Lord Krishna

ଶ୍ରୀନରୋତ୍ତମ-ପ୍ରାର୍ଥନା

(Sri Narottama Prarthna in Odia)

Srila Narottama Dasa Thakura

Also known as shri narottama prarthna · shree narottama prarthna · narottama prarthna

Narottama Dasa Thakura's book of prayers — fifty-five songs, in Bengali written here in Devanagari, and the register is longing rather than praise. Song after song begins by asking when. When will the body thrill at saying Gauranga and the eyes run at Hari, Hari; when will worldly wanting become a small thing; when shall I see that Vrindavana and understand the love of the Youthful Pair. The self-reproach is unsparing: I have not served those feet even a sesame's worth; having got a human birth and not worshipped, I have knowingly drunk poison. Between the laments it names its lineage, the six Goswamis and Krishnadasa Kaviraja, and its household — Nityananda my wealth, Gaurachandra my lord, Gadadhara my family, the dust of Vaishnavas' feet my bathing water. The last songs turn to Vraja, and one drowns in it: an ocean of love with no direction in it, and Narottama cannot swim.

ଶ୍ରୀଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚୈତନ୍ଯନିତ୍ଯାନନ୍ଦୌ ଜଯତଃ
ଶ୍ରୀଶ୍ରୀନରୋତ୍ତମ ଠାକୁର ମହାଶଯ—ଵିରଚିତ ଶ୍ରୀନରୋତ୍ତମ-ପ୍ରାର୍ଥନା
‘ଗୌରାଂଗ’-ବଲିତେ ହଵେ ପୁଲକ ଶରୀର। ‘ହରି-ହରି’-ବଲିତେ ନଯନେ ବହେ ନୀର।। ଆର କବେ ନିତାଈଚାଁଦ କରୁଣା କରିଵେ। ସଂସାର ଵାସନା ମୋର କବେ ତୁଚ୍ଛ ହଵେ।। ଵିଷଯ ଛାଡିଯା କବେ ଶୁଦ୍ଧ ହଵେ ମନ। କବେ ହାମ ହେରଵ ସେଇ ଵୃନ୍ଦାଵନ।। ରୂପ-ରଘୁନାଥ-ପଦେ ହଵେ ଆକୃତି। କବେ ହାମ ବୁଝଵ ସେ ଯୁଗଲ-ପିରୀତି।। ରୂପ-ରଘୁନାଥ-ପଦେ ରହୁ ମୋର ଆଶ। ପ୍ରାର୍ଥନା କରଯେ ସଦା ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୧।।
ହରି ! ହରି ! କି ମୋର କରମ ଅତି ମନ୍ଦ। ବ୍ରଜେ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ପଦ, ନା ସେଵିନୁ ତିଲ ଆଧ, ନା ବୁଝିନୁ ରାଗେର ସମ୍ବନ୍ଧ।। ସ୍ଵରୂପ ସନାତନ ରୂପ, ରଘୁନାଥ ଭଟ୍ଟ-ଯୁଗ, ଭୂଗର୍ଭ ଶ୍ରୀଜୀଵ ଲୋକନାଥ। ଇହାଁ ସବାର ପାଦ-ପଦ୍ମ, ନା ସେଵିନୁ ତିଲ ଆଧ, କିସେ ମୋର ପୁରିଵେକ ସାଧ।। କୃଷ୍ଣଦାସ କଵିରାଜ, ରସିକ ଭକତ ମାଝ, ଜେ ରଚିଲ ଚୈତନ୍ଯ-ଚରିତ। ଗୌର ଗୋଵିନ୍ଦ ଲୀଲା, ଶୁନିଲେ ଗଲଯେ ଶିଲା, ନା ଡୁବିଲ ତାହେ ମୋର ଚିତ୍ତ।। ତାହାର ଭକ୍ତେର ସଂଗ, ତାଂର ସଂଗେ ଜାଂର ସଂଗ, ତାର ସଂଗେ ନହିଲ କେନ ଵାସ। କି ମୋର ଦୁଃଖେର କଥା, ଜନମ ଗୋଙାନୁ ଵୃଥା, ଧିକ୍ ଧିକ୍ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୨।।
ରାଧାକୃଷ୍ଣ ! ନିଵେଦନ ଏଇ ଜନ କରେ। ଦୋଂହ ଅତି ରସମଯ, ସକରୁଣ ହୃଦଯ, ଅଵଧାନ କର ନାଥ ମୋରେ। ହେ କୃଷ୍ଣ ଗୋକୁଲ ଚନ୍ଦ୍ର, ହେ ଗୋପୀ ପ୍ରାଣ ଵଲ୍ଲଭ, ହେ ହେ କୃଷ୍ଣପ୍ରିଯା ଶିରୋମଣି। ହେନ ଗୌରୀ ଶ୍ଯାମ ଗାଯ, ଶ୍ରଵଣେ ପରଶ ପାଯ, ଗୁନ ଶୁନି ଜୁଡାଯ ପରାଣ।। ଅଧମ ଦୁର୍ଗତି ଜନେ, କେଵଲ କରୁଣା ମନେ, ତ୍ରିଭୁଵନେ ଏ ଯଶ ଖେଯାତି। ଶୁନିଯା ସାଧୁର ମୁଖେ, ଶରଣ ଲଇନୁ ସୁଖେ, ଉପକ୍ଷିଲେ ନାହି ମୋର ଗତି।। ଜଯ ରାଧେ ଜଯ କୃଷ୍ଣ, ଜଯ ଜଯ ରାଧେ କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣ କୃଷ୍ଣ ଜଯ ଜଯ ରାଧେ। ଅଂଜଲି ମସ୍ତକେ ଧରି, ନରୋତ୍ତମ ଭୂମେ ପଡି, କହେ ଦୋଂହେ ପୁରାଓ ମନ ସାଧେ।।୩।।
ହରି ! ହରି ! ହେନ ଦିନ ହଇଵେ ଆମାର। ଦୁହୁଁ ଅଂଗ ନିରଖିଵ, ଦୁହୁଁ ଅଂଗ ପରଶିଵ, ସେଵନ କରିଵ ଦୋଂହାକାର।। ଲଲିତା ଵିଶାଖା ସଂଗେ, ସେଵନ କରିଵ ରଂଗେ, ମାଲା ଗାଂଥି ଦିଵ ନାନା ଫୂଲେ। କନକ ସମ୍ପୁଟି କରି, କର୍ପୂର ତାମ୍ବୁଲ ଭରି, ଯୋଗାଇଵ ଵଦନ-କମଲେ।। ରାଧାକୃଷ୍ଣ ଶ୍ରୀଚରଣ, ସେଇ ମୋର ପ୍ରାଣଧନ, ସେଇ ମୋର ଜୀଵନ ଉପାଯ। ଜଯ ପତିତ-ପାଵନ, ଦେହ ମୋରେ ଏଇ ଧନ, ତୁଯା ବିନେ ଅନ୍ଯ ନାହି ଭାଯ।। ଶ୍ରୀଗୁରୁ କରୁଣା-ସିନ୍ଧୁ, ଅଧମ ଜନାର ବନ୍ଧୁ, ଲୋକନାଥ ଲୋକେର-ଜୀଵନ। ହା ହା ପ୍ରଭୁ ! କର ଦଯା, ଦେହ ମୋରେ ପଦ ଛାଯା, ନରୋତ୍ତମ ଲଇଲ ଶରଣ।।୪।।
ହରି ହରି ! ଵିଫଲେ ଜନମ ଗୋଙାଇନୁ। ମନୁଷ୍ଯ ଜନମ ପାଇଯା, ରାଧାକୃଷ୍ଣ ନା ଭଜିଯା, ଜାନିଯା ଶୁନିଯା ଵିଷ ଖାଇନୁ।। ଗୋଲୋକେର ପ୍ରାଣଧନ, ହରିନାମ ସଂକୀର୍ତନ, ରତି ନା ଜନ୍ମିଲ କେନେ ତାଯ। ସଂସାର ଵିଷାନଲେ, ଦିଵା ନିଶି ହିଯା ଜ୍ଵଲେ, ଜୁଡାଇତେ ନା କୈନୁ ଉପାଯ।। ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ରନନ୍ଦନ ଜେଈ, ଶଚୀସୁତ ହୈଲ ସେଈ, ବଲରାମ ହଇଲ ନିତାଇ। ଦୀନ ହୀନ ଜତ ଛିଲ, ହରିନାମେ ଉଦ୍ଧାରିଲ, ତାର ସାକ୍ଷୀ ଜଗାଇ-ମାଧାଇ।। ହା ହା ପ୍ରଭୁ ନନ୍ଦସୁତ, ଵୃଷଭାନୁସୁତା ଯୁତ, କରୁଣା କରହ ଏଇ ବାର। ନରୋତ୍ତମଦାସ କଯ, ନା ଠେଲିହ ରାଂଗା ପାଯ, ତୋମା ବିନେ କେ ଆଛେ ଆମାର।।୫।।
ହରି ହରି କବେ ମୋର ହଇଵେ ସୁଦିନ। ଭଜିବ ସେ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ହଞା ପ୍ରେମାଧୀନ।। ସୁଯନ୍ତ୍ରେ ମିଶାଯେ ଗାଵ ସୁମଧୁର ତାନ। ଆନନ୍ଦେ କରିଵେ ଦୋଂହାଈ ରୂପଗୁଣ ଗାନ।। ରାଧିକା ଗୋଵିନ୍ଦ ବଲି କାଂଦିବ ଉଚ୍ଚୈଃ ସ୍ଵରେ। ଭିଜିଯେ ସକଲ ଅଂଗ ନଯନେର ନୀରେ।। ଏଇ ବାର କରୁଣା କର ଲଲିତା ଵିଶାଖା। ସଖ୍ଯ ଭାଵେ ମୋର ପ୍ରଭୁ ସୁବଲାଦି ସଖା।। ସବେ ମିଲି କର ଦଯା ପୁରୁକ ମୋର ଆଶ। ପ୍ରାର୍ଥନା କରଯେ ସଦା ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୬।।
ପ୍ରାଣେଶ୍ଵର ନିଵେଦନ ଏଇ ଜନ କରେ। ଗୋଵିନ୍ଦ ଗୋକୁଲଚନ୍ଦ୍ର, ପରମ ଆନନ୍ଦକନ୍ଦ, ଗୋପୀକୁଲ-ପ୍ରିଯ ଦେଖ ମୋରେ।। ତୁଯା ପ୍ରିଯ ପଦସେଵା, ଏଇ ଧନ ମୋରେ ଦିଯା, ତୁମି ପ୍ରଭୁ କରୁଣାର ନିଧି। ପରମ ମଂଗଲ ଯଶ, ଶ୍ରଵଣେ ପରମ ରସ, କାର କିଵା କାର୍ଯ୍ଯ ନହେ ସିଦ୍ଧି।। ଦାରୁଣ ସଂସାର ଗତି, ଵିଷଯେତେ ଲୁବ୍ଧ ମତି, ତୁଯା ଵିସ୍ମରଣ ଶୂଲ ବୁକେ। ଜର ଜର ତନୁ ମନ, ଅଚେତନ ଅନୁକ୍ଷଣ, ଜୀଯନ୍ତେ ମରଣ ଭେଲ ଦୁଃଖେ।। ମୋ ବଡ ଅଧମ ଜନେ, କର କୃପା ନିରୀକ୍ଷଣେ, ଦାସ କରି ରାଖ ଵୃନ୍ଦାଵନେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚୈତନ୍ଯ ନାମ, ପ୍ରଭୁ ମୋର ଗୌର-ଧାମ, ନରୋତ୍ତମ ଲଇଲ ଶରଣେ।।୭।।
ଗୋଵିନ୍ଦ ଗୋପୀନାଥ ! କୃପା କରି ରାଖ ନିଜ ପଦେ। କାମ କ୍ରୋଧ ଛଯ ଜନେ, ଲଯେ ଫିରେ ନାନା ସ୍ଥାନେ, ଵିଷଯ ଭୁଞ୍ଜାଯ ନାନା ମତେ।। ହଇଯା ମାଯାର ଦାସ, କରି ନାନା ଅଭିଲାଷ, ତୋମାର ସ୍ମରଣ ଗେଲ ଦୂରେ। ଅର୍ଥ ଲାଭ ଏଇ ଆଶେ, କପଟ ଵୈଷ୍ଣଵ-ଵେଶେ, ଭ୍ରମିଯା ବେଡାଇ ଘରେ-ଘରେ।। ଅନେକ ଦୁଃଖରେ ପରେ, ଲଯେ ଛିଲେ ବ୍ରଜପୁରେ, କୃପା ଡୋର ଗଲାଯ ବାଁଧିଯା। ଦୈଵ ମାଯା ବଲାତ୍କାରେ, ଖସାଇଯା ସେଇ ଡୋରେ, ଭଵ କୂପେ ଦିଲେକ ଡାରିଯା।। ପୁନଃ ଯଦି କୃପା କରି, ଏ ଜନାର କେଶେ ଧରି, ଟାନିଯା ତୁଲହ ବ୍ରଜଧାମେ। ତବେ ସେ ଦେଖିଏ ଭାଲ, ନତୁ ଵା ପରାଣ ଗେଲ, କହେ ଦୀନ ଦାସ ନରୋତ୍ତମେ।।୮।।
ମୋରେ ପ୍ରଭୁ ମଦନଗୋପାଲ ! ଶ୍ରୀଗୋଵିନ୍ଦ ଗୋପୀନାଥ, ତୁମି ଅନାଥେର ନାଥ, ଦଯା କରୋ ମୁଞି ଅଧମେରେ। ସଂସାର ସାଗର ଘୋରେ, ପଡିଯାଛି କାରାଗାରେ, କୃପା ଡୋରେ ବାନ୍ଧି ଲହ ମୋରେ।। ଅଧମ ଚାଣ୍ଡାଲ ଆମି, ଦଯାର ଠାକୁର ତୁମି, ସୁନିଯାଛି ଵୈଷ୍ଣଵେର ମୁଖେ। ଏ ବଡ ଭରୋସା ମନେ, ଲଯେ ଫେଲ ଵୃନ୍ଦାଵନେ, ବଂଶୀଵଟ ଜେନ ଦେଖି ସୁଖେ।। କୃପା କର ଆଗୁ ଗୁରି, ଲହ ମୋରେ କେଶେ ଧରି, ଶ୍ରୀଯମୁନା ଦେହ ପଦ ଛାଯା। ଅନେକ ଦିନେର ଆଶ, ନହେ ଜେନ ନୈରାଶ, ଦଯା କର ନା କରିହ ମାଯା।। ଅନିତ୍ଯ ଶରୀର ଧରି, ଆପନ-ଆପନ କରି, ପାଛେ-ପାଛେ ଶମନେର ଭଯ। ନରୋତ୍ତମଦାସ ଭନେ, ପ୍ରାଣ କାନ୍ଦେ ରାତ୍ରି ଦିନେ, ପାଛେ ବ୍ରଜ ପ୍ରାପ୍ତି ନାହି ହଯ।। ୯ ।।
ଧନ ମୋର ନିତ୍ଯାନନ୍ଦ, ପତି ମୋର ଗୌରଚନ୍ଦ୍ର, ପ୍ରାଣ ମୋର ଯୁଗଲକିଶୋର। ଅଦ୍ଵୈତ ଆଚାର୍ଯ୍ଯ ବଲ, ଗଦାଧର ମୋର କୁଲ, ନରହରି ଵିଲାସଇ ମୋର।। ଵୈଷ୍ଣଵେର ପଦଧୂଲି, ତାହେ ମୋର ସ୍ନାନ-କେଲି, ତର୍ପଣ ମୋର ଵୈଷ୍ଣଵେର ନାମ। ଵିଚାର କରିଯା ମନେ, ଭକ୍ତିରସ ଆସ୍ଵାଦନେ, ମଧ୍ଯସ୍ଥ ଶ୍ରୀଭାଗଵତପୁରାଣ।। ଵୈଷ୍ଣଵେର ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ, ତାହେ ମୋର ମନ ନିଷ୍ଠ, ଵୈଷ୍ଣଵେର ନାମେତେ ଉଲ୍ଲାସ। ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଚବୂତରା, ତାହେ ମୋର ମନ ଘେରା, କହେ ଦୀନ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୧୦ ।।
ନିତାଇ ପଦ କମଲ, କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ର ସୁଶୀତଲ, ଜେ ଛାଯାଯ ଜଗତ ଜୁଡାଯ। ହେନ ନିତାଇ ବିନେ ଭାଇ, ରାଧାକୃଷ୍ଣ ପାଇତେ ନାଇ, ଦୃଢ କରି ଧର ନିତାଇଯେର ପାଯ।। ସେ ସମ୍ବନ୍ଧ ନାହିଂ ଜାର, ଵୃଥା ଜନ୍ମ ଗେଲ ତାର, ସେଇ ପଶୁ ବଡ ଦୁରାଚାର। ନିତାଇ ନା ବଲିଲ ମୁଖେ, ମଜିଲ ସଂସାର ସୁଖେ, ଵିଦ୍ଯା-କୁଲେ କି କରିଵେ ତାର।। ଅହଂକାରେ ମତ୍ତ ହଇଯା, ନିତାଇ ପଦ ପାସରିଯା, ଅସତ୍ଯେର ସତ୍ଯ କରି ମାନି। ନିତାଇଯେର କରୁଣା ହବେ, ବ୍ରଜେ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ପାଵେ, ଭଜ ନିତାଇଯେର ଚରଣ ଦୁ ଖାନି।। ନିତାଇ ଚରଣ ସତ୍ଯ, ତାଁହାର ସେଵକ ନିତ୍ଯ, ନିତାଇ ପଦ ସଦା କର ଆଶ। ନରୋତ୍ତମ ବଡ ଦୁଃଖୀ, ନିତାଇ ମୋରେ କର ସୁଖୀ, ରାଖ ରାଂଗା ଚରଣେର ପାଶ।।୧୧।।
ଭାଇ ଭାଇ ! ଭଜ ମୋର ଗୌରାଂଗଚରଣ। ନା ଭଜିଯା ମୈନୁ ଦୁଃଖେ, ଡୁବି ଗୃହ ଵିଷ କୂପେ, ଦଗ୍ଧ କୈଲ ଏ ପାଁଚ ପରାଣ।। ତାପତ୍ରଯ ଵିଷାନଲେ, ଅହର୍ନିଶି ହିଯା ଜ୍ଵଲେ, ଦେହ ସଦା ହଯ ଅଚେତନ। ରିପୁ ଵଶ ଇନ୍ଦ୍ରିଯ ହୈଲ, ଗୋରା ପଦ ପାସରିଲ, ଵିମୁଖ ହଇଲ ହେନ ଧନ।। ହେନ ଗୌର ଦଯାମଯ, ଛାଡି ସବ ଲାଜ ଭଯ, କାଯ ମନେ ଲଓ ରେ ଶରଣ। ପାମର ଦୁର୍ମତି ଛିଲ, ତାରେ ଗୋରା ଉଦ୍ଧାରିଲ, ତାରା ହଇଲ ପତିତ-ପାଵନ।। ଗୋରା ଦ୍ଵିଜ ନଟରାଜେ, ବାନ୍ଧହ ହୃଦଯ ମାଝେ, କି କରିଵେ ସଂସାର ଶମନ। ନରୋତ୍ତମଦାସ କହେ, ଗୋରା ସମ କେହ ନହେ, ନା ଭଜିତେ ଦେନ ପ୍ରେମ ଧନେ।।୧୨।।
ଗୌରାଂଗେର ଦୁଟୀ ପଦ, ଜାର ଧନ ସମ୍ପଦ, ସେ ଜାନେ ଭକତି-ରସ ସାର। ଗୌରାଂଗେର ମଧୁର ଲୀଲା, ଜାର କର୍ଣେ ପ୍ରଵେଶିଲା, ହୃଦଯ ନିର୍ମ୍ମଲ ଭେଲ ତାର।। ଜେ ଗୌରାଂଗେର ନାମ ଲଯ, ତାର ହଯ ପ୍ରମୋଦଯ, ତାରେ ମୁଞି ଜାଇ ବଲିହାରୀ। ଗୌରାଂଗ ଗୁଣେତେ ଝୁରେ, ନିତ୍ଯ ଲୀଲା ତାରେ ସ୍ଫୁରେ, ସେ ଜନ ଭକତି ଅଧିକାରୀ।। ଗୌରାଂଗେର ସଂଗୀ-ଗଣେ, ନିତ୍ଯ-ସିଦ୍ଧ କରି ମାନେ, ସେ ଜାଯ ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ରସୁତ ପାଶ। ଶ୍ରୀଗୌଡମଣ୍ଡଲ ଭୂମି, ଜେବା ଜାନେ ଚିନ୍ତାମଣି, ତାର ହଯ ବ୍ରଜ ଭୂମେ ଵାସ।। ଗୌର ପ୍ରେମ ରସାଣ୍ର୍ଵେ, ସେ ତରଂଗେ ଜେଵା ଡୁବେ, ସେ ରାଧା-ମାଧଵ ଅନ୍ତରଂଗ। ଗୃହେ ଵା ବନେତେ ଥାକେ, ହା ଗୌରାଂଗ ବୋଲେ ଡାକେ, ନରୋତ୍ତମ ମାଗେ ତାର ସଂଗ।।୧୩।।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚୈତନ୍ଯ ପ୍ରଭୁ ! ଦଯା କର ମୋରେ। ତୋମା ବିନେ କେ ଦଯାଲୁ ଜଗତ ସଂସାରେ।। ପତିତ ପାଵନ ହେତୁ ତଵ ଅଵତାର। ମୋ ସମ ପତିତ ପ୍ରଭୁ ନା ପାଇଵେ ଆର।। ହା ହା ପ୍ରଭୁ ନିତ୍ଯାନନ୍ଦ ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ସୁଖୀ ! କୃପାଵଲୋକନ କର ଆମି ବଡ ଦୁଃଖୀ।। ଦଯା କର ସୀତାପତି ଅଦ୍ଵୈତ ଗୋସାଈଂ। ତଵ କୃପା ବଲେ ପାଇ ଚୈତନ୍ଯନିତାଈ।। ହା ହା ସ୍ଵରୂପ ସନାତନ ରୂପ ରଘୁନାଥ। ଭଟ୍ଟ ଯୁଗ ଶ୍ରୀଜୀଵ ହା ପ୍ରଭୁ ଲୋକନାଥ।। ଦଯା କର ଶ୍ରୀଆଚାର୍ଯ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀନିଵାସ। ରାମଚନ୍ଦ୍ର ସଂଗ ମାଗେ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୧୪।।
ଜେ ଆନିଲ ପ୍ରେମଧନ କରୁଣା ପ୍ରଚୁର। ହେନ ପ୍ରଭୁ କୋଥା ଗେଲା ଆଚାର୍ଯ୍ଯ ଠାକୁର।। କାଁହା ମୋର ସ୍ଵରୂପ ରୂପ କାଁହା ସନାତନ। କାଁହା ଦାସ ରଘୁନାଥ ପତିତ-ପାଵନ।। କାଁହା ମୋର ଭଟ୍ଟଯୁଗ କାଁହା କଵିରାଜ। ଏକ କାଲେ କୋଥା ଗେଲା ଗୌରା ନଟରାଜ।। ପାଷାଣେ କୁଟିଵ ମାଥା ଅନଲେ ପଶିଵ। ଗୌରାଂଗ ଗୁଣେର ନିଧି କୋଥା ଗେଲେ ପାଵ।। ଯେ ସବ ସଂଗୀର ସଂଗେ ଜେ କୈଲ ଵିଲାସ। ସେ ସଂଗ ନା ପାଞା କାଁଦେ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୧୫।।
ହରି ହରି ! ବଡ ଶେଲ ମରମେ ରହିଲ। ପାଇଯା ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ ତନୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଭଜନ ବିନୁ, ଜନ୍ମ ମୋର ଵିଫଲ ହଇଲ।। ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ରନନ୍ଦନ ହରି, ନଵଦ୍ଵୀପେ ଅଵତରି, ଜଗତ ଭରିଯା ପ୍ରେମ ଦିଲ।। ମୁଞି ସେ ପାମର ମତି, ଵିଶେଷ କଠିନ ଅତି, ସେଇ ମୋର କରୁଣା ନହିଲ।। ସ୍ଵରୂପସନାତନ ରୂପ, ରଘୁନାଥ ଭଟ୍ଟଯୁଗ, ତାହାତେ ନା ହୈଲ ମୋର ରତି।। ଦିଵ୍ଯ ଚିନ୍ତାମଣି ଧାମ ଵୃନ୍ଦାଵନ ହେନ ସ୍ଥାନ, ସେଇ ଧାମେ ନା କୈନୁ ଵସତି।। ଵିଶେଷ ଵିଷଯେ ମତି, ନହିଲ ଵୈଷ୍ଣଵେ ରତି, ନିରନ୍ତର ଖେଦ ଉଠେ ମନେ।। ନରୋତ୍ତମଦାସ କହେ, ଜୀଵାର ଉଚିତ ନହେ, ଶ୍ରୀଗୁରୁଵୈଷ୍ଣଵ ସେଵା ବିନେ।।୧୬।।
ଠାକୁର ଵୈଷ୍ଣଵ ପଦ, ଅଵନୀର ସମ୍ପଦ, ଶୁନ ଭାଈ ହଞା ଏକ ମନେ।। ଆଶ୍ରଯ ଲଇଯା ସେଵେ, ସେଇ କୃଷ୍ଣ ଭକ୍ତି ଲଭେ, ଆର ସବ ମରେ ଅକାରଣେ।। ଵୈଷ୍ଣଵ ଚରଣ-ଜଲ, ପ୍ରେମଭକ୍ତି ଦିତେ ବଲ, ଆର କେହ ନହେ ବଲଵନ୍ତ।। ଵୈଷ୍ଣଵ ଚରଣ-ରେଣୁ, ମସ୍ତକେ ଭୂଷଣ ବିନୁ, ଆର ନାହି ଭୂଷଣେର ଅନ୍ତ।। ତୀର୍ଥ ଜଲ ପଵିତ୍ର ଗୁଣେ, ଲିଖିଯାଛେ ପୁରାଣେ, ସେ ସବ ଭକ୍ତିର ପ୍ରପଂଚନ।। ଵୈଷ୍ଣଵେର ପାଦୋଦକ, ସମ ନହେ ଏଇ ସବ, ଜାତେ ହଯ ଵାଞ୍ଛିତ ପୂରଣ।। ଵୈଷ୍ଣଵ ସଂଗେତେ ମନ, ଆନନ୍ଦିତ ଅନୁକ୍ଷଣ, ସଦା ହଯ କୃଷ୍ଣ ପର ସଂଗ।। ଦୀନ ନରୋତ୍ତମ କାଁଦେ, ହିଯା ଧୈର୍ଯ ନାହି ବାଁଧେ, ମୋରଦଶା କେନ ହୈଲ ଭଂଗ।।୧୭।।
ଠାକୁର ଵୈଷ୍ଣଵଗଣ ! କରି ଏଇ ନିଵେଦନ, ମୋ ବଡ ଅଧମ ଦୁରାଚାର।। ଦାରୁଣ ସଂସାର ନିଧି, ତାହେ ଡୁବାଇଲ ଵିଧି, କେଶେ ଧରି ମୋରେ କର ପାର।। ଵିଧି ବଡ ବଲଵାନ, ନା ଶୁନେ ଧରମ ଜ୍ଞାନ, ସଦାଇ କରମ ପାଶେ ବାଁଧେ।। ନା ଦେଖି ତାରଣ ଲେଶ, ଜତ ଦେଖି ସବ କ୍ଲେଶ, ଅନାଥ କାତରେ ତେଞି କାଁଦେ।। କାମ କ୍ରୋଧ ଲୋଭ ମୋହ ମଦ ଅଭିମାନ ସହ, ଆପନ-ଆପନ ସ୍ଥାନେ ଟାନେ।। ଆମାର ଐଛନ ମନ, ଫିରେ ଜେନ ଅନ୍ଧଜନ, ସୁପଥ-ଵିଷଯ ନାହି ଜାନେ।। ନା ଲଇନୁ ସତ ମତ, ଅସତେ ମଜିଲ ଚିତ୍ତ, ତୁଯା ପାଯେ ନା କରିନୁ ଆଶ।। ନରୋତ୍ତମଦାସେ କଯ, ଦେଖି ଶୁନି ଲାଗେ ଭଯ, ତରାଇଯା ଲହ ନିଜ ପାଶ।।୧୮।।
ଏଇ ବାର କରୁଣା କର ଵୈଷ୍ଣଵ ଗୋସାଞି। ପତିତ-ପାଵନ ତୋମା ବିନେ କେହ ନାଇ।। କାହାର ନିକଟେ ଗେଲେ ପାପ ଦୂରେ ଜାଯ। ଏମନ ଦଯାଲ ପ୍ରଭୁ କେଵା କୋଥା ପାଯ।। ଗଂଗାର ପରଶ ହଇଲେ ପଶ୍ଚାତେ ପାଵନ। ଦର୍ଶନେ ପଵିତ୍ର କର ଏଇ ତୋମାର ଗୁଣ।। ହରିସ୍ଥାନେ ଅପରାଧେ ତାରେ ହରିନାମ। ତୋମା ସ୍ଥାନେ ଅପରାଧେ ନାହିକ ଏଡାନ।। ତୋମାର ହୃଦଯେ ସଦା ଗୋଵିନ୍ଦ ଵିଶ୍ରାମ। ଗୋଵିନ୍ଦ କହେନ ମମ ଵୈଷ୍ଣଵ ପରାଣ।। ପ୍ରତି ଜନ୍ମେ କରି ଆଶା ଚରଣେର ଧୂଲି। ନରୋତ୍ତମେ କର ଦଯା ଆପନାର ବଲି।।୧୯।।
କି ରୂପେ ପାଇଵ ସେଵା ମୁଇଁ ଦୁରାଚାର। ଶ୍ରୀଗୁରୁ ଵୈଷ୍ଣଵେ ରତି ନା ହୈଲ ଆମାର।। ଵିଶେଷ ମାଯାତେ ମନ ମଗନ ହଇଲ। ଵୈଷ୍ଣଵେତେ ଲେଶ ମାତ୍ର ରତି ନା ଜନ୍ମିଲ।। ଗଲେ ଫାଁସ ଦିତେ ଫିରେ ମାଯା ସେ ପିଶାଚୀ। ଵିଷଯେ ଭୁଲିଯା ଅନ୍ଧ ହୈନୁ ଦିଵା ନିଶି।। ଇହାରେ କରିଯା ଜଯ ଛାଡାନ ନା ଜାଯ। ସାଧୁ କୃପା ବିନା ଆର ନାହିକ ଉପାଯ।। ଅଦୋଷ ଦରଶି ପ୍ରଭୁ ପତିତ ଉଦ୍ଧାର। ଏଇ ବାର ନରୋତ୍ତମେ କରହ ନିସ୍ତାର।।୨୦।।
ହରି ହରି ! କି ମୋର କରମ ଅଭାଗ। ଵିଫଲେ ଜନ୍ମ ଗେଲ, ହୃଦଯେ ରହିଲ ଶେଲ, ନାହି ଭେଲ ହରି ଅନୁରାଗ।। ଯଜ୍ଞଦାନ ତୀର୍ଥସ୍ନାନ, ପୁଣ୍ଯ-କର୍ମ ଜପଧ୍ଯାନ, ଅକାରଣେ ସବେ ଗେଲ ମୋହେ। ବୁଝିଲାମ ମନେ ହେନ, ଉପହାସ ହଯ ଜେନ, ଵସ୍ତ୍ରହୀନ ଅଲଂକାର ଦେହେ।। ସାଧୁମୁଖେ କଥାମୃତ, ଶୁନିଯା ଵିମଲ ଚିତ୍ତ, ନାହି ଭେଲ ଅପରାଧ କାରଣ। ସତତ ଅସତ ସଂଗ, ସକଲି ହଇଲ ଭଂଗ, କି କରିଵ ଆଇଲେ ଶମନ।। ଶ୍ରୁତି ସ୍ମୃତି ସଦା କଯ, ଶୁନିଯାଛି ଏଇ ହଯ, ହରି ପଦ ଅଭଯ ଶରଣ। ଜନମ ଲଇଯା ସୁଖେ, କୃଷ୍ଣ ନା ବଲିନୁ ମୁଖେ ନା କରିନୁ ସେ ରୂପ ଭାଵନ।। ରାଧାକୃଷ୍ଣ ଦୁହୁଁ ପାଯ, ତନୁ ମନ ରହୁ ତାଯ, ଆର ଦୂରେ ଜାଉକ ଵାସନା। ନରୋତ୍ତମଦାସେ କଯ, ଆର ମୋର ନାହି ଭଯ, ତନୁ ମନ ସୌଂପିନୁ ଆପନା।।୨୧।।
ହରି ହରି ! ଆର କି ଏମନ ଦଶା ହଵ। ଏ ଭଵ ସଂସାର ତ୍ଯଜି, ପରମ ଆନନ୍ଦେ ମଜି, ଆର କବେ ବ୍ରଜଭୂମେ ଜାଵ।। ସୁଖମଯ ଵୃନ୍ଦାଵନ, କବେ ହଵେ ଦରଶନ, ସେ ଧୂଲି ଲାଗିବେ କବେ ଗାଯ। ପ୍ରେମେ ଗଦ ଗଦ ହୈଞା, ରାଧାକୃଷ୍ଣ ନାମ ଲୈଞା, କାଁଦିଯା ବେଡାଇବ ଉଭରାଯ।। ନିଭୃତେ ନିକୁଞ୍ଜେ ଜାଞା, ଅଷ୍ଟାଂଗେ ପ୍ରଣାମ ହୈଞା, ଡାକିବ ହା ରାଧାନାଥ ବଲି। କବେ ଯମୁନାର ତୀରେ, ପରଶ କରିବ ନୀରେ, କବେ ପିବ କରପୁଟେ ତୁଲି।। ଆର କବେ ଏମନ ହବ, ଶ୍ରୀ ରାସମଣ୍ଡଲେ ଜାବ, କବେ ଗଡାଗଡି ଦିଵ ତାଯ। ଵଂଶୀଵଟ ଛାଯା ପାଞା, ପରମ ଆନନ୍ଦ ହୈଞା, ପଡିଯା ରହିବ ତାର ଛାଯ।। କବେ ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନ ଗିରି, ଦେଖିବ ନଯନ ଭରି, କବେ ହବେ ରାଧାକୁଣ୍ଡେ ଵାସ। ଭ୍ରମିତେ ଭ୍ରମିତେ କବେ, ଏ ଦେହ ପତନ ହବେ, କହେ ଦୀନ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୨୨।।
ହରି ହରି ! ଆର କବେ ପାଲଟିବେ ଦଶା। ଏ ସବ କରିଯା ଵାମେ, ଜାଵ ଵୃନ୍ଦାଵନ ଧାମେ, ଏଇ ମନେ କରିଯାଛି ଆଶା।। ଧନ-ଜନ ପୁତ୍ର-ଦାରେ, ଏ ସବ କରିଯା ଦୂରେ, ଏକାନ୍ତ ହଇଯା କବେ ଜାଵ। ସବ ଦୁଃଖ ପରିହରି, ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଵାସ କରି, ମାଧୁକରୀ ମାଗିଯା ଖାଇଵ।। ଯମୁନାର ଜଲ ଜେନ, ଅମୃତ ସମାନ ହେନ, କବେ ପିବ ଉଦର ପୂରିଯା। କବେ ରାଧାକୁଣ୍ଡ ଜଲେ, ସ୍ନାନ କରି କୁତୂହଲେ, ଶ୍ଯାମକୁଣ୍ଡେ ରହିଵ ପଡିଯା।। ଭ୍ରମିଵ ଦ୍ଵାଦଶ ଵନେ, ରାସ କେଲି ଜେ ଜେ ସ୍ଥାନେ, ପ୍ରେମାଵେଶେ ଗଡାଗଡି ଦିଯା। ସୁଧାଇଵ ଜନେ-ଜନେ, ବ୍ରଜଵାସିଗଣ ସ୍ଥାନେ, ନିଵେଦିଵ ଚରଣେ ଧରିଯା।। ଭଜନେର ସ୍ଥାନ କବେ, ନଯନ ଗୋଚର ହବେ, ଆର ଜତ ଆଛେ ଉପଵନ। ତାର ମଧ୍ଯେ ଵୃନ୍ଦାଵନ, ନରୋତ୍ତମଦାସେର ମନ, ଆଶା କରେ ଯୁଗଲଚରଣ।।୨୩।।
କରଂଗ କୌପୀନ ଲଞା, ଛେଡା କାଁଥା ଗାଯ ଦିଯା, ତେଯାଗିବ ସକଲ ଵିଷଯ। କୃଷ୍ଣେ ଅନୁରାଗ ହବେ, ବ୍ରଜେର ନିକୁଞ୍ଜେ କବେ, ଜାଇଯା କରିବ ନିଜାଲଯ।। ହରି ହରି ! କବେ ମୋର ହଇବେ ସୁଦିନ। ଫଲମୂଲ ଵୃନ୍ଦାଵନେ, ଖାଞା ଦିଵା-ଅଵସାନେ, ଭ୍ରମିଵ ହଇଯା ଉଦାସୀନ।। ଶୀତଲ ଯମୁନା ଜଲେ, ସ୍ଥାନ କର କୁତୂହଲେ, ପ୍ରେମାଵେଶେ ଆନନ୍ଦିତ ହଞା। ବାହୁର ଉପର ବାହୁ ତୁଲି, ଵୃନ୍ଦାଵନେ କୁଲି କୁଲି, କୃଷ୍ଣ ବଲି ବେଡାବ କାଁଦିଯା।। ଦେଖିଵ ସଂକେତ ସ୍ଥାନ, ଜୁଡାବେ ତାପିତ ପ୍ରାଣ, ପ୍ରେମାଵେଶେ ଗଡାଗଡି ଦିଵ। କାଁହା ରାଧା ! ପ୍ରାଣେଶ୍ଵରି ! କାଁହା ଗିରିଵରଧାରି, କାଁହା ନାଥ ! ବଲିଯା ଡାକିବ।। ମାଧଵୀ କୁଞ୍ଜେରୋପରି, ସୁଖେ ବସି ଶୁକ ଶାରୀ, ଗାଇଵେକ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ରସ। ତରୁମୂଲେ ବସି ତାହା ଶୁନି ଜୁଡାଇଵେ ହିଯା, କବେ ସୁଖେ ଗୋଙାଵ ଦିଵସ।। ଶ୍ରୀଗୋଵିନ୍ଦ ଗୋପୀନାଥ, ଶ୍ରୀମତୀ ରାଧିକା ସାଥ, ଦେଖିଵ ରତନ ସିଂହାସନେ। ଦୀନ ନରୋତ୍ତମଦାସ, କରିଯେ ଦୁର୍ଲଭ ଆଶ, ଏମତି ହଇବେ କତ ଦିନେ।।୨୪।।
ହରି ହରି ! କବେ ହଵ ଵୃନ୍ଦାଵନଵାସୀ। ନିରଖିବ ନଯନେ ଯୁଗଲ ରୂପରାଶି।। ତ୍ଯଜିଯା ଶଯନ ସୁଖ ଵିଚିତ୍ର ପାଲଂକ। କବେ ବ୍ରଜେର ଧୂଲାଯ ଧୂସର ହବେ ଅଂଗ।। ଷଡରସ ଭୋଜନ ଦୂରେ ପରିହାର। କବେ ବ୍ରଜେ ମାଗିଯା ଖାଇବ ମଧୁକରୀ।। ପରିକ୍ରମା କରିଯା ବେଡାବ ବନେ ବନେ। ଵିଶ୍ରାମ କରିବ ଜାଇ ଯମୁନା ପୁଲିନେ।। ତାପ ଦୂର କରିବ ଶୀତଲ ଵଂଶୀଵଟେ। (କବେ) କୁଞ୍ଜେ ବୈଠବ ହାମ ଵୈଷ୍ଣଵ ନିକଟେ।। ନରୋତ୍ତମଦାସ କହେ କରି ପରିହାର। କବେ ଵା ଏମନ ଦଶା ହଇବେ ଆମାର।।୨୫।।
ଆର କି ଏମନ ଦଶା ହବେ। ସବ ଛାଡି ଵୃନ୍ଦାଵନ ଜାବ।। ଆର କବେ ଶ୍ରୀରାସ ମଣ୍ଡଲେ। ଗଡାଗଡି ଦିଵ କୁତୂହଲେ।। ଆର କବେ ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନ ଗିରି। ଦେଖିଵ ନଯନ ଯୁଗ ଭରି।। ଶ୍ଯାମକୁଣ୍ଡେ ରାଧାକୁଣ୍ଡେ ସ୍ନାନ। କରି କବେ ଜୁଡାବ ପରାଣ।। ଆର କବେ ଯମୁନାର ଜଲେ। ମଜ୍ଜନେ ହଇବ ନିରମଲେ।। ସାଧୁସଂଗେ ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଵାସ। ନରୋତ୍ତମଦାସ କରେ ଆଶ।।୨୬।।
ରାଧା-କୃଷ୍ଣ ସେଵୋଂ ମୁଞି ଜୀଵନେ ମରଣେ। ତାଁର ସ୍ଥାନ ତାଁର ଲୀଲା ଦେଖୋ ରାତ୍ରି ଦିନେ।। ଜେ ସ୍ଥାନେ ଜେ ଲୀଲା କରେ ଯୁଗଲ କିଶୋର। ସଖୀର ସଂଗିନୀ ହଞା ତାହେ ହଙ ଭୋର।। ଶ୍ରୀରୂପମଞ୍ଜରୀ ପଦ ସେଵା ନିରଵଧି। ତାଁର ପାଦପଦ୍ମ ମୋର ମନ୍ତ୍ର ମହୌଷଧି।। ଶ୍ରୀରତିମଞ୍ଜରୀ ଦେଵି ! ମୋରେ କର ଦଯା। ଅନୁକ୍ଷଣ ଦେହ ତୁଯା ପାଦପଦ୍ମ ଛାଯା।। ଶ୍ରୀରସମଞ୍ଜରୀ ଦେଵି ! କର ଅଵଧାନ। ଅନୁକ୍ଷଣ ଦେହ ତୁଯା ପାଦ ପଦ୍ମ ଧ୍ଯାନ।। ଵୃନ୍ଦାଵନେ ନିତ୍ଯ ନିତ୍ଯ ଯୁଗଲ-ଵିଲାସ। ପ୍ରାର୍ଥନା କରଯେ ସଦା ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୨୭।।
ରାଧାକୃଷ୍ଣ ପ୍ରାଣ ମୋର ଯୁଗଲକିଶୋର। ଜୀଵନେ ମରଣେ ଗତି ଆର ନାହି ମୋର।। କାଲିନ୍ଦୀର କୂଲେ କେଲି କଦମ୍ବେର ଵନ। ରତନ ଵେଦୀର ଉପର ବସାଵ ଦୁଜନ।। ଶ୍ଯାମଗୌରୀ ଅଂଗେ ଦିଵ (ଚୁଯା) ଚନ୍ଦନେର ଗନ୍ଧ। ଚାମର ଦୁଲାବ କବେ ହେରିଵ ମୁଖଚନ୍ଦ୍ର।। ଗାଁଥିଯା ମାଲତୀର ମାଲା ଦିଵ ଦୋଂହାର ଗଲେ। ଅଧରେ ତୁଲିଯା ଦିଵ କର୍ପୂର ତାମ୍ବୂଲେ।। ଲଲିତା ଵିଶାଖା ଆଦି ଜତ ସଖୀଵୃନ୍ଦ। ଆଜ୍ଞାଯ କରିଵ ସେଵା ଚରଣାରଵିନ୍ଦ।। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚୈତନ୍ଯ ପ୍ରଭୁର ଦାସେର ଅନୁଦାସ। ସେଵା ଅଭିଲାଷ କରେ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୨୮।।
ହରି ହରି ! କବେ ମୋର ହଇବେ ସୁଦିନ। କେଲି କୌତୁକ ରଂଗେ କରିବ ସେଵନ।। ଲଲିତା ଵିଶାଖା ସନେ, ଜତେକ ସଖୀର ଗଣେ। ମଣ୍ଡଲୀ କରିବ ଦୋଂହା ମେଲି। ରାଇକାନୁ କରେ ଧରି, ନୃତ୍ଯ କରେ ଫିରି। ନିରଖି ଗୋଙାଵ କୁତୂହଲୀ।। ଅଲସ ଵିଶ୍ରାମ ଧରେ, ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନ ଗିରିଵରେ। ରାଇ କାନୁ କରିବେ ଶଯନେ। ନରୋତ୍ତମଦାସେ କଯ, ଏଇ ଜେନ ମୋର ହଯ। ଅନୁକ୍ଷଣ ଚରଣ ସେଵନେ।।୨୯।।
ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନ ଗିରିଵର, ପରମ ନିର୍ଜ୍ଜନ ସ୍ଥଲ, ରାଇ କାନୁ କରିବେ ଶଯନେ। ଲଲିତା ଵିଶାଖା ସଂଗେ, ସେଵନ କରିବ ରଂଗେ, ସୁଖମଯ ରାତୁଲ ଚରଣେ।। କନକ ସମ୍ପୁଟ କରି, କର୍ପୂର ତାମ୍ବୁଲ ପୁରି, ଜୋଗାଇଵ ଵଦନ କମଲେ।। ମଣିମଯ କିଂକିଣୀ, ରତନନୂପୁର ଆନି, ପରାଇଵ ଚରଣ ଯୁଗଲେ।। କନକ କଟୋରା ପୁରି, କର୍ପୂର, ଚନ୍ଦନ ଭରି, କବେ ଦିଵ ଦୁ ଜନାର ଗାଯ।। ମଲ୍ଲିକା ମାଲତୀ ଯୂଥୀ, ନାନା ଫୁଲେ ମାଲା ଗୁଥି, କବେ ଦିଵ ଦୋଂହାର ଗଲାଯ।। ସୁଵର୍ଣେର ଝାରି କରି, ରାଧାକୁଣ୍ଡେ ଜଲ ପୁରି, ଦୋଂହାକାର ଅଂଗେତେ ମଖିବ। ଗୁରୁ-ରୂପା ସଖୀ ଵାମେ, ତ୍ରିଭଂଗ ଭଂଗିମା ଠାମେ, ଚାମରେର ବାତାସ କରିବ।। ଦୋଂହାର କମଲ-ଆଁଖି, ପୁଲକ ହଇଯା ଦେଖି, ଦୁଁହୁ ପଦ ପରଶିଵ କବେ। ଚୈତନ୍ଯଦାସେର ଦାସ, ମନେ ମାତ୍ର ଅଭିଲାଷ, ନରୋତ୍ତମଦାସେ ସଦା ସ୍ଫୁରେ।।୩୦।।
ହରି ହରି ! ଆର କି ଏମନ ଦଶା ହଵ। କବେ ଵୃଷଭାନୁପୁରେ, ଆହୀରୀ ଗୋପେର ଘରେ, ତନଯା ହଇଯା ଜନମିବ।। ଯାବଟେ ଆମାର କବେ, ଏ ପାଣିଗ୍ରହଣ ହବେ, ବସତି କରିଵ କବେ ତାଯ। ସଖୀର ପରମ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜେ ତାହାର ହଯ ପ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଵନ କରିଵ ତାର ପାଯ।। ତେଂହ କୃପାଵାନ ହୈଯା, ରାତୁଲ ଚରଣେ ଲଞା, ଆମାରେ କରିବେ ସମର୍ପଣ। ସଫଲ ହଇବେ ଦଶା, ପୁରିବେ ମନେର ଆଶା, ସେବି ଦୁହାର ଯୁଗଲଚରଣ।। ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଦୁଇ ଜନ, ଚତୁର୍ଦିକେ ସଖୀଗଣ, ସେଵନ କରିଵ ଅଵଶେଷେ। ସଖୀଗଣ ଚାରି ଭିତେ, ନାନା ଯନ୍ତ୍ର ଲୈଯା ହାଥେ, ଦେଖିଵ ମନେର ଅଭିଲାଷେ।। ଦୁଁଇ ଚାଁଦମୁଖ ଦେଖି, ଜୁଡାବେ ତାପିତ ଆଁଖି, ନଯନେ ବହିବେ ଅଶ୍ରୁଧାର। ଵୃନ୍ଦାର ନିଦେଶ ପାଵ, ଦୋହାର ନିକଟେ ଜାବ, ହେନ ଦିନ ହଇବେ ଆମାର।। ଶ୍ରୀରୂପମଞ୍ଜରୀ ସଖୀ, ମୋରେ ଅନାଥିନୀ ଦେଖି, ରାଖିବେ ରାତୁଲ ଦୁ’ଟି ପାଯ। ନରୋତ୍ତମଦାସ ଭଣେ, ପ୍ରିଯ ନର୍ମ୍ମ ସଖୀଗଣେ, କବେ ଦାସୀ କରିବେ ଆମାଯ।।୩୧।।
ହରି ହରି ! ଆର କି ଏମନ ଦଶା ହଵ। ଛାଡିଯା ପୁରୁଷ ଦେହ, କବେ ପ୍ରକୃତି ହବ, ଦୁଁହୁ ଅଂଗେ ଚନ୍ଦନ ପରାଵ।। ଟାନିଯା ବାଁଧିଵ ଚୂଡା, ନଵ ଗୁଞ୍ଜାହାରେ ବେଡା, ନାନା ଫୁଲେ ଗାଁଥି ଦିଵ ହାର। ପୀତଵସନ ଅଂଗେ, ପରାଇଵ ସଖୀ ସଂଗେ, ଵଦନେ ତାମ୍ବୁଲ ଦିଵ ଆର।। ଦୁଁହୁ ରୂପ ମନୋହାରୀ, ହେରଵ ନଯନ ଭରି, ନୀଲାମ୍ବରେ ରାଇ ସାଜାଇଯା। ନଵରତ୍ନ ଜଡି ଆନି, ବାଁଧିଵ ଵିଚିତ୍ର ଵେଣୀ, ତାହେ ଫୁଲମାଲତୀ ଗାଁଥିଯା।। ସେ ନା ରୂପ ମାଧୁରୀ, ଦେଖିଵ ନଯନ ଭରି, ଏଇ କରି ମନେ ଅଭିଲାଷ। ଜଯ ରୂପ ସନାତନ, ଦେହ ମୋରେ ଏଇ ଧନ, ନିଵେଦଯ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୩୨।।
ପ୍ରାଣେଶ୍ଵରି ! ଏଇବାର କରୁଣା କର ମୋରେ। ଦଶନେତେ ତୃଣ ଧରି, ଅଞ୍ଜଲି ମସ୍ତକେ ଧରି, ଏଇଜନ ନିଵେଦନ କରେ।। ପ୍ରିଯ ସହଚରୀ ସଂଗେ, ସେଵନ କରିବ ରଂଗେ, ଅଂଗେ ଵେଶ କରିବେକ ସାଧେ। ରାଇ ଏଇ ସେଵା କାଜେ, ନିଜ ପଦ ପଂକଜେ, ପ୍ରିଯ ସହଚରୀ ଗଣ ମାଝେ।। ସୁଗନ୍ଧି ଚନ୍ଦନ, ମଣିମଯ ଆଭରଣ, କୌଶିକ ଵସନ ନାନା ରଂଗେ। ଏଇ ସବ ସେଵା ଜାଁର, ଜେନ ହଙ ତାଁର, ଅନୁକ୍ଷଣ ଥାକି ତାଁର ସଂଗେ।। ଜଲ ସୁଵାସିତ କରି, ରତନ ଭୃଂଗାରେ ଭରି, କର୍ପୂର ଵାସିତ ଗୁଯା ପାନ। ଏ ସବ ସାଜାଇଯା ଡାଲା, ଲଵଂଗ ମାଲତୀ ମାଲା, ଭକ୍ଷ୍ଯ ଦ୍ରଵ୍ଯନାନା ଅନୁପାମ।। ସଖୀର ଇଂଗିତ ହବେ, ଏ ସବ ଆନିଯା କବେ, ଯୋଗାଇଵ ଲଲିତା କେ କାଛେ। ନରୋତ୍ତମଦାସ କଯ, ଏଇ ଜେନ ମୋର ହଯ, ଦାଁଡାଇଯା ରହୁ ସଖୀର ପାଛେ।।୩୩।।
ପ୍ରାଣେଶ୍ଵରି ! କବେ ମୋର ହବେ କୃପାଦିଠି । ଅରୁଣ କମଲ ଦଲେ, ଶେଜ ବିଛାଇଵ, ବସାଵଵ କିଶୋର କିଶୋରୀ। ଅଲକା ଆଵୃତମୁଖ, ପଂକଜ ମନୋହର, ମରକତ ଶ୍ଯାମ ହେମ ଗୋରୀ।। ଆଜ୍ଞାଯ ଆନିଯା କବେ, ଵିଵିଧ ଫୂଲଵର, ଶୁନଵ ଵଚନ ଦୁଁହୁ ମିଠି। ମୃଗମଦ ତିଲକ, ସିନ୍ଦୁର ବନାଯଵ, ଲେପଵ ଚନ୍ଦନ ଗନ୍ଧେ। ଗାଁଥି ମାଲତୀ ଫୂଲ, ହାର ପହିରା-ଓଵ, ଧାଓଯାଯ ମଧୁକର ଵୃନ୍ଦେ। ଲଲିତା କବେ ମୋର, ଵୀଜନ ଦେଓଯଵ, ଵୀଜଵ ମାରୁତ ମନ୍ଦେ।। ଶ୍ରମଜଲ ସକଲ, ମିଟିଵ ଦୁଁହୁ କଲେଵର, ହେରଵ ପରମ ଆନନ୍ଦେ। ନରୋତ୍ତମଦାସ, ଆଶ ପଦ ପଂକଜ, ସେଵନ ମାଧୁରୀ-ପାନେ। ହୋଓଯଵ ହେନ ଦିନ, ନା ଦେଖିଯେ କୋନ ଚିହ୍ନ, ଦୁଁହୁଜନ ହେରଵ ନଯାନେ।।୩୪।।
ହରି ହରି ! ମନୋରଥ ଫଲିବେ ଆମାରେ। କୁସୁମିତ ଵୃନ୍ଦାଵନେ, ନାଚତ ଶିଖଗଣେ, ପିକକୁଲ ଭ୍ରମର ଝଂକାରେ। ପ୍ରିଯ ସହଚରୀ ସଂଗେ, ଗାଇଯା ଜାଇଯେ ରଂଗେ, ମନୋହର ନିକୁଞ୍ଜ କୁଟୀରେ।। ଦୁଁହୁକ ମନ୍ଥର ଗତି, କୌତୁକେ ହେରଵ ଅତି, ଅଂଗ ଭରି ପୁଲକ ଅନ୍ତରେ। ଚୌଦିକେ ସଖୀର ମାଝେ, ରାଧିକାର ଇଂଗିତେ, ଚିରୁଣୀ ଲଇଯା କରେ କରି।। କୁଟିଲ କୁନ୍ତଲ ସବ, ଵିଥରିଯା ଆଁଚରଵ, ବନାଇଵ ଵିଚିତ୍ର କବରୀ। ମୃଗମଦ ମଲଯଜ, ସବ ଅଂଗେ ଲେପଵ, ପରାଇଵ ମନୋହର ହାର। ଚନ୍ଦନ କୁଂକୁମେ, ତିଲକ ବନାଇଵ, ହେରଵ ମୁଖ ସୁଧାକର।। ନୀଲପଟ୍ଟାମ୍ବର, ଜତନେ ପରାଇଵ, ପାଯେ ଦିଵ ରତନ ମଞ୍ଜୀରେ। ଭୃଂଗାରେର ଜଲେ ରାଂଗା, ଚରଣ ଧୋଯାଇଵ, ମୁଛଵ ଆପନ ଚିକୁରେ।। କୁସୁମ କମଲ ଦଲେ, ଶେଜ ବିଛାଇଵ, ଶଯନ କରାବ ଦୋଂହାକାରେ। ଧଵଲ ଚାମର ଆନି, ମୃଦୁ ମୃଦୁ ଵୀଜବ, ଛରମିତ ଦୁଁହୁକ ଶରୀରେ।। କନକ ସମ୍ପୁଟ କରି, କର୍ପୂର ତାମ୍ବୁଲ ଭରି, ଜୋଗାଇଵ ଦୋଂହାର ଵଦନେ। ଅଧର ସୁଧାରସେ, ତାମ୍ବୁଲ ସୁବାସେ, ଭୋଖବ ଅଧିକ ଜତନେ।। ଶ୍ରୀଗୁରୁକରୁଣାସିନ୍ଧୁ, ଲୋକନାଥ ଦୀନବନ୍ଧୁ, ମୁଇ ଦିକେ କର ଅଵଧାନ। ରାଧାକୃଷ୍ଣ ଵୃନ୍ଦାଵନ, ପ୍ରିଯ ନର୍ମ୍ମ ସଖୀଗଣ, ନରୋତ୍ତମ ମାଗେ ଏଇ ଦାନ।।୩୫।।
ହରି ହରି ! କବେ ମୋର ହଇବେ ସୁଦିନ। ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନ ଗିରିଵରେ, ପରମ ନିଭୃତ ଧରେ, ରାଇ କାନୁ କରାବ ଶଯନ।। ଭୃଂଗାରେର ଜଲେ ରାଁଗା, ଚରଣ ଧୋଯାଇଵ, ମୁଛାଵ ଆପନ ଚିକୁରେ। କନକ ସମ୍ପୁଟ କରି, କର୍ପୂର ତାମ୍ବୁଲ ପୁରି, ଜୋଗାଇଵ ଦୁହୁଁକ ଅଧରେ।। ପ୍ରିଯ ସଖୀଗଣ ସଂଗେ, ସେଵନ କରିବ ରଂଗେ, ଚରଣ ସେଵିବ ନିଜ କରେ। ଦୁହୁଁକ କମଲ ଦିଠି, କୌତୁକେ ହେରଵ ସୁଠି, ଦୁଁହୁ ଅଂଗ ପୁଲକ ଅନ୍ତରେ।। ମଲ୍ଲିକା ମାଲତୀ ଯୂଥୀ, ନାନା ଫୂଲେ ମାଲା ଗାଁଥି, କବେ ଦିବ ଦୋଂହାର ଗଲାଯ। ସୋନାର କଟୋରା କରି, କର୍ପୂର ଚନ୍ଦନ ଭରି, କବେ ଦିବ ଦୋଂହାକାର ଗାଯ।। ଆର କବେ ଏମନ ହବ, ଦୁଁହୁ ମୁଖ ନିରଖିଵ, ଲୀଲାରସ ନିକୁଞ୍ଜ ଶଯନେ। ଶ୍ରୀକୁନ୍ଦଲତାର ସଂଗେ, କେଲି କୌତୁକ ରଂଗେ, ନରୋତ୍ତମ କରିବେ ଶ୍ରଵଣେ।।୩୬।।
ପ୍ରଭୁ ହେ ! ଏଇବାର କରହ କରୁଣା। ଜୁଗଲ ଚରଣ ଦେଖି, ସଫଲ କରିବ ଆଁଖି, ଐଇ ମୋର ମନେର କାମନା।। ନିଜ ପଦ ସେଵା ଦିଵା, ନାହି ମୋରେ ଉପେଖିଵା, ଦୁଁହୁ ପଁହୁ କରୁଣା ସାଗର। ଦୁଁହୁ ବିନୁ ନାହି ଜାନୋ, ଏଇ ବଡ ଭାଗ୍ଯ ମାନୋ, ମୁଇ ବଡ ପତିତ ପାମର।। ଲଲିତା ଆଦେଶ ପାଞା, ଚରଣ ସେଵିବ ଜାଞା, ପ୍ରିଯ ସଖୀ ସଂଗେ ହଯ ମନେ। ଦୁଁହୁ ଦାତା ଶିରୋମଣି, ଅତି ଦୀନ ମୋରେ ଜାନି, ନିକଟେ ଚରଣ ଦିବେ ଦାନେ।। ପାବ ରାଧାକୃଷ୍ଣ ପା, ଘୁଚିବେ ମନେର ଘା, ଦୂରେ ଜାବେ ଏ ସବ ଵିକଲ। ନରୋତ୍ତମଦାସେ କଯ, ଏଇ ଵାଁଛା ସିଦ୍ଧି ହଯ, ଦେହ-ପ୍ରାଣ ସକଲ ସଫଲ।।୩୭।।
ହରି ହରି ! କି ମୋର କରମ ଅନୁରତ। ଵିଷଯେ କୁଟିଲ ମତି, ସତ୍ସଂଗେ ନା ହୈଲ ରତି, କି ସେ ଆର ତରିଵାର ପଥ।। ସ୍ଵରୂପ ସନାତନ ରୂପ, ରଘୁନାଥ ଭଟ୍ଟଯୁଗ, ଲୋକନାଥ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ସାଗର। ଶୁନିତାମ ସେ ସବ କଥା, ଘୂଚିତ ମନେର ଵ୍ଯଥା, ତବେ ଭାଲ ହଇତ ଅନ୍ତର।। ଜଖନ ଗୌର ନିତ୍ଯାନନ୍ଦ, ଅଦ୍ଵୈତାଦି ଭକ୍ତଵୃନ୍ଦ, ନଦୀଯା ନଗରେ ଅଵତାର। ତଖନ ନା ହୈଲ ଜନ୍ମ, ଏବେ ଦେହେ କିବା କର୍ମ୍ମ, ମିଛା ମାତ୍ର ବହି ଫିରି ଭାର।। ହରିଦାସ ଆଦି ବୁଲେ, ମହୋତ୍ସଵ ଆଦି କରେ, ନ ହେରିନୁ ସେ ସୁଖ ଵିଲାସ। କି ମୋର ଦୁଃଖେର କଥା, ଜନମ ଗୋଙାନୁ ଵୃଥା, ଧିକ୍-ଧିକ୍ ନରୋତ୍ତମଦାସ।।୩୮।।
ଶ୍ରୀରୂପ ମଞ୍ଜରୀ ପଦ, ସେଇ ମୋର ସମ୍ପଦ, ସେଇ ମୋର ଭଜନ ପୂଜନ। ସେଇ ମୋର ପ୍ରାଣଧନ, ସେଇ ମୋର ଆଭରଣ, ସେଇ ମୋର ଜୀଵନେର ଜୀଵନ।। ସେଇ ମୋର ରସାନିଧି, ସେଇ ମୋର ବାଁଛା ସିଦ୍ଧି, ସେଇ ମୋର ଵେଦେର ଧରମ। ସେଇ ଵ୍ରତ ସେଇ ତପ, ସେଇ ମୋର ମନ୍ତ୍ର ଜପ, ସେଇ ମୋର ଧରମ କରମ।। ଅନୁକୂଲ ହବେ ଵିଧି, ସେ ପଦ ହଇବେ ସିଦ୍ଧି, ନିରଖିଵ ଏ ଦୁଇ ନଯାନେ। ସେ ରୂପ ମାଧୁରୀ ରାଶି, ପ୍ରାଣ କୁଵଲଯ ଶଶି, ପ୍ରଫୁଲ୍ଲିତ ହବେ ନିଶି ଦିନେ।। ତୁଯା ଅଦର୍ଶନ ଅହି, ଗରଲେ ଜାରଲ ଦେହୀ, ଚିର ଦିନ ତାପିତ ଜୀଵନ। ହା ହା ପ୍ରଭୁ ! କର ଦଯା, ଦେହ ମୋରେ ପଦ ଛାଯା, ନରୋତ୍ତମ ଲଇଲ ଶରଣ।।୩୯।।
ଶୁନିଯାଛି ସାଧୁ ମୁଖେ ବଲେ ସର୍ଵଜନ। ଶ୍ରୀରୂପ କୃପାଯ ମିଲେ ଯୁଗଲ ଚରଣ।। ହା ହା ପ୍ରଭୁ ସନାତନ ଗୌର ପରିଵାର। ସବେ ମିଲି ଵାଁଛା ପୂର୍ଣ କରହ ଆମାର।। ଶ୍ରୀରୂପେର କୃପା ଜେନ ଆମା ପ୍ରତି ହଯ। ସେ ପଦ ଆଶ୍ରଯ ଜାର ସେଇ ମହାଶଯ।। ପ୍ରଭୁ ଲୋକନାଥ କବେ ସଂଗେ ଲଇଯା ଜାବେ। ଶ୍ରୀରୂପେର ପାଦ ପଦ୍ମେ ମୋରେ ସମର୍ପିଵେ।। ହେନ କି ହଇବେ ମୋର ନର୍ମ୍ମ ସଖୀ ଗଣେ। ଅନୁଗତ ନରୋତ୍ତମେ କରିବେ ଶାସନେ।।୪୦।।
ଏଇ ନଵ ଦାସୀ ବଲି ଶ୍ରୀରୂପ ଚାଁହିବେ। ହେନ ଶୁଭ କ୍ଷଣ ମୋର କତ ଦିନେ ହବେ।। ଶୀଘ୍ର ଆଜ୍ଞା କରିଵେନ “ଦାସୀ ଏଥା ଆଯ। ସେଵାର ସୁସଜ୍ଜା କାର୍ଯ କରହ ତ୍ଵରାଯ”।। ଆନନ୍ଦିତ ହଞା ହିଯା ତାଁର ଆଜ୍ଞା ବଲେ। ପଵିତ୍ର ମନେତେ କାର୍ଯ କରିଵ ତତ୍କାଲେ।। ସେଵାର ସାମଗ୍ରୀ ରତ୍ନ ଥାଲେତେ କରିଯା। ସୁଵାସିତ ଵାରି ସ୍ଵର୍ଣ ଝାରିତେ ପୁରିଯା।। ଦୁଁହାର ସମ୍ମୁଖେ ଲଯେ ଦିବ ଶୀଘ୍ର ଗତି। ନରୋତ୍ତମେର ଦଶା କବେ ହଇବେ ଏମତି।।୪୧।।
ଶ୍ରୀରୂପ ପଶ୍ଚାତେ ଆମି ରହିବ ଭୀତ ହଞା। ଦୋଂହେ ପୁନଃ କହିବେନ ଆମା ପାନେ ଚାଞା।। ସଦଯ ହୃଦଯେ ଦୋଂହେ କହିବେନ ହାସି। କୋଥାଯ ପାଇଲେ ରୂପ ! ଏଇ ନଵ ଦାସୀ।। ଶ୍ରୀରୂପମଞ୍ଜରୀ ତବେ ଦୋଂହ ଵାକ୍ଯ ଶୁନି। ମଂଜୁଲାଲୀ ଦିଲ ମୋରେ ଏଇ ଦାସୀ ଆନି।। ଅତି ନମ୍ରଚିତ୍ତ ଆମି ଇହାରେ ଜାନିଲ। ସେଵା କାର୍ଯ୍ଯ ଦିଯା ତବେ ହେଥାଯ ରାଖିଲ।। ହେନ ତତ୍ତ୍ଵ ଦୋହାକାର ସାକ୍ଷାତେ କହିଯା। ନରୋତ୍ତମେ ସେଵାଯ ଦିବେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଯା।।୪୨।।
ହା ହା ପ୍ରଭୁ ! ଲୋକନାଥ ! ରାଖ ପାଦ ଦ୍ଵନ୍ଦେ। କୃପା ଦୃଷ୍ଟେ ଚାହ ଯଦି ହଇଯା ଆନନ୍ଦେ।। ମନୋଵାଁଛା ସିଦ୍ଧି ତବେ ହଙ ପୂର୍ଣତୃଷ୍ଣ। ହେଥାଯ ଚୈତନ୍ଯ ମିଲେ ସେଵା ରାଧାକୃଷ୍ଣ।। ତୁମି ନା କରିଲେ ଦଯା କେ କରିବେ ଆର। ମନେର ଵାସନା ପୂର୍ଣ କର ଏଇ ବାର।। ଏ ତିନ ସଂସାରେ ମୋର ଆର କେହ ନାଇ। କୃପା କରି ନିଜ ପଦ ତଲେ ଦେହ ଠାଞି।। ରାଧାକୃଷ୍ଣ ଲୀଲା ଗୁଣ ଗାଙ ରାତ୍ରି ଦିନେ। ନରୋତ୍ତମ ଵାଁଛା ପୂର୍ଣ ନହେ ତୁଯା ବିନେ।।୪୩।।
ଲୋକନାଥ ପ୍ରଭୁ ! ତୁମି ଦଯା କର ମୋରେ। ରାଧାକୃଷ୍ଣ ଚରଣେ ଜେନ ସଦା ଚିତ୍ତ ସ୍ଫୁରେ।। ତୋମାର ସହିତେ ଥାକି ସଖୀର ସହିତେ। ଏଇ ତ ଵାସନା ମୋର ସଦା ଉଠେ ଚିତେ।। ସଖୀଗଣ ଜ୍ଯେଷ୍ଠ ଜେଂହୋ ତାଁହାର ଚରଣେ। ମୋରେ ସମର୍ପିବେ କବେ ସେଵାର କାରଣେ।। ତବେ ସେ ହଇବେ ମୋର ଵାଞ୍ଛିତ ପୂରଣ। ଆନନ୍ଦେ ସେଵିତ ଦୋଂହାର ଯୁଗଲ ଚରଣ।। ଶ୍ରୀରୂପମଞ୍ଜରି ସଖି ! କୃପା ଦୃଷ୍ଟେ ଚାଞା। ତାପି ନରୋତ୍ତମେ ସିଂଚ ସେଵାମୃତ ଦିଞା।।୪୪।।
ହା ହା ! କର ଦଯା କରୁଣା ତୋମାର। ମିଛା ମାଯା ଜ୍ଵାଲେ ତନୁ ଦହିଛେ ଆମାର।। କବେ ହେନ ଦଶା ହବେ ସଖୀ ସଂଗ ପାବ। ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଫୂଲ ଗାଁଥି ଦୋଂହାକେ ପରାବ।। ସମ୍ମୁଖେ ବସିଯା କବେ ଚାମର ଢୁଲାବ। ଅଗୁରୁ ଚନ୍ଦନ ଗନ୍ଧ ଦୋଂହ ଅଂଗେ ଦିବ।। ସଖୀର ଆନାଯ କବେ ତାମ୍ବୁଲ ଜୋଗାବ। ସିନ୍ଦୂର ତିଲକ କବେ ଦୋଂହାକେ ପରାବ।। ଵିଲାସ କୌତୁକ କେଲି ଦେଖିବ ନଯନେ। ଚନ୍ଦ୍ରମୁଖ ନିରଖଵ ବସାଯେ ସିଂହାସନେ।। ସଦା ସେ ମାଧୁରୀ ଦେଖି ମନେର ଲାଲସେ। କତ ଦିନେ ହବେ ଦଯା ନରୋତ୍ତମଦାସେ।।୪୫।।
ହରି ହରି ! କବେ ହେନ ଦଶା ହବେ ମୋର। ସେଵିଵ ଦୋଂହାର ପଦ ଆନନ୍ଦେ ଵିଭୋର।। ଭ୍ରମର ହଇଯା ସଦା ରହିଵ ଚରଣେ। ଶ୍ରୀଚରଣାମୃତ ସଦା କରିଵ ଆସ୍ଵାଦନେ।। ଏଇ ଆଶା କରି ଆମି ଜତ ସଖୀଗଣ। ତୋମାଦେର କୃପାଯ ହଯ ଵାଁଛିତ ପୂରଣ।। ବହୁଦିନେ ଵାଁଛା କରି ପୂର୍ଣ ଜାତେ ହଯ। ସବେ ମେଲି ଦଯା କର ହଇଯା ସଦଯ।। ସେଵା ଆଶେ ନରୋତ୍ତମ କାଁଦେ ଦିଵା-ନିଶି। କୃପା କରି କର ମୋରେ ଅନୁଗତ ଦାସୀ।।୪୬।।
ଜଯ ଜଯ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚୈତନ୍ଯ ନିତ୍ଯାନନ୍ଦ। ଜଯାଦ୍ଵୈତଚନ୍ଦ୍ର ଜଯ ଗୌରଭକ୍ତଵୃନ୍ଦ।। କୃପା କରି ସବେ ମେଲି କରହ କରୁଣା। ଅଧମ ପତିତ ଜନେ ନା କରିହ ଘୃଣା।। ଏ ତିନ ସଂସାର ମାଝେ ତୁଯା ପଦ ସାର। ଭାଵିଯା ଦେଖିନୁ ମନେ ଗତି ନାହି ଆର।। ସେ ପଦ ପାବାର ଆଶେ ଖେଦ ଉଠେ ମନେ। ଵ୍ଯାକୁଲ ହୃଦଯ ସଦା କରିଯେ କ୍ରନ୍ଦନେ।। କି ରୂପେ ପାଇବ କିଛୁ ନା ପାଇ ସନ୍ଧାନ। ପ୍ରଭୁ ଲୋକନାଥ-ପଦ ନାହିକ ସ୍ମରଣ।। ତୁମି ତ ଦଯାଲ ପ୍ରଭୁ ଚାହ ଏକ ବାର। ନରୋତ୍ତମ ହୃଦଯେର ଘୁଚାଓ ଅନ୍ଧକାର।।୪୭।।
କବେ କୃଷ୍ଣଧନ ପାଵ, ହିଯାର ମାଝାରେ ଥୋଵ, ଜୁଡାଇଵ ଏ ପାପ ପରାଣ। ସାଜାଇଯା ଦିଵ ହିଯା, ବସାଇଵ ପ୍ରାଣପ୍ରିଯା, ନିରଖିଵ ସେ ଚନ୍ଦ୍ରଵଦାନ।। ହେ ସଜନି! କବେ ମୋର ହଇଵେ ସୁଦିନ। ସେ ପ୍ରାଣନାଥେର ସଂଗେ, କବେ ଵା ଫିରିଵ ରଂଗେ, ସୁଖମଯ ଯମୁନା ପୁଲିନ।। ଲଲିତା ଵିଶାଖା ନିଯା, ତାଁହାରେ ବୈଠିଵ ଗିଯା, ସାଜାଇଵ ନାନା ଉପହାର। ସଦଯ ହଇଯା ଵିଧି, ମିଲାଇଵେ ଗୁଣନିଧି, ହେନ ଭାଗ୍ଯ ହଇଵେ ଆମାର।। ଦାରୁଣ ଵିଧିର ନାଟ, ଭାଂଗିଲ ପ୍ରେମେର ହାଟ, ତିଲ ମାତ୍ର ନା ରାଖିଲ ତାର। କହେ ନରୋତ୍ତମଦାସ, କି ମୋର ଜୀଵନେ ଆଶ, ଛାଡି ଗେଲ ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ରକୁମାର।।୪୮।।
ଏଇ ବାର ପାଇଲେ ଦେଖା ଚରଣ ଦୁଖାନି। ହିଯାର ମାଝାରେ ରାଖି ଜୁଡାଵ ପରାଣୀ।। ତାରେ ନା ଦେଖିଯା ମୋର ମନେ ବଡ ତାପ। ଅନଲେ ପଶିବ କିଂଵା ଜଲେ ଦିଵ ଝାଁପ।। ମୁଖେର ମୁଛାଵ ଘାମ ଖାଓଯାଵ ପାନଗୁଯା। ଘାମେତେ ବାତାସ ଦିଵ ଚନ୍ଦନାଦି ଚୁଯା।। ଵୃନ୍ଦାଵନେର ଫୁଲେର ଗାଁଥିଯା ଦିଵ ହାର। ବନାଇଯା ବାଁଧିଵ ଚୂଡା କୁନ୍ତଲେର ଭାର।। କପାଲେ ତିଲକ ଦିଵ ଚନ୍ଦନେର ଚାଁଦ। ନରୋତ୍ତମଦାସ କହେ ପିରୀତେର ଫାଁଦ।।୪୯।।
ଗୋରା ପହୁଁ ନା ଭଜିଯା ମୈନୁ। ପ୍ରେମରତନ ଧନ ହେଲାଯ ହାରାଇନୁ।। ଅଧମ ଯତନ କରି ଧନ ତେଯାଗିନୁ। ଆପନ କରମ ଦୋଷେ ଆପନି ଡୁବିନୁ।। ସତ୍ସଂଗ ଛାଡି କୈଲୁ ଅସତେ ଵିଲାସ। ତେ କାରଣେ ଲାଗିଲ ଜେ କର୍ମ୍ମ ବନ୍ଧ ଫାଁସ।। ଵିଷଯ ଵିଷମ ଵିଷ ସତତ ଖାଇନୁ। ଗୌର କୀର୍ତନ ରସେ ମଗନ ନା ହୈନୁ।। କେନ ଵା ଆଛଯେ ପ୍ରାଣ କି ସୁଖ ପାଇଯା। ନରୋତ୍ତମଦାସ କେନ ନା ଗେଲ ମରିଯା।।୫୦।।
ଵୃନ୍ଦାଵନ ରମ୍ଯ ସ୍ଥାନ, ଦିଵ୍ଯ ଚିନ୍ତାମଣି ଧାମ, ରତନ ମନ୍ଦିର ମନୋହର। ଆଵୃତ କାଲିନ୍ଦୀ ନୀରେ, ରାଜହଂସ କେଲି କରେ, ତାହେ ଶୋଭେ କନକ କମଲ।। ତାର ମଧ୍ଯେ ହେମ ପୀଠ, ଅଷ୍ଟ ଦଲେ ଵେଷ୍ଟିତ, ଅଷ୍ଟଦଲେ ପ୍ରଧାନ ନାଯିକା। ତାର ମଧ୍ଯେ ରତ୍ନାସନେ, ଵସି ଆଛେନ ଦୁଇ ଜନେ, ଶ୍ଯାମ ସଂଗେ ସୁନ୍ଦରୀ ରାଧିକା।। ଓ ରୂପ ଲାଵଣ୍ଯ ରାଶି, ଅମିଯ ପଡିଛେ ଖସି, ହାସ୍ଯ ପରିହାସ ସମ୍ଭାଷଣେ। ନରୋତ୍ତମଦାସେ କଯ, ନିତ୍ଯଲୀଲା ସୁଖମଯ, ସଦାଯ ସ୍ଫୁରୁକ ମୋର ମନେ।।୫୧।।
କଦମ୍ବ ତରୁର ଡାଲ, ନାମିଯାଛେ ଭୂମେ ଭାଲ, ଫୁଟିଯାଛେ ଫୁଲ ସାରି ସାରି। ପରିମଲେ ଭରଲ ସକଲ ଵୃନ୍ଦାଵନେ, କେଲି କରେ ଭ୍ରମରା ଭ୍ରମରୀ, ରାଇକାନୁ ଵିଲାସଇ ରଂଗେ।। କିଵା ରୂପ ଲାଵଣି, ଵୈଦଗ୍ଧ ଖନି ଧନି, ମଣିମଯ ଆଭରଣ ଅଂଗେ। ରାଧାର ଦକ୍ଷିଣ କର, ଧରି ପ୍ରିଯ ଗିରିଧର, ମଧୁର ମଧୁର ଚଲି ଜାଯ।। ଆଗେ ପାଛେ ସଖୀଗଣ, କରେ ଫୁଲ ଵରିଷଣ, କୋନ ସଖୀ ଚାମର ଢୁଲାଯ। ପରାଗେ ଧୂସର ସ୍ଥଲ, ଚନ୍ଦ୍ର କରେ ସୁଶୀତଲ, ମଣିମଯ ଵେଦୀର ଉପରେ।। ରାଇକାନୁ କର ଜୋଡି, ନୃତ୍ଯ କରେ ଫିରିଫିରି, ପରଶେ ପୁଲକେ ତନୁ ଭରେ। ମୃଗମଦ ଚନ୍ଦନ, କରେ କରି ସଖୀଗଣ, ବରିଖଯେ ଫୁଲ ଗନ୍ଧରାଜେ।। ଶ୍ରମ ଜଲ ବିନ୍ଦୁ, ଶୋଭା କରେ ମୁଖ ଇନ୍ଦୁ, ଅଧରେ ମୁରଲୀ ନାହି ବାଜେ। ହାସ ଵିଲାସ ରସ, ସରଲ ମଧୁର ଭାଷ, ନରୋତ୍ତମ ମନୋରଥ ଭରୁ।। ଦୁଁହୁକ ଵିଚିତ୍ର ଵେଷ, କୁସୁମେ ରଚିତ କେଶ, ଲୋଚନ ମୋହନ ଲୀଲା କରୁ।।୫୨।।
ଆଜି ରସେ ବାଦର ନିଶି। ପ୍ରେମେ ଭାସି ସବ ଵୃନ୍ଦାଵନଵାସୀ।। ଶ୍ଯାମ ଘନ ବରଖିଯେ ପ୍ରେମ ସୁଧାଧାର। କୋରେ ରଂଗିଣୀ ରାଧା ଵିଜୁରୀ ସଂଚାର।। ପ୍ରେମେ ପିଛଲ ପଥ ଗମନ ଭେଲ ବଂକ। ମୃଗ ମଦ ଚନ୍ଦନ କୁଂକୁମେ ଭେଲ ପଂକ।। ଦିଗ ଵିଦିଗ ନାହି-ପ୍ରେମେର ପାଥାର। ଡୁବିଲ ନରୋତ୍ତମ ନା ଜାନେ ସାଁତାର।।୫୩।।
ହେ ଦେହେ ନାଗର ଵର, ଶୁନ ଓହେ ମୁରଲୀଧର, ନିଵେଦନ କରି ତୁଯା ପାଯେ। ଚରଣ ନଖର ମଣି, ଜେନ ଚାଁଦିର ଗାଁଥନି, ଭାଲ ଶୋଭେ ଆମାର ଗଲାଯ।। ଶ୍ରୀଦାମ ସୁଦାମ ସଂଗେ, ଜଖନ ବନେ ଜାଓ ରଂଗେ, ତଖନ ଆମି ଦୁଆରେ ଦାଁଡାଯେ। ମନେ କରି ସଂଗେ ଜାଇ, ଗୁରୁ ଜନାର ଭଯ ପାଇ, ଆଁଖି ରହିଲ ତୁଯା ପାନେ ଚେଯେ।। ଚାଇ ନଵୀନ ମେଘ ପାନେ, ତୁଯା ବଁଧୁ ! ପଡେ ମନେ, ଏଲାଇଲେ କେଶେ ନାହି ବାଁଧି। ରନ୍ଧନ ଶାଲାତେ ଜାଇ, ତୁଯା ବଁଧୁ ଗୁଣ ଗାଇ, ଧୁଁଯାର ଜଲନା କରି କାଁଦି।। ମଣି ନଓ ମାଣିକ ନଓ, ଆଁଚଲେ ବାଁଧିଲେ ରଓ, ଫୁଲ ନଓ ଜେ କେଶେ କରି ଵେଶ। ନାରୀ ନା କରିଵ ଵିଧି, ତୁଯା ହେନ ଗୁଣନିଧି ଲଇଯା ଫିରିତାମ ଦେଶେ ଦେଶେ।। ଅଗୁରୁ ଚନ୍ଦନ ହଇତାମ, ତୁଯା ଅଂଗେ ମାଖା ରଇତାମ, ଘାମିଯା ପଡିତାମ ରାଁଗା ପାଯ। କି ମୋର ମନେର ସାଧ, ଵାମନ ହଯେ ଚାଁଦେ ହାତ, ଵିଧି କି ସାଧ ପୁରାଵେ ଆମାର।। ନରୋତ୍ତମ ଦାସେ କଯ, ତୋମାର ଉଚିତ ହଯ, ତୁମି ଆମାଯ ନା ଛାଡିହ ଦଯା। ଜେ ଦିନ ତୋମାର ଭାଵେ, ଆମାର ଏ ଦେହ ଜାଵେ, ସେଇ ଦିନେ ଦେଓ ପଦ ଛାଯା।।୫୪।।
ହରି ବଲିଵ ଆର ମଦନମୋହନ ହେରିବ ଗୋ। ଏଇ ରୂପେ ବ୍ରଜେର ପଥେ କବେ ଚଲିବ ଗୋ।। ଜାଵ ଜୋ ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ରପୁର, ହବ ଗୋପିକାର ନୂପୁର, ତାଦେର ଚରଣେ ମଧୁର-ମଧୁର ବାଜିବ ଗୋ। ଵିପିନେ ଵିନୋଦ ଖେଲା, ସଂଗେତେ ରାଖାଲେର ମେଲା, ତାଁଦିର ଚରଣେର ଧୂଲା ମାଖିବ ଗୋ।। ରାଧାକୃଷ୍ଣେର ରୂପ ମାଧୁରୀ, ହେରିବ ଦୁ ନଯନ ଭରି, ନିକୁଞ୍ଜେର ଦ୍ଵାରେ ଦ୍ଵାରୀ ରହିବ ଗୋ। ତୋମରା ସବ ବ୍ରଜଵାସୀ, ପୁରାଓ ମନେର ଅଭିଲାଷଇ, କବେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣେର ବାଁଶୀ ଶୁନିଵ ଗୋ।। ଏଇ ଦେହ ଅନ୍ତିମ କାଲେ, ରାଖିବ ଶ୍ରୀଯମୁନାର ଜଲେ, ଜଯ ରାଧା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବୋଲେ ଭାସିବ ଗୋ। କହେ ନରୋତ୍ତମଦାସ, ନା ପୂରିଲ ଅଭିଲାଷ, କବେ ହାମ ବ୍ରଜଵାସ କରିବ ଗୋ।।୫୫।।

Explore More