ஶ்ரீபகவாநுவாச
குணாநாமஸம்மிஶ்ராணாம் புமாந் யேந யதா பவேத் ।
தந்மே புருஷவர்யேதமுபதாரய ஶம்ஸதஃ ॥ ௧ ॥
குணாநாமஸம்மிஶ்ராணாம் புமாந் யேந யதா பவேத் ।
தந்மே புருஷவர்யேதமுபதாரய ஶம்ஸதஃ ॥ ௧ ॥
ஶமோ தமஸ்திதிக்ஷேக்ஷா தபஃ ஸத்யம் தயா ஸ்ம்ரு'திஃ ।
துஷ்டிஸ்த்யாகோ'ஸ்ப்ரு'ஹா ஶ்ரத்தா ஹ்ரீர்தயாதிஃ ஸ்வநிர்வ்ரு'திஃ ॥ ௨ ॥
துஷ்டிஸ்த்யாகோ'ஸ்ப்ரு'ஹா ஶ்ரத்தா ஹ்ரீர்தயாதிஃ ஸ்வநிர்வ்ரு'திஃ ॥ ௨ ॥
காம ஈஹா மதஸ்த்ரு'ஷ்ணா ஸ்தம்ப ஆஶீர்பிதா ஸுகம் ।
மதோத்ஸாஹோ யஶஃப்ரீதிர்ஹாஸ்யம் வீர்யம் பலோத்யமஃ ॥ ௩ ॥
மதோத்ஸாஹோ யஶஃப்ரீதிர்ஹாஸ்யம் வீர்யம் பலோத்யமஃ ॥ ௩ ॥
க்ரோதோ லோபோ'ந்ரு'தம் ஹிம்ஸா யாச்ஞா தம்பஃ க்லமஃ கலிஃ ।
ஶோகமோஹௌ விஷாதார்தீ நித்ராஶா பீரநுத்யமஃ ॥ ௪ ॥
ஶோகமோஹௌ விஷாதார்தீ நித்ராஶா பீரநுத்யமஃ ॥ ௪ ॥
ஸத்த்வஸ்ய ரஜஸஶ்சைதாஸ்தமஸஶ்சாநுபூர்வஶஃ ।
வ்ரு'த்தயோ வர்ணிதப்ராயாஃ ஸந்நிபாதமதோ ஶ்ரு'ணு ॥ ௫ ॥
வ்ரு'த்தயோ வர்ணிதப்ராயாஃ ஸந்நிபாதமதோ ஶ்ரு'ணு ॥ ௫ ॥
ஸந்நிபாதஸ்த்வஹமிதி மமேத்யுத்தவ யா மதிஃ ।
வ்யவஹாரஃ ஸந்நிபாதோ மநோமாத்ரேந்த்ரியாஸுபிஃ ॥ ௬ ॥
வ்யவஹாரஃ ஸந்நிபாதோ மநோமாத்ரேந்த்ரியாஸுபிஃ ॥ ௬ ॥
தர்மே சார்தே ச காமே ச யதாஸௌ பரிநிஷ்டிதஃ ।
குணாநாம் ஸந்நிகர்ஷோ'யம் ஶ்ரத்தாரதிதநாவஹஃ ॥ ௭ ॥
குணாநாம் ஸந்நிகர்ஷோ'யம் ஶ்ரத்தாரதிதநாவஹஃ ॥ ௭ ॥
ப்ரவ்ரு'த்திலக்ஷணே நிஷ்டா புமாந் யர்ஹி க்ரு'ஹாஶ்ரமே ।
ஸ்வதர்மே சாநுதிஷ்டேத குணாநாம் ஸமிதிர்ஹி ஸா ॥ ௮ ॥
ஸ்வதர்மே சாநுதிஷ்டேத குணாநாம் ஸமிதிர்ஹி ஸா ॥ ௮ ॥
புருஷம் ஸத்த்வஸம்யுக்தமநுமீயாச்சமாதிபிஃ ।
காமாதிபீ ரஜோயுக்தம் க்ரோதாத்யைஸ்தமஸா யுதம் ॥ ௯ ॥
காமாதிபீ ரஜோயுக்தம் க்ரோதாத்யைஸ்தமஸா யுதம் ॥ ௯ ॥
யதா பஜதி மாம் பக்த்யா நிரபேக்ஷஃ ஸ்வகர்மபிஃ ।
தம் ஸத்த்வப்ரக்ரு'திம் வித்யாத் புருஷம் ஸ்த்ரியமேவ வா ॥ ௧௦ ॥
தம் ஸத்த்வப்ரக்ரு'திம் வித்யாத் புருஷம் ஸ்த்ரியமேவ வா ॥ ௧௦ ॥
யதா ஆஶிஷ ஆஶாஸ்ய மாம் பஜேத ஸ்வகர்மபிஃ ।
தம் ரஜஃப்ரக்ரு'திம் வித்யாத் ஹிம்ஸாமாஶாஸ்ய தாமஸம் ॥ ௧௧ ॥
தம் ரஜஃப்ரக்ரு'திம் வித்யாத் ஹிம்ஸாமாஶாஸ்ய தாமஸம் ॥ ௧௧ ॥
ஸத்த்வம் ரஜஸ்தம இதி குணா ஜீவஸ்ய நைவ மே ।
சித்தஜா யைஸ்து பூதாநாம் ஸஜ்ஜமாநோ நிபத்யதே ॥ ௧௨ ॥
சித்தஜா யைஸ்து பூதாநாம் ஸஜ்ஜமாநோ நிபத்யதே ॥ ௧௨ ॥
யதேதரௌ ஜயேத் ஸத்த்வம் பாஸ்வரம் விஶதம் ஶிவம் ।
ததா ஸுகேந யுஜ்யேத தர்மஜ்ஞாநாதிபிஃ புமாந் ॥ ௧௩ ॥
ததா ஸுகேந யுஜ்யேத தர்மஜ்ஞாநாதிபிஃ புமாந் ॥ ௧௩ ॥
யதா ஜயேத்தமஃ ஸத்த்வம் ரஜஃ ஸங்கம் பிதா சலம் ।
ததா துஃகேந யுஜ்யேத கர்மணா யஶஸா ஶ்ரியா ॥ ௧௪ ॥
ததா துஃகேந யுஜ்யேத கர்மணா யஶஸா ஶ்ரியா ॥ ௧௪ ॥
யதா ஜயேத் ரஜஃ ஸத்த்வம் தமோ மூடம் லயம் ஜடம் ।
யுஜ்யேத ஶோகமோஹாப்யாம் நித்ரயாஹிம்ஸயாஶயா ॥ ௧௫ ॥
யுஜ்யேத ஶோகமோஹாப்யாம் நித்ரயாஹிம்ஸயாஶயா ॥ ௧௫ ॥
யதா சித்தம் ப்ரஸீதேத இந்த்ரியாணாம் ச நிர்வ்ரு'திஃ ।
தேஹே'பயம் மநோ'ஸங்கம் தத் ஸத்த்வம் வித்தி மத்பதம் ॥ ௧௬ ॥
தேஹே'பயம் மநோ'ஸங்கம் தத் ஸத்த்வம் வித்தி மத்பதம் ॥ ௧௬ ॥
விகுர்வந் க்ரியயா சாதீரநிவ்ரு'த்திஶ்ச சேதஸாம் ।
காத்ராஸ்வாஸ்த்யம் மநோ ப்ராந்தம் ரஜ ஏதைர்நிஶாமய ॥ ௧௭ ॥
காத்ராஸ்வாஸ்த்யம் மநோ ப்ராந்தம் ரஜ ஏதைர்நிஶாமய ॥ ௧௭ ॥
ஸீதச்சித்தம் விலீயேத சேதஸோ க்ரஹணே'க்ஷமம் ।
மநோ நஷ்டம் தமோ க்லாநிஸ்தமஸ்ததுபதாரய ॥ ௧௮ ॥
மநோ நஷ்டம் தமோ க்லாநிஸ்தமஸ்ததுபதாரய ॥ ௧௮ ॥
ஏதமாநே குணே ஸத்த்வே தேவாநாம் பலமேததே ।
அஸுராணாம் ச ரஜஸி தமஸ்யுத்தவ ரக்ஷஸாம் ॥ ௧௯ ॥
அஸுராணாம் ச ரஜஸி தமஸ்யுத்தவ ரக்ஷஸாம் ॥ ௧௯ ॥
ஸத்த்வாஜ்ஜாகரணம் வித்யாத் ரஜஸா ஸ்வப்நமாதிஶேத் ।
ப்ரஸ்வாபம் தமஸா ஜந்தோஸ்துரீயம் த்ரிஷு ஸந்ததம் ॥ ௨௦ ॥
ப்ரஸ்வாபம் தமஸா ஜந்தோஸ்துரீயம் த்ரிஷு ஸந்ததம் ॥ ௨௦ ॥
உபர்யுபரி கச்சந்தி ஸத்த்வேந ப்ராஹ்மணா ஜநாஃ ।
தமஸாதோ'த ஆமுக்யாத் ரஜஸாந்தரசாரிணஃ ॥ ௨௧ ॥
தமஸாதோ'த ஆமுக்யாத் ரஜஸாந்தரசாரிணஃ ॥ ௨௧ ॥
ஸத்த்வே ப்ரலீநாஃ ஸ்வர்யாந்தி நரலோகம் ரஜோலயாஃ ।
தமோலயாஸ்து நிரயம் யாந்தி மாமேவ நிர்குணாஃ ॥ ௨௨ ॥
தமோலயாஸ்து நிரயம் யாந்தி மாமேவ நிர்குணாஃ ॥ ௨௨ ॥
மதர்பணம் நிஷ்பலம் வா ஸாத்த்விகம் நிஜகர்ம தத் ।
ராஜஸம் பலஸங்கல்பம் ஹிம்ஸாப்ராயாதி தாமஸம் ॥ ௨௩ ॥
ராஜஸம் பலஸங்கல்பம் ஹிம்ஸாப்ராயாதி தாமஸம் ॥ ௨௩ ॥
கைவல்யம் ஸாத்த்விகம் ஜ்ஞாநம் ரஜோ வைகல்பிகம் ச யத் ।
ப்ராக்ரு'தம் தாமஸம் ஜ்ஞாநம் மந்நிஷ்டம் நிர்குணம் ஸ்ம்ரு'தம் ॥ ௨௪ ॥
ப்ராக்ரு'தம் தாமஸம் ஜ்ஞாநம் மந்நிஷ்டம் நிர்குணம் ஸ்ம்ரு'தம் ॥ ௨௪ ॥
வநம் து ஸாத்த்விகோ வாஸோ க்ராமோ ராஜஸ உச்யதே ।
தாமஸம் த்யூதஸதநம் மந்நிகேதம் து நிர்குணம் ॥ ௨௫ ॥
தாமஸம் த்யூதஸதநம் மந்நிகேதம் து நிர்குணம் ॥ ௨௫ ॥
ஸாத்த்விகஃ காரகோ'ஸங்கீ ராகாந்தோ ராஜஸஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ।
தாமஸஃ ஸ்ம்ரு'திவிப்ரஷ்டோ நிர்குணோ மதபாஶ்ரயஃ ॥ ௨௬ ॥
தாமஸஃ ஸ்ம்ரு'திவிப்ரஷ்டோ நிர்குணோ மதபாஶ்ரயஃ ॥ ௨௬ ॥
ஸாத்த்விக்யாத்யாத்மிகீ ஶ்ரத்தா கர்மஶ்ரத்தா து ராஜஸீ ।
தாமஸ்யதர்மே யா ஶ்ரத்தா மத்ஸேவாயாம் து நிர்குணா ॥ ௨௭ ॥
தாமஸ்யதர்மே யா ஶ்ரத்தா மத்ஸேவாயாம் து நிர்குணா ॥ ௨௭ ॥
பத்யம் பூதமநாயஸ்தமாஹார்யம் ஸாத்த்விகம் ஸ்ம்ரு'தம் ।
ராஜஸம் சேந்த்ரியப்ரேஷ்டம் தாமஸம் சார்திதாஶுசி ॥ ௨௮ ॥
ராஜஸம் சேந்த்ரியப்ரேஷ்டம் தாமஸம் சார்திதாஶுசி ॥ ௨௮ ॥
ஸாத்த்விகம் ஸுகமாத்மோத்தம் விஷயோத்தம் து ராஜஸம் ।
தாமஸம் மோஹதைந்யோத்தம் நிர்குணம் மதபாஶ்ரயம் ॥ ௨௯ ॥
தாமஸம் மோஹதைந்யோத்தம் நிர்குணம் மதபாஶ்ரயம் ॥ ௨௯ ॥
த்ரவ்யம் தேஶஃ பலம் காலோ ஜ்ஞாநம் கர்ம ச காரகஃ ।
ஶ்ரத்தாவஸ்தாக்ரு'திர்நிஷ்டா த்ரைகுண்யஃ ஸர்வ ஏவ ஹி ॥ ௩௦ ॥
ஶ்ரத்தாவஸ்தாக்ரு'திர்நிஷ்டா த்ரைகுண்யஃ ஸர்வ ஏவ ஹி ॥ ௩௦ ॥
ஸர்வே குணமயா பாவாஃ புருஷாவ்யக்ததிஷ்டிதாஃ ।
த்ரு'ஷ்டம் ஶ்ருதமநுத்யாதம் புத்த்யா வா புருஷர்ஷப ॥ ௩௧ ॥
த்ரு'ஷ்டம் ஶ்ருதமநுத்யாதம் புத்த்யா வா புருஷர்ஷப ॥ ௩௧ ॥
ஏதாஃ ஸம்ஸ்ரு'தயஃ பும்ஸோ குணகர்மநிபந்தநாஃ ।
யேநேமே நிர்ஜிதாஃ ஸௌம்ய குணா ஜீவேந சித்தஜாஃ ।
பக்தியோகேந மந்நிஷ்டோ மத்பாவாய ப்ரபத்யதே ॥ ௩௨ ॥
யேநேமே நிர்ஜிதாஃ ஸௌம்ய குணா ஜீவேந சித்தஜாஃ ।
பக்தியோகேந மந்நிஷ்டோ மத்பாவாய ப்ரபத்யதே ॥ ௩௨ ॥
தஸ்மாத் தேஹமிமம் லப்த்வா ஜ்ஞாநவிஜ்ஞாநஸம்பவம் ।
குணஸங்கம் விநிர்தூய மாம் பஜந்து விசக்ஷணாஃ ॥ ௩௩ ॥
குணஸங்கம் விநிர்தூய மாம் பஜந்து விசக்ஷணாஃ ॥ ௩௩ ॥
நிஃஸங்கோ மாம் பஜேத் வித்வாநப்ரமத்தோ ஜிதேந்த்ரியஃ ।
ரஜஸ்தமஶ்சாபிஜயேத் ஸத்த்வஸம்ஸேவயா முநிஃ ॥ ௩௪ ॥
ரஜஸ்தமஶ்சாபிஜயேத் ஸத்த்வஸம்ஸேவயா முநிஃ ॥ ௩௪ ॥
ஸத்த்வம் சாபிஜயேத் யுக்தோ நைரபேக்ஷ்யேண ஶாந்ததீஃ ।
ஸம்பத்யதே குணைர்முக்தோ ஜீவோ ஜீவம் விஹாய மாம் ॥ ௩௫ ॥
ஸம்பத்யதே குணைர்முக்தோ ஜீவோ ஜீவம் விஹாய மாம் ॥ ௩௫ ॥
ஜீவோ ஜீவவிநிர்முக்தோ குணைஶ்சாஶயஸம்பவைஃ ।
மயைவ ப்ரஹ்மணா பூர்ணோ ந பஹிர்நாந்தரஶ்சரேத் ॥ ௩௬ ॥
மயைவ ப்ரஹ்மணா பூர்ணோ ந பஹிர்நாந்தரஶ்சரேத் ॥ ௩௬ ॥