Lord Prajapati

6.4 - ಯಜ್ಞೇನ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ - ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾ ಪಾಠಃ

(Yajnena Vai Prajapatir Praja Asrijata in Kannada)

From Taittiriya Samhita, Krishna Yajurveda

This sacred text is an excerpt from the Krishna Yajurveda, Taittiriya Samhita, Book 6, Chapter 4. It expounds upon the primordial act of creation, describing how Prajapati, the Lord of Creatures, brought forth all beings through the power of Yajna or sacrifice. The passage details the ritual significance of the Upayaj offerings and their connection to the continuity of life. Reciting this Vedic mantra is believed to align the practitioner with the universal rhythm of creation and sustenance, fostering abundance, progeny, and a deeper understanding of the cosmic sacrificial order that maintains the harmony of the universe.

ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠಕಾಣ್ಡೇ ಚತುರ್ಥಃ ಪ್ರಶ್ನಃ - ಸೋಮಮನ್ತ್ರಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿರೂಪಣಂ
ಓ-ನ್ನಮಃ ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ಶ್ರೀ ಮಹಾಗಣಪತಯೇ ನಮಃ,
ಶ್ರೀ ಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ । ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥
ಯಜ್ಞೇನ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ ತಾ ಉಪಯಡ್ಭಿ-ರೇವಾಸೃಜತ ಯದುಪಯಜ ಉಪಯಜತಿ ಪ್ರಜಾ ಏವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸೃಜತೇ ಜಘನಾರ್ಧಾದವ ದ್ಯತಿ ಜಘನಾರ್ಧಾದ್ಧಿ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ಸ್ಥವಿಮತೋ-ಽವ ದ್ಯತಿ ಸ್ಥವಿಮತೋ ಹಿ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ಽಸಮ್ಭಿನ್ದನ್ನವ ದ್ಯತಿ ಪ್ರಾಣಾನಾ-ಮಸಮ್ಭೇದಾಯ ನ ಪರ್ಯಾವರ್ತಯತಿ ಯ-ತ್ಪರ್ಯಾವರ್ತಯೇದುದಾವರ್ತಃ ಪ್ರಜಾ ಗ್ರಾಹುಕ-ಸ್ಸ್ಯಾ-ಥ್ಸಮುದ್ರ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ರೇತ [ರೇತಃ, ಏವ] 1
ಏವ ತ-ದ್ದಧಾತ್ಯನ್ತರಿಕ್ಷ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹಾ-ಽನ್ತರಿಕ್ಷೇಣೈವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯನ್ತರಿಕ್ಷಗ್ಗ್ ಹ್ಯನು ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ದೇವಗ್ಂ ಸವಿತಾರ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಸವಿತೃಪ್ರಸೂತ ಏವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯ-ಹೋರಾತ್ರೇ ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹಾ-ಹೋರಾತ್ರಾಭ್ಯಾ-ಮೇವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯ-ಹೋರಾತ್ರೇ ಹ್ಯನು ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ಮಿತ್ರಾವರುಣೌ ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇ- [ಸ್ವಾಹಾ, ಇತ್ಯಾಹ] 2
-ತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾಸ್ವೇವ ಪ್ರಜಾತಾಸು ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ದಧಾತಿ ಸೋಮ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಸೌಮ್ಯಾ ಹಿ ದೇವತಯಾ ಪ್ರಜಾ ಯಜ್ಞ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾ ಏವ ಯಜ್ಞಿಯಾಃ ಕರೋತಿ ಛನ್ದಾಗ್ಂಸಿ ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಪಶವೋ ವೈ ಛನ್ದಾಗ್ಂಸಿ ಪಶೂನೇವಾವ ರುನ್ಧೇ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾ ಏವ ಪ್ರಜಾತಾ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀಭ್ಯಾಮುಭಯತಃ ಪರಿ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ನಭೋ [ನಭಃ, ದಿವ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛ] 3
ದಿವ್ಯ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾಭ್ಯ ಏವ ಪ್ರಜಾತಾಭ್ಯೋ ವೃಷ್ಟಿ-ನ್ನಿಯಚ್ಛತ್ಯಗ್ನಿಂ-ವೈಁಶ್ವಾನರ-ಙ್ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾ ಏವ ಪ್ರಜಾತಾ ಅಸ್ಯಾ-ಮ್ಪ್ರತಿ ಷ್ಠಾಪಯತಿ ಪ್ರಾಣಾನಾಂ-ವಾಁ ಏಷೋ-ಽವ ದ್ಯತಿ ಯೋ-ಽವದ್ಯತಿ ಗುದಸ್ಯ ಮನೋ ಮೇ ಹಾರ್ದಿ ಯಚ್ಛೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಾಣಾನೇವ ಯಥಾಸ್ಥಾನಮುಪ ಹ್ವಯತೇ ಪಶೋರ್ವಾ ಆಲಬ್ಧಸ್ಯ ಹೃದಯಗ್ಂ ಶುಗೃಚ್ಛತಿ ಸಾ ಹೃದಯಶೂಲ- [ಹೃದಯಶೂಲಮ್, ಅಭಿ ಸಮೇತಿ] 4
-ಮಭಿ ಸಮೇತಿ ಯ-ತ್ಪೃಥಿವ್ಯಾಗ್ಂ ಹೃದಯಶೂಲ-ಮುದ್ವಾಸಯೇ-ತ್ಪೃಥಿವೀಗ್ಂ ಶುಚಾ-ಽರ್ಪಯೇ-ದ್ಯದಫ್ಸ್ವಪ-ಶ್ಶುಚಾ-ಽರ್ಪಯೇಚ್ಛುಷ್ಕಸ್ಯ ಚಾ-ಽಽರ್ದ್ರಸ್ಯ ಚ ಸನ್ಧಾವುದ್ವಾಸಯತ್ಯುಭಯಸ್ಯ ಶಾನ್ತ್ಯೈ ಯ-ನ್ದ್ವಿಷ್ಯಾ-ತ್ತ-ನ್ಧ್ಯಾಯೇ-ಚ್ಛುಚೈವೈನ-ಮರ್ಪಯತಿ ॥ 5 ॥
(ರೇತೋ - ಮಿತ್ರಾವರುಣೌ ಗಚ್ಛ ಸ್ವಾಹಾ - ನಭೋ - ಹೃದಯಶೂಲಂ - ದ್ವಾತ್ರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 1)
ದೇವಾ ವೈ ಯಜ್ಞಮಾಗ್ನೀದ್ಧ್ರೇ ವ್ಯಭಜನ್ತ ತತೋ ಯದತ್ಯಶಿಷ್ಯತ ತದಬ್ರುವನ್ ವಸತು ನು ನ ಇದಮಿತಿ ತ-ದ್ವಸತೀವರೀಣಾಂ-ವಁಸತೀ ವರಿತ್ವ-ನ್ತಸ್ಮಿ-ನ್ಪ್ರಾತರ್ನ ಸಮಶಕ್ನುವ-ನ್ತದಫ್ಸು ಪ್ರಾವೇಶಯ-ನ್ತಾ ವಸತೀ ವರೀರಭವನ್ ವಸತೀವರೀರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯಜ್ಞೋ ವೈ ವಸತೀ ವರೀರ್ಯಜ್ಞಮೇವಾ-ಽಽರಭ್ಯ ಗೃಹೀತ್ವೋಪ ವಸತಿ ಯಸ್ಯಾಗೃಹೀತಾ ಅಭಿ ನಿಮ್ರೋಚೇ-ದನಾರಬ್ಧೋ-ಽಸ್ಯ ಯಜ್ಞ-ಸ್ಸ್ಯಾ- [ಯಜ್ಞ-ಸ್ಸ್ಯಾತ್, ಯಜ್ಞಂ-ವಿಁ] 6
-ದ್ಯಜ್ಞಂ-ವಿಁ ಚ್ಛಿನ್ದ್ಯಾ-ಜ್ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯಾ ವಾ ಗೃಹ್ಣೀಯಾದ್ಧಿರಣ್ಯಂ-ವಾಁ ಽವಧಾಯ ಸಶುಕ್ರಾಣಾಮೇವ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಬಹುಯಾಜೀ ತಸ್ಯ ಕುಮ್ಭ್ಯಾನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾ-ಥ್ಸ ಹಿ ಗೃಹೀತ ವಸತೀವರೀಕೋ ವಸತೀವರೀರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪಶವೋ ವೈ ವಸತೀವರೀಃ ಪಶೂನೇವಾ-ಽಽರಭ್ಯ ಗೃಹೀತ್ವೋಪ ವಸತಿ ಯದನ್ವೀಪ-ನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾನ್ನಿರ್ಮಾರ್ಗುಕಾ ಅಸ್ಮಾ-ತ್ಪಶವಃ ಸ್ಯುಃ ಪ್ರತೀಪ-ನ್ತಿಷ್ಠ-ನ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರತಿರುದ್ಧ್ಯೈವಾಸ್ಮೈ ಪಶೂ-ನ್ಗೃಹ್ಣಾತೀನ್ದ್ರೋ [ಪಶೂ-ನ್ಗೃಹ್ಣಾತೀನ್ದ್ರಃ, ವೃತ್ರ-] 7
ವೃತ್ರ-ಮಹನ್-ಥ್ಸೋ-ಽ(1)ಪೋ-ಽ(1)ಭ್ಯಮ್ರಿಯತ ತಾಸಾಂ-ಯಁನ್ಮೇದ್ಧ್ಯಂ-ಯಁಜ್ಞಿಯಗ್ಂ ಸದೇವಮಾಸೀ-ತ್ತದತ್ಯಮುಚ್ಯತ ತಾ ವಹನ್ತೀರಭವನ್ ವಹನ್ತೀನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯಾ ಏವ ಮೇದ್ಧ್ಯಾ ಯಜ್ಞಿಯಾ-ಸ್ಸದೇವಾ ಆಪಸ್ತಾ ಸಾಮೇವ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ನಾನ್ತಮಾ ವಹನ್ತೀರತೀಯಾ-ದ್ಯದನ್ತಮಾ ವಹನ್ತೀರತೀಯಾ-ದ್ಯಜ್ಞಮತಿ ಮನ್ಯೇತ ನ ಸ್ಥಾವರಾಣಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾ-ದ್ವರುಣಗೃಹೀತಾ ವೈ ಸ್ಥಾವರಾ ಯ-ಥ್ಸ್ಥಾವರಾಣಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾ- [ಯ-ಥ್ಸ್ಥಾವರಾಣಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾತ್, ವರುಣೇನಾಸ್ಯ] 8
-ದ್ವರುಣೇನಾಸ್ಯ ಯಜ್ಞ-ಙ್ಗ್ರಾಹಯೇ-ದ್ಯದ್ವೈ ದಿವಾ ಭವತ್ಯಪೋ ರಾತ್ರಿಃ ಪ್ರ ವಿಶತಿ ತಸ್ಮಾ-ತ್ತಾಮ್ರಾ ಆಪೋ ದಿವಾ ದದೃಶ್ರೇ ಯನ್ನಕ್ತ-ಮ್ಭವತ್ಯಪೋ-ಽಹಃ ಪ್ರ ವಿಶತಿ ತಸ್ಮಾಚ್ಚನ್ದ್ರಾ ಆಪೋ ನಕ್ತ-ನ್ದದೃಶ್ರೇ ಛಾಯಾಯೈ ಚಾ-ಽಽತಪತಶ್ಚ ಸಧೌ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯ-ಹೋರಾತ್ರಯೋರೇವಾಸ್ಮೈ ವರ್ಣ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಹವಿಷ್ಮತೀರಿಮಾ ಆಪ ಇತ್ಯಾಹ ಹವಿಷ್ಕೃತಾನಾಮೇವ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಹವಿಷ್ಮಾಗ್ಂ ಅಸ್ತು- [ಅಸ್ತು, ಸೂರ್ಯ] 9
ಸೂರ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ಸಶುಕ್ರಾಣಾಮೇವ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯನುಷ್ಟುಭಾ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವಾಗ್ವಾ ಅನುಷ್ಟುಗ್ ವಾಚೈವೈನಾ-ಸ್ಸರ್ವಯಾ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಚತುಷ್ಪದಯರ್ಚಾ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ತ್ರಿ-ಸ್ಸಾದಯತಿ ಸಪ್ತ ಸ-ಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ ಸಪ್ತಪದಾ ಶಕ್ವರೀ ಪಶವ-ಶ್ಶಕ್ವರೀ ಪಶೂನೇವಾವ ರುನ್ಧೇ ಽಸ್ಮೈ ವೈ ಲೋಕಾಯ ಗಾರ್ಹಪತ್ಯ ಆ ಧೀಯತೇ-ಽಮುಷ್ಮಾ ಆಹವನೀಯೋ ಯ-ದ್ಗಾರ್ಹಪತ್ಯ ಉಪಸಾದಯೇದಸ್ಮಿನ್ ಁಲೋಕೇ ಪಶುಮಾನ್-ಥ್ಸ್ಯಾ-ದ್ಯದಾಹವನೀಯೇ-ಽ-ಮುಷ್ಮಿ- [-ಮುಷ್ಮಿನ್ನ್, ಲೋಕೇ ಪಶುಮಾನ್ಥ್ಸ್ಯಾ-] 10
ಁಲ್ಲೋಕೇ ಪಶುಮಾನ್ಥ್ಸ್ಯಾ-ದುಭಯೋರುಪ ಸಾದಯತ್ಯುಭಯೋರೇವೈನಂ-ಲೋಁಕಯೋಃ ಪಶುಮನ್ತ-ಙ್ಕರೋತಿ ಸರ್ವತಃ ಪರಿ ಹರತಿ ರಕ್ಷಸಾಮಪಹತ್ಯಾ ಇನ್ದ್ರಾಗ್ನಿಯೋರ್ಭಾಗಧೇಯೀ-ಸ್ಸ್ಥೇತ್ಯಾಹ ಯಥಾಯಜುರೇವೈತದಾಗ್ನೀದ್ಧ್ರ ಉಪ ವಾಸಯತ್ಯೇತದ್ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯಾಪರಾಜಿತಂ-ಯಁದಾಗ್ನೀದ್ಧ್ರಂ-ಯಁದೇವ ಯಜ್ಞಸ್ಯಾಪರಾಜಿತ-ನ್ತದೇವೈನಾ ಉಪ ವಾಸಯತಿ ಯತಃ ಖಲು ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ವಿತತಸ್ಯ ನ ಕ್ರಿಯತೇ ತದನು ಯಜ್ಞಗ್ಂ ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯವ ಚರನ್ತಿ ಯ-ದ್ವಹನ್ತೀನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಕ್ರಿಯಮಾಣಮೇವ ತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಶಯೇ ರಕ್ಷಸಾ-ಮನನ್ವವಚಾರಾಯ ನ ಹ್ಯೇತಾ ಈಲಯನ್ತ್ಯಾ ತೃತೀಯಸವನಾ-ತ್ಪರಿ ಶೇರೇ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸನ್ತತ್ಯೈ ॥ 11 ॥
(ಸ್ಯಾ - ದಿನ್ದ್ರೋ - ಗೃಹ್ಣೀಯಾ - ದಸ್ತ್ವ - ಮುಷ್ಮಿನ್ - ಕ್ರಿಯತೇ - ಷಡ್ವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 2)
ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಸ ತ್ವಾ ಅದ್ಧ್ವರ್ಯು-ಸ್ಸ್ಯಾದ್ಯ-ಸ್ಸೋಮ-ಮುಪಾವಹರನ್-ಥ್ಸರ್ವಾಭ್ಯೋ ದೇವತಾಭ್ಯ ಉಪಾವಹರೇ-ದಿತಿ ಹೃದೇ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ಮನುಷ್ಯೇಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತಿ ಮನಸೇ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ಪಿತೃಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತಿ ದಿವೇ ತ್ವಾ ಸೂರ್ಯಾಯ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ದೇವೇಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತ್ಯೇತಾವತೀ-ರ್ವೈ ದೇವತಾಸ್ತಾಭ್ಯ ಏವೈನಗ್ಂ ಸರ್ವಾಭ್ಯ ಉಪಾವಹರತಿ ಪುರಾ ವಾಚಃ [ವಾಚಃ, ಪ್ರವದಿತೋಃ] 12
ಪ್ರವದಿತೋಃ ಪ್ರಾತರನುವಾಕ-ಮುಪಾಕರೋತಿ ಯಾವತ್ಯೇವ ವಾ-ಕ್ತಾ-ಮವ ರುನ್ಧೇ ಽಪೋ-ಽಗ್ರೇ-ಽಭಿವ್ಯಾಹರತಿ ಯಜ್ಞೋ ವಾ ಆಪೋ ಯಜ್ಞಮೇವಾಭಿ ವಾಚಂ-ವಿಁಸೃಜತಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಛನ್ದಾಗ್ಸ್ಯನ್ವಾಹ ಪಶವೋ ವೈ ಛನ್ದಾಗ್ಂಸಿ ಪಶೂನೇವಾವ ರುನ್ಧೇ ಗಾಯತ್ರಿಯಾ ತೇಜಸ್ಕಾಮಸ್ಯ ಪರಿ ದದ್ಧ್ಯಾ-ತ್ತ್ರಿಷ್ಟುಭೇನ್ದ್ರಿಯಕಾಮಸ್ಯ ಜಗತ್ಯಾ ಪಶುಕಾಮಸ್ಯಾ-ಽನುಷ್ಟುಭಾ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಾಮಸ್ಯ ಪಙ್ಕ್ತ್ಯಾ ಯಜ್ಞಕಾಮಸ್ಯ ವಿರಾಜಾ-ಽನ್ನಕಾಮಸ್ಯ ಶೃಣೋತ್ವಗ್ನಿ-ಸ್ಸಮಿಧಾ ಹವ- [ಹವಮ್, ಮ ಇತ್ಯಾಹ] 13
-ಮ್ಮ ಇತ್ಯಾಹ ಸವಿತೃಪ್ರಸೂತ ಏವ ದೇವತಾಭ್ಯೋ ನಿವೇದ್ಯಾ-ಽಪೋ-ಽಚ್ಛೈತ್ಯಪ ಇಷ್ಯ ಹೋತ-ರಿತ್ಯಾಹೇಷಿತಗ್ಂ ಹಿ ಕರ್ಮ ಕ್ರಿಯತೇ ಮೈತ್ರಾವರುಣಸ್ಯ ಚಮಸಾದ್ಧ್ವರ್ಯವಾ ದ್ರವೇತ್ಯಾಹ ಮಿತ್ರಾವರುಣೌ ವಾ ಅಪಾ-ನ್ನೇತಾರೌ ತಾಭ್ಯಾಮೇವೈನಾ ಅಚ್ಛೈತಿ ದೇವೀರಾಪೋ ಅಪಾ-ನ್ನಪಾ-ದಿತ್ಯಾಹಾ-ಽಽಹುತ್ಯೈವೈನಾ ನಿಷ್ಕ್ರೀಯ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯಥೋ ಹವಿಷ್ಕೃತಾನಾ-ಮೇವಾಭಿಘೃತಾನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ- [-ಮೇವಾಭಿಘೃತಾನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ, ಕಾರ್ಷಿ-ರಸೀತ್ಯಾಹ] 14
ಕಾರ್ಷಿ-ರಸೀತ್ಯಾಹ ಶಮಲಮೇವಾ-ಽಽಸಾಮಪ ಪ್ಲಾವಯತಿ ಸಮುದ್ರಸ್ಯ ವೋ-ಽಕ್ಷಿತ್ಯಾ ಉನ್ನಯ ಇತ್ಯಾಹ ತಸ್ಮಾದದ್ಯಮಾನಾಃ ಪೀಯಮಾನಾ ಆಪೋ ನ ಕ್ಷೀಯನ್ತೇ ಯೋನಿರ್ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಚಾತ್ವಾಲಂ-ಯಁಜ್ಞೋ ವಸತೀವರೀರ್. ಹೋತೃಚಮಸ-ಞ್ಚ ಮೈತ್ರಾವರುಣಚಮಸ-ಞ್ಚ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಪರ್ಶ್ಯ ವಸತೀವರೀರ್ವ್ಯಾನಯತಿ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಯೋನಿತ್ವಾಯಾಥೋ ಸ್ವಾದೇವೈನಾ ಯೋನೇಃ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯದ್ಧ್ವರ್ಯೋ-ಽವೇರಪಾ(3) ಇತ್ಯಾಹೋತೇ -ಮನನ್ನಮುರುತೇಮಾಃ ಪಶ್ಯೇತಿ ವಾವೈತದಾಹ ಯದ್ಯಗ್ನಿಷ್ಟೋಮೋ ಜುಹೋತಿ ಯದ್ಯುಕ್ಥ್ಯಃ ಪರಿಧೌ ನಿ ಮಾರ್ಷ್ಟಿ ಯದ್ಯತಿರಾತ್ರೋ ಯಜುರ್ವದ-ನ್ಪ್ರ ಪದ್ಯತೇ ಯಜ್ಞಕ್ರತೂನಾಂ-ವ್ಯಾಁವೃತ್ತ್ಯೈ ॥ 15 ॥
(ವಾಚೋ-ಹವ-ಮಭಿಘೃತಾನಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯು - ತ - ಪಞ್ಚವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 3)
ದೇವಸ್ಯ ತ್ವಾ ಸವಿತುಃ ಪ್ರಸವ ಇತಿ ಗ್ರಾವಾಣಮಾ ದತ್ತೇ ಪ್ರಸೂತ್ಯಾ ಅಶ್ವಿನೋ-ರ್ಬಾಹುಭ್ಯಾಮಿತ್ಯಾಹಾಶ್ವಿನೌ ಹಿ ದೇವಾನಾಮದ್ಧ್ವರ್ಯೂ ಆಸ್ತಾ-ಮ್ಪೂಷ್ಣೋ ಹಸ್ತಾಭ್ಯಾಮಿತ್ಯಾಹ ಯತ್ಯೈ ಪಶವೋ ವೈ ಸೋಮೋ ವ್ಯಾನ ಉಪಾಗ್ಂಶುಸವನೋ ಯದುಪಾಗ್ಂಶುಸವನ-ಮಭಿ ಮಿಮೀತೇ ವ್ಯಾನಮೇವ ಪಶುಷು ದಧಾತೀನ್ದ್ರಾಯ ತ್ವೇನ್ದ್ರಾಯ ತ್ವೇತಿ ಮಿಮೀತ ಇನ್ದ್ರಾಯ ಹಿ ಸೋಮ ಆಹ್ರಿಯತೇ ಪಞ್ಚ ಕೃತ್ವೋ ಯಜುಷಾ ಮಿಮೀತೇ [ಮಿಮೀತೇ, ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರಾ] 16
ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರಾ ಪಙ್ಕ್ತಿಃ ಪಾಙ್ಕ್ತೋ ಯಜ್ಞೋ ಯಜ್ಞಮೇವಾವ ರುನ್ಧೇ ಪಞ್ಚ ಕೃತ್ವಸ್ತೂಷ್ಣೀ-ನ್ದಶ ಸ-ಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ ದಶಾಕ್ಷರಾ ವಿರಾಡನ್ನಂ-ವಿಁರಾ-ಡ್ವಿರಾಜೈವಾನ್ನಾದ್ಯಮವ ರುನ್ಧೇ ಶ್ವಾತ್ರಾ-ಸ್ಸ್ಥ ವೃತ್ರತುರ ಇತ್ಯಾಹೈಷ ವಾ ಅಪಾಗ್ಂ ಸೋಮಪೀಥೋ ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ ನಾ-ಽಫ್ಸ್ವಾರ್ತಿಮಾರ್ಚ್ಛತಿ ಯತ್ತೇ ಸೋಮ ದಿವಿ ಜ್ಯೋತಿರಿತ್ಯಾಹೈಭ್ಯ ಏವೈನ- [ಏವೈನಮ್, ಲೋಕೇಭ್ಯ] 17
ಁಲ್ಲೋಕೇಭ್ಯ-ಸ್ಸ-ಮ್ಭರತಿ ಸೋಮೋ ವೈ ರಾಜಾ ದಿಶೋ-ಽಭ್ಯದ್ಧ್ಯಾಯ-ಥ್ಸ ದಿಶೋ-ಽನು ಪ್ರಾವಿಶ-ತ್ಪ್ರಾಗಪಾಗುದಗಧರಾಗಿತ್ಯಾಹ ದಿಗ್ಭ್ಯ ಏವೈನಗ್ಂ ಸ-ಮ್ಭರತ್ಯಥೋ ದಿಶ ಏವಾಸ್ಮಾ ಅವ ರುನ್ಧೇ ಽಮ್ಬ ನಿ ಷ್ವರೇತ್ಯಾಹ ಕಾಮುಕಾ ಏನಗ್ಗ್ ಸ್ತ್ರಿಯೋ ಭವನ್ತಿ ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ ಯ-ತ್ತೇ ಸೋಮಾದಾಭ್ಯ-ನ್ನಾಮ ಜಾಗೃವೀ- [ಜಾಗೃವೀತಿ, ಆಹೈಷ ವೈ] 18
-ತ್ಯಾಹೈಷ ವೈ ಸೋಮಸ್ಯ ಸೋಮಪೀಥೋ ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ ನ ಸೌಮ್ಯಾಮಾರ್ತಿಮಾರ್ಚ್ಛತಿ ಘ್ನನ್ತಿ ವಾ ಏತ-ಥ್ಸೋಮಂ-ಯಁದಭಿಷುಣ್ವನ್ತ್ಯಗ್ಂ ಶೂನಪ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ತ್ರಾಯತ ಏವೈನ-ಮ್ಪ್ರಾಣಾ ವಾ ಅಗ್ಂಶವಃ ಪಶವ-ಸ್ಸೋಮೋ ಽಗ್ಂಶೂ-ನ್ಪುನರಪಿ ಸೃಜತಿ ಪ್ರಾಣಾನೇವ ಪಶುಷು ದಧಾತಿ ದ್ವೌದ್ವಾವಪಿ ಸೃಜತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವೌದ್ವೌ ಪ್ರಾಣಾಃ ॥ 19 ॥
(ಯಜುಷಾ ಮಿಮೀತ - ಏನಂ - ಜಾಗೃವೀತಿ - ಚತುಶ್ಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 4)
ಪ್ರಾಣೋ ವಾ ಏಷ ಯದುಪಾಗ್ಂಶು ರ್ಯದುಪಾಗ್ಶ್ವಗ್ರಾ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಪ್ರಾಣಮೇವಾನು ಪ್ರ ಯನ್ತ್ಯರುಣೋ ಹ ಸ್ಮಾ-ಽಽಹೌಪವೇಶಿಃ ಪ್ರಾತಸ್ಸವನ ಏವಾಹಂ-ಯಁಜ್ಞಗ್ಂ ಸಗ್ಗ್ ಸ್ಥಾಪಯಾಮಿ ತೇನ ತತ-ಸ್ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತೇನ ಚರಾಮೀತ್ಯಷ್ಟೌ ಕೃತ್ವೋ-ಽಗ್ರೇ-ಽಭಿಷುಣೋ-ತ್ಯಷ್ಟಾಕ್ಷರಾ ಗಾಯತ್ರೀ ಗಾಯತ್ರ-ಮ್ಪ್ರಾತಸ್ಸವನ-ಮ್ಪ್ರಾತಸ್ಸವನಮೇವ ತೇನಾ ಽಽಪ್ನೋತ್ಯೇಕಾದಶ ಕೃತ್ವೋ ದ್ವಿತೀಯ-ಮೇಕಾದಶಾಕ್ಷರಾ ತ್ರಿಷ್ಟು-ಪ್ತ್ರೈಷ್ಟುಭ-ಮ್ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಗ್ಂ- [-ಮ್ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಮ್, ಸವನ-] 20
-ಸವನ-ಮ್ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನಮೇವ ಸವನ-ನ್ತೇನಾ-ಽಽಪ್ನೋತಿ ದ್ವಾದಶ ಕೃತ್ವಸ್ತೃತೀಯ-ನ್ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರಾ ಜಗತೀ ಜಾಗತ-ನ್ತೃತೀಯಸವನ-ನ್ತೃತೀಯಸವನಮೇವ ತೇನಾ ಽಽಪ್ನೋತ್ಯೇತಾಗ್ಂ ಹ ವಾವ ಸ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತಿಮುವಾಚಾ ಸ್ಕನ್ದಾಯಾಸ್ಕನ್ನಗ್ಂ ಹಿ ತ-ದ್ಯ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಸ್ಕನ್ದತ್ಯಥೋ ಖಲ್ವಾಹುರ್ಗಾಯತ್ರೀ ವಾವ ಪ್ರಾತಸ್ಸವನೇ ನಾತಿವಾದ ಇತ್ಯನತಿವಾದುಕ ಏನ-ಮ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯೋ ಭವತಿ ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ ತಸ್ಮಾ-ದಷ್ಟಾವಷ್ಟೌ [-ದಷ್ಟಾವಷ್ಟೌ, ಕೃತ್ವೋ] 21
ಕೃತ್ವೋ-ಽಭಿಷುತ್ಯ-ಮ್ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಪವಿತ್ರವನ್ತೋ-ಽನ್ಯೇ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಕಿಮ್ಪವಿತ್ರ ಉಪಾಗ್ಂಶುರಿತಿ ವಾಕ್ಪವಿತ್ರ ಇತಿ ಬ್ರೂಯಾ-ದ್ವಾಚಸ್ಪತಯೇ ಪವಸ್ವ ವಾಜಿನ್ನಿತ್ಯಾಹ ವಾಚೈವೈನ-ಮ್ಪವಯತಿ ವೃಷ್ಣೋ ಅಗ್ಂಶುಭ್ಯಾಮಿತ್ಯಾಹ ವೃಷ್ಣೋ ಹ್ಯೇತಾವಗ್ಂಶೂ ಯೌ ಸೋಮಸ್ಯ ಗಭಸ್ತಿಪೂತ ಇತ್ಯಾಹ ಗಭಸ್ತಿನಾ ಹ್ಯೇನ-ಮ್ಪವಯತಿ ದೇವೋ ದೇವಾನಾ-ಮ್ಪವಿತ್ರಮಸೀತ್ಯಾಹ ದೇವೋ ಹ್ಯೇಷ [ಹ್ಯೇಷಃ, ಸ-ನ್ದೇವಾನಾ-] 22
ಸ-ನ್ದೇವಾನಾ-ಮ್ಪವಿತ್ರಂ-ಯೇಁಷಾ-ಮ್ಭಾಗೋ-ಽಸಿ ತೇಭ್ಯಸ್ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ಯೇಷಾಗ್ ಹ್ಯೇಷ ಭಾಗಸ್ತೇಭ್ಯ ಏನ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಸ್ವಾ-ಙ್ಕೃತೋ-ಽಸೀತ್ಯಾಹ ಪ್ರಾಣಮೇವ ಸ್ವಮಕೃತ ಮಧುಮತೀರ್ನ ಇಷಸ್ಕೃಧೀತ್ಯಾಹ ಸರ್ವಮೇವಾಸ್ಮಾ ಇದಗ್ಗ್ ಸ್ವದಯತಿ ವಿಶ್ವೇಭ್ಯ-ಸ್ತ್ವೇನ್ದ್ರಿಯೇಭ್ಯೋ ದಿವ್ಯೇಭ್ಯಃ ಪಾರ್ಥಿವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹೋಭಯೇಷ್ವೇವ ದೇವಮನುಷ್ಯೇಷು ಪ್ರಾಣಾ-ನ್ದಧಾತಿ ಮನಸ್ತ್ವಾ- [ಮನಸ್ತ್ವಾ, ಅಷ್ಟ್ವಿತ್ಯಾಹ] 23
-ಽಷ್ಟ್ವಿತ್ಯಾಹ ಮನ ಏವಾಶ್ಞುತ ಉರ್ವನ್ತರಿಕ್ಷ-ಮನ್ವಿಹೀತ್ಯಾಹಾ-ನ್ತರಿಕ್ಷದೇವತ್ಯೋ ಹಿ ಪ್ರಾಣ-ಸ್ಸ್ವಾಹಾ ತ್ವಾ ಸುಭವ-ಸ್ಸೂರ್ಯಾಯೇತ್ಯಾಹ ಪ್ರಾಣಾ ವೈ ಸ್ವಭವಸೋ ದೇವಾಸ್ತೇಷ್ವೇವ ಪರೋಕ್ಷ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ದೇವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ಮರೀಚಿಪೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹಾ ಽಽದಿತ್ಯಸ್ಯ ವೈ ರಶ್ಮಯೋ ದೇವಾ ಮರೀಚಿಪಾಸ್ತೇಷಾ-ನ್ತ-ದ್ಭಾಗಧೇಯ-ನ್ತಾನೇವ ತೇನ ಪ್ರೀಣಾತಿ ಯದಿ ಕಾಮಯೇತ ವರ್ಷುಕಃ ಪರ್ಜನ್ಯ- [ಪರ್ಜನ್ಯಃ, ಸ್ಯಾದಿತಿ] 24
-ಸ್ಸ್ಯಾದಿತಿ ನೀಚಾ ಹಸ್ತೇನ ನಿ ಮೃಜ್ಯಾ-ದ್ವೃಷ್ಟಿಮೇವ ನಿ ಯಚ್ಛತಿ ಯದಿ ಕಾಮಯೇತಾವರ್ಷುಕ-ಸ್ಸ್ಯಾದಿತ್ಯುತ್ತಾನೇನ ನಿ ಮೃಜ್ಯಾ-ದ್ವೃಷ್ಟಿಮೇವೋ-ದ್ಯಚ್ಛತಿ ಯದ್ಯಭಿಚರೇದಮು-ಞ್ಜಹ್ಯಥ ತ್ವಾ ಹೋಷ್ಯಾಮೀತಿ ಬ್ರೂಯಾದಾಹುತಿಮೇವೈನ-ಮ್ಪ್ರೇಫ್ಸನ್. ಹನ್ತಿ ಯದಿ ದೂರೇ ಸ್ಯಾದಾ ತಮಿತೋಸ್ತಿಷ್ಠೇ-ತ್ಪ್ರಾಣಮೇವಾಸ್ಯಾನುಗತ್ಯ ಹನ್ತಿ ಯದ್ಯಭಿಚರೇದಮುಷ್ಯ- [ಯದ್ಯಭಿಚರೇದಮುಷ್ಯ, ತ್ವಾ ಪ್ರಾಣೇ] 25
-ತ್ವಾ ಪ್ರಾಣೇ ಸಾದಯಾಮೀತಿ ಸಾದಯೇದಸನ್ನೋ ವೈ ಪ್ರಾಣಃ ಪ್ರಾಣಮೇವಾಸ್ಯ ಸಾದಯತಿ ಷಡ್ಭಿರಗ್ಂಶುಭಿಃ ಪವಯತಿ ಷ-ಡ್ವಾ ಋತವ ಋತುಭಿರೇವೈನ-ಮ್ಪವಯತಿ ತ್ರಿಃ ಪವಯತಿ ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾ ಏಭಿರೇವೈನಂ-ಲೋಁಕೈಃ ಪವಯತಿ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಕಸ್ಮಾ-ಥ್ಸತ್ಯಾ-ತ್ತ್ರಯಃ ಪಶೂನಾಗ್ಂ ಹಸ್ತಾದಾನಾ ಇತಿ ಯ-ತ್ತ್ರಿರುಪಾಗ್ಂ ಶುಗ್ಂ ಹಸ್ತೇನ ವಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ತಸ್ಮಾ-ತ್ತ್ರಯಃ ಪಶೂನಾಗ್ಂ ಹಸ್ತಾದಾನಾಃ ಪುರುಷೋ ಹಸ್ತೀ ಮರ್ಕಟಃ ॥ 26 ॥
(ಮಾಧ್ಯದಿನ್ನ - ಮಷ್ಟಾವಷ್ಟಾ - ವೇಷ - ಮನಸ್ತ್ವಾ - ಪರ್ಜನ್ಯೋ - ಽಮುಷ್ಯ - ಪುರುಷೋ - ದ್ವೇ ಚ) (ಅ. 5)
ದೇವಾ ವೈ ಯ-ದ್ಯಜ್ಞೇ-ಽಕುರ್ವತ ತದಸುರಾ ಅಕುರ್ವತ ತೇ ದೇವಾ ಉಪಾಗ್ಂಶೌ ಯಜ್ಞಗ್ಂ ಸಗ್ಗ್ಸ್ಥಾಪ್ಯಮಪಶ್ಯ-ನ್ತಮುಪಾಗ್ಂಶೌ ಸಮಸ್ಥಾಪಯ-ನ್ತೇ-ಽಸುರಾ ವಜ್ರಮುದ್ಯತ್ಯ ದೇವಾನಭ್ಯಾಯನ್ತ ತೇ ದೇವಾ ಬಿಭ್ಯತ ಇನ್ದ್ರಮುಪಾಧಾವ-ನ್ತಾನಿನ್ದ್ರೋ-ಽನ್ತರ್ಯಾಮೇಣಾನ್ತರಧತ್ತ ತದನ್ತರ್ಯಾಮಸ್ಯಾನ್ತರ್ಯಾಮತ್ವಂ-ಯಁದನ್ತರ್ಯಾಮೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾನೇವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನೋ-ಽನ್ತರ್ಧತ್ತೇ ಽನ್ತಸ್ತೇ [-ಽನ್ತರ್ಧತ್ತೇ ಽನ್ತಸ್ತೇ, ದಧಾಮಿ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ] 27
ದಧಾಮಿ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಅನ್ತರು-ರ್ವನ್ತರಿಕ್ಷ-ಮಿತ್ಯಾಹೈಭಿರೇವ ಲೋಕೈರ್ಯಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾನನ್ತರ್ಧತ್ತೇ ತೇ ದೇವಾ ಅಮನ್ಯನ್ತೇನ್ದ್ರೋ ವಾ ಇದಮಭೂದ್ಯ-ದ್ವಯಗ್ಗ್ ಸ್ಮ ಇತಿ ತೇ-ಽಬ್ರುವ-ನ್ಮಘವನ್ನನು ನ ಆ ಭಜೇತಿ ಸಜೋಷಾ ದೇವೈರವರೈಃ ಪರೈಶ್ಚೇತ್ಯಬ್ರವೀದ್ಯೇ ಚೈವ ದೇವಾಃ ಪರೇ ಯೇ ಚಾವರೇ ತಾನುಭಯಾ- [ತಾನುಭಯಾನ್, ಅನ್ವಾಭಜ-ಥ್ಸಜೋಷಾ] 28
-ನನ್ವಾಭಜ-ಥ್ಸಜೋಷಾ ದೇವೈರವರೈಃ ಪರೈಶ್ಚೇತ್ಯಾಹ ಯೇ ಚೈವ ದೇವಾಃ ಪರೇ ಯೇ ಚಾವರೇ ತಾನುಭಯಾ-ನನ್ವಾಭಜ-ತ್ಯನ್ತರ್ಯಾಮೇ ಮಘವ-ನ್ಮಾದಯಸ್ವೇತ್ಯಾಹ ಯಜ್ಞಾದೇವ ಯಜಮಾನ-ನ್ನಾನ್ತರೇತ್ಯುಪಯಾಮ-ಗೃಹೀತೋ ಽಸೀತ್ಯಾಹಾಪಾನಸ್ಯ ಧೃತ್ಯೈ ಯದುಭಾವಪವಿತ್ರೌ ಗೃಹ್ಯೇಯಾತಾ-ಮ್ಪ್ರಾಣಮಪಾನೋ-ಽನು ನ್ಯೃಚ್ಛೇ-ತ್ಪ್ರಮಾಯುಕ-ಸ್ಸ್ಯಾ-ತ್ಪವಿತ್ರವಾನನ್ತರ್ಯಾಮೋ ಗೃಹ್ಯತೇ [ಗೃಹ್ಯತೇ, ಪ್ರಾಣಾಪಾನಯೋ-ರ್ವಿಧೃತ್ಯೈ] 29
ಪ್ರಾಣಾಪಾನಯೋ-ರ್ವಿಧೃತ್ಯೈ ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ವಾ ಏತೌ ಯದುಪಾಗ್ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾಮೌ ವ್ಯಾನ ಉಪಾಗ್ಂಶು ಸವನೋ ಯ-ಙ್ಕಾಮಯೇತ ಪ್ರಮಾಯುಕ-ಸ್ಸ್ಯಾದಿತ್ಯಸಗ್ಗ್ ಸ್ಪೃಷ್ಟೌ ತಸ್ಯ ಸಾದಯೇ-ದ್ವ್ಯಾನೇನೈವಾಸ್ಯ ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ವಿ ಚ್ಛಿನತ್ತಿ ತಾಜ-ಕ್ಪ್ರ ಮೀಯತೇ ಯ-ಙ್ಕಾಮಯೇತ ಸರ್ವಮಾಯುರಿಯಾದಿತಿ ಸಗ್ಗ್ ಸ್ಪೃಷ್ಟೌ ತಸ್ಯ ಸಾದಯೇ-ದ್ವ್ಯಾನೇನೈವಾಸ್ಯ ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ಸ-ನ್ತನೋತಿ ಸರ್ವಮಾಯುರೇತಿ ॥ 30 ॥
(ತ - ಉಭಯಾನ್ - ಗೃಹ್ಯತೇ - ಚತುಶ್ಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 6)
ವಾಗ್ವಾ ಏಷಾ ಯದೈನ್ದ್ರವಾಯವೋ ಯದೈನ್ದ್ರವಾಯವಾಗ್ರಾ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ವಾಚಮೇವಾನು ಪ್ರ ಯನ್ತಿ ವಾಯು-ನ್ದೇವಾ ಅಬ್ರುವನ್-ಥ್ಸೋಮಗ್ಂ ರಾಜಾನಗ್ಂ ಹನಾಮೇತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣೈ ಮದಗ್ರಾ ಏವ ವೋ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯಾನ್ತಾ ಇತಿ ತಸ್ಮಾದೈನ್ದ್ರವಾಯವಾಗ್ರಾ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ತಮಘ್ನನ್-ಥ್ಸೋ-ಽಪೂಯ-ತ್ತ-ನ್ದೇವಾ ನೋಪಾಧೃಷ್ಣುವ-ನ್ತೇ ವಾಯುಮಬ್ರುವ-ನ್ನಿಮ-ನ್ನಃ ಸ್ವದಯೇ- [-ನ್ನಿಮ-ನ್ನಃ ಸ್ವದಯ, ಇತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-] 31
-ತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣೈ ಮದ್ದೇವತ್ಯಾನ್ಯೇವ ವಃ ಪಾತ್ರಾಣ್ಯುಚ್ಯಾನ್ತಾ ಇತಿ ತಸ್ಮಾನ್ನಾನಾದೇವತ್ಯಾನಿ ಸನ್ತಿ ವಾಯವ್ಯಾನ್ಯುಚ್ಯನ್ತೇ ತಮೇಭ್ಯೋ ವಾಯುರೇವಾಸ್ವದಯ-ತ್ತಸ್ಮಾದ್ಯ-ತ್ಪೂಯತಿ ತ-ತ್ಪ್ರವಾತೇ ವಿ ಷಜನ್ತಿ ವಾಯುರ್ಹಿ ತಸ್ಯ ಪವಯಿತಾ ಸ್ವದಯಿತಾ ತಸ್ಯ ವಿಗ್ರಹಣ-ನ್ನಾವಿನ್ದನ್-ಥ್ಸಾದಿತಿರಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣಾ ಅಥ ಮಯಾ ವಿ ಗೃಹ್ಣೀದ್ಧ್ವ-ಮ್ಮದ್ದೇವತ್ಯಾ ಏವ ವ-ಸ್ಸೋಮಾ- [ವ-ಸ್ಸೋಮಾಃ, ಸನ್ನಾ] 32
-ಸ್ಸನ್ನಾ ಅಸ-ನ್ನಿತ್ಯುಪಯಾಮಗೃಹೀತೋ-ಽಸೀ-ತ್ಯಾಹಾ-ದಿತಿದೇವತ್ಯಾಸ್ತೇನ ಯಾನಿ ಹಿ ದಾರುಮಯಾಣಿ ಪಾತ್ರಾಣ್ಯಸ್ಯೈ ತಾನಿ ಯೋನೇ-ಸ್ಸಮ್ಭೂತಾನಿ ಯಾನಿ ಮೃನ್ಮಯಾನಿ ಸಾಕ್ಷಾ-ತ್ತಾನ್ಯಸ್ಯೈ ತಸ್ಮಾದೇವಮಾಹ ವಾಗ್ವೈ ಪರಾಚ್ಯ-ವ್ಯಾಕೃತಾ-ಽವದ-ತ್ತೇ ದೇವಾ ಇನ್ದ್ರಮಬ್ರುವನ್ನಿಮಾ-ನ್ನೋ ವಾಚಂ-ವ್ಯಾಁಕುರ್ವಿತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣೈ ಮಹ್ಯ-ಞ್ಚೈವೈಷ ವಾಯವೇ ಚ ಸಹ ಗೃಹ್ಯಾತಾ ಇತಿ ತಸ್ಮಾದೈನ್ದ್ರವಾಯವ-ಸ್ಸಹ ಗೃಹ್ಯತೇ ತಾಮಿನ್ದ್ರೋ ಮದ್ಧ್ಯತೋ-ಽವಕ್ರಮ್ಯ ವ್ಯಾಕರೋ-ತ್ತಸ್ಮಾದಿಯಂ-ವ್ಯಾಁಕೃತಾ ವಾಗುದ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸಕೃದಿನ್ದ್ರಾಯ ಮದ್ಧ್ಯತೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ದ್ವಿರ್ವಾಯವೇ ದ್ವೌ ಹಿ ಸ ವರಾವವೃಣೀತ ॥ 33 ॥
(ಸ್ವದಯ - ಸೋಮಾಃ - ಸಹಾ - ಷ್ಟಾವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 7)
ಮಿತ್ರ-ನ್ದೇವಾ ಅಬ್ರುವನ್-ಥ್ಸೋಮಗ್ಂ ರಾಜಾನಗ್ಂ ಹನಾಮೇತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀನ್ನಾಹಗ್ಂ ಸರ್ವಸ್ಯ ವಾ ಅಹ-ಮ್ಮಿತ್ರಮಸ್ಮೀತಿ ತಮಬ್ರುವನ್. ಹನಾಮೈವೇತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣೈ ಪಯಸೈವ ಮೇ ಸೋಮಗ್ಗ್ ಶ್ರೀಣನ್ನಿತಿ ತಸ್ಮಾ-ನ್ಮೈತ್ರಾವರುಣ-ಮ್ಪಯಸಾ ಶ್ರೀಣನ್ತಿ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪಶವೋ-ಽಪಾಕ್ರಾಮ-ನ್ಮಿತ್ರ-ಸ್ಸನ್ ಕ್ರೂರಮಕರಿತಿ ಕ್ರೂರಮಿವ ಖಲು ವಾ ಏಷ [ವಾ ಏಷಃ, ಕರೋತಿ ಯ-ಸ್ಸೋಮೇನ] 34
ಕರೋತಿ ಯ-ಸ್ಸೋಮೇನ ಯಜತೇ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪಶವೋ-ಽಪ ಕ್ರಾಮನ್ತಿ ಯನ್ಮೈತ್ರಾವರುಣ-ಮ್ಪಯಸಾ ಶ್ರೀಣಾತಿ ಪಶುಭಿರೇವ ತನ್ಮಿತ್ರಗ್ಂ ಸಮರ್ಧಯತಿ ಪಶುಭಿರ್ಯಜಮಾನ-ಮ್ಪುರಾ ಖಲು ವಾವೈವ-ಮ್ಮಿತ್ರೋ-ಽವೇದಪ ಮ-ತ್ಕ್ರೂರ-ಞ್ಚಕ್ರುಷಃ ಪಶವಃ ಕ್ರಮಿಷ್ಯನ್ತೀತಿ ತಸ್ಮಾದೇವಮವೃಣೀತ ವರುಣ-ನ್ದೇವಾ ಅಬ್ರುವ-ನ್ತ್ವಯಾ-ಽಗ್ಂಶಭುವಾ ಸೋಮಗ್ಂ ರಾಜಾನಗ್ಂ ಹನಾಮೇತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀ-ದ್ವರಂ-ವೃಁಣೈ ಮಹ್ಯ-ಞ್ಚೈ- [ಮಹ್ಯ-ಞ್ಚ, ಏವೈಷ ಮಿತ್ರಾಯ] 35
-ವೈಷ ಮಿತ್ರಾಯ ಚ ಸಹ ಗೃಹ್ಯಾತಾ ಇತಿ ತಸ್ಮಾನ್ಮೈತ್ರಾವರುಣ-ಸ್ಸಹ ಗೃಹ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾ-ದ್ರಾಜ್ಞಾ ರಾಜಾನಮಗ್ಂಶಭುವಾ ಘ್ನನ್ತಿ ವೈಶ್ಯೇನ ವೈಶ್ಯಗ್ಂ ಶೂದ್ರೇಣ ಶೂದ್ರ-ನ್ನ ವಾ ಇದ-ನ್ದಿವಾ ನ ನಕ್ತಮಾಸೀದವ್ಯಾವೃತ್ತ-ನ್ತೇ ದೇವಾ ಮಿತ್ರಾವರುಣಾವಬ್ರುವನ್ನಿದ-ನ್ನೋ ವಿವಾಸಯತಮಿತಿ ತಾವಬ್ರೂತಾಂ-ವಁರಂ-ವೃಁಣಾವಹಾ ಏಕ ಏವಾ-ಽಽವ-ತ್ಪೂರ್ವೋ ಗ್ರಹೋ ಗೃಹ್ಯಾತಾ ಇತಿ ತಸ್ಮಾದೈನ್ದ್ರವಾಯವಃ ಪೂರ್ವೋ ಮೈತ್ರಾವರುಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಯತೇ ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ಹ್ಯೇತೌ ಯದುಪಾಗ್-ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾಮೌ ಮಿತ್ರೋ-ಽಹರಜನಯ-ದ್ವರುಣೋ ರಾತ್ರಿ-ನ್ತತೋ ವಾ ಇದಂ-ವ್ಯೌಁಚ್ಛದ್ಯ-ನ್ಮೈತ್ರಾವರುಣೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ವ್ಯುಷ್ಟ್ಯೈ ॥ 36 ॥
(ಏಷ - ಚೈ - ನ್ದ್ರವಾಯವೋ - ದ್ವಾವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 8)
ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಶಿರೋ-ಽಚ್ಛಿದ್ಯತ ತೇ ದೇವಾ ಅಶ್ವಿನಾವಬ್ರುವ-ನ್ಭಿಷಜೌ ವೈ ಸ್ಥ ಇದಂ-ಯಁಜ್ಞಸ್ಯ ಶಿರಃ ಪ್ರತಿ ಧತ್ತಮಿತಿ ತಾವಬ್ರೂತಾಂ-ವಁರಂ-ವೃಁಣಾವಹೈ ಗ್ರಹ ಏವ ನಾವತ್ರಾಪಿ ಗೃಹ್ಯತಾಮಿತಿ ತಾಭ್ಯಾ-ಮೇತಮಾಶ್ವಿನ-ಮಗೃಹ್ಣ-ನ್ತತೋ ವೈ ತೌ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಶಿರಃ ಪ್ರತ್ಯಧತ್ತಾಂ-ಯಁದಾಶ್ವಿನೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ನಿಷ್ಕೃತ್ಯೈ ತೌ ದೇವಾ ಅಬ್ರುವನ್ನಪೂತೌ ವಾ ಇಮೌ ಮನುಷ್ಯಚರೌ [ ] 37
ಭಿಷಜಾವಿತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇನ ಭೇಷಜ-ನ್ನ ಕಾರ್ಯಮಪೂತೋ ಹ್ಯೇ(1)ಷೋ ಽಮೇದ್ಧ್ಯೋ ಯೋ ಭಿಷಕ್ತೌ ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನೇನ ಪವಯಿತ್ವಾ ತಾಭ್ಯಾ-ಮೇತಮಾಶ್ವಿನ-ಮಗೃಹ್ಣ-ನ್ತಸ್ಮಾ-ದ್ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನೇ ಸ್ತುತ ಆಶ್ವಿನೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾದೇವಂ-ವಿಁದುಷಾ ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನ ಉಪಸದ್ಯಃ ಪವಿತ್ರಂ-ವೈಁ ಬಹಿಷ್ಪವಮಾನ ಆತ್ಮಾನಮೇವ ಪವಯತೇ ತಯೋ-ಽಸ್ತ್ರೇಧಾ ಭೈಷಜ್ಯಂ-ವಿಁ ನ್ಯದಧುರಗ್ನೌ ತೃತೀಯಮಫ್ಸು ತೃತೀಯ-ಮ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ತೃತೀಯ-ನ್ತಸ್ಮಾದುದಪಾತ್ರ- [ತೃತೀಯ-ನ್ತಸ್ಮಾದುದಪಾತ್ರಮ್, ಉಪನಿಧಾಯ] 38
-ಮುಪನಿಧಾಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ-ನ್ದಕ್ಷಿಣತೋ ನಿಷಾದ್ಯ ಭೇಷಜ-ಙ್ಕುರ್ಯಾ-ದ್ಯಾವದೇವ ಭೇಷಜ-ನ್ತೇನ ಕರೋತಿ ಸಮರ್ಧುಕಮಸ್ಯ ಕೃತ-ಮ್ಭವತಿ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಕಸ್ಮಾ-ಥ್ಸತ್ಯಾದೇಕಪಾತ್ರಾ ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ದ್ವಿಪಾತ್ರಾ ಹೂಯನ್ತ ಇತಿ ಯದೇಕಪಾತ್ರಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ತಸ್ಮಾದೇಕೋ-ಽನ್ತರತಃ ಪ್ರಾಣೋ ದ್ವಿಪಾತ್ರಾ ಹೂಯನ್ತೇ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವೌದ್ವೌ ಬಹಿಷ್ಟಾ-ತ್ಪ್ರಾಣಾಃ ಪ್ರಾಣಾ ವಾ ಏತೇ ಯ-ದ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾಃ ಪಶವ ಇಡಾ ಯದಿಡಾ-ಮ್ಪೂರ್ವಾ-ನ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯೇಭ್ಯ ಉಪಹ್ವಯೇತ [ ] 39
ಪಶುಭಿಃ ಪ್ರಾಣಾನನ್ತರ್ದಧೀತ ಪ್ರಮಾಯುಕ-ಸ್ಸ್ಯಾ-ದ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾ-ನ್ಭಕ್ಷಯಿತ್ವೇಡಾಮುಪ ಹ್ವಯತೇ ಪ್ರಾಣಾನೇವಾ-ಽಽತ್ಮ-ನ್ಧಿತ್ವಾ ಪಶೂನುಪ ಹ್ವಯತೇ ವಾಗ್ವಾ ಐನ್ದ್ರವಾಯವಶ್ಚಕ್ಷು-ರ್ಮೈತ್ರಾವರುಣ-ಶ್ಶ್ರೋತ್ರಮಾಶ್ವಿನಃ ಪುರಸ್ತಾದೈನ್ದ್ರವಾಯವ-ಮ್ಭಕ್ಷಯತಿ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪುರಸ್ತಾ-ದ್ವಾಚಾ ವದತಿ ಪುರಸ್ತಾನ್ಮೈತ್ರಾವರುಣ-ನ್ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪುರಸ್ತಾಚ್ಚಕ್ಷುಷಾ ಪಶ್ಯತಿ ಸರ್ವತಃ ಪರಿಹಾರಮಾಶ್ವಿನ-ನ್ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸರ್ವತ-ಶ್ಶ್ರೋತ್ರೇಣ ಶೃಣೋತಿ ಪ್ರಾಣಾ ವಾ ಏತೇ ಯ-ದ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾ [ಯ-ದ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾಃ, ಅರಿಕ್ತಾನಿ] 40
ಅರಿಕ್ತಾನಿ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಸಾದಯತಿ ತಸ್ಮಾದರಿಕ್ತಾ ಅನ್ತರತಃ ಪ್ರಾಣಾ ಯತಃ ಖಲು ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ವಿತತಸ್ಯ ನ ಕ್ರಿಯತೇ ತದನು ಯಜ್ಞಗ್ಂ ರಕ್ಷಾಗ್ಸ್ಯವ ಚರನ್ತಿ ಯದರಿಕ್ತಾನಿ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಸಾದಯತಿ ಕ್ರಿಯಮಾಣಮೇವ ತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಶಯೇ ರಕ್ಷಸಾ -ಮನನ್ವವಚಾರಾಯ ದಕ್ಷಿಣಸ್ಯ ಹವಿರ್ಧಾನಸ್ಯೋತ್ತರಸ್ಯಾಂ-ವಁರ್ತನ್ಯಾಗ್ಂ ಸಾದಯತಿ ವಾಚ್ಯೇವ ವಾಚ-ನ್ದಧಾತ್ಯಾ ತೃತೀಯಸವನಾ-ತ್ಪರಿ ಶೇರೇ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸನ್ತತ್ಯೈ ॥ 41 ॥
(ಮನುಷ್ಯಚರಾ - ವುದಪಾತ್ರ - ಮುಪಹ್ವಯೇತ - ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾಃ - ಷಟ್ಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 9)
ಬೃಹಸ್ಪತಿರ್ದೇವಾನಾ-ಮ್ಪುರೋಹಿತ ಆಸೀ-ಚ್ಛಣ್ಡಾಮರ್ಕಾ-ವಸುರಾಣಾ-ಮ್ಬ್ರಹ್ಮಣ್ ವನ್ತೋ ದೇವಾ ಆಸ-ನ್ಬ್ರಹ್ಮಣ್ ವನ್ತೋ-ಽಸುರಾಸ್ತೇ(1) ಽನ್ಯೋ-ಽನ್ಯ-ನ್ನಾಶಕ್ನುವ-ನ್ನಭಿಭವಿತು-ನ್ತೇ ದೇವಾ-ಶ್ಶಣ್ಡಾಮರ್ಕಾ-ವುಪಾಮನ್ತ್ರಯನ್ತ ತಾ ವಬ್ರೂತಾಂ-ವಁರಂ-ವೃಁಣಾವಹೈ ಗ್ರಹಾವೇವ ನಾವತ್ರಾಪಿ ಗೃಹ್ಯೇತಾಮಿತಿ ತಾಭ್ಯಾಮೇತೌ ಶುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನಾ-ವಗೃಹ್ಣ-ನ್ತತೋ ದೇವಾ ಅಭವ-ನ್ಪರಾ-ಽಸುರಾ ಯಸ್ಯೈವಂ-ವಿಁದುಷಃ ಶುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನೌ ಗೃಹ್ಯೇತೇ ಭವತ್ಯಾತ್ಮನಾ ಪರಾ- [ಪರಾ, ಅಸ್ಯ ಭ್ರಾತೃವ್ಯೋ] 42
-ಽಸ್ಯ ಭ್ರಾತೃವ್ಯೋ ಭವತಿ ತೌ ದೇವಾ ಅಪನುದ್ಯಾ-ಽಽತ್ಮನ ಇನ್ದ್ರಾಯಾಜುಹವು-ರಪನುತ್ತೌ ಶಣ್ಡಾಮರ್ಕೌ ಸಹಾಮುನೇತಿ ಬ್ರೂಯಾದ್ಯ-ನ್ದ್ವಿಷ್ಯಾದ್ಯಮೇವ ದ್ವೇಷ್ಟಿ ತೇನೈನೌ ಸಹಾಪ ನುದತೇ ಸ ಪ್ರಥಮ-ಸ್ಸಙ್ಕೃತಿ-ರ್ವಿಶ್ವಕರ್ಮೇತ್ಯೇವೈನಾ-ವಾತ್ಮನ ಇನ್ದ್ರಾಯಾ-ಜುಹವುರಿನ್ದ್ರೋ ಹ್ಯೇತಾನಿ ರೂಪಾಣಿ ಕರಿಕ್ರದಚರದಸೌ ವಾ ಆದಿತ್ಯ-ಶ್ಶುಕ್ರಶ್ಚನ್ದ್ರಮಾ ಮನ್ಥ್ಯಪಿ-ಗೃಹ್ಯ ಪ್ರಾಞ್ಚೌ ನಿ- [ಪ್ರಾಞ್ಚೌ ನಿಃ, ಕ್ರಾಮತ-ಸ್ತಸ್ಮಾ-] 43
-ಷ್ಕ್ರಾಮತ-ಸ್ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪ್ರಾಞ್ಚೌ ಯನ್ತೌ ನ ಪಶ್ಯನ್ತಿ ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚಾವಾವೃತ್ಯ ಜುಹುತಸ್ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚೌ ಯನ್ತೌ ಪಶ್ಯನ್ತಿ ಚಕ್ಷುಷೀ ವಾ ಏತೇ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯಚ್ಛುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನೌ ನಾಸಿಕೋತ್ತರವೇದಿರಭಿತಃ ಪರಿಕ್ರಮ್ಯ ಜುಹುತಸ್ತಸ್ಮಾದಭಿತೋ ನಾಸಿಕಾ-ಞ್ಚಕ್ಷುಷೀ ತಸ್ಮಾನ್ನಾಸಿಕಯಾ ಚಕ್ಷುಷೀ ವಿಧೃತೇ ಸರ್ವತಃ ಪರಿ ಕ್ರಾಮತೋ ರಕ್ಷಸಾಮಪಹತ್ಯೈ ದೇವಾ ವೈ ಯಾಃ ಪ್ರಾಚೀರಾಹುತೀರಜುಹವುರ್ಯೇ ಪುರಸ್ತಾದಸುರಾ ಆಸ-ನ್ತಾಗ್ಸ್ತಾಭಿಃ ಪ್ರಾ- [ಆಸ-ನ್ತಾಗ್ಸ್ತಾಭಿಃ ಪ್ರ, ಅನುದನ್ತ ಯಾಃ] 44
-ಣುದನ್ತ ಯಾಃ ಪ್ರತೀಚೀರ್ಯೇ ಪಶ್ಚಾದಸುರಾ ಆಸ-ನ್ತಾಗ್ಸ್ತಾಭಿರಪಾನುದನ್ತ ಪ್ರಾಚೀರನ್ಯಾ ಆಹುತಯೋ ಹೂಯನ್ತೇ ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚೌ ಶುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನೌ ಪಶ್ಚಾಚ್ಚೈವ ಪುರಸ್ತಾಚ್ಚ ಯಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾ-ನ್ಪ್ರ ಣುದತೇ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪರಾಚೀಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ವೀಯನ್ತೇ ಪ್ರತೀಚೀರ್ಜಾಯನ್ತೇ ಶುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನೌ ವಾ ಅನು ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜಾಯನ್ತೇ-ಽತ್ತ್ರೀಶ್ಚಾದ್ಯಾಶ್ಚ ಸುವೀರಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜನಯ-ನ್ಪರೀಹಿ ಶುಕ್ರ-ಶ್ಶುಕ್ರಶೋಚಿಷಾ [ಶುಕ್ರ-ಶ್ಶುಕ್ರಶೋಚಿಷಾ, ಸುಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಃ] 45
ಸುಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜನಯ-ನ್ಪರೀಹಿ ಮನ್ಥೀ ಮನ್ಥಿಶೋಚಿಷೇತ್ಯಾಹೈತಾ ವೈ ಸುವೀರಾ ಯಾ ಅತ್ತ್ರೀರೇತಾ-ಸ್ಸುಪ್ರಜಾ ಯಾ ಆದ್ಯಾ ಯ ಏವಂ-ವೇಁದಾತ್ರ್ಯಸ್ಯ ಪ್ರಜಾ ಜಾಯತೇ ನಾ-ಽಽದ್ಯಾ ಪ್ರಜಾಪತೇರಕ್ಷ್ಯಶ್ವಯ-ತ್ತ-ತ್ಪರಾ-ಽಽಪತ-ತ್ತ-ದ್ವಿಕಙ್ಕತ-ಮ್ಪ್ರಾವಿಶ-ತ್ತ-ದ್ವಿಕಙ್ಕತೇ ನಾರಮತ ತ-ದ್ಯವ-ಮ್ಪ್ರಾವಿಶ-ತ್ತ-ದ್ಯವೇ-ಽರಮತ ತ-ದ್ಯವಸ್ಯ- [ತ-ದ್ಯವಸ್ಯ, ಯವತ್ವಂ-ಯಁ-ದ್ವೈಕಙ್ಕತ-] 46
ಯವತ್ವಂ-ಯಁ-ದ್ವೈಕಙ್ಕತ-ಮ್ಮನ್ಥಿಪಾತ್ರ-ಮ್ಭವತಿ ಸಕ್ತುಭಿ-ಶ್ಶ್ರೀಣಾತಿ ಪ್ರಜಾಪತೇರೇವ ತಚ್ಚಕ್ಷು-ಸ್ಸ-ಮ್ಭರತಿ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಕಸ್ಮಾ-ಥ್ಸತ್ಯಾನ್ಮನ್ಥಿಪಾತ್ರಗ್ಂ ಸದೋ ನಾಶ್ಞುತ ಇತ್ಯಾರ್ತಪಾತ್ರಗ್ಂ ಹೀತಿ ಬ್ರೂಯಾ-ದ್ಯದಶ್ಞುವೀತಾನ್ಧೋ-ಽದ್ಧ್ವರ್ಯು-ಸ್ಸ್ಯಾದಾರ್ತಿಮಾರ್ಚ್ಛೇ-ತ್ತಸ್ಮಾನ್ನಾಶ್ಞುತೇ ॥ 47 ॥
(ಆತ್ಮನಾ ಪರಾ - ನಿ - ಷ್ಪ್ರ - ಶುಕ್ರಶೋಚಿಷಾ - ಯವಸ್ಯ - ಸಪ್ತತ್ರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 10)
ದೇವಾ ವೈ ಯ-ದ್ಯಜ್ಞೇ-ಽಕುರ್ವತ ತದಸುರಾ ಅಕುರ್ವತ ತೇ ದೇವಾ ಆಗ್ರಯಣಾಗ್ರಾ-ನ್ಗ್ರಹಾನಪಶ್ಯ-ನ್ತಾನಗೃಹ್ಣತ ತತೋ ವೈ ತೇ-ಽಗ್ರ-ಮ್ಪರ್ಯಾಯನ್. ಯಸ್ಯೈವಂ-ವಿಁದುಷ ಆಗ್ರಯಣಾಗ್ರಾ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ-ಽಗ್ರಮೇವ ಸಮಾನಾನಾ-ಮ್ಪರ್ಯೇತಿ ರುಗ್ಣವತ್ಯರ್ಚಾ ಭ್ರಾತೃವ್ಯವತೋ ಗೃಹ್ಣೀಯಾ-ದ್ಭ್ರಾತೃವ್ಯಸ್ಯೈವ ರುಕ್ತ್ವಾ-ಽಗ್ರಗ್ಂ ಸಮಾನಾನಾ-ಮ್ಪರ್ಯೇತಿ ಯೇ ದೇವಾ ದಿವ್ಯೇಕಾದಶ ಸ್ಥೇತ್ಯಾಹೈ- [ಸ್ಥೇತ್ಯಾಹ, ಏತಾವತೀರ್ವೈ] 48
-ತಾವತೀರ್ವೈ ದೇವತಾಸ್ತಾಭ್ಯ ಏವೈನಗ್ಂ ಸರ್ವಾಭ್ಯೋ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯೇಷ ತೇ ಯೋನಿ ರ್ವಿಶ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ವೈಶ್ವದೇವೋ ಹ್ಯೇಷ ದೇವತಯಾ ವಾಗ್ವೈ ದೇವೇಭ್ಯೋ-ಽಪಾಕ್ರಾಮ-ದ್ಯಜ್ಞಾಯಾತಿಷ್ಠಮಾನಾ ತೇ ದೇವಾ ವಾಚ್ಯಪಕ್ರಾನ್ತಾಯಾ-ನ್ತೂಷ್ಣೀ-ಙ್ಗ್ರಹಾನಗೃಹ್ಣತ ಸಾಮನ್ಯತ ವಾಗನ್ತರ್ಯನ್ತಿ ವೈ ಮೇತಿ ಸಾ-ಽಽಗ್ರಯಣ-ಮ್ಪ್ರತ್ಯಾಗಚ್ಛ-ತ್ತದಾಗ್ರಯಣಸ್ಯಾ-ಽಽಗ್ರಯಣತ್ವ- [-ಽಽಗ್ರಯಣತ್ವಮ್, ತಸ್ಮಾದಾಗ್ರಯಣೇ] 49
-ನ್ತಸ್ಮಾದಾಗ್ರಯಣೇ ವಾಗ್ವಿ ಸೃಜ್ಯತೇ ಯ-ತ್ತೂಷ್ಣೀ-ಮ್ಪೂರ್ವೇ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಯಥಾಥ್ಸಾರೀಯತಿ ಮ ಆಖ ಇಯತಿ ನಾಪ ರಾಥ್ಸ್ಯಾ-ಮೀತ್ಯುಪಾವಸೃಜತ್ಯೇವಮೇವ ತದದ್ಧ್ವರ್ಯುರಾಗ್ರಯಣ-ಙ್ಗೃಹೀತ್ವಾ ಯಜ್ಞಮಾರಭ್ಯ ವಾಚಂ-ವಿಁ ಸೃಜತೇ ತ್ರಿರ್ಹಿ-ಙ್ಕರೋತ್ಯುದ್ಗಾತೄ-ನೇವ ತ-ದ್ವೃಣೀತೇ ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಏಷ ಯದಾಗ್ರಯಣೋ ಯದಾಗ್ರಯಣ-ಙ್ಗೃಹೀತ್ವಾ ಹಿ-ಙ್ಕರೋತಿ ಪ್ರಜಾಪತಿರೇವ [ ] 50
ತ-ತ್ಪ್ರಜಾ ಅಭಿ ಜಿಘ್ರತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ವಥ್ಸ-ಞ್ಜಾತ-ಙ್ಗೌರಭಿ ಜಿಘ್ರತ್ಯಾತ್ಮಾ ವಾ ಏಷ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯದಾಗ್ರಯಣ-ಸ್ಸವನೇಸವನೇ-ಽಭಿ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯಾತ್ಮನ್ನೇವ ಯಜ್ಞಗ್ಂ ಸ-ನ್ತನೋತ್ಯುಪರಿಷ್ಟಾದಾ ನಯತಿ ರೇತ ಏವ ತ-ದ್ದಧಾತ್ಯಧಸ್ತಾದುಪ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯೇವ ತದ್ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ಕಸ್ಮಾ-ಥ್ಸತ್ಯಾ-ದ್ಗಾಯತ್ರೀ ಕನಿಷ್ಠಾ ಛನ್ದಸಾಗ್ಂ ಸತೀ ಸರ್ವಾಣಿ ಸವನಾನಿ ವಹತೀತ್ಯೇಷ ವೈ ಗಾಯತ್ರಿಯೈ ವಥ್ಸೋ ಯದಾಗ್ರಯಣಸ್ತಮೇವ ತದಭಿನಿವರ್ತಗ್ಂ ಸರ್ವಾಣಿ ಸವನಾನಿ ವಹತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ವಥ್ಸಮಪಾಕೃತ-ಙ್ಗೌರಭಿ ನಿ ವರ್ತತೇ ॥ 51 ॥
(ಆಹಾ-ಽಽ - ಗ್ರಯಣತ್ವಂ - ಪ್ರಜಾಪತಿರೇವೇ - ತಿ - ವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 11) (ಯಜ್ಞೇನ ತಾ ಉಪಯಡ್ಭಿ - ರ್ದೇವಾ ವೈ ಯಜ್ಞಮಾಗ್ನೀಧ್ರೇ - ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನ-ಸ್ಸ ತ್ವೈ - ದೇವಸ್ಯ ಗ್ರಾವಾಣಂ - ಪ್ರಾಣೋ ವಾ ಉಪಾಗ್ಶ್ವಗ್ರಾ - ದೇವಾ ವಾ ಉಪಾಗ್ಂಶೌ - ವಾಗ್ವೈ - ಮಿತ್ರಂ - ಁಯಜ್ಞಸ್ಯ - ಬೃಹಸ್ಪತಿ - ರ್ದೇವಾ ವಾ ಆಗ್ರಯಣಾಗ್ರಾ - ನೇಕಾದಶ) (ಯಜ್ಞೇನ - ಲೋಕೇ ಪಶುಮಾನ್-ಥ್ಸ್ಯಾಥ್ - ಸವನ-ಮ್ಮಾಧ್ಯನ್ದಿನಂ - ಁವಾಗ್ವಾ - ಅರಿಕ್ತಾನಿ - ತ-ತ್ಪ್ರಜಾ - ಏಕಪಞ್ಚಾಶತ್) (ಯಜ್ಞೇನ, ನಿ ವರ್ತತೇ) ॥ ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥ ॥ ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠಕಾಣ್ಡೇ ಚತುರ್ಥಃ ಪ್ರಶ್ನ-ಸ್ಸಮಾಪ್ತಃ ॥

Explore More