শ্ৰীমদ্ভাগৱতম্ ১০.৬৯

শ্ৰীশুক উৱাচ
নৰকং নিহতং শ্ৰুত্ৱা তথোদ্ৱাহং চ যোষিতাম্ ।
কৃষ্ণেনৈকেন বহ্ৱীনাং তদ্ দিদৃক্ষুঃ স্ম নাৰদঃ ॥ ১ ॥

চিত্ৰং বতৈতদেকেন ৱপুষা যুগপত্পৃথক্ ।
গৃহেষু দ্ৱযষ্টসাহস্ৰং স্ত্ৰিয এক উদাৱহত্ ॥ ২ ॥

ইত্যুত্সুকো দ্ৱাৰৱতীং দেৱৰ্ষিৰ্দ্ৰষ্টুমাগমত্ ।
পুষ্পিতোপৱনাৰামদ্ৱিজালিকুলনাদিতাম্ ॥ ৩ ॥

উত্ফুল্লেন্দীৱৰাম্ভোজকহ্লাৰকুমুদোত্পলৈঃ ।
ছুৰিতেষু সৰঃসূচ্চৈঃ কূজিতাং হংসসাৰসৈঃ ॥ ৪ ॥

প্ৰাসাদলক্ষৈৰ্নৱভিৰ্জুষ্টাং স্ফাটিকৰাজতৈঃ ।
মহামৰকতপ্ৰখ্যৈঃ স্ৱৰ্ণৰত্নপৰিচ্ছদৈঃ ॥ ৫ ॥

ৱিভক্তৰথ্যাপথচত্ৱৰাপণৈঃ
শালাসভাভী ৰুচিৰাং সুৰালযৈঃ ।
সংসিক্তমাৰ্গাঙ্গনৱীথিদেহলীং
পতত্পতাকধ্ৱজৱাৰিতাতপাম্ ॥ ৬ ॥

তস্যামন্তঃপুৰং শ্ৰীমদৰ্চিতং সৰ্ৱধিষ্ণ্যপৈঃ ।
হৰেঃ স্ৱকৌশলং যত্ৰ ত্ৱষ্ট্ৰা কাৰ্ত্স্ন্যেন দৰ্শিতম্ ॥ ৭ ॥

তত্ৰ ষোডশভিঃ সদ্মসহস্ৰৈঃ সমলঙ্কৃতম্ ।
ৱিৱেশৈকতোমং শৌৰেঃ পত্নীনাং ভৱনং মহত্ ॥ ৮ ॥

ৱিষ্টব্ধং ৱিদ্ৰুমস্তম্ভৈৰ্ৱৈদূৰ্যফলকোত্তমৈঃ ।
ইন্দ্ৰনীলমযৈঃ কুড্যৈৰ্জগত্যা চাহতত্ৱিষা ॥ ৯ ॥

ৱিতানৈৰ্নিৰ্মিতৈস্ত্ৱষ্ট্ৰা মুক্তাদামৱিলম্বিভিঃ ।
দান্তৈৰাসনপৰ্যঙ্কৈৰ্মণ্যুত্তমপৰিষ্কৃতৈঃ ॥ ১০ ॥

দাসীভিৰ্নিষ্ককণ্ঠীভিঃ সুৱাসোভিৰলঙ্কৃতম্ ।
পুম্ভিঃ সকঞ্চুকোষ্ণীষসুৱস্ত্ৰমণিকুণ্ডলৈঃ ॥ ১১ ॥

ৰত্নপ্ৰদীপনিকৰদ্যুতিভিৰ্নিৰস্ত-
ধ্ৱান্তং ৱিচিত্ৰৱলভীষু শিখণ্ডিনোঽঙ্গ ।
নৃত্যন্তি যত্ৰ ৱিহিতাগুৰুধূপমক্ষৈ-
ৰ্নিৰ্যান্তমীক্ষ্য ঘনবুদ্ধয উন্নদন্তঃ ॥ ১২ ॥

তস্মিন্ সমানগুণৰূপৱযঃসুৱেষ-
দাসীসহস্ৰযুতযানুসৱং গৃহিণ্যা ।
ৱিপ্ৰো দদৰ্শ চমৰৱ্যজনেন ৰুক্ম-
দণ্ডেন সাত্ৱতপতিং পৰিৱীজযন্ত্যা ॥ ১৩ ॥

তং সন্নিৰীক্ষ্য ভগৱান্ সহসোত্থিতশ্ৰী-
পৰ্যঙ্কতঃ সকলধৰ্মভৃতাং ৱৰিষ্ঠঃ ।
আনম্য পাদযুগলং শিৰসা কিৰীট-
জুষ্টেন সাঞ্জলিৰৱীৱিশদাসনে স্ৱে ॥ ১৪ ॥

তস্যাৱনিজ্য চৰণৌ তদপঃ স্ৱমূৰ্ধ্না
বিভ্ৰজ্জগদ্গুৰুতমোঽপি সতাং পতিৰ্হি ।
ব্ৰহ্মণ্যদেৱ ইতি যদ্গুণনাম যুক্তং
তস্যৈৱ যচ্চৰণশৌচমশেষতীৰ্থম্ ॥ ১৫ ॥

সম্পূজ্য দেৱঋষিৱৰ্যমৃষিঃ পুৰাণো
নাৰাযণো নৰসখো ৱিধিনোদিতেন ।
ৱাণ্যাভিভাষ্য মিতযামৃতমিষ্টযা তং
প্ৰাহ প্ৰভো ভগৱতে কৰৱাম হে কিম্ ॥ ১৬ ॥

শ্ৰীনাৰদ উৱাচ
নৈৱাদ্ভুতং ত্ৱযি ৱিভোঽখিললোকনাথে
মৈত্ৰী জনেষু সকলেষু দমঃ খলানাম্ ।
নিঃশ্ৰেযসায হি জগত্স্থিতিৰক্ষণাভ্যাং
স্ৱৈৰাৱতাৰ উৰুগায ৱিদাম সুষ্ঠু ॥ ১৭ ॥

দৃষ্টং তৱাঙ্ঘ্ৰিযুগলং জনতাপৱৰ্গং
ব্ৰহ্মাদিভিৰ্হৃদি ৱিচিন্ত্যমগাধবোধৈঃ ।
সংসাৰকূপপতিতোত্তৰণাৱলম্বং
ধ্যাযংশ্চৰাম্যনুগৃহাণ যথা স্মৃতিঃ স্যাত্ ॥ ১৮ ॥

ততোঽন্যদাৱিশদ্ গেহং কৃষ্ণপত্ন্যাঃ স নাৰদঃ ।
যোগেশ্ৱৰেশ্ৱৰস্যাঙ্গ যোগমাযাৱিৱিত্সযা ॥ ১৯ ॥

দীৱ্যন্তমক্ষৈস্তত্ৰাপি প্ৰিযযা চোদ্ধৱেন চ ।
পূজিতঃ পৰযা ভক্ত্যা প্ৰত্যুত্থানাসনাদিভিঃ ॥ ২০ ॥

পৃষ্টশ্চাৱিদুষেৱাসৌ কদাযাতো ভৱানিতি ।
ক্ৰিযতে কিং নু পূৰ্ণানামপূৰ্ণৈৰস্মদাদিভিঃ ॥ ২১ ॥

অথাপি ব্ৰূহি নো ব্ৰহ্মন্ জন্মৈতচ্ছোভনং কুৰু ।
স তু ৱিস্মিত উত্থায তূষ্ণীমন্যদগাদ্ গৃহম্ ॥ ২২ ॥

তত্ৰাপ্যচষ্ট গোৱিন্দং লালযন্তং সুতান্ শিশূন্ ।
ততোঽন্যস্মিন্ গৃহেঽপশ্যন্মজ্জনায কৃতোদ্যমম্ ॥ ২৩ ॥

জুহ্ৱন্তং চ ৱিতানাগ্নীন্ যজন্তং পঞ্চভিৰ্মখৈঃ ।
ভোজযন্তং দ্ৱিজান্ ক্ৱাপি ভুঞ্জানমৱশেষিতম্ ॥ ২৪ ॥

ক্ৱাপি সন্ধ্যামুপাসীনং জপন্তং ব্ৰহ্ম ৱাগ্যতম্ ।
একত্ৰ চাসিচৰ্মাভ্যাং চৰন্তমসিৱৰ্ত্মসু ॥ ২৫ ॥

অশ্ৱৈৰ্গজৈ ৰথৈঃ ক্ৱাপি ৱিচৰন্তং গদাগ্ৰজম্ ।
ক্ৱচিচ্ছযানং পৰ্যঙ্কে স্তূযমানং চ ৱন্দিভিঃ ॥ ২৬ ॥

মন্ত্ৰযন্তং চ কস্মিংশ্চিন্মন্ত্ৰিভিশ্চোদ্ধৱাদিভিঃ ।
জলক্ৰীডাৰতং ক্ৱাপি ৱাৰমুখ্যাবলাৱৃতম্ ॥ ২৭ ॥

কুত্ৰচিদ্দ্ৱিজমুখ্যেভ্যো দদতং গাঃ স্ৱলঙ্কৃতাঃ ।
ইতিহাসপুৰাণানি শৃণ্ৱন্তং মঙ্গলানি চ ॥ ২৮ ॥

হসন্তং হাসকথযা কদাচিত্ প্ৰিযযা গৃহে ।
ক্ৱাপি ধৰ্মং সেৱমানমৰ্থকামৌ চ কুত্ৰচিত্ ॥ ২৯ ॥

ধ্যাযন্তমেকমাসীনং পুৰুষং প্ৰকৃতেঃ পৰম্ ।
শুশ্ৰূষন্তং গুৰূন্ ক্ৱাপি কামৈৰ্ভোগৈঃ সপৰ্যযা ॥ ৩০ ॥

কুৰ্ৱন্তং ৱিগ্ৰহং কৈশ্চিত্ সন্ধিং চান্যত্ৰ কেশৱম্ ।
কুত্ৰাপি সহ ৰামেণ চিন্তযন্তং সতাং শিৱম্ ॥ ৩১ ॥

পুত্ৰাণাং দুহিতৃণাং চ কালে ৱিধ্যুপযাপনম্ ।
দাৰৈৰ্ৱৰৈস্তত্সদৃশৈঃ কল্পযন্তং ৱিভূতিভিঃ ॥ ৩২ ॥

প্ৰস্থাপনোপনযনৈৰপত্যানাং মহোত্সৱান্ ।
ৱীক্ষ্য যোগেশ্ৱৰেশস্য যেষাং লোকা ৱিসিস্মিৰে ॥ ৩৩ ॥

যজন্তং সকলান্ দেৱান্ ক্ৱাপি ক্ৰতুভিৰূৰ্জিতৈঃ ।
পূৰ্তযন্তং ক্ৱচিদ্ ধৰ্মং কূৰ্পাৰামমঠাদিভিঃ ॥ ৩৪ ॥

চৰন্তং মৃগযাং ক্ৱাপি হযমাৰুহ্য সৈন্ধৱম্ ।
ঘ্নন্তং তত্ৰ পশূন্ মেধ্যান্ পৰীতং যদুপুঙ্গৱৈঃ ॥ ৩৫ ॥

অৱ্যক্তলিঙ্গং প্ৰকৃতিষ্ৱন্তঃপুৰগৃহাদিষু ।
ক্ৱচিচ্চৰন্তং যোগেশং তত্তদ্ভাৱবুভুত্সযা ॥ ৩৬ ॥

অথোৱাচ হৃষীকেশং নাৰদঃ প্ৰহসন্নিৱ ।
যোগমাযোদযং ৱীক্ষ্য মানুষীমীযুষো গতিম্ ॥ ৩৭ ॥

ৱিদাম যোগমাযাস্তে দুৰ্দৰ্শা অপি মাযিনাম্ ।
যোগেশ্ৱৰাত্মন্ নিৰ্ভাতা ভৱত্পাদনিষেৱযা ॥ ৩৮ ॥

অনুজানীহি মাং দেৱ লোকাংস্তে যশসাপ্লুতান্ ।
পৰ্যটামি তৱোদ্গাযন্ লীলা ভুৱনপাৱনীঃ ॥ ৩৯ ॥

শ্ৰীভগৱানুৱাচ
ব্ৰহ্মন্ ধৰ্মস্য ৱক্তাহং কৰ্তা তদনুমোদিতা ।
তচ্ছিক্ষযন্ লোকমিমমাস্থিতঃ পুত্ৰ মা খিদঃ ॥ ৪০ ॥

শ্ৰীশুক উৱাচ
ইত্যাচৰন্তং সদ্ধৰ্মান্ পাৱনান্ গৃহমেধিনাম্ ।
তমেৱ সৰ্ৱগেহেষু সন্তমেকং দদৰ্শ হ ॥ ৪১ ॥

কৃষ্ণস্যানন্তৱীৰ্যস্য যোগমাযামহোদযম্ ।
মুহুৰ্দৃষ্ট্ৱা ঋষিৰভূদ্ ৱিস্মিতো জাতকৌতুকঃ ॥ ৪২ ॥

ইত্যৰ্থকামধৰ্মেষু কৃষ্ণেন শ্ৰদ্ধিতাত্মনা ।
সম্যক্ সভাজিতঃ প্ৰীতস্তমেৱানুস্মৰন্ যযৌ ॥ ৪৩ ॥

এৱং মনুষ্যপদৱীমনুৱৰ্তমানো
নাৰাযণোঽখিলভৱায গৃহীতশক্তিঃ ।
ৰেমেঽঙ্গ ষোডশসহস্ৰৱৰাঙ্গনানাং
সৱ্ৰীডসৌহৃদনিৰীক্ষণহাসজুষ্টঃ ॥ ৪৪ ॥

যানীহ ৱিশ্ৱৱিলযোদ্ভৱৱৃত্তিহেতুঃ
কৰ্মাণ্যনন্যৱিষযাণি হৰিশ্চকাৰ ।
যস্ত্ৱঙ্গ গাযতি শৃণোত্যনুমোদতে ৱা
ভক্তিৰ্ভৱেদ্ ভগৱতি হ্যপৱৰ্গমাৰ্গে ॥ ৪৫ ॥
যস্যাত্মবুদ্ধিঃ কুণপে ত্ৰিধাতুকে
স্ৱধীঃ কলত্ৰাদিষু ভৌম ইজ্যধীঃ ।
যত্তীৰ্থবুদ্ধিঃ সলিলে ন কৰ্হিচিজ্
জনেষ্ৱভিজ্ঞেষু স এৱ গোখৰঃ ॥