঃ ॥ উদগ্নে শুচযস্তৱ শুক্ৰা ভ্ৰাজন্ত ঈৰতে । তৱ জ্যোতীগ্ষ্যৰ্চযঃ ॥ আযুৰ্দা অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে [অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে, দেহি ৱৰ্চোদা] 19
দেহি ৱৰ্চোদা অগ্নে-ঽসি ৱৰ্চো মে দেহি তনূপা অগ্নে-ঽসি তনুৱ-ম্মে পাহ্যগ্নে যন্মে তনুৱা ঊন-ন্তন্ম আ পৃণ চিত্ৰাৱসো স্ৱস্তি তে পাৰমশীযেন্ধানাস্ত্ৱা শতগ্ং হিমা দ্যুমন্ত-স্সমিধীমহি ৱযস্ৱন্তো ৱযস্কৃতং-যঁশস্ৱন্তো যশস্কৃতগ্ং সুৱীৰাসো অদাভ্যম্ । অগ্নে সপত্নদম্ভনং-ৱঁৰ্ষিষ্ঠে অধি নাকে ॥ স-ন্ত্ৱমগ্নে সূৰ্যস্য ৱৰ্চসা ঽগথা-স্সমৃষীণাগ্ স্তুতেন স-ম্প্ৰিযেণ ধাম্না । ত্ৱমগ্নে সূৰ্যৱৰ্চা অসি স-ম্মামাযুষা ৱৰ্চসা প্ৰজযা সৃজ ॥ 20 ॥
(আহুৱদ্ধ্যৈ-পোষগ্ং ৰযিং-মে-ৱৰ্চসা-সপ্তদশ চ ) (অ. 5)
স-ম্পশ্যামি প্ৰজা অহ-মিডপ্ৰজসো মানৱীঃ । সৰ্ৱা ভৱন্তু নো গৃহে । অম্ভ-স্স্থাম্ভো ৱো ভক্ষীয মহঃ স্থ মহো ৱো ভক্ষীয সহঃ স্থ সহো ৱো ভক্ষীযোৰ্জ-স্স্থোৰ্জং-ৱোঁ ভক্ষীয ৰেৱতী ৰমদ্ধ্ৱ-মস্মিন্ ঁলোকে-ঽস্মি-ন্গোষ্ঠে-ঽস্মিন্ ক্ষযে-ঽস্মিন্ যোনাৱিহৈৱ স্তেতো মা-ঽপ গাত বহ্ৱীৰ্মে ভূযাস্ত [ভূযাস্ত, সগ্ংহিতা-ঽসি] 21
সগ্ংহিতা-ঽসি ৱিশ্ৱৰূপীৰা মোৰ্জা ৱিশা ঽঽগৌপত্যেনা ঽঽৰাযস্পোষেণ সহস্ৰপোষং-ৱঃ ঁপুষ্যাস-ম্মযি ৱো ৰাযঃ শ্ৰযন্তাম্ ॥ উপ ত্ৱা-ঽগ্নে দিৱেদিৱে দোষাৱস্তৰ্ধিযা ৱযম্ । নমো ভৰন্ত এমসি ॥ ৰাজন্তমদ্ধ্ৱৰাণা-ঙ্গোপামৃতস্য দীদিৱিম্ । ৱৰ্ধমানগ্গ্ স্ৱে দমে ॥ স নঃ পিতেৱ সূনৱে-ঽগ্নে সূপাযনো ভৱ । সচস্ৱা ন-স্স্ৱস্তযে ॥ অগ্নে [অগ্নে, ত্ৱ-ন্নো অন্তমঃ ।] 22
ত্ৱ-ন্নো অন্তমঃ । উত ত্ৰাতা শিৱো ভৱ ৱৰূত্থ্যঃ ॥ ত-ন্ত্ৱা শোচিষ্ঠ দীদিৱঃ । সুম্নায নূনমীমহে সখিভ্যঃ ॥ ৱসুৰগ্নি-ৰ্ৱসুশ্ৰৱাঃ । অচ্ছা নক্ষি দ্যুমত্তমো ৰযি-ন্দাঃ ॥ ঊৰ্জা ৱঃ পশ্যাম্যূৰ্জা মা পশ্যত ৰাযস্পোষেণ ৱঃ পশ্যামি ৰাযস্পোষেণ মা পশ্যতেডা-স্স্থ মধুকৃতঃ স্যোনা মা ঽঽৱিশতেৰা মদঃ । সহস্ৰপোষং-ৱঃ ঁপুষ্যাস- [পুষ্যাসম্, মযি] 23
ম্মযি ৱো ৰাযঃ শ্ৰযন্তাম্ ॥ তথ্সৱিতু-ৰ্ৱৰেণ্য-ম্ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি । ধিযো যোনঃ প্ৰচোদযাত্ ॥ সোমানগ্গ্ স্ৱৰণ-ঙ্কৃণুহি ব্ৰহ্মণস্পতে । কক্ষীৱন্তং-যঁ ঔশিজম্ ॥ কদা চন স্তৰীৰসি নেন্দ্ৰ সশ্চসি দাশুষে ॥ উপোপেন্নু মঘৱ-ন্ভুয ইন্নু তে দান-ন্দেৱস্য পৃচ্যতে ॥ পৰি ত্ৱা-ঽগ্নে পুৰং-ৱঁযং-ৱিঁপ্ৰগ্ং সহস্য ধীমহি ॥ ধৃষদ্ৱৰ্ণ-ন্দিৱেদিৱে ভেত্তাৰ-ম্ভঙ্গুৰাৱতঃ ॥ অগ্নে গৃহপতে সুগৃহপতিৰহ-ন্ত্ৱযা গৃহপতিনা ভূযাসগ্ং সুগৃহপতিৰ্মযা ত্ৱ-ঙ্গৃহপতিনা ভূযা-শ্শতগ্ং হিমাস্তামাশিষমা শাসে তন্তৱে জ্যোতিষ্মতী-ন্তামাশিষমা শাসে-ঽমুষ্মৈ জ্যোতিষ্মতীম্ ॥ 24 ॥
স-ম্পশ্যামি প্ৰজা অহ-মিডপ্ৰজসো মানৱীঃ । সৰ্ৱা ভৱন্তু নো গৃহে । অম্ভ-স্স্থাম্ভো ৱো ভক্ষীয মহঃ স্থ মহো ৱো ভক্ষীয সহঃ স্থ সহো ৱো ভক্ষীযোৰ্জ-স্স্থোৰ্জং-ৱোঁ ভক্ষীয ৰেৱতী ৰমদ্ধ্ৱ-মস্মিন্ ঁলোকে-ঽস্মি-ন্গোষ্ঠে-ঽস্মিন্ ক্ষযে-ঽস্মিন্ যোনাৱিহৈৱ স্তেতো মা-ঽপ গাত বহ্ৱীৰ্মে ভূযাস্ত [ভূযাস্ত, সগ্ংহিতা-ঽসি] 21
সগ্ংহিতা-ঽসি ৱিশ্ৱৰূপীৰা মোৰ্জা ৱিশা ঽঽগৌপত্যেনা ঽঽৰাযস্পোষেণ সহস্ৰপোষং-ৱঃ ঁপুষ্যাস-ম্মযি ৱো ৰাযঃ শ্ৰযন্তাম্ ॥ উপ ত্ৱা-ঽগ্নে দিৱেদিৱে দোষাৱস্তৰ্ধিযা ৱযম্ । নমো ভৰন্ত এমসি ॥ ৰাজন্তমদ্ধ্ৱৰাণা-ঙ্গোপামৃতস্য দীদিৱিম্ । ৱৰ্ধমানগ্গ্ স্ৱে দমে ॥ স নঃ পিতেৱ সূনৱে-ঽগ্নে সূপাযনো ভৱ । সচস্ৱা ন-স্স্ৱস্তযে ॥ অগ্নে [অগ্নে, ত্ৱ-ন্নো অন্তমঃ ।] 22
ত্ৱ-ন্নো অন্তমঃ । উত ত্ৰাতা শিৱো ভৱ ৱৰূত্থ্যঃ ॥ ত-ন্ত্ৱা শোচিষ্ঠ দীদিৱঃ । সুম্নায নূনমীমহে সখিভ্যঃ ॥ ৱসুৰগ্নি-ৰ্ৱসুশ্ৰৱাঃ । অচ্ছা নক্ষি দ্যুমত্তমো ৰযি-ন্দাঃ ॥ ঊৰ্জা ৱঃ পশ্যাম্যূৰ্জা মা পশ্যত ৰাযস্পোষেণ ৱঃ পশ্যামি ৰাযস্পোষেণ মা পশ্যতেডা-স্স্থ মধুকৃতঃ স্যোনা মা ঽঽৱিশতেৰা মদঃ । সহস্ৰপোষং-ৱঃ ঁপুষ্যাস- [পুষ্যাসম্, মযি] 23
ম্মযি ৱো ৰাযঃ শ্ৰযন্তাম্ ॥ তথ্সৱিতু-ৰ্ৱৰেণ্য-ম্ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি । ধিযো যোনঃ প্ৰচোদযাত্ ॥ সোমানগ্গ্ স্ৱৰণ-ঙ্কৃণুহি ব্ৰহ্মণস্পতে । কক্ষীৱন্তং-যঁ ঔশিজম্ ॥ কদা চন স্তৰীৰসি নেন্দ্ৰ সশ্চসি দাশুষে ॥ উপোপেন্নু মঘৱ-ন্ভুয ইন্নু তে দান-ন্দেৱস্য পৃচ্যতে ॥ পৰি ত্ৱা-ঽগ্নে পুৰং-ৱঁযং-ৱিঁপ্ৰগ্ং সহস্য ধীমহি ॥ ধৃষদ্ৱৰ্ণ-ন্দিৱেদিৱে ভেত্তাৰ-ম্ভঙ্গুৰাৱতঃ ॥ অগ্নে গৃহপতে সুগৃহপতিৰহ-ন্ত্ৱযা গৃহপতিনা ভূযাসগ্ং সুগৃহপতিৰ্মযা ত্ৱ-ঙ্গৃহপতিনা ভূযা-শ্শতগ্ং হিমাস্তামাশিষমা শাসে তন্তৱে জ্যোতিষ্মতী-ন্তামাশিষমা শাসে-ঽমুষ্মৈ জ্যোতিষ্মতীম্ ॥ 24 ॥
(ভূযাস্ত-স্ৱস্তযে-ঽগ্নে-পুষ্যাসং-ধৃষদ্ৱৰ্ণ-মেকান্নত্ৰিগ্ংশচ্চ ) (অ. 6)
অযজ্ঞো ৱা এষ যো-ঽসামোপপ্ৰযন্তো অদ্ধ্ৱৰমিত্যাহ স্তোমমেৱাস্মৈ যুনক্ত্যুপেত্যাহ প্ৰজা ৱৈ পশৱ উপেমং-লোঁক-ম্প্ৰজামেৱ পশূনিমং-লোঁকমুপৈত্যস্য প্ৰত্নামনু দ্যুতমিত্যাহ সুৱৰ্গো ৱৈ লোকঃ প্ৰত্ন-স্সুৱৰ্গমেৱ লোকগ্ং সমাৰোহত্যগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা দিৱঃ ককুদিত্যাহ মূৰ্ধান- [মূৰ্ধানম্, এৱৈনগ্ং] 25
মেৱৈনগ্ং সমানানা-ঙ্কৰোত্যথো দেৱলোকাদেৱ মনুষ্যলোকে প্ৰতি তিষ্ঠত্যযমিহ প্ৰথমো ধাযি ধাতৃভিৰিত্যাহ মুখ্যমেৱৈন-ঙ্কৰোত্যুভা ৱামিন্দ্ৰাগ্নী আহুৱদ্ধ্যা ইত্যাহৌজো বলমেৱাৱ ৰুন্ধে ঽয-ন্তে যোনিৰ্-ঋত্ৱিয ইত্যাহ পশৱো ৱৈ ৰযিঃ পশূনেৱাৱ ৰুন্ধে ষড্ভিৰুপ তিষ্ঠতে ষড্ৱা [ষড্ৱৈ, ঋতৱ ঋতুষ্ৱেৱ] 26
ঋতৱ ঋতুষ্ৱেৱ প্ৰতি তিষ্ঠতি ষড্ভিৰুত্তৰাভিৰুপ তিষ্ঠতে দ্ৱাদশ স-ম্পদ্যন্তে দ্ৱাদশ মাসা-স্সংৱঁথ্সৰ-স্সংঁৱথ্সৰ এৱ প্ৰতি তিষ্ঠতি যথা ৱৈ পুৰুষো-ঽশ্ৱো গৌ-ৰ্জীৰ্যত্যেৱ-মগ্নিৰাহিতো জীৰ্যতি সংৱঁথ্সৰস্য পৰস্তাদাগ্নিপাৱমানীভি-ৰুপ তিষ্ঠতে পুনৰ্নৱ-মেৱৈন-মজৰ-ঙ্কৰোত্যথো পুনাত্যেৱোপ তিষ্ঠতে যোগ এৱাস্যৈষ উপ তিষ্ঠতে [উপ তিষ্ঠতে, দম এৱাস্যৈষ] 27
দম এৱাস্যৈষ উপ তিষ্ঠতে যাচ্ঞৈৱা-ঽস্যৈষোপ তিষ্ঠতে যথা পাপীযাঞ্ছ্ৰেযস আহৃত্য নমস্যতি তাদৃগেৱ তদাযুৰ্দা অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে দেহীত্যাহা-ঽঽযুৰ্দা হ্যেষ ৱৰ্চোদা অগ্নে-ঽসি ৱৰ্চো মে দেহীত্যাহ ৱৰ্চোদা হ্যেষ তনূপা অগ্নে-ঽসি তনুৱ-ম্মে পাহীত্যাহ [পাহীত্যাহ, তনূপা] 28
তনূপা হ্যেষো-ঽগ্নে যন্মে তনুৱা ঊন-ন্তন্ম আ পৃণেত্যাহ যন্মে প্ৰজাযৈ পশূনামূন-ন্তন্ম আ পূৰযেতি ৱাৱৈতদাহ চিত্ৰাৱসো স্ৱস্তি তে পাৰমশীযেত্যাহ ৰাত্ৰি-ৰ্ৱৈ চিত্ৰাৱসুৰৱ্যুষ্ট্যৈ ৱা এতস্যৈ পুৰা ব্ৰাহ্মণা অভৈষু-ৰ্ৱ্যুষ্টিমেৱাৱ ৰুন্ধ ইন্ধানাস্ত্ৱা শতগ্ং [শতম্, হিমা ইত্যাহ] 29
হিমা ইত্যাহ শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতি তিষ্ঠত্যেষা ৱৈ সূৰ্মী কৰ্ণকাৱত্যেতযা হ স্ম ৱৈ দেৱা অসুৰাণাগ্ং শততৰ্হাগ্ স্তৃগ্ংহন্তি যদেতযা সমিধমাদধাতি ৱজ্ৰমেৱৈতচ্ছতঘ্নীং-যঁজমানো ভ্ৰাতৃৱ্যায প্ৰ হৰতি স্তৃত্যা অছম্বট্কাৰগ্ং স-ন্ত্ৱমগ্নে সূৰ্যস্য ৱৰ্চসা-ঽগথা ইত্যাহৈতত্ত্ৱমসীদমহ-ম্ভূযাসমিতি ৱাৱৈতদাহ ত্ৱমগ্নে সূৰ্যৱৰ্চা অসীত্যাহা-ঽঽশিষমেৱৈতামা শাস্তে ॥ 30 ॥
অযজ্ঞো ৱা এষ যো-ঽসামোপপ্ৰযন্তো অদ্ধ্ৱৰমিত্যাহ স্তোমমেৱাস্মৈ যুনক্ত্যুপেত্যাহ প্ৰজা ৱৈ পশৱ উপেমং-লোঁক-ম্প্ৰজামেৱ পশূনিমং-লোঁকমুপৈত্যস্য প্ৰত্নামনু দ্যুতমিত্যাহ সুৱৰ্গো ৱৈ লোকঃ প্ৰত্ন-স্সুৱৰ্গমেৱ লোকগ্ং সমাৰোহত্যগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা দিৱঃ ককুদিত্যাহ মূৰ্ধান- [মূৰ্ধানম্, এৱৈনগ্ং] 25
মেৱৈনগ্ং সমানানা-ঙ্কৰোত্যথো দেৱলোকাদেৱ মনুষ্যলোকে প্ৰতি তিষ্ঠত্যযমিহ প্ৰথমো ধাযি ধাতৃভিৰিত্যাহ মুখ্যমেৱৈন-ঙ্কৰোত্যুভা ৱামিন্দ্ৰাগ্নী আহুৱদ্ধ্যা ইত্যাহৌজো বলমেৱাৱ ৰুন্ধে ঽয-ন্তে যোনিৰ্-ঋত্ৱিয ইত্যাহ পশৱো ৱৈ ৰযিঃ পশূনেৱাৱ ৰুন্ধে ষড্ভিৰুপ তিষ্ঠতে ষড্ৱা [ষড্ৱৈ, ঋতৱ ঋতুষ্ৱেৱ] 26
ঋতৱ ঋতুষ্ৱেৱ প্ৰতি তিষ্ঠতি ষড্ভিৰুত্তৰাভিৰুপ তিষ্ঠতে দ্ৱাদশ স-ম্পদ্যন্তে দ্ৱাদশ মাসা-স্সংৱঁথ্সৰ-স্সংঁৱথ্সৰ এৱ প্ৰতি তিষ্ঠতি যথা ৱৈ পুৰুষো-ঽশ্ৱো গৌ-ৰ্জীৰ্যত্যেৱ-মগ্নিৰাহিতো জীৰ্যতি সংৱঁথ্সৰস্য পৰস্তাদাগ্নিপাৱমানীভি-ৰুপ তিষ্ঠতে পুনৰ্নৱ-মেৱৈন-মজৰ-ঙ্কৰোত্যথো পুনাত্যেৱোপ তিষ্ঠতে যোগ এৱাস্যৈষ উপ তিষ্ঠতে [উপ তিষ্ঠতে, দম এৱাস্যৈষ] 27
দম এৱাস্যৈষ উপ তিষ্ঠতে যাচ্ঞৈৱা-ঽস্যৈষোপ তিষ্ঠতে যথা পাপীযাঞ্ছ্ৰেযস আহৃত্য নমস্যতি তাদৃগেৱ তদাযুৰ্দা অগ্নে-ঽস্যাযুৰ্মে দেহীত্যাহা-ঽঽযুৰ্দা হ্যেষ ৱৰ্চোদা অগ্নে-ঽসি ৱৰ্চো মে দেহীত্যাহ ৱৰ্চোদা হ্যেষ তনূপা অগ্নে-ঽসি তনুৱ-ম্মে পাহীত্যাহ [পাহীত্যাহ, তনূপা] 28
তনূপা হ্যেষো-ঽগ্নে যন্মে তনুৱা ঊন-ন্তন্ম আ পৃণেত্যাহ যন্মে প্ৰজাযৈ পশূনামূন-ন্তন্ম আ পূৰযেতি ৱাৱৈতদাহ চিত্ৰাৱসো স্ৱস্তি তে পাৰমশীযেত্যাহ ৰাত্ৰি-ৰ্ৱৈ চিত্ৰাৱসুৰৱ্যুষ্ট্যৈ ৱা এতস্যৈ পুৰা ব্ৰাহ্মণা অভৈষু-ৰ্ৱ্যুষ্টিমেৱাৱ ৰুন্ধ ইন্ধানাস্ত্ৱা শতগ্ং [শতম্, হিমা ইত্যাহ] 29
হিমা ইত্যাহ শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতি তিষ্ঠত্যেষা ৱৈ সূৰ্মী কৰ্ণকাৱত্যেতযা হ স্ম ৱৈ দেৱা অসুৰাণাগ্ং শততৰ্হাগ্ স্তৃগ্ংহন্তি যদেতযা সমিধমাদধাতি ৱজ্ৰমেৱৈতচ্ছতঘ্নীং-যঁজমানো ভ্ৰাতৃৱ্যায প্ৰ হৰতি স্তৃত্যা অছম্বট্কাৰগ্ং স-ন্ত্ৱমগ্নে সূৰ্যস্য ৱৰ্চসা-ঽগথা ইত্যাহৈতত্ত্ৱমসীদমহ-ম্ভূযাসমিতি ৱাৱৈতদাহ ত্ৱমগ্নে সূৰ্যৱৰ্চা অসীত্যাহা-ঽঽশিষমেৱৈতামা শাস্তে ॥ 30 ॥
(মূৰ্ধানগ্ং-ষড্ৱা-এষ উপ তিষ্ঠতে-পাহীত্যাহ-শত-মহগ্ং ষোডশ চ) (অ. 7)
স-ম্পশ্যামি প্ৰজা অহমিত্যাহ যাৱন্ত এৱ গ্ৰাম্যাঃ পশৱস্তানেৱাৱ ৰুন্ধে-ঽম্ভ-স্স্থাম্ভো ৱো ভক্ষীযেত্যাহাম্ভো হ্যেতা মহঃ স্থ মহো ৱো ভক্ষীযেত্যাহ মহো হ্যেতা-স্সহঃ স্থ সহো ৱো ভক্ষীযেত্যাহ সহো হ্যেতা ঊৰ্জ-স্স্থোৰ্জং-ৱোঁ ভক্ষীযে- [ভক্ষীযেতি, আহোৰ্জো হ্যেতা] 31
-ত্যাহোৰ্জো হ্যেতা ৰেৱতী ৰমদ্ধ্ৱমিত্যাহ পশৱো ৱৈ ৰেৱতীঃ পশূনেৱাত্ম-ন্ৰমযত ইহৈৱ স্তেতো মা-ঽপ গাতেত্যাহ ধ্ৰুৱা এৱৈনা অনপগাঃ কুৰুত ইষ্টকচিদ্ৱা অন্যো-ঽগ্নিঃ পশুচিদন্য-স্সগ্ংহিতাসি ৱিশ্ৱৰূপীৰিতি ৱথ্সমভি মৃশত্যুপৈৱৈন-ন্ধত্তে পশুচিতমেন-ঙ্কুৰুতে প্ৰ [ ] 32
ৱা এষো-ঽস্মাল্লোকাচ্চ্যৱতে য আহৱনীয-মুপতিষ্ঠতে গাৰ্হপত্যমুপ তিষ্ঠতে ঽস্মিন্নেৱ লোকে প্ৰতি তিষ্ঠত্যথো গাৰ্হপত্যাযৈৱ নি হ্নুতে গাযত্ৰীভিৰুপ তিষ্ঠতে তেজো ৱৈ গাযত্ৰী তেজ এৱাত্ম-ন্ধত্তে-ঽথো যদেত-ন্তৃচমন্ৱাহ সন্তত্যৈ গাৰ্হপত্যং-ৱাঁ অনু দ্ৱিপাদো ৱীৰাঃ প্ৰ জাযন্তে য এৱং-ৱিঁদ্ৱা-ন্দ্ৱিপদাভি-ৰ্গাৰ্হপত্য-মুপতিষ্ঠত [মুপতিষ্ঠতে, আ-ঽস্য] 33
আ-ঽস্য ৱীৰো জাযত ঊৰ্জা ৱঃ পশ্যাম্যূৰ্জা মা পশ্যতেত্যাহা ঽঽশিষমেৱৈতামা শাস্তে তথ্সৱিতু-ৰ্ৱৰেণ্যমিত্যাহ প্ৰসূত্যৈ সোমানগ্গ্ স্ৱৰণমিত্যাহ সোমপীথমেৱাৱ ৰুন্ধে কৃণুহি ব্ৰহ্মণস্পত ইত্যাহ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমেৱাৱ ৰুন্ধে কদা চন স্তৰীৰসীত্যাহ ন স্তৰীগ্ং ৰাত্ৰিং-ৱঁসতি [ৰাত্ৰিং-ৱঁসতি, য এৱং] 34
য এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নি-মুপতিষ্ঠতে পৰি ত্ৱা-ঽগ্নে পুৰং-ৱঁযমিত্যাহ পৰিধিমেৱৈত-ম্পৰি দধাত্যস্কন্দাযাগ্নে গৃহপত ইত্যাহ যথাযজুৰেৱৈতচ্ছতগ্ং হিমা ইত্যাহ শত-ন্ত্ৱা হেমন্তানিন্ধিষীযেতি ৱাৱৈতদাহ পুত্ৰস্য নাম গৃহ্ণাত্যন্নাদমেৱৈন-ঙ্কৰোতি তামাশিষমা শাসে তন্তৱে জ্যোতিষ্মতীমিতি ব্ৰূযাদ্যস্য পুত্ৰো-ঽজাত-স্স্যা-ত্তেজস্ৱ্যেৱাস্য ব্ৰহ্মৱৰ্চসী পুত্ৰো জাযতে তামাশিষমা শাসে ঽমুষ্মৈ জ্যোতিষ্মতী মিতি ব্ৰূযাদ্যস্য পুত্ৰো জাত-স্স্যা-ত্তেজ এৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্দধাতি ॥ 35 ॥
স-ম্পশ্যামি প্ৰজা অহমিত্যাহ যাৱন্ত এৱ গ্ৰাম্যাঃ পশৱস্তানেৱাৱ ৰুন্ধে-ঽম্ভ-স্স্থাম্ভো ৱো ভক্ষীযেত্যাহাম্ভো হ্যেতা মহঃ স্থ মহো ৱো ভক্ষীযেত্যাহ মহো হ্যেতা-স্সহঃ স্থ সহো ৱো ভক্ষীযেত্যাহ সহো হ্যেতা ঊৰ্জ-স্স্থোৰ্জং-ৱোঁ ভক্ষীযে- [ভক্ষীযেতি, আহোৰ্জো হ্যেতা] 31
-ত্যাহোৰ্জো হ্যেতা ৰেৱতী ৰমদ্ধ্ৱমিত্যাহ পশৱো ৱৈ ৰেৱতীঃ পশূনেৱাত্ম-ন্ৰমযত ইহৈৱ স্তেতো মা-ঽপ গাতেত্যাহ ধ্ৰুৱা এৱৈনা অনপগাঃ কুৰুত ইষ্টকচিদ্ৱা অন্যো-ঽগ্নিঃ পশুচিদন্য-স্সগ্ংহিতাসি ৱিশ্ৱৰূপীৰিতি ৱথ্সমভি মৃশত্যুপৈৱৈন-ন্ধত্তে পশুচিতমেন-ঙ্কুৰুতে প্ৰ [ ] 32
ৱা এষো-ঽস্মাল্লোকাচ্চ্যৱতে য আহৱনীয-মুপতিষ্ঠতে গাৰ্হপত্যমুপ তিষ্ঠতে ঽস্মিন্নেৱ লোকে প্ৰতি তিষ্ঠত্যথো গাৰ্হপত্যাযৈৱ নি হ্নুতে গাযত্ৰীভিৰুপ তিষ্ঠতে তেজো ৱৈ গাযত্ৰী তেজ এৱাত্ম-ন্ধত্তে-ঽথো যদেত-ন্তৃচমন্ৱাহ সন্তত্যৈ গাৰ্হপত্যং-ৱাঁ অনু দ্ৱিপাদো ৱীৰাঃ প্ৰ জাযন্তে য এৱং-ৱিঁদ্ৱা-ন্দ্ৱিপদাভি-ৰ্গাৰ্হপত্য-মুপতিষ্ঠত [মুপতিষ্ঠতে, আ-ঽস্য] 33
আ-ঽস্য ৱীৰো জাযত ঊৰ্জা ৱঃ পশ্যাম্যূৰ্জা মা পশ্যতেত্যাহা ঽঽশিষমেৱৈতামা শাস্তে তথ্সৱিতু-ৰ্ৱৰেণ্যমিত্যাহ প্ৰসূত্যৈ সোমানগ্গ্ স্ৱৰণমিত্যাহ সোমপীথমেৱাৱ ৰুন্ধে কৃণুহি ব্ৰহ্মণস্পত ইত্যাহ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমেৱাৱ ৰুন্ধে কদা চন স্তৰীৰসীত্যাহ ন স্তৰীগ্ং ৰাত্ৰিং-ৱঁসতি [ৰাত্ৰিং-ৱঁসতি, য এৱং] 34
য এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নি-মুপতিষ্ঠতে পৰি ত্ৱা-ঽগ্নে পুৰং-ৱঁযমিত্যাহ পৰিধিমেৱৈত-ম্পৰি দধাত্যস্কন্দাযাগ্নে গৃহপত ইত্যাহ যথাযজুৰেৱৈতচ্ছতগ্ং হিমা ইত্যাহ শত-ন্ত্ৱা হেমন্তানিন্ধিষীযেতি ৱাৱৈতদাহ পুত্ৰস্য নাম গৃহ্ণাত্যন্নাদমেৱৈন-ঙ্কৰোতি তামাশিষমা শাসে তন্তৱে জ্যোতিষ্মতীমিতি ব্ৰূযাদ্যস্য পুত্ৰো-ঽজাত-স্স্যা-ত্তেজস্ৱ্যেৱাস্য ব্ৰহ্মৱৰ্চসী পুত্ৰো জাযতে তামাশিষমা শাসে ঽমুষ্মৈ জ্যোতিষ্মতী মিতি ব্ৰূযাদ্যস্য পুত্ৰো জাত-স্স্যা-ত্তেজ এৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্দধাতি ॥ 35 ॥
(ঊৰ্জং-ৱোঁ ভক্ষীযেতি - প্ৰ -গাৰ্হপত্যমুপতিষ্ঠতে -ৱসতি-জ্যোতিষ্মতী - মেকান্নত্ৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 8)
অগ্নিহোত্ৰ-ঞ্জুহোতি যদেৱ কি-ঞ্চ যজমানস্য স্ৱ-ন্তস্যৈৱ তদ্ৰেতঃ সিঞ্চতি প্ৰজননে প্ৰজননগ্ং হি ৱা অগ্নিৰথৌষধীৰন্তগতা দহতি তাস্ততো ভূযসীঃ প্ৰ জাযন্তে যথ্সায-ঞ্জুহোতি ৰেত এৱ তথ্সিঞ্চতি প্ৰৈৱ প্ৰাতস্তনেন জনযতি তদ্ৰেতঃ সিক্ত-ন্ন ত্ৱষ্ট্ৰা-ঽৱিকৃত-ম্প্ৰজাযতে যাৱচ্ছো ৱৈ ৰেতস-স্সিক্তস্য [ৰেতস-স্সিক্তস্য, ত্ৱষ্টা ৰূপাণি] 36
ত্ৱষ্টা ৰূপাণি ৱিকৰোতি তাৱচ্ছো ৱৈ তত্প্ৰ জাযত এষ ৱৈ দৈৱ্যস্ত্ৱষ্টা যো যজতে বহ্ৱীভিৰুপ তিষ্ঠতে ৰেতস এৱ সিক্তস্য বহুশো ৰূপাণি ৱি কৰোতি স প্ৰৈৱ জাযতে শ্ৱস্শ্ৱো ভূযা-ন্ভৱতি য এৱং ঁৱিদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে ঽহৰ্দেৱানামাসী-দ্- ৰাত্ৰিৰসুৰাণা-ন্তে-ঽসুৰা যদ্দেৱানাং-ৱিঁত্তং ঁৱেদ্যমাসীত্তেন সহ [ ] 37
ৰাত্ৰি-ম্প্ৰা-ঽৱিশন্তে দেৱা হীনা অমন্যন্ত তে-ঽপশ্যন্নাগ্নেযী ৰাত্ৰিৰাগ্নেযাঃ পশৱ ইমমেৱাগ্নিগ্গ্ স্তৱাম স নঃ স্তুতঃ পশূ-ন্পুনৰ্দাস্যতীতি তে-ঽগ্নিমস্তুৱন্-থ্স এভ্য-স্স্তুতো ৰাত্ৰিযা অদ্ধ্যহৰভি পশূন্নিৰাৰ্জত্তে দেৱাঃ পশূন্ ৱিত্ত্ৱা কামাগ্ং অকুৰ্ৱত য এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে পশুমা-ন্ভৱ- [পশুমা-ন্ভৱতি, আদিত্যো] 38
-ত্যাদিত্যো ৱা অস্মাল্লোকাদমুং-লোঁকমৈথ্সো-ঽমুং-লোঁক-ঙ্গত্ৱা পুনৰিমং-লোঁকমভ্যদ্ধ্যায-থ্স ইমং-লোঁকমাগত্য মৃত্যোৰবিভেন্মৃত্যুসংযুঁত ইৱ হ্যযং-লোঁক-স্সো-ঽমন্যতেম-মেৱাগ্নিগ্গ্ স্তৱানি স মা স্তুত-স্সুৱৰ্গং-লোঁক-ঙ্গমযিষ্যতীতি সো-ঽগ্নিমস্তৌ-থ্স এনগ্গ্ স্তুত-স্সুৱৰ্গং-লোঁকমগমযদ্য [লোকমগমযদ্যঃ, এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নি-] 39
এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে সুৱৰ্গমেৱ লোকমেতি সৰ্ৱমাযুৰেত্যভি ৱা এষো-ঽগ্নী আ ৰোহতি য এনাৱুপতিষ্ঠতে যথা খলু ৱৈ শ্ৰেযানভ্যাৰূঢঃ কামযতে তথা কৰোতি নক্তমুপ তিষ্ঠতে ন প্ৰাত-স্সগ্ং হি নক্তং-ৱ্ৰঁতানি সৃজ্যন্তে সহ শ্ৰেযাগ্শ্চ পাপীযাগ্শ্চাসাতে জ্যোতিৰ্ৱা অগ্নিস্তমো ৰাত্ৰিৰ্য- [ৰাত্ৰিৰ্যত্, নক্তমুপতিষ্ঠতে] 40
-ন্নক্তমুপতিষ্ঠতে জ্যোতিষৈৱ তমস্তৰত্যুপস্থেযো ঽগ্নী(3)-ৰ্নোপস্থেযা(3) ইত্যাহু-ৰ্মনুষ্যাযেন্ন্ৱৈ যো-ঽহৰহৰাহৃত্যা-ঽথৈনং-যাঁচতি স ইন্ন্ৱৈ তমুপাৰ্চ্ছত্যথ কো দেৱানহৰহৰ্যাচিষ্যতীতি তস্মান্নোপস্থেযো ঽথো খল্ৱাহুৰাশিষে ৱৈ কং-যঁজমানো যজত ইত্যেষা খলু ৱা [খলু ৱৈ, আহিতাগ্নে-] 41
আহিতাগ্নে ৰাশী-ৰ্যদগ্নিমুপতিষ্ঠতে তস্মাদুপস্থেযঃ প্ৰজাপতিঃ পশূনসৃজত তে সৃষ্টা অহোৰাত্ৰে প্ৰা-ঽৱিশ-ন্তাঞ্ছন্দোভি-ৰন্ৱৱিন্দ-দ্যচ্ছন্দোভি-ৰুপতিষ্ঠতে স্ৱমেৱ তদন্ৱিচ্ছতি ন তত্ৰ জাম্যস্তীত্যাহুৰ্যো-ঽহৰহৰুপ তিষ্ঠত ইতি যো ৱা অগ্নি-ম্প্ৰত্যঙ্ঙুপ তিষ্ঠতে প্ৰত্যেনমোষতি যঃ পৰাং-ৱিঁষ্ৱ-ম্প্ৰজযা পশুভি ৰেতি কৱাতিৰ্যঙ্ঙিৱোপ তিষ্ঠেত নৈন-ম্প্ৰত্যোষতি ন ৱিষ্ৱ-ম্প্ৰজযা পশুভিৰেতি ॥ 42 ॥
অগ্নিহোত্ৰ-ঞ্জুহোতি যদেৱ কি-ঞ্চ যজমানস্য স্ৱ-ন্তস্যৈৱ তদ্ৰেতঃ সিঞ্চতি প্ৰজননে প্ৰজননগ্ং হি ৱা অগ্নিৰথৌষধীৰন্তগতা দহতি তাস্ততো ভূযসীঃ প্ৰ জাযন্তে যথ্সায-ঞ্জুহোতি ৰেত এৱ তথ্সিঞ্চতি প্ৰৈৱ প্ৰাতস্তনেন জনযতি তদ্ৰেতঃ সিক্ত-ন্ন ত্ৱষ্ট্ৰা-ঽৱিকৃত-ম্প্ৰজাযতে যাৱচ্ছো ৱৈ ৰেতস-স্সিক্তস্য [ৰেতস-স্সিক্তস্য, ত্ৱষ্টা ৰূপাণি] 36
ত্ৱষ্টা ৰূপাণি ৱিকৰোতি তাৱচ্ছো ৱৈ তত্প্ৰ জাযত এষ ৱৈ দৈৱ্যস্ত্ৱষ্টা যো যজতে বহ্ৱীভিৰুপ তিষ্ঠতে ৰেতস এৱ সিক্তস্য বহুশো ৰূপাণি ৱি কৰোতি স প্ৰৈৱ জাযতে শ্ৱস্শ্ৱো ভূযা-ন্ভৱতি য এৱং ঁৱিদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে ঽহৰ্দেৱানামাসী-দ্- ৰাত্ৰিৰসুৰাণা-ন্তে-ঽসুৰা যদ্দেৱানাং-ৱিঁত্তং ঁৱেদ্যমাসীত্তেন সহ [ ] 37
ৰাত্ৰি-ম্প্ৰা-ঽৱিশন্তে দেৱা হীনা অমন্যন্ত তে-ঽপশ্যন্নাগ্নেযী ৰাত্ৰিৰাগ্নেযাঃ পশৱ ইমমেৱাগ্নিগ্গ্ স্তৱাম স নঃ স্তুতঃ পশূ-ন্পুনৰ্দাস্যতীতি তে-ঽগ্নিমস্তুৱন্-থ্স এভ্য-স্স্তুতো ৰাত্ৰিযা অদ্ধ্যহৰভি পশূন্নিৰাৰ্জত্তে দেৱাঃ পশূন্ ৱিত্ত্ৱা কামাগ্ং অকুৰ্ৱত য এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে পশুমা-ন্ভৱ- [পশুমা-ন্ভৱতি, আদিত্যো] 38
-ত্যাদিত্যো ৱা অস্মাল্লোকাদমুং-লোঁকমৈথ্সো-ঽমুং-লোঁক-ঙ্গত্ৱা পুনৰিমং-লোঁকমভ্যদ্ধ্যায-থ্স ইমং-লোঁকমাগত্য মৃত্যোৰবিভেন্মৃত্যুসংযুঁত ইৱ হ্যযং-লোঁক-স্সো-ঽমন্যতেম-মেৱাগ্নিগ্গ্ স্তৱানি স মা স্তুত-স্সুৱৰ্গং-লোঁক-ঙ্গমযিষ্যতীতি সো-ঽগ্নিমস্তৌ-থ্স এনগ্গ্ স্তুত-স্সুৱৰ্গং-লোঁকমগমযদ্য [লোকমগমযদ্যঃ, এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নি-] 39
এৱং-ৱিঁদ্ৱানগ্নিমুপতিষ্ঠতে সুৱৰ্গমেৱ লোকমেতি সৰ্ৱমাযুৰেত্যভি ৱা এষো-ঽগ্নী আ ৰোহতি য এনাৱুপতিষ্ঠতে যথা খলু ৱৈ শ্ৰেযানভ্যাৰূঢঃ কামযতে তথা কৰোতি নক্তমুপ তিষ্ঠতে ন প্ৰাত-স্সগ্ং হি নক্তং-ৱ্ৰঁতানি সৃজ্যন্তে সহ শ্ৰেযাগ্শ্চ পাপীযাগ্শ্চাসাতে জ্যোতিৰ্ৱা অগ্নিস্তমো ৰাত্ৰিৰ্য- [ৰাত্ৰিৰ্যত্, নক্তমুপতিষ্ঠতে] 40
-ন্নক্তমুপতিষ্ঠতে জ্যোতিষৈৱ তমস্তৰত্যুপস্থেযো ঽগ্নী(3)-ৰ্নোপস্থেযা(3) ইত্যাহু-ৰ্মনুষ্যাযেন্ন্ৱৈ যো-ঽহৰহৰাহৃত্যা-ঽথৈনং-যাঁচতি স ইন্ন্ৱৈ তমুপাৰ্চ্ছত্যথ কো দেৱানহৰহৰ্যাচিষ্যতীতি তস্মান্নোপস্থেযো ঽথো খল্ৱাহুৰাশিষে ৱৈ কং-যঁজমানো যজত ইত্যেষা খলু ৱা [খলু ৱৈ, আহিতাগ্নে-] 41
আহিতাগ্নে ৰাশী-ৰ্যদগ্নিমুপতিষ্ঠতে তস্মাদুপস্থেযঃ প্ৰজাপতিঃ পশূনসৃজত তে সৃষ্টা অহোৰাত্ৰে প্ৰা-ঽৱিশ-ন্তাঞ্ছন্দোভি-ৰন্ৱৱিন্দ-দ্যচ্ছন্দোভি-ৰুপতিষ্ঠতে স্ৱমেৱ তদন্ৱিচ্ছতি ন তত্ৰ জাম্যস্তীত্যাহুৰ্যো-ঽহৰহৰুপ তিষ্ঠত ইতি যো ৱা অগ্নি-ম্প্ৰত্যঙ্ঙুপ তিষ্ঠতে প্ৰত্যেনমোষতি যঃ পৰাং-ৱিঁষ্ৱ-ম্প্ৰজযা পশুভি ৰেতি কৱাতিৰ্যঙ্ঙিৱোপ তিষ্ঠেত নৈন-ম্প্ৰত্যোষতি ন ৱিষ্ৱ-ম্প্ৰজযা পশুভিৰেতি ॥ 42 ॥
(সিক্তস্য-সহ-ভৱতি-যো-যত্-খলু ৱৈ-পশুভি-স্ত্ৰযোদশ চ) (অ. 9)
মম নাম প্ৰথম-ঞ্জাতৱেদঃ পিতা মাতা চ দধতুৰ্যদগ্ৰে । তত্ত্ৱ-ম্বিভৃহি পুনৰা মদৈতোস্তৱাহ-ন্নাম বিভৰাণ্যগ্নে ॥ মম নাম তৱ চ জাতৱেদো ৱাসসী ইৱ ৱিৱসানৌ যে চৰাৱঃ । আযুষে ত্ৱ-ঞ্জীৱসে ৱযং-যঁথাযথং-ৱিঁ পৰি দধাৱহৈ পুনস্তে ॥ নমো-ঽগ্নযে ঽপ্ৰতিৱিদ্ধায নমো-ঽনাধৃষ্টায নমঃ সম্ৰাজে । অষাঢো [অষাঢঃ, অগ্নিৰ্বৃহদ্ৱযা] 43
অগ্নিৰ্বৃহদ্ৱযা ৱিশ্ৱজি-থ্সহন্ত্য-শ্শ্ৰেষ্ঠো গন্ধৰ্ৱঃ । ত্ৱত্পিতাৰো অগ্নে দেৱা-স্ত্ৱামাহুতয-স্ত্ৱদ্ৱিৱাচনাঃ । স-ম্মামাযুষা স-ঙ্গৌপত্যেন সুহিতে মা ধাঃ ॥ অযমগ্নি-শ্শ্ৰেষ্ঠতমো ঽয-ম্ভগৱত্তমো ঽযগ্ং সহস্ৰসাতমঃ । অস্মা অস্তু সুৱীৰ্যম্ ॥ মনো জ্যোতি-ৰ্জুষতামাজ্যং ঁৱিচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাতু । যা ইষ্টা উষসো নিম্ৰুচশ্চ তা-স্স-ন্দধামি হৱিষা ঘৃতেন ॥ পযস্ৱতীৰোষধযঃ- [পযস্ৱতীৰোষধযঃ, পযস্ৱ-] 44
পযস্ৱদ্ৱীৰুধা-ম্পযঃ । অপা-ম্পযসো যত্পযস্তেন মামিন্দ্ৰ সগ্ং সৃজ ॥ অগ্নে ৱ্ৰতপতে ৱ্ৰত-ঞ্চৰিষ্যামি তচ্ছকেয-ন্তন্মে ৰাদ্ধ্যতাম্ ॥ অগ্নিগ্ং হোতাৰমিহ তগ্ং হুৱে দেৱান্. যজ্ঞিযানিহ যান্. হৱামহে ॥ আ যন্তু দেৱা-স্সুমনস্যমানা ৱিযন্তু দেৱা হৱিষো মে অস্য ॥ কস্ত্ৱা যুনক্তি স ত্ৱা যুনক্তু যানি ঘৰ্মে কপালান্যুপচিন্ৱন্তি [ ] 45
ৱেধসঃ । পূষ্ণস্তান্যপি ৱ্ৰত ইন্দ্ৰৱাযূ ৱি মুঞ্চতাম্ ॥অভিন্নো ঘৰ্মো জীৰদানুৰ্যত আত্তস্তদগ-ন্পুনঃ । ইদ্ধ্মো ৱেদিঃ পৰিধযশ্চ সৰ্ৱে যজ্ঞস্যা-ঽঽযুৰনু স-ঞ্চৰন্তি ॥ ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-ত্তন্তৱো যে ৱিতত্নিৰে য ইমং-যঁজ্ঞগ্গ্ স্ৱধযা দদন্তে তেষা-ঞ্ছিন্ন-ম্প্ৰত্যেত-দ্দধামি স্ৱাহা ঘৰ্মো দেৱাগ্ং অপ্যেতু ॥ 46 ॥
মম নাম প্ৰথম-ঞ্জাতৱেদঃ পিতা মাতা চ দধতুৰ্যদগ্ৰে । তত্ত্ৱ-ম্বিভৃহি পুনৰা মদৈতোস্তৱাহ-ন্নাম বিভৰাণ্যগ্নে ॥ মম নাম তৱ চ জাতৱেদো ৱাসসী ইৱ ৱিৱসানৌ যে চৰাৱঃ । আযুষে ত্ৱ-ঞ্জীৱসে ৱযং-যঁথাযথং-ৱিঁ পৰি দধাৱহৈ পুনস্তে ॥ নমো-ঽগ্নযে ঽপ্ৰতিৱিদ্ধায নমো-ঽনাধৃষ্টায নমঃ সম্ৰাজে । অষাঢো [অষাঢঃ, অগ্নিৰ্বৃহদ্ৱযা] 43
অগ্নিৰ্বৃহদ্ৱযা ৱিশ্ৱজি-থ্সহন্ত্য-শ্শ্ৰেষ্ঠো গন্ধৰ্ৱঃ । ত্ৱত্পিতাৰো অগ্নে দেৱা-স্ত্ৱামাহুতয-স্ত্ৱদ্ৱিৱাচনাঃ । স-ম্মামাযুষা স-ঙ্গৌপত্যেন সুহিতে মা ধাঃ ॥ অযমগ্নি-শ্শ্ৰেষ্ঠতমো ঽয-ম্ভগৱত্তমো ঽযগ্ং সহস্ৰসাতমঃ । অস্মা অস্তু সুৱীৰ্যম্ ॥ মনো জ্যোতি-ৰ্জুষতামাজ্যং ঁৱিচ্ছিন্নং-যঁজ্ঞগ্ং সমিম-ন্দধাতু । যা ইষ্টা উষসো নিম্ৰুচশ্চ তা-স্স-ন্দধামি হৱিষা ঘৃতেন ॥ পযস্ৱতীৰোষধযঃ- [পযস্ৱতীৰোষধযঃ, পযস্ৱ-] 44
পযস্ৱদ্ৱীৰুধা-ম্পযঃ । অপা-ম্পযসো যত্পযস্তেন মামিন্দ্ৰ সগ্ং সৃজ ॥ অগ্নে ৱ্ৰতপতে ৱ্ৰত-ঞ্চৰিষ্যামি তচ্ছকেয-ন্তন্মে ৰাদ্ধ্যতাম্ ॥ অগ্নিগ্ং হোতাৰমিহ তগ্ং হুৱে দেৱান্. যজ্ঞিযানিহ যান্. হৱামহে ॥ আ যন্তু দেৱা-স্সুমনস্যমানা ৱিযন্তু দেৱা হৱিষো মে অস্য ॥ কস্ত্ৱা যুনক্তি স ত্ৱা যুনক্তু যানি ঘৰ্মে কপালান্যুপচিন্ৱন্তি [ ] 45
ৱেধসঃ । পূষ্ণস্তান্যপি ৱ্ৰত ইন্দ্ৰৱাযূ ৱি মুঞ্চতাম্ ॥অভিন্নো ঘৰ্মো জীৰদানুৰ্যত আত্তস্তদগ-ন্পুনঃ । ইদ্ধ্মো ৱেদিঃ পৰিধযশ্চ সৰ্ৱে যজ্ঞস্যা-ঽঽযুৰনু স-ঞ্চৰন্তি ॥ ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-ত্তন্তৱো যে ৱিতত্নিৰে য ইমং-যঁজ্ঞগ্গ্ স্ৱধযা দদন্তে তেষা-ঞ্ছিন্ন-ম্প্ৰত্যেত-দ্দধামি স্ৱাহা ঘৰ্মো দেৱাগ্ং অপ্যেতু ॥ 46 ॥
(অষাঢ-ওষধয-উপচিন্ৱন্তি-পঞ্চচত্ৱাৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 10)
ৱৈশ্ৱানৰো ন ঊত্যা-ঽঽ প্ৰ যাতু পৰাৱতঃ । অগ্নিৰুক্থেন ৱাহসা ॥ ঋতাৱানং-ৱৈঁশ্ৱানৰমৃতস্য জ্যোতিষস্পতিম্ । অজস্ৰ-ঙ্ঘৰ্মমীমহে ॥ ৱৈশ্ৱানৰস্য দগ্ংসনাভ্যো বৃহদৰিণাদেকঃ স্ৱপস্যযা কৱিঃ । উভা পিতৰা মহযন্নজাযতাগ্নি-ৰ্দ্যাৱাপৃথিৱী ভূৰিৰেতসা ॥ পৃষ্টো দিৱি পৃষ্টো অগ্নিঃ পৃথিৱ্যা-ম্পৃষ্টো ৱিশ্ৱা ওষধীৰা ৱিৱেশ । ৱৈশ্ৱানৰ-স্সহসা পৃষ্টো অগ্নি-স্সনো দিৱা স- [দিৱা সঃ, ৰিষঃ পাতু নক্তম্ ।] 47
ৰিষঃ পাতু নক্তম্ ॥ জাতো যদগ্নে ভুৱনা ৱ্যখ্যঃ পশু-ন্ন গোপা ইৰ্যঃ পৰিজ্মা । ৱৈশ্ৱানৰ ব্ৰহ্মণে ৱিন্দ গাতুং-যূঁয-ম্পাত স্ৱস্তিভি-স্সদা নঃ ॥ ত্ৱমগ্নে শোচিষা শোশুচান আ ৰোদসী অপৃণা জাযমানঃ । ত্ৱ-ন্দেৱাগ্ং অভিশস্তেৰমুঞ্চো ৱৈশ্ৱানৰ জাতৱেদো মহিত্ৱা ॥ অস্মাকমগ্নে মঘৱথ্সু ধাৰযানামি ক্ষত্ৰমজৰগ্ং সুৱীৰ্যম্ । ৱয-ঞ্জযেম শতিনগ্ং সহস্ৰিণং-ৱৈঁশ্ৱানৰ [ৱৈশ্ৱানৰ, ৱাজমগ্নে] 48
ৱাজমগ্নে তৱোতিভিঃ ॥ ৱৈশ্ৱানৰস্য সুমতৌ স্যাম ৰাজা হিক-ম্ভুৱনানা-মভিশ্ৰীঃ । ইতো জাতো ৱিশ্ৱমিদং-ৱিঁ চষ্টে ৱৈশ্ৱানৰো যততে সূৰ্যেণ ॥ অৱ তে হেডো ৱৰুণ নমোভিৰৱ যজ্ঞেভিৰীমহে হৱিৰ্ভিঃ । ক্ষযন্নস্মভ্যমসুৰ প্ৰচেতো ৰাজন্নেনাগ্ংসি শিশ্ৰথঃ কৃতানি ॥ উদুত্তমং-ৱঁৰুণ পাশমস্মদৱা-ঽধমং-ৱিঁমদ্ধ্যমগ্গ্ শ্ৰথায । অথা ৱযমাদিত্য [ ] 49
ৱ্ৰতে তৱা-ঽনাগসো অদিতযে স্যাম ॥ দধিক্ৰাৱ্.ণ্ণো অকাৰিষ-ঞ্জিষ্ণোৰশ্ৱস্য ৱাজিনঃ ॥ সুৰভিনো মুখা কৰ-ত্প্ৰণ আযূগ্ংষি তাৰিষত্ ॥ আ দধিক্ৰা-শ্শৱস পঞ্চ কৃষ্টী-স্সূৰ্য ইৱ জ্যোতিষা-ঽপস্ততান । সহস্ৰসা-শ্শতসা ৱাজ্যৰ্ৱা পৃণক্তু মদ্ধ্ৱা সমিমা ৱচাগ্ংসি । অগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা, ভুৱঃ । মৰুতো যদ্ধৱো দিৱ-স্সুম্নাযন্তো হৱামহে । আ তূ ন [আ তূ নঃ, উপ গন্তন ।] 50
উপ গন্তন ॥ যা ৱ-শ্শৰ্ম শশমানায সন্তি ত্ৰিধাতূনি দাশুষে যচ্ছতাধি । অস্মভ্য-ন্তানি মৰুতো ৱি যন্ত ৰযি-ন্নো ধত্ত ৱৃষণ-স্সুৱীৰম্ ॥ অদিতি-ৰ্ন উৰুষ্যত্ৱদিতি-শ্শৰ্ম যচ্ছতু । অদিতিঃ পাত্ৱগ্ংহসঃ ॥ মহীমূষু মাতৰগ্ং সুৱ্ৰতানামৃতস্য পত্নীমৱসে হুৱেম । তুৱিক্ষত্ৰা-মজৰন্তী-মুৰূচীগ্ং সুশৰ্মাণমদিতিগ্ং সুপ্ৰণীতিম্ ॥ সুত্ৰামাণ-ম্পৃথিৱী-ন্দ্যামনেহসগ্ং সুশৰ্মাণ মদিতিগ্ং সুপ্ৰণীতিম্ । দৈৱী-ন্নাৱগ্গ্ স্ৱৰিত্ৰা-মনাগস-মস্ৰৱন্তীমা ৰুহেমা স্ৱস্তযে ॥ ইমাগ্ং সু নাৱমা-ঽৰুহগ্ং শতাৰিত্ৰাগ্ং শতস্ফ্যাম্ । অচ্ছিদ্ৰা-ম্পাৰযিষ্ণুম্ ॥ 51 ॥
ৱৈশ্ৱানৰো ন ঊত্যা-ঽঽ প্ৰ যাতু পৰাৱতঃ । অগ্নিৰুক্থেন ৱাহসা ॥ ঋতাৱানং-ৱৈঁশ্ৱানৰমৃতস্য জ্যোতিষস্পতিম্ । অজস্ৰ-ঙ্ঘৰ্মমীমহে ॥ ৱৈশ্ৱানৰস্য দগ্ংসনাভ্যো বৃহদৰিণাদেকঃ স্ৱপস্যযা কৱিঃ । উভা পিতৰা মহযন্নজাযতাগ্নি-ৰ্দ্যাৱাপৃথিৱী ভূৰিৰেতসা ॥ পৃষ্টো দিৱি পৃষ্টো অগ্নিঃ পৃথিৱ্যা-ম্পৃষ্টো ৱিশ্ৱা ওষধীৰা ৱিৱেশ । ৱৈশ্ৱানৰ-স্সহসা পৃষ্টো অগ্নি-স্সনো দিৱা স- [দিৱা সঃ, ৰিষঃ পাতু নক্তম্ ।] 47
ৰিষঃ পাতু নক্তম্ ॥ জাতো যদগ্নে ভুৱনা ৱ্যখ্যঃ পশু-ন্ন গোপা ইৰ্যঃ পৰিজ্মা । ৱৈশ্ৱানৰ ব্ৰহ্মণে ৱিন্দ গাতুং-যূঁয-ম্পাত স্ৱস্তিভি-স্সদা নঃ ॥ ত্ৱমগ্নে শোচিষা শোশুচান আ ৰোদসী অপৃণা জাযমানঃ । ত্ৱ-ন্দেৱাগ্ং অভিশস্তেৰমুঞ্চো ৱৈশ্ৱানৰ জাতৱেদো মহিত্ৱা ॥ অস্মাকমগ্নে মঘৱথ্সু ধাৰযানামি ক্ষত্ৰমজৰগ্ং সুৱীৰ্যম্ । ৱয-ঞ্জযেম শতিনগ্ং সহস্ৰিণং-ৱৈঁশ্ৱানৰ [ৱৈশ্ৱানৰ, ৱাজমগ্নে] 48
ৱাজমগ্নে তৱোতিভিঃ ॥ ৱৈশ্ৱানৰস্য সুমতৌ স্যাম ৰাজা হিক-ম্ভুৱনানা-মভিশ্ৰীঃ । ইতো জাতো ৱিশ্ৱমিদং-ৱিঁ চষ্টে ৱৈশ্ৱানৰো যততে সূৰ্যেণ ॥ অৱ তে হেডো ৱৰুণ নমোভিৰৱ যজ্ঞেভিৰীমহে হৱিৰ্ভিঃ । ক্ষযন্নস্মভ্যমসুৰ প্ৰচেতো ৰাজন্নেনাগ্ংসি শিশ্ৰথঃ কৃতানি ॥ উদুত্তমং-ৱঁৰুণ পাশমস্মদৱা-ঽধমং-ৱিঁমদ্ধ্যমগ্গ্ শ্ৰথায । অথা ৱযমাদিত্য [ ] 49
ৱ্ৰতে তৱা-ঽনাগসো অদিতযে স্যাম ॥ দধিক্ৰাৱ্.ণ্ণো অকাৰিষ-ঞ্জিষ্ণোৰশ্ৱস্য ৱাজিনঃ ॥ সুৰভিনো মুখা কৰ-ত্প্ৰণ আযূগ্ংষি তাৰিষত্ ॥ আ দধিক্ৰা-শ্শৱস পঞ্চ কৃষ্টী-স্সূৰ্য ইৱ জ্যোতিষা-ঽপস্ততান । সহস্ৰসা-শ্শতসা ৱাজ্যৰ্ৱা পৃণক্তু মদ্ধ্ৱা সমিমা ৱচাগ্ংসি । অগ্নি-ৰ্মূৰ্ধা, ভুৱঃ । মৰুতো যদ্ধৱো দিৱ-স্সুম্নাযন্তো হৱামহে । আ তূ ন [আ তূ নঃ, উপ গন্তন ।] 50
উপ গন্তন ॥ যা ৱ-শ্শৰ্ম শশমানায সন্তি ত্ৰিধাতূনি দাশুষে যচ্ছতাধি । অস্মভ্য-ন্তানি মৰুতো ৱি যন্ত ৰযি-ন্নো ধত্ত ৱৃষণ-স্সুৱীৰম্ ॥ অদিতি-ৰ্ন উৰুষ্যত্ৱদিতি-শ্শৰ্ম যচ্ছতু । অদিতিঃ পাত্ৱগ্ংহসঃ ॥ মহীমূষু মাতৰগ্ং সুৱ্ৰতানামৃতস্য পত্নীমৱসে হুৱেম । তুৱিক্ষত্ৰা-মজৰন্তী-মুৰূচীগ্ং সুশৰ্মাণমদিতিগ্ং সুপ্ৰণীতিম্ ॥ সুত্ৰামাণ-ম্পৃথিৱী-ন্দ্যামনেহসগ্ং সুশৰ্মাণ মদিতিগ্ং সুপ্ৰণীতিম্ । দৈৱী-ন্নাৱগ্গ্ স্ৱৰিত্ৰা-মনাগস-মস্ৰৱন্তীমা ৰুহেমা স্ৱস্তযে ॥ ইমাগ্ং সু নাৱমা-ঽৰুহগ্ং শতাৰিত্ৰাগ্ং শতস্ফ্যাম্ । অচ্ছিদ্ৰা-ম্পাৰযিষ্ণুম্ ॥ 51 ॥
(দিৱা স-সহস্ৰিণং-ৱৈঁশ্ৱানৰা-দিত্য- তূ নো - ঽনেহসগ্ং সুশৰ্মাণ-মেকান্নৱিগ্ংশতিশ্চ ) (অ. 11)
(দেৱাসুৰাঃ-পৰা-ভূমি-ৰ্ভূমি-ৰুপপ্ৰযন্তঃ-স-ম্পশ্যা-ম্যযজ্ঞঃ- স-ম্পশ্যা - ম্যগ্নিহোত্ৰং - মম নাম-ৱৈশ্ৱানৰ-একাদশ । )
(দেৱাসুৰাঃ-ক্ৰুদ্ধঃ-স-ম্পশ্যামি-স-ম্পশ্যামি-নক্ত-মুপগন্ত-নৈকপঞ্চাশত্ । )
(দেৱাসুৰাঃ, পাৰযিষ্ণুম্)
॥ হৰিঃ ওম্ ॥
॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযা-ম্প্ৰথমকাণ্ডে পঞ্চমঃ প্ৰশ্ন-স্সমাপ্তঃ ॥