Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୩.୨୯

(Srimad Bhagavatam Canto 3, Chapter 29 — The Kinds of Devotion, and Time as the Lord in Odia)

Vyasa

Also known as laksanam mahadadinam prakrte purusasya ca

The Kinds of Devotion, and Time as the Lord. Śrīmad Bhāgavatam Canto 3, Chapter 29 — 45 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ଦେଵହୂତିରୁଵାଚ
ଲକ୍ଷଣଂ ମହଦାଦୀନାଂ ପ୍ରକୃତେଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଚ ।
ସ୍ଵରୂପଂ ଲକ୍ଷ୍ଯତେଽମୀଷାଂ ଯେନ ତତ୍ପାରମାର୍ଥିକମ୍ ॥ ୧ ॥
ଯଥା ସାଙ୍ଖ୍ଯେଷୁ କଥିତଂ ଯନ୍ମୂଲଂ ତତ୍ପ୍ରଚକ୍ଷତେ ।
ଭକ୍ତିଯୋଗସ୍ଯ ମେ ମାର୍ଗଂ ବ୍ରୂହି ଵିସ୍ତରଶଃ ପ୍ରଭୋ ॥ ୨ ॥
ଵିରାଗୋ ଯେନ ପୁରୁଷୋ ଭଗଵନ୍ସର୍ଵତୋ ଭଵେତ୍ ।
ଆଚକ୍ଷ୍ଵ ଜୀଵଲୋକସ୍ଯ ଵିଵିଧା ମମ ସଂସୃତୀଃ ॥ ୩ ॥
କାଲସ୍ଯେଶ୍ଵରରୂପସ୍ଯ ପରେଷାଂ ଚ ପରସ୍ଯ ତେ ।
ସ୍ଵରୂପଂ ବତ କୁର୍ଵନ୍ତି ଯଦ୍ଧେତୋଃ କୁଶଲଂ ଜନାଃ ॥ ୪ ॥
ଲୋକସ୍ଯ ମିଥ୍ଯାଭିମତେରଚକ୍ଷୁଷ-
ଶ୍ଚିରଂ ପ୍ରସୁପ୍ତସ୍ଯ ତମସ୍ଯନାଶ୍ରଯେ ।
ଶ୍ରାନ୍ତସ୍ଯ କର୍ମସ୍ଵନୁଵିଦ୍ଧଯା ଧିଯା
ତ୍ଵମାଵିରାସୀଃ କିଲ ଯୋଗଭାସ୍କରଃ ॥ ୫ ॥
ମୈତ୍ରେଯ ଉଵାଚ
ଇତି ମାତୁର୍ଵଚଃ ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଂ ପ୍ରତିନନ୍ଦ୍ଯ ମହାମୁନିଃ ।
ଆବଭାଷେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରୀତସ୍ତାଂ କରୁଣାର୍ଦିତଃ ॥ ୬ ॥
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ
ଭକ୍ତିଯୋଗୋ ବହୁଵିଧୋ ମାର୍ଗୈର୍ଭାମିନି ଭାଵ୍ଯତେ ।
ସ୍ଵଭାଵଗୁଣମାର୍ଗେଣ ପୁଂସାଂ ଭାଵୋ ଵିଭିଦ୍ଯତେ ॥ ୭ ॥
ଅଭିସନ୍ଧାଯ ଯୋ ହିଂସାଂ ଦମ୍ଭଂ ମାତ୍ସର୍ଯମେଵ ଵା ।
ସଂରମ୍ଭୀ ଭିନ୍ନଦୃଗ୍ଭାଵଂ ମଯି କୁର୍ଯାତ୍ସ ତାମସଃ ॥ ୮ ॥
ଵିଷଯାନଭିସନ୍ଧାଯ ଯଶ ଐଶ୍ଵର୍ଯମେଵ ଵା ।
ଅର୍ଚାଦାଵର୍ଚଯେଦ୍ଯୋ ମାଂ ପୃଥଗ୍ଭାଵଃ ସ ରାଜସଃ ॥ ୯ ॥
କର୍ମନିର୍ହାରମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ପରସ୍ମିନ୍ଵା ତଦର୍ପଣମ୍ ।
ଯଜେଦ୍ଯଷ୍ଟଵ୍ଯମିତି ଵା ପୃଥଗ୍ଭାଵଃ ସ ସାତ୍ତ୍ଵିକଃ ॥ ୧୦ ॥
ମଦ୍ଗୁଣଶ୍ରୁତିମାତ୍ରେଣ ମଯି ସର୍ଵଗୁହାଶଯେ ।
ମନୋଗତିରଵିଚ୍ଛିନ୍ନା ଯଥା ଗଙ୍ଗାମ୍ଭସୋଽମ୍ବୁଧୌ ॥ ୧୧ ॥
ଲକ୍ଷଣଂ ଭକ୍ତିଯୋଗସ୍ଯ ନିର୍ଗୁଣସ୍ଯ ହ୍ଯୁଦାହୃତମ୍ ।
ଅହୈତୁକ୍ଯଵ୍ଯଵହିତା ଯା ଭକ୍ତିଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମେ ॥ ୧୨ ॥
ସାଲୋକ୍ଯସାର୍ଷ୍ଟିସାମୀପ୍ଯସାରୂପ୍ଯୈକତ୍ଵମପ୍ଯୁତ ।
ଦୀଯମାନଂ ନ ଗୃହ୍ଣନ୍ତି ଵିନା ମତ୍ସେଵନଂ ଜନାଃ ॥ ୧୩ ॥
ସ ଏଵ ଭକ୍ତିଯୋଗାଖ୍ଯ ଆତ୍ଯନ୍ତିକ ଉଦାହୃତଃ ।
ଯେନାତିଵ୍ରଜ୍ଯ ତ୍ରିଗୁଣଂ ମଦ୍ଭାଵାଯୋପପଦ୍ଯତେ ॥ ୧୪ ॥
ନିଷେଵିତେନାନିମିତ୍ତେନ ସ୍ଵଧର୍ମେଣ ମହୀଯସା ।
କ୍ରିଯାଯୋଗେନ ଶସ୍ତେନ ନାତିହିଂସ୍ରେଣ ନିତ୍ଯଶଃ ॥ ୧୫ ॥
ମଦ୍ଧିଷ୍ଣ୍ଯଦର୍ଶନସ୍ପର୍ଶପୂଜାସ୍ତୁତ୍ଯଭିଵନ୍ଦନୈଃ ।
ଭୂତେଷୁ ମଦ୍ଭାଵନଯା ସତ୍ତ୍ଵେନାସଙ୍ଗମେନ ଚ ॥ ୧୬ ॥
ମହତାଂ ବହୁମାନେନ ଦୀନାନାମନୁକମ୍ପଯା ।
ମୈତ୍ର୍ଯା ଚୈଵାତ୍ମତୁଲ୍ଯେଷୁ ଯମେନ ନିଯମେନ ଚ ॥ ୧୭ ॥
ଆଧ୍ଯାତ୍ମିକାନୁଶ୍ରଵଣାନ୍ନାମସଙ୍କୀର୍ତନାଚ୍ଚ ମେ ।
ଆର୍ଜଵେନାର୍ଯସଙ୍ଗେନ ନିରହଙ୍କ୍ରିଯଯା ତଥା ॥ ୧୮ ॥
ମଦ୍ଧର୍ମଣୋ ଗୁଣୈରେତୈଃ ପରିସଂଶୁଦ୍ଧ ଆଶଯଃ ।
ପୁରୁଷସ୍ଯାଞ୍ଜସାଭ୍ଯେତି ଶ୍ରୁତମାତ୍ରଗୁଣଂ ହି ମାମ୍ ॥ ୧୯ ॥
ଯଥା ଵାତରଥୋ ଘ୍ରାଣମାଵୃଙ୍କ୍ତେ ଗନ୍ଧ ଆଶଯାତ୍ ।
ଏଵଂ ଯୋଗରତଂ ଚେତ ଆତ୍ମାନମଵିକାରି ଯତ୍ ॥ ୨୦ ॥
ଅହଂ ସର୍ଵେଷୁ ଭୂତେଷୁ ଭୂତାତ୍ମାଵସ୍ଥିତଃ ସଦା ।
ତମଵଜ୍ଞାଯ ମାଂ ମର୍ତ୍ଯଃ କୁରୁତେଽର୍ଚାଵିଡମ୍ବନମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଯୋ ମାଂ ସର୍ଵେଷୁ ଭୂତେଷୁ ସନ୍ତମାତ୍ମାନମୀଶ୍ଵରମ୍ ।
ହିତ୍ଵାର୍ଚାଂ ଭଜତେ ମୌଢ୍ଯାଦ୍ଭସ୍ମନ୍ଯେଵ ଜୁହୋତି ସଃ ॥ ୨୨ ॥
ଦ୍ଵିଷତଃ ପରକାଯେ ମାଂ ମାନିନୋ ଭିନ୍ନଦର୍ଶିନଃ ।
ଭୂତେଷୁ ବଦ୍ଧଵୈରସ୍ଯ ନ ମନଃ ଶାନ୍ତିମୃଚ୍ଛତି ॥ ୨୩ ॥
ଅହମୁଚ୍ଚାଵଚୈର୍ଦ୍ରଵ୍ଯୈଃ କ୍ରିଯଯୋତ୍ପନ୍ନଯାନଘେ ।
ନୈଵ ତୁଷ୍ଯେଽର୍ଚିତୋଽର୍ଚାଯାଂ ଭୂତଗ୍ରାମାଵମାନିନଃ ॥ ୨୪ ॥
ଅର୍ଚାଦାଵର୍ଚଯେତ୍ତାଵଦୀଶ୍ଵରଂ ମାଂ ସ୍ଵକର୍ମକୃତ୍ ।
ଯାଵନ୍ନ ଵେଦ ସ୍ଵହୃଦି ସର୍ଵଭୂତେଷ୍ଵଵସ୍ଥିତମ୍ ॥ ୨୫ ॥
ଆତ୍ମନଶ୍ଚ ପରସ୍ଯାପି ଯଃ କରୋତ୍ଯନ୍ତରୋଦରମ୍ ।
ତସ୍ଯ ଭିନ୍ନଦୃଶୋ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵିଦଧେ ଭଯମୁଲ୍ବଣମ୍ ॥ ୨୬ ॥
ଅଥ ମାଂ ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ଭୂତାତ୍ମାନଂ କୃତାଲଯମ୍ ।
ଅର୍ହଯେଦ୍ଦାନମାନାଭ୍ଯାଂ ମୈତ୍ର୍ଯାଭିନ୍ନେନ ଚକ୍ଷୁଷା ॥ ୨୭ ॥
ଜୀଵାଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ହ୍ଯଜୀଵାନାଂ ତତଃ ପ୍ରାଣଭୃତଃ ଶୁଭେ ।
ତଃ ସଚିତ୍ତାଃ ପ୍ରଵରାସ୍ତତଶ୍ଚେନ୍ଦ୍ରିଯଵୃତ୍ତଯଃ ॥ ୨୮ ॥
ତତ୍ରାପି ସ୍ପର୍ଶଵେଦିଭ୍ଯଃ ପ୍ରଵରା ରସଵେଦିନଃ ।
ତେଭ୍ଯୋ ଗନ୍ଧଵିଦଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠାସ୍ତତଃ ଶବ୍ଦଵିଦୋ ଵରାଃ ॥ ୨୯ ॥
ରୂପଭେଦଵିଦସ୍ତତ୍ର ତତଶ୍ଚୋଭଯତୋଦତଃ ।
ତେଷାଂ ବହୁପଦାଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠାଶ୍ଚତୁଷ୍ପାଦସ୍ତତୋ ଦ୍ଵିପାତ୍ ॥ ୩୦ ॥
ତତୋ ଵର୍ଣାଶ୍ଚ ଚତ୍ଵାରସ୍ତେଷାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଉତ୍ତମଃ ।
ବ୍ରାହ୍ମଣେଷ୍ଵପି ଵେଦଜ୍ଞୋ ହ୍ଯର୍ଥଜ୍ଞୋଽଭ୍ଯଧିକସ୍ତତଃ ॥ ୩୧ ॥
ଅର୍ଥଜ୍ଞାତ୍ସଂଶଯଚ୍ଛେତ୍ତା ତତଃ ଶ୍ରେଯାନ୍ସ୍ଵକର୍ମକୃତ୍ ।
ମୁକ୍ତସଙ୍ଗସ୍ତତୋ ଭୂଯାନଦୋଗ୍ଧା ଧର୍ମମାତ୍ମନଃ ॥ ୩୨ ॥
ତସ୍ମାନ୍ମଯ୍ଯର୍ପିତାଶେଷକ୍ରିଯାର୍ଥାତ୍ମା ନିରନ୍ତରଃ ।
ମଯ୍ଯର୍ପିତାତ୍ମନଃ ପୁଂସୋ ମଯି ସଂନ୍ଯସ୍ତକର୍ମଣଃ ।
ନ ପଶ୍ଯାମି ପରଂ ଭୂତମକର୍ତୁଃ ସମଦର୍ଶନାତ୍ ॥ ୩୩ ॥
ମନସୈତାନି ଭୂତାନି ପ୍ରଣମେଦ୍ବହୁମାନଯନ୍ ।
ଈଶ୍ଵରୋ ଜୀଵକଲଯା ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ଭଗଵାନିତି ॥ ୩୪ ॥
ଭକ୍ତିଯୋଗଶ୍ଚ ଯୋଗଶ୍ଚ ମଯା ମାନଵ୍ଯୁଦୀରିତଃ ।
ଯଯୋରେକତରେଣୈଵ ପୁରୁଷଃ ପୁରୁଷଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ॥ ୩୫ ॥
ଏତଦ୍ଭଗଵତୋ ରୂପଂ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପରମାତ୍ମନଃ ।
ପରଂ ପ୍ରଧାନଂ ପୁରୁଷଂ ଦୈଵଂ କର୍ମଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ ॥ ୩୬ ॥
ରୂପଭେଦାସ୍ପଦଂ ଦିଵ୍ଯଂ କାଲ ଇତ୍ଯଭିଧୀଯତେ ।
ଭୂତାନାଂ ମହଦାଦୀନାଂ ଯତୋ ଭିନ୍ନଦୃଶାଂ ଭଯମ୍ ॥ ୩୭ ॥
ଯୋଽନ୍ତଃ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଭୂତାନି ଭୂତୈରତ୍ତ୍ଯଖିଲାଶ୍ରଯଃ ।
ସ ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଖ୍ଯୋଽଧିଯଜ୍ଞୋଽସୌ କାଲଃ କଲଯତାଂ ପ୍ରଭୁଃ ॥ ୩୮ ॥
ନ ଚାସ୍ଯ କଶ୍ଚିଦ୍ଦଯିତୋ ନ ଦ୍ଵେଷ୍ଯୋ ନ ଚ ବାନ୍ଧଵଃ ।
ଆଵିଶତ୍ଯପ୍ରମତ୍ତୋଽସୌ ପ୍ରମତ୍ତଂ ଜନମନ୍ତକୃତ୍ ॥ ୩୯ ॥
ଯଦ୍ଭଯାଦ୍ଵାତି ଵାତୋଽଯଂ ସୂର୍ଯସ୍ତପତି ଯଦ୍ଭଯାତ୍ ।
ଯଦ୍ଭଯାଦ୍ଵର୍ଷତେ ଦେଵୋ ଭଗଣୋ ଭାତି ଯଦ୍ଭଯାତ୍ ॥ ୪୦ ॥
ଯଦ୍ଵନସ୍ପତଯୋ ଭୀତା ଲତାଶ୍ଚୌଷଧିଭିଃ ସହ ।
ସ୍ଵେ ସ୍ଵେ କାଲେଽଭିଗୃହ୍ଣନ୍ତି ପୁଷ୍ପାଣି ଚ ଫଲାନି ଚ ॥ ୪୧ ॥
ସ୍ରଵନ୍ତି ସରିତୋ ଭୀତା ନୋତ୍ସର୍ପତ୍ଯୁଦଧିର୍ଯତଃ ।
ଅଗ୍ନିରିନ୍ଧେ ସଗିରିଭିର୍ଭୂର୍ନ ମଜ୍ଜତି ଯଦ୍ଭଯାତ୍ ॥ ୪୨ ॥
ନଭୋ ଦଦାତି ଶ୍ଵସତାଂ ପଦଂ ଯନ୍ନିଯମାଦଦଃ ।
ଲୋକଂ ସ୍ଵଦେହଂ ତନୁତେ ମହାନ୍ ସପ୍ତଭିରାଵୃତମ୍ ॥ ୪୩ ॥
ଗୁଣାଭିମାନିନୋ ଦେଵାଃ ସର୍ଗାଦିଷ୍ଵସ୍ଯ ଯଦ୍ଭଯାତ୍ ।
ଵର୍ତନ୍ତେଽନୁଯୁଗଂ ଯେଷାଂ ଵଶ ଏତଚ୍ଚରାଚରମ୍ ॥ ୪୪ ॥
ସୋଽନନ୍ତୋଽନ୍ତକରଃ କାଲୋଽନାଦିରାଦିକୃଦଵ୍ଯଯଃ ।
ଜନଂ ଜନେନ ଜନଯନ୍ମାରଯନ୍ମୃତ୍ଯୁନାନ୍ତକମ୍ ॥ ୪୫ ॥

Explore More