Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୪.୧୪

(Srimad Bhagavatam Canto 4, Chapter 14 — The Sages Put an End to King Vena in Odia)

Vyasa

Also known as bhrgvadayaste munayo lokanam ksemadarsina

The Sages Put an End to King Vena. Śrīmad Bhāgavatam Canto 4, Chapter 14 — 46 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ମୈତ୍ରେଯ ଉଵାଚ
ଭୃଗ୍ଵାଦଯସ୍ତେ ମୁନଯୋ ଲୋକାନାଂ କ୍ଷେମଦର୍ଶିନଃ ।
ଗୋପ୍ତର୍ଯସତି ଵୈ ନୃଣାଂ ପଶ୍ଯନ୍ତଃ ପଶୁସାମ୍ଯତାମ୍ ॥ ୧ ॥
ଵୀରମାତରମାହୂଯ ସୁନୀଥାଂ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ ।
ପ୍ରକୃତ୍ଯସମ୍ମତଂ ଵେନମଭ୍ଯଷିଞ୍ଚନ୍ ପତିଂ ଭୁଵଃ ॥ ୨ ॥
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନୃପାସନଗତଂ ଵେନମତ୍ଯୁଗ୍ରଶାସନମ୍ ।
ନିଲିଲ୍ଯୁର୍ଦସ୍ଯଵଃ ସଦ୍ଯଃ ସର୍ପତ୍ରସ୍ତା ଇଵାଖଵଃ ॥ ୩ ॥
ସ ଆରୂଢନୃପସ୍ଥାନ ଉନ୍ନଦ୍ଧୋଽଷ୍ଟଵିଭୂତିଭିଃ ।
ଅଵମେନେ ମହାଭାଗାନ୍ ସ୍ତବ୍ଧଃ ସମ୍ଭାଵିତଃ ସ୍ଵତଃ ॥ ୪ ॥
ଏଵଂ ମଦାନ୍ଧ ଉତ୍ସିକ୍ତୋ ନିରଙ୍କୁଶ ଇଵ ଦ୍ଵିପଃ ।
ପର୍ଯଟନ୍ ରଥମାସ୍ଥାଯ କମ୍ପଯନ୍ନିଵ ରୋଦସୀ ॥ ୫ ॥
ନ ଯଷ୍ଟଵ୍ଯଂ ନ ଦାତଵ୍ଯଂ ନ ହୋତଵ୍ଯଂ ଦ୍ଵିଜାଃ କ୍ଵଚିତ୍ ।
ଇତି ନ୍ଯଵାରଯଦ୍ଧର୍ମଂ ଭେରୀଘୋଷେଣ ସର୍ଵଶଃ ॥ ୬ ॥
ଵେନସ୍ଯାଵେକ୍ଷ୍ଯ ମୁନଯୋ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତସ୍ଯ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ ।
ଵିମୃଶ୍ଯ ଲୋକଵ୍ଯସନଂ କୃପଯୋଚୁଃ ସ୍ମ ସତ୍ରିଣଃ ॥ ୭ ॥
ଅହୋ ଉଭଯତଃ ପ୍ରାପ୍ତଂ ଲୋକସ୍ଯ ଵ୍ଯସନଂ ମହତ୍ ।
ଦାରୁଣ୍ଯୁଭଯତୋ ଦୀପ୍ତେ ଇଵ ତସ୍କରପାଲଯୋଃ ॥ ୮ ॥
ଅରାଜକଭଯାଦେଷ କୃତୋ ରାଜାତଦର୍ହଣଃ ।
ତତୋଽପ୍ଯାସୀଦ୍ଭଯଂ ତ୍ଵଦ୍ଯ କଥଂ ସ୍ଯାତ୍ସ୍ଵସ୍ତି ଦେହିନାମ୍ ॥ ୯ ॥
ଅହେରିଵ ପଯଃପୋଷଃ ପୋଷକସ୍ଯାପ୍ଯନର୍ଥଭୃତ୍ ।
ଵେନଃ ପ୍ରକୃତ୍ଯୈଵ ଖଲଃ ସୁନୀଥାଗର୍ଭସମ୍ଭଵଃ ॥ ୧୦ ॥
ନିରୂପିତଃ ପ୍ରଜାପାଲଃ ସ ଜିଘାଂସତି ଵୈ ପ୍ରଜାଃ ।
ତଥାପି ସାନ୍ତ୍ଵଯେମାମୁଂ ନାସ୍ମାଂସ୍ତତ୍ପାତକଂ ସ୍ପୃଶେତ୍ ॥ ୧୧ ॥
ତଦ୍ଵିଦ୍ଵଦ୍ଭିରସଦ୍ଵୃତ୍ତୋ ଵେନୋଽସ୍ମାଭିଃ କୃତୋ ନୃପଃ ।
ସାନ୍ତ୍ଵିତୋ ଯଦି ନୋ ଵାଚଂ ନ ଗ୍ରହୀଷ୍ଯତ୍ଯଧର୍ମକୃତ୍ ।
ଲୋକଧିକ୍କାରସନ୍ଦଗ୍ଧଂ ଦହିଷ୍ଯାମଃ ସ୍ଵତେଜସା ॥ ୧୨ ॥
ଏଵମଧ୍ଯଵସାଯୈନଂ ମୁନଯୋ ଗୂଢମନ୍ଯଵଃ ।
ଉପଵ୍ରଜ୍ଯାବ୍ରୁଵନ୍ ଵେନଂ ସାନ୍ତ୍ଵଯିତ୍ଵା ଚ ସାମଭିଃ ॥ ୧୩ ॥
ମୁନଯ ଊଚୁଃ
ନୃପଵର୍ଯ ନିବୋଧୈତଦ୍ଯତ୍ତେ ଵିଜ୍ଞାପଯାମ ଭୋଃ ।
ଆଯୁଃଶ୍ରୀବଲକୀର୍ତୀନାଂ ତଵ ତାତ ଵିଵର୍ଧନମ୍ ॥ ୧୪ ॥
ଧର୍ମ ଆଚରିତଃ ପୁଂସାଂ ଵାଙ୍ମନଃକାଯବୁଦ୍ଧିଭିଃ ।
ଲୋକାନ୍ ଵିଶୋକାନ୍ ଵତରତ୍ଯଥାନନ୍ତ୍ଯମସଙ୍ଗିନାମ୍ ॥ ୧୫ ॥
ସ ତେ ମା ଵିନଶେଦ୍ଵୀର ପ୍ରଜାନାଂ କ୍ଷେମଲକ୍ଷଣଃ ।
ଯସ୍ମିନ୍ ଵିନଷ୍ଟେ ନୃପତିରୈଶ୍ଵର୍ଯାଦଵରୋହତି ॥ ୧୬ ॥
ରାଜନ୍ନସାଧ୍ଵମାତ୍ଯେଭ୍ଯଶ୍ଚୋରାଦିଭ୍ଯଃ ପ୍ରଜା ନୃପଃ ।
ରକ୍ଷନ୍ଯଥା ବଲିଂ ଗୃହ୍ଣନ୍ନିହ ପ୍ରେତ୍ଯ ଚ ମୋଦତେ ॥ ୧୭ ॥
ଯସ୍ଯ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ପୁରେ ଚୈଵ ଭଗଵାନ୍ ଯଜ୍ଞପୂରୁଷଃ ।
ଇଜ୍ଯତେ ସ୍ଵେନ ଧର୍ମେଣ ଜନୈର୍ଵର୍ଣାଶ୍ରମାନ୍ଵିତୈଃ ॥ ୧୮ ॥
ତସ୍ଯ ରାଜ୍ଞୋ ମହାଭାଗ ଭଗଵାନ୍ ଭୂତଭାଵନଃ ।
ପରିତୁଷ୍ଯତି ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ତିଷ୍ଠତୋ ନିଜଶାସନେ ॥ ୧୯ ॥
ତସ୍ମିଂସ୍ତୁଷ୍ଟେ କିମପ୍ରାପ୍ଯଂ ଜଗତାମୀଶ୍ଵରେଶ୍ଵରେ ।
ଲୋକାଃ ସପାଲା ହ୍ଯେତସ୍ମୈ ହରନ୍ତି ବଲିମାଦୃତାଃ ॥ ୨୦ ॥
ତଂ ସର୍ଵଲୋକାମରଯଜ୍ଞସଙ୍ଗ୍ରହଂ
ତ୍ରଯୀମଯଂ ଦ୍ରଵ୍ଯମଯଂ ତପୋମଯମ୍ ।
ଯଜ୍ଞୈର୍ଵିଚିତ୍ରୈର୍ଯଜତୋ ଭଵାଯ ତେ
ରାଜନ୍ ସ୍ଵଦେଶାନନୁରୋଦ୍ଧୁମର୍ହସି ॥ ୨୧ ॥
ଯଜ୍ଞେନ ଯୁଷ୍ମଦ୍ଵିଷଯେ ଦ୍ଵିଜାତିଭି-
ର୍ଵିତାଯମାନେନ ସୁରାଃ କଲା ହରେଃ ।
ସ୍ଵିଷ୍ଟାଃ ସୁତୁଷ୍ଟାଃ ପ୍ରଦିଶନ୍ତି ଵାଞ୍ଛିତଂ
ତଦ୍ଧେଲନଂ ନାର୍ହସି ଵୀର ଚେଷ୍ଟିତୁମ୍ ॥ ୨୨ ॥
ଵେନ ଉଵାଚ
ବାଲିଶା ବତ ଯୂଯଂ ଵା ଅଧର୍ମେ ଧର୍ମମାନିନଃ ।
ଯେ ଵୃତ୍ତିଦଂ ପତିଂ ହିତ୍ଵା ଜାରଂ ପତିମୁପାସତେ ॥ ୨୩ ॥
ଅଵଜାନନ୍ତ୍ଯମୀ ମୂଢା ନୃପରୂପିଣମୀଶ୍ଵରମ୍ ।
ନାନୁଵିନ୍ଦନ୍ତି ତେ ଭଦ୍ରମିହ ଲୋକେ ପରତ୍ର ଚ ॥ ୨୪ ॥
କୋ ଯଜ୍ଞପୁରୁଷୋ ନାମ ଯତ୍ର ଵୋ ଭକ୍ତିରୀଦୃଶୀ ।
ଭର୍ତୃସ୍ନେହଵିଦୂରାଣାଂ ଯଥା ଜାରେ କୁଯୋଷିତାମ୍ ॥ ୨୫ ॥
ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିରିଞ୍ଚୋ ଗିରିଶ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵାଯୁର୍ଯମୋ ରଵିଃ ।
ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଧନଦଃ ସୋମଃ କ୍ଷିତିରଗ୍ନିରପାମ୍ପତିଃ ॥ ୨୬ ॥
ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ଵିବୁଧାଃ ପ୍ରଭଵୋ ଵରଶାପଯୋଃ ।
ଦେହେ ଭଵନ୍ତି ନୃପତେଃ ସର୍ଵଦେଵମଯୋ ନୃପଃ ॥ ୨୭ ॥
ତସ୍ମାନ୍ମାଂ କର୍ମଭିର୍ଵିପ୍ରା ଯଜଧ୍ଵଂ ଗତମତ୍ସରାଃ ।
ବଲିଂ ଚ ମହ୍ଯଂ ହରତ ମତ୍ତୋଽନ୍ଯଃ କୋଽଗ୍ରଭୁକ୍ପୁମାନ୍ ॥ ୨୮ ॥
ମୈତ୍ରେଯ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଥଂ ଵିପର୍ଯଯମତିଃ ପାପୀଯାନୁତ୍ପଥଂ ଗତଃ ।
ଅନୁନୀଯମାନସ୍ତଦ୍ଯାଚ୍ଞାଂ ନ ଚକ୍ରେ ଭ୍ରଷ୍ଟମଙ୍ଗଲଃ ॥ ୨୯ ॥
ଇତି ତେଽସତ୍କୃତାସ୍ତେନ ଦ୍ଵିଜାଃ ପଣ୍ଡିତମାନିନା ।
ଭଗ୍ନାଯାଂ ଭଵ୍ଯଯାଚ୍ଞାଯାଂ ତସ୍ମୈ ଵିଦୁର ଚୁକ୍ରୁଧୁଃ ॥ ୩୦ ॥
ହନ୍ଯତାଂ ହନ୍ଯତାମେଷ ପାପଃ ପ୍ରକୃତିଦାରୁଣଃ ।
ଜୀଵଞ୍ଜଗଦସାଵାଶୁ କୁରୁତେ ଭସ୍ମସାଦ୍ ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୩୧ ॥
ନାଯମର୍ହତ୍ଯସଦ୍ଵୃତ୍ତୋ ନରଦେଵଵରାସନମ୍ ।
ଯୋଽଧିଯଜ୍ଞପତିଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଵିନିନ୍ଦତ୍ଯନପତ୍ରପଃ ॥ ୩୨ ॥
କୋ ଵୈନଂ ପରିଚକ୍ଷୀତ ଵେନମେକମୃତେଽଶୁଭମ୍ ।
ପ୍ରାପ୍ତ ଈଦୃଶମୈଶ୍ଵର୍ଯଂ ଯଦନୁଗ୍ରହଭାଜନଃ ॥ ୩୩ ॥
ଇତ୍ଥଂ ଵ୍ଯଵସିତା ହନ୍ତୁମୃଷଯୋ ରୂଢମନ୍ଯଵଃ ।
ନିଜଘ୍ନୁର୍ହୁଙ୍କୃତୈର୍ଵେନଂ ହତମଚ୍ଯୁତନିନ୍ଦଯା ॥ ୩୪ ॥
ଋଷିଭିଃ ସ୍ଵାଶ୍ରମପଦଂ ଗତେ ପୁତ୍ରକଲେଵରମ୍ ।
ସୁନୀଥା ପାଲଯାମାସ ଵିଦ୍ଯାଯୋଗେନ ଶୋଚତୀ ॥ ୩୫ ॥
ଏକଦା ମୁନଯସ୍ତେ ତୁ ସରସ୍ଵତ୍ସଲିଲାପ୍ଲୁତାଃ ।
ହୁତ୍ଵାଗ୍ନୀନ୍ ସତ୍କଥାଶ୍ଚକ୍ରୁରୁପଵିଷ୍ଟାଃ ସରିତ୍ତଟେ ॥ ୩୬ ॥
ଵୀକ୍ଷ୍ଯୋତ୍ଥିତାଂସ୍ତଦୋତ୍ପାତାନାହୁର୍ଲୋକଭଯଙ୍କରାନ୍ ।
ଅପ୍ଯଭଦ୍ରମନାଥାଯା ଦସ୍ଯୁଭ୍ଯୋ ନ ଭଵେଦ୍ଭୁଵଃ ॥ ୩୭ ॥
ଏଵଂ ମୃଶନ୍ତ ଋଷଯୋ ଧାଵତାଂ ସର୍ଵତୋଦିଶମ୍ ।
ପାଂସୁଃ ସମୁତ୍ଥିତୋ ଭୂରିଶ୍ଚୋରାଣାମଭିଲୁମ୍ପତାମ୍ ॥ ୩୮ ॥
ତଦୁପଦ୍ରଵମାଜ୍ଞାଯ ଲୋକସ୍ଯ ଵସୁ ଲୁମ୍ପତାମ୍ ।
ଭର୍ତର୍ଯୁପରତେ ତସ୍ମିନ୍ନନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଚ ଜିଘାଂସତାମ୍ ॥ ୩୯ ॥
ଚୋରପ୍ରାଯଂ ଜନପଦଂ ହୀନସତ୍ତ୍ଵମରାଜକମ୍ ।
ଲୋକାନ୍ନାଵାରଯଞ୍ଛକ୍ତା ଅପି ତଦ୍ଦୋଷଦର୍ଶିନଃ ॥ ୪୦ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ସମଦୃକ୍ ଶାନ୍ତୋ ଦୀନାନାଂ ସମୁପେକ୍ଷକଃ ।
ସ୍ରଵତେ ବ୍ରହ୍ମ ତସ୍ଯାପି ଭିନ୍ନଭାଣ୍ଡାତ୍ପଯୋ ଯଥା ॥ ୪୧ ॥
ନାଙ୍ଗସ୍ଯ ଵଂଶୋ ରାଜର୍ଷେରେଷ ସଂସ୍ଥାତୁମର୍ହତି ।
ଅମୋଘଵୀର୍ଯା ହି ନୃପା ଵଂଶେଽସ୍ମିନ୍ କେଶଵାଶ୍ରଯାଃ ॥ ୪୨ ॥
ଵିନିଶ୍ଚିତ୍ଯୈଵମୃଷଯୋ ଵିପନ୍ନସ୍ଯ ମହୀପତେଃ ।
ମମନ୍ଥୁରୂରୁଂ ତରସା ତତ୍ରାସୀଦ୍ବାହୁକୋ ନରଃ ॥ ୪୩ ॥
କାକକୃଷ୍ଣୋଽତିହ୍ରସ୍ଵାଙ୍ଗୋ ହ୍ରସ୍ଵବାହୁର୍ମହାହନୁଃ ।
ହ୍ରସ୍ଵପାନ୍ନିମ୍ନନାସାଗ୍ରୋ ରକ୍ତାକ୍ଷସ୍ତାମ୍ରମୂର୍ଧଜଃ ॥ ୪୪ ॥
ତଂ ତୁ ତେଽଵନତଂ ଦୀନଂ କିଂ କରୋମୀତି ଵାଦିନମ୍ ।
ନିଷୀଦେତ୍ଯବ୍ରୁଵଂସ୍ତାତ ସ ନିଷାଦସ୍ତତୋଽଭଵତ୍ ॥ ୪୫ ॥
ତସ୍ଯ ଵଂଶ୍ଯାସ୍ତୁ ନୈଷାଦା ଗିରିକାନନଗୋଚରାଃ ।
ଯେନାହରଜ୍ଜାଯମାନୋ ଵେନକଲ୍ମଷମୁଲ୍ବଣମ୍ ॥ ୪୬ ॥

Explore More