Lord Indra

5.4 - ଦେଵାସୁରା ସଂଯତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

(Devasura Samyatta Asan in Odia)

From Krishna Yajurveda, Taittiriya Samhita

This sacred passage originates from the fifth Kanda, fourth Prashna of the Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita. It narrates the cosmic struggle between the Devas and Asuras, describing how Lord Indra discovered specific ritual bricks (Ishtakas) to empower himself. By meditating upon and performing the rites associated with these Indra-tanu bricks, the practitioner is believed to acquire spiritual vigor, strength, and inner vitality. Chanting this Vedic text invokes divine energy, helping the devotee overcome internal and external obstacles, establish stability, and attain victory over negative tendencies, mirroring the triumph of the Devas through divine knowledge.

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପଞ୍ଚମକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଇଷ୍ଟକାତ୍ରଯାଭିଧାନଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସ-ନ୍ତେ ନ ଵ୍ଯଜଯନ୍ତ ସ ଏତା ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ତନୂରପଶ୍ଯ-ତ୍ତା ଉପାଧତ୍ତ ତାଭିର୍ଵୈ ସ ତନୁଵମିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମାତ୍ମନ୍ନଧତ୍ତ ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯଦିନ୍ଦ୍ରତନୂରୁପଦଧାତି ତନୁଵମେଵ ତାଭିରିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନ ଆତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ-ଽଥୋ ସେନ୍ଦ୍ରମେଵାଗ୍ନିଗ୍ଂ ସତନୁ-ଞ୍ଚିନୁତେ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ [ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଃ, ଭଵତି ଯଜ୍ଞୋ] 1
ଭଵତି ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵେଭ୍ଯୋ-ଽପାକ୍ରାମ-ତ୍ତମଵରୁଧ-ନ୍ନାଶକ୍ନୁଵନ୍ତ ଏତା ଯଜ୍ଞତନୂରପଶ୍ଯ-ନ୍ତା ଉପାଦଧତ ତାଭିର୍ଵୈ ତେ ଯଜ୍ଞମଵାରୁନ୍ଧତ ଯ-ଦ୍ଯଜ୍ଞତନୂରୁପଦଧାତି ଯଜ୍ଞମେଵ ତାଭିର୍ଯଜମାନୋ-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂ ଶତମୁପ ଦଧାତି ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦ୍ଵୈ ଦେଵତା ଦେଵତା ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଥୋ ସାତ୍ମାନମେଵାଗ୍ନିଗ୍ଂ ସତନୁ-ଞ୍ଚିନୁତେ ସାତ୍ମା-ଽମୁଷ୍ମି-ଲ୍ଲୋଁକେ [-ଽମୁଷ୍ମି-ଲ୍ଲୋଁକେ, ଭଵତି ଯ] 2
ଭଵତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀରୁପ ଦଧାତି ଜ୍ଯୋତିରେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତ୍ଯେତାଭିର୍ଵା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚିତୋ ଜ୍ଵଲତି ତାଭିରେଵୈନଗ୍ଂ ସମିନ୍ଧ ଉଭଯୋରସ୍ମୈ ଲୋକଯୋର୍ଜ୍ଯୋତିର୍ଭଵତି ନକ୍ଷତ୍ରେଷ୍ଟକା ଉପ ଦଧାତ୍ଯେତାନି ଵୈ ଦିଵୋ ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି ତାନ୍ଯେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସୁକୃତାଂ-ଵାଁ ଏତାନି ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି ଯନ୍ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ତାନ୍ଯେଵା-ଽଽପ୍ନୋତ୍ଯଥୋ ଅନୂକାଶ-ମେଵୈତାନି [-ମେଵୈତାନି, ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି କୁରୁତେ] 3
ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି କୁରୁତେ ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯାନୁଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ଯ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍ସ୍ପୃଷ୍ଟା ଉପଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଦ୍ଵୃଷ୍ଟ୍ଯୈ ଲୋକମପି ଦଦ୍ଧ୍ଯାଦଵର୍ଷୁକଃ ପର୍ଜନ୍ଯଃ ସ୍ଯାଦସଗ୍ଗ୍ସ୍ପୃଷ୍ଟା ଉପ ଦଧାତି ଵୃଷ୍ଟ୍ଯା ଏଵ ଲୋକ-ଙ୍କରୋତି ଵର୍ଷୁକଃ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଭଵତି ପୁରସ୍ତାଦନ୍ଯାଃ ପ୍ରତୀଚୀରୁପ ଦଧାତି ପଶ୍ଚାଦନ୍ଯାଃ ପ୍ରାଚୀସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଚୀନାନି ଚ ପ୍ରତୀଚୀନାନି ଚ ନକ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯା ଵର୍ତନ୍ତେ ॥ 4 ॥
(ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ - ଲୋକ - ଏଵୈତାନ୍ଯେ - କଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 1)
ଋତଵ୍ଯା ଉପ ଦଧାତ୍ଯୃତୂନା-ଙ୍କୢପ୍ତ୍ଯୈ ଦ୍ଵଦ୍ଵମ୍ମୁପ ଦଧାତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵମୃତଵୋ ଽଧୃତେଵ ଵା ଏଷା ଯନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯମା ଚିତିରନ୍ତରିକ୍ଷମିଵ ଵା ଏଷା ଦ୍ଵଦ୍ଵମ୍ମନ୍ଯାସୁ ଚିତୀଷୂପ ଦଧାତି ଚତସ୍ରୋ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ଧୃତ୍ଯା ଅନ୍ତଶ୍ଶ୍ଲେଷଣଂ-ଵାଁ ଏତାଶ୍ଚିତୀନାଂ-ଯଁଦୃତଵ୍ଯା ଯଦୃତଵ୍ଯା ଉପଦଧାତି ଚିତୀନାଂ-ଵିଁଧୃତ୍ଯା ଅଵକାମନୂପ ଦଧାତ୍ଯେଷା ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସଯୋନି- [ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସଯୋନିମ୍, ଏଵାଗ୍ନି-] 5
-ମେଵାଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତ ଉଵାଚ ହ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ଽଦଦି-ଥ୍ସ ବ୍ରହ୍ମଣା-ଽନ୍ନଂ-ଯଁସ୍ଯୈତା ଉପଧୀଯାନ୍ତୈ ଯ ଉ ଚୈନା ଏଵଂ-ଵେଁଦଦିତି ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵା ଏତ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାଯୈ ନୁଦତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତ୍ଵା ନ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ପଞ୍ଚ ପୂର୍ଵାଶ୍ଚିତଯୋ ଭଵନ୍ତ୍ଯଥ ଷଷ୍ଠୀ-ଞ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତେ ଷଡ୍ଵା ଋତଵଃ ସଂଵଁଥ୍ସର ଋତୁଷ୍ଵେଵ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତ୍ଯେ ତା ଵା [ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତ୍ଯେ ତା ଵା, ଅଧିପତ୍ନୀର୍ନାମେଷ୍ଟକା] 6
ଅଧିପତ୍ନୀର୍ନାମେଷ୍ଟକା ଯସ୍ଯୈତା ଉପଧୀଯନ୍ତେ-ଽଧିପତିରେଵ ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ଯା-ତ୍ତମୁପଦଧ-ଦ୍ଧ୍ଯାଯେଦେତାଭ୍ଯ ଏଵୈନ-ନ୍ଦେଵତାଭ୍ଯ ଆ ଵୃଶ୍ଚତି ତାଜଗାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯଙ୍ଗିରସ-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତୋ ଯା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତିରାସୀ-ତ୍ତାମୃଷିଭ୍ଯଃ ପ୍ରତ୍ଯୌହ-ନ୍ତଦ୍ଧିରଣ୍ଯମଭଵଦ୍ଯ-ଦ୍ଧିରଣ୍ଯଶଲ୍କୈଃ ପ୍ରୋକ୍ଷତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତ୍ଯା ଅଥୋ ଭେଷଜମେଵା-ଽସ୍ମୈ କରୋ- [-ଽସ୍ମୈ କରୋତି, ଅଥୋ ରୂପେଣୈଵୈନଗ୍ଂ] 7
-ତ୍ଯଥୋ ରୂପେଣୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତ୍ଯଥୋ ହିରଣ୍ଯଜ୍ଯୋତିଷୈଵ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ସାହସ୍ରଵତା ପ୍ରୋକ୍ଷତି ସାହସ୍ରଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯା ଇମା ମେ ଅଗ୍ନ ଇଷ୍ଟକା ଧେନଵଃ ସନ୍ତ୍ଵିତ୍ଯାହ ଧେନୂରେଵୈନାଃ କୁରୁତେ ତା ଏନ-ଙ୍କାମଦୁଘା ଅମୁତ୍ରାମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଉପ ତିଷ୍ଠନ୍ତେ ॥ 8 ॥
(ସଯୋନି - ମେତା ଵୈ - କରୋତ୍ଯେ - କାନ୍ନଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 2)
ରୁଦ୍ରୋ ଵା ଏଷ ଯଦଗ୍ନି-ସ୍ସ ଏତର୍ହି ଜାତୋ ଯର୍ହି ସର୍ଵଶ୍ଚିତ-ସ୍ସ ଯଥା ଵଥ୍ସୋ ଜାତ-ସ୍ସ୍ତନ-ମ୍ପ୍ରେଫ୍ସତ୍ଯେଵଂ-ଵାଁ ଏଷ ଏତର୍ହି ଭାଗଧେଯ-ମ୍ପ୍ରେଫ୍ସତି ତସ୍ମୈ ଯଦାହୁତି-ନ୍ନ ଜୁହୁଯାଦଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ଞ୍ଚ ଯଜମାନ-ଞ୍ଚ ଧ୍ଯାଯେଚ୍ଛତରୁଦ୍ରୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁର୍ନ ଯଜମାନୋ ଯ-ଦ୍ଗ୍ରାମ୍ଯାଣା-ମ୍ପଶୂନା- [ଯ-ଦ୍ଗ୍ରାମ୍ଯାଣା-ମ୍ପଶୂନାମ୍, ପଯସା ଜୁହୁଯା-] 9
-ମ୍ପଯସା ଜୁହୁଯା-ଦ୍ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନ୍ପଶୂଞ୍ଛୁଚା ଽର୍ପଯେ-ଦ୍ଯଦାରଣ୍ଯାନା-ମାରଣ୍ଯାନ୍ ଜର୍ତିଲଯଵାଗ୍ଵା ଵା ଜୁହୁଯା-ଦ୍ଗଵୀଧୁକଯଵାଗ୍ଵା ଵା ନ ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନ୍ପଶୂନ୍. ହିନସ୍ତି ନା-ଽଽରଣ୍ଯାନଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁରନାହୁତିର୍ଵୈ ଜର୍ତିଲାଶ୍ଚ ଗଵୀଧୁକାଶ୍ଚେତ୍ଯ ଜକ୍ଷୀରେଣ ଜୁହୋତ୍ଯାଗ୍ନେଯୀ ଵା ଏଷା ଯଦଜା-ଽଽହୁତ୍ଯୈଵ ଜୁହୋତି ନ ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନ୍ପଶୂନ୍. ହିନସ୍ତି ନା-ଽଽରଣ୍ଯାନଙ୍ଗିରସ-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତୋ- [-ଁଲୋକଂ-ଯଁନ୍ତଃ, ଅଜାଯା-ଙ୍ଘର୍ମ-] 10
-ଽଜାଯା-ଙ୍ଘର୍ମ-ମ୍ପ୍ରାସିଞ୍ଚନ୍ଥ୍ସା ଶୋଚନ୍ତୀ ପର୍ଣ-ମ୍ପରା-ଽଜିହୀତ ସୋ(1)-ଽର୍କୋ-ଽଭଵ-ତ୍ତଦର୍କସ୍ଯା-ର୍କତ୍ଵମର୍କପର୍ଣେନ ଜୁହୋତି ସଯୋନିତ୍ଵାଯୋଦ-ନ୍ତିଷ୍ଠନ୍ ଜୁହୋତ୍ଯେଷା ଵୈ ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ଦି-ଖ୍ସ୍ଵାଯାମେଵ ଦିଶି ରୁଦ୍ର-ନ୍ନିରଵଦଯତେ ଚରମାଯାମିଷ୍ଟକାଯା-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯନ୍ତତ ଏଵ ରୁଦ୍ର-ନ୍ନିରଵଦଯତେ ତ୍ରେଧାଵିଭକ୍ତ-ଞ୍ଜୁହୋତି ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଇମାନେଵ ଲୋକାନ୍-ଥ୍ସମାଵଦ୍ଵୀର୍ଯାନ୍ କରୋତୀଯତ୍ଯଗ୍ରେ ଜୁହୋ- [ଜୁହୋତି, ଅଥେଯତ୍ଯଥେଯତି] 11
-ତ୍ଯଥେଯତ୍ଯଥେଯତି ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଏଭ୍ଯ ଏଵୈନଂ-ଲୋଁକେଭ୍ଯଃ ଶମଯତି ତିସ୍ର ଉତ୍ତରା ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି ଷ-ଟ୍ଥ୍ସ-ମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତୁଭିରେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ଯଦନୁପରିକ୍ରାମ-ଞ୍ଜୁହୁଯାଦନ୍ତରଵଚାରିଣଗ୍ଂ ରୁଦ୍ର-ଙ୍କୁର୍ଯାଦଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁଃ କସ୍ଯାଂ-ଵାଁ-ଽହ ଦିଶି ରୁଦ୍ରଃ କସ୍ଯାଂ-ଵେଁତ୍ଯନୁପରିକ୍ରାମମେଵ ହୋତଵ୍ଯ-ମପରିଵର୍ଗମେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯ- [ଶମଯତି, ଏତାଵୈ] 12
-ତ୍ଯେତାଵୈ ଦେଵତା-ସ୍ସୁଵର୍ଗ୍ଯାଯା ଉତ୍ତମାସ୍ତା ଯଜମାନଂ-ଵାଁଚଯତି ତାଭିରେଵୈନଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଙ୍ଗମଯତି ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ଯା-ତ୍ତସ୍ଯ ସଞ୍ଚରେ ପଶୂନା-ନ୍ନ୍ଯସ୍ଯେ-ଦ୍ଯଃ ପ୍ରଥମଃ ପଶୁରଭିତିଷ୍ଠତି ସ ଆର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ॥ 13 ॥
(ପଶୂନାଂ - ଁଯନ୍ତୋ - ଽଗ୍ନେ ଜୁହୋତ୍ଯ - ପରିଵର୍ଗମେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି - ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 3)
ଅଶ୍ମନ୍ନୂର୍ଜମିତି ପରି ଷିଞ୍ଚତି ମାର୍ଜଯତ୍ଯେଵୈନମଥୋ ତର୍ପଯତ୍ଯେଵ ସ ଏନ-ନ୍ତୃପ୍ତୋ ଽକ୍ଷୁଦ୍ଧ୍ଯ-ନ୍ନଶୋଚ-ନ୍ନମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଉପ ତିଷ୍ଠତେ ତୃପ୍ଯତି ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିର୍ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ତା-ନ୍ନ ଇଷମୂର୍ଜ-ନ୍ଧତ୍ତ ମରୁତ-ସ୍ସଗ୍ଂରରାଣା ଇତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵାଁ ଊର୍ଗନ୍ନ-ମ୍ମରୁତୋ-ଽନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଶ୍ମଗ୍ଗ୍ସ୍ତେ କ୍ଷୁଦମୁ-ନ୍ତେ ଶୁ- [କ୍ଷୁଦମୁ-ନ୍ତେ ଶୁକ୍, ଋଚ୍ଛତୁ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମ] 14
-ଗୃଚ୍ଛତୁ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମ ଇତ୍ଯାହ ଯମେଵ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତମସ୍ଯ କ୍ଷୁଧା ଚ ଶୁଚା ଚାର୍ପଯତି ତ୍ରିଃ ପରିଷିଞ୍ଚ-ନ୍ପର୍ଯେତି ତ୍ରିଵୃଦ୍ଵା ଅଗ୍ନିର୍ଯାଵାନେଵା-ଗ୍ନିସ୍ତସ୍ଯ ଶୁଚଗ୍ଂ ଶମଯତି ତ୍ରିଃ ପୁନଃ ପର୍ଯେତି ଷ-ଟ୍ଥ୍ସ-ମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତୁଭିରେଵାସ୍ଯ ଶୁଚଗ୍ଂ ଶମଯତ୍ଯପାଂ-ଵାଁ ଏତ-ତ୍ପୁଷ୍ପଂ-ଯଁଦ୍ଵେତସୋ-ଽପାଗ୍ଂ - [ଯଦ୍ଵେତସୋ-ଽପାମ୍, ଶରୋ-ଽଵକା] 15
ଶରୋ-ଽଵକା ଵେତସଶାଖଯା ଚାଵକାଭିଶ୍ଚ ଵି କର୍ଷତ୍ଯାପୋ ଵୈ ଶାନ୍ତା-ଶ୍ଶାନ୍ତାଭିରେଵାସ୍ଯ ଶୁଚଗ୍ଂ ଶମଯତି ଯୋ ଵା ଅଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତ-ମ୍ପ୍ରଥମଃ ପଶୁରଧିକ୍ରାମତୀଶ୍ଵରୋ ଵୈ ତଗ୍ଂ ଶୁଚା ପ୍ରଦହୋ ମଣ୍ଡୂକେନ ଵିକର୍ଷତ୍ଯେଷ ଵୈ ପଶୂନା-ମନୁପଜୀଵନୀଯୋ ନ ଵା ଏଷ ଗ୍ରାମ୍ଯେଷୁ ପଶୁଷୁ ହିତୋ ନା-ଽଽରଣ୍ଯେଷୁ ତମେଵ ଶୁଚା-ଽର୍ପଯତ୍ଯଷ୍ଟାଭି-ର୍ଵି କର୍ଷ- [-ର୍ଵି କର୍ଷତି, ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରା] 16
-ତ୍ଯଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ ଗାଯତ୍ରୋ-ଽଗ୍ନିର୍ଯାଵା-ନେଵା-ଽଗ୍ନିସ୍ତସ୍ଯ ଶୁଚଗ୍ଂ ଶମଯତି ପାଵକଵତୀଭିରନ୍ନଂ-ଵୈଁ ପାଵକୋ-ଽନ୍ନେନୈଵାସ୍ଯ ଶୁଚଗ୍ଂ ଶମଯତି ମୃତ୍ଯୁର୍ଵା ଏଷ ଯଦଗ୍ନିର୍ବ୍ରହ୍ମଣ ଏତଦ୍ରୂପଂ-ଯଁ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜିନ-ଙ୍କାର୍ଷ୍ଣୀ ଉପାନହାଵୁପ ମୁଞ୍ଚତେ ବ୍ରହ୍ମଣୈଵ ମୃତ୍ଯୋରନ୍ତର୍ଧତ୍ତେ ଽନ୍ତର୍ମୃତ୍ଯୋର୍ଧତ୍ତେ ଽନ୍ତରନ୍ନାଦ୍ଯା-ଦିତ୍ଯାହୁରନ୍ଯା-ମୁପମୁଞ୍ଚତେ-ଽନ୍ଯା-ନ୍ନାନ୍ତ- [-ଽନ୍ଯା-ନ୍ନାନ୍ତଃ, ଏଵ ମୃତ୍ଯୋର୍ଧତ୍ତେ] 17
-ରେଵ ମୃତ୍ଯୋର୍ଧତ୍ତେ ଽଵା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ରୁନ୍ଧେ ନମସ୍ତେ ହରସେ ଶୋଚିଷ ଇତ୍ଯାହ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ହି ଵସୀଯାଗ୍ଂ ସମୁପଚରନ୍ତ୍ଯନ୍ଯ-ନ୍ତେ ଅସ୍ମ-ତ୍ତପନ୍ତୁ ହେତଯ ଇତ୍ଯାହ ଯମେଵ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତମସ୍ଯ ଶୁଚା-ଽର୍ପଯତି ପାଵକୋ ଅସ୍ମଭ୍ଯଗ୍ଂ ଶିଵୋ ଭଵେତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵୈଁ ପାଵକୋ-ଽନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଦ୍ଵାଭ୍ଯାମଧି କ୍ରାମତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅପସ୍ଯଵତୀଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ ॥ 18 ॥
(ଶୁ - ଗ୍ଵେତସୋ-ଽପା - ମଷ୍ଟାଭିର୍ଵି କର୍ଷତି - ନାନ୍ତ - ରେକାନ୍ନ ପଞ୍ଚାଶଚ୍ଚ) (ଅ. 4)
ନୃଷଦେ ଵଡିତି ଵ୍ଯାଘାରଯତି ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା-ଽଽହୁତ୍ଯା ଯଜ୍ଞମୁଖମା ରଭତେ ଽକ୍ଷ୍ଣଯା ଵ୍ଯାଘାରଯତି ତସ୍ମାଦକ୍ଷ୍ଣଯା ପଶଵୋ-ଽଙ୍ଗାନି ପ୍ରହରନ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ଯଦ୍ଵଷଟ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ଯାତଯାମା-ଽସ୍ଯ ଵଷଟ୍କାର-ସ୍ସ୍ଯାଦ୍ଯନ୍ନ ଵଷଟ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂସି ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ହନ୍ଯୁର୍ଵଡିତ୍ଯାହ ପରୋକ୍ଷମେଵ ଵଷ-ଟ୍କରୋତି ନାସ୍ଯ ଯାତଯାମା ଵଷଟ୍କାରୋ ଭଵତି ନ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂସି ଘ୍ନନ୍ତି ହୁତାଦୋ ଵା ଅନ୍ଯେ ଦେଵା [ଅନ୍ଯେ ଦେଵାଃ, ଅହୁତାଦୋ-ଽନ୍ଯେ] 19
ଅହୁତାଦୋ-ଽନ୍ଯେ ତାନଗ୍ନିଚିଦେଵୋଭଯା-ନ୍ପ୍ରୀଣାତି ଯେ ଦେଵା ଦେଵାନାମିତି ଦଦ୍ଧ୍ନା ମଧୁମିଶ୍ରେଣାଵୋକ୍ଷତି ହୁତାଦଶ୍ଚୈଵ ଦେଵାନହୁତାଦଶ୍ଚ ଯଜମାନଃ ପ୍ରୀଣାତି ତେ ଯଜମାନ-ମ୍ପ୍ରୀଣନ୍ତି ଦଦ୍ଧ୍ନୈଵ ହୁତାଦଃ ପ୍ରୀଣାତି ମଧୁଷା ଽହୁତାଦୋ ଗ୍ରାମ୍ଯଂ-ଵାଁ ଏତଦନ୍ନଂ-ଯଁଦ୍ଦଦ୍ଧ୍ଯାରଣ୍ଯ-ମ୍ମଧୁ ଯଦ୍ଦଧ୍ନା ମଧୁମିଶ୍ରେଣା-ଵୋକ୍ଷତ୍ଯୁଭଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଗ୍ରୁମୁଷ୍ଟିନା-ଽଵୋକ୍ଷତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ [ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଃ, ଵୈ ଗ୍ରୁମୁଷ୍ଟି-] 20
ଵୈ ଗ୍ରୁମୁଷ୍ଟି-ସ୍ସଯୋନିତ୍ଵାଯ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅନୁପରିଚାର-ମଵୋକ୍ଷତ୍ଯ-ପରିଵର୍ଗମେଵୈନା-ନ୍ପ୍ରୀଣାତି ଵି ଵା ଏଷ ପ୍ରାଣୈଃ ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିର୍-ଋଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନ୍ଵନ୍ନଧିକ୍ରାମତି ପ୍ରାଣଦା ଅପାନଦା ଇତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣାନେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ଵର୍ଚୋଦା ଵରିଵୋଦା ଇତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଵୈ ଵର୍ଚଃ ପଶଵୋ ଵରିଵଃ ପ୍ରଜାମେଵ ପଶୂନାତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵୃତ୍ରମହନ୍ତଂ-ଵୃଁତ୍ରୋ [ଵୃତ୍ରମହନ୍ତଂ-ଵୃଁତ୍ରଃ, ହତ-ଷ୍ଷୋଡଶଭି-] 21
ହତ-ଷ୍ଷୋଡଶଭି-ର୍ଭୋଗୈରସିନା-ଥ୍ସ ଏତାମଗ୍ନଯେ-ଽନୀକଵତ ଆହୁତିମପଶ୍ଯ-ତ୍ତାମଜୁହୋ-ତ୍ତସ୍ଯାଗ୍ନିରନୀ କଵାନ୍ଥ୍ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେନ ପ୍ରୀତ-ଷ୍ଷୋଡଶଧା ଵୃତ୍ରସ୍ଯ ଭୋଗାନପ୍ଯଦହ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵକର୍ମଣେନ ପାପ୍ମନୋ ନିରମୁଚ୍ଯତ ଯଦଗ୍ନଯେ-ଽନୀକଵତ ଆହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯଗ୍ନିରେଵା-ଽସ୍ଯାନୀକଵାନ୍ଥ୍ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେନ ପ୍ରୀତଃ ପାପ୍ମାନମପି ଦହତି ଵୈଶ୍ଵକର୍ମଣେନ ପାପ୍ମନୋ ନିର୍ମୁଚ୍ଯତେ ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ଚିର-ମ୍ପାପ୍ମନୋ [ଚିର-ମ୍ପାପ୍ମନଃ, ନିର୍ମୁଚ୍ଯେତେତ୍ଯେକୈକ-] 22
ନିର୍ମୁଚ୍ଯେତେତ୍ଯେକୈକ-ନ୍ତସ୍ଯ ଜୁହୁଯାଚ୍ଚିରମେଵ ପାପ୍ମନୋ ନିର୍ମୁଚ୍ଯତେ ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ତାଜ-କ୍ପାପ୍ମନୋ ନିର୍ମୁଚ୍ଯେତେତି ସର୍ଵାଣି ତସ୍ଯାନୁଦ୍ରୁତ୍ଯ ଜୁହୁଯା-ତ୍ତାଜଗେଵ ପାପ୍ମନୋ ନିର୍ମୁଚ୍ଯତେ-ଽଥୋ ଖଲୁ ନାନୈଵ ସୂକ୍ତାଭ୍ଯା-ଞ୍ଜୁହୋତି ନାନୈଵ ସୂକ୍ତଯୋର୍ଵୀର୍ଯ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯଥୋ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 23 ॥
(ଦେଵାଃ - ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ-ଵୃତ୍ର - ଶ୍ଚିର-ମ୍ପାପ୍ମନ - ଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଉଦେନମୁତ୍ତରା-ନ୍ନଯେତି ସମିଧ ଆ ଦଧାତି ଯଥା ଜନଂ-ଯଁତେ-ଽଵସ-ଙ୍କରୋତି ତାଦୃଗେଵ ତ-ତ୍ତିସ୍ର ଆ ଦଧାତି ତ୍ରିଵୃଦ୍ଵା ଅଗ୍ନିର୍ଯାଵାନେ-ଵାଗ୍ନିସ୍ତସ୍ମୈ ଭାଗଧେଯ-ଙ୍କରୋତ୍ଯୌଦୁମ୍ବରୀ-ର୍ଭଵନ୍ତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵା ଉଦୁମ୍ବର ଊର୍ଜମେଵାସ୍ମା ଅପି ଦଧାତ୍ଯୁଦୁ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଇତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣା ଵୈ ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵାଃ ପ୍ରାଣୈ- [ପ୍ରାଣୈଃ, ଏଵୈନ-] 24
-ରେଵୈନ-ମୁଦ୍ଯଚ୍ଛତେ ଽଗ୍ନେ ଭରନ୍ତୁ ଚିତ୍ତିଭିରିତ୍ଯାହ ଯସ୍ମା ଏଵୈନ-ଞ୍ଚିତ୍ତାଯୋଦ୍ଯଚ୍ଛତେ ତେନୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ପଞ୍ଚ ଦିଶୋ ଦୈଵୀର୍ଯଜ୍ଞମଵନ୍ତୁ ଦେଵୀରିତ୍ଯାହ ଦିଶୋ ହ୍ଯେଷୋ-ଽନୁ ପ୍ରଚ୍ଯଵତେ ଽପାମତି-ନ୍ଦୁର୍ମତି-ମ୍ବାଧମାନା ଇତ୍ଯାହ ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯୈ ରାଯସ୍ପୋଷେ ଯଜ୍ଞପତି-ମାଭଜନ୍ତୀରିତ୍ଯାହ ପଶଵୋ ଵୈ ରାଯସ୍ପୋଷଃ [ରାଯସ୍ପୋଷଃ, ପଶୂନେଵାଵ] 25
ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଷଡ୍ଭିର୍ହରତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତୁଭିରେଵୈନଗ୍ଂ ହରତି ଦ୍ଵେ ପରିଗୃହ୍ଯଵତୀ ଭଵତୋ ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯୈ ସୂର୍ଯରଶ୍ମିର୍ହରିକେଶଃ ପୁରସ୍ତାଦିତ୍ଯାହ ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ ତତଃ ପାଵକା ଆଶିଷୋ ନୋ ଜୁଷନ୍ତାମିତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵୈଁ ପାଵକୋ-ଽନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସ-ନ୍ତେ ଦେଵା ଏତ-ଦପ୍ରତିରଥ-ମପଶ୍ଯ-ନ୍ତେନ ଵୈ ତେ ପ୍ର- [ଵୈ ତେ ପ୍ରତି, ଅସୁରାନଜଯ-ନ୍ତ-] 26
-ତ୍ଯସୁରାନଜଯ-ନ୍ତ-ଦପ୍ରତିରଥସ୍ଯା-ପ୍ରତିରଥତ୍ଵଂ-ଯଁଦପ୍ରତିରଥ-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯୋ ହୋତା-ଽନ୍ଵାହାପ୍ରତ୍ଯେଵ ତେନ ଯଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନ୍ ଜଯତ୍ଯଥୋ ଅନଭିଜିତମେଵାଭି ଜଯତି ଦଶର୍ଚ-ମ୍ଭଵତି ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରା-ଡ୍ଵିରାଜେମୌ ଲୋକୌ ଵିଧୃତା ଵନଯୋର୍ଲୋକଯୋର୍ଵିଧୃତ୍ଯା ଅଥୋ ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରାଡନ୍ନଂ-ଵିଁରା-ଡ୍ଵିରାଜ୍ଯେଵାନ୍ନାଦ୍ଯେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତ୍ଯସଦିଵ ଵା ଅନ୍ତରିକ୍ଷମନ୍ତରିକ୍ଷମିଵା ଽଽଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ର-ମାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରେ- [-ମାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରେ, ଅଶ୍ମାନ-ନ୍ନି ଦଧାତି] 27
-ଽଶ୍ମାନ-ନ୍ନି ଦଧାତି ସତ୍ତ୍ଵାଯ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ଵିମାନ ଏଷ ଦିଵୋ ମଦ୍ଧ୍ଯ ଆସ୍ତ ଇତ୍ଯାହ ଵ୍ଯେଵୈତଯା ମିମୀତେ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ଦିଵୋ ନିହିତଃ ପୃଶ୍ଞିରଶ୍ମେତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵୈଁ ପୃଶ୍ଞ୍ଯନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଚତସୃଭିରା ପୁଚ୍ଛାଦେତି ଚତ୍ଵାରି ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଛନ୍ଦୋଭିରେଵେନ୍ଦ୍ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଅଵୀଵୃଧନ୍ନିତ୍ଯାହ ଵୃଦ୍ଧିମେଵୋପାଵର୍ତତେ ଵାଜାନାଗ୍ଂ ସତ୍ପତି-ମ୍ପତି- [ସତ୍ପତି-ମ୍ପତିମ୍, ଇତ୍ଯାହା-ଽନ୍ନଂ-ଵୈଁ] 28
-ମିତ୍ଯାହା-ଽନ୍ନଂ-ଵୈଁ ଵାଜୋ-ଽନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସୁମ୍ନହୂର୍ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵାଗ୍ଂ ଆ ଚ ଵକ୍ଷଦିତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଵୈ ପଶଵଃ ସୁମ୍ନ-ମ୍ପ୍ରଜାମେଵ ପଶୂନାତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ଯକ୍ଷଦଗ୍ନିର୍ଦେଵୋ ଦେଵାଗ୍ଂ ଆ ଚ ଵକ୍ଷଦିତ୍ଯାହ ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯୈ ଵାଜସ୍ଯ ମା ପ୍ରସଵେନୋ-ଦ୍ଗ୍ରାଭେଣୋଦଗ୍ରଭୀଦିତ୍ଯାହାସୌ ଵା ଆଦିତ୍ଯ ଉଦ୍ଯନ୍ନୁଦ୍ଗ୍ରାଭ ଏଷ ନିମ୍ରୋଚ-ନ୍ନିଗ୍ରାଭୋ ବ୍ରହ୍ମଣୈଵା-ଽଽତ୍ମାନମୁ-ଦ୍ଗୃହ୍ଣାତି ବ୍ରହ୍ମଣା ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯ-ନ୍ନି ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 29 ॥
(ପ୍ରାଣୈଃ - ପୋଷୋ - ପ୍ରତ୍ଯା - ଗ୍ନୀଦ୍ଧେ - ପତି - ମେଷ - ଦଶ ଚ) (ଅ. 6)
ପ୍ରାଚୀମନୁ ପ୍ରଦିଶ-ମ୍ପ୍ରେହି ଵିଦ୍ଵାନିତ୍ଯାହ ଦେଵଲୋକ-ମେଵୈତଯୋପାଵର୍ତତେ କ୍ରମଦ୍ଧ୍ଵମଗ୍ନିନା ନାକ-ମିତ୍ଯାହେମାନେଵୈତଯା ଲୋକାନ୍ କ୍ରମତେ ପୃଥିଵ୍ଯା ଅହମୁଦନ୍ତରିକ୍ଷମା ଽରୁହମିତ୍ଯାହେମାନେଵୈତଯା ଲୋକାନ୍-ଥ୍ସମାରୋହତି ସୁଵର୍ଯନ୍ତୋ ନାପେକ୍ଷନ୍ତ ଇତ୍ଯାହ ସୁଵର୍ଗମେଵୈତଯା ଲୋକମେତ୍ଯଗ୍ନେ ପ୍ରେହି [ପ୍ରେହି, ପ୍ରଥମୋ] 30
ପ୍ରଥମୋ ଦେଵଯତା-ମିତ୍ଯାହୋଭଯେଷ୍ଵେଵୈତଯା ଦେଵମନୁଷ୍ଯେଷୁ ଚକ୍ଷୁର୍ଦଧାତି ପଞ୍ଚଭିରଧି କ୍ରାମତି ପାଙ୍କ୍ତୋ ଯଜ୍ଞୋ ଯାଵାନେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ତେନ ସହ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ନକ୍ତୋଷାସେତି ପୁରୋ-ଽନୁଵାକ୍ଯାମନ୍ଵାହ ପ୍ରତ୍ଯା ଅଗ୍ନେ ସହସ୍ରାକ୍ଷେତ୍ଯାହ ସାହସ୍ରଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ତସ୍ମୈ ତେ ଵିଧେମ ଵାଜାଯ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵୈଁ ଵାଜୋ-ଽନ୍ନ-ମେଵାଵ [ଵାଜୋ-ଽନ୍ନ-ମେଵାଵ, ରୁନ୍ଧେ ଦଦ୍ଧ୍ନଃ] 31
ରୁନ୍ଧେ ଦଦ୍ଧ୍ନଃ ପୂର୍ଣାମୌଦୁମ୍ବରୀଗ୍ ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣାଯା-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵୈ ଦଦ୍ଧ୍ଯୂର୍ଗୁଦୁମ୍ବରୋ-ଽସୌ ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଽମୁଷ୍ଯାମେଵୋର୍ଜ-ନ୍ଦଧାତି ତସ୍ମାଦମୁତୋ-ଽର୍ଵାଚୀମୂର୍ଜମୁପ ଜୀଵାମସ୍ତିସୃଭିଃ ସାଦଯତି ତ୍ରିଵୃଦ୍ଵା ଅଗ୍ନିର୍ଯାଵାନେଵାଗ୍ନିସ୍ତ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା-ଙ୍ଗମଯତି ପ୍ରେଦ୍ଧୋ ଅଗ୍ନେ ଦୀଦିହି ପୁରୋ ନ ଇତ୍ଯୌଦୁମ୍ବରୀମା ଦଧାତ୍ଯେଷା ଵୈ ସୂର୍ମୀ କର୍ଣକାଵତ୍ଯେତଯା ହ ସ୍ମ [ହ ସ୍ମ, ଵୈ] 32
ଵୈ ଦେଵା ଅସୁରାଣାଗ୍ଂ ଶତତର୍ହାଗ୍ ସ୍ତୃଗ୍ଂହନ୍ତି ଯଦେତଯା ସମିଧମାଦଧାତି ଵଜ୍ରମେଵୈତଚ୍ଛତଘ୍ନୀଂ-ଯଁଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାଯ ପ୍ରହରତି ସ୍ତୃତ୍ଯା ଅଛମ୍ବଟ୍କାରଂ-ଵିଁଧେମ ତେ ପରମେ ଜନ୍ମନ୍ନଗ୍ନ ଇତି ଵୈକଙ୍କତୀମା ଦଧାତି ଭା ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ତାଗ୍ଂ ସଵିତୁର୍ଵରେଣ୍ଯସ୍ଯ ଚିତ୍ରାମିତି ଶମୀମଯୀଗ୍ଂ ଶାନ୍ତ୍ଯା ଅଗ୍ନିର୍ଵା ହ ଵା ଅଗ୍ନିଚିତ-ନ୍ଦୁହେ-ଽଗ୍ନିଚିଦ୍ଵା-ଽଗ୍ନି-ନ୍ଦୁହେ ତାଗ୍ଂ [ତାମ୍, ସଵିତୁ-] 33
ସଵିତୁ-ର୍ଵରେଣ୍ଯସ୍ଯ ଚିତ୍ରାମିତ୍ଯାହୈଷ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଦୋହସ୍ତମସ୍ଯ କଣ୍ଵ ଏଵ ଶ୍ରାଯସୋ-ଽଵେ-ତ୍ତେନ ହ ସ୍ମୈନଗ୍ଂ ସ ଦୁହେ ଯଦେତଯା ସମିଧ-ମାଦଧାତ୍ଯଗ୍ନିଚିଦେଵ ତଦଗ୍ନି-ନ୍ଦୁହେ ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ ସମିଧଃ ସପ୍ତଜିହ୍ଵା ଇତ୍ଯାହ ସପ୍ତୈଵାସ୍ଯ ସାପ୍ତାନି ପ୍ରୀଣାତି ପୂର୍ଣଯା ଜୁହୋତି ପୂର୍ଣ ଇଵ ହି ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜାପତେ- [ପ୍ରଜାପତେଃ, ଆପ୍ତ୍ଯୈ] 34
-ରାପ୍ତ୍ଯୈ ନ୍ଯୂନଯା ଜୁହୋତି ନ୍ଯୂନାଦ୍ଧି ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ସୃଷ୍ଟ୍ଯା ଅଗ୍ନିର୍ଦେଵେଭ୍ଯୋ ନିଲାଯତ ସ ଦିଶୋ-ଽନୁ ପ୍ରା-ଽଵିଶଜ୍ଜୁହ୍ଵନ୍ମନସା ଦିଶୋ ଦ୍ଧ୍ଯାଯେ ଦ୍ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵୈନମଵ ରୁନ୍ଧେ ଦଦ୍ଧ୍ନା ପୁରସ୍ତାଜ୍ଜୁହୋତ୍ଯା-ଜ୍ଯେନୋପରିଷ୍ଟା-ତ୍ତେଜଶ୍ଚୈଵାସ୍ମା ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ଞ୍ଚ ସମୀଚୀ ଦଧାତି ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ଭଵତି ଦ୍ଵାଦଶ ମାସା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରୋ-ଽଗ୍ନିର୍ଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସାକ୍ଷା- [-ଽଗ୍ନିର୍ଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସାକ୍ଷାତ୍, ଏଵ ଵୈଶ୍ଵାନରମଵ] 35
-ଦେଵ ଵୈଶ୍ଵାନରମଵ ରୁନ୍ଧେ ଯ-ତ୍ପ୍ରଯାଜାନୂଯାଜାନ୍ କୁର୍ଯାଦ୍ଵିକସ୍ତି-ସ୍ସା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଦର୍ଵିହୋମ-ଙ୍କରୋତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ଵିଣ୍ମରୁତୋ ଵୈଶ୍ଵାନରଗ୍ଂ ହୁତ୍ଵା ମାରୁତାନ୍ ଜୁହୋତି ରାଷ୍ଟ୍ର ଏଵ ଵିଶମନୁ ବଦ୍ଧ୍ନାତ୍ଯୁଚ୍ଚୈ-ର୍ଵୈଶ୍ଵାନରସ୍ଯା-ଽଽ ଶ୍ରାଵଯତ୍ଯୁପାଗ୍ଂଶୁ ମାରୁତାନ୍ ଜୁହୋତି ତସ୍ମା-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵିଁଶମତି ଵଦତି ମାରୁତା ଭଵନ୍ତି ମରୁତୋ ଵୈ ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଶୋ ଦେଵଵିଶେନୈଵାସ୍ମୈ ମନୁଷ୍ଯଵିଶ -ମଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତ ଭଵନ୍ତି ସପ୍ତଗଣା ଵୈ ମରୁତୋ ଗଣଶ ଏଵ ଵିଶମଵ ରୁନ୍ଧେ ଗଣେନ ଗଣମନୁଦ୍ରୁତ୍ଯ ଜୁହୋତି ଵିଶମେଵାସ୍ମା ଅନୁଵର୍ତ୍ମାନ-ଙ୍କରୋତି ॥ 36 ॥
(ଅଗ୍ନେ ପ୍ରେହ୍ଯ - ଵ - ସ୍ମ - ଦୁହେ ତାଂ - ପ୍ରଜାପତେଃ - ସାକ୍ଷାନ୍ - ମନୁଷ୍ଯଵିଶ - ମେକଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଵସୋର୍ଧାରା-ଞ୍ଜୁହୋତି ଵସୋର୍ମେ ଧାରା-ଽସଦିତି ଵା ଏଷା ହୂଯତେ ଘୃତସ୍ଯ ଵା ଏନମେଷା ଧାରା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ପିନ୍ଵମାନୋପ ତିଷ୍ଠତ ଆଜ୍ଯେନ ଜୁହୋତି ତେଜୋ ଵା ଆଜ୍ଯ-ନ୍ତେଜୋ ଵସୋର୍ଧାରା ତେଜସୈଵାସ୍ମୈ ତେଜୋ-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽଥୋ କାମା ଵୈ ଵସୋର୍ଧାରା କାମାନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ପ୍ରାଣାନସ୍ଯା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯଂ-ଵିଁ- [-ଽନ୍ନାଦ୍ଯଂ-ଵିଁ, ଛିନ୍ଦ୍ଯାମିତି] 37
-ଚ୍ଛିନ୍ଦ୍ଯାମିତି ଵିଗ୍ରାହ-ନ୍ତସ୍ଯ ଜୁହୁଯା-ତ୍ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯଂ-ଵିଁଚ୍ଛିନତ୍ତି ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ପ୍ରାଣାନସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ସ-ନ୍ତନୁଯାମିତି ସ-ନ୍ତତା-ନ୍ତସ୍ଯ ଜୁହୁଯା-ତ୍ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ସ-ନ୍ତନୋତି ଦ୍ଵାଦଶ ଦ୍ଵାଦଶାନି ଜୁହୋତି ଦ୍ଵାଦଶ ମାସା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରେଣୈ ଵାସ୍ମା ଅନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽନ୍ନ-ଞ୍ଚ ମେ-ଽକ୍ଷୁଚ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହୈ ତ-ଦ୍ଵା [ଇତ୍ଯାହୈ ତ-ଦ୍ଵୈ, ଅନ୍ନସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ] 38
ଅନ୍ନସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵାନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଗ୍ନିଶ୍ଚ ମ ଆପଶ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହୈଷା ଵା ଅନ୍ନସ୍ଯ ଯୋନି-ସ୍ସଯୋନ୍ଯେଵାନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽର୍ଧେନ୍ଦ୍ରାଣି ଜୁହୋତି ଦେଵତା ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଯ-ଥ୍ସର୍ଵେଷା-ମର୍ଧମିନ୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରତି ତସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵତାନା-ମ୍ଭୂଯିଷ୍ଠଭାକ୍ତମ ଇନ୍ଦ୍ରମୁତ୍ତରମାହେ-ନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାସ୍ମି-ନ୍ନୁପରିଷ୍ଟା-ଦ୍ଦଧାତି ଯଜ୍ଞାଯୁଧାନି ଜୁହୋତି ଯଜ୍ଞୋ [ଯଜ୍ଞଃ, ଵୈ ଯଜ୍ଞାଯୁଧାନି] 39
ଵୈ ଯଜ୍ଞାଯୁଧାନି ଯଜ୍ଞମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽଥୋ ଏତଦ୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵ ଯଜ୍ଞମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଵଭୃଥଶ୍ଚ ମେ ସ୍ଵଗାକାରଶ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହ ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚ ମେ ଘର୍ମଶ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହୈତ-ଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧ ଋକ୍ଚ ମେ ସାମ ଚ ମ ଇତ୍ଯାହୈ- [ମ ଇତ୍ଯାହ, ଏତଦ୍ଵୈ ଛନ୍ଦସାଗ୍ଂ] 40
-ତଦ୍ଵୈ ଛନ୍ଦସାଗ୍ଂ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯଵ ରୁନ୍ଧେ ଗର୍ଭାଶ୍ଚ ମେ ଵଥ୍ସାଶ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହୈତ-ଦ୍ଵୈ ପଶୂନାଗ୍ଂ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵ ପଶୂନଵ ରୁନ୍ଧେ କଲ୍ପାନ୍ ଜୁହୋତ୍ଯ କୢପ୍ତସ୍ଯ କୢପ୍ତ୍ଯୈ ଯୁଗ୍ମଦଯୁଜେ ଜୁହୋତି ମିଥୁନତ୍ଵାଯୋ-ତ୍ତରାଵତୀ ଭଵତୋ-ଽଭିକ୍ରାନ୍ତ୍ଯା ଏକା ଚ ମେ ତିସ୍ରଶ୍ଚ ମ ଇତ୍ଯାହ ଦେଵଛନ୍ଦସଂ-ଵାଁ ଏକା ଚ ତିସ୍ରଶ୍ଚ [ତିସ୍ରଶ୍ଚ, ମନୁଷ୍ଯଛନ୍ଦସ-ଞ୍ଚତସ୍ରଶ୍ଚା-ଽଷ୍ଟୌ] 41
ମନୁଷ୍ଯଛନ୍ଦସ-ଞ୍ଚତସ୍ରଶ୍ଚା-ଽଷ୍ଟୌ ଚ ଦେଵଛନ୍ଦସ-ଞ୍ଚୈଵ ମନୁଷ୍ଯ ଛନ୍ଦସଞ୍ଚା-ଽଵ ରୁନ୍ଧ ଆ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂ ଶତୋ ଜୁହୋତି ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦ୍ଵୈ ଦେଵତା ଦେଵତା ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧ ଆ-ଽଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତୋ ଜୁହୋତ୍ଯଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂ-ଶଦକ୍ଷରା ଜଗତୀ ଜାଗତାଃ ପଶଵୋ ଜଗତ୍ଯୈଵାସ୍ମୈ ପଶୂନଵ ରୁନ୍ଧେ ଵାଜଶ୍ଚ ପ୍ରସଵଶ୍ଚେତି ଦ୍ଵାଦଶ-ଞ୍ଜୁହୋତି ଦ୍ଵାଦଶ ମାସା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର ଏଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ॥ 42 ॥
(ଵି - ଵୈ - ଯଜ୍ଞଃ-ସାମ ଚ ମ ଇତ୍ଯାହ - ଚ ତିସ୍ର - ଶ୍ଚୈକାନ୍ନ ପଞ୍ଚାଶଚ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଅଗ୍ନିର୍ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଽପାକ୍ରାମ-ଦ୍ଭାଗଧେଯମିଚ୍ଛମାନସ୍ତ-ନ୍ଦେଵା ଅବ୍ରୁଵନ୍ନୁପ ନ ଆ ଵର୍ତସ୍ଵ ହଵ୍ଯ-ନ୍ନୋ ଵହେତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ମହ୍ଯମେଵ ଵାଜପ୍ରସଵୀଯ-ଞ୍ଜୁହଵନ୍ନିତି ତସ୍ମାଦଗ୍ନଯେ ଵାଜପ୍ରସଵୀଯ-ଞ୍ଜୁହ୍ଵତି ଯ-ଦ୍ଵାଜପ୍ରସଵୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯଗ୍ନିମେଵ ତ-ଦ୍ଭାଗଧେଯେନ ସମର୍ଧଯତ୍ଯଥୋ ଅଭିଷେକ ଏଵାସ୍ଯ ସ ଚତୁର୍ଦଶଭିର୍ଜୁହୋତି ସପ୍ତ ଗ୍ରାମ୍ଯା ଓଷଧଯ-ସ୍ସପ୍ତା- [ଓଷଧଯ-ସ୍ସପ୍ତ, ଅରଣ୍ଯା ଉଭଯୀଷା-] 43
-ଽଽରଣ୍ଯା ଉଭଯୀଷା-ମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅନ୍ନସ୍ଯାନ୍ନସ୍ଯ ଜୁହୋତ୍ଯନ୍ନସ୍ଯାନ୍ନସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଔଦୁମ୍ବରେଣ ସ୍ରୁଵେଣ ଜୁହୋତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵା ଉଦୁମ୍ବର ଊର୍ଗନ୍ନମୂର୍ଜୈଵାସ୍ମା ଊର୍ଜମନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଗ୍ନିର୍ଵୈ ଦେଵାନା-ମଭିଷିକ୍ତୋ-ଽଗ୍ନିଚି-ନ୍ମନୁଷ୍ଯାଣା-ନ୍ତସ୍ମାଦଗ୍ନିଚି-ଦ୍ଵର୍ଷତି ନ ଧାଵେଦଵରୁଦ୍ଧଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯସ୍ଯା-ନ୍ନମନ୍ନମିଵ ଖଲୁ ଵୈ ଵର୍ଷଂ-ଯଁଦ୍ଧାଵେ-ଦନ୍ନାଦ୍ଯାଦ୍ଧାଵେ-ଦୁପାଵର୍ତେତା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯ-ମେଵା-ଽଭ୍ଯୁ- [-ଽନ୍ନାଦ୍ଯ-ମେଵା-ଽଭି, ଉପାଵର୍ତତେ] 44
-ପାଵର୍ତତେ ନକ୍ତୋଷାସେତି କୃଷ୍ଣାଯୈ ଶ୍ଵେତଵଥ୍ସାଯୈ ପଯସା ଜୁହୋତ୍ଯହ୍ନୈଵାସ୍ମୈ ରାତ୍ରି-ମ୍ପ୍ରଦାପଯତି ରାତ୍ରିଯା-ଽହରହୋରାତ୍ରେ ଏଵାସ୍ମୈ ପ୍ରତ୍ତେ କାମମନ୍ନାଦ୍ଯ-ନ୍ଦୁହାତେ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ଜୁହୋତି ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଷଡ୍ଭିର୍ଜୁହୋତି ଷଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତୁଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ଭୁଵନସ୍ଯ ପତ ଇତି ରଥମୁଖେ ପଞ୍ଚା-ଽଽହୁତୀର୍ଜୁହୋତି ଵଜ୍ରୋ ଵୈ ରଥୋ ଵଜ୍ରେଣୈଵ ଦିଶୋ- [ଵଜ୍ରେଣୈଵ ଦିଶଃ, ଅଭି ଜଯତ୍ଯଗ୍ନିଚିତଗ୍ଂ] 45
-ଽଭି ଜଯତ୍ଯଗ୍ନିଚିତଗ୍ଂ ହ ଵା ଅମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଵାତୋ-ଽଭି ପଵତେ ଵାତନାମାନି ଜୁହୋତ୍ଯଭ୍ଯେଵୈନ-ମମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଵାତଃ ପଵତେ ତ୍ରୀଣି ଜୁହୋତି ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଏଭ୍ଯ ଏଵ ଲୋକେଭ୍ଯୋ ଵାତମଵ ରୁନ୍ଧେ ସମୁଦ୍ରୋ-ଽସି ନଭସ୍ଵାନିତ୍ଯାହୈତଦ୍ଵୈ ଵାତସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ରୂପେଣୈଵ ଵାତମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଞ୍ଜଲିନା ଜୁହୋତି ନ ହ୍ଯେତେଷାମନ୍ଯଥା ଽଽହୁତିରଵକଲ୍ପତେ ॥ 46 ॥
(ଓଷଧଯ-ସ୍ସପ୍ତା - ଭି - ଦିଶୋ - ଽନ୍ଯଥା - ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 9)
ସୁଵର୍ଗାଯ ଵୈ ଲୋକାଯ ଦେଵରଥୋ ଯୁଜ୍ଯତେ ଯତ୍ରାକୂତାଯ ମନୁଷ୍ଯରଥ ଏଷ ଖଲୁ ଵୈ ଦେଵରଥୋ ଯଦଗ୍ନିରଗ୍ନିଂ-ଯୁଁନଜ୍ମି ଶଵସା ଘୃତେନେତ୍ଯାହ ଯୁନକ୍ତ୍ଯେଵୈନଗ୍ଂ ସ ଏନଂ-ଯୁଁକ୍ତ-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମଭି ଵହତି ଯ-ଥ୍ସର୍ଵାଭିଃ ପଞ୍ଚଭି-ର୍ଯୁଞ୍ଜ୍ଯା-ଦ୍ଯୁକ୍ତୋ-ଽସ୍ଯା-ଽଗ୍ନିଃ ପ୍ରଚ୍ଯୁତ-ସ୍ସ୍ଯାଦପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ଆହୁତଯ-ସ୍ସ୍ଯୁରପ୍ରତିଷ୍ଠିତା-ସ୍ସ୍ତୋମା ଅପ୍ରତିଷ୍ଠିତାନ୍ଯୁକ୍ଥାନି ତିସୃଭିଃ ପ୍ରାତସ୍ସଵନେ-ଽଭି ମୃଶତି ତ୍ରିଵୃ- [ତ୍ରିଵୃତ୍, ଵା ଅଗ୍ନିର୍ଯାଵାନେଵା-] 47
-ଦ୍ଵା ଅଗ୍ନିର୍ଯାଵାନେଵା-ଗ୍ନିସ୍ତଂ-ଯୁଁନକ୍ତି ଯଥା-ଽନସି ଯୁକ୍ତ ଆଧୀଯତ ଏଵମେଵ ତ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯାହୁତଯସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତି ପ୍ରତି ସ୍ତୋମାଃ ପ୍ରତ୍ଯୁକ୍ଥାନି ଯଜ୍ଞାଯଜ୍ଞିଯସ୍ଯ ସ୍ତୋତ୍ରେ ଦ୍ଵାଭ୍ଯାମଭି ମୃଶତ୍ଯେତାଵାନ୍ ଵୈ ଯଜ୍ଞୋ ଯାଵାନଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭୂମା ତ୍ଵା ଅସ୍ଯାତ ଊର୍ଧ୍ଵଃ କ୍ରିଯତେ ଯାଵାନେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ତମନ୍ତତୋ ଽନ୍ଵାରୋହତି ଦ୍ଵାଭ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଏକଯା-ଽପ୍ରସ୍ତୁତ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଥା- [-ଽପ୍ରସ୍ତୁତ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଥ, ଅଭି ମୃଶତ୍ଯୁପୈନ-] 48
-ଽଭି ମୃଶତ୍ଯୁପୈନ-ମୁତ୍ତରୋ ଯଜ୍ଞୋ ନମତ୍ଯଥୋ ସନ୍ତତ୍ଯୈ ପ୍ର ଵା ଏଷୋ-ଽସ୍ମାଲ୍ଲୋକା-ଚ୍ଚ୍ଯଵତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ନ ଵା ଏତସ୍ଯାନିଷ୍ଟକ ଆହୁତିରଵ କଲ୍ପତେ ଯାଂ-ଵାଁ ଏଷୋ-ଽନିଷ୍ଟକ ଆହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତି ସ୍ରଵତି ଵୈ ସା ତାଗ୍ ସ୍ରଵନ୍ତୀଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ-ଽନୁ ପରା ଭଵତି ଯଜ୍ଞଂ-ଯଁଜମାନୋ ଯ-ତ୍ପୁନଶ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତ ଆହୁତୀନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପ୍ରତ୍ଯାହୁତଯସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତି [ପ୍ରତ୍ଯାହୁତଯସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତି, ନ ଯଜ୍ଞଃ] 49
ନ ଯଜ୍ଞଃ ପରାଭଵତି ନ ଯଜମାନୋ ଽଷ୍ଟାଵୁପ ଦଧାତ୍ଯଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ ଗାଯତ୍ରେଣୈଵୈନ-ଞ୍ଛନ୍ଦସା ଚିନୁତେ ଯଦେକାଦଶ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭେନ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶ ଜାଗତେନ ଛନ୍ଦୋଭିରେଵୈନ-ଞ୍ଚିନୁତେ ନପାତ୍କୋ ଵୈନାମୈଷୋ-ଽଗ୍ନିର୍ଯ-ତ୍ପୁନଶ୍ଚିତିର୍ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ପୁନଶ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତ ଆ ତୃତୀଯା-ତ୍ପୁରୁଷାଦନ୍ନମତ୍ତି ଯଥା ଵୈ ପୁନରାଧେଯ ଏଵ-ମ୍ପୁନଶ୍ଚିତିର୍ଯୋ-ଽ-ଗ୍ନ୍ଯାଧେଯେନ ନ- [-ଗ୍ନ୍ଯାଧେଯେନ ନ, ଋଧ୍ନୋତି ସ] 50
-ର୍ଧ୍ନୋତି ସ ପୁନରାଧେଯମା ଧତ୍ତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତ୍ଵା ନର୍ଧ୍ନୋତି ସ ପୁନଶ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତେ ଯ-ତ୍ପୁନଶ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତ ଋଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁର୍ନ ଚେତଵ୍ଯେତି ରୁଦ୍ରୋ ଵା ଏଷ ଯଦଗ୍ନିର୍ଯଥା ଵ୍ଯାଘ୍ରଗ୍ଂ ସୁପ୍ତ-ମ୍ବୋଧଯତି ତାଦୃଗେଵ ତଦଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁଶ୍ଚେତଵ୍ଯେତି ଯଥା ଵସୀଯାଗ୍ଂସ-ମ୍ଭାଗଧେଯେନ ବୋଧଯତି ତାଦୃଗେଵ ତନ୍ମନୁରଗ୍ନିମଚିନୁତ ତେନ ନା-ଽଽର୍ଧ୍ନୋଥ୍ସ ଏତା-ମ୍ପୁନଶ୍ଚିତିମପଶ୍ଯ-ତ୍ତାମଚିନୁତ ତଯା ଵୈ ସ ଆର୍ଧ୍ନୋଦ୍ଯ-ତ୍ପୁନଶ୍ଚିତି-ଞ୍ଚିନୁତ ଋଦ୍ଧ୍ଯୈ ॥ 51 ॥
(ତ୍ରିଵୃ-ଦଥ-ତିଷ୍ଠ-ନ୍ତ୍ଯଗ୍ନ୍ଯାଧେଯେନ ନା-ଚିନୁତ-ସପ୍ତଦଶ- ଚ) (ଅ. 10)
ଛନ୍ଦଶ୍ଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ପଶୁକାମଃ ପଶଵୋ ଵୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ପଶୁମାନେଵ ଭଵତି ଶ୍ଯେନଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ସୁଵର୍ଗକାମ-ଶ୍ଶ୍ଯେନୋ ଵୈ ଵଯସା-ମ୍ପତିଷ୍ଠ-ଶ୍ଶ୍ଯେନ ଏଵ ଭୂତ୍ଵା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମ୍ପତତି କଙ୍କଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଯଃ କାମଯେତ ଶୀର୍ଷଣ୍ଵାନମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ସ୍ଯାମିତି ଶୀର୍ଷଣ୍ଵାନେଵା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତ୍ଯଲଜଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଚତୁସ୍ସୀତ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମଶ୍ଚତସ୍ରୋ ଦିଶୋ ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ପ୍ରୌଗଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵା-ନ୍ପ୍ରୈ- [ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵା-ନ୍ପ୍ର, ଏଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନ୍ନୁଦତ] 52
-ଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନ୍ନୁଦତ ଉଭଯତଃ ପ୍ରୌଗ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତଯଃ କାମଯେତ ପ୍ରଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନ୍ନୁଦେଯ ପ୍ରତି ଜନିଷ୍ଯମାଣାନିତି ପ୍ରୈଵ ଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନ୍ନୁଦତେ ପ୍ରତି ଜନିଷ୍ଯମାଣା-ନ୍ରଥଚକ୍ରଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵାନ୍ ଵଜ୍ରୋ ଵୈ ରଥୋ ଵଜ୍ରମେଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ରହରତି ଦ୍ରୋଣଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତାନ୍ନକାମୋ ଦ୍ରୋଣେ ଵା ଅନ୍ନ-ମ୍ଭ୍ରିଯତେ ସଯୋନ୍ଯେଵାନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ସମୂହ୍ଯ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ପଶୁକାମଃ ପଶୁମାନେଵ ଭଵତି [ପଶୁମାନେଵ ଭଵତି, ପରିଚାଯ୍ଯ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ] 53
ପରିଚାଯ୍ଯ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଗ୍ରାମକାମୋ ଗ୍ରାମ୍ଯେଵ ଭଵତି ଶ୍ମଶାନଚିତ-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ଯଃ କାମଯେତ ପିତୃଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୁଯାମିତି ପିତୃଲୋକ ଏଵର୍ଧ୍ନୋତି ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଜମଦଗ୍ନୀ ଵସିଷ୍ଠେନା-ଽସ୍ପର୍ଧେତାଗ୍ଂ ସ ଏତା ଜମଦଗ୍ନିର୍ଵିହଵ୍ଯା ଅପଶ୍ଯ-ତ୍ତା ଉପାଧତ୍ତ ତାଭିର୍ଵୈ ସ ଵସିଷ୍ଠସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମଵୃଙ୍କ୍ତ ଯ-ଦ୍ଵିହଵ୍ଯା ଉପଦଧାତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵ ତାଭିର୍ଵୀର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯସ୍ଯ ଵୃଙ୍କ୍ତେ ହୋତୁର୍ଧିଷ୍ଣିଯ ଉପ ଦଧାତି ଯଜମାନାଯତନଂ-ଵୈଁ [ ] 54
ହୋତା ସ୍ଵ ଏଵାସ୍ମା ଆଯତନ ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧେ ଦ୍ଵାଦଶୋପ ଦଧାତି ଦ୍ଵାଦଶାକ୍ଷରା ଜଗତୀ ଜାଗତାଃ ପଶଵୋ ଜଗତ୍ଯୈଵାସ୍ମୈ ପଶୂନଵ ରୁନ୍ଧେ ଽଷ୍ଟାଵଷ୍ଟାଵନ୍ଯେଷୁ ଧିଷ୍ଣିଯେଷୂପ ଦଧାତ୍ଯଷ୍ଟାଶଫାଃ ପଶଵଃ ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଷଣ୍ମାର୍ଜାଲୀଯେ ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତଵଃ ଖଲୁ ଵୈ ଦେଵାଃ ପିତର ଋତୂନେଵ ଦେଵା-ନ୍ପିତୄ-ନ୍ପ୍ରୀଣାତି ॥ 55 ॥
(ପ୍ର - ଭଵତି - ଯଜମାନାଯତନଂ-ଵାଁ - ଅଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 11)
ପଵସ୍ଵ ଵାଜସାତଯ ଇତ୍ଯନୁଷ୍ଟୁ-କ୍ପ୍ରତିପଦ୍ଭଵତି ତିର୍ସୋ-ଽନୁଷ୍ଟୁଭଶ୍ଚତସ୍ରୋ ଗାଯତ୍ରିଯୋ ଯ-ତ୍ତିସ୍ରୋ-ଽନୁଷ୍ଟୁଭ-ସ୍ତସ୍ମା-ଦଶ୍ଵସ୍ତ୍ରିଭିସ୍ତିଷ୍ଠଗ୍ଗ୍ ସ୍ତିଷ୍ଠତି ଯଚ୍ଚତସ୍ରୋ ଗାଯତ୍ରିଯସ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ସର୍ଵାଗ୍ ଶ୍ଚତୁରଃ ପଦଃ ପ୍ରତିଦଧ-ତ୍ପଲାଯତେ ପରମା ଵା ଏଷା ଛନ୍ଦସାଂ-ଯଁଦନୁଷ୍ଟୁ-କ୍ପରମଶ୍ଚତୁଷ୍ଟୋମ-ସ୍ସ୍ତୋମାନା-ମ୍ପରମସ୍ତ୍ରିରାତ୍ରୋ ଯଜ୍ଞାନା-ମ୍ପରମୋ-ଽଶ୍ଵଃ ପଶୂନା-ମ୍ପରମେଣୈଵୈନ-ମ୍ପରମତା-ଙ୍ଗମଯତ୍ଯେକଵିଗ୍ଂଶ-ମହର୍ଭଵତି [-ମହର୍ଭଵତି, ଯସ୍ମିନ୍ନଶ୍ଵ] 56
ଯସ୍ମିନ୍ନଶ୍ଵ ଆଲଭ୍ଯତେ ଦ୍ଵାଦଶ ମାସାଃ ପଞ୍ଚର୍ତଵସ୍ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଅସାଵାଦିତ୍ଯ ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଏଷ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ-ଽଶ୍ଵସ୍ତମେଵ ସାକ୍ଷାଦୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ଶକ୍ଵରଯଃ ପୃଷ୍ଠ-ମ୍ଭଵନ୍ତ୍ଯନ୍-ଯଦନ୍ଯ-ଚ୍ଛନ୍ଦୋ-ଽନ୍ଯେନ୍ଯେ ଵା ଏତେ ପଶଵ ଆ ଲଭ୍ଯନ୍ତ ଉତେଵ ଗ୍ରାମ୍ଯା ଉତେଵା-ଽଽରଣ୍ଯା ଯଚ୍ଛକ୍ଵରଯଃ ପୃଷ୍ଠ-ମ୍ଭଵନ୍ତ୍ଯଶ୍ଵସ୍ଯ ସର୍ଵତ୍ଵାଯ ପାର୍ଥୁରଶ୍ମ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି ରଶ୍ମିନା ଵା ଅଶ୍ଵୋ [ରଶ୍ମିନା ଵା ଅଶ୍ଵଃ, ଯତ ଈଶ୍ଵରୋ] 57
ଯତ ଈଶ୍ଵରୋ ଵା ଅଶ୍ଵୋ-ଽଯତୋ-ଽପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ ପରା-ମ୍ପରାଵତ-ଙ୍ଗନ୍ତୋର୍ଯ-ତ୍ପାର୍ଥୁରଶ୍ମ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଶ୍ଵସ୍ଯ ଯତ୍ଯୈ ଧୃତ୍ଯୈ ସଙ୍କୃତ୍ଯଚ୍ଛାଵାକସାମ-ମ୍ଭଵତ୍ଯୁଥ୍ସନ୍ନଯଜ୍ଞୋ ଵା ଏଷ ଯଦଶ୍ଵମେଧଃ କସ୍ତଦ୍ଵେଦେତ୍ଯାହୁର୍ଯଦି ସର୍ଵୋ ଵା କ୍ରିଯତେ ନ ଵା ସର୍ଵ ଇତି ଯ-ଥ୍ସଙ୍କୃତ୍ଯଚ୍ଛାଵାକସାମ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଶ୍ଵସ୍ଯ ସର୍ଵତ୍ଵାଯ ପର୍ଯାପ୍ତ୍ଯା ଅନନ୍ତରାଯାଯ ସର୍ଵସ୍ତୋମୋ-ଽତିରାତ୍ର ଉତ୍ତମମହର୍ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯା-ଽଽପ୍ତ୍ଯୈ ସର୍ଵସ୍ଯ ଜିତ୍ଯୈ ସର୍ଵମେଵ ତେନା-ଽଽପ୍ନୋତି ସର୍ଵ-ଞ୍ଜଯତି ॥ 58 ॥
(ଅହର୍ଭଵତି - ଵା ଅଶ୍ଵୋ - ଽହର୍ଭଵତି - ଦଶ ଚ) (ଅ. 12)
(ଦେଵାସୁରାସ୍ତେନ - ର୍ତଵ୍ଯା - ରୁଦ୍ରୋ - ଽଶ୍ମ - ନ୍ନୃଷଦେ ଵ - ଡୁଦେନଂ - ପ୍ରାଚୀମିତି - ଵସୋର୍ଧାରା - ମଗ୍ନିର୍ଦେଵେଭ୍ଯଃ - ସୁଵର୍ଗାଯ ଯତ୍ରାକୂତାଯ - ଛନ୍ଦଶ୍ଚିତଂ - ପଵସ୍ଵ - ଦ୍ଵାଦଶ )
(ଦେଵାସୁରା - ଅଜାଯାଂ - ଁଵୈ ଗ୍ରୁମୁଷ୍ଟିଃ - ପ୍ରଥମୋ ଦେଵଯତାମେ - ତଦ୍ଵୈ ଛନ୍ଦସା - ମୃଧ୍ନୋ - ତ୍ଯଷ୍ଟୌ ପଞ୍ଚାଶତ୍)
(ଦେଵାସୁରା, ସ୍ସର୍ଵ-ଞ୍ଜଯତି)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପଞ୍ଚମକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥

Explore More