Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୧୦.୪୬

(Srimad Bhagavatam Canto 10, Chapter 46 — Uddhava Is Sent to Vraja in Odia)

Vyasa

Also known as vrsninam pravaro mantri krsnasya dayita sakha

Uddhava Is Sent to Vraja. Śrīmad Bhāgavatam Canto 10, Chapter 46 (The Life of Kṛṣṇa), 49 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଵୃଷ୍ଣୀନାଂ ପ୍ରଵରୋ ମନ୍ତ୍ରୀ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଦଯିତଃ ସଖା ।
ଶିଷ୍ଯୋ ବୃହସ୍ପତେଃ
ସାକ୍ଷାଦୁଦ୍ଧଵୋ ବୁଦ୍ଧିସତ୍ତମଃ ॥ ୧ ॥
ତମାହ ଭଗଵାନ୍ପ୍ରେଷ୍ଠଂ ଭକ୍ତମେକାନ୍ତିନଂ କ୍ଵଚିତ୍ ।
ଗୃହୀତ୍ଵା ପାଣିନା ପାଣିଂ ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରୋ ହରିଃ ॥ ୨ ॥
ଗଚ୍ଛୋଦ୍ଧଵ ଵ୍ରଜଂ ସୌମ୍ଯ ପିତ୍ରୋର୍ନୌ ପ୍ରୀତିମାଵହ ।
ଗୋପୀନାଂ ମଦ୍ଵିଯୋଗାଧିଂ ମତ୍ସନ୍ଦେଶୈର୍ଵିମୋଚଯ ॥ ୩ ॥
ତା ମନ୍ମନସ୍କା ମତ୍ପ୍ରାଣା ମତର୍ଥେ ତ୍ଯକ୍ତଦୈହିକାଃ ।
ମାମେଵ ଦଯିତଂ ପ୍ରେଷ୍ଠମାତ୍ମାନଂ ମନସା ଗତାଃ ।
ଯେ ତ୍ଯକ୍ତଲୋକଧର୍ମାଶ୍ଚ ମଦର୍ଥେ ତାନ୍ବିଭର୍ମ୍ଯହମ୍ ॥ ୪ ॥
ମଯି ତାଃ ପ୍ରେଯସାଂ ପ୍ରେଷ୍ଠେ ଦୂରସ୍ଥେ ଗୋକୁଲସ୍ତ୍ରିଯଃ ।
ସ୍ମରନ୍ତ୍ଯୋଽଙ୍ଗ ଵିମୁହ୍ଯନ୍ତି ଵିରହୌତ୍କଣ୍ଠ୍ଯଵିହ୍ଵଲାଃ ॥ ୫ ॥
ଧାରଯନ୍ତ୍ଯତିକୃଚ୍ଛ୍ରେଣ ପ୍ରାଯଃ ପ୍ରାଣାନ୍ କଥଞ୍ଚନ ।
ପ୍ରତ୍ଯାଗମନସନ୍ଦେଶୈର୍ବଲ୍ଲଵ୍ଯୋ ମେ ମଦାତ୍ମିକାଃ ॥ ୬ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ ଉଦ୍ଧଵୋ ରାଜନ୍ସନ୍ଦେଶଂ ଭର୍ତୁରାଦୃତଃ ।
ଆଦାଯ ରଥମାରୁହ୍ଯ ପ୍ରଯଯୌ ନନ୍ଦଗୋକୁଲମ୍ ॥ ୭ ॥
ପ୍ରାପ୍ତୋ ନନ୍ଦଵ୍ରଜଂ ଶ୍ରୀମାନ୍ ନିମ୍ଲୋଚତି ଵିଭାଵସୌ ।
ଛନ୍ନଯାନଃ ପ୍ରଵିଶତାଂ ପଶୂନାଂ ଖୁରରେଣୁଭିଃ ॥ ୮ ॥
ଵାସିତାର୍ଥେଽଭିଯୁଧ୍ଯଦ୍ଭିର୍ନାଦିତଂ ଶୁଶ୍ମିଭିର୍ଵୃଷୈଃ ।
ଧାଵନ୍ତୀଭିଶ୍ଚ ଵାସ୍ରାଭିରୁଧୋଭାରୈଃ ସ୍ଵଵତ୍ସକାନ୍ ॥ ୯ ॥
ଇତସ୍ତତୋ ଵିଲଙ୍ଘଦ୍ଭିର୍ଗୋଵତ୍ସୈର୍ମଣ୍ଡିତଂ ସିତୈଃ ।
ଗୋଦୋହଶବ୍ଦାଭିରଵଂ ଵେଣୂନାଂ ନିଃସ୍ଵନେନ ଚ ॥ ୧୦ ॥
ଗାଯନ୍ତୀଭିଶ୍ଚ କର୍ମାଣି ଶୁଭାନି ବଲକୃଷ୍ଣଯୋଃ ।
ସ୍ଵଲଙ୍କୃତାଭିର୍ଗୋପୀଭିର୍ଗୋପୈଶ୍ଚ ସୁଵିରାଜିତମ୍ ॥ ୧୧ ॥
ଅଗ୍ନ୍ଯର୍କାତିଥିଗୋଵିପ୍ରପିତୃଦେଵାର୍ଚନାନ୍ଵିତୈଃ ।
ଧୂପଦୀପୈଶ୍ଚ ମାଲ୍ଯୈଶ୍ଚ ଗୋପାଵାସୈର୍ମନୋରମମ୍ ॥ ୧୨ ॥
ସର୍ଵତଃ ପୁଷ୍ପିତଵନଂ ଦ୍ଵିଜାଲିକୁଲନାଦିତମ୍ ।
ହଂସକାରଣ୍ଡଵାକୀର୍ଣୈଃ ପଦ୍ମଷଣ୍ଡୈଶ୍ଚ ମଣ୍ଡିତମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ତମାଗତଂ ସମାଗମ୍ଯ କୃଷ୍ଣସ୍ଯାନୁଚରଂ ପ୍ରିଯମ୍ ।
ନନ୍ଦଃ ପ୍ରୀତଃ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ଵାସୁଦେଵଧିଯାର୍ଚଯତ୍ ॥ ୧୪ ॥
ଭୋଜିତଂ ପରମାନ୍ନେନ ସଂଵିଷ୍ଟଂ କଶିପୌ ସୁଖମ୍ ।
ଗତଶ୍ରମଂ ପର୍ଯପୃଚ୍ଛତ୍ ପାଦସଂଵାହନାଦିଭିଃ ॥ ୧୫ ॥
କଚ୍ଚିଦଙ୍ଗ ମହାଭାଗ ସଖା ନଃ ଶୂରନନ୍ଦନଃ ।
ଆସ୍ତେ କୁଶଲ୍ଯପତ୍ଯାଦ୍ଯୈର୍ଯୁକ୍ତୋ ମୁକ୍ତଃ ସୁହୃଦ୍ଵ୍ରତଃ ॥ ୧୬ ॥
ଦିଷ୍ଟ୍ଯା କଂସୋ ହତଃ ପାପଃ ସାନୁଗଃ ସ୍ଵେନ ପାପ୍ମନା ।
ସାଧୂନାଂ ଧର୍ମଶୀଲାନାଂ ଯଦୂନାଂ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଯଃ ସଦା ॥ ୧୭ ॥
ଅପି ସ୍ମରତି ନଃ କୃଷ୍ଣୋ ମାତରଂ ସୁହୃଦଃ ସଖୀନ୍ ।
ଗୋପାନ୍ ଵ୍ରଜଂ ଚାତ୍ମନାଥଂ ଗାଵୋ ଵୃନ୍ଦାଵନଂ ଗିରିମ୍ ॥ ୧୮ ॥
ଅପ୍ଯାଯାସ୍ଯତି ଗୋଵିନ୍ଦଃ ସ୍ଵଜନାନ୍ସକୃଦୀକ୍ଷିତୁମ୍ ।
ତର୍ହି ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମ ତଦ୍ଵକ୍ତ୍ରଂ ସୁନସଂ ସୁସ୍ମିତେକ୍ଷଣମ୍ ॥ ୧୯ ॥
ଦାଵାଗ୍ନେର୍ଵାତଵର୍ଷାଚ୍ଚ ଵୃଷସର୍ପାଚ୍ଚ ରକ୍ଷିତାଃ ।
ଦୁରତ୍ଯଯେଭ୍ଯୋ ମୃତ୍ଯୁଭ୍ଯଃ କୃଷ୍ଣେନ ସୁମହାତ୍ମନା ॥ ୨୦ ॥
ସ୍ମରତାଂ କୃଷ୍ଣଵୀର୍ଯାଣି ଲୀଲାପାଙ୍ଗନିରୀକ୍ଷିତମ୍ ।
ହସିତଂ ଭାଷିତଂ ଚାଙ୍ଗ ସର୍ଵା ନଃ ଶିଥିଲାଃ କ୍ରିଯାଃ ॥ ୨୧ ॥
ସରିଚ୍ଛୈଲଵନୋଦ୍ଦେଶାନ୍ ମୁକୁନ୍ଦପଦଭୂଷିତାନ୍ ।
ଆକ୍ରୀଡାନୀକ୍ଷ୍ଯମାଣାନାଂ ମନୋ ଯାତି ତଦାତ୍ମତାମ୍ ॥ ୨୨ ॥
ମନ୍ଯେ କୃଷ୍ଣଂ ଚ ରାମଂ ଚ ପ୍ରାପ୍ତାଵିହ ସୁରୋତ୍ତମୌ ।
ସୁରାଣାଂ ମହଦର୍ଥାଯ ଗର୍ଗସ୍ଯ ଵଚନଂ ଯଥା ॥ ୨୩ ॥
କଂସଂ ନାଗାଯୁତପ୍ରାଣଂ ମଲ୍ଲୌ ଗଜପତିଂ ଯଥା ।
ଅଵଧିଷ୍ଟାଂ ଲୀଲଯୈଵ ପଶୂନିଵ ମୃଗାଧିପଃ ॥ ୨୪ ॥
ତାଲତ୍ରଯଂ ମହାସାରଂ ଧନୁର୍ଯଷ୍ଟିମିଵେଭରାଟ୍ ।
ବଭଞ୍ଜୈକେନ ହସ୍ତେନ ସପ୍ତାହମଦଧାଦ୍ ଗିରିମ୍ ॥ ୨୫ ॥
ପ୍ରଲମ୍ବୋ ଧେନୁକୋଽରିଷ୍ଟସ୍ତୃଣାଵର୍ତୋ ବକାଦଯଃ ।
ଦୈତ୍ଯାଃ ସୁରାସୁରଜିତୋ ହତା ଯେନେହ ଲୀଲଯା ॥ ୨୬ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତି ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ନନ୍ଦଃ କୃଷ୍ଣାନୁରକ୍ତଧୀଃ ।
ଅତ୍ଯୁତ୍କଣ୍ଠୋଽଭଵତ୍ତୂଷ୍ଣୀଂ ପ୍ରେମପ୍ରସରଵିହ୍ଵଲଃ ॥ ୨୭ ॥
ଯଶୋଦା ଵର୍ଣ୍ଯମାନାନି ପୁତ୍ରସ୍ଯ ଚରିତାନି ଚ ।
ଶୃଣ୍ଵନ୍ତ୍ଯଶ୍ରୂଣ୍ଯଵାସ୍ରାକ୍ଷୀତ୍ ସ୍ନେହସ୍ନୁତପଯୋଧରା ॥ ୨୮ ॥
ତଯୋରିତ୍ଥଂ ଭଗଵତି କୃଷ୍ଣେ ନନ୍ଦଯଶୋଦଯୋଃ ।
ଵୀକ୍ଷ୍ଯାନୁରାଗଂ ପରମଂ ନନ୍ଦମାହୋଦ୍ଧଵୋ ମୁଦା ॥ ୨୯ ॥
ଶ୍ରୀଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ
ଯୁଵାଂ ଶ୍ଲାଘ୍ଯତମୌ ନୂନଂ ଦେହିନାମିହ ମାନଦ ।
ନାରାଯଣେଽଖିଲଗୁରୌ ଯତ୍କୃତା ମତିରୀଦୃଶୀ ॥ ୩୦ ॥
ଏତୌ ହି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଚ ବୀଜଯୋନୀ
ରାମୋ ମୁକୁନ୍ଦଃ ପୁରୁଷଃ ପ୍ରଧାନମ୍ ।
ଅନ୍ଵୀଯ ଭୂତେଷୁ ଵିଲକ୍ଷଣସ୍ଯ
ଜ୍ଞାନସ୍ଯ ଚେଶାତ ଇମୌ ପୁରାଣୌ ॥ ୩୧ ॥
ଯସ୍ମିନ୍ ଜନଃ ପ୍ରାଣଵିଯୋଗକାଲେ
କ୍ଷଣଂ ସମାଵେଶ୍ଯ ମନୋଽଵିଶୁଦ୍ଧମ୍ ।
ନିର୍ହୃତ୍ଯ କର୍ମାଶଯମାଶୁ ଯାତି
ପରାଂ ଗତିଂ ବ୍ରହ୍ମମଯୋଽର୍କଵର୍ଣଃ ॥ ୩୨ ॥
ତସ୍ମିନ୍ ଭଵନ୍ତାଵଖିଲାତ୍ମହେତୌ
ନାରାଯଣେ କାରଣମର୍ତ୍ଯମୂର୍ତୌ ।
ଭାଵଂ ଵିଧତ୍ତାଂ ନିତରାଂ ମହାତ୍ମନ୍
କିଂ ଵାଵଶିଷ୍ଟଂ ଯୁଵଯୋଃ ସୁକୃତ୍ଯମ୍ ॥ ୩୩ ॥
ଆଗମିଷ୍ଯତ୍ଯଦୀର୍ଘେଣ କାଲେନ ଵ୍ରଜମଚ୍ଯୁତଃ ।
ପ୍ରିଯଂ ଵିଧାସ୍ଯତେ ପିତ୍ରୋର୍ଭଗଵାନ୍ ସାତ୍ଵତାଂ ପତିଃ ॥ ୩୪ ॥
ହତ୍ଵା କଂସଂ ରଙ୍ଗମଧ୍ଯେ ପ୍ରତୀପଂ ସର୍ଵସାତ୍ଵତାମ୍ ।
ଯଦାହ ଵଃ ସମାଗତ୍ଯ କୃଷ୍ଣଃ ସତ୍ଯଂ କରୋତି ତତ୍ ॥ ୩୫ ॥
ମା ଖିଦ୍ଯତଂ ମହାଭାଗୌ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯଥଃ କୃଷ୍ଣମନ୍ତିକେ ।
ଅନ୍ତର୍ହୃଦି ସ ଭୂତାନାମାସ୍ତେ ଜ୍ଯୋତିରିଵୈଧସି ॥ ୩୬ ॥
ନ ହ୍ଯସ୍ଯାସ୍ତି ପ୍ରିଯଃ କଶ୍ଚିନ୍ନାପ୍ରିଯୋ ଵାସ୍ତ୍ଯମାନିନଃ ।
ନୋତ୍ତମୋ ନାଧମୋ ଵାପି ସମାନସ୍ଯାସମୋଽପି ଵା ॥ ୩୭ ॥
ନ ମାତା ନ ପିତା ତସ୍ଯ ନ ଭାର୍ଯା ନ ସୁତାଦଯଃ ।
ନାତ୍ମୀଯୋ ନ ପରଶ୍ଚାପି ନ ଦେହୋ ଜନ୍ମ ଏଵ ଚ ॥ ୩୮ ॥
ନ ଚାସ୍ଯ କର୍ମ ଵା ଲୋକେ ସଦସନ୍ମିଶ୍ରଯୋନିଷୁ ।
କ୍ରୀଡାର୍ଥଂ ସୋଽପି ସାଧୂନାଂ ପରିତ୍ରାଣାଯ କଲ୍ପତେ ॥ ୩୯ ॥
ସତ୍ତ୍ଵଂ ରଜସ୍ତମ ଇତି ଭଜତେ ନିର୍ଗୁଣୋ ଗୁଣାନ୍ ।
କ୍ରୀଡନ୍ନତୀତୋଽପି ଗୁଣୈଃ ସୃଜତ୍ଯଵତି ହନ୍ତ୍ଯଜଃ ॥ ୪୦ ॥
ଯଥା ଭ୍ରମରିକାଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ଭ୍ରାମ୍ଯତୀଵ ମହୀଯତେ ।
ଚିତ୍ତେ କର୍ତରି ତତ୍ରାତ୍ମା କର୍ତେଵାହଂଧିଯା ସ୍ମୃତଃ ॥ ୪୧ ॥
ଯୁଵଯୋରେଵ ନୈଵାଯମାତ୍ମଜୋ ଭଗଵାନ୍ ହରିଃ ।
ସର୍ଵେଷାମାତ୍ମଜୋ ହ୍ଯାତ୍ମା ପିତା ମାତା ସ ଈଶ୍ଵରଃ ॥ ୪୨ ॥
ଦୃଷ୍ଟଂ ଶ୍ରୁତଂ ଭୂତଭଵଦ୍ ଭଵିଷ୍ଯତ୍
ସ୍ଥାସ୍ନୁଶ୍ଚରିଷ୍ଣୁର୍ମହଦଲ୍ପକଂ ଚ ।
ଵିନାଚ୍ଯୁତାଦ୍ ଵସ୍ତୁ ତରାଂ ନ ଵାଚ୍ଯଂ
ସ ଏଵ ସର୍ଵଂ ପରମାତ୍ମଭୂତଃ ॥ ୪୩ ॥
ଏଵଂ ନିଶା ସା ବ୍ରୁଵତୋର୍ଵ୍ଯତୀତା
ନନ୍ଦସ୍ଯ କୃଷ୍ଣାନୁଚରସ୍ଯ ରାଜନ୍ ।
ଗୋପ୍ଯଃ ସମୁତ୍ଥାଯ ନିରୂପ୍ଯ ଦୀପାନ୍
ଵାସ୍ତୂନ୍ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଦଧୀନ୍ଯମନ୍ଥନ୍ ॥ ୪୪ ॥
ତା ଦୀପଦୀପ୍ତୈର୍ମଣିଭିର୍ଵିରେଜୂ
ରଜ୍ଜୂର୍ଵିକର୍ଷଦ୍ଭୁଜକଙ୍କଣସ୍ରଜଃ ।
ଚଲନ୍ନିତମ୍ବସ୍ତନହାରକୁଣ୍ଡଲ-
ତ୍ଵିଷତ୍କପୋଲାରୁଣକୁଙ୍କୁମାନନାଃ ॥ ୪୫ ॥
ଉଦ୍ଗାଯତୀନାମରଵିନ୍ଦଲୋଚନଂ
ଵ୍ରଜାଙ୍ଗନାନାଂ ଦିଵମସ୍ପୃଶଦ୍ ଧ୍ଵନିଃ ।
ଦଧ୍ନଶ୍ଚ ନିର୍ମନ୍ଥନଶବ୍ଦମିଶ୍ରିତୋ
ନିରସ୍ଯତେ ଯେନ ଦିଶାମମଙ୍ଗଲମ୍ ॥ ୪୬ ॥
ଭଗଵତ୍ଯୁଦିତେ ସୂର୍ଯେ ନନ୍ଦଦ୍ଵାରି ଵ୍ରଜୌକସଃ ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରଥଂ ଶାତକୌମ୍ଭଂ କସ୍ଯାଯମିତି ଚାବ୍ରୁଵନ୍ ॥ ୪୭ ॥
ଅକ୍ରୂର ଆଗତଃ କିଂ ଵା ଯଃ କଂସସ୍ଯାର୍ଥସାଧକଃ ।
ଯେନ ନୀତୋ ମଧୁପୁରୀଂ କୃଷ୍ଣଃ କମଲଲୋଚନଃ ॥ ୪୮ ॥
କିଂ ସାଧଯିଷ୍ଯତ୍ଯସ୍ମାଭିର୍ଭର୍ତୁଃ ପ୍ରୀତସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତିମ୍ ।
ତତଃ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଵଦନ୍ତୀନାମୁଦ୍ଧଵୋଽଗାତ୍ କୃତାହ୍ନିକଃ ॥ ୪୯ ॥

Explore More