Lord Prajapati

6.4 - ଯଜ୍ଞେନ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

(Yajnena Vai Prajapatir Praja Asrijata in Odia)

From Taittiriya Samhita, Krishna Yajurveda

This sacred text is an excerpt from the Krishna Yajurveda, Taittiriya Samhita, Book 6, Chapter 4. It expounds upon the primordial act of creation, describing how Prajapati, the Lord of Creatures, brought forth all beings through the power of Yajna or sacrifice. The passage details the ritual significance of the Upayaj offerings and their connection to the continuity of life. Reciting this Vedic mantra is believed to align the practitioner with the universal rhythm of creation and sustenance, fostering abundance, progeny, and a deeper understanding of the cosmic sacrificial order that maintains the harmony of the universe.

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ସୋମମନ୍ତ୍ରବ୍ରାହ୍ମଣନିରୂପଣଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଯଜ୍ଞେନ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ତା ଉପଯଡ୍ଭି-ରେଵାସୃଜତ ଯଦୁପଯଜ ଉପଯଜତି ପ୍ରଜା ଏଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନ-ସ୍ସୃଜତେ ଜଘନାର୍ଧାଦଵ ଦ୍ଯତି ଜଘନାର୍ଧାଦ୍ଧି ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ସ୍ଥଵିମତୋ-ଽଵ ଦ୍ଯତି ସ୍ଥଵିମତୋ ହି ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ଽସମ୍ଭିନ୍ଦନ୍ନଵ ଦ୍ଯତି ପ୍ରାଣାନା-ମସମ୍ଭେଦାଯ ନ ପର୍ଯାଵର୍ତଯତି ଯ-ତ୍ପର୍ଯାଵର୍ତଯେଦୁଦାଵର୍ତଃ ପ୍ରଜା ଗ୍ରାହୁକ-ସ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସମୁଦ୍ର-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ରେତ [ରେତଃ, ଏଵ] 1
ଏଵ ତ-ଦ୍ଦଧାତ୍ଯନ୍ତରିକ୍ଷ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହା-ଽନ୍ତରିକ୍ଷେଣୈଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ର ଜନଯତ୍ଯନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯନୁ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ଦେଵଗ୍ଂ ସଵିତାର-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ସଵିତୃପ୍ରସୂତ ଏଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ର ଜନଯତ୍ଯ-ହୋରାତ୍ରେ ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହା-ହୋରାତ୍ରାଭ୍ଯା-ମେଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ର ଜନଯତ୍ଯ-ହୋରାତ୍ରେ ହ୍ଯନୁ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେ- [ସ୍ଵାହା, ଇତ୍ଯାହ] 2
-ତ୍ଯାହ ପ୍ରଜାସ୍ଵେଵ ପ୍ରଜାତାସୁ ପ୍ରାଣାପାନୌ ଦଧାତି ସୋମ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ସୌମ୍ଯା ହି ଦେଵତଯା ପ୍ରଜା ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଏଵ ଯଜ୍ଞିଯାଃ କରୋତି ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ପଶଵୋ ଵୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଏଵ ପ୍ରଜାତା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାମୁଭଯତଃ ପରି ଗୃହ୍ଣାତି ନଭୋ [ନଭଃ, ଦିଵ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ] 3
ଦିଵ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ପ୍ରଜାଭ୍ଯ ଏଵ ପ୍ରଜାତାଭ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟି-ନ୍ନିଯଚ୍ଛତ୍ଯଗ୍ନିଂ-ଵୈଁଶ୍ଵାନର-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହେତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଏଵ ପ୍ରଜାତା ଅସ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତି ଷ୍ଠାପଯତି ପ୍ରାଣାନାଂ-ଵାଁ ଏଷୋ-ଽଵ ଦ୍ଯତି ଯୋ-ଽଵଦ୍ଯତି ଗୁଦସ୍ଯ ମନୋ ମେ ହାର୍ଦି ଯଚ୍ଛେତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣାନେଵ ଯଥାସ୍ଥାନମୁପ ହ୍ଵଯତେ ପଶୋର୍ଵା ଆଲବ୍ଧସ୍ଯ ହୃଦଯଗ୍ଂ ଶୁଗୃଚ୍ଛତି ସା ହୃଦଯଶୂଲ- [ହୃଦଯଶୂଲମ୍, ଅଭି ସମେତି] 4
-ମଭି ସମେତି ଯ-ତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଗ୍ଂ ହୃଦଯଶୂଲ-ମୁଦ୍ଵାସଯେ-ତ୍ପୃଥିଵୀଗ୍ଂ ଶୁଚା-ଽର୍ପଯେ-ଦ୍ଯଦଫ୍ସ୍ଵପ-ଶ୍ଶୁଚା-ଽର୍ପଯେଚ୍ଛୁଷ୍କସ୍ଯ ଚା-ଽଽର୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଚ ସନ୍ଧାଵୁଦ୍ଵାସଯତ୍ଯୁଭଯସ୍ଯ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ଯା-ତ୍ତ-ନ୍ଧ୍ଯାଯେ-ଚ୍ଛୁଚୈଵୈନ-ମର୍ପଯତି ॥ 5 ॥
(ରେତୋ - ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହା - ନଭୋ - ହୃଦଯଶୂଲଂ - ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 1)
ଦେଵା ଵୈ ଯଜ୍ଞମାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରେ ଵ୍ଯଭଜନ୍ତ ତତୋ ଯଦତ୍ଯଶିଷ୍ଯତ ତଦବ୍ରୁଵନ୍ ଵସତୁ ନୁ ନ ଇଦମିତି ତ-ଦ୍ଵସତୀଵରୀଣାଂ-ଵଁସତୀ ଵରିତ୍ଵ-ନ୍ତସ୍ମି-ନ୍ପ୍ରାତର୍ନ ସମଶକ୍ନୁଵ-ନ୍ତଦଫ୍ସୁ ପ୍ରାଵେଶଯ-ନ୍ତା ଵସତୀ ଵରୀରଭଵନ୍ ଵସତୀଵରୀର୍ଗୃହ୍ଣାତି ଯଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵସତୀ ଵରୀର୍ଯଜ୍ଞମେଵା-ଽଽରଭ୍ଯ ଗୃହୀତ୍ଵୋପ ଵସତି ଯସ୍ଯାଗୃହୀତା ଅଭି ନିମ୍ରୋଚେ-ଦନାରବ୍ଧୋ-ଽସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ-ସ୍ସ୍ଯା- [ଯଜ୍ଞ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍, ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁ] 6
-ଦ୍ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁ ଚ୍ଛିନ୍ଦ୍ଯା-ଜ୍ଜ୍ଯୋତିଷ୍ଯା ଵା ଗୃହ୍ଣୀଯାଦ୍ଧିରଣ୍ଯଂ-ଵାଁ ଽଵଧାଯ ସଶୁକ୍ରାଣାମେଵ ଗୃହ୍ଣାତି ଯୋ ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ବହୁଯାଜୀ ତସ୍ଯ କୁମ୍ଭ୍ଯାନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ଥ୍ସ ହି ଗୃହୀତ ଵସତୀଵରୀକୋ ଵସତୀଵରୀର୍ଗୃହ୍ଣାତି ପଶଵୋ ଵୈ ଵସତୀଵରୀଃ ପଶୂନେଵା-ଽଽରଭ୍ଯ ଗୃହୀତ୍ଵୋପ ଵସତି ଯଦନ୍ଵୀପ-ନ୍ତିଷ୍ଠ-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାନ୍ନିର୍ମାର୍ଗୁକା ଅସ୍ମା-ତ୍ପଶଵଃ ସ୍ଯୁଃ ପ୍ରତୀପ-ନ୍ତିଷ୍ଠ-ନ୍ଗୃହ୍ଣାତି ପ୍ରତିରୁଦ୍ଧ୍ଯୈଵାସ୍ମୈ ପଶୂ-ନ୍ଗୃହ୍ଣାତୀନ୍ଦ୍ରୋ [ପଶୂ-ନ୍ଗୃହ୍ଣାତୀନ୍ଦ୍ରଃ, ଵୃତ୍ର-] 7
ଵୃତ୍ର-ମହନ୍-ଥ୍ସୋ-ଽ(1)ପୋ-ଽ(1)ଭ୍ଯମ୍ରିଯତ ତାସାଂ-ଯଁନ୍ମେଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞିଯଗ୍ଂ ସଦେଵମାସୀ-ତ୍ତଦତ୍ଯମୁଚ୍ଯତ ତା ଵହନ୍ତୀରଭଵନ୍ ଵହନ୍ତୀନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି ଯା ଏଵ ମେଦ୍ଧ୍ଯା ଯଜ୍ଞିଯା-ସ୍ସଦେଵା ଆପସ୍ତା ସାମେଵ ଗୃହ୍ଣାତି ନାନ୍ତମା ଵହନ୍ତୀରତୀଯା-ଦ୍ଯଦନ୍ତମା ଵହନ୍ତୀରତୀଯା-ଦ୍ଯଜ୍ଞମତି ମନ୍ଯେତ ନ ସ୍ଥାଵରାଣା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ଦ୍ଵରୁଣଗୃହୀତା ଵୈ ସ୍ଥାଵରା ଯ-ଥ୍ସ୍ଥାଵରାଣା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା- [ଯ-ଥ୍ସ୍ଥାଵରାଣା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାତ୍, ଵରୁଣେନାସ୍ଯ] 8
-ଦ୍ଵରୁଣେନାସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗ୍ରାହଯେ-ଦ୍ଯଦ୍ଵୈ ଦିଵା ଭଵତ୍ଯପୋ ରାତ୍ରିଃ ପ୍ର ଵିଶତି ତସ୍ମା-ତ୍ତାମ୍ରା ଆପୋ ଦିଵା ଦଦୃଶ୍ରେ ଯନ୍ନକ୍ତ-ମ୍ଭଵତ୍ଯପୋ-ଽହଃ ପ୍ର ଵିଶତି ତସ୍ମାଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରା ଆପୋ ନକ୍ତ-ନ୍ଦଦୃଶ୍ରେ ଛାଯାଯୈ ଚା-ଽଽତପତଶ୍ଚ ସଧୌ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯ-ହୋରାତ୍ରଯୋରେଵାସ୍ମୈ ଵର୍ଣ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି ହଵିଷ୍ମତୀରିମା ଆପ ଇତ୍ଯାହ ହଵିଷ୍କୃତାନାମେଵ ଗୃହ୍ଣାତି ହଵିଷ୍ମାଗ୍ଂ ଅସ୍ତୁ- [ଅସ୍ତୁ, ସୂର୍ଯ] 9
ସୂର୍ଯ ଇତ୍ଯାହ ସଶୁକ୍ରାଣାମେଵ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯନୁଷ୍ଟୁଭା ଗୃହ୍ଣାତି ଵାଗ୍ଵା ଅନୁଷ୍ଟୁଗ୍ ଵାଚୈଵୈନା-ସ୍ସର୍ଵଯା ଗୃହ୍ଣାତି ଚତୁଷ୍ପଦଯର୍ଚା ଗୃହ୍ଣାତି ତ୍ରି-ସ୍ସାଦଯତି ସପ୍ତ ସ-ମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ସପ୍ତପଦା ଶକ୍ଵରୀ ପଶଵ-ଶ୍ଶକ୍ଵରୀ ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଽସ୍ମୈ ଵୈ ଲୋକାଯ ଗାର୍ହପତ୍ଯ ଆ ଧୀଯତେ-ଽମୁଷ୍ମା ଆହଵନୀଯୋ ଯ-ଦ୍ଗାର୍ହପତ୍ଯ ଉପସାଦଯେଦସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ପଶୁମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଦ୍ଯଦାହଵନୀଯେ-ଽ-ମୁଷ୍ମି- [-ମୁଷ୍ମିନ୍ନ୍, ଲୋକେ ପଶୁମାନ୍ଥ୍ସ୍ଯା-] 10
ଁଲ୍ଲୋକେ ପଶୁମାନ୍ଥ୍ସ୍ଯା-ଦୁଭଯୋରୁପ ସାଦଯତ୍ଯୁଭଯୋରେଵୈନଂ-ଲୋଁକଯୋଃ ପଶୁମନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ସର୍ଵତଃ ପରି ହରତି ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଯୋର୍ଭାଗଧେଯୀ-ସ୍ସ୍ଥେତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁରେଵୈତଦାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ର ଉପ ଵାସଯତ୍ଯେତଦ୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାପରାଜିତଂ-ଯଁଦାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରଂ-ଯଁଦେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାପରାଜିତ-ନ୍ତଦେଵୈନା ଉପ ଵାସଯତି ଯତଃ ଖଲୁ ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵିତତସ୍ଯ ନ କ୍ରିଯତେ ତଦନୁ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ସ୍ଯଵ ଚରନ୍ତି ଯ-ଦ୍ଵହନ୍ତୀନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି କ୍ରିଯମାଣମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଶଯେ ରକ୍ଷସା-ମନନ୍ଵଵଚାରାଯ ନ ହ୍ଯେତା ଈଲଯନ୍ତ୍ଯା ତୃତୀଯସଵନା-ତ୍ପରି ଶେରେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସନ୍ତତ୍ଯୈ ॥ 11 ॥
(ସ୍ଯା - ଦିନ୍ଦ୍ରୋ - ଗୃହ୍ଣୀଯା - ଦସ୍ତ୍ଵ - ମୁଷ୍ମିନ୍ - କ୍ରିଯତେ - ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 2)
ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି ସ ତ୍ଵା ଅଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯାଦ୍ଯ-ସ୍ସୋମ-ମୁପାଵହରନ୍-ଥ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ଦେଵତାଭ୍ଯ ଉପାଵହରେ-ଦିତି ହୃଦେ ତ୍ଵେତ୍ଯାହ ମନୁଷ୍ଯେଭ୍ଯ ଏଵୈତେନ କରୋତି ମନସେ ତ୍ଵେତ୍ଯାହ ପିତୃଭ୍ଯ ଏଵୈତେନ କରୋତି ଦିଵେ ତ୍ଵା ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵେତ୍ଯାହ ଦେଵେଭ୍ଯ ଏଵୈତେନ କରୋତ୍ଯେତାଵତୀ-ର୍ଵୈ ଦେଵତାସ୍ତାଭ୍ଯ ଏଵୈନଗ୍ଂ ସର୍ଵାଭ୍ଯ ଉପାଵହରତି ପୁରା ଵାଚଃ [ଵାଚଃ, ପ୍ରଵଦିତୋଃ] 12
ପ୍ରଵଦିତୋଃ ପ୍ରାତରନୁଵାକ-ମୁପାକରୋତି ଯାଵତ୍ଯେଵ ଵା-କ୍ତା-ମଵ ରୁନ୍ଧେ ଽପୋ-ଽଗ୍ରେ-ଽଭିଵ୍ଯାହରତି ଯଜ୍ଞୋ ଵା ଆପୋ ଯଜ୍ଞମେଵାଭି ଵାଚଂ-ଵିଁସୃଜତି ସର୍ଵାଣି ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯନ୍ଵାହ ପଶଵୋ ଵୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଗାଯତ୍ରିଯା ତେଜସ୍କାମସ୍ଯ ପରି ଦଦ୍ଧ୍ଯା-ତ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭେନ୍ଦ୍ରିଯକାମସ୍ଯ ଜଗତ୍ଯା ପଶୁକାମସ୍ଯା-ଽନୁଷ୍ଟୁଭା ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମସ୍ଯ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଯଜ୍ଞକାମସ୍ଯ ଵିରାଜା-ଽନ୍ନକାମସ୍ଯ ଶୃଣୋତ୍ଵଗ୍ନି-ସ୍ସମିଧା ହଵ- [ହଵମ୍, ମ ଇତ୍ଯାହ] 13
-ମ୍ମ ଇତ୍ଯାହ ସଵିତୃପ୍ରସୂତ ଏଵ ଦେଵତାଭ୍ଯୋ ନିଵେଦ୍ଯା-ଽପୋ-ଽଚ୍ଛୈତ୍ଯପ ଇଷ୍ଯ ହୋତ-ରିତ୍ଯାହେଷିତଗ୍ଂ ହି କର୍ମ କ୍ରିଯତେ ମୈତ୍ରାଵରୁଣସ୍ଯ ଚମସାଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵା ଦ୍ରଵେତ୍ଯାହ ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ଵା ଅପା-ନ୍ନେତାରୌ ତାଭ୍ଯାମେଵୈନା ଅଚ୍ଛୈତି ଦେଵୀରାପୋ ଅପା-ନ୍ନପା-ଦିତ୍ଯାହା-ଽଽହୁତ୍ଯୈଵୈନା ନିଷ୍କ୍ରୀଯ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯଥୋ ହଵିଷ୍କୃତାନା-ମେଵାଭିଘୃତାନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି- [-ମେଵାଭିଘୃତାନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି, କାର୍ଷି-ରସୀତ୍ଯାହ] 14
କାର୍ଷି-ରସୀତ୍ଯାହ ଶମଲମେଵା-ଽଽସାମପ ପ୍ଲାଵଯତି ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଵୋ-ଽକ୍ଷିତ୍ଯା ଉନ୍ନଯ ଇତ୍ଯାହ ତସ୍ମାଦଦ୍ଯମାନାଃ ପୀଯମାନା ଆପୋ ନ କ୍ଷୀଯନ୍ତେ ଯୋନିର୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଚାତ୍ଵାଲଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ଵସତୀଵରୀର୍. ହୋତୃଚମସ-ଞ୍ଚ ମୈତ୍ରାଵରୁଣଚମସ-ଞ୍ଚ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ପର୍ଶ୍ଯ ଵସତୀଵରୀର୍ଵ୍ଯାନଯତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସଯୋନିତ୍ଵାଯାଥୋ ସ୍ଵାଦେଵୈନା ଯୋନେଃ ପ୍ର ଜନଯତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୋ-ଽଵେରପା(3) ଇତ୍ଯାହୋତେ -ମନନ୍ନମୁରୁତେମାଃ ପଶ୍ଯେତି ଵାଵୈତଦାହ ଯଦ୍ଯଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଜୁହୋତି ଯଦ୍ଯୁକ୍ଥ୍ଯଃ ପରିଧୌ ନି ମାର୍ଷ୍ଟି ଯଦ୍ଯତିରାତ୍ରୋ ଯଜୁର୍ଵଦ-ନ୍ପ୍ର ପଦ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞକ୍ରତୂନାଂ-ଵ୍ଯାଁଵୃତ୍ତ୍ଯୈ ॥ 15 ॥
(ଵାଚୋ-ହଵ-ମଭିଘୃତାନା-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯୁ - ତ - ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 3)
ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵ ଇତି ଗ୍ରାଵାଣମା ଦତ୍ତେ ପ୍ରସୂତ୍ଯା ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମିତ୍ଯାହାଶ୍ଵିନୌ ହି ଦେଵାନାମଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୂ ଆସ୍ତା-ମ୍ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମିତ୍ଯାହ ଯତ୍ଯୈ ପଶଵୋ ଵୈ ସୋମୋ ଵ୍ଯାନ ଉପାଗ୍ଂଶୁସଵନୋ ଯଦୁପାଗ୍ଂଶୁସଵନ-ମଭି ମିମୀତେ ଵ୍ଯାନମେଵ ପଶୁଷୁ ଦଧାତୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵେତି ମିମୀତ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହି ସୋମ ଆହ୍ରିଯତେ ପଞ୍ଚ କୃତ୍ଵୋ ଯଜୁଷା ମିମୀତେ [ମିମୀତେ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷରା] 16
ପଞ୍ଚାକ୍ଷରା ପଙ୍କ୍ତିଃ ପାଙ୍କ୍ତୋ ଯଜ୍ଞୋ ଯଜ୍ଞମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚ କୃତ୍ଵସ୍ତୂଷ୍ଣୀ-ନ୍ଦଶ ସ-ମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରାଡନ୍ନଂ-ଵିଁରା-ଡ୍ଵିରାଜୈଵାନ୍ନାଦ୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧେ ଶ୍ଵାତ୍ରା-ସ୍ସ୍ଥ ଵୃତ୍ରତୁର ଇତ୍ଯାହୈଷ ଵା ଅପାଗ୍ଂ ସୋମପୀଥୋ ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ନା-ଽଫ୍ସ୍ଵାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯତ୍ତେ ସୋମ ଦିଵି ଜ୍ଯୋତିରିତ୍ଯାହୈଭ୍ଯ ଏଵୈନ- [ଏଵୈନମ୍, ଲୋକେଭ୍ଯ] 17
ଁଲ୍ଲୋକେଭ୍ଯ-ସ୍ସ-ମ୍ଭରତି ସୋମୋ ଵୈ ରାଜା ଦିଶୋ-ଽଭ୍ଯଦ୍ଧ୍ଯାଯ-ଥ୍ସ ଦିଶୋ-ଽନୁ ପ୍ରାଵିଶ-ତ୍ପ୍ରାଗପାଗୁଦଗଧରାଗିତ୍ଯାହ ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵୈନଗ୍ଂ ସ-ମ୍ଭରତ୍ଯଥୋ ଦିଶ ଏଵାସ୍ମା ଅଵ ରୁନ୍ଧେ ଽମ୍ବ ନି ଷ୍ଵରେତ୍ଯାହ କାମୁକା ଏନଗ୍ଗ୍ ସ୍ତ୍ରିଯୋ ଭଵନ୍ତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ଯ-ତ୍ତେ ସୋମାଦାଭ୍ଯ-ନ୍ନାମ ଜାଗୃଵୀ- [ଜାଗୃଵୀତି, ଆହୈଷ ଵୈ] 18
-ତ୍ଯାହୈଷ ଵୈ ସୋମସ୍ଯ ସୋମପୀଥୋ ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ନ ସୌମ୍ଯାମାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଘ୍ନନ୍ତି ଵା ଏତ-ଥ୍ସୋମଂ-ଯଁଦଭିଷୁଣ୍ଵନ୍ତ୍ଯଗ୍ଂ ଶୂନପ ଗୃହ୍ଣାତି ତ୍ରାଯତ ଏଵୈନ-ମ୍ପ୍ରାଣା ଵା ଅଗ୍ଂଶଵଃ ପଶଵ-ସ୍ସୋମୋ ଽଗ୍ଂଶୂ-ନ୍ପୁନରପି ସୃଜତି ପ୍ରାଣାନେଵ ପଶୁଷୁ ଦଧାତି ଦ୍ଵୌଦ୍ଵାଵପି ସୃଜତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵୌଦ୍ଵୌ ପ୍ରାଣାଃ ॥ 19 ॥
(ଯଜୁଷା ମିମୀତ - ଏନଂ - ଜାଗୃଵୀତି - ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 4)
ପ୍ରାଣୋ ଵା ଏଷ ଯଦୁପାଗ୍ଂଶୁ ର୍ଯଦୁପାଗ୍ଶ୍ଵଗ୍ରା ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ପ୍ରାଣମେଵାନୁ ପ୍ର ଯନ୍ତ୍ଯରୁଣୋ ହ ସ୍ମା-ଽଽହୌପଵେଶିଃ ପ୍ରାତସ୍ସଵନ ଏଵାହଂ-ଯଁଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥାପଯାମି ତେନ ତତ-ସ୍ସଗ୍ଗ୍ସ୍ଥିତେନ ଚରାମୀତ୍ଯଷ୍ଟୌ କୃତ୍ଵୋ-ଽଗ୍ରେ-ଽଭିଷୁଣୋ-ତ୍ଯଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ ଗାଯତ୍ର-ମ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵନ-ମ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵନମେଵ ତେନା ଽଽପ୍ନୋତ୍ଯେକାଦଶ କୃତ୍ଵୋ ଦ୍ଵିତୀଯ-ମେକାଦଶାକ୍ଷରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ପ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନଗ୍ଂ- [-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନମ୍, ସଵନ-] 20
-ସଵନ-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନମେଵ ସଵନ-ନ୍ତେନା-ଽଽପ୍ନୋତି ଦ୍ଵାଦଶ କୃତ୍ଵସ୍ତୃତୀଯ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶାକ୍ଷରା ଜଗତୀ ଜାଗତ-ନ୍ତୃତୀଯସଵନ-ନ୍ତୃତୀଯସଵନମେଵ ତେନା ଽଽପ୍ନୋତ୍ଯେତାଗ୍ଂ ହ ଵାଵ ସ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ଥିତିମୁଵାଚା ସ୍କନ୍ଦାଯାସ୍କନ୍ନଗ୍ଂ ହି ତ-ଦ୍ଯ-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ଥିତସ୍ଯ ସ୍କନ୍ଦତ୍ଯଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁର୍ଗାଯତ୍ରୀ ଵାଵ ପ୍ରାତସ୍ସଵନେ ନାତିଵାଦ ଇତ୍ଯନତିଵାଦୁକ ଏନ-ମ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ତସ୍ମା-ଦଷ୍ଟାଵଷ୍ଟୌ [-ଦଷ୍ଟାଵଷ୍ଟୌ, କୃତ୍ଵୋ] 21
କୃତ୍ଵୋ-ଽଭିଷୁତ୍ଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି ପଵିତ୍ରଵନ୍ତୋ-ଽନ୍ଯେ ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ କିମ୍ପଵିତ୍ର ଉପାଗ୍ଂଶୁରିତି ଵାକ୍ପଵିତ୍ର ଇତି ବ୍ରୂଯା-ଦ୍ଵାଚସ୍ପତଯେ ପଵସ୍ଵ ଵାଜିନ୍ନିତ୍ଯାହ ଵାଚୈଵୈନ-ମ୍ପଵଯତି ଵୃଷ୍ଣୋ ଅଗ୍ଂଶୁଭ୍ଯାମିତ୍ଯାହ ଵୃଷ୍ଣୋ ହ୍ଯେତାଵଗ୍ଂଶୂ ଯୌ ସୋମସ୍ଯ ଗଭସ୍ତିପୂତ ଇତ୍ଯାହ ଗଭସ୍ତିନା ହ୍ଯେନ-ମ୍ପଵଯତି ଦେଵୋ ଦେଵାନା-ମ୍ପଵିତ୍ରମସୀତ୍ଯାହ ଦେଵୋ ହ୍ଯେଷ [ହ୍ଯେଷଃ, ସ-ନ୍ଦେଵାନା-] 22
ସ-ନ୍ଦେଵାନା-ମ୍ପଵିତ୍ରଂ-ଯେଁଷା-ମ୍ଭାଗୋ-ଽସି ତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯାହ ଯେଷାଗ୍ ହ୍ଯେଷ ଭାଗସ୍ତେଭ୍ଯ ଏନ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାତି ସ୍ଵା-ଙ୍କୃତୋ-ଽସୀତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣମେଵ ସ୍ଵମକୃତ ମଧୁମତୀର୍ନ ଇଷସ୍କୃଧୀତ୍ଯାହ ସର୍ଵମେଵାସ୍ମା ଇଦଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଦଯତି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯ-ସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯେଭ୍ଯୋ ଦିଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯ ଇତ୍ଯାହୋଭଯେଷ୍ଵେଵ ଦେଵମନୁଷ୍ଯେଷୁ ପ୍ରାଣା-ନ୍ଦଧାତି ମନସ୍ତ୍ଵା- [ମନସ୍ତ୍ଵା, ଅଷ୍ଟ୍ଵିତ୍ଯାହ] 23
-ଽଷ୍ଟ୍ଵିତ୍ଯାହ ମନ ଏଵାଶ୍ଞୁତ ଉର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷ-ମନ୍ଵିହୀତ୍ଯାହା-ନ୍ତରିକ୍ଷଦେଵତ୍ଯୋ ହି ପ୍ରାଣ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ଵା ସୁଭଵ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯେତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣା ଵୈ ସ୍ଵଭଵସୋ ଦେଵାସ୍ତେଷ୍ଵେଵ ପରୋକ୍ଷ-ଞ୍ଜୁହୋତି ଦେଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ମରୀଚିପେଭ୍ଯ ଇତ୍ଯାହା ଽଽଦିତ୍ଯସ୍ଯ ଵୈ ରଶ୍ମଯୋ ଦେଵା ମରୀଚିପାସ୍ତେଷା-ନ୍ତ-ଦ୍ଭାଗଧେଯ-ନ୍ତାନେଵ ତେନ ପ୍ରୀଣାତି ଯଦି କାମଯେତ ଵର୍ଷୁକଃ ପର୍ଜନ୍ଯ- [ପର୍ଜନ୍ଯଃ, ସ୍ଯାଦିତି] 24
-ସ୍ସ୍ଯାଦିତି ନୀଚା ହସ୍ତେନ ନି ମୃଜ୍ଯା-ଦ୍ଵୃଷ୍ଟିମେଵ ନି ଯଚ୍ଛତି ଯଦି କାମଯେତାଵର୍ଷୁକ-ସ୍ସ୍ଯାଦିତ୍ଯୁତ୍ତାନେନ ନି ମୃଜ୍ଯା-ଦ୍ଵୃଷ୍ଟିମେଵୋ-ଦ୍ଯଚ୍ଛତି ଯଦ୍ଯଭିଚରେଦମୁ-ଞ୍ଜହ୍ଯଥ ତ୍ଵା ହୋଷ୍ଯାମୀତି ବ୍ରୂଯାଦାହୁତିମେଵୈନ-ମ୍ପ୍ରେଫ୍ସନ୍. ହନ୍ତି ଯଦି ଦୂରେ ସ୍ଯାଦା ତମିତୋସ୍ତିଷ୍ଠେ-ତ୍ପ୍ରାଣମେଵାସ୍ଯାନୁଗତ୍ଯ ହନ୍ତି ଯଦ୍ଯଭିଚରେଦମୁଷ୍ଯ- [ଯଦ୍ଯଭିଚରେଦମୁଷ୍ଯ, ତ୍ଵା ପ୍ରାଣେ] 25
-ତ୍ଵା ପ୍ରାଣେ ସାଦଯାମୀତି ସାଦଯେଦସନ୍ନୋ ଵୈ ପ୍ରାଣଃ ପ୍ରାଣମେଵାସ୍ଯ ସାଦଯତି ଷଡ୍ଭିରଗ୍ଂଶୁଭିଃ ପଵଯତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ ଋତୁଭିରେଵୈନ-ମ୍ପଵଯତି ତ୍ରିଃ ପଵଯତି ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଏଭିରେଵୈନଂ-ଲୋଁକୈଃ ପଵଯତି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି କସ୍ମା-ଥ୍ସତ୍ଯା-ତ୍ତ୍ରଯଃ ପଶୂନାଗ୍ଂ ହସ୍ତାଦାନା ଇତି ଯ-ତ୍ତ୍ରିରୁପାଗ୍ଂ ଶୁଗ୍ଂ ହସ୍ତେନ ଵିଗୃହ୍ଣାତି ତସ୍ମା-ତ୍ତ୍ରଯଃ ପଶୂନାଗ୍ଂ ହସ୍ତାଦାନାଃ ପୁରୁଷୋ ହସ୍ତୀ ମର୍କଟଃ ॥ 26 ॥
(ମାଧ୍ଯଦିନ୍ନ - ମଷ୍ଟାଵଷ୍ଟା - ଵେଷ - ମନସ୍ତ୍ଵା - ପର୍ଜନ୍ଯୋ - ଽମୁଷ୍ଯ - ପୁରୁଷୋ - ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 5)
ଦେଵା ଵୈ ଯ-ଦ୍ଯଜ୍ଞେ-ଽକୁର୍ଵତ ତଦସୁରା ଅକୁର୍ଵତ ତେ ଦେଵା ଉପାଗ୍ଂଶୌ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ଥାପ୍ଯମପଶ୍ଯ-ନ୍ତମୁପାଗ୍ଂଶୌ ସମସ୍ଥାପଯ-ନ୍ତେ-ଽସୁରା ଵଜ୍ରମୁଦ୍ଯତ୍ଯ ଦେଵାନଭ୍ଯାଯନ୍ତ ତେ ଦେଵା ବିଭ୍ଯତ ଇନ୍ଦ୍ରମୁପାଧାଵ-ନ୍ତାନିନ୍ଦ୍ରୋ-ଽନ୍ତର୍ଯାମେଣାନ୍ତରଧତ୍ତ ତଦନ୍ତର୍ଯାମସ୍ଯାନ୍ତର୍ଯାମତ୍ଵଂ-ଯଁଦନ୍ତର୍ଯାମୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନେଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନୋ-ଽନ୍ତର୍ଧତ୍ତେ ଽନ୍ତସ୍ତେ [-ଽନ୍ତର୍ଧତ୍ତେ ଽନ୍ତସ୍ତେ, ଦଧାମି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ] 27
ଦଧାମି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରୁ-ର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷ-ମିତ୍ଯାହୈଭିରେଵ ଲୋକୈର୍ଯଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନନ୍ତର୍ଧତ୍ତେ ତେ ଦେଵା ଅମନ୍ଯନ୍ତେନ୍ଦ୍ରୋ ଵା ଇଦମଭୂଦ୍ଯ-ଦ୍ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ମ ଇତି ତେ-ଽବ୍ରୁଵ-ନ୍ମଘଵନ୍ନନୁ ନ ଆ ଭଜେତି ସଜୋଷା ଦେଵୈରଵରୈଃ ପରୈଶ୍ଚେତ୍ଯବ୍ରଵୀଦ୍ଯେ ଚୈଵ ଦେଵାଃ ପରେ ଯେ ଚାଵରେ ତାନୁଭଯା- [ତାନୁଭଯାନ୍, ଅନ୍ଵାଭଜ-ଥ୍ସଜୋଷା] 28
-ନନ୍ଵାଭଜ-ଥ୍ସଜୋଷା ଦେଵୈରଵରୈଃ ପରୈଶ୍ଚେତ୍ଯାହ ଯେ ଚୈଵ ଦେଵାଃ ପରେ ଯେ ଚାଵରେ ତାନୁଭଯା-ନନ୍ଵାଭଜ-ତ୍ଯନ୍ତର୍ଯାମେ ମଘଵ-ନ୍ମାଦଯସ୍ଵେତ୍ଯାହ ଯଜ୍ଞାଦେଵ ଯଜମାନ-ନ୍ନାନ୍ତରେତ୍ଯୁପଯାମ-ଗୃହୀତୋ ଽସୀତ୍ଯାହାପାନସ୍ଯ ଧୃତ୍ଯୈ ଯଦୁଭାଵପଵିତ୍ରୌ ଗୃହ୍ଯେଯାତା-ମ୍ପ୍ରାଣମପାନୋ-ଽନୁ ନ୍ଯୃଚ୍ଛେ-ତ୍ପ୍ରମାଯୁକ-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ପଵିତ୍ରଵାନନ୍ତର୍ଯାମୋ ଗୃହ୍ଯତେ [ଗୃହ୍ଯତେ, ପ୍ରାଣାପାନଯୋ-ର୍ଵିଧୃତ୍ଯୈ] 29
ପ୍ରାଣାପାନଯୋ-ର୍ଵିଧୃତ୍ଯୈ ପ୍ରାଣାପାନୌ ଵା ଏତୌ ଯଦୁପାଗ୍ଶ୍ଵନ୍ତର୍ଯାମୌ ଵ୍ଯାନ ଉପାଗ୍ଂଶୁ ସଵନୋ ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ପ୍ରମାଯୁକ-ସ୍ସ୍ଯାଦିତ୍ଯସଗ୍ଗ୍ ସ୍ପୃଷ୍ଟୌ ତସ୍ଯ ସାଦଯେ-ଦ୍ଵ୍ଯାନେନୈଵାସ୍ଯ ପ୍ରାଣାପାନୌ ଵି ଚ୍ଛିନତ୍ତି ତାଜ-କ୍ପ୍ର ମୀଯତେ ଯ-ଙ୍କାମଯେତ ସର୍ଵମାଯୁରିଯାଦିତି ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ପୃଷ୍ଟୌ ତସ୍ଯ ସାଦଯେ-ଦ୍ଵ୍ଯାନେନୈଵାସ୍ଯ ପ୍ରାଣାପାନୌ ସ-ନ୍ତନୋତି ସର୍ଵମାଯୁରେତି ॥ 30 ॥
(ତ - ଉଭଯାନ୍ - ଗୃହ୍ଯତେ - ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 6)
ଵାଗ୍ଵା ଏଷା ଯଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଯଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ଵାଚମେଵାନୁ ପ୍ର ଯନ୍ତି ଵାଯୁ-ନ୍ଦେଵା ଅବ୍ରୁଵନ୍-ଥ୍ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନଗ୍ଂ ହନାମେତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ମଦଗ୍ରା ଏଵ ଵୋ ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯାନ୍ତା ଇତି ତସ୍ମାଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ତମଘ୍ନନ୍-ଥ୍ସୋ-ଽପୂଯ-ତ୍ତ-ନ୍ଦେଵା ନୋପାଧୃଷ୍ଣୁଵ-ନ୍ତେ ଵାଯୁମବ୍ରୁଵ-ନ୍ନିମ-ନ୍ନଃ ସ୍ଵଦଯେ- [-ନ୍ନିମ-ନ୍ନଃ ସ୍ଵଦଯ, ଇତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-] 31
-ତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ମଦ୍ଦେଵତ୍ଯାନ୍ଯେଵ ଵଃ ପାତ୍ରାଣ୍ଯୁଚ୍ଯାନ୍ତା ଇତି ତସ୍ମାନ୍ନାନାଦେଵତ୍ଯାନି ସନ୍ତି ଵାଯଵ୍ଯାନ୍ଯୁଚ୍ଯନ୍ତେ ତମେଭ୍ଯୋ ଵାଯୁରେଵାସ୍ଵଦଯ-ତ୍ତସ୍ମାଦ୍ଯ-ତ୍ପୂଯତି ତ-ତ୍ପ୍ରଵାତେ ଵି ଷଜନ୍ତି ଵାଯୁର୍ହି ତସ୍ଯ ପଵଯିତା ସ୍ଵଦଯିତା ତସ୍ଯ ଵିଗ୍ରହଣ-ନ୍ନାଵିନ୍ଦନ୍-ଥ୍ସାଦିତିରବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣା ଅଥ ମଯା ଵି ଗୃହ୍ଣୀଦ୍ଧ୍ଵ-ମ୍ମଦ୍ଦେଵତ୍ଯା ଏଵ ଵ-ସ୍ସୋମା- [ଵ-ସ୍ସୋମାଃ, ସନ୍ନା] 32
-ସ୍ସନ୍ନା ଅସ-ନ୍ନିତ୍ଯୁପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀ-ତ୍ଯାହା-ଦିତିଦେଵତ୍ଯାସ୍ତେନ ଯାନି ହି ଦାରୁମଯାଣି ପାତ୍ରାଣ୍ଯସ୍ଯୈ ତାନି ଯୋନେ-ସ୍ସମ୍ଭୂତାନି ଯାନି ମୃନ୍ମଯାନି ସାକ୍ଷା-ତ୍ତାନ୍ଯସ୍ଯୈ ତସ୍ମାଦେଵମାହ ଵାଗ୍ଵୈ ପରାଚ୍ଯ-ଵ୍ଯାକୃତା-ଽଵଦ-ତ୍ତେ ଦେଵା ଇନ୍ଦ୍ରମବ୍ରୁଵନ୍ନିମା-ନ୍ନୋ ଵାଚଂ-ଵ୍ଯାଁକୁର୍ଵିତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ମହ୍ଯ-ଞ୍ଚୈଵୈଷ ଵାଯଵେ ଚ ସହ ଗୃହ୍ଯାତା ଇତି ତସ୍ମାଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵ-ସ୍ସହ ଗୃହ୍ଯତେ ତାମିନ୍ଦ୍ରୋ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଵକ୍ରମ୍ଯ ଵ୍ଯାକରୋ-ତ୍ତସ୍ମାଦିଯଂ-ଵ୍ଯାଁକୃତା ଵାଗୁଦ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଥ୍ସକୃଦିନ୍ଦ୍ରାଯ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଦ୍ଵିର୍ଵାଯଵେ ଦ୍ଵୌ ହି ସ ଵରାଵଵୃଣୀତ ॥ 33 ॥
(ସ୍ଵଦଯ - ସୋମାଃ - ସହା - ଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ମିତ୍ର-ନ୍ଦେଵା ଅବ୍ରୁଵନ୍-ଥ୍ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନଗ୍ଂ ହନାମେତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀନ୍ନାହଗ୍ଂ ସର୍ଵସ୍ଯ ଵା ଅହ-ମ୍ମିତ୍ରମସ୍ମୀତି ତମବ୍ରୁଵନ୍. ହନାମୈଵେତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ପଯସୈଵ ମେ ସୋମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣନ୍ନିତି ତସ୍ମା-ନ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣ-ମ୍ପଯସା ଶ୍ରୀଣନ୍ତି ତସ୍ମା-ତ୍ପଶଵୋ-ଽପାକ୍ରାମ-ନ୍ମିତ୍ର-ସ୍ସନ୍ କ୍ରୂରମକରିତି କ୍ରୂରମିଵ ଖଲୁ ଵା ଏଷ [ଵା ଏଷଃ, କରୋତି ଯ-ସ୍ସୋମେନ] 34
କରୋତି ଯ-ସ୍ସୋମେନ ଯଜତେ ତସ୍ମା-ତ୍ପଶଵୋ-ଽପ କ୍ରାମନ୍ତି ଯନ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣ-ମ୍ପଯସା ଶ୍ରୀଣାତି ପଶୁଭିରେଵ ତନ୍ମିତ୍ରଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ପଶୁଭିର୍ଯଜମାନ-ମ୍ପୁରା ଖଲୁ ଵାଵୈଵ-ମ୍ମିତ୍ରୋ-ଽଵେଦପ ମ-ତ୍କ୍ରୂର-ଞ୍ଚକ୍ରୁଷଃ ପଶଵଃ କ୍ରମିଷ୍ଯନ୍ତୀତି ତସ୍ମାଦେଵମଵୃଣୀତ ଵରୁଣ-ନ୍ଦେଵା ଅବ୍ରୁଵ-ନ୍ତ୍ଵଯା-ଽଗ୍ଂଶଭୁଵା ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନଗ୍ଂ ହନାମେତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ଦ୍ଵରଂ-ଵୃଁଣୈ ମହ୍ଯ-ଞ୍ଚୈ- [ମହ୍ଯ-ଞ୍ଚ, ଏଵୈଷ ମିତ୍ରାଯ] 35
-ଵୈଷ ମିତ୍ରାଯ ଚ ସହ ଗୃହ୍ଯାତା ଇତି ତସ୍ମାନ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣ-ସ୍ସହ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦ୍ରାଜ୍ଞା ରାଜାନମଗ୍ଂଶଭୁଵା ଘ୍ନନ୍ତି ଵୈଶ୍ଯେନ ଵୈଶ୍ଯଗ୍ଂ ଶୂଦ୍ରେଣ ଶୂଦ୍ର-ନ୍ନ ଵା ଇଦ-ନ୍ଦିଵା ନ ନକ୍ତମାସୀଦଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ-ନ୍ତେ ଦେଵା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଵବ୍ରୁଵନ୍ନିଦ-ନ୍ନୋ ଵିଵାସଯତମିତି ତାଵବ୍ରୂତାଂ-ଵଁରଂ-ଵୃଁଣାଵହା ଏକ ଏଵା-ଽଽଵ-ତ୍ପୂର୍ଵୋ ଗ୍ରହୋ ଗୃହ୍ଯାତା ଇତି ତସ୍ମାଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଃ ପୂର୍ଵୋ ମୈତ୍ରାଵରୁଣା-ଦ୍ଗୃହ୍ଯତେ ପ୍ରାଣାପାନୌ ହ୍ଯେତୌ ଯଦୁପାଗ୍-ଶ୍ଵନ୍ତର୍ଯାମୌ ମିତ୍ରୋ-ଽହରଜନଯ-ଦ୍ଵରୁଣୋ ରାତ୍ରି-ନ୍ତତୋ ଵା ଇଦଂ-ଵ୍ଯୌଁଚ୍ଛଦ୍ଯ-ନ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 36 ॥
(ଏଷ - ଚୈ - ନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଶିରୋ-ଽଚ୍ଛିଦ୍ଯତ ତେ ଦେଵା ଅଶ୍ଵିନାଵବ୍ରୁଵ-ନ୍ଭିଷଜୌ ଵୈ ସ୍ଥ ଇଦଂ-ଯଁଜ୍ଞସ୍ଯ ଶିରଃ ପ୍ରତି ଧତ୍ତମିତି ତାଵବ୍ରୂତାଂ-ଵଁରଂ-ଵୃଁଣାଵହୈ ଗ୍ରହ ଏଵ ନାଵତ୍ରାପି ଗୃହ୍ଯତାମିତି ତାଭ୍ଯା-ମେତମାଶ୍ଵିନ-ମଗୃହ୍ଣ-ନ୍ତତୋ ଵୈ ତୌ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଶିରଃ ପ୍ରତ୍ଯଧତ୍ତାଂ-ଯଁଦାଶ୍ଵିନୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତ୍ଯୈ ତୌ ଦେଵା ଅବ୍ରୁଵନ୍ନପୂତୌ ଵା ଇମୌ ମନୁଷ୍ଯଚରୌ [ ] 37
ଭିଷଜାଵିତି ତସ୍ମା-ଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣେନ ଭେଷଜ-ନ୍ନ କାର୍ଯମପୂତୋ ହ୍ଯେ(1)ଷୋ ଽମେଦ୍ଧ୍ଯୋ ଯୋ ଭିଷକ୍ତୌ ବହିଷ୍ପଵମାନେନ ପଵଯିତ୍ଵା ତାଭ୍ଯା-ମେତମାଶ୍ଵିନ-ମଗୃହ୍ଣ-ନ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ବହିଷ୍ପଵମାନେ ସ୍ତୁତ ଆଶ୍ଵିନୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମାଦେଵଂ-ଵିଁଦୁଷା ବହିଷ୍ପଵମାନ ଉପସଦ୍ଯଃ ପଵିତ୍ରଂ-ଵୈଁ ବହିଷ୍ପଵମାନ ଆତ୍ମାନମେଵ ପଵଯତେ ତଯୋ-ଽସ୍ତ୍ରେଧା ଭୈଷଜ୍ଯଂ-ଵିଁ ନ୍ଯଦଧୁରଗ୍ନୌ ତୃତୀଯମଫ୍ସୁ ତୃତୀଯ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯ-ନ୍ତସ୍ମାଦୁଦପାତ୍ର- [ତୃତୀଯ-ନ୍ତସ୍ମାଦୁଦପାତ୍ରମ୍, ଉପନିଧାଯ] 38
-ମୁପନିଧାଯ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣତୋ ନିଷାଦ୍ଯ ଭେଷଜ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ଯାଵଦେଵ ଭେଷଜ-ନ୍ତେନ କରୋତି ସମର୍ଧୁକମସ୍ଯ କୃତ-ମ୍ଭଵତି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି କସ୍ମା-ଥ୍ସତ୍ଯାଦେକପାତ୍ରା ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ଦ୍ଵିପାତ୍ରା ହୂଯନ୍ତ ଇତି ଯଦେକପାତ୍ରା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ତସ୍ମାଦେକୋ-ଽନ୍ତରତଃ ପ୍ରାଣୋ ଦ୍ଵିପାତ୍ରା ହୂଯନ୍ତେ ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵୌଦ୍ଵୌ ବହିଷ୍ଟା-ତ୍ପ୍ରାଣାଃ ପ୍ରାଣା ଵା ଏତେ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯାଃ ପଶଵ ଇଡା ଯଦିଡା-ମ୍ପୂର୍ଵା-ନ୍ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯେଭ୍ଯ ଉପହ୍ଵଯେତ [ ] 39
ପଶୁଭିଃ ପ୍ରାଣାନନ୍ତର୍ଦଧୀତ ପ୍ରମାଯୁକ-ସ୍ସ୍ଯା-ଦ୍ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯା-ନ୍ଭକ୍ଷଯିତ୍ଵେଡାମୁପ ହ୍ଵଯତେ ପ୍ରାଣାନେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧିତ୍ଵା ପଶୂନୁପ ହ୍ଵଯତେ ଵାଗ୍ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଶ୍ଚକ୍ଷୁ-ର୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣ-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ରମାଶ୍ଵିନଃ ପୁରସ୍ତାଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵ-ମ୍ଭକ୍ଷଯତି ତସ୍ମା-ତ୍ପୁରସ୍ତା-ଦ୍ଵାଚା ଵଦତି ପୁରସ୍ତାନ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣ-ନ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପୁରସ୍ତାଚ୍ଚକ୍ଷୁଷା ପଶ୍ଯତି ସର୍ଵତଃ ପରିହାରମାଶ୍ଵିନ-ନ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ସର୍ଵତ-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ଶୃଣୋତି ପ୍ରାଣା ଵା ଏତେ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯା [ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯାଃ, ଅରିକ୍ତାନି] 40
ଅରିକ୍ତାନି ପାତ୍ରାଣି ସାଦଯତି ତସ୍ମାଦରିକ୍ତା ଅନ୍ତରତଃ ପ୍ରାଣା ଯତଃ ଖଲୁ ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵିତତସ୍ଯ ନ କ୍ରିଯତେ ତଦନୁ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ସ୍ଯଵ ଚରନ୍ତି ଯଦରିକ୍ତାନି ପାତ୍ରାଣି ସାଦଯତି କ୍ରିଯମାଣମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଶଯେ ରକ୍ଷସା -ମନନ୍ଵଵଚାରାଯ ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯ ହଵିର୍ଧାନସ୍ଯୋତ୍ତରସ୍ଯାଂ-ଵଁର୍ତନ୍ଯାଗ୍ଂ ସାଦଯତି ଵାଚ୍ଯେଵ ଵାଚ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯା ତୃତୀଯସଵନା-ତ୍ପରି ଶେରେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସନ୍ତତ୍ଯୈ ॥ 41 ॥
(ମନୁଷ୍ଯଚରା - ଵୁଦପାତ୍ର - ମୁପହ୍ଵଯେତ - ଦ୍ଵିଦେଵତ୍ଯାଃ - ଷଟ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 9)
ବୃହସ୍ପତିର୍ଦେଵାନା-ମ୍ପୁରୋହିତ ଆସୀ-ଚ୍ଛଣ୍ଡାମର୍କା-ଵସୁରାଣା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଣ୍ ଵନ୍ତୋ ଦେଵା ଆସ-ନ୍ବ୍ରହ୍ମଣ୍ ଵନ୍ତୋ-ଽସୁରାସ୍ତେ(1) ଽନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯ-ନ୍ନାଶକ୍ନୁଵ-ନ୍ନଭିଭଵିତୁ-ନ୍ତେ ଦେଵା-ଶ୍ଶଣ୍ଡାମର୍କା-ଵୁପାମନ୍ତ୍ରଯନ୍ତ ତା ଵବ୍ରୂତାଂ-ଵଁରଂ-ଵୃଁଣାଵହୈ ଗ୍ରହାଵେଵ ନାଵତ୍ରାପି ଗୃହ୍ଯେତାମିତି ତାଭ୍ଯାମେତୌ ଶୁକ୍ରାମନ୍ଥିନା-ଵଗୃହ୍ଣ-ନ୍ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯସ୍ଯୈଵଂ-ଵିଁଦୁଷଃ ଶୁକ୍ରାମନ୍ଥିନୌ ଗୃହ୍ଯେତେ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା- [ପରା, ଅସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ] 42
-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ତୌ ଦେଵା ଅପନୁଦ୍ଯା-ଽଽତ୍ମନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯାଜୁହଵୁ-ରପନୁତ୍ତୌ ଶଣ୍ଡାମର୍କୌ ସହାମୁନେତି ବ୍ରୂଯାଦ୍ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ଯାଦ୍ଯମେଵ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତେନୈନୌ ସହାପ ନୁଦତେ ସ ପ୍ରଥମ-ସ୍ସଙ୍କୃତି-ର୍ଵିଶ୍ଵକର୍ମେତ୍ଯେଵୈନା-ଵାତ୍ମନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯା-ଜୁହଵୁରିନ୍ଦ୍ରୋ ହ୍ଯେତାନି ରୂପାଣି କରିକ୍ରଦଚରଦସୌ ଵା ଆଦିତ୍ଯ-ଶ୍ଶୁକ୍ରଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ମନ୍ଥ୍ଯପି-ଗୃହ୍ଯ ପ୍ରାଞ୍ଚୌ ନି- [ପ୍ରାଞ୍ଚୌ ନିଃ, କ୍ରାମତ-ସ୍ତସ୍ମା-] 43
-ଷ୍କ୍ରାମତ-ସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଞ୍ଚୌ ଯନ୍ତୌ ନ ପଶ୍ଯନ୍ତି ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚାଵାଵୃତ୍ଯ ଜୁହୁତସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚୌ ଯନ୍ତୌ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଚକ୍ଷୁଷୀ ଵା ଏତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯଚ୍ଛୁକ୍ରାମନ୍ଥିନୌ ନାସିକୋତ୍ତରଵେଦିରଭିତଃ ପରିକ୍ରମ୍ଯ ଜୁହୁତସ୍ତସ୍ମାଦଭିତୋ ନାସିକା-ଞ୍ଚକ୍ଷୁଷୀ ତସ୍ମାନ୍ନାସିକଯା ଚକ୍ଷୁଷୀ ଵିଧୃତେ ସର୍ଵତଃ ପରି କ୍ରାମତୋ ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯୈ ଦେଵା ଵୈ ଯାଃ ପ୍ରାଚୀରାହୁତୀରଜୁହଵୁର୍ଯେ ପୁରସ୍ତାଦସୁରା ଆସ-ନ୍ତାଗ୍ସ୍ତାଭିଃ ପ୍ରା- [ଆସ-ନ୍ତାଗ୍ସ୍ତାଭିଃ ପ୍ର, ଅନୁଦନ୍ତ ଯାଃ] 44
-ଣୁଦନ୍ତ ଯାଃ ପ୍ରତୀଚୀର୍ଯେ ପଶ୍ଚାଦସୁରା ଆସ-ନ୍ତାଗ୍ସ୍ତାଭିରପାନୁଦନ୍ତ ପ୍ରାଚୀରନ୍ଯା ଆହୁତଯୋ ହୂଯନ୍ତେ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚୌ ଶୁକ୍ରାମନ୍ଥିନୌ ପଶ୍ଚାଚ୍ଚୈଵ ପୁରସ୍ତାଚ୍ଚ ଯଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନ୍ପ୍ର ଣୁଦତେ ତସ୍ମା-ତ୍ପରାଚୀଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ର ଵୀଯନ୍ତେ ପ୍ରତୀଚୀର୍ଜାଯନ୍ତେ ଶୁକ୍ରାମନ୍ଥିନୌ ଵା ଅନୁ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ର ଜାଯନ୍ତେ-ଽତ୍ତ୍ରୀଶ୍ଚାଦ୍ଯାଶ୍ଚ ସୁଵୀରାଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯ-ନ୍ପରୀହି ଶୁକ୍ର-ଶ୍ଶୁକ୍ରଶୋଚିଷା [ଶୁକ୍ର-ଶ୍ଶୁକ୍ରଶୋଚିଷା, ସୁପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଃ] 45
ସୁପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯ-ନ୍ପରୀହି ମନ୍ଥୀ ମନ୍ଥିଶୋଚିଷେତ୍ଯାହୈତା ଵୈ ସୁଵୀରା ଯା ଅତ୍ତ୍ରୀରେତା-ସ୍ସୁପ୍ରଜା ଯା ଆଦ୍ଯା ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦାତ୍ର୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରଜା ଜାଯତେ ନା-ଽଽଦ୍ଯା ପ୍ରଜାପତେରକ୍ଷ୍ଯଶ୍ଵଯ-ତ୍ତ-ତ୍ପରା-ଽଽପତ-ତ୍ତ-ଦ୍ଵିକଙ୍କତ-ମ୍ପ୍ରାଵିଶ-ତ୍ତ-ଦ୍ଵିକଙ୍କତେ ନାରମତ ତ-ଦ୍ଯଵ-ମ୍ପ୍ରାଵିଶ-ତ୍ତ-ଦ୍ଯଵେ-ଽରମତ ତ-ଦ୍ଯଵସ୍ଯ- [ତ-ଦ୍ଯଵସ୍ଯ, ଯଵତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ଵୈକଙ୍କତ-] 46
ଯଵତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ଵୈକଙ୍କତ-ମ୍ମନ୍ଥିପାତ୍ର-ମ୍ଭଵତି ସକ୍ତୁଭି-ଶ୍ଶ୍ରୀଣାତି ପ୍ରଜାପତେରେଵ ତଚ୍ଚକ୍ଷୁ-ସ୍ସ-ମ୍ଭରତି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି କସ୍ମା-ଥ୍ସତ୍ଯାନ୍ମନ୍ଥିପାତ୍ରଗ୍ଂ ସଦୋ ନାଶ୍ଞୁତ ଇତ୍ଯାର୍ତପାତ୍ରଗ୍ଂ ହୀତି ବ୍ରୂଯା-ଦ୍ଯଦଶ୍ଞୁଵୀତାନ୍ଧୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯାଦାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛେ-ତ୍ତସ୍ମାନ୍ନାଶ୍ଞୁତେ ॥ 47 ॥
(ଆତ୍ମନା ପରା - ନି - ଷ୍ପ୍ର - ଶୁକ୍ରଶୋଚିଷା - ଯଵସ୍ଯ - ସପ୍ତତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 10)
ଦେଵା ଵୈ ଯ-ଦ୍ଯଜ୍ଞେ-ଽକୁର୍ଵତ ତଦସୁରା ଅକୁର୍ଵତ ତେ ଦେଵା ଆଗ୍ରଯଣାଗ୍ରା-ନ୍ଗ୍ରହାନପଶ୍ଯ-ନ୍ତାନଗୃହ୍ଣତ ତତୋ ଵୈ ତେ-ଽଗ୍ର-ମ୍ପର୍ଯାଯନ୍. ଯସ୍ଯୈଵଂ-ଵିଁଦୁଷ ଆଗ୍ରଯଣାଗ୍ରା ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ-ଽଗ୍ରମେଵ ସମାନାନା-ମ୍ପର୍ଯେତି ରୁଗ୍ଣଵତ୍ଯର୍ଚା ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵତୋ ଗୃହ୍ଣୀଯା-ଦ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯସ୍ଯୈଵ ରୁକ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ରଗ୍ଂ ସମାନାନା-ମ୍ପର୍ଯେତି ଯେ ଦେଵା ଦିଵ୍ଯେକାଦଶ ସ୍ଥେତ୍ଯାହୈ- [ସ୍ଥେତ୍ଯାହ, ଏତାଵତୀର୍ଵୈ] 48
-ତାଵତୀର୍ଵୈ ଦେଵତାସ୍ତାଭ୍ଯ ଏଵୈନଗ୍ଂ ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେଷ ତେ ଯୋନି ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯ ଇତ୍ଯାହ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୋ ହ୍ଯେଷ ଦେଵତଯା ଵାଗ୍ଵୈ ଦେଵେଭ୍ଯୋ-ଽପାକ୍ରାମ-ଦ୍ଯଜ୍ଞାଯାତିଷ୍ଠମାନା ତେ ଦେଵା ଵାଚ୍ଯପକ୍ରାନ୍ତାଯା-ନ୍ତୂଷ୍ଣୀ-ଙ୍ଗ୍ରହାନଗୃହ୍ଣତ ସାମନ୍ଯତ ଵାଗନ୍ତର୍ଯନ୍ତି ଵୈ ମେତି ସା-ଽଽଗ୍ରଯଣ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯାଗଚ୍ଛ-ତ୍ତଦାଗ୍ରଯଣସ୍ଯା-ଽଽଗ୍ରଯଣତ୍ଵ- [-ଽଽଗ୍ରଯଣତ୍ଵମ୍, ତସ୍ମାଦାଗ୍ରଯଣେ] 49
-ନ୍ତସ୍ମାଦାଗ୍ରଯଣେ ଵାଗ୍ଵି ସୃଜ୍ଯତେ ଯ-ତ୍ତୂଷ୍ଣୀ-ମ୍ପୂର୍ଵେ ଗ୍ରହା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ଯଥାଥ୍ସାରୀଯତି ମ ଆଖ ଇଯତି ନାପ ରାଥ୍ସ୍ଯା-ମୀତ୍ଯୁପାଵସୃଜତ୍ଯେଵମେଵ ତଦଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁରାଗ୍ରଯଣ-ଙ୍ଗୃହୀତ୍ଵା ଯଜ୍ଞମାରଭ୍ଯ ଵାଚଂ-ଵିଁ ସୃଜତେ ତ୍ରିର୍ହି-ଙ୍କରୋତ୍ଯୁଦ୍ଗାତୄ-ନେଵ ତ-ଦ୍ଵୃଣୀତେ ପ୍ରଜାପତିର୍ଵା ଏଷ ଯଦାଗ୍ରଯଣୋ ଯଦାଗ୍ରଯଣ-ଙ୍ଗୃହୀତ୍ଵା ହି-ଙ୍କରୋତି ପ୍ରଜାପତିରେଵ [ ] 50
ତ-ତ୍ପ୍ରଜା ଅଭି ଜିଘ୍ରତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଵଥ୍ସ-ଞ୍ଜାତ-ଙ୍ଗୌରଭି ଜିଘ୍ରତ୍ଯାତ୍ମା ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯଦାଗ୍ରଯଣ-ସ୍ସଵନେସଵନେ-ଽଭି ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯାତ୍ମନ୍ନେଵ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସ-ନ୍ତନୋତ୍ଯୁପରିଷ୍ଟାଦା ନଯତି ରେତ ଏଵ ତ-ଦ୍ଦଧାତ୍ଯଧସ୍ତାଦୁପ ଗୃହ୍ଣାତି ପ୍ର ଜନଯତ୍ଯେଵ ତଦ୍ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି କସ୍ମା-ଥ୍ସତ୍ଯା-ଦ୍ଗାଯତ୍ରୀ କନିଷ୍ଠା ଛନ୍ଦସାଗ୍ଂ ସତୀ ସର୍ଵାଣି ସଵନାନି ଵହତୀତ୍ଯେଷ ଵୈ ଗାଯତ୍ରିଯୈ ଵଥ୍ସୋ ଯଦାଗ୍ରଯଣସ୍ତମେଵ ତଦଭିନିଵର୍ତଗ୍ଂ ସର୍ଵାଣି ସଵନାନି ଵହତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଵଥ୍ସମପାକୃତ-ଙ୍ଗୌରଭି ନି ଵର୍ତତେ ॥ 51 ॥
(ଆହା-ଽଽ - ଗ୍ରଯଣତ୍ଵଂ - ପ୍ରଜାପତିରେଵେ - ତି - ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 11) (ଯଜ୍ଞେନ ତା ଉପଯଡ୍ଭି - ର୍ଦେଵା ଵୈ ଯଜ୍ଞମାଗ୍ନୀଧ୍ରେ - ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନ-ସ୍ସ ତ୍ଵୈ - ଦେଵସ୍ଯ ଗ୍ରାଵାଣଂ - ପ୍ରାଣୋ ଵା ଉପାଗ୍ଶ୍ଵଗ୍ରା - ଦେଵା ଵା ଉପାଗ୍ଂଶୌ - ଵାଗ୍ଵୈ - ମିତ୍ରଂ - ଁଯଜ୍ଞସ୍ଯ - ବୃହସ୍ପତି - ର୍ଦେଵା ଵା ଆଗ୍ରଯଣାଗ୍ରା - ନେକାଦଶ) (ଯଜ୍ଞେନ - ଲୋକେ ପଶୁମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯାଥ୍ - ସଵନ-ମ୍ମାଧ୍ଯନ୍ଦିନଂ - ଁଵାଗ୍ଵା - ଅରିକ୍ତାନି - ତ-ତ୍ପ୍ରଜା - ଏକପଞ୍ଚାଶତ୍) (ଯଜ୍ଞେନ, ନି ଵର୍ତତେ) ॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥ ॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥

Explore More