Lord Indra

6.5 - ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಾಯ ವಜ್ರಮುದಯಚ್ಛತ್ - ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾ ಪಾಠಃ

(Indro Vritraya Vajramudayachhat in Kannada)

From Taittiriya Samhita, Krishna Yajurveda

This passage is an excerpt from the Taittiriya Samhita of the Krishna Yajurveda, specifically focusing on the cosmic confrontation between Lord Indra and the demon Vritra. It describes the dramatic moment when Indra raises his thunderbolt, Vajra, against Vritra, leading to a negotiation where Vritra yields his inner strength to Indra. As a Vedic prose text, it holds immense historical and theological importance, illustrating themes of divine authority, the conquest of ignorance, and the preservation of cosmic order. Reciting or studying this portion connects the seeker to foundational Vedic knowledge and the triumph of light over darkness.

ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠಕಾಣ್ಡೇ ಪಞ್ಚಮಃ ಪ್ರಶ್ನಃ - ಸೋಮಮನ್ತ್ರಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿರೂಪಣಂ
ಓ-ನ್ನಮಃ ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ಶ್ರೀ ಮಹಾಗಣಪತಯೇ ನಮಃ,
ಶ್ರೀ ಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ । ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥
ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಾಯ ವಜ್ರಮುದಯಚ್ಛ-ಥ್ಸ ವೃತ್ರೋ ವಜ್ರಾದುದ್ಯತಾದಬಿಭೇ-ಥ್ಸೋ-ಽಬ್ರವೀನ್ಮಾ ಮೇ ಪ್ರ ಹಾರಸ್ತಿ ವಾ ಇದ-ಮ್ಮಯಿ ವೀರ್ಯಂ ತ-ತ್ತೇ ಪ್ರ ದಾಸ್ಯಾಮೀತಿ ತಸ್ಮಾ ಉಕ್ಥ್ಯ-ಮ್ಪ್ರಾಯಚ್ಛ-ತ್ತಸ್ಮೈ ದ್ವಿತೀಯಮುದಯಚ್ಛ-ಥ್ಸೋ-ಽಬ್ರವೀನ್ಮಾ ಮ ಪ್ರ ಹಾರಸ್ತಿ ವಾ ಇದ-ಮ್ಮಯಿ ವೀರ್ಯ-ನ್ತ-ತ್ತೇ ಪ್ರ ದಾಸ್ಯಾಮೀತಿ [ಪ್ರ ದಾಸ್ಯಾಮೀತಿ, ತಸ್ಮಾ ಉಕ್ಥ್ಯಮೇವ] 1
ತಸ್ಮಾ ಉಕ್ಥ್ಯಮೇವ ಪ್ರಾಯಚ್ಛ-ತ್ತಸ್ಮೈ ತೃತೀಯಮುದಯಚ್ಛ-ತ್ತಂ-ವಿಁಷ್ಣುರನ್ವತಿಷ್ಠತ ಜಹೀತಿ ಸೋ-ಽಬ್ರವೀನ್ಮಾ ಮೇ ಪ್ರ ಹಾರಸ್ತಿ ವಾ ಇದ-ಮ್ಮಯಿ ವೀರ್ಯ-ನ್ತ-ತ್ತೇ ಪ್ರ ದಾಸ್ಯಾಮೀತಿ ತಸ್ಮಾ ಉಕ್ಥ್ಯಮೇವ ಪ್ರಾಯಚ್ಛ-ತ್ತ-ನ್ನಿರ್ಮಾಯ-ಮ್ಭೂತಮಹನ್. ಯಜ್ಞೋ ಹಿ ತಸ್ಯ ಮಾಯಾ-ಽಽಸೀ-ದ್ಯದುಕ್ಥ್ಯೋ ಗೃಹ್ಯತ ಇನ್ದ್ರಿಯಮೇವ [ ] 2
ತ-ದ್ವೀರ್ಯಂ-ಯಁಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಸ್ಯ ವೃಙ್ಕ್ತ ಇನ್ದ್ರಾಯ ತ್ವಾ ಬೃಹ-ದ್ವತೇ ವಯಸ್ವತ ಇತ್ಯಾಹೇನ್ದ್ರಾಯ ಹಿ ಸ ತ-ಮ್ಪ್ರಾಯಚ್ಛ-ತ್ತಸ್ಮೈ ತ್ವಾ ವಿಷ್ಣವೇ ತ್ವೇತ್ಯಾಹ ಯದೇವ ವಿಷ್ಣುರನ್ವತಿಷ್ಠತ ಜಹೀತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ವಿಷ್ಣುಮನ್ವಾಭಜತಿ ತ್ರಿರ್ನಿರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ತ್ರಿರ್ಹಿ ಸ ತ-ನ್ತಸ್ಮೈ ಪ್ರಾಯಚ್ಛದೇಷ ತೇ ಯೋನಿಃ ಪುನರ್ಹವಿರಸೀತ್ಯಾಹ ಪುನಃಪುನ- [ಪುನಃಪುನಃ, ಹ್ಯಸ್ಮಾ-] 3
ರ್-ಹ್ಯಸ್ಮಾ-ನ್ನಿರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಚಕ್ಷುರ್ವಾ ಏತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯದುಕ್ಥ್ಯ-ಸ್ತಸ್ಮಾದುಕ್ಥ್ಯಗ್ಂ ಹುತಗ್ಂ ಸೋಮಾ ಅನ್ವಾಯನ್ತಿ ತಸ್ಮಾದಾತ್ಮಾ ಚಕ್ಷುರನ್ವೇತಿ ತಸ್ಮಾದೇಕಂ-ಯಁನ್ತ-ಮ್ಬಹವೋ-ಽನು ಯನ್ತಿ ತಸ್ಮಾದೇಕೋ ಬಹೂನಾ-ಮ್ಭದ್ರೋ ಭವತಿ ತಸ್ಮಾದೇಕೋ ಬಹ್ವೀರ್ಜಾಯಾ ವಿನ್ದತೇ ಯದಿ ಕಾಮಯೇತಾ-ದ್ಧ್ವರ್ಯು-ರಾತ್ಮಾನಂ-ಯಁಜ್ಞ ಯಶಸೇನಾ-ರ್ಪಯೇಯ-ಮಿತ್ಯನ್ತರಾ-ಽಽಹವನೀಯ-ಞ್ಚ ಹವಿರ್ಧಾನ-ಞ್ಚ ತಿಷ್ಠನ್ನವ ನಯೇ- [ನಯೇತ್, ಆತ್ಮಾನಮೇವ] 4
-ದಾತ್ಮಾನಮೇವ ಯಜ್ಞಯಶಸೇನಾರ್ಪಯತಿ ಯದಿ ಕಾಮಯೇತ ಯಜಮಾನಂ-ಯಁಜ್ಞ ಯಶಸೇನಾರ್ಪಯೇಯ-ಮಿತ್ಯನ್ತರಾ ಸದೋಹವಿರ್ಧಾನೇ ತಿಷ್ಠನ್ನವ ನಯೇ-ದ್ಯಜಮಾನಮೇವ ಯಜ್ಞಯಶಸೇನಾ-ರ್ಪಯತಿ ಯದಿ ಕಾಮಯೇತ ಸದಸ್ಯಾನ್ ಯಜ್ಞ ಯಶಸೇನಾ-ರ್ಪಯೇಯಮಿತಿ ಸದ ಆಲಭ್ಯಾವ ನಯೇ-ಥ್ಸದಸ್ಯಾನೇವ ಯಜ್ಞಯಶಸೇನಾರ್ಪಯತಿ ॥ 5 ॥
(ಇತೀ - ನ್ದ್ರಿಯಮೇವ - ಪುನಃ ಪುನ - ರ್ನಯೇತ್ - ತ್ರಯಸ್ತ್ರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 1)
ಆಯುರ್ವಾ ಏತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯ-ದ್ಧ್ರುವ ಉತ್ತಮೋ ಗ್ರಹಾಣಾ-ಙ್ಗೃಹ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾ-ದಾಯುಃ ಪ್ರಾಣಾನಾ-ಮುತ್ತಮ-ಮ್ಮೂರ್ಧಾನ-ನ್ದಿವೋ ಅರತಿ-ಮ್ಪೃಥಿವ್ಯಾ ಇತ್ಯಾಹ ಮೂರ್ಧಾನ-ಮೇವೈನಗ್ಂ ಸಮಾನಾನಾ-ಙ್ಕರೋತಿ ವೈಶ್ವಾನರ-ಮೃತಾಯ ಜಾತ-ಮಗ್ನಿ-ಮಿತ್ಯಾಹ ವೈಶ್ವಾನರಗ್ಂ ಹಿ ದೇವತಯಾ-ಽಽಯು-ರುಭಯತೋ ವೈಶ್ವಾನರೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾ-ದುಭಯತಃ ಪ್ರಾಣಾ ಅಧಸ್ತಾ-ಚ್ಚೋಪರಿಷ್ಟಾ-ಚ್ಚಾರ್ಧಿನೋ-ಽನ್ಯೇ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ-ಽರ್ಧೀ ಧ್ರುವ-ಸ್ತಸ್ಮಾ- [ಧ್ರುವ-ಸ್ತಸ್ಮಾತ್, ಅರ್ಧ್ಯವಾ-] 6
-ದರ್ಧ್ಯವಾ-ಮ್ಪ್ರಾಣೋ-ಽನ್ಯೇಷಾ-ಮ್ಪ್ರಾಣಾನಾ-ಮುಪೋಪ್ತೇ-ಽನ್ಯೇ ಗ್ರಹಾ-ಸ್ಸಾದ್ಯನ್ತೇ-ಽನುಪೋಪ್ತೇ ಧ್ರುವಸ್ತಸ್ಮಾ-ದಸ್ಥ್ನಾನ್ಯಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠನ್ತಿ ಮಾಗ್ಂಸೇನಾನ್ಯಾ ಅಸುರಾ ವಾ ಉತ್ತರತಃ ಪೃಥಿವೀ-ಮ್ಪರ್ಯಾಚಿಕೀರ್ಷ-ನ್ತಾ-ನ್ದೇವಾ ಧ್ರುವೇಣಾದೃಗ್ಂಹ-ನ್ತ-ದ್ಧ್ರುವಸ್ಯ ಧ್ರುವತ್ವಂ-ಯಁ-ದ್ಧ್ರುವ ಉತ್ತರತ-ಸ್ಸಾದ್ಯತೇ ಧೃತ್ಯಾ ಆಯುರ್ವಾ ಏತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯ-ದ್ಧ್ರುವ ಆತ್ಮಾ ಹೋತಾ ಯದ್ಧೋತೃಚಮಸೇ ಧ್ರುವ-ಮವನಯತ್ಯಾತ್ಮನ್ನೇವ ಯಜ್ಞಸ್ಯಾ- [ಯಜ್ಞಸ್ಯ, ಆಯು-ರ್ದಧಾತಿ] 7
-ಽಽಯು-ರ್ದಧಾತಿ ಪುರಸ್ತಾ-ದುಕ್ಥಸ್ಯಾ-ಽವನೀಯ ಇತ್ಯಾಹುಃ ಪುರಸ್ತಾದ್ಧ್ಯಾಯುಷೋ ಭುಙ್ಕ್ತೇ ಮದ್ಧ್ಯತೋ-ಽವನೀಯ ಇತ್ಯಾಹುರ್ಮದ್ಧ್ಯಮೇನ ಹ್ಯಾಯುಷೋ ಭುಙ್ಕ್ತ ಉತ್ತರಾರ್ಧೇ-ಽವನೀಯ ಇತ್ಯಾಹುರುತ್ತಮೇನ ಹ್ಯಾಯುಷೋ ಭುಙ್ಕ್ತೇ ವೈಶ್ವದೇವ್ಯಾಮೃಚಿ ಶಸ್ಯಮಾನಾಯಾಮವ ನಯತಿ ವೈಶ್ವದೇವ್ಯೋ ವೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಸ್ವೇವಾ-ಽಽಯುರ್ದಧಾತಿ ॥ 8 ॥
(ಧ್ರುವಸ್ತಸ್ಮಾ - ದೇವ ಯಜ್ಞಸ್ಯೈ - ಕಾನ್ನಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 2)
ಯಜ್ಞೇನ ವೈ ದೇವಾ-ಸ್ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಾಯ-ನ್ತೇ-ಽಮನ್ಯನ್ತ ಮನುಷ್ಯಾ ನೋ-ಽನ್ವಾಭವಿಷ್ಯನ್ತೀತಿ ತೇ ಸಂವಁಥ್ಸರೇಣ ಯೋಪಯಿತ್ವಾ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಾಯ-ನ್ತಮೃಷಯ ಋತುಗ್ರಹೈರೇವಾನು ಪ್ರಾಜಾನನ್. ಯದೃತುಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞಾತ್ಯೈ ದ್ವಾದಶ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರಸ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞಾತ್ಯೈ ಸಹ ಪ್ರಥಮೌ ಗೃಹ್ಯೇತೇ ಸಹೋತ್ತಮೌ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವೌದ್ವಾವೃತೂ ಉಭಯತೋಮುಖ-ಮೃತುಪಾತ್ರ-ಮ್ಭವತಿ ಕೋ [ಮ್ಭವತಿ ಕಃ, ಹಿ ತ-ದ್ವೇದ] 9
ಹಿ ತ-ದ್ವೇದ ಯತ ಋತೂನಾ-ಮ್ಮುಖಮೃತುನಾ ಪ್ರೇಷ್ಯೇತಿ ಷ-ಟ್ಕೃತ್ವ ಆಹ ಷಡ್ವಾ ಋತವ ಋತೂನೇವ ಪ್ರೀಣಾತ್ಯೃತುಭಿರಿತಿ ಚತುಶ್ಚತುಷ್ಪದ ಏವ ಪಶೂ-ನ್ಪ್ರೀಣಾತಿ ದ್ವಿಃ ಪುನರ್-ಋತುನಾ-ಽಽಹ ದ್ವಿಪದ ಏವ ಪ್ರೀಣಾತ್ಯೃತುನಾ ಪ್ರೇಷ್ಯೇತಿ ಷ-ಟ್ಕೃತ್ವ ಆಹರ್ತುಭಿರಿತಿ ಚತುಸ್ತಸ್ಮಾ-ಚ್ಚತುಷ್ಪಾದಃ ಪಶವ ಋತೂನುಪ ಜೀವನ್ತಿ ದ್ವಿಃ [ದ್ವಿಃ, ಪುನರ್-ಋತುನಾ-ಽಽಹ] 10
ಪುನರ್-ಋತುನಾ-ಽಽಹ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವಿಪಾದಶ್ಚತುಷ್ಪದಃ ಪಶೂನುಪ ಜೀವನ್ತ್ಯೃತುನಾ ಪ್ರೇಷ್ಯೇತಿ ಷ-ಟ್ಕೃತ್ವ ಆಹರ್ತುಭಿರಿತಿ ಚತುರ್ದ್ವಿಃ ಪುನರ್-ಋತುನಾ-ಽಽಹಾ ಽಽಕ್ರಮಣಮೇವ ತ-ಥ್ಸೇತುಂ-ಯಁಜಮಾನಃ ಕುರುತೇ ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ ನಾನ್ಯೋ-ಽನ್ಯಮನು ಪ್ರಪದ್ಯೇತ ಯದನ್ಯೋ-ಽನ್ಯಮನು ಪ್ರಪದ್ಯೇತರ್ತುರ್-ಋತುಮನು ಪ್ರಪದ್ಯೇತರ್ತವೋ ಮೋಹುಕಾ-ಸ್ಸ್ಯುಃ [ಮೋಹುಕಾ-ಸ್ಸ್ಯುಃ, ಪ್ರಸಿದ್ಧಮೇವಾ-] 11
ಪ್ರಸಿದ್ಧಮೇವಾ-ದ್ಧ್ವರ್ಯು-ರ್ದಕ್ಷಿಣೇನ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ-ಮ್ಪ್ರತಿಪ್ರಸ್ಥಾತೋತ್ತರೇಣ ತಸ್ಮಾ-ದಾದಿತ್ಯ-ಷ್ಷಣ್ಮಾಸೋ ದಕ್ಷಿಣೇನೈತಿ ಷಡುತ್ತರೇಣೋ-ಪಯಾಮಗೃಹೀತೋ-ಽಸಿ ಸಗ್ಂ ಸರ್ಪೋ-ಽಸ್ಯಗ್ಂಹಸ್ಪತ್ಯಾಯ ತ್ವೇತ್ಯಾಹಾಸ್ತಿ ತ್ರಯೋದಶೋ ಮಾಸ ಇತ್ಯಾಹುಸ್ತ-ಮೇವ ತ-ತ್ಪ್ರೀಣಾತಿ ॥ 12 ॥
(ಕೋ - ಜೀವನ್ತಿ ದ್ವಿಃ - ಸ್ಯು - ಶ್ಚತುಸ್ತ್ರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 3)
ಸುವರ್ಗಾಯ ವಾ ಏತೇ ಲೋಕಾಯ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಯದೃತುಗ್ರಹಾ ಜ್ಯೋತಿ-ರಿನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನ-ಮೃತುಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಜ್ಯೋತಿ-ರೇವಾ-ಽಸ್ಮಾ ಉಪರಿಷ್ಟಾ-ದ್ದಧಾತಿ ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯಾ-ಽನುಖ್ಯಾತ್ಯಾ ಓಜೋಭೃತೌ ವಾ ಏತೌ ದೇವಾನಾಂ-ಯಁದಿನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನೋ ಗೃಹ್ಯತ ಓಜ ಏವಾವ ರುನ್ಧೇ ವೈಶ್ವದೇವಗ್ಂ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವೈಶ್ವದೇವ್ಯೋ ವೈ ಪ್ರಜಾ ಅಸಾವಾದಿತ್ಯ-ಶ್ಶುಕ್ರೋ ಯ-ದ್ವೈಶ್ವದೇವಗ್ಂ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ತಸ್ಮಾ-ದಸಾ-ವಾದಿತ್ಯ- [ತಸ್ಮಾ-ದಸಾ-ವಾದಿತ್ಯಃ, ಸರ್ವಾಃ] 13
-ಸ್ಸರ್ವಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರತ್ಯಙ್ಙುದೇತಿ ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸರ್ವ ಏವ ಮನ್ಯತೇ ಮಾ-ಮ್ಪ್ರತ್ಯುದಗಾದಿತಿ ವೈಶ್ವದೇವಗ್ಂ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವೈಶ್ವದೇವ್ಯೋ ವೈ ಪ್ರಜಾಸ್ತೇಜಃ ಶುಕ್ರೋ ಯ-ದ್ವೈಶ್ವದೇವಗ್ಂ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರಜಾಸ್ವೇವ ತೇಜೋ ದಧಾತಿ ॥ 14 ॥
(ತಸ್ಮಾದಸಾವಾದಿತ್ಯ - ಸ್ತ್ರಿಗ್ಂಶಚ್ಚ) (ಅ. 4)
ಇನ್ದ್ರೋ ಮರುದ್ಭಿ-ಸ್ಸಾಂವಿಁದ್ಯೇನ ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನೇ ಸವನೇ ವೃತ್ರಮಹನ್. ಯನ್ಮಾದ್ಧ್ಯನ್ದಿನೇ ಸವನೇ ಮರುತ್ವತೀಯಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ವಾರ್ತ್ರಘ್ನಾ ಏವ ತೇ ಯಜಮಾನಸ್ಯ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ತಸ್ಯ ವೃತ್ರ-ಞ್ಜಘ್ನುಷ ಋತವೋ-ಽಮುಹ್ಯನ್ಥ್ಸ ಋತುಪಾತ್ರೇಣ ಮರುತ್ವತೀಯಾನಗೃಹ್ಣಾ-ತ್ತತೋ ವೈ ಸ ಋತೂ-ನ್ಪ್ರಾಜಾನಾ-ದ್ಯದೃತುಪಾತ್ರೇಣ ಮರುತ್ವತೀಯಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತ ಋತೂನಾ-ಮ್ಪ್ರಜ್ಞಾತ್ಯೈ ವಜ್ರಂ-ವಾಁ ಏತಂ-ಯಁಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾಯ ಪ್ರ ಹರತಿ ಯನ್ಮರುತ್ವತೀಯಾ ಉದೇವ ಪ್ರಥಮೇನ [ಉದೇವ ಪ್ರಥಮೇನ, ಯಚ್ಛತಿ ಪ್ರ ಹರತಿ] 15
ಯಚ್ಛತಿ ಪ್ರ ಹರತಿ ದ್ವಿತೀಯೇನ ಸ್ತೃಣುತೇ ತೃತೀಯೇನಾ-ಽಽಯುಧಂ-ವಾಁ ಏತ-ದ್ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸಗ್ಗ್ ಸ್ಕುರುತೇ ಯನ್ಮರುತ್ವತೀಯಾ ಧನುರೇವ ಪ್ರಥಮೋ ಜ್ಯಾ ದ್ವಿತೀಯ ಇಷುಸ್ತೃತೀಯಃ ಪ್ರತ್ಯೇವ ಪ್ರಥಮೇನ ಧತ್ತೇ ವಿಸೃಜತಿ ದ್ವಿತೀಯೇನ ವಿದ್ಧ್ಯತಿ ತೃತೀಯೇನೇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಗ್ಂ ಹತ್ವಾ ಪರಾ-ಮ್ಪರಾವತ-ಮಗಚ್ಛ-ದಪಾರಾಧಮಿತಿ ಮನ್ಯಮಾನ-ಸ್ಸ ಹರಿತೋ-ಽಭವ-ಥ್ಸ ಏತಾ-ನ್ಮರುತ್ವತೀಯಾ-ನಾತ್ಮಸ್ಪರಣಾ-ನಪಶ್ಯ-ತ್ತಾನಗೃಹ್ಣೀತ [ ] 16
ಪ್ರಾಣಮೇವ ಪ್ರಥಮೇನಾ-ಸ್ಪೃಣುತಾಪಾನ-ನ್ದ್ವಿತೀಯೇನಾ-ಽಽತ್ಮಾನ-ನ್ತೃತೀಯೇನಾ-ಽಽತ್ಮಸ್ಪರಣಾ ವಾ ಏತೇ ಯಜಮಾನಸ್ಯ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ಯನ್ಮರುತ್ವತೀಯಾಃ ಪ್ರಾಣಮೇವ ಪ್ರಥಮೇನ ಸ್ಪೃಣುತೇ-ಽಪಾನ-ನ್ದ್ವಿತೀಯೇನಾ-ಽಽತ್ಮಾನ-ನ್ತೃತೀಯೇನೇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹ-ನ್ತ-ನ್ದೇವಾ ಅಬ್ರುವ-ನ್ಮಹಾನ್. ವಾ ಅಯಮಭೂದ್ಯೋ ವೃತ್ರಮವಧೀದಿತಿ ತನ್ಮಹೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಮಹೇನ್ದ್ರತ್ವಗ್ಂ ಸ ಏತ-ಮ್ಮಾಹೇನ್ದ್ರ-ಮುದ್ಧಾರ-ಮುದಹರತ ವೃತ್ರಗ್ಂ ಹತ್ವಾ-ಽನ್ಯಾಸು ದೇವತಾಸ್ವ ಧಿ ಯನ್ಮಾಹೇನ್ದ್ರೋ ಗೃಹ್ಯತ ಉದ್ಧಾರಮೇವ ತಂ-ಯಁಜಮಾನ ಉದ್ಧರತೇ-ಽನ್ಯಾಸು ಪ್ರಜಾಸ್ವಧಿ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯಜಮಾನದೇವತ್ಯೋ ವೈ ಮಾಹೇನ್ದ್ರಸ್ತೇಜಃ ಶುಕ್ರೋ ಯನ್ಮಾಹೇನ್ದ್ರಗ್ಂ ಶುಕ್ರಪಾತ್ರೇಣ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯಜಮಾನ ಏವ ತೇಜೋ ದಧಾತಿ ॥ 17 ॥
(ಪ್ರಥಮೇನಾ - ಗೃಹ್ಣೀತ - ದೇವತಾಸ್ವ - ಷ್ಟಾವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 5)
ಅದಿತಿಃ ಪುತ್ರಕಾಮಾ ಸಾದ್ಧ್ಯೇಭ್ಯೋ ದೇವೇಭ್ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮೌದನಮಪಚ-ತ್ತಸ್ಯಾ ಉಚ್ಛೇಷಣಮದದುಸ್ತ-ತ್ಪ್ರಾ-ಽಽಶ್ಞಾ-ಥ್ಸಾ ರೇತೋ-ಽಧತ್ತ ತಸ್ಯೈ ಚತ್ವಾರ ಆದಿತ್ಯಾ ಅಜಾಯನ್ತ ಸಾ ದ್ವಿತೀಯಮಪಚ-ಥ್ಸಾ-ಽಮನ್ಯತೋಚ್ಛೇಷಣಾನ್ಮ ಇಮೇ-ಽಜ್ಞತ ಯದಗ್ರೇ ಪ್ರಾಶಿಷ್ಯಾಮೀತೋ ಮೇ ವಸೀಯಾಗ್ಂಸೋ ಜನಿಷ್ಯನ್ತ ಇತಿ ಸಾ-ಽಗ್ರೇ ಪ್ರಾ-ಽಽಶ್ಞಾ-ಥ್ಸಾ ರೇತೋ-ಽಧತ್ತ ತಸ್ಯೈ ವ್ಯೃದ್ಧಮಾಣ್ಡಮಜಾಯತ ಸಾ-ಽಽದಿತ್ಯೇಭ್ಯ ಏವ [ ] 18
ತೃತೀಯಮಪಚ-ದ್ಭೋಗಾಯ ಮ ಇದಗ್ಗ್ ಶ್ರಾನ್ತಮಸ್ತ್ವಿತಿ ತೇ-ಽಬ್ರುವನ್ ವರಂ-ವೃಁಣಾಮಹೈ ಯೋ-ಽತೋ ಜಾಯಾತಾ ಅಸ್ಮಾಕಗ್ಂ ಸ ಏಕೋ-ಽಸದ್ಯೋ-ಽಸ್ಯ ಪ್ರಜಾಯಾಮೃದ್ಧ್ಯಾತಾ ಅಸ್ಮಾಕ-ಮ್ಭೋಗಾಯ ಭವಾದಿತಿ ತತೋ ವಿವಸ್ವಾನಾದಿತ್ಯೋ ಽಜಾಯತ ತಸ್ಯ ವಾ ಇಯ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಯನ್ಮನುಷ್ಯಾಸ್ತಾಸ್ವೇಕ ಏವರ್ಧೋ ಯೋ ಯಜತೇ ಸ ದೇವಾನಾ-ಮ್ಭೋಗಾಯ ಭವತಿ ದೇವಾ ವೈ ಯಜ್ಞಾ- [ಯಜ್ಞಾತ್, ರುದ್ರ-ಮನ್ತ-] 19
-ದ್ರುದ್ರ-ಮನ್ತ-ರಾಯನ್-ಥ್ಸ ಆದಿತ್ಯಾನನ್ವಾಕ್ರಮತ ತೇ ದ್ವಿದೇವತ್ಯಾ-ನ್ಪ್ರಾಪದ್ಯನ್ತ ತಾ-ನ್ನ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಾಯಚ್ಛ-ನ್ತಸ್ಮಾದಪಿ ವದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಪ್ರಪನ್ನ-ನ್ನ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಯಚ್ಛನ್ತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವಿದೇವತ್ಯೇಭ್ಯ ಆದಿತ್ಯೋ ನಿರ್ಗೃಹ್ಯತೇ ಯದುಚ್ಛೇಷಣಾ-ದಜಾಯನ್ತ ತಸ್ಮಾ-ದುಚ್ಛೇಷಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಯತೇ ತಿಸೃಭಿರ್-ಋಗ್ಭಿರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಮಾತಾ ಪಿತಾ ಪುತ್ರಸ್ತದೇವ ತನ್ಮಿಥುನ-ಮುಲ್ಬ-ಙ್ಗರ್ಭೋ ಜರಾಯು ತದೇವ ತ- [ತದೇವ ತತ್, ಮಿಥುನ-ಮ್ಪಶವೋ] 20
-ನ್ಮಿಥುನ-ಮ್ಪಶವೋ ವಾ ಏತೇ ಯದಾದಿತ್ಯ ಊರ್ಗ್ದಧಿ ದದ್ಧ್ನಾ ಮದ್ಧ್ಯತ-ಶ್ಶ್ರೀಣಾತ್ಯೂರ್ಜಮೇವ ಪಶೂನಾ-ಮ್ಮದ್ಧ್ಯತೋ ದಧಾತಿ ಶೃತಾತಙ್ಕ್ಯೇನ ಮೇದ್ಧ್ಯತ್ವಾಯ ತಸ್ಮಾದಾಮಾ ಪಕ್ವ-ನ್ದುಹೇ ಪಶವೋ ವಾ ಏತೇ ಯದಾದಿತ್ಯಃ ಪರಿಶ್ರಿತ್ಯ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರತಿರುದ್ಧ್ಯೈವಾ-ಽಸ್ಮೈ ಪಶೂ-ನ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪಶವೋ ವಾ ಏತೇ ಯದಾದಿತ್ಯ ಏಷ ರುದ್ರೋ ಯದಗ್ನಿಃ ಪರಿಶ್ರಿತ್ಯ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ರುದ್ರಾದೇವ ಪಶೂ-ನನ್ತ-ರ್ದಧಾ- [-ನನ್ತ-ರ್ದಧಾತಿ, ಏಷ ವೈ] 21
-ತ್ಯೇಷ ವೈ ವಿವಸ್ವಾನಾದಿತ್ಯೋ ಯದುಪಾಗ್ಂ ಶುಸವನ-ಸ್ಸ ಏತಮೇವ ಸೋಮಪೀಥ-ಮ್ಪರಿ ಶಯ ಆ ತೃತೀಯಸವನಾ-ದ್ವಿವಸ್ವ ಆದಿತ್ಯೈಷ ತೇ ಸೋಮಪೀಥ ಇತ್ಯಾಹ ವಿವಸ್ವನ್ತ-ಮೇವಾ-ಽಽದಿತ್ಯಗ್ಂ ಸೋಮಪೀಥೇನ ಸಮರ್ಧಯತಿ ಯಾ ದಿವ್ಯಾ ವೃಷ್ಟಿಸ್ತಯಾ ತ್ವಾ ಶ್ರೀಣಾಮೀತಿ ವೃಷ್ಟಿಕಾಮಸ್ಯ ಶ್ರೀಣೀಯಾ-ದ್ವೃಷ್ಟಿಮೇವಾವ ರುನ್ಧೇ ಯದಿ ತಾಜ-ಕ್ಪ್ರಸ್ಕನ್ದೇ-ದ್ವರ್ಷುಕಃ ಪರ್ಜನ್ಯಃ ಸ್ಯಾದ್ಯದಿ ಚಿರಮವರ್ಷುಕೋ ನ ಸಾದಯತ್ಯಸನ್ನಾದ್ಧಿ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ನಾನು ವಷ-ಟ್ಕರೋತಿ ಯದನುವಷಟ್ಕುರ್ಯಾ--ದ್ರುದ್ರ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನ್ವವಸೃಜೇನ್ನ ಹುತ್ವಾನ್ವೀಕ್ಷೇತ ಯದನ್ವೀಕ್ಷೇತ ಚಕ್ಷುರಸ್ಯ ಪ್ರಮಾಯುಕಗ್ಗ್ ಸ್ಯಾ-ತ್ತಸ್ಮಾನ್ನಾನ್ವೀಕ್ಷ್ಯಃ ॥ 22 ॥
(ಏವ - ಯಜ್ಞಾ - ಜ್ಜರಾಯು ತದೇವ ತದ - ನ್ತರ್ದಧಾತಿ - ನ - ಸಪ್ತವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 6)
ಅನ್ತರ್ಯಾಮಪಾತ್ರೇಣ ಸಾವಿತ್ರ-ಮಾಗ್ರಯಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಏಷ ಯದಾಗ್ರಯಣಃ ಪ್ರಜಾನಾ-ಮ್ಪ್ರಜನನಾಯ ನ ಸಾದಯತ್ಯಸನ್ನಾದ್ಧಿ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ನಾನು ವಷ-ಟ್ಕರೋತಿ ಯದನುವಷಟ್ಕುರ್ಯಾ-ದ್ರುದ್ರ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನ್ವವಸೃಜೇ-ದೇಷ ವೈ ಗಾಯತ್ರೋ ದೇವಾನಾಂ-ಯಁ-ಥ್ಸವಿತೈಷ ಗಾಯತ್ರಿಯೈ ಲೋಕೇ ಗೃಹ್ಯತೇ ಯದಾಗ್ರಯಣೋ ಯದನ್ತರ್ಯಾಮಪಾತ್ರೇಣ ಸಾವಿತ್ರ-ಮಾಗ್ರಯಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಸ್ವಾ-ದೇವೈನಂ-ಯೋಁನೇ-ರ್ನಿರ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವಿಶ್ವೇ [ವಿಶ್ವೇ, ದೇವಾ-ಸ್ತೃತೀಯಗ್ಂ] 23
ದೇವಾ-ಸ್ತೃತೀಯಗ್ಂ ಸವನ-ನ್ನೋದಯಚ್ಛ-ನ್ತೇ ಸವಿತಾರ-ಮ್ಪ್ರಾತಸ್ಸವನಭಾಗಗ್ಂ ಸನ್ತ-ನ್ತೃತೀಯಸವನಮಭಿ ಪರ್ಯಣಯ-ನ್ತತೋ ವೈ ತೇ ತೃತೀಯಗ್ಂ ಸವನ-ಮುದಯಚ್ಛನ್. ಯ-ತ್ತೃತೀಯಸವನೇ ಸಾವಿತ್ರೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ತೃತೀಯಸ್ಯ ಸವನಸ್ಯೋದ್ಯತ್ಯೈ ಸವಿತೃಪಾತ್ರೇಣ ವೈಶ್ವದೇವ-ಙ್ಕಲಶಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವೈಶ್ವದೇವ್ಯೋ ವೈ ಪ್ರಜಾ ವೈಶ್ವದೇವಃ ಕಲಶಃ ಸವಿತಾ ಪ್ರಸವಾನಾಮೀಶೇ ಯ-ಥ್ಸವಿತೃಪಾತ್ರೇಣ ವೈಶ್ವದೇವ-ಙ್ಕಲಶಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಸವಿತೃಪ್ರಸೂತ ಏವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ [ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ, ಜನಯತಿ ಸೋಮೇ ಸೋಮಮಭಿ] 24
ಜನಯತಿ ಸೋಮೇ ಸೋಮಮಭಿ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ರೇತ ಏವ ತ-ದ್ದಧಾತಿ ಸುಶರ್ಮಾ-ಽಸಿ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಇತ್ಯಾಹ ಸೋಮೇ ಹಿ ಸೋಮಮಭಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ್ಯಾ ಏತಸ್ಮಿನ್ ವಾ ಅಪಿ ಗ್ರಹೇ ಮನುಷ್ಯೇಭ್ಯೋ ದೇವೇಭ್ಯಃ ಪಿತೃಭ್ಯಃ ಕ್ರಿಯತೇ ಸುಶರ್ಮಾ-ಽಸಿ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಇತ್ಯಾಹ ಮನುಷ್ಯೇಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತಿ ಬೃಹದಿತ್ಯಾಹ ದೇವೇಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತಿ ನಮ ಇತ್ಯಾಹ ಪಿತೃಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತ್ಯೇ ತಾವತೀ ರ್ವೈ ದೇವತಾಸ್ತಾಭ್ಯ ಏವೈನಗ್ಂ ಸರ್ವಾಭ್ಯೋ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯೇಷ ತೇ ಯೋನಿರ್ವಿಶ್ವೇಭ್ಯಸ್ತ್ವಾ ದೇವೇಭ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ ವೈಶ್ವದೇವೋ ಹ್ಯೇಷಃ ॥ 25 ॥
(ವಿಶ್ವೇ - ಪ್ರ - ಪಿತೃಭ್ಯ ಏವೈತೇನ ಕರೋತ್ಯೇ - ಕಾನ್ನವಿಗ್ಂಶತಿಶ್ಚ) (ಅ. 7)
ಪ್ರಾಣೋ ವಾ ಏಷ ಯದುಪಾಗ್ಂಶು-ರ್ಯದುಪಾಗ್ಂಶುಪಾತ್ರೇಣ ಪ್ರಥಮಶ್ಚೋತ್ತಮಶ್ಚ ಗ್ರಹೌ ಗೃಹ್ಯೇತೇ ಪ್ರಾಣಮೇವಾನು ಪ್ರಯನ್ತಿ ಪ್ರಾಣಮನೂದ್ಯನ್ತಿ ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಏಷ ಯದಾಗ್ರಯಣಃ ಪ್ರಾಣ ಉಪಾಗ್ಂಶುಃ ಪತ್ನೀಃ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜನಯನ್ತಿ ಯದುಪಾಗ್ಂಶುಪಾತ್ರೇಣ ಪಾತ್ನೀವತಮಾಗ್ರಯಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರಜಾನಾ-ಮ್ಪ್ರಜನನಾಯ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪ್ರಾಣ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನು ಪ್ರ ಜಾಯನ್ತೇ ದೇವಾ ವಾ ಇತ ಇತಃ ಪತ್ನೀ-ಸ್ಸುವರ್ಗಂ- [ಪತ್ನೀ-ಸ್ಸುವರ್ಗಮ್, ಲೋಕ-ಮಜಿಗಾಗ್ಂಸ-ನ್ತೇ] 26
-ಁಲೋಕ-ಮಜಿಗಾಗ್ಂಸ-ನ್ತೇ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ನ್ನ ಪ್ರಾಜಾನ-ನ್ತ ಏತ-ಮ್ಪಾತ್ನೀವತಮಪಶ್ಯ-ನ್ತಮಗೃಹ್ಣತ ತತೋ ವೈ ತೇ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಮ್ಪ್ರಾಜಾನನ್. ಯ-ತ್ಪಾತ್ನೀವತೋ ಗೃಹ್ಯತೇ ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞಾತ್ಯೈ ಸ ಸೋಮೋ ನಾತಿಷ್ಠತ ಸ್ತ್ರೀಭ್ಯೋ ಗೃಹ್ಯಮಾಣಸ್ತ-ಙ್ಘೃತಂ-ವಁಜ್ರ-ಙ್ಕೃತ್ವಾ-ಽಘ್ನ-ನ್ತ-ನ್ನಿರಿನ್ದ್ರಿಯ-ಮ್ಭೂತಮಗೃಹ್ಣ-ನ್ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸ್ತ್ರಿಯೋ ನಿರಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಅದಾಯಾದೀರಪಿ ಪಾಪಾ-ತ್ಪುಗ್ಂಸ ಉಪಸ್ತಿತರಂ- [ಉಪಸ್ತಿತರಮ್, ವದನ್ತಿ ಯ-ದ್ಘೃತೇನ] 27
-ಁವದನ್ತಿ ಯ-ದ್ಘೃತೇನ ಪಾತ್ನೀವತಗ್ಗ್ ಶ್ರೀಣಾತಿ ವಜ್ರೇಣೈವೈನಂ-ವಁಶೇ ಕೃತ್ವಾ ಗೃಹ್ಣಾ-ತ್ಯುಪಯಾಮಗೃಹೀತೋ-ಽಸೀತ್ಯಾಹೇಯಂ-ವಾಁ ಉಪಯಾಮ-ಸ್ತಸ್ಮಾದಿಮಾ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನು ಪ್ರ ಜಾಯನ್ತೇ ಬೃಹಸ್ಪತಿಸುತಸ್ಯ ತ ಇತ್ಯಾಹ ಬ್ರಹ್ಮ ವೈ ದೇವಾನಾ-ಮ್ಬೃಹಸ್ಪತಿ-ರ್ಬ್ರಹ್ಮಣೈವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜನಯತೀನ್ದೋ ಇತ್ಯಾಹ ರೇತೋ ವಾ ಇನ್ದೂ ರೇತ ಏವ ತ-ದ್ದಧಾತೀನ್ದ್ರಿಯಾವ ಇ- [ಇತಿ, ಆಹ ಪ್ರಜಾ] 28
-ತ್ಯಾಹ ಪ್ರಜಾ ವಾ ಇನ್ದ್ರಿಯ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಏವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರ ಜನಯತ್ಯಗ್ನಾ(3) ಇತ್ಯಾಹಾಗ್ನಿರ್ವೈ ರೇತೋಧಾಃ ಪತ್ನೀವ ಇತ್ಯಾಹ ಮಿಥುನತ್ವಾಯ ಸಜೂರ್ದೇವೇನ ತ್ವಷ್ಟ್ರಾ ಸೋಮ-ಮ್ಪಿಬೇತ್ಯಾಹ ತ್ವಷ್ಟಾ ವೈ ಪಶೂನಾ-ಮ್ಮಿಥುನಾನಾಗ್ಂ ರೂಪಕೃ-ದ್ರೂಪಮೇವ ಪಶುಷು ದಧಾತಿ ದೇವಾ ವೈ ತ್ವಷ್ಟಾರಮಜಿಘಾಗ್ಂಸನ್-ಥ್ಸ ಪತ್ನೀಃ ಪ್ರಾಪದ್ಯತ ತ-ನ್ನ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಾ-ಽಯಚ್ಛ-ನ್ತಸ್ಮಾದಪಿ [ಪ್ರಾ-ಽಯಚ್ಛ-ನ್ತಸ್ಮಾದಪಿ, ವದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಪ್ರಪನ್ನ-] 29
ವದ್ಧ್ಯ-ಮ್ಪ್ರಪನ್ನ-ನ್ನ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಯಚ್ಛನ್ತಿ ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪಾತ್ನೀವತೇ ತ್ವಷ್ಟ್ರೇ-ಽಪಿ ಗೃಹ್ಯತೇ ನ ಸಾದಯತ್ಯಸನ್ನಾದ್ಧಿ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಜಾಯನ್ತೇ ನಾನು ವಷ-ಟ್ಕರೋತಿ ಯದನುವಷ-ಟ್ಕುರ್ಯಾ-ದ್ರುದ್ರ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನ್ವವಸೃಜೇ-ದ್ಯನ್ನಾ-ಽನುವಷಟ್ಕುರ್ಯಾ-ದಶಾನ್ತ-ಮಗ್ನೀ-ಥ್ಸೋಮ-ಮ್ಭಕ್ಷಯೇ-ದುಪಾಗ್ಶ್ವನು ವಷ-ಟ್ಕರೋತಿ ನ ರುದ್ರ-ಮ್ಪ್ರಜಾ ಅನ್ವವಸೃಜತಿ ಶಾನ್ತಮಗ್ನೀ-ಥ್ಸೋಮ-ಮ್ಭಕ್ಷಯತ್ಯಗ್ನೀ-ನ್ನೇಷ್ಟು-ರುಪಸ್ಥಮಾ ಸೀದ [ಸೀದ, ನೇಷ್ಟಃ ಪತ್ನೀ-] 30
ನೇಷ್ಟಃ ಪತ್ನೀ-ಮುದಾನಯೇತ್ಯಾಹಾ-ಗ್ನೀದೇವ ನೇಷ್ಟರಿ ರೇತೋ ದಧಾತಿ ನೇಷ್ಟಾ ಪತ್ನಿಯಾಮು-ದ್ಗಾತ್ರಾ ಸ-ಙ್ಖ್ಯಾಪಯತಿ ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ವಾ ಏಷ ಯದುದ್ಗಾತಾ ಪ್ರಜಾನಾ-ಮ್ಪ್ರಜನನಾಯಾಪ ಉಪ ಪ್ರ ವರ್ತಯತಿ ರೇತ ಏವ ತ-ಥ್ಸಿಞ್ಚತ್ಯೂರುಣೋಪ ಪ್ರ ವರ್ತಯತ್ಯೂರುಣಾ ಹಿ ರೇತಃ ಸಿಚ್ಯತೇ ನಗ್ನ-ಙ್ಕೃತ್ಯೋ-ರುಮುಪ ಪ್ರ ವರ್ತಯತಿ ಯದಾ ಹಿ ನಗ್ನ ಊರುರ್ಭವತ್ಯಥ ಮಿಥುನೀ ಭವತೋ-ಽಥ ರೇತಃ ಸಿಚ್ಯತೇ-ಽಥ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರ ಜಾಯನ್ತೇ ॥ 31 ॥
(ಪತ್ನೀ-ಸ್ಸುವರ್ಗ - ಮುಪಸ್ತಿತರ - ಮಿನ್ದ್ರಿಯಾವ ಇತ್ಯ - ಪಿ - ಸೀದ - ಮಿಥುನ್ಯ - ಷ್ಟೌ ಚ) (ಅ. 8)
ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹ-ನ್ತಸ್ಯ ಶೀರ್ಷಕಪಾಲ-ಮುದೌಬ್ಜ-ಥ್ಸ ದ್ರೋಣಕಲಶೋ-ಽಭವ-ತ್ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸೋಮ-ಸ್ಸಮಸ್ರವ-ಥ್ಸ ಹಾರಿಯೋಜನೋ-ಽಭವ-ತ್ತಂ-ವ್ಯಁಚಿಕಿಥ್ಸ-ಜ್ಜುಹವಾನೀ(3) ಮಾ ಹೌಷಾ(3)-ಮಿತಿ ಸೋ-ಽಮನ್ಯತ ಯದ್ಧೋಷ್ಯಾಮ್ಯಾಮಗ್ಂ ಹೋಷ್ಯಾಮಿ ಯನ್ನ ಹೋಷ್ಯಾಮಿ ಯಜ್ಞವೇಶಸ-ಙ್ಕರಿಷ್ಯಾಮೀತಿ ತಮದ್ಧ್ರಿಯತ ಹೋತುಗ್ಂ ಸೋ-ಽಗ್ನಿ-ರಬ್ರವೀನ್ನ ಮಯ್ಯಾಮಗ್ಂ ಹೋಷ್ಯಸೀತಿ ತ-ನ್ಧಾನಾಭಿ-ರಶ್ರೀಣಾ- [-ರಶ್ರೀಣಾತ್, ತಗ್ಂ ಶೃತ-] 32
-ತ್ತಗ್ಂ ಶೃತ-ಮ್ಭೂತ-ಮಜುಹೋದ್ಯ-ದ್ಧಾನಾಭಿರ್-ಹಾರಿಯೋಜನಗ್ಗ್ ಶ್ರೀಣಾತಿ ಶೃತತ್ವಾಯ ಶೃತ-ಮೇವೈನ-ಮ್ಭೂತ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ಬಹ್ವೀಭಿಃ ಶ್ರೀಣಾತ್ಯೇತಾವತೀ-ರೇವಾಸ್ಯಾ-ಮುಷ್ಮಿನ್ ಁಲೋಕೇ ಕಾಮದುಘಾ ಭವನ್ತ್ಯಥೋ ಖಲ್ವಾಹುರೇತಾ ವಾ ಇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಪೃಶ್ಞಯಃ ಕಾಮದುಘಾ ಯದ್ಧಾರಿಯೋಜನೀರಿತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ಬಹ್ವೀಭಿಃ ಶ್ರೀಣೀಯಾದೃಖ್ಸಾಮೇ ವಾ ಇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಹರೀ ಸೋಮಪಾನೌ ತಯೋಃ ಪರಿಧಯ ಆಧಾನಂ-ಯಁದಪ್ರಹೃತ್ಯ ಪರಿಧೀ-ಞ್ಜುಹುಯಾ-ದನ್ತರಾಧಾನಾಭ್ಯಾ- [-ದನ್ತರಾಧಾನಾಭ್ಯಾಮ್, ಘಾಸ-ಮ್ಪ್ರ] 33
-ಙ್ಘಾಸ-ಮ್ಪ್ರ ಯಚ್ಛೇ-ತ್ಪ್ರಹೃತ್ಯ ಪರಿಧೀಞ್ಜುಹೋತಿ ನಿರಾಧಾನಾಭ್ಯಾ-ಮೇವ ಘಾಸ-ಮ್ಪ್ರ ಯಚ್ಛತ್ಯುನ್ನೇತಾ ಜುಹೋತಿ ಯಾತಯಾಮೇವ ಹ್ಯೇತರ್ಹ್ಯದ್ಧ್ವರ್ಯು-ಸ್ಸ್ವಗಾಕೃತೋ ಯ-ದದ್ಧ್ವರ್ಯು-ರ್ಜುಹುಯಾ-ದ್ಯಥಾ ವಿಮುಕ್ತ-ಮ್ಪುನರ್ಯುನಕ್ತಿ ತಾದೃಗೇವ ತಚ್ಛೀರ್ಷ-ನ್ನಧಿನಿಧಾಯ ಜುಹೋತಿ ಶೀರ್ಷತೋ ಹಿ ಸ ಸಮಭವ-ದ್ವಿಕ್ರಮ್ಯ ಜುಹೋತಿ ವಿಕ್ರಮ್ಯ ಹೀನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹನ್-ಥ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ಪಶವೋ ವೈ ಹಾರಿಯೋಜನೀರ್ಯ-ಥ್ಸಭಿನ್ನ್ದ್ಯಾ-ದಲ್ಪಾ [-ದಲ್ಪಾಃ, ಏನ-ಮ್ಪಶವೋ] 34
ಏನ-ಮ್ಪಶವೋ ಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪತಿಷ್ಠೇರನ್. ಯನ್ನ ಸಭಿನ್ನ್ದ್ಯಾ-ದ್ಬಹವ ಏನ-ಮ್ಪಶವೋ-ಽಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪ ತಿಷ್ಠೇರ-ನ್ಮನಸಾ ಸ-ಮ್ಬಾಧತ ಉಭಯ-ಙ್ಕರೋತಿ ಬಹವ ಏವೈನ-ಮ್ಪಶವೋ ಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪ ತಿಷ್ಠನ್ತ ಉನ್ನೇತರ್ಯುಪಹವ-ಮಿಚ್ಛನ್ತೇ ಯ ಏವ ತತ್ರ ಸೋಮಪೀಥಸ್ತ-ಮೇವಾವ ರುನ್ಧತ ಉತ್ತರವೇದ್ಯಾ-ನ್ನಿವಪತಿ ಪಶವೋ ವಾ ಉತ್ತರವೇದಿಃ ಪಶವೋ ಹಾರಿಯೋಜನೀಃ ಪಶುಷ್ವೇವ ಪಶೂ-ನ್ಪ್ರತಿ ಷ್ಠಾಪಯನ್ತಿ ॥ 35 ॥
(ಅಶ್ರೀಣಾ - ದನ್ತರಾಧಾನಾಭ್ಯಾ - ಮಲ್ಪಾಃ - ಸ್ಥಾಪಯನ್ತಿ) (ಅ. 9)
ಗ್ರಹಾನ್. ವಾ ಅನು ಪ್ರಜಾಃ ಪಶವಃ ಪ್ರ ಜಾಯನ್ತ ಉಪಾಗ್ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾ-ಮಾವಜಾವಯಃ ಶುಕ್ರಾಮನ್ಥಿನೌ ಪುರುಷಾ ಋತುಗ್ರಹಾ-ನೇಕಶಫಾ ಆದಿತ್ಯಗ್ರಹ-ಙ್ಗಾವ ಆದಿತ್ಯಗ್ರಹೋ ಭೂಯಿಷ್ಠಾಭಿರ್-ಋಗ್ಭಿರ್ಗೃಹ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾ-ದ್ಗಾವಃ ಪಶೂನಾ-ಮ್ಭೂಯಿಷ್ಠಾ ಯ-ತ್ತ್ರಿರುಪಾಗ್ಂ ಶುಗ್ಂ ಹಸ್ತೇನ ವಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ತಸ್ಮಾ-ದ್ದ್ವೌ ತ್ರೀನಜಾ ಜನಯತ್ಯಥಾವಯೋ ಭೂಯಸೀಃ ಪಿತಾ ವಾ ಏಷ ಯದಾಗ್ರಯಣಃ ಪುತ್ರಃ ಕಲಶೋ ಯದಾಗ್ರಯಣ ಉಪದಸ್ಯೇ-ತ್ಕಲಶಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾ-ದ್ಯಥಾ ಪಿತಾ [ ] 36
ಪುತ್ರ-ಙ್ಕ್ಷಿತ ಉಪಧಾವತಿ ತಾದೃಗೇವ ತದ್ಯ-ತ್ಕಲಶ ಉಪದಸ್ಯೇ-ದಾಗ್ರಯಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾ-ದ್ಯಥಾ ಪುತ್ರಃ ಪಿತರ-ಙ್ಕ್ಷಿತ ಉಪಧಾವತಿ ತಾದೃಗೇವ ತದಾತ್ಮಾ ವಾ ಏಷ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯದಾಗ್ರಯಣೋ ಯದ್ಗ್ರಹೋ ವಾ ಕಲಶೋ ವೋಪದಸ್ಯೇ-ದಾಗ್ರಯಣಾ-ದ್ಗೃಹ್ಣೀಯಾದಾತ್ಮನ ಏವಾಧಿ ಯಜ್ಞ-ನ್ನಿಷ್ಕರೋತ್ಯವಿಜ್ಞಾತೋ ವಾ ಏಷ ಗೃಹ್ಯತೇ ಯದಾಗ್ರಯಣ-ಸ್ಸ್ಥಾಲ್ಯಾ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ವಾಯವ್ಯೇನ ಜುಹೋತಿ ತಸ್ಮಾ- [ತಸ್ಮಾತ್, ಗರ್ಭೇಣಾ ಽವಿಜ್ಞಾತೇನ] 37
-ದ್ಗರ್ಭೇಣಾ ಽವಿಜ್ಞಾತೇನ ಬ್ರಹ್ಮಹಾ ಽವಭೃಥಮವ ಯನ್ತಿ ಪರಾ ಸ್ಥಾಲೀರಸ್ಯನ್ತ್ಯು-ದ್ವಾಯವ್ಯಾನಿ ಹರನ್ತಿ ತಸ್ಮಾ-ಥ್ಸ್ತ್ರಿಯ-ಞ್ಜಾತಾ-ಮ್ಪರಾ-ಽಸ್ಯನ್ತ್ಯು-ತ್ಪುಮಾಗ್ಂ ಸಗ್ಂ ಹರನ್ತಿ ಯ-ತ್ಪುರೋರುಚಮಾಹ ಯಥಾ ವಸ್ಯಸ ಆಹರತಿ ತಾದೃಗೇವ ತ-ದ್ಯ-ದ್ಗ್ರಹ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಯಥಾ ವಸ್ಯಸ ಆಹೃತ್ಯ ಪ್ರಾ-ಽಽಹ ತಾದೃಗೇವ ತ-ದ್ಯ-ಥ್ಸಾದಯತಿ ಯಥಾ ವಸ್ಯಸ ಉಪನಿಧಾಯಾ-ಪಕ್ರಾಮತಿ ತಾದೃಗೇವ ತ-ದ್ಯ ದ್ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಸಾಮ್ನಾ ಯಜುಷಾ ಕ್ರಿಯತೇ ಶಿಥಿಲ-ನ್ತ-ದ್ಯದೃಚಾ ತ-ದ್ದೃಢ-ಮ್ಪುರಸ್ತಾದುಪಯಾಮಾ ಯಜುಷಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತ ಉಪರಿಷ್ಟಾ-ದುಪಯಾಮಾ ಋಚಾ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಧೃತ್ಯೈ ॥ 38 ॥
(ಯಥಾ ಪಿತಾ-ತಸ್ಮಾ-ದಪಕ್ರಾಮತಿ ತಾದೃಗೇವ ತ-ದ್ಯ-ದಷ್ಟಾ ದಶ ಚ) (ಅ. 10)
ಪ್ರಾನ್ಯಾನಿ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಯುಜ್ಯನ್ತೇ ನಾನ್ಯಾನಿ ಯಾನಿ ಪರಾಚೀನಾನಿ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ-ಽಮುಮೇವ ತೈರ್ಲೋಕಮಭಿ ಜಯತಿ ಪರಾಙಿವ ಹ್ಯಸೌ ಲೋಕೋ ಯಾನಿ ಪುನಃ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತ ಇಮಮೇವ ತೈರ್ಲೋಕಮಭಿ ಜಯತಿ ಪುನಃಪುನ-ರಿವ ಹ್ಯಯಂ-ಲೋಁಕಃ ಪ್ರಾನ್ಯಾನಿ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಯುಜ್ಯನ್ತೇ ನಾನ್ಯಾನಿ ಯಾನಿ ಪರಾಚೀನಾನಿ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ ತಾನ್ಯನ್ವೋಷಧಯಃ ಪರಾ ಭವನ್ತಿ ಯಾನಿ ಪುನಃ [ಪುನಃ, ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ] 39
ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ ತಾನ್ಯನ್ವೋಷಧಯಃ ಪುನರಾ ಭವನ್ತಿ ಪ್ರಾನ್ಯಾನಿ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಯುಜ್ಯನ್ತೇ ನಾನ್ಯಾನಿ ಯಾನಿ ಪರಾಚೀನಾನಿ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ ತಾನ್ಯನ್ವಾರಣ್ಯಾಃ ಪಶವೋ-ಽರಣ್ಯ-ಮಪ ಯನ್ತಿ ಯಾನಿ ಪುನಃ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ ತಾನ್ಯನು ಗ್ರಾಮ್ಯಾಃ ಪಶವೋ ಗ್ರಾಮ-ಮುಪಾವಯನ್ತಿ ಯೋ ವೈ ಗ್ರಹಾಣಾ-ನ್ನಿದಾನಂ-ವೇಁದ ನಿದಾನವಾ-ನ್ಭವತ್ಯಾಜ್ಯ-ಮಿತ್ಯುಕ್ಥ-ನ್ತದ್ವೈ ಗ್ರಹಾಣಾ-ನ್ನಿದಾನಂ-ಯಁದುಪಾಗ್ಂಶು ಶಗ್ಂಸತಿ ತ- [ಶಗ್ಂಸತಿ ತತ್, ಉಪಾಗ್ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾಮಯೋ-] 40
-ದುಪಾಗ್ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾಮಯೋ-ರ್ಯದುಚ್ಚೈ-ಸ್ತದಿತರೇಷಾ-ಙ್ಗ್ರಹಾಣಾಮೇತದ್ವೈ ಗ್ರಹಾಣಾ-ನ್ನಿದಾನಂ-ಯಁ ಏವಂ-ವೇಁದ ನಿದಾನವಾ-ನ್ಭವತಿ ಯೋ ವೈ ಗ್ರಹಾಣಾ-ಮ್ಮಿಥುನಂ-ವೇಁದ ಪ್ರ ಪ್ರಜಯಾ ಪಶುಭಿ-ರ್ಮಿಥುನೈ-ರ್ಜಾಯತೇ ಸ್ಥಾಲೀಭಿ-ರನ್ಯೇ ಗ್ರಹಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ ವಾಯವ್ಯೈ-ರನ್ಯ ಏತದ್ವೈ ಗ್ರಹಾಣಾ-ಮ್ಮಿಥುನಂ-ಯಁ ಏವಂ-ವೇಁದ ಪ್ರ ಪ್ರಜಯಾ ಪಶುಭಿ-ರ್ಮಿಥುನೈ-ರ್ಜಾಯತ ಇನ್ದ್ರಸ್ತ್ವಷ್ಟು-ಸ್ಸೋಮ-ಮಭೀಷಹಾ-ಽಪಿಬ-ಥ್ಸ ವಿಷ್ವ- [ವಿಷ್ವಙ್ಙ್, ವ್ಯಾರ್ಚ್ಛ-ಥ್ಸ] 41
ಙ್ವ್ಯಾರ್ಚ್ಛ-ಥ್ಸ ಆತ್ಮನ್ನಾರಮಣ-ನ್ನಾವಿನ್ದ-ಥ್ಸ ಏತಾ-ನನುಸವನ-ಮ್ಪುರೋಡಾಶಾನಪಶ್ಯ-ತ್ತಾ-ನ್ನಿರವಪ-ತ್ತೈರ್ವೈ ಸ ಆತ್ಮನ್ನಾರಮಣ-ಮಕುರುತ ತಸ್ಮಾ-ದನುಸವನ-ಮ್ಪುರೋಡಾಶಾ ನಿರುಪ್ಯನ್ತೇ ತಸ್ಮಾ-ದನುಸವನ-ಮ್ಪುರೋಡಾಶಾನಾ-ಮ್ಪ್ರಾ-ಽಶ್ಞೀಯಾದಾತ್ಮ-ನ್ನೇವಾ-ಽಽರಮಣ-ಙ್ಕುರುತೇ ನೈನಗ್ಂ ಸೋಮೋ-ಽತಿ ಪವತೇ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನೋ ವದನ್ತಿ ನರ್ಚಾ ನ ಯಜುಷಾ ಪಙ್ಕ್ತಿ-ರಾಪ್ಯತೇ-ಽಥ ಕಿಂ ಁಯಜ್ಞಸ್ಯ ಪಾಙ್ಕ್ತತ್ವಮಿತಿ ಧಾನಾಃ ಕರಮ್ಭಃ ಪರಿವಾಪಃ ಪುರೋಡಾಶಃ ಪಯಸ್ಯಾ ತೇನ ಪಙ್ಕ್ತಿ-ರಾಪ್ಯತೇ ತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಪಾಙ್ಕ್ತತ್ವಮ್ ॥ 42 ॥
(ಭವನ್ತಿ ಯಾನಿ ಪುನಃ - ಶಗ್ಂಸತಿ ತ - ದ್ವಿಷ್ವಂ - ಕಿಂ - ಚತುರ್ದಶ ಚ) (ಅ. 11) (ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಾಯ- ಽಽಯುರ್ವೇ - ಯಜ್ಞೇನ - ಸುವರ್ಗಾ - ಯೇನ್ದ್ರೋ ಮರುದ್ಭಿ - ರದಿತಿ - ರನ್ತರ್ಯಾಮಪಾತ್ರೇಣ - ಪ್ರಾಣ ಉಪಾಗ್ಂಶು ಪಾತ್ರೇ - ಣೇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹ-ನ್ತಸ್ಯ - ಗ್ರಹಾನ್ - ಪ್ರಾನ್ಯಾ - ನ್ಯೇಕಾದಶ) (ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಾಯ - ಪುನರ್-ಋತುನಾ-ಽಽಹ - ಮಿಥುನ-ಮ್ಪಶವೋ - ನೇಷ್ಟಃ ಪತ್ನೀ - ಮುಪಾಗ್ಶ್ವನ್ತರ್ಯಾಮಯೋ - ದ್ವಿಚತ್ವಾರಿಗ್ಂಶತ್) (ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಾಯ, ಪಾಙ್ಕ್ತತ್ವಮ್) ॥ ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥ ॥ ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠಕಾಣ್ಡೇ ಪಞ್ಚಮಃ ಪ್ರಶ್ನ-ಸ್ಸಮಾಪ್ತಃ ॥

Explore More