শ্ৰী গণেশায নমঃ ॥
শ্ৰীসৰস্ৱত্যৈ নমঃ ॥ শ্ৰীগুৰৱে নমঃ ॥
জযজযাজী কৰুণামূৰ্তী ॥ ৱিশ্ৱংভৰা ৱিশ্ৱস্ফূৰ্তী ॥
কৰুণাসমুদ্ৰা কৃপামুৰ্তী ॥ নিৱাৰীং অধোগতী পৈং মাঝী ॥ ১ ॥
মী তংৱ অনাথদীন ॥ প্ৰাৰ্থিতোং কৰুণাৱচন ॥
দযাল়ুৱা কৃপাঘন ॥ ৰক্ষাৱে কৃপেনেং দাসাতেং ॥ ২ ॥
মলমাহাত্ম্য অতি পাৱন ॥ ঐকোত শ্ৰোতে ভাৱিক জন ॥
লক্ষ্মীনাৰাযণ সংৱাদ পূৰ্ণ ॥ পৰিসা সজ্জন আদৰেং ॥ ৩ ॥
লক্ষ্মীৰুৱাচ ॥
দেৱ দেৱ ঋষীকেশ ভক্তানামভযপ্ৰদ স্ত্ৰীণাং ॥
কেনোপচাৰেণ তুষ্টোসি ত্ৱং জনাৰ্দন ॥ ১ ॥
লক্ষ্মী ৱদে হো জনাৰ্দনা ॥ ভক্তপ্ৰতিপাল় অঘহৰণা ॥
পৰিসা মাঝী ৱিজ্ঞাপনা ॥ হে নাৰাযণা কৰুণাসিংধো ॥ ৪ ॥
তৰী স্ত্ৰিযাংনীং কায কৰাৱেং ॥ কৱণ ৱ্ৰত আচৰাৱেং ॥
কেৱীং মোক্ষাতেং পাৱাৱেং ॥ দেৱদেৱা সাংগাৱেং সৰ্ৱহী ॥ ৫ ॥
স্ত্ৰী দেহাচী আকৃতী অসে জাণ ॥ শৰীৰীং অমংগল়তা পূৰ্ণ ॥
হৰেল কৈসেং তেং কৃপাকৰূন ॥ ৱদাৱেং জাণ স্ৱামিযাং ॥ ৬ ॥
দুঃশীলোৰ্দুভগোৱৃদ্ধো জডোৰোগযুতোপিৱা ॥
পতিঃস্ত্ৰীভিৰ্নহাতৱ্যোলোকেপ্সুভিৰপাতকী ॥ ২ ॥
মলীনতা প্ৰাপ্ত ঝালিযা দেহীং ॥ স্পৰ্শ ন কৰিতী কোণীহীং ॥
জযাচ্যা কুশী জন্মে দেহীং ॥ তে তংৱ পাঈ ন স্পৰ্শতী ॥ ৭ ॥
দেৱব্ৰাহ্মণ আণি অগ্নি ॥ হে সাক্ষী ঠেঊন পিতা অৰ্পি দানীং ॥
দান ঘেতলেং তোচি ভ্ৰতাৰধনী ॥ পৰি দেহা লাগুনী স্পৰ্শেনা ॥ ৮ ॥
ঐসেং ঐকূনিযা উত্তৰ ॥ বোলতা জালা সৰ্ৱেশ্ৱৰ ॥
শ্ৰৃণু সুংদৰী যে সোপস্কাৰ ॥ ঐকেং উত্তৰ প্ৰশ্নাচেং ॥ ৯ ॥
শ্ৰীনাৰাযণ উৱাচ॥
নাৰীণাং পৰমোধৰ্মো ভৰ্তৃসেৱাসমোনহি ॥
পতিশুশ্ৰুষণাদেৱাগতাঃ স্ৱৰ্ৱীতকল্মষঃ ॥ ৩ ॥
সকল় ধৰ্মামাজী উত্তম ধৰ্ম জাণ ॥ স্ত্ৰিযাংতেং দৈৱত ভ্ৰতাৰচী পূৰ্ণ ॥
তযা ৱেগল়েং দৈৱত আন ॥ কেলেং সাধন জন্মৱৰী ॥ ১০ ॥
জন্মৱৰ সাধন কেলেং ॥ শাস্ত্ৰপুৰাণেং দৈৱত পূজিলেং ॥
তেং তিতুকেংহি ৱাযা গেলেং ॥ জে নাচৰলে পতিআজ্ঞে পৈং ॥ ১১ ॥
জে পতিৱচনাতেং ন মানী ॥ ৱংচনাৰ্থ কৰী পতিলাগোনি ॥
অনৃতসদাং অসত্যৱচনী ॥ তৰী নিদানীং সুটেনা ॥ ১২ ॥
যাৱ্যতিৰিক্ত অনংত পাপৰাশী ॥ ত্যা হো ঘডতী স্ত্ৰিযাসীং ॥
কাহী সাযাসী কিংৱা অনযাসীং ॥ তৰী সুটকা তিযেসি অসেনা ॥ ১৩ ॥
ম্হণোনি সৰ্ৱীসৰ্ৱেশ্ৱৰ ॥ স্ত্ৰিযাংতে দৈৱত আপুলা ভ্ৰতাৰ ॥
হা তংৱ ৱেদেচী কেলা নিৰ্ধাৰ ॥ আন ৱিচাৰ নসেচী ॥ ১৪ ॥
পতীচী আজ্ঞা তেচি মান্য ॥ তেংচি দৈৱত পতিৱ্ৰতে লাগূন ॥
পতিৱাচূন ইতৰ সৰ্ৱ শীণ ॥ নসে কাৰণ অন্য কাংহীং ॥ ১৫ ॥
পহা ৱাৰাণসী মাজী জাণ ॥ লোপামুদ্ৰা পতিৱ্ৰতা ধন্য ॥
জিযেচেং নাম ঘেতাং পূৰ্ণ ॥ হোয ক্ষাল়ণ মহাপাপা ॥ ১৬ ॥
ঐসিযা ধৰ্মে তেচী পতিৱ্ৰতা ॥ নাহীতৰী ইতৰহী কাংতা ॥
তযাংচী কিংচিত ৱাৰ্তা ॥ তেহী সৰ্ৱথা নিৱেদূং ॥ ১৭ ॥
ভ্ৰতাৰেং মাগতাং উদক ॥ যেৰী কূপ দাৱীতসে দেখ ॥
ম্হণে পাত্ৰ ঘেঊনী আণা সম্যক ॥ নাহীং উদক গৃহামাজী ॥ ১৮ ॥
তত্ৰাপি উদক অসলিযা কোডেং ॥ পাত্ৰ আণুনি আপটী তযাপুঢেং ॥
ক্ষুধানল়েং পীডিতা নিৱাডেং ॥ কৰী বডবড ৱাউগী ॥ ১৯ ॥
ভলতেংচি কৰূনী নিমিত্য ॥ সক্ৰোধেং অন্ন পচৱীত ॥
খাৰট আল়ণী ম্হণতা তেথ ॥ ম্হণে কৰাৱে হস্তেং আপুলিযা ॥ ২০ ॥
জন্ম গেলা নাৱ ঠেৱিতাং ॥ ৰসনেচী চৱী কা সযা পাহিজে আতাং ॥
কৈসি যা প্ৰকাৰেং কীজে ক্ষুধাশাংততা ॥ অসে অৱগত স্ৱভাৱহা ॥ ২১ ॥
ঐসিযা স্ত্ৰিযাংতেং তত্ৱতাং ॥ ত্যা ম্হণো নযে তী পতিৱ্ৰতা ॥
ঐসিযেসী সংসাৰকৰিতাং ॥ জন্ম ৱৃথা প্ৰাণিযাসী ॥ ২২ ॥
তৰী পতীৱ্ৰতাধৰ্মৰীতী ॥ ইতিহাস ৱদে ৰমাপতী ॥
তেচি ৱদোং শ্ৰোতিযাংপ্ৰতী ॥ অনুপম্যস্থিতী আগল়ী ॥ ২৩ ॥
তৰী কাশ্মীৰদেশী প্ৰবল় ॥ ধৰ্মপুৰী প্ৰখ্যাত প্ৰজ্ৱল় ॥
তেথীল ৱিপ্ৰ এক পৰমসুশীল ॥ নাম জাণ ধৰ্মশৰ্মা ॥ ২৪ ॥
স্নানসংধ্যাশীল় সত্পাত্ৰ ॥ ধৰ্মপৰাযণ অগ্নিহোত্ৰ ॥
পোটীং নসে পুত্ৰ আণুমাত্ৰ ॥ সত্পাত্ৰ তযাচী ॥ ২৫ ॥
নামেং জাণা তে সুশীল়া ॥ পতিৱ্ৰতা পৰম মংগল়া ॥
উভযতাং ক্ৰমিত কাল়া ॥ অসে নিৰ্মল়া হ্ৰদযীচী ॥ ২৬ ॥
ৱযসা উভযতাংচী সমান ॥ সাঠিচী জালীসে গণনা ॥
তংৱ ধৰ্মশৰ্মা বোলে তিযে লাগূন ॥ ঐক ৱচন ভামিনিযে ॥ ২৭ ॥
ৱসংত ঋতু উষ্ণ মাস ॥ গংগেস চলাৱেং স্নানাস ॥
যেৰী অৱশ্য ম্হণোন তযাস ॥ নিঘতী জালী তাত্কাল়ী ॥ ২৮ ॥
পাহূনি গংগোদক নিৰ্মল় ॥ দুজেং কোণী নসেচি অঢল় ॥
জল়ী ৰিঘূনিযাং তে ৱেল়েং ॥ স্নান কৰী তাংতডী ॥ ২৯ ॥
পৰী বুদ্ধি কৰ্মানুসাৰ ॥ হ্ৰদযীং উদেলা কামৱিকাৰ ॥
ৱিপ্ৰ জালা কামাতুৰ ॥ বোলে উত্তৰ স্ত্ৰিযেতেং ॥ ৩০ ॥
ম্হণে নগ্ন জলক্ৰিডা কৰাৱী ॥ ৰতি সুখাতেং ৱিশ্ৰাংতি দ্যাৱী ॥
ঐসেং ৱাটে মাঝ্যা জীৱীং ॥ তৰীং আচৰাৱী ক্ৰিযা হে ॥ ৩১ ॥
তংৱ যেৰী ৱদতসে উত্তৰা ॥ ম্হণে হেং কেউতেং উদেলেং অংতৰা ॥
মাধ্যান পাতলা ভাস্কৰা ॥ ৱৰী গংগাতীৰ হেং পৱিত্ৰ ॥ ৩২ ॥
ত্যাহী ৱয নসে আপুলেং ॥ হে তোং কেৱীং মনী উদ্ভৱলে ॥
মজ তো ৱচন মোডিতাং নযে ৱহিলেং ॥ বোল লাগেল পতিৱ্ৰতেসী ॥ ৩৩ ॥
তৰী স্ৱগৃহীং চলা নিধী ॥ মগ সাৰাৱী হে ৱিধি ॥
যেৰু ম্হণে হেং তো ন ঘডে কধীং ॥ নাহীং অৱঘী কামাতেং ॥ ৩৪ ॥
ঐসেং তিযেতেং ৱদোন ॥ জল়ক্ৰীডা কৰিতী জালী নগ্ন ॥
দ্ৰৱো লাগলেং ৰেত পূৰ্ণ ॥ হ্ৰদযীং মদন ধুসধুসী ॥ ৩৫ ॥
মগ সাৰিতে জালে ৰতী ॥ শাংত কেলে তে ৱেল়ীং সতী ॥
ধন্য তে পতিৱ্ৰতা সতী ॥ ৱচন ন মোডী ভ্ৰতাৰাচেং ॥ ৩৬ ॥
পৰী চমত্কাৰ জালা অদ্ভুত ॥ পোটীং ধৰিতী জালী গৰ্ভাতেং ॥
নৱমাস ভৰতাংচি তযেতেং ॥ জালী প্ৰসূত কামিনী ॥ ৩৭ ॥
আশ্চৰ্য কৰিতী সকল়জন ॥ ম্হণতী পহা নৱল কোণ ॥
ৱৃদ্ধাপকাল়ীং পুত্ৰনিধান ॥ দেখে কামিনী আদৰেংসীং ॥ ৩৮ ॥
কোণী নিংদিতী কোণী স্তৱিতী ॥ তংৱ দোন পুত্ৰ জালে তিজপ্ৰতি ॥
শাৰদা আণি শাংতী ম্হণতী ॥ নামেং উভযতাং তে সাজিৰী ॥ ৩৯ ॥
পুত্ৰ উভযতাং দোঘেজণ ॥ দিৱসেংদিৱস ৱৃদ্ধিংগত জাণ ॥
পংচ ৱৰ্ষে জালিযা পূৰ্ণ ॥ পুঢেং কথন অৱধাৰা ॥ ৪০ ॥
গংগাজল়ী জলক্ৰীডা কেলী ॥ তে নগ্ন আণি ৰতি সংপাদিলী ॥
ত্যাচী পাপেং ফল়া আলীং তাত্কাল়ীং ॥ তনু ভাজলী উভযতাংচী ॥ ৪১ ॥
উভযতাং ৱিপ্ৰকুমাৰাতেং ॥ সদাসৰ্ৱকাল়াত তপ্ততা দেহাংতেং ॥
চৈন পডেনা তযাতেং ॥ ন সুচে অন্নউদক কাংহীং ॥ ৪২ ॥
লাহেং লাহেং সংতপ্ত গাত্ৰ ॥ উপায কৰিতী নানা প্ৰকাৰ ॥
মোহ ধৰূন মাতাপিতৰ ॥ কৰিতাং উপচাৰ ত্ৰাসলে ॥ ৪৩ ॥
নানা পৰী উপায কেলে ॥ পৰি ৱ্যথা অধিক প্ৰবল়েং ॥
কুমাৰ চৰফডতী বাল়েং ॥ দীন ৱদনেং কৰূনিযা ॥ ৪৪ ॥
শোক কৰিতী মাতাপিতা ॥ কেউতেং উদেলেং হেং অনংতা ॥
ৱৃদ্ধাপকাল়ীং পুত্ৰাচী ৱাৰ্তা ॥ দেখিলী সত্তা তুঝিযা ॥ ৪৫ ॥
তেথেং হী দশা উদ্ভৱলী ॥ বাল়কষ্টী ন দেখতী যা কালী ॥
মহাদেৱাধিদেৱা চংদ্ৰমৌল়ী ॥ ৱেল় আলী মৃত্যাচী ॥ ৪৬ ॥
ঐসা নানাপৰী ৱিলাপ ॥ কৰিতী উভযতাং মাযবাপ ॥
মগ তযাতেং লাৱিতী লেপ ॥ শীতল়তা চংদনাচী ॥ ৪৭ ॥
উত্তম চংদন আণুনী ॥ মৰ্দন কৰিতী পুত্ৰালাগুনী ॥
পৰী সীতল়তা নৱ্হেচী নযনীং ॥ যথাভূত বাল়ক তেং ॥ ৪৮ ॥
ৱাৰ্তা ফাকলী নগৰাংত ॥ জনসমুদায নিৰখূ যেত ॥
জে জে উপচাৰ সাংগত ॥ তে তে কৰিতী মাতাপিতা ॥ ৪৯ ॥
পৰী কাংহীং কেল্যা নৱ্হেং বৰেং ॥ অধিকচ চৰফডতী কুমাৰেং ॥
ৱৃত্তাংত একতা নৃপৱৰেং ॥ তোহী যেত ধাংৱূনিযাং ॥ ৫০ ॥
নৃপ ধাৰ্মিক পাহীং ॥ দেখূন আশ্চৰ্য কৰিতী হ্ৰদযীং ॥
ম্হণে মাঝিযা ৰাষ্ট্ৰী ঐসা নাহীং ॥ ধন্ৱংতৰী আগল়া ॥ ৫১ ॥
মগ ৰাযেং শোধ কেলা বহুত ॥ কোণী ধন্ৱংতৰী ন মিল়েং তেথ ॥
নাহীং পংচাক্ষৰী মহংত ॥ উপাৱ ন চালত কৱণাচা ॥ ৫২ ॥
তৱ এক অপূৰ্ৱ ৱৰ্তলেং ॥ গালৱ ঋষী যেতাং দেখিলে ॥
ৰাযেং নিজাসনী বৈসৱিলে ॥ পূজন কেলে যথাৱিধী ॥ ৫৩ ॥
মগ ঋষীতে সাদ্যংত সমাচাৰ ॥ কথিতা জালা সাচাৰ ॥
ম্হণেং ন চালেচী উপচাৰ ॥ ৱিপ্ৰকুমৰ কষ্টতাতী ॥ ৫৪ ॥
তেং তংৱ ন দেখৱে মাঝেনীং ॥ উপাৱ কেলা বহুতজনীং ॥
পৰী শাংত নৱ্হে জ্যাচেনীং ॥ কষ্টতী দোন্হীং মাতাপিতৰেং ॥ ৫৫ ॥
ঐসেং নৃপাচেং ৱাক্য ঐকুনী ॥ বোলতা জালা গালৱমুনী ॥
ম্হণে ঐক নৃপ চক্ৰচূডামণী ॥ উপাযা লাগুনী সাংগতো ॥ ৫৬ ॥
অসেল জৰী কোণী পতিৱ্ৰতা ॥ তিচিযা হস্তেং উদক সিংচিতা ॥
তৰীং যা জ্ৱৰা তেং হোয শাংততা ॥ সৌখ্যৱাৰ্তা বাল়কাতেং ॥ ৫৭ ॥
ঐসেং ঐকতা নি উত্তৰা ॥ ৰাযেং নগৰীং পিটিলা ডাংগোৰা ॥
জী অসেল পতিৱ্ৰতা সুংদৰা ॥ যা ত্ৱৰা যা ঠাযী ॥ ৫৮ ॥
নগৰীং প্ৰগট জালী মাত ॥ পৰী কোণী ন বোলে পতিৱ্ৰতা সত্য ॥
ৰাজভাৰ্যেসহিত গ্ৰামৱাসী ন যেত ॥ কিশোৰ উদক স্পৰ্শাৱযা ॥ ৫৯ ॥
তংৱ নৃপ চাকাটলা অংতৰীং ॥ ম্হণে কোণীহী পতিৱ্ৰতা সুংদৰীং ॥
ন দেখোংচী মাঝিযা নগৰী ॥ কেউতা পুঢাৰী পৰিণাম ॥ ৬০ ॥
তৰীং সমগ্ৰাংচী পাপৱাৰ্তা ॥ গ্ৰামৱাসী ৰাজকাংতা ॥
আহা হে কেউতে অনংতা ॥ হোঊ পাহে ঘাতা বাল়কাসী ॥ ৬১ ॥
আণি সত্ৱহী গেলেং নগৰীচেং ॥ হাংসণে জালেং সকল়িকাংচেং ॥
তে তংৱ লাংছন জালেং জন্মাচেং ॥ বোলতাং ৱাচেং ন বোলৱে ॥ ৬২ ॥
ঐসী চিংতা কৰিতাং নৃপনাথ ॥ তংৱ আশ্চৰ্য ৱৰ্তলে অদ্ভুত ॥
এক নিষাদী ত্যা সমযাংত ॥ আলী তেথেং অৱচিতা ॥ ৬৩ ॥
জাতীচী তে ভিল্লিণী ॥ মস্তকীং কাষ্ঠভাৰা ঘেউনি ॥
জাত অসে আপুলে মাৰ্গানীং ॥ তংৱ দেখিলেং নযনীং অপূৰ্ৱ ॥ ৬৪ ॥
গ্ৰামৱাসী জনাংচা মেল়া ॥ অৱলোকিতসে অবল়া ॥
মগ মস্তকীচা ভাৰা আপটিলা ॥ আলী তেথেং জনসমুদাৱো ॥ ৬৫ ॥
ৱাৰ্তা ঐকতাং কৰ্ণোকৰ্ণী ॥ জে পতিৱ্ৰতেমাজী শিৰোমণী ॥
অসলিযা ভেটাৱেং নৃপালাগোনী ॥ জিৱৱাৱযাহী বাল়কা ॥ ৬৬ ॥
ঐকত ঐসিযা ৱচনাতেং ॥ যেৰী পতিৱ্ৰতা ধৰ্মাতেং ॥
তে ঠাঊকে নসেচি তিযেতেং ॥ কৈসা আচাৰ তোহী ন কল়ে ॥ ৬৭ ॥
পৰী তিযেচ নেম অসে এক ॥ পতিৱচনীং নসে ৱংচক ॥
সদাংসৰ্ৱকাল় দেখ ॥ পতি অৱজ্ঞা নসেচী ॥ ৬৮ ॥
স্ৱপ্নীং নেণেং পৰদ্ৱাৰাতে ॥ ভাষণহী কৰূং শকে কৱণাতেং ॥
ঐসেং অসতাংতী তেথে ॥ ৰাজা জৱল়িকেং পাতলী ॥ ৬৯ ॥
ম্হণে কৱণ সংকট তুম্হাং ॥ তেং নিৱেদী নৃপসত্তমা ॥
ৰাযেং নিৱেদিলেং সৰ্ৱহী কৰ্মা ॥ তংৱ বোলে ভামানিষদাচী ॥ ৭০ ॥
ম্হণে উদক আণ লৱলাহী ॥ মী তৱ পতিৱ্ৰতা ধৰ্ম নেণেং কাংহীং ॥
পৰী কৰ্তা সৰ্ৱ শেষশাঈ ॥ পাহে নৱাঈ নৃপৱৰা ॥ ৭১ ॥
উদক ঘেঊনিযাং কৰীং ॥ কায বোলে তে অৱসৰীং ॥
পতিঅৱজ্ঞা জন্মৱৰী ॥ কেলী নসে জাণপাং ॥ ৭২ ॥
নেণেং পৰপুৰুষাচী ৱাৰ্তা ॥ হে তংৱ ঠাঊক অসে জগন্নাথা ॥
এসেং ৱদোনিযাং তত্ৱতা ॥ উদক শিংপী বাল়াতেং ॥ ৭৩ ॥
তৱ চমত্কাৰ জালা অদ্ভুত ॥ তাত্কাল় তাপ জালা শাংত ॥
বাল় খডবডূন উঠত ॥ চৰণ ৱংদীত নিষাদীচে ॥ ৭৪ ॥
ঐসা চমত্কাৰ পাহূন জযজযকাৰ কৰিতী সৰ্ৱজন ॥
মগ ৰাযেং ৱস্ত্ৰালংকাৰেং কৰূন ॥ নিষাদীলা লাগূন গৌৰৱিলেং ॥ ৭৫ ॥
ৱৰী একগ্ৰাম তত্ৱতা ॥ দেতা জালা নৃপনাথা ॥
ঐসী নিষাদী পতিৱ্ৰতা ॥ দেখূন সমস্তাং আশ্চৰ্য ॥ ৭৬ ॥
ঐসেং পতিৱ্ৰতেচেং কথন ॥ লক্ষ্মী তেং ৱদে নাৰাযণ ॥
তেংচি তুম্হাং কথিলে সংপূৰ্ণ ॥ আচৰা সৰ্ৱজ্ঞ সৰ্ৱতেং ॥ ৭৭ ॥
ম্হণোন সকল় ধৰ্মামাজী ধৰ্ম ॥ স্ত্ৰিযেতেং ভ্ৰতাৰসেৱেচা নেম ॥
তযাচ্যা ৱচনীং প্ৰেম ॥ ধৰূনি ৱৰ্তে সৰ্ৱদা ॥ ৭৮ ॥
মগ তিযেতেং কৰণেং নলগে আন ॥ কাংহী এক জপতপসাধন ॥
আপুলা ভ্ৰতাৰ তোচী নাৰাযণ ॥ পাৱে মোক্ষ সদনতেং পৈং ॥ ৭৯ ॥
যালাগীং সকল়জনীং ॥ ৱৰ্তাৱেং ভাৱাৰ্থ ধৰূনী ॥
মগ তযাতেং উপেক্ষিনা কোণী ॥ যম পাযধুনী মাথা ৱংদী ॥ ৮০ ॥
স্ৱস্তি শ্ৰীমলমহাত্ম্য গ্ৰংথ পদ্মপুৰাণীংচেং সংমত ॥
মনোহৰসুত ৱিৰচিত ॥ অষ্টৱিংশতিতমো ঽ ধ্যায গোড হা ॥ ২৮ ॥
ওৱ্যাঃ ৮০ ॥ শ্লোক ৩ ॥
॥ ইতি অষ্টৱিংশতিতমোঽধ্যাযঃ ॥