Goddess Devi

શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા કવચમ્ (જગન્મઙ્ગલકમ્)

(Sri Pratyangira Kavacham 2 (Jaganmangalam) in Gujarati)

Also known as shri pratyangira kavacham 2 (jaganmangalam) · shree pratyangira kavacham 2 (jaganmangalam) · pratyangira kavacham 2 (jaganmangalam)

The longer of two Pratyaṅgirā armours here, seventy-one verses, drawn from the Śrī Mahālakṣmī Tantra and framed as a conversation between Umā and Maheśvara with Śaṅkara named as its composer. The Goddess asks for it by its title — the armour called Jaganmaṅgalaka, famous in the three worlds, which makes every protection for people — and asks that the secret be told as well as the text. Its closing verse restricts transmission to a disciple possessed of devotion and no one else, and then makes the reference that places the whole tradition: this is what Indrajit performed at Nikumbhilā for the destruction of his enemies. Pratyaṅgirā is the goddess of the counter-rite, invoked to turn back what has been directed at the worshipper, and the Rāmāyaṇa episode is the standing example of that practice.

#of 76
॥ શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા કવચમ્ (જગન્મઙ્ગલકમ્) ॥
(શ્રીમહાલક્ષ્મી તન્ત્રમ્)
શ્રીદેવ્યુવાચ
દેવ દેવ મહાદેવ સર્વજ્ઞ કરુણાનિધે ।
પ્રત્યઙ્ગિરાયાઃ કવચં સર્વરક્ષાકરં નૃણામ્ ॥ ૧ ॥
જગન્મઙ્ગલકં નામ પ્રસિદ્ધં ભુવનત્રયે ।
સર્વરક્ષાકરં નૄણાં રહસ્યમપિ તદ્વદ ॥ ૨ ॥
શ્રીશિવ ઉવાચ
શૃણુ કલ્યાણિ વક્ષ્યામિ કવચં શત્રુનિગ્રહમ્ ।
પરપ્રેષિતકૃત્યાદિ તન્ત્રશલ્યાદિભક્ષણમ્ ॥ ૩ ॥
મહાભિચારશમનં સર્વકાર્યપ્રદં નૃણામ્ ।
પરસેનાસમૂહે ચ રાજ્ઞામુદ્દિશ્ય મણ્ડલાત્ ॥ ૪ ॥
જપમાત્રેણ દેવેશિ સમ્યગુચ્ચાટનં ભવેત્ ।
સર્વતન્ત્રપ્રશમનં કારાગૃહવિમોચનમ્ ॥ ૫ ॥
ક્ષયાપસ્મારકુષ્ઠાદિ તાપજ્વરનિવારણમ્ ।
પુત્રદં ધનદં શ્રીદં પુણ્યદં પાપનાશનમ્ ॥ ૬ ॥
વશ્યપ્રદં મહારાજ્ઞાં વિશેષાચ્છત્રુનાશનમ્ ।
સર્વરક્ષાકરં શૂન્યગ્રહપીડાવિનાશનમ્ ॥ ૭ ॥
બિન્દુત્રિકોણં ત્વથ પઞ્ચકોણં
દલાષ્ટકં ષોડશપત્રયુક્તમ્ ।
મહીપુરેણાવૃતમમ્બુજાક્ષી
લિખેન્મનોરઞ્જનમગ્રતોપિ ॥ ૮ ॥
મહીપુરાત્વૂર્વમેવ દ્વાત્રિંશત્પત્રમાલિખેત્ ।
અન્તરે ભૂપુરં લેખ્યં કોણાગ્રે ક્ષાં સમાલિખેત્ ॥ ૯ ॥
ભદ્રકાલીમનું લેખ્યં મન્ત્રં પ્રત્યઙ્ગિરાત્મકમ્ ।
ભદ્રકાલ્યુક્તમાર્ગેણ પૂજ્યાં પ્રત્યઙ્ગિરાં શિવામ્ ॥ ૧૦ ॥
રક્તપુષ્પૈઃ સમભ્યર્ચ્ય કવચં જપમાચરેત્ ।
સકૃત્પઠનમાત્રેણ સર્વશત્રૂન્ વિનાશયેત્ ॥ ૧૧ ॥
શત્રવશ્ચ પલાયં તે તસ્ય દર્શનમાત્રતઃ ।
માસમાત્રં જપેદ્દેવિ સર્વશત્રૂન્ વિનાશયેત્ ॥ ૧૨ ॥
અથ કવચમ્
યાં કલ્પયન્તી પ્રદિશં રક્ષેત્કાલી ત્વથર્વણી ।
રક્ષેત્કરાલાત્વાગ્નેય્યાં સદા માં સિંહવાહિની ॥ ૧૩ ॥
યામ્યાં દિશં સદા રક્ષેત્કક્ષજ્વાલાસ્વરૂપિણી ।
નૈરૃત્યાં રક્ષતુ સદા માસ્માનૃચ્છો અનાગસઃ ॥ ૧૪ ॥
વારુણ્યાં રક્ષતુ મમ પ્રજાં ચ પુરુષાર્થિની ।
વાયવ્યં રક્ષાતુ સદા યાતુધાન્યો મમાખિલાઃ ॥ ૧૫ ॥
દંષ્ટ્રાકરાલવદના કૌબેર્યાં બડબનલા ।
ઈશાન્યાં મે સદા રક્ષેદ્વીરાંશ્ચાન્યાન્નિબર્હય ॥ ૧૬ ॥
ઉગ્રા રક્ષેદધોભાગે માયામન્ત્રસ્વરૂપિણી ।
ઊર્ધ્વં કપાલિની રક્ષેત્ ક્ષં હ્રીં હું ફટ્ સ્વરૂપિણી ॥ ૧૭ ॥
અધો મે વિદશં રક્ષેત્કુરુકુલ્લા કપાલિની ।
વિપ્રચિત્તા સદા રક્ષેત્ દિવારાત્રં વિરોધિની ॥ ૧૮ ॥
કુરુકુલ્લા તુ મે પુત્રાન્ બાન્ધવાનુગ્રરૂપિણી ।
પ્રભાદીપ્ત ગૃહા રક્ષેત્ માતાપુત્રાન્ સમાતૃકાન્ ॥ ૧૯ ॥
સ્વભૃત્યાન્ મે સદા રક્ષેત્પાયાત્ સા મે પશૂન્ સદા ।
અજિતા મે સદા રક્ષેદપરાજિત કામદા ॥ ૨૦ ॥
કૃત્યા રક્ષેત્સદાપ્રાણાન્ ત્રિનેત્રા કાલરાત્રિકા ।
ફાલં પાતુ મહાક્રૂરા પિઙ્ગકેશી શિરોરુહાન્ ॥ ૨૧ ॥
ભ્રુવૌ મે ક્રૂરવદના પાયાચ્ચણ્ડી પ્રચણ્ડિકા ।
શ્રોત્રયોર્યુગલં પાતુ તદા મે શઙ્ખકુણ્ડલા ॥ ૨૨ ॥
પ્રેતચિત્યાસના દેવી પાયાન્નેત્રયુગ્મં મમ ।
મમ નાસાપુટદ્વન્દ્વં બ્રહ્મરોચિષ્ણ્વમિત્રહા ॥ ૨૩ ॥
કપોલં મે સદા પાતુ ભૃગવશ્ચાપ સેધિરે ।
ઊર્ધ્વોષ્ઠં તુ સદા પાતુ રથસ્યેવ વિભુર્ધિયા ॥ ૨૪ ॥
અધરોષ્ઠં સદા પાતુ આજ્ઞાતસ્તે વશો જનઃ ।
દન્તપઙ્ક્તિદ્વયં પાતુ બ્રહ્મરૂપા કરાલિની ॥ ૨૫ ॥
વાચં વાગીશ્વરી રક્ષેદ્રસનાં જનની મમ ।
ચુબુકં પાતુ મેન્દ્રાણી તનૂં ઋચ્છસ્વ હેલિકા ॥ ૨૬ ॥
કર્ણસ્થાનં મમ સદા રક્ષતાં કમ્બુકન્ધરા ।
કણ્ઠધ્વનિં સદા પાતુ નાદબ્રહ્મમયી મમ ॥ ૨૭ ॥
જઠરં મેઙ્ગિરઃ પુત્રી મે વક્ષઃ પાતુ કાઞ્ચની ।
પાતુ મે ભુજયોર્મૂલં જાતવેદસ્વરૂપિણી ॥ ૨૮ ॥
દક્ષિણં મે ભુજં પાતુ સતતં કાલરાત્રિકા ।
વામં ભુજં વામકેશી પરાયન્તી પરાવતી ॥ ૨૯ ॥
પાતુ મે કૂર્પરદ્વન્દ્વં મનસ્તત્વાભિધા સતી ।
વાચં વાગીશ્વરી રક્ષેદ્રસનાં જનની મમ ॥ ૩૦ ॥
વજ્રેશ્વરી સદા પાતુ પ્રકોષ્ઠયુગલં મમ ।
મણિદ્વયં સદા પાતુ ધૂમ્રા શત્રુજિઘાંસયા ॥ ૩૧ ॥
પાયાત્કરતલદ્વન્દ્વં કદમ્બવનવાસિની ।
વામપાણ્યઙ્ગુલી પાતુ હિનસ્તિ પરશાસનમ્ ॥ ૩૨ ॥
સવ્યપાણ્યઙ્ગુલી પાતુ યદવૈષિ ચતુષ્પદી ।
નાભિં નિત્યા સદા પાતુ જ્વાલાભૈરવરૂપિણી ॥ ૩૩ ॥
પઞ્ચાસ્યપીઠનિલયા પાતુ મે પાર્શ્વયોર્યુગમ્ ।
પૃષ્ઠં પ્રજ્ઞેશ્વરી પાતુ કટિં પૃથુનિતમ્બિની ॥ ૩૪ ॥
ગુહ્યમાનન્દરૂપાવ્યાદણ્ડં બ્રહ્માણ્ડનાયકી ।
પાયાન્મમ ગુદસ્થાનમિન્દુમૌલિમનઃ શુભા ॥ ૩૫ ॥
બીજં મમ સદા પાતુ દુર્ગા દુર્ગાર્તિહારિણી ।
ઊરૂ મે પાતુ ક્ષાન્તાત્મા ત્વં પ્રત્યસ્ય સ્વમૃત્યવે ॥ ૩૬ ॥
વનદુર્ગા સદા પાતુ જાનુની વનવાસિની ।
જઙ્ઘિકાણ્ડદ્વયં પાતુ યશ્ચજામીશ પાતુ નઃ ॥ ૩૭ ॥
ગુલ્ફયોર્યુગલં પાતુ યોઽસ્માન્દ્વેષ્ટિ વધસ્વ તમ્ ।
પદદ્વન્દ્વં સદાવ્યાન્મે પદાવિસ્ફાર્ય તચ્છિરઃ ॥ ૩૮ ॥
અભિપ્રેહિ સહસ્રાક્ષં પાદયોર્યુગલં મમ ।
પાયાન્મમ પદદ્વન્દ્વં દહન્નગ્નિરિવ હ્રદમ્ ॥ ૩૯ ॥
સર્વાઙ્ગં સર્વદા પાતુ સર્વપ્રકૃતિરૂપિણી ।
મન્ત્રં પ્રત્યઙ્ગિરા દેવી કૃત્યાશ્ચ સહૃદો સુહૃત્ ॥ ૪૦ ॥
પરાભિચારકૃત્યાત્મ સમિદ્ધં જાતવેદસમ્ ।
પરપ્રેષિતશલ્યાત્મે તમિતો નાશયામસિ ॥ ૪૧ ॥
વૃક્ષાદિ પ્રતિરૂપાત્મા શિવં દક્ષિણતઃ કૃધિ ।
અભયં સતતં પશ્ચાદ્ભદ્રમુત્તરતો ગૃહે ॥ ૪૨ ॥
ભૂતપ્રેતપિશાચાદ્યાન્ પ્રેષિતાન્ જહિ માં પ્રતિ ।
ભૂતપ્રેતપિશાચાદિ પરતન્ત્રવિનાશિની ॥ ૪૩ ॥
પરાભિચારશમની ધારણાત્સર્વસિદ્ધિદામ્ ।
ભૂર્જપત્રે સ્વર્ણપત્રે લિખિત્વા ધારયેદ્યદિ ॥ ૪૪ ॥
સર્વસિદ્ધિમવાપ્નોતિ સર્વત્ર વિજયી ભવેત્ ।
એકાવૃત્તિં જપેદ્દેવિ સર્વઋગ્જપદા ભવેત્ ॥ ૪૫ ॥
ભદ્રકાલી પ્રસન્નાઽભૂદભીષ્ટફલદા ભવેત્ ।
બન્દીગૃહે સપ્તરાત્રં ચોરદ્રવ્યેઽષ્ટરાત્રકમ્ ॥ ૪૬ ॥
મહાજ્વરે સપ્તરાત્રં ઉચ્ચાટે માસમાત્રકમ્ ।
મહાવ્યાધિનિવૃત્તિઃ સ્યાન્મણ્ડલં જપમાચરેત્ ॥ ૪૭ ॥
પુત્રકાર્યે માસમાત્રં મહાશત્રુત્વમણ્ડલાત્ ।
યુદ્ધકાર્યે મણ્ડલં સ્યાદ્ધાર્યં સર્વેષુ કર્મસુ ॥ ૪૮ ॥
અસ્મિન્યજ્ઞે સમાવાહ્ય રક્તપુષ્પૈઃ સમર્ચયેત્ ।
નત્વા ન કુર્તુ મર્હાસિ ઇષુરૂપે ગૃહાત્સદા ॥ ૪૯ ॥
શાસ્તાલયે ચતુષ્પથે સ્વગૃહે ગેહલીસ્થલે ।
નિખનેદ્યં ત્રિશલ્યાદિ તદર્થં પ્રાપયાશુમે ॥ ૫૦ ॥
માસોચ્છિષ્ટશ્ચ દ્વિપદમેતત્કિઞ્ચિચ્ચતુષ્પદમ્ ।
માજ્ઞાતિરનુજાનસ્યાન્માસાવેશિ પ્રવેશિનઃ ॥ ૫૧ ॥
બલે સ્વપ્નસ્થલે રક્ષેદ્યો મે પાપં ચિકીર્ષતિ ।
આપાદમસ્તકં રક્ષેત્તમેવ પ્રતિધાવતુ ॥ ૫૨ ॥
પ્રતિસર પ્રતિધાવ કુમારીવ પિતુર્ગૃહમ્ ।
મૂર્ધાનમેષાં સ્ફોટય વધામ્યેષાં કુલે જહી ॥ ૫૩ ॥
યે મે મનસા વાચા યશ્ચ પાપં ચિકીર્ષતિ ।
તત્સર્વં રક્ષતાં દેવી જહિ શત્રૂન્ સદા મમ ॥ ૫૪ ॥
ખટ્ ફટ્ જહિ મહાકૃત્યે વિધૂમાગ્નિ સમપ્રભે ।
દેવિ દેવિ મહાદેવિ મમ શત્રૂન્વિનાશય ॥ ૫૫ ॥
ત્રિકાલં રક્ષ માં દેવિ પઠતાં પાપનાશનમ્ ।
સર્વશત્રુક્ષયકરં સર્વવ્યાધિવિનાશનમ્ ॥ ૫૬ ॥
ઇદં તુ કવચં જ્ઞાત્વા જપેત્પ્રત્યઙ્ગિરા ઋચમ્ ।
શતલક્ષં પ્રજપ્ત્વાપિ તસ્ય વિદ્યા ન સિધ્યતિ ॥ ૫૭ ॥
મન્ત્રસ્વરૂપકવચમેકકાલં પઠેદ્યદિ ।
ભદ્રકાલી પ્રસન્નાત્મા સર્વભીષ્ટં દદાતિ હિ ॥ ૫૮ ॥
મહાપન્નો મહારોગી મહાગ્રન્થ્યાદિપીડિને ।
કવચં પ્રથમં જપ્ત્વા પશ્ચાદૃગ્જપમાચરેત્ ॥ ૫૯ ॥
પક્ષમાત્રાત્ સર્વરોગા નશ્યન્ત્યેવ હિ નિશ્ચયમ્ ।
મહાધનપ્રદં પુંસાં મહાદુઃસ્વપ્નનાશનમ્ ॥ ૬૦ ॥
સર્વમઙ્ગલદં નિત્યં વાઞ્છિતાર્થફલપ્રદમ્ ।
કૃત્યાદિ પ્રેષિતે ગ્રસ્તે પુરસ્તાજ્જુહુયાદ્યદિ ॥ ૬૧ ॥
પ્રેષિતં પ્રાપ્ય ઝડિતિ વિનાશં પ્રદદાતિ હિ ।
સ્વગૃહ્યોક્તવિધાનેન પ્રતિષ્ઠાપ્ય હૂતાશનમ્ ॥ ૬૨ ॥
ત્રિકોણકુણ્ડે ચાવાહ્ય ષોડશૈરુપચારતઃ ।
યો મે કરોતિ મન્ત્રેણ ખટ્ ફટ્ જહીતિ મન્ત્રતઃ ॥ ૬૩ ॥
હુનેદયુતમાત્રેણ યન્ત્રસ્ય પુરતો દ્વિજઃ ।
ક્ષણાદાવેશમાપ્નોતિ ભૂતગ્રસ્તકલેબરે ॥ ૬૪ ॥
વિભીતકમપામાર્ગં વિષવૃક્ષસમુદ્ભવમ્ ।
ગુલૂચીં વિકતં કાન્તમઙ્કોલં નિમ્બવૃક્ષકમ્ ॥ ૬૫ ॥
ત્રિકટું સર્ષપં શિગ્રું લશુનં ભ્રામકં ફલમ્ ।
પઞ્ચ ઋગ્ભિઃ સુસમ્પાદ્ય આચાર્યસહિતઃ શુચિઃ ॥ ૬૬ ॥
દિનમેક સહસ્રં તુ હુનેદ્ધ્યાન પુરઃ સરઃ ।
સર્વારિષ્ટઃ સર્વશાન્તિઃ ભવિષ્યતિ ન સંશયઃ ॥ ૬૭ ॥
શત્રુકૃત્યે ચૈવમેવ હુનેદ્યદિ સમાહિતઃ ।
સ શત્રુર્મિત્રપુત્રાદિયુક્તો યમપુરીં વ્રજેત્ ॥ ૬૮ ॥
બ્રહ્માઽપિ રક્ષિતું નૈવ શક્તિઃ પ્રતિનિવર્તને ।
મહત્કાર્યસમાયોગે એવમેવં સમાચરેત્ ॥ ૬૯ ॥
તત્કાર્યં સફલં પ્રાપ્ય વાઞ્છિતાન્ લભતે સુધીઃ ।
ઇદં રહસ્યં દેવેશિ મન્ત્રયુક્તં તવાનઘે ॥ ૭૦ ॥
શિષ્યાય ભક્તિયુક્તાય વક્તવ્યં નાન્યમેવ હિ ।
નિકુમ્ભિલામિન્દ્રજિતા કૃતં જય રિપુક્ષયે ॥ ૭૧ ॥
ઇતિ શ્રીમહાલક્ષ્મીતન્ત્રે પ્રત્યક્ષસિદ્ધિપ્રદે ઉમામહેશ્વર સંવાદે શ્રી શઙ્કરેણ વિરચિતે શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા કવચમ્ (જગન્મઙ્ગલકમ્) સમ્પૂર્ણમ્ ॥

Explore More