Lord Vishnu

શ્રી ષોડશાયુધ સ્તોત્રમ્

(Sri Shodasayudha Stotram in Gujarati)

Vedanta Desika

Also known as shri shodasayudha stotram · shree shodasayudha stotram · shodasayudha stotram

Nineteen verses by Vedanta Desika, who signs the last of them as Venkatanatha, on the sixteen weapons of Vishnu — the form in which the Lord stands attended by his own instruments, each of them treated as a divine person in its own right. The opening verse gives the frame: the lord of weapons, served by sixteen of them, and those sixteen fashioned out of fragments of his own will. Then each takes a verse. The discus is asked for protection as the wheel upon which both the wheel of the world and the unending wheel of time depend; the Panchajanya as the conch whose highness shows itself equally in where it is held and in the sound that it makes. The last verse calls the whole a praise of the king of weapons, made for the lasting good of good men.

સ્વસઙ્કલ્પકલાકલ્પૈરાયુધૈરાયુધેશ્વરઃ ।
જુષ્ટઃ ષોડશભિર્દિવ્યૈર્જુષતાં વઃ પરઃ પુમાન્ ॥ ૧ ॥
યદાયત્તં જગચ્ચક્રં કાલચક્રં ચ શાશ્વતમ્ ।
પાતુ વસ્તત્ પરં ચક્રં ચક્રરૂપસ્ય ચક્રિણઃ ॥ ૨ ॥
યત્પ્રસૂતિ શતૈરાસન્ રુદ્રાઃ પરશુલાઞ્છનાઃ ।
સ દિવ્યો હેતિરાજસ્ય પરશુઃ પરિપાતુ વઃ ॥ ૩ ॥
હેલયા હેતિરાજેન યસ્મિન્ દૈત્યાઃ સમુદ્ધૃતે ।
શકુન્તા ઇવ ધાવન્તિ સ કુન્તઃ પાલયેત વઃ ॥ ૪ ॥
દૈત્યદાનવમુખ્યાનાં દણ્ડ્યાનાં યેન દણ્ડનમ્ ।
હેતિદણ્ડેશદણ્ડોઽસૌ ભવતાં દણ્ડયેદ્દ્વિષઃ ॥ ૫ ॥
અનન્યાન્વયભક્તાનાં રુન્ધન્નાશામતઙ્ગજાન્ ।
અનઙ્કુશવિહારો વઃ પાતુ હેતીશ્વરાઙ્કુશઃ ॥ ૬ ॥
સમ્ભૂય શલભાયન્તે યત્ર પાપાનિ દેહિનામ્ ।
સ પાતુ શતવક્ત્રાગ્નિહેતિર્હેતીશ્વરસ્ય વઃ ॥ ૭ ॥
અવિદ્યાં સ્વપ્રકાશેન વિદ્યારૂપશ્છિનત્તિ યઃ ।
સ સુદર્શનનિસ્ત્રિંશઃ સૌતુ વસ્તત્ત્વદર્શનમ્ ॥ ૮ ॥
ક્રિયાશક્તિગુણો વિષ્ણોર્યો ભવત્યતિશક્તિમાન્ ।
અકુણ્ઠશક્તિઃ સા શક્તિરશક્તિં વારયેત વઃ ॥ ૯ ॥
તારત્વં યસ્ય સંસ્થાને શબ્દે ચ પરિદૃશ્યતે ।
પ્રભોઃ પ્રહરણેન્દ્રસ્ય પાઞ્ચજન્યઃ સ પાતુ વઃ ॥ ૧૦ ॥
યં સાત્ત્વિકમહઙ્કારમામનન્ત્યક્ષસાયકમ્ ।
અવ્યાદ્વશ્ચક્રરૂપસ્ય તદ્ધનુઃ શાર્ઙ્ગધન્વનઃ ॥ ૧૧ ॥
આયુધેન્દ્રેણ યેનૈવ વિશ્વસર્ગો વિરચ્યતે ।
સ વઃ સૌદર્શનઃ કુર્યાત્ પાશઃ પાશવિમોચનમ્ ॥ ૧૨ ॥
વિહારો યેન દેવસ્ય વિશ્વક્ષેત્રકૃષીવલઃ ।
વ્યજ્યતે તેન સીરેણ નાસીરવિજયોઽસ્તુ વઃ ॥ ૧૩ ॥
આયુધાનામહં વજ્રં ઇત્યગીયત યઃ સ વઃ ।
અવ્યાદ્ધેતીશવજ્રોઽસાવદધીચ્યસ્થિસમ્ભવઃ ॥ ૧૪ ॥
વિશ્વસંહૃતિશક્તિર્યા વિશ્રુતા બુદ્ધિરૂપિણી ।
સા વઃ સૌદર્શની ભૂયાદ્ગદપ્રશમની ગદા ॥ ૧૫ ॥
યાત્યતિક્ષોદશાલિત્વં મુસલો યેન તેન વઃ ।
હેતીશમુસલેનાશુ ભિદ્યતાં મોહમૌસલમ્ ॥ ૧૬ ॥
શૂલિદૃષ્ટમનોર્વાચ્યો યેન શૂલયતિ દ્વિષઃ ।
ભવતાં તેન ભવતાત્ ત્રિશૂલેન વિશૂલતા ॥ ૧૭ ॥
અસ્ત્રગ્રામસ્ય કૃત્સ્નસ્ય પ્રસૂતિં યં પ્રચક્ષતે ।
સોઽવ્યાત્ સુદર્શનો વિશ્વં આયુધૈઃ ષોડશાયુધઃ ॥ ૧૮ ॥
શ્રીમદ્વેઙ્કટનાથેન શ્રેયસે ભૂયસે સતામ્ ।
કૃતેયમાયુધેન્દ્રસ્ય ષોડશાયુધસંસ્તુતિઃ ॥ ૧૯ ॥
॥ ઇતિ શ્રીવેદાન્તદેશિક વિરચિતં ષોડશાયુધ સ્તોત્રમ્ સમ્પૂર્ણમ્ ॥

Explore More