The Cosmic Devas

2.4 - ଦେଵା ମନୁଷ୍ଯାଃ ପିତରଃ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

(Deva Manushyah Pitarah - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita in Odia)

From Krishna Yajurveda

This text originates from the second kanda, fourth prashna of the Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita. It describes the primordial duality between the Devas, humans, and ancestors on one side, and the Asuras, Rakshasas, and Pishachas on the other. It narrates the cosmic struggle, the manifestation of divine power, and the ritualistic protocols required to overcome dark forces. Reciting these Vedic verses is believed to establish harmony with the divine, purify one’s surroundings from negative energies, and align the practitioner with the foundational laws of the cosmos, ensuring spiritual stability and protection through sacred sound.

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଇଷ୍ଟିଵିଧାନଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯାଃ᳚ ପି॒ତର॒ସ୍ତେ᳚-ଽନ୍ଯତ॑ ଆସ॒ନ୍ନସୁ॑ରା॒ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ପିଶା॒ଚାସ୍ତେ᳚ ଽନ୍ଯତ॒ସ୍ତେଷା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॑ମୁ॒ତ ଯଦଲ୍ପଂ॒-ଲୋଁହି॑ତ॒ମକୁ॑ର୍ଵ॒-ନ୍ତ-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି॒ ରାତ୍ରୀ॑ଭିରସୁଭ୍ନ॒-ନ୍ତାନ୍-ଥ୍ସୁ॒ବ୍ଧା-ନ୍ମୃ॒ତାନ॒ଭି ଵ୍ଯୌ᳚ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତେ ଦେ॒ଵା ଅ॑ଵିଦୁ॒ର୍ଯୋ ଵୈ ନୋ॒-ଽଯ-ମ୍ମ୍ରି॒ଯତେ॒ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଵା ଇ॒ମ-ଙ୍ଘ୍ନ॒ନ୍ତୀତି॒ ତେ ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯୁପା॑ମନ୍ତ୍ରଯନ୍ତ॒ ତାନ୍ଯ॑ବ୍ରୁଵ॒ନ୍. ଵରଂ॑-ଵୃଁଣାମହୈ॒ ଯ- [ଯତ୍, ଅସୁ॑ରା॒ନ୍ ଜଯା॑ମ॒] 1
-ଦସୁ॑ରା॒ନ୍ ଜଯା॑ମ॒ ତନ୍ନଃ॑ ସ॒ହାସ॒ଦିତି॒ ତତୋ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରାନଜଯ॒-ନ୍ତେ-ଽସୁ॑ରାନ୍ ଜି॒ତ୍ଵାରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯପା॑ନୁଦନ୍ତ॒ ତାନି॒ ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯନୃ॑ତମ କ॒ର୍ତେତି॑ ସମ॒ନ୍ତ-ନ୍ଦେ॒ଵା-ନ୍ପର୍ଯ॑ଵିଶ॒-ନ୍ତେ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଗ୍ନାଵ॑ନାଥନ୍ତ॒ ତେ᳚-ଽଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରଵ॑ତେ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑ମ॒ଷ୍ଟାକ॑ପାଲ॒-ନ୍ନିର॑ଵପନ୍ନ॒ଗ୍ନଯେ॑ ଵିବା॒ଧଵ॑ତେ॒-ଽଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରତୀ॑କଵତେ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରଵ॑ତେ ନି॒ରଵ॑ପ॒ନ୍॒. ଯାନ୍ଯେ॒ଵ ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒- [ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ରକ୍ଷା॒ଗ୍ଂ॑ସି, ଆ॒ସ॒ନ୍ତାନି॒ ତେନ॒] 2
-ସ୍ଯାସ॒ନ୍ତାନି॒ ତେନ॒ ପ୍ରାଣୁ॑ଦନ୍ତ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॑ ଵିବା॒ଧଵ॑ତେ॒ ଯାନ୍ଯେ॒ଵାଭିତୋ॒ ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯାସ॒-ନ୍ତାନି॒ ତେନ॒ ଵ୍ଯ॑ବାଧନ୍ତ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରତୀ॑କଵତେ॒ ଯାନ୍ଯେ॒ଵ ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯାସ॒-ନ୍ତାନି॒ ତେନାପା॑ନୁଦନ୍ତ॒ ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅଭ॑ଵ॒-ନ୍ପରାସୁ॑ରା॒ ଯୋ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯଵା॒ନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ସ୍ପର୍ଧ॑ମାନ ଏ॒ତଯେଷ୍​ଟ୍ଯା॑ ଯଜେତା॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରଵ॑ତେ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑ମ॒ଷ୍ଟାକ॑ପାଲ॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେଦ॒ଗ୍ନଯେ॑ ଵିବା॒ଧଵ॑ତେ॒- [ଵିବା॒ଧଵ॑ତେ॒, ଅ॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରତୀ॑କଵତେ॒] 3
-ଽଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରତୀ॑କଵତେ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରଵ॑ତେ ନି॒ର୍ଵପ॑ତି॒ ଯ ଏ॒ଵାସ୍ମା॒ଚ୍ଛ୍ରେଯା॒ନ୍-ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ସ୍ତ-ନ୍ତେନ॒ ପ୍ରଣୁ॑ଦତେ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॑ ଵିବା॒ଧଵ॑ତେ॒ ଯ ଏ॒ଵୈନେ॑ନ ସ॒ଦୃନ୍ତ-ନ୍ତେନ॒ ଵି ବା॑ଧତେ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନଯେ॒ ପ୍ରତୀ॑କଵତେ॒ ଯ ଏ॒ଵାସ୍ମା॒-ତ୍ପାପୀ॑ଯା॒-ନ୍ତ-ନ୍ତେନାପ॑ ନୁଦତେ॒ ପ୍ର ଶ୍ରେଯାଗ୍ଂ॑ସ॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ-ନ୍ନୁଦ॒ତେତି॑ ସ॒ଦୃଶ॑-ଙ୍କ୍ରାମତି॒ ନୈନ॒-ମ୍ପାପୀ॑ଯାନାପ୍ନୋତି॒ ଯ ଏ॒ଵଂ ଁଵି॒ଦ୍ଵାନେ॒ତଯେଷ୍​ଟ୍ଯା॒ ଯଜ॑ତେ ॥ 4 ॥
(ଵୃ॒ଣା॒ମ॒ହୈ॒ ଯତ୍ - ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି- ଵପେଦ॒ଗ୍ନଯେ॑ ଵିବା॒ଧଵ॑ତ - ଏ॒ଵଂ - ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 1)
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂ​ଯଁ॑ତ୍ତା ଆସ॒-ନ୍ତେ ଦେ॒ଵା ଅ॑ବ୍ରୁଵ॒ନ୍॒. ଯୋ ନୋ॑ ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଵତ୍ତମ॒ସ୍ତମନୁ॑ ସ॒ମାର॑ଭାମହା॒ ଇତି॒ ତ ଇନ୍ଦ୍ର॑ମବ୍ରୁଵ॒-ନ୍ତ୍ଵଂ-ଵୈଁ ନୋ॑ ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଵତ୍ତମୋ-ଽସି॒ ତ୍ଵାମନୁ॑ ସ॒ମାର॑ଭାମହା॒ ଇତି॒ ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ-ତ୍ତି॒ସ୍ରୋ ମ॑ ଇ॒ମାସ୍ତ॒ନୁଵୋ॑ ଵୀ॒ର୍ଯା॑ଵତୀ॒ସ୍ତାଃ ପ୍ରୀ॑ଣୀ॒ତାଥା-ସୁ॑ରାନ॒ଭି ଭ॑ଵିଷ୍ଯ॒ଥେତି॒ ତା ଵୈ ବ୍ରୂ॒ହୀତ୍ଯ॑ବ୍ରୁଵନ୍ନି॒ଯମଗ୍ଂ॑ ହୋ॒ମୁଗି॒ଯଂ-ଵିଁ॑ମୃ॒ଧେଯ-ମି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॒ତୀ- [-ମି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॒ତୀ, ଇତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ॒ତ୍ତ] 5
-ତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ॒ତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଯାଗ୍ଂ ହୋ॒ମୁଚେ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॒ମେକା॑ଦଶକପାଲ॒-ନ୍ନିର॑ଵପ॒ନ୍ନିନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ଵୈମୃ॒ଧାଯେ-ନ୍ଦ୍ରା॑ଯେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॑ତେ॒ ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯାଗ୍ଂ ହୋ॒ମୁଚେ॑ ନି॒ରଵ॑ପ॒ନ୍ନଗ୍ଂହ॑ସ ଏ॒ଵ ତେନା॑ମୁଚ୍ଯନ୍ତ॒ ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ଵୈ ମୃ॒ଧାଯ॒ ମୃଧ॑ ଏ॒ଵ ତେନାପା᳚ଘ୍ନତ॒ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॑ତ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ତେନା॒-ଽଽତ୍ମନ୍ନ॑ଦଧତ॒ ତ୍ରଯ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍କପାଲ-ମ୍ପୁରୋ॒ଡାଶ॒-ନ୍ନିର॑ଵପ॒-ନ୍ତ୍ରଯ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ॒ଦ୍ଵୈ ଦେ॒ଵତା॒ସ୍ତା ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଆ॒ତ୍ମନ୍ନନୁ॑ ସ॒ମାର॑ଭଂ​ଯଁତ॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ [ଭୂତ୍ଯୈ᳚, ତାଂ-ଵାଁଵ] 6
ତାଂ-ଵାଁଵ ଦେ॒ଵା ଵିଜି॑ତି-ମୁତ୍ତ॒ମା-ମସୁ॑ରୈ॒-ର୍ଵ୍ଯ॑ଜଯନ୍ତ॒ଯୋ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯଵା॒ନ୍ଥ୍- ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ସ୍ପର୍ଧ॑ମାନ ଏ॒ତଯେଷ୍​ଟ୍ଯା॑ ଯଜେ॒ତେନ୍ଦ୍ରା॑ଯାଗ୍ଂ ହୋ॒ମୁଚେ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॒ମେକା॑ଦଶକପାଲ॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେ॒ଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ଵୈମୃ॒ଧାଯେନ୍ଦ୍ରା॑ଯେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॒ତେ-ଽଗ୍ଂ ହ॑ସା॒ ଵା ଏ॒ଷ ଗୃ॑ହୀ॒ତୋ ଯସ୍ମା॒ଚ୍ଛ୍ରେଯା॒-ନ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ॒ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯାଗ୍ଂ ହୋ॒ମୁଚେ॑ ନି॒ର୍ଵପ॒ତ୍ଯଗ୍ଂହ॑ସ ଏ॒ଵ ତେନ॑ ମୁଚ୍ଯତେମୃ॒ଧା ଵା ଏ॒ଷୋ॑-ଽଭିଷ॑ଣ୍ଣୋ॒ ଯସ୍ମା᳚-ଥ୍ସମା॒ନେଷ୍ଵ॒ନ୍ଯ-ଶ୍ଶ୍ରେଯା॑ନୁ॒ତା- [ଶ୍ରେଯା॑ନୁ॒ତ, ଅ-ଽଭ୍ରା॑ତୃଵ୍ଯୋ॒] 7
-ଽଭ୍ରା॑ତୃଵ୍ଯୋ॒ ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ଵୈମୃ॒ଧାଯ॒ ମୃଧ॑ ଏ॒ଵ ତେନାପ॑ ହତେ॒ଯଦିନ୍ଦ୍ରା॑ଯେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॑ତ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵ ତେନା॒ତ୍ମ-ନ୍ଧ॑ତ୍ତେ॒ ତ୍ରଯ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍କପାଲ-ମ୍ପୁରୋ॒ଡାଶ॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପତି॒ ତ୍ରଯ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ॒ଦ୍ଵୈ ଦେ॒ଵତା॒ସ୍ତା ଏ॒ଵ ଯଜ॑ମାନ ଆ॒ତ୍ମନ୍ନନୁ॑ ସ॒ମାର॑ଭଂ​ଯଁତେ॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ ସା ଵା ଏ॒ଷା ଵିଜି॑ତି॒ର୍ନାମେଷ୍ଟି॒ର୍ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନେ॒ତଯେଷ୍​ଟ୍ଯା॒ ଯଜ॑ତ ଉତ୍ତ॒ମାମେ॒ଵ ଵିଜି॑ତି॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯେଣ॒ ଵି ଜ॑ଯତେ ॥ 8 ॥
(ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵ॑ତୀ॒ - ଭୂତ୍ଯା॑ - ଉ॒ତୈ - କା॒ନ୍ନ ପ॑ଞ୍ଚା॒ଶଚ୍ଚ॑) (ଅ. 2)
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂ​ଯଁ॑ତ୍ତା ଆସ॒-ନ୍ତେଷା᳚-ଙ୍ଗାଯ॒ତ୍ର୍ଯୋଜୋ॒ ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ୍-ଥ୍ସ॒ଗୃଂହ୍ଯା॒ ଽଽଦାଯା॑-ପ॒କ୍ରମ୍ଯା॑ତିଷ୍ଠ॒-ତ୍ତେ॑-ଽମନ୍ଯନ୍ତ ଯତ॒ରାନ୍. ଵା ଇ॒ଯମୁ॑ପାଵ॒ର୍ଥ୍ସ୍ଯତି॒ ତ ଇ॒ଦ-ମ୍ଭ॑ଵିଷ୍ଯ॒ନ୍ତୀତି॒ ତାଂ-ଵ୍ଯଁ॑ହ୍ଵଯନ୍ତ॒ ଵିଶ୍ଵ॑କର୍ମ॒ନ୍ନିତି॑ ଦେ॒ଵା ଦାଭୀତ୍ଯସୁ॑ରା॒-ସ୍ସା ନାନ୍ଯ॑ତ॒ରାଗ୍​ଶ୍ଚ॒-ନୋପାଵ॑ର୍ତତ॒ ତେ ଦେ॒ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯଜୁ॑ରପଶ୍ଯ॒ନ୍ନୋଜୋ॑-ଽସି॒ ସହୋ॑-ଽସି॒ ବଲ॑ମସି॒ [ବଲ॑ମସି, ଭ୍ରାଜୋ॑-ଽସି] 9
ଭ୍ରାଜୋ॑-ଽସି ଦେ॒ଵାନା॒-ନ୍ଧାମ॒ ନାମା॑-ଽସି॒ ଵିଶ୍ଵ॑ମସି ଵି॒ଶ୍ଵାଯୁ॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ମସି ସ॒ର୍ଵାଯୁ॑ରଭି॒ଭୂରିତି॒ ଵାଵ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରାଣା॒ମୋଜୋ॒ ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ॑ଵୃଞ୍ଜତ॒ ଯ-ଦ୍ଗା॑ଯ॒ତ୍ର୍ଯ॑ପ॒କ୍ରମ୍ଯାତି॑ଷ୍ଠ॒-ତ୍ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତା-ଙ୍ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀତୀଷ୍ଟି॑ମାହୁ-ସ୍ସଂ​ଵଁଥ୍ସ॒ରୋ ଵୈ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀ ସଂ॑​ଵଁଥ୍ସ॒ରୋ ଵୈ ତଦ॑ପ॒କ୍ରମ୍ଯା॑ତିଷ୍ଠ॒-ଦ୍ଯଦେ॒ତଯା॑ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରାଣା॒ମୋଜୋ॒ ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯ॑- [ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯ᳚ମ୍, ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂ-] 10
-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂ-ନଵୃ॑ଞ୍ଜତ॒ ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତାଗ୍ଂ ସଂ॑​ଵଁ॒ର୍ଗ ଇତୀଷ୍ଟି॑ମାହୁ॒ର୍ଯୋ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯଵା॒ନ୍ଥ୍​ସ୍ଯା-ଥ୍ସସ୍ପର୍ଧ॑ମାନ ଏ॒ତଯେଷ୍​ଟ୍ଯା॑ ଯଜେତା॒ଗ୍ନଯେ॑ ସଂ​ଵଁ॒ର୍ଗାଯ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑ମ॒ଷ୍ଟାକ॑ପାଲ॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେ॒ତ୍​ତଗ୍ଂଶୃ॒ତମାସ॑ନ୍ନମେ॒ତେନ॒ ଯଜୁ॑ଷା॒-ଽଭି ମୃ॑ଶେ॒ଦୋଜ॑ ଏ॒ଵ ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂ-ନ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯସ୍ଯ ଵୃଙ୍କ୍ତେ॒ ଭଵ॑ତ୍ଯା॒ତ୍ମନା॒ ପରା᳚ସ୍ଯ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ ଭଵତି ॥ 11
(ବଲ॑ମସ୍ଯେ॒ - ତଯା॑ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରାଣା॒ମୋଜୋ॒ ବଲ॑ମିନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯଂ॑ - ପଞ୍ଚ॑ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 3)
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ॒ ତା ଅ॑ସ୍ମା-ଥ୍ସୃ॒ଷ୍ଟାଃ ପରା॑ଚୀରାଯ॒-ନ୍ତା ଯତ୍ରାଵ॑ସ॒-ନ୍ତତୋ॑ ଗ॒ର୍ମୁଦୁଦ॑ତିଷ୍ଠ॒-ତ୍ତା ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ଶ୍ଚା॒ନ୍ଵଵୈ॑ତା॒ଗ୍ଂ॒ ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒-ଦ୍ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ର॒ନଯା᳚ ତ୍ଵା॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠା॒ନ୍ଯଥ॑ ତ୍ଵା ପ୍ର॒ଜା ଉ॒ପାଵ॑ର୍ଥ୍ସ୍ଯ॒ନ୍ତୀତି॒ ତ-ମ୍ପ୍ରାତି॑ଷ୍ଠ॒-ତ୍ତତୋ॒ ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ମ୍ପ୍ର॒ଜା ଉ॒ପାଵ॑ର୍ତନ୍ତ॒ ଯଃ ପ୍ର॒ଜାକା॑ମ॒-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତସ୍ମା॑ ଏ॒ତ-ମ୍ପ୍ରା॑ଜାପ॒ତ୍ଯ-ଙ୍ଗା᳚ର୍ମୁ॒ତ-ଞ୍ଚ॒ରୁ-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେ-ତ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି- [-ନିର୍ଵ॑ପେ-ତ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିମ୍, ଏ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑] 12
-ମେ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑ ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ସ ଏ॒ଵାସ୍ମୈ᳚ ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ୍ରଜ॑ନଯତିପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ॒ଶୂନ॑ସୃଜତ॒ ତେ᳚-ଽସ୍ମା-ଥ୍ସୃ॒ଷ୍ଟାଃ ପରା᳚ଞ୍ଚ ଆଯ॒-ନ୍ତେ ଯତ୍ରାଵ॑ସ॒-ନ୍ତତୋ॑ ଗ॒ର୍ମୁଦୁଦ॑ତିଷ୍ଠ॒-ତ୍ତା-ନ୍ପୂ॒ଷା ଚା॒ନ୍ଵଵୈ॑ତା॒ଗ୍ଂ॒ ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ-ତ୍ପୂ॒ଷା-ଽନଯା॑ ମା॒ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠାଥ॑ ତ୍ଵା ପ॒ଶଵ॑ ଉ॒ପାଵ॑ର୍ଥ୍ସ୍ଯ॒ନ୍ତୀତି॒ ମା-ମ୍ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠେତି॒ ସୋମୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒-ନ୍ମମ॒ ଵା [-ମମ॒ ଵୈ, ଅ॒କୃ॒ଷ୍ଟ॒ପ॒ଚ୍ଯମିତ୍ଯୁ॒ଭୌ] 13
ଅ॑କୃଷ୍ଟପ॒ଚ୍ଯମିତ୍ଯୁ॒ଭୌ ଵା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠା॒ନୀତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ॒-ତ୍ତୌ ପ୍ରାତି॑ଷ୍ଠ॒-ତ୍ତତୋ॒ ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ମ୍ପ॒ଶଵ॑ ଉ॒ପାଵ॑ର୍ତନ୍ତ॒ ଯଃ ପ॒ଶୁକା॑ମ॒-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତସ୍ମା॑ ଏ॒ତଗ୍ଂ ସୋ॑ମାପୌ॒ଷ୍ଣ-ଙ୍ଗା᳚ର୍ମୁ॒ତ-ଞ୍ଚ॒ରୁ-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେ-ଥ୍ସୋମାପୂ॒ଷଣା॑ଵେ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑ ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ତାଵେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରଜ॑ନଯତ॒-ସ୍ସୋମୋ॒ ଵୈ ରେ॑ତୋ॒ଧାଃ ପୂ॒ଷା ପ॑ଶୂ॒ନା-ମ୍ପ୍ର॑ଜନଯି॒ତା ସୋମ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॒ ରେତୋ॒ ଦଧା॑ତି ପୂ॒ଷା ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରଜ॑ନଯତି ॥ 14 ॥
(ଵ॒ପେ॒-ତ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଂ॒ - ଁଵୈ - ଦଧା॑ତି ପୂ॒ଷା - ତ୍ରୀଣି॑ ଚ) (ଅ. 4)
ଅଗ୍ନେ॒ ଗୋଭି॑ର୍ନ॒ ଆ ଗ॒ହୀନ୍ଦୋ॑ ପୁ॒ଷ୍​ଟ୍ଯା ଜୁ॑ଷସ୍ଵ ନଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଧ॒ର୍ତା ଗୃ॒ହେଷୁ॑ ନଃ ॥ ସ॒ଵି॒ତା ଯ-ସ୍ସ॑ହ॒ସ୍ରିଯ॒-ସ୍ସ ନୋ॑ ଗୃ॒ହେଷୁ॑ ରାରଣତ୍ । ଆ ପୂ॒ଷା ଏ॒ତ୍ଵା ଵସୁ॑ ॥ ଧା॒ତା ଦ॑ଦାତୁ ନୋ ର॒ଯିମୀଶା॑ନୋ॒ ଜଗ॑ତ॒ସ୍ପତିଃ॑ । ସ ନଃ॑ ପୂ॒ର୍ଣେନ॑ ଵାଵନତ୍ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ଯୋ ଵୃ॑ଷ॒ଭୋ ଵୃଷା॒ ସ ନୋ॑ ଗୃ॒ହେଷୁ॑ ରାରଣତ୍ । ସ॒ହସ୍ରେ॑ଣା॒ଯୁତେ॑ନ ଚ ॥ ଯେନ॑ ଦେ॒ଵା ଅ॒ମୃତ॑- [ଅ॒ମୃତ᳚ମ୍, ଦୀ॒ର୍ଘଗ୍ଗ୍​ ଶ୍ରଵୋ॑ ଦି॒ଵ୍ଯୈର॑ଯନ୍ତ ।] 15
-ନ୍ଦୀ॒ର୍ଘଗ୍ଗ୍​ ଶ୍ରଵୋ॑ ଦି॒ଵ୍ଯୈର॑ଯନ୍ତ । ରାଯ॑ସ୍ପୋଷ॒ ତ୍ଵମ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॒-ଙ୍ଗଵା᳚ଙ୍କୁ॒ଲ୍ମି-ଞ୍ଜୀ॒ଵସ॒ ଆ ଯୁ॑ଵସ୍ଵ ॥ ଅ॒ଗ୍ନି ର୍ଗୃ॒ହପ॑ତି॒-ସ୍ସୋମୋ॑ ଵିଶ୍ଵ॒ଵନିଃ॑ ସଵି॒ତା ସୁ॑ମେ॒ଧା-ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥ ଅଗ୍ନେ॑ ଗୃହପତେ॒ ଯସ୍ତେ॒ ଘୃତ୍ଯୋ॑ ଭା॒ଗସ୍ତେନ॒ ସହ॒ ଓଜ॑ ଆ॒କ୍ରମ॑ମାଣାଯ ଧେହି॒ ଶ୍ରୈଷ୍​ଠ୍ଯା᳚ତ୍ପ॒ଥୋ ମା ଯୋ॑ଷ-ମ୍ମୂ॒ର୍ଧା ଭୂ॑ଯାସ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 16 ॥
(ଅ॒ମୃତ॑ - ମ॒ଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂ॑ଶଚ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଚି॒ତ୍ରଯା॑ ଯଜେତ ପ॒ଶୁକା॑ମ ଇ॒ଯଂ-ଵୈଁ ଚି॒ତ୍ରା ଯଦ୍ଵା ଅ॒ସ୍ଯାଂ-ଵିଁଶ୍ଵ॑-ମ୍ଭୂ॒ତମଧି॑ ପ୍ର॒ଜାଯ॑ତେ॒ ତେ ନେ॒ଯଞ୍ଚି॒ତ୍ରା ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାଗ୍​ ଶ୍ଚି॒ତ୍ରଯା॑ ପ॒ଶୁକା॑ମୋ॒ ଯଜ॑ତେ॒ ପ୍ର ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॑ ର୍ମିଥୁ॒ନୈ ର୍ଜା॑ଯତେ॒ ପ୍ରୈଵାଗ୍ନେ॒ଯେନ॑ ଵାପଯତି॒ ରେତଃ॑ ସୌ॒ମ୍ଯେନ॑ ଦଧାତି॒ ରେତ॑ ଏ॒ଵ ହି॒ତ-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା॑ ରୂ॒ପାଣି॒ ଵି କ॑ରୋତିସାରସ୍ଵ॒ତୌ ଭ॑ଵତ ଏ॒ତଦ୍ଵୈ ଦୈଵ୍ଯ॑-ମ୍ମିଥୁ॒ନ-ନ୍ଦୈଵ୍ଯ॑ମେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ [-ଦୈଵ୍ଯ॑ମେ॒ଵାସ୍ମୈ᳚, ମି॒ଥୁ॒ନ-ମ୍ମ॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ତୋ] 17
ମିଥୁ॒ନ-ମ୍ମ॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ତୋ ଦ॑ଧାତି॒ ପୁଷ୍​ଟ୍ଯୈ᳚ ପ୍ର॒ଜନ॑ନାଯ ସିନୀଵା॒ଲ୍ଯୈ ଚ॒ରୁର୍ଭ॑ଵତି॒ ଵାଗ୍ଵୈ ସି॑ନୀଵା॒ଲୀ ପୁଷ୍ଟିଃ॒ ଖଲୁ॒ ଵୈ ଵାକ୍ପୁଷ୍ଟି॑ମେ॒ଵ ଵାଚ॒ମୁପୈ᳚ତ୍ଯୈ॒ନ୍ଦ୍ର ଉ॑ତ୍ତ॒ମୋ ଭ॑ଵତି॒ ତେନୈ॒ଵ ତନ୍ମି॑ଥୁ॒ନଗ୍ଂ ସ॒ପ୍ତୈତାନି॑ ହ॒ଵୀଗ୍ଂଷି॑ ଭଵନ୍ତି ସ॒ପ୍ତ ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॑ ସ॒ପ୍ତାର॒ଣ୍ଯା-ସ୍ସ॒ପ୍ତ ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯୁ॒-ଭଯ॒ସ୍ଯା-ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯା॒ ଅଥୈ॒ତା ଆହୁ॑ତୀ ର୍ଜୁହୋତ୍ଯେ॒ତେ ଵୈ ଦେ॒ଵାଃ ପୁଷ୍ଟି॑ପତଯ॒ସ୍ତ ଏ॒ଵା ସ୍ମି॒-ନ୍ପୁଷ୍ଟି॑-ନ୍ଦଧତି॒ ପୁଷ୍ଯ॑ତି ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭି॒ରଥୋ॒ ଯଦେ॒ତା ଆହୁ॑ତୀ ର୍ଜୁ॒ହୋତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 18 ॥
(ଅ॒ସ୍ମୈ॒ - ତ ଏ॒ଵ - ଦ୍ଵାଦ॑ଶ ଚ) (ଅ. 6)
ମା॒ରୁ॒ତମ॑ସି ମ॒ରୁତା॒ମୋଜୋ॒-ଽପା-ନ୍ଧାରା᳚-ମ୍ଭିନ୍ଧି ର॒ମଯ॑ତ ମରୁତ-ଶ୍ଶ୍ଯେ॒ନମା॒ଯିନ॒-ମ୍ମନୋ॑ଜଵ ସଂ॒-ଵୃଁଷ॑ଣଗ୍ଂ ସୁଵୃ॒କ୍ତିମ୍ ॥ ଯେନ॒ ଶର୍ଧ॑ ଉ॒ଗ୍ରମଵ॑-ସୃଷ୍ଟ॒ମେତି॒ ତଦ॑ଶ୍ଵିନା॒ ପରି॑ ଧତ୍ତଗ୍ଗ୍​ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି । ପୁ॒ରୋ॒ଵା॒ତୋ ଵର୍​ଷ॑ଞ୍ଜି॒ନ୍ଵରା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା॑ ଵା॒ତାଵଦ୍- ଵର୍​ଷ॑ନ୍ନୁ॒ଗ୍ରରା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା᳚ ସ୍ତ॒ନଯ॒ନ୍ ଵର୍​ଷ॑-ନ୍ଭୀ॒ମରା॒ଵଥ୍​ସ୍ଵାହା॑ ଽନଶ॒ନ୍ଯ॑ଵ॒ସ୍ଫୂର୍ଜ॑ନ୍-ଦି॒ଦ୍ଯୁ-ଦ୍ଵର୍​ଷ॑ନ୍-ତ୍ଵେ॒ଷରା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା॑ ଽତିରା॒ତ୍ରଂ॒-ଵଁର୍​ଷ॑-ନ୍ପୂ॒ର୍ତିରା॒ଵୃ- [-ପୂ॒ର୍ତିରା॒ଵୃତ୍, ସ୍ଵାହା॑ ବ॒ହୁ] 19
-ଥ୍ସ୍ଵାହା॑ ବ॒ହୁ ହା॒ଯମ॑ଵୃଷା॒ଦିତି॑ ଶ୍ରୁ॒ତରା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ଽଽତପ॑ତି॒ ଵର୍​ଷ॑ନ୍-ଵି॒ରାଡା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା॑ ଽଵ॒ସ୍ଫୂର୍ଜ॑ନ୍-ଦି॒ଦ୍ଯୁ-ଦ୍ଵର୍​ଷ॑-ନ୍ଭୂ॒ତରା॒ଵୃ-ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ମାନ୍ଦା॒ ଵାଶା॒-ଶ୍ଶୁନ୍ଧ୍ଯୂ॒ରଜି॑ରାଃ । ଜ୍ଯୋତି॑ଷ୍ମତୀ॒-ସ୍ତମ॑ସ୍ଵରୀ॒-ରୁନ୍ଦ॑ତୀ॒-ସ୍ସୁଫେ॑ନାଃ । ମିତ୍ର॑ଭୃତଃ॒, କ୍ଷତ୍ର॑ଭୃତ॒-ସ୍ସୁରା᳚ଷ୍ଟ୍ରା ଇ॒ହ ମା॑-ଽଵତ ॥ଵୃଷ୍ଣୋ॒ ଅଶ୍ଵ॑ସ୍ଯ ସ॒ନ୍ଦାନ॑ମସି॒ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵୋପ॑ ନହ୍ଯାମି ॥ 20 ॥
(ପୂ॒ର୍ତିରା॒ଵୃ-ଦ୍- ଦ୍ଵିଚ॑ତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଦେଵା॑ ଵସଵ୍ଯା॒ ଅଗ୍ନେ॑ ସୋମ ସୂର୍ଯ ॥ ଦେଵା᳚-ଶ୍ଶର୍ମଣ୍ଯା॒ ମିତ୍ରା॑ଵରୁଣା-ଽର୍ଯମନ୍ନ୍ ॥ ଦେଵା᳚-ସ୍ସପୀତ॒ଯୋ ଽପା᳚-ନ୍ନପାଦାଶୁହେମନ୍ନ୍ । ଉ॒ଦ୍ନୋ ଦ॑ତ୍ତୋଦ॒ଧି-ମ୍ଭି॑ନ୍ତ୍ତ ଦି॒ଵଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯା॑ଦ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷାତ୍-ପୃଥି॒ଵ୍ଯାସ୍ତତୋ॑ ନୋ॒ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯା॑-ଽଵତ ॥ ଦିଵା॑ ଚି॒ତ୍ତମଃ॑ କୃଣ୍ଵନ୍ତି ପ॒ର୍ଜନ୍ଯେ॑ନୋ-ଦଵା॒ହେନ॑ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀଂ-ଯଁ-ଦ୍ଵ୍ଯୁ॒ନ୍ଦନ୍ତି॑ ॥ ଆଯ-ନ୍ନରଃ॑ ସୁ॒ଦାନ॑ଵୋ ଦଦା॒ଶୁଷେ॑ ଦି॒ଵଃ କୋଶ॒ମଚୁ॑ଚ୍ଯଵୁଃ । ଵି ପ॒ର୍ଜନ୍ଯା᳚-ସ୍ସୃଜନ୍ତି॒ ରୋଦ॑ସୀ॒ ଅନୁ॒ ଧନ୍ଵ॑ନା ଯନ୍ତି [ ] 21
ଵୃ॒ଷ୍ଟଯଃ॑ ॥ ଉଦୀ॑ରଯଥା ମରୁତ-ସ୍ସମୁଦ୍ର॒ତୋ ଯୂ॒ଯଂ-ଵୃଁ॒ଷ୍ଟିଂ-ଵଁ॑ର୍​ଷଯଥା ପୁରୀଷିଣଃ । ନ ଵୋ॑ ଦସ୍ରା॒ ଉପ॑ ଦସ୍ଯନ୍ତି ଧେ॒ନଵ॒-ଶ୍ଶୁଭଂ॑-ଯାଁ॒ତାମନୁ॒ ରଥା॑ ଅଵୃଥ୍ସତ ॥ ସୃ॒ଜା ଵୃ॒ଷ୍ଟି-ନ୍ଦି॒ଵ ଆ-ଽଦ୍ଭି-ସ୍ସ॑ମୁ॒ଦ୍ର-ମ୍ପୃ॑ଣ ॥ ଅ॒ବ୍ଜା ଅ॑ସି ପ୍ରଥମ॒ଜା ବଲ॑ମସି ସମୁ॒ଦ୍ରିଯ᳚ମ୍ ॥ ଉନ୍ନ॑ମ୍ଭଯ ପୃଥି॒ଵୀ-ମ୍ଭି॒ନ୍ଧୀଦ-ନ୍ଦି॒ଵ୍ଯ-ନ୍ନଭଃ॑ । ଉ॒ଦ୍ନୋ ଦି॒ଵ୍ଯସ୍ଯ॑ ନୋ ଦେ॒ହୀଶା॑ନୋ॒ ଵିସୃ॑ଜା॒ ଦୃତି᳚ମ୍ ॥ ଯେ ଦେ॒ଵା ଦି॒ଵିଭା॑ଗା॒ ଯେ᳚-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷ ଭାଗା॒ ଯେ ପୃ॑ଥି॒ଵି ଭା॑ଗାଃ । ତ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞମ॑ଵନ୍ତୁ॒ ତ ଇ॒ଦ-ଙ୍କ୍ଷେତ୍ର॒ମା ଵି॑ଶନ୍ତୁ॒ ତ ଇ॒ଦ-ଙ୍କ୍ଷେତ୍ର॒ମନୁ॒ ଵି ଵି॑ଶନ୍ତୁ ॥ 22 ॥
(ଯ॒ନ୍ତି॒ - ଦେ॒ଵା - ଵିଗ୍ଂ॑ଶ॒ତିଶ୍ଚ॑) (ଅ. 8)
ମା॒ରୁ॒ତମ॑ସି ମ॒ରୁତା॒ମୋଜ॒ ଇତି॑ କୃ॒ଷ୍ଣଂ-ଵାଁସଃ॑ କୃ॒ଷ୍ଣତୂ॑ଷ॒-ମ୍ପରି॑ ଧତ୍ତ ଏ॒ତଦ୍ଵୈ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯୈ॑ ରୂ॒ପଗ୍ଂ ସରୂ॑ପ ଏ॒ଵ ଭୂ॒ତ୍ଵା ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଂ॑-ଵଁର୍​ଷଯତିର॒ମଯ॑ତ ମରୁତ-ଶ୍ଶ୍ଯେ॒ନମା॒ଯିନ॒ମିତି॑ ପଶ୍ଚାଦ୍ଵା॒ତ-ମ୍ପ୍ରତି॑ ମୀଵତି ପୁରୋଵା॒ତମେ॒ଵ ଜ॑ନଯତି ଵ॒ର୍॒ଷସ୍ଯା ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵାତନା॒ମାନି॑ ଜୁହୋତି ଵା॒ଯୁର୍ଵୈ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯା॑ ଈଶେ ଵା॒ଯୁମେ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑ ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ସ ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଂ॑-ଵଁର୍​ଷଯତ୍ଯ॒ଷ୍ଟୌ [ଵର୍​ଷଯତ୍ଯ॒ଷ୍ଟୌ, ଜୁ॒ହୋ॒ତି॒ ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଵୈ] 23
ଜୁ॑ହୋତି॒ ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଵୈ ଦିଶ॒ଶ୍ଚତ॑ସ୍ରୋ-ଽଵାନ୍ତରଦି॒ଶା ଦି॒ଗ୍ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଵୃଷ୍ଟି॒ଗ୍ଂ॒ ସ-ମ୍ପ୍ର ଚ୍ଯା॑ଵଯତି କୃଷ୍ଣାଜି॒ନେ ସଂ​ଯୌଁ॑ତି ହ॒ଵିରେ॒ଵାକ॑ରନ୍ତର୍ଵେ॒ଦି ସଂ​ଯୌଁ॒ତ୍ଯ ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ॒ ଯତୀ॑ନାମ॒ଦ୍ଯମା॑ନାନାଗ୍ଂ ଶୀ॒ର୍॒ଷାଣି॒ ପରା॑-ଽପତ॒ନ୍ତେ ଖ॒ର୍ଜୂରା॑ ଅଭଵ॒ନ୍-ତେଷା॒ଗ୍ଂ॒ ରସ॑ ଊ॒ର୍ଧ୍ଵୋ॑-ଽପତ॒ତ୍-ତାନି॑ କ॒ରୀରା᳚ଣ୍ଯ-ଭଵନ୍-ଥ୍ସୌ॒ମ୍ଯାନି॒ ଵୈ କ॒ରୀରା॑ଣି ସୌ॒ମ୍ଯା ଖଲୁ॒ ଵା ଆହୁ॑ତି ର୍ଦି॒ଵୋ ଵୃଷ୍ଟି॑-ଞ୍ଚ୍ଯାଵଯତି॒ ଯତ୍କ॒ରୀରା॑ଣି॒ ଭଵ॑ନ୍ତି [ ] 24
ସୌ॒ମ୍ଯଯୈ॒ଵା-ଽଽହୁ॑ତ୍ଯା ଦି॒ଵୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ମଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ମଧୁ॑ଷା॒ ସଂ-ଯୌଁ᳚ତ୍ଯ॒ପାଂ-ଵାଁ ଏ॒ଷ ଓଷ॑ଧୀନା॒ଗ୍ଂ॒ ରସୋ॒ ଯନ୍ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ଦ୍ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୌଷ॑ଧୀଭ୍ଯୋ ଵର୍​ଷ॒ତ୍ଯଥୋ॑ ଅ॒ଦ୍ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୌଷ॑ଧୀଭ୍ଯୋ॒ ଵୃଷ୍ଟି॒ନି-ନ୍ନ॑ଯତି॒ ମାନ୍ଦା॒ ଵାଶା॒ ଇତି॒ ସଂ​ଯୌଁ॑ତି ନାମ॒ଧେଯୈ॑ରେ॒ଵୈନା॒ ଅଚ୍ଛୈ॒ତ୍ଯଥୋ॒ ଯଥା᳚ ବ୍ରୂ॒ଯାଦସା॒ ଵେହୀତ୍ଯେ॒ଵମେ॒ଵୈନା॑ ନାମ॒ଧେଯୈ॒ରା - [ନାମ॒ଧେଯୈ॒ରା, ଚ୍ଯା॒ଵ॒ଯ॒ତି॒ ଵୃଷ୍ଣୋ॒] 25
ଚ୍ଯା॑ଵଯତି॒ ଵୃଷ୍ଣୋ॒ ଅଶ୍ଵ॑ସ୍ଯ ସ॒ନ୍ଦାନ॑ମସି॒ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵୋପ॑ ନହ୍ଯା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଵୃଷା॒ ଵା ଅଶ୍ଵୋ॒ ଵୃଷା॑ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଃ॑ କୃ॒ଷ୍ଣ ଇ॑ଵ॒ ଖଲୁ॒ ଵୈ ଭୂ॒ତ୍ଵା ଵ॑ର୍​ଷତି ରୂ॒ପେଣୈ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ଵ॒ର୍॒ଷସ୍ଯା ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ॥ 26 ॥
(ଅ॒ଷ୍ଟୌ - ଭଵ॑ନ୍ତି - ନାମ॒ଧେଯୈ॒ରୈ - କା॒ନ୍ନ ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑) (ଅ. 9)
ଦେଵା॑ ଵସଵ୍ଯା॒ ଦେଵା᳚-ଶ୍ଶର୍ମଣ୍ଯା॒ ଦେଵା᳚-ସ୍ସପୀତଯ॒ ଇତ୍ଯା ବ॑ଦ୍ଧ୍ନାତି ଦେ॒ଵତା॑ଭିରେ॒ଵାନ୍ଵ॒ହଂ-ଵୃଁଷ୍ଟି॑ମିଚ୍ଛତି॒ ଯଦି॒ ଵର୍​ଷେ॒ତ୍-ତାଵ॑ତ୍ଯେ॒ଵ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯଂ॑-ଯଁଦି॒ ନ ଵର୍​ଷେ॒ଚ୍ଛ୍ଵୋ ଭୂ॒ତେ ହ॒ଵିର୍ନିର୍ଵ॑ପେଦହୋରା॒ତ୍ରେ ଵୈ ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣାଵହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା॒-ଙ୍ଖଲୁ॒ ଵୈ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଵର୍​ଷତି॒ ନକ୍ତଂ॑-ଵାଁ॒ ହି ଦିଵା॑ ଵା॒ ଵର୍​ଷ॑ତି ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣାଵେ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑ ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ତାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ [ତାଵେ॒ଵାସ୍ମୈ᳚, ଅ॒ହୋ॒ରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯାଂ᳚-] 27
ଅହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା᳚-ମ୍ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଂ॑ ଁଵର୍​ଷଯତୋ॒-ଽଗ୍ନଯେ॑ ଧାମ॒ଚ୍ଛଦେ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶ॑ମ॒ଷ୍ଟାକ॑ପାଲ॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେନ୍ମାରୁ॒ତଗ୍ଂ ସ॒ପ୍ତକ॑ପାଲଗ୍ଂ ସୌ॒ର୍ଯମେକ॑କପାଲମ॒ଗ୍ନିର୍ଵା ଇ॒ତୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ମୁଦୀ॑ରଯତି ମ॒ରୁତଃ॑ ସୃ॒ଷ୍ଟା-ନ୍ନ॑ଯନ୍ତି ଯ॒ଦା ଖଲୁ॒ ଵା ଅ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ନ୍ଯଂ॑-ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॑ ପର୍ଯା॒ଵର୍ତ॒ତେ-ଽଥ॑ଵର୍​ଷତିଧାମ॒ଚ୍ଛଦି॑ଵ॒ ଖଲୁ॒ ଵୈ ଭୂ॒ତ୍ଵା ଵ॑ର୍​ଷତ୍ଯେ॒ତା ଵୈ ଦେ॒ଵତା॒ ଵୃଷ୍​ଟ୍ଯା॑ ଈଶତେ॒ ତା ଏ॒ଵ ସ୍ଵେନ॑ ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ତା [ଭାଗ॒ଧେଯେ॒ନୋପ॑ ଧାଵତି॒ ତାଃ, ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॑] 28
ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯଂ॑-ଵଁର୍​ଷଯନ୍ତ୍ଯୁ॒ତା ଵ॑ର୍​ଷିଷ୍ଯ॒ନ୍ ଵର୍​ଷ॑ତ୍ଯେ॒ଵ ସୃ॒ଜା ଵୃ॒ଷ୍ଟି-ନ୍ଦି॒ଵ ଆ-ଽଦ୍ଭି-ସ୍ସ॑ମୁ॒ଦ୍ର-ମ୍ପୃ॒ଣେତ୍ଯା॑ହେ॒ମାଶ୍ଚୈ॒ଵା-ମୂଶ୍ଚା॒ପ-ସ୍ସମ॑ର୍ଧଯ॒ତ୍ଯଥୋ॑ ଆ॒ଭିରେ॒ଵା-ମୂରଚ୍ଛୈ᳚ତ୍ଯ॒ବ୍ଜା ଅ॑ସି ପ୍ରଥମ॒ଜା ବଲ॑ମସି ସମୁ॒ଦ୍ରିଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ଯଥାଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତ-ଦୁନ୍ନ॑-ମ୍ଭଯ ପୃଥି॒ଵୀମିତି॑ ଵର୍​ଷା॒ହ୍ଵା-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତ୍ଯେ॒ଷା ଵା ଓଷ॑ଧୀନାଂ-ଵୃଁଷ୍ଟି॒ଵନି॒ସ୍ତଯୈ॒ଵ ଵୃଷ୍ଟି॒ମା ଚ୍ଯା॑ଵଯତି॒ ଯେ ଦେ॒ଵା ଦି॒ଵିଭା॑ଗା॒ ଇତି॑ କୃଷ୍ଣାଜି॒ନମଵ॑ ଧୂନୋତୀ॒ମ ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ଲୋ॒କାଃ ପ୍ରୀ॒ତା ଅ॒ଭୀଷ୍ଟା॑ ଭଵନ୍ତି ॥ 29 ॥
(ଅ॒ସ୍ମୈ॒ - ଧା॒ଵ॒ତି॒ ତା - ଵା - ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ ) (ଅ. 10)
ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ତସ୍ଯା॒-ମିଷ୍ଟ୍ଯା॑-ମ॒ନୂଚ୍ଯା॒ନୀତ୍ଯା॑ହୁ-ସ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭୋ॒ ଵା ଏ॒ତଦ୍ଵୀ॒ର୍ଯଂ॑-ଯଁ-ତ୍କ॒କୁଦୁ॒ଷ୍ଣିହା॒ ଜଗ॑ତ୍ଯୈ॒ ଯଦୁ॑ଷ୍ଣିହ-କ॒କୁଭା॑ଵ॒ନ୍ଵାହ॒ ତେନୈ॒ଵ ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ଗାଯ॒ତ୍ରୀ ଵା ଏ॒ଷା ଯଦୁ॒ଷ୍ଣିହା॒ ଯାନି॑ ଚ॒ତ୍ଵାର୍ଯଦ୍ଧ୍ଯ॒କ୍ଷରା॑ଣି॒ ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦ ଏ॒ଵ ତେ ପ॒ଶଵୋ॒ଯଥା॑ ପୁରୋ॒ଡାଶେ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଯେ॒ଵମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଯଦ୍-ଋ॒ଚ୍ଯଦ୍ଧ୍ଯ॒କ୍ଷରା॑ଣି॒ ଯଜ୍ଜଗ॑ତ୍ଯା [ଯଜ୍ଜଗ॑ତ୍ଯା, ପ॒ରି॒ଦ॒ଦ୍ଧ୍ଯାଦନ୍ତଂ॑-] 30
ପରିଦ॒ଦ୍ଧ୍ଯାଦନ୍ତଂ॑-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ଙ୍ଗ॑ମଯେ-ତ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ପରି॑ ଦଧାତୀନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୈଁ ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ନ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଗି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ଯ ଏ॒ଵ ଵୀ॒ର୍ଯେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି॒ ନାନ୍ତ॑-ଙ୍ଗମଯ॒ତ୍ଯଗ୍ନେ॒ ତ୍ରୀ ତେ॒ ଵାଜି॑ନା॒ ତ୍ରୀ ଷ॒ଧସ୍ଥେତି॒ ତ୍ରିଵ॑ତ୍ଯା॒ ପରି॑ ଦଧାତି ସରୂପ॒ତ୍ଵାଯ॒ ସର୍ଵୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ-ତ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯ॒-ଙ୍କାମା॑ଯ-କାମାଯ॒ ପ୍ରଯୁ॑ଜ୍ଯତେ॒ ସର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ହି କାମେ᳚ଭ୍ଯୋ ଯ॒ଜ୍ଞଃ ପ୍ର॑ଯୁ॒ଜ୍ଯତେ᳚ ତ୍ରୈଧାତ॒ଵୀଯେ॑ନ ଯଜେତାଭି॒ଚର॒ନ୍-ଥ୍ସର୍ଵୋ॒ ଵା [ସର୍ଵୋ॒ ଵୈ, ଏ॒ଷ] 31
ଏ॒ଷ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ-ତ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯ॒ଗ୍ଂ॒ ସର୍ଵେ॑ଣୈ॒ଵୈନଂ॑-ଯଁ॒ଜ୍ଞେନା॒ଭି ଚ॑ରତି ସ୍ତୃଣୁ॒ତ ଏ॒ଵୈନ॑ମେ॒ତଯୈ॒ଵ ଯ॑ଜେତାଭିଚ॒ର୍ଯମା॑ଣ॒-ସ୍ସର୍ଵୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ-ତ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯ॒ଗ୍ଂ॒ ସର୍ଵେ॑ଣୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞେନ॑ ଯଜତେ॒ ନୈନ॑ମଭି॒ଚର᳚ନ୍-ଥ୍ସ୍ତୃଣୁତ ଏ॒ତଯୈ॒ଵ ଯ॑ଜେତ ସ॒ହସ୍ରେ॑ଣ ଯ॒କ୍ଷ୍ଯମା॑ଣଃ॒ ପ୍ରଜା॑ତମେ॒ଵୈନ॑-ଦ୍ଦଦାତ୍ଯେ॒ତଯୈ॒ଵ ଯ॑ଜେତ ସ॒ହସ୍ରେ॑ଣେଜା॒ନୋ-ଽନ୍ତଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ଷ ପ॑ଶୂ॒ନା-ଙ୍ଗ॑ଚ୍ଛତି॒ [-ଗ॑ଚ୍ଛତି, ଯ-ସ୍ସ॒ହସ୍ରେ॑ଣ॒] 32
ଯ-ସ୍ସ॒ହସ୍ରେ॑ଣ॒ ଯଜ॑ତେ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ॒ ଖଲୁ॒ ଵୈ ପ॒ଶୂନ॑ସୃଜତ॒ ତାଗ୍​ସ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ ଵୀଯେ॑-ନୈ॒ଵାସୃ॑ଜତ॒ ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାଗ୍​ ସ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯେ॑ନପ॒ଶୁକା॑ମୋ॒ ଯଜ॑ତେ॒ ଯସ୍ମା॑ଦେ॒ଵ ଯୋନେଃ᳚ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ॒ଶୂନସୃ॑ଜତ॒ ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵୈନା᳚ନ୍-ଥ୍ସୃଜତ॒ ଉପୈ॑ନ॒ମୁତ୍ତ॑ରଗ୍ଂ ସ॒ହସ୍ର॑-ନ୍ନମତି ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଆ ଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ଯତେ॒ ଯୋ ଯ॒କ୍ଷ୍ଯ ଇତ୍ଯୁ॒କ୍ତ୍ଵା ନ ଯଜ॑ତେ ତ୍ରୈଧାତ॒ଵୀଯେ॑ନ ଯଜେତ॒ ସର୍ଵୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯ॒ଜ୍ଞୋ [ଯ॒ଜ୍ଞଃ, ଯ-ତ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯ॒ଗ୍ଂ॒] 33
ଯ-ତ୍ତ୍ରୈ॑ଧାତ॒ଵୀଯ॒ଗ୍ଂ॒ ସର୍ଵେ॑ଣୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞେନ॑ ଯଜତେ॒ ନ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯ॒ ଆ ଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ଯତେ॒ ଦ୍ଵାଦ॑ଶକପାଲଃ ପୁରୋ॒ଡାଶୋ॑ ଭଵତି॒ ତେ ତ୍ରଯ॒ଶ୍ଚତୁ॑ଷ୍କପାଲା-ସ୍ତ୍ରିଷ୍ଷମୃଦ୍ଧ॒ତ୍ଵାଯ॒ ତ୍ରଯଃ॑ ପୁରୋ॒ଡାଶା॑ ଭଵନ୍ତି॒ ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କା ଏ॒ଷାଂ-ଲୋଁ॒କାନା॒ମାପ୍ତ୍ଯା॒ ଉତ୍ତ॑ର-ଉତ୍ତରୋ॒ ଜ୍ଯାଯା᳚-ନ୍ଭଵତ୍ଯେ॒ଵମି॑ଵ॒ ହୀମେ ଲୋ॒କା ଯ॑ଵ॒ମଯୋ॒ ମଦ୍ଧ୍ଯ॑ ଏ॒ତଦ୍ଵା ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷସ୍ଯ ରୂ॒ପଗ୍ଂ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ॒ ସର୍ଵେ॑ଷାମଭିଗ॒ମଯ॒ନ୍ନଵ॑ ଦ୍ଯ॒ତ୍ଯଛ॑ବଣ୍ଟ୍କାର॒ଗ୍ଂ॒ ହିର॑ଣ୍ଯ-ନ୍ଦଦାତି॒ ତେଜ॑ ଏ॒ଵା- [ଏ॒ଵ, ଅଵ॑ ରୁନ୍ଧେ] 34
-ଽଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ତା॒ର୍ପ୍ଯ-ନ୍ଦ॑ଦାତି ପ॒ଶୂନେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ଧେ॒ନୁ-ନ୍ଦ॑ଦାତ୍ଯା॒ଶିଷ॑ ଏ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ସାମ୍ନୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଵର୍ଣୋ॒ ଯଦ୍ଧିର॑ଣ୍ଯଂ॒-ଯଁଜୁ॑ଷା-ନ୍ତା॒ର୍ପ୍ଯମୁ॑କ୍ଥାମ॒ଦାନା᳚-ନ୍ଧେ॒ନୁରେ॒ତାନେ॒ଵ ସର୍ଵା॒ନ୍॒. ଵର୍ଣା॒ନଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ॥ 35 ॥
(ଜଗ॑ତ୍ଯା - ଽଭି॒ଚର॒ନ୍-ଥ୍ସର୍ଵୋ॒ ଵୈ - ଗ॑ଚ୍ଛତି - ଯ॒ଜ୍ଞ - ସ୍ତେଜ॑ ଏ॒ଵ - ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑) (ଅ. 11)
ତ୍ଵଷ୍ଟା॑ ହ॒ତପୁ॑ତ୍ରୋ॒ ଵୀନ୍ଦ୍ର॒ଗ୍ଂ॒ ସୋମ॒ମା-ଽହ॑ର॒-ତ୍ତସ୍ମି॒ନ୍ନିନ୍ଦ୍ର॑ ଉପହ॒ଵମୈ᳚ଚ୍ଛତ॒ ତ-ନ୍ନୋପା᳚ହ୍ଵଯତ ପୁ॒ତ୍ର-ମ୍ମେ॑-ଽଵଧୀ॒ରିତି॒ ସ ଯ॑ଜ୍ଞଵେଶ॒ସ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ପ୍ରା॒ସହା॒ ସୋମ॑ମପିବ॒-ତ୍ତସ୍ଯ॒ ଯଦ॒ତ୍ଯଶି॑ଷ୍ଯତ॒ ତ-ତ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା॑-ଽଽହଵ॒ନୀଯ॒ମୁପ॒ ପ୍ରାଵ॑ର୍ତଯ॒-ଥ୍ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ର॑ଶତ୍ରୁର୍ଵର୍ଧ॒ସ୍ଵେତି॒ ସ ଯାଵ॑ଦୂ॒ର୍ଧ୍ଵଃ ପ॑ରା॒ଵିଦ୍ଧ୍ଯ॑ତି॒ ତାଵ॑ତି ସ୍ଵ॒ଯମେ॒ଵ ଵ୍ଯ॑ରମତ॒ ଯଦି॑ ଵା॒ ତାଵ॑-ତ୍ପ୍ରଵ॒ଣ- [ତାଵ॑-ତ୍ପ୍ରଵ॒ଣମ୍, ଆସୀ॒ଦ୍ଯଦି॑] 36
-ମାସୀ॒ଦ୍ଯଦି॑ ଵା॒ ତାଵ॒ଦଦ୍ଧ୍ଯ॒ଗ୍ନେରାସୀ॒-ଥ୍ସ ସ॒ମ୍ଭଵ॑ନ୍ନ॒ଗ୍ନୀଷୋମା॑ଵ॒ଭି ସମ॑ଭଵ॒-ଥ୍ସ ଇ॑ଷୁମା॒ତ୍ରମି॑ଷୁମାତ୍ରଂ॒-ଵିଁଷ୍ଵ॑ଙ୍ଙଵର୍ଧତ॒ ସ ଇ॒ମାଂ-ଲୋଁ॒କାନ॑ଵୃଣୋ॒ଦ୍ଯ-ଦି॒ମାଂ-ଲୋଁ॒କାନଵୃ॑ଣୋ॒-ତ୍ତ-ଦ୍ଵୃ॒ତ୍ରସ୍ଯ॑ ଵୃତ୍ର॒ତ୍ଵ-ନ୍ତସ୍ମା॒ଦିନ୍ଦ୍ରୋ॑-ଽବିଭେ॒ଦପି॒ ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ତସ୍ମୈ॒ ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ଵଜ୍ର॑ମସିଞ୍ଚ॒-ତ୍ତପୋ॒ ଵୈ ସ ଵଜ୍ର॑ ଆସୀ॒-ତ୍ତମୁଦ୍ଯ॑ନ୍ତୁ॒-ନ୍ନାଶ॑କ୍ନୋ॒ଦଥ॒ ଵୈ ତର୍​ହି॒ ଵିଷ୍ଣୁ॑- [ଵିଷ୍ଣୁଃ॑, ଅ॒ନ୍ଯା] 37
-ର॒ନ୍ଯା ଦେ॒ଵତା॑ ଽଽସୀ॒-ଥ୍ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ॒ଵେହୀ॒ଦମା ହ॑ରିଷ୍ଯାଵୋ॒ ଯେନା॒ଯମି॒ଦମିତି॒ସ ଵିଷ୍ଣୁ॑ସ୍ତ୍ରେ॒ଧା-ଽଽତ୍ମାନଂ॒-ଵିଁନ୍ଯ॑ଧତ୍ତ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା-ନ୍ତୃତୀ॑ଯମ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ॒ ତୃତୀ॑ଯ-ନ୍ଦି॒ଵି ତୃତୀ॑ଯ-ମଭିପର୍ଯାଵ॒ର୍ତା-ଦ୍ଧ୍ଯବି॑ଭେ॒ଦ୍ଯତ୍-ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯା-ନ୍ତୃତୀ॑ଯ॒ମାସୀ॒-ତ୍ତେନେନ୍ଦ୍ରୋ॒ ଵଜ୍ର॒ମୁଦ॑ଯଚ୍ଛ॒-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ୍ଵ॑ନୁସ୍ଥିତ॒-ସ୍ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒ନ୍ମା ମେ॒ ପ୍ର ହା॒ରସ୍ତି॒ ଵା ଇ॒ଦ- [ଵା ଇ॒ଦମ୍, ମଯି॑ ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ନ୍ତ-ତ୍ତେ॒] 38
-ମ୍ମଯି॑ ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ନ୍ତ-ତ୍ତେ॒ ପ୍ରଦା᳚ସ୍ଯା॒ମୀତି॒ ତଦ॑ସ୍ମୈ॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣା॒ଦଧା॒ ମେତି॒ ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ॒ଵେ-ଽତି॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣା-ଦ॒ସ୍ମାସ୍ଵିନ୍ଦ୍ର॑ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଦ॑ଧା॒ତ୍ଵିତି॒ ଯଦ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ॒ ତୃତୀ॑ଯ॒ମାସୀ॒-ତ୍ତେନେନ୍ଦ୍ରୋ॒ ଵଜ୍ର॒ମୁଦ॑ଯଚ୍ଛ॒-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ୍ଵ॑ନୁସ୍ଥିତ॒-ସ୍ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒ନ୍ମା ମେ॒ ପ୍ରହା॒ରସ୍ତି॒ ଵା ଇ॒ଦ- [ଵା ଇ॒ଦମ୍, ମଯି॑ ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ନ୍ତ-ତ୍ତେ॒] 39
-ମ୍ମଯି॑ ଵୀ॒ର୍ଯ॑-ନ୍ତ-ତ୍ତେ॒ ପ୍ର ଦା᳚ସ୍ଯା॒ମୀତି॒ ତଦ॑ସ୍ମୈ॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣା॒-ଦ୍ଦ୍ଵିର୍ମା॑-ଽଧା॒ ଇତି॒ ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ॒ଵେ-ଽତି॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣାଦ॒ସ୍ମାସ୍ଵିନ୍ଦ୍ର॑ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଦ॑ଧା॒ତ୍ଵିତି॒ ଯଦ୍ଦି॒ଵି ତୃତୀ॑ଯ॒ମାସୀ॒-ତ୍ତେନେନ୍ଦ୍ରୋ॒ ଵଜ୍ର॒ମୁଦ॑ଯଚ୍ଛ॒-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ୍ଵ॑ନୁସ୍ଥିତ॒-ସ୍ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀ॒ନ୍ମା ମେ॒ ପ୍ରହା॒ର୍ଯେନା॒ହ- [ପ୍ରହା॒ର୍ଯେନା॒ହମ୍, ଇ॒ଦମସ୍ମି॒ ତ-ତ୍ତେ॒] 40
-ମି॒ଦମସ୍ମି॒ ତ-ତ୍ତେ॒ ପ୍ରଦା᳚ସ୍ଯା॒ମୀତି॒ ତ୍ଵୀ(3) ଇତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ-ଥ୍ସ॒ନ୍ଧା-ନ୍ତୁ ସନ୍ଦ॑ଧାଵହୈ॒ ତ୍ଵାମେ॒ଵ ପ୍ରଵି॑ଶା॒ନୀତି॒ ଯନ୍ମା-ମ୍ପ୍ର॑ଵି॒ଶେଃ କି-ମ୍ମା॑ ଭୁଞ୍ଜ୍ଯା॒ ଇତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ॒-ତ୍ତ୍ଵାମେ॒ଵେନ୍ଧୀ॑ଯ॒ ତଵ॒ ଭୋଗା॑ଯ॒ ତ୍ଵା-ମ୍ପ୍ରଵି॑ଶେଯ॒ମିତ୍ଯ॑ବ୍ରଵୀ॒-ତ୍ତଂ-ଵୃଁ॒ତ୍ରଃ ପ୍ରାଵି॑ଶଦୁ॒ଦରଂ॒-ଵୈଁ ଵୃ॒ତ୍ରଃ, କ୍ଷୁ-ତ୍ଖଲୁ॒ ଵୈ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ॒ ଯ [ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ॒ ଯଃ, ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॒ ହନ୍ତି॒] 41
ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॒ ହନ୍ତି॒ କ୍ଷୁଧ॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒-ନ୍ତଦ॑ସ୍ମୈ॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒ତ୍​ତ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣା॒ତ୍- ତ୍ରିର୍ମା॑-ଽଧା॒ ଇତି॒ ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣ॒ଵେ-ଽତି॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣାଦ॒ସ୍ମାସ୍ଵିନ୍ଦ୍ର॑ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଦ॑ଧା॒ତ୍ଵିତି॒ ଯତ୍ତ୍ରିଃ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତ୍ରିଃ ପ୍ର॒ତ୍ଯଗୃ॑ହ୍ଣା॒-ତ୍ତ-ତ୍ତ୍ରି॒ଧାତୋ᳚ସ୍ତ୍ରିଧାତୁ॒ତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁ॑ର॒ନ୍ଵତି॑ଷ୍ଠତ॒ ଵିଷ୍ଣ॒ଵେ-ଽତି॒ ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତସ୍ମା॑ଦୈନ୍ଦ୍ରାଵୈଷ୍ଣ॒ଵଗ୍ଂ ହ॒ଵିର୍ଭ॑ଵତି॒ ଯଦ୍ଵା ଇ॒ଦ-ଙ୍କିଞ୍ଚ॒ ତଦ॑ସ୍ମୈ॒ ତ-ତ୍ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ଦୃଚ॒-ସ୍ସାମା॑ନି॒ ଯଜୂଗ୍ଂ॑ଷି ସ॒ହସ୍ରଂ॒-ଵାଁ ଅ॑ସ୍ମୈ॒ ତ-ତ୍ପ୍ରାଯ॑ଚ୍ଛ॒-ତ୍ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ॒ହସ୍ର॑ଦକ୍ଷିଣମ୍ ॥ 42 ॥
(ପ୍ର॒ଵ॒ଣଂ - ଁଵିଷ୍ଣୁ॒- ର୍ଵା ଇ॒ଦ- ମି॒ଦ - ମ॒ହଂ - ଁଯୋ - ଭ॑ଵ॒ - ତ୍ଯେକ॑ ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 12)
ଦେ॒ଵା ଵୈ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯା᳚-ଜ୍ଜାଯ॑ମାନା-ଦବିଭଯୁ॒-ସ୍ତମ॒ନ୍ତରେ॒ଵ ସନ୍ତ॒-ନ୍ଦାମ୍ନା ଽପୌ᳚ମ୍ଭ॒ନ୍-ଥ୍ସ ଵା ଏ॒ଷୋ-ଽପୋ᳚ବ୍ଧୋ ଜାଯତେ॒ ଯ-ଦ୍ରା॑ଜ॒ନ୍ଯୋ॑ ଯଦ୍ଵା ଏ॒ଷୋ-ଽନ॑ପୋବ୍ଧୋ॒ ଜାଯେ॑ତ ଵୃ॒ତ୍ରା-ନ୍ଘ୍ନଗ୍ଗ୍​ ଶ୍ଚ॑ରେ॒ଦ୍ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ ରାଜ॒ନ୍ଯ॑ମନ॑ପୋବ୍ଧୋ ଜାଯେତ ଵୃ॒ତ୍ରା-ନ୍ଘ୍ନଗ୍ଗ୍​ ଶ୍ଚ॑ରେ॒ଦିତି॒ ତସ୍ମା॑ ଏ॒ତମୈ᳚ନ୍ଦ୍ରା ବାର୍​ହସ୍ପ॒ତ୍ଯ-ଞ୍ଚ॒ରୁ-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପେଦୈ॒ନ୍ଦ୍ରୋ ଵୈ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯୋ᳚ ବ୍ରହ୍ମ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॒ ର୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵୈନ॒-ନ୍ଦାମ୍ନୋ॒-ଽପୋମ୍ଭ॑ନା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତି ହିର॒ଣ୍ମଯ॒-ନ୍ଦାମ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵୈନ॒-ନ୍ଦାମ୍ନୋ॒-ଽପୋମ୍ଭ॑ନା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତି ॥ 43 ॥
(ଏ॒ନଂ॒ - ଦ୍ଵାଦ॑ଶ ଚ) (ଅ. 13)
ନଵୋ॑ନଵୋ ଭଵତି॒ ଜାଯ॑ମା॒ନୋ-ଽହ୍ନା᳚-ଙ୍କେ॒ତୁରୁ॒ଷସା॑ ମେ॒ତ୍ଯଗ୍ରେ᳚ । ଭା॒ଗ-ନ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ଵିଦ॑ଧାତ୍ଯା॒ଯ-ନ୍ପ୍ରଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା᳚ସ୍ତିରତି ଦୀ॒ର୍ଘମାଯୁଃ॑ ॥ ଯମା॑ଦି॒ତ୍ଯା ଅ॒ଗ୍ଂ॒ଶୁମା᳚ପ୍ଯା॒ଯଯ॑ନ୍ତି॒ ଯମକ୍ଷି॑ତ॒-ମକ୍ଷି॑ତଯଃ॒ ପିବ॑ନ୍ତି । ତେନ॑ ନୋ॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣୋ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॒ରା ପ୍ଯା॑ଯଯନ୍ତୁ॒ ଭୁଵ॑ନସ୍ଯ ଗୋ॒ପାଃ ॥ପ୍ରାଚ୍ଯା᳚-ନ୍ଦି॒ଶି ତ୍ଵମି॑ନ୍ଦ୍ରାସି॒ ରାଜୋ॒ତୋଦୀ᳚ଚ୍ଯାଂ-ଵୃଁତ୍ରହନ୍ ଵୃତ୍ର॒ହା-ଽସି॑ । ଯତ୍ର॒ ଯନ୍ତି॑ ସ୍ରୋ॒ତ୍ଯାସ୍ତ- [ଯନ୍ତି॑ ସ୍ରୋ॒ତ୍ଯାସ୍ତତ୍, ଜି॒ତ-ନ୍ତେ॑] 44
-ଜ୍ଜି॒ତ-ନ୍ତେ॑ ଦକ୍ଷିଣ॒ତୋ ଵୃ॑ଷ॒ଭ ଏ॑ଧି॒ ହଵ୍ଯଃ॑ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଜଯାତି॒ ନ ପରା॑ ଜଯାତା ଅଧିରା॒ଜୋ ରାଜ॑ସୁ ରାଜଯାତି । ଵିଶ୍ଵା॒ ହି ଭୂ॒ଯାଃ ପୃତ॑ନା ଅଭି॒ଷ୍ଟୀରୁ॑ପ॒ସଦ୍ଯୋ॑ ନମ॒ସ୍ଯୋ॑ ଯଥା-ଽସ॑ତ୍ ॥ ଅ॒ସ୍ଯେଦେ॒ଵ ପ୍ରରି॑ରିଚେ ମହି॒ତ୍ଵ-ନ୍ଦି॒ଵଃ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯାଃ ପର୍ଯ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷାତ୍ । ସ୍ଵ॒ରାଡିନ୍ଦ୍ରୋ॒ ଦମ॒ ଆ ଵି॒ଶ୍ଵଗୂ᳚ର୍ତ-ସ୍ସ୍ଵ॒ରିରମ॑ତ୍ରୋ ଵଵକ୍ଷେ॒ ରଣା॑ଯ ॥ ଅ॒ଭି ତ୍ଵା॑ ଶୂର ନୋନୁ॒ମୋ-ଽଦୁ॑ଗ୍ଧା ଇଵ ଧେ॒ନଵଃ॑ । ଈଶା॑ନ- [ଈଶା॑ନମ୍, ଅ॒ସ୍ଯ] 45
-ମ॒ସ୍ଯ ଜଗ॑ତ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଦୃଶ॒ମୀଶା॑ନମିନ୍ଦ୍ର ତ॒ସ୍ଥୁଷଃ॑ ॥ ତ୍ଵାମିଦ୍ଧି ହଵା॑ମହେ ସା॒ତା ଵାଜ॑ସ୍ଯ କା॒ରଵଃ॑ । ତ୍ଵାଂ-ଵୃଁ॒ତ୍ରେଷ୍ଵି॑ନ୍ଦ୍ର॒ ସତ୍ପ॑ତି॒-ନ୍ନର॒ସ୍ତ୍ଵା-ଙ୍କାଷ୍ଠା॒ସ୍ଵର୍ଵ॑ତଃ ॥ ଯଦ୍ଦ୍ଯାଵ॑ଇନ୍ଦ୍ରତେଶ॒ତଗ୍ଂ ଶ॒ତ-ମ୍ଭୂମୀ॑ରୁ॒ତ ସ୍ଯୁଃ । ନ ତ୍ଵା॑ ଵଜ୍ରିନ୍-ଥ୍ସ॒ହସ୍ର॒ଗ୍ଂ॒ ସୂର୍ଯା॒ ଅନୁ॒ ନ ଜା॒ତମ॑ଷ୍ଟ॒ ରୋଦ॑ସୀ ॥ ପିବା॒ ସୋମ॑ମିନ୍ଦ୍ର॒ ମନ୍ଦ॑ତୁ ତ୍ଵା॒ ଯନ୍ତେ॑ ସୁ॒ଷାଵ॑ ହର୍ଯ॒ଶ୍ଵାଦ୍ରିଃ॑ । 46
ସୋ॒ତୁର୍ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ସୁଯ॑ତୋ॒ ନାର୍ଵା᳚ ॥ ରେ॒ଵତୀ᳚ର୍ନ-ସ୍ସଧ॒ମାଦ॒ ଇନ୍ଦ୍ରେ॑ ସନ୍ତୁ ତୁ॒ଵିଵା॑ଜାଃ । କ୍ଷୁ॒ମନ୍ତୋ॒ ଯାଭି॒ର୍ମଦେ॑ମ ॥ ଉଦ॑ଗ୍ନେ॒ ଶୁଚ॑ଯ॒ସ୍ତଵ॒ , ଵି ଜ୍ଯୋତି॒ଷୋ,ଦୁ॒ ତ୍ଯ-ଞ୍ଜା॒ତଵେ॑ଦସଗ୍ଂସ॒ପ୍ତ ତ୍ଵା॑ ହ॒ରିତୋ॒ ରଥେ॒ ଵହ॑ନ୍ତି ଦେଵ ସୂର୍ଯ । ଶୋ॒ଚିଷ୍କେ॑ଶଂ-ଵିଁଚକ୍ଷଣ ॥ ଚି॒ତ୍ର-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॒ମୁଦ॑ଗା॒ଦନୀ॑କ॒-ଞ୍ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମି॒ତ୍ରସ୍ଯ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯା॒-ଽଗ୍ନେଃ । ଆ-ଽପ୍ରା॒ ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒ଗ୍ଂ॒ ସୂର୍ଯ॑ ଆ॒ତ୍ମା ଜଗ॑ତସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷ॑- [ଜଗ॑ତସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷଃ॑, ଚ ।] 47
-ଶ୍ଚ ॥ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵା ଋ॑ତା॒ଵୃଧ॑ ଋ॒ତୁଭି॑ର୍-ହଵନ॒ଶ୍ରୁତଃ॑ । ଜୁ॒ଷନ୍ତାଂ॒-ଯୁଁଜ୍ଯ॒-ମ୍ପଯଃ॑ ॥ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେଵା-ଶ୍ଶୃଣୁ॒ତେମଗ୍ଂ ହଵ॑-ମ୍ମେ॒ ଯେ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ॒ ଯ ଉପ॒ ଦ୍ଯଵି॒ଷ୍ଠ । ଯେ ଅ॑ଗ୍ନିଜି॒ହ୍ଵା ଉ॒ତ ଵା॒ ଯଜ॑ତ୍ରା ଆ॒ସଦ୍ଯା॒ସ୍ମି-ନ୍ବ॒ର୍॒ହିଷି॑ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 48 ॥
(ତ - ଦୀଶା॑ନ॒ - ମଦ୍ରି॑ - ସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷ॑ - ସ୍ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑) (ଅ. 14) (ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା॑ - ଦେଵସୁ॒ରା ଅ॑ବ୍ରୁଵନ୍ - ଦେଵାସୁ॒ରାସ୍ତେଷା᳚-ଙ୍ଗାଯ॒ତ୍ରୀ - ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ସ୍ତା ଯତ୍ରା-ଽ - ଗ୍ନେ॒ ଗୋଭିଃ॑ - ଚି॒ତ୍ରଯା॑ - ମାରୁ॒ତଂ - ଦେଵା॑ ଵସଵ୍ଯା॒ ଅଗ୍ନେ॑ - ମାରୁ॒ତମିତି॒ - ଦେଵା॑ ଵସଵ୍ଯା॒ ଦେଵା᳚-ଶ୍ଶର୍ମଣ୍ଯାଃ॒ - ସର୍ଵା॑ଣି॒ - ତ୍ଵଷ୍ଟା॑ ହ॒ତପୁ॑ତ୍ରୋ - ଦେ॒ଵା ଵୈ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯା᳚ନ୍ - ନଵୋ॑ନଵ॒ - ଶ୍ଚତୁ॑ର୍ଦଶ ) (ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯାଃ᳚ - ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୁନ୍ - ଦେଵା॑ ଵସଵ୍ଯାଃ - ପରିଦ॒ଧ୍ଯଦି॒ଦ- ମସ୍​ମ୍ଯ॒ - ଷ୍ଟା ଚ॑ତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍ ) (ଦେ॒ଵା ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା॑, ମାଦଯଧ୍ଵଂ) ॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥ ॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥

Explore More