Ramanuja

శ్రీ యతిరాజ స్తోత్రమ్ (రఙ్గార్య కృత)

(Sri Yatiraja Stotram Rangarya Krta in Telugu)

Also known as yatiraja stotram by rangarya · shri yatiraja stotram rangarya krta · shree yatiraja stotram rangarya krta

A hymn to Ramanuja by Rangarya, and its refrain is a triple naming rather than a single one — I worship the author of the commentary, I worship Lakshmanarya, I worship Ramanujarya of Salasangrama — so that the scholar, the man with his given name, and the figure attached to a place are all saluted in the same breath. The second verse widens further and becomes a list of salutations to teachers instead of to him: to the makers of the eternal divine Prabandham, to the sages who know the Pancharatra, to my own teachers, to their teachers, and to the teachers of the fivefold consecration. That last is the Srivaishnava initiation, so what the hymn is really honouring is the unbroken line of transmission with Ramanuja standing in the middle of it.

ధనం యస్య సద్బ్రహ్మ విద్యానిదానం
బుధానన్దరూపం స్వరూపం దధానమ్ ।
పరప్రాపకాఙ్ఘ్రిద్వయీసన్నిధానం
విధానం విభూతిద్వయేశాభిధానమ్ ।
భజే భాష్యకారం భజే లక్ష్మణార్యం
భజే సాలసఙ్గ్రామరామానుజార్యమ్ ॥ ౧॥
నమోనిత్యదివ్యప్రబన్ధాదికృద్భ్యో
నమః పఞ్చరాత్రాదివిద్భ్యో మునిభ్యః ।
నమోమద్గురుభ్యో నమస్తద్గురుభ్యో
నమః పఞ్చసంస్కారవిద్యాగురుభ్యః ॥ ౨॥
నమో వేఙ్కటాధీశసత్పాదరేణు-
స్తవైః పద్యవిద్యాసహస్రప్రయోక్త్రే ।
ముముక్షుఞ్జనాన్నిత్యకల్పాన్విధాత్రే
మహాహోబలాచార్యవర్యాయ పిత్రే ॥ ౩॥
అహిర్బుధ్న్యఇత్యాది యస్మిన్ప్రమాణం
కలౌ కశ్చిదిత్యాదిశుద్ధం పురాణమ్ ।
మృషా ఘోషవాదాది యేనాధరీణం
ధురీణం గురూణాం పుమాంసం పురాణమ్ ॥ ౪॥
యతీశాశ్రితానాం కనిష్ఠో భవేయం
సదా పఞ్చమోపాయనిష్ఠో భవేయమ్ ।
గురోరఙ్ఘ్రిరూపో భవేయం భవేయం
హరేరన్తరఙ్గో భవేయం భవేయమ్ ॥ ౫॥
అనన్తోహి భూత్వా మహాభాష్యకారః
ప్రబుద్ధం చకార త్రయీశబ్దజాలమ్ ।
పునస్సోఽయమాగత్య మద్భాష్యకారః
ప్రబుద్ధం చకార శ్రుతేరర్థమూలమ్ ॥ ౬॥
మృషావాదిదుర్వాదపఙ్కే నిమగ్నం
గుణాభావహేయస్వరూప...
పునస్సోఽయమాగత్య మద్భాష్యకారః
ప్రబుద్ధం చకార శ్రుతేరర్థమూలమ్ ॥ ౬॥
మృషావాదిదుర్వాదపఙ్కే నిమగ్నం
గుణాభావహేయస్వరూపాదిభగ్నమ్ ।
పరం బ్రహ్మ యస్య ప్రభావేణ లగ్నం
బభౌ దృష్టకల్యాణలక్ష్మీవలగ్నమ్ ॥ ౭॥
సదైకాన్తిభిర్దాదశోద్యత్సహస్త్రై-
శ్చతుస్సప్తతిస్వీయసింహాసనస్థైః ।
తథావిష్ణుభక్తైరనన్తైరుపేతం
మహారఙ్గరాజాఙ్గరక్షావినీతమ్ ॥ ౮॥
న యాగో న యోగో న వా తన్త్రమన్త్రౌ
న హి జ్ఞానదానే న భక్తిప్రపత్తీ ।
తథాప్యాత్మలబ్ధౌ న సన్దేహగన్ధో
బలమ్మే మహద్భాష్యకారానుబన్ధః ॥ ౯॥
కృతం వా తపో న్యద్బలంవాగురూణాం
శ్రియఃశ్రీపతేః కిన్ను సాక్షాదపేక్షా ।
ఘృణాభాష్యకారస్య నిష్కారణా వా
మమైషా ముఖేఘోషతే కాపి భాషా ॥ ౧౦॥
పరవ్యూహలీలాన్తరార్చావిశేషై-
రశేషైర్హరిర్వ్యాసమన్వాదివేషైః ।
సముద్ధర్తుమేతన్భవాబ్ధేరశక్త-
స్తతోభూద్యతిః శేషభావానుషక్తః ॥ ౧౧॥
భవాబ్ధౌ నిమగ్నాన్త్సముద్ధర్తుకామః
పరోలక్ష్మణార్యాద్గురుర్నేతి నేతి ।
సనిస్సాణభేరీమహాకాహలీభి-
ర్భటైర్ఘష్యతాం ఘుష్యతాం దిక్తటేషు ॥ ౧౨॥
సతీ బ్రహ్మవిద్యా సుతః శైలదీపో
గురుః పారిజాతః శ్రితం భాగ్యరత్నమ్ ।
తతః కాలమేఘే స్వయం భోగిరాజే
ప్రసన్నే తదస్మిన్నలభ్యం కుతో నః ॥ ౧౩॥
తృణీకృత్యవైరిఞ్జిరుద్రప్రతిష్ఠాం
యదీయాఙ్ఘ్రిపాథోజకైఙ్కర్యనిష్ఠామ్ ।
ఇహాముత్ర చ ప్రాభవాః ప్రక్రమన్తే-
తదన్యం గురుం మూఢభావా భజన్తే ॥ ౧౪॥
యతీన్ద్రం వినిన్దత్యసద్గ్రన్థకన్థా-
ధరావిశ్వమిథ్యానుసన్ధానగన్ధాః ।
జగచ్చక్షుషం ప్రత్నమేకం శతాన్ధా-
నపశ్యన్త్యహో కర్మబన్ధాదివాన్ధాః ॥ ౧౫॥
న తర్కేఽప్యుదర్కో న శబ్దే చ శక్తో
న కస్యావతారో న తన్త్రస్వతన్త్రః ।
కథం కల్పయేత్సర్వభాషాసు గాథాః
కిమాచార్యమాహాత్మ్యభీతస్సవేధాః ॥ ౧౬॥
అహం తూర్ధ్వబాహుర్భణామి శృణుధ్వం
శఠారాతినాథాదివాచః స్మరధ్వమ్ ।
యతీన్ద్రాఙ్ఘ్రికైఙ్కర్యమాత్రే యతధ్వం
మనుధ్వం మురధ్వంసిలోకే రమధ్వమ్ ॥ ౧౭॥
సుధాపుణ్డ్రరేఖా విరాజల్లలాటం
సుధాంశుప్రతీకాశకాశత్కిరీటమ్ ।
సముద్ఘాట్య వైకుణ్ఠకక్ష్యాకవాటం
సుపర్ణాదిసంసేవ్యమానన్దకూటమ్ ॥ ౧౮॥
ఉషస్సాన్ధ్యరాగారుణన్మేఘరేఖా-
కచాకర్షికాషాయఖణ్డోత్తరీయమ్ ।
బృహన్నారదీయోక్తరూపం తురీయం
పరం వస్తు పశ్యామి లక్ష్మీధరీయమ్ ॥ ౧౯॥
అలం దేశికైరన్యచిత్తైః ప్రమత్తై-
రలంస్థాణుకల్పైరలక్ష్మీశతల్యైః ।
అపద్మాక్షహారైరచక్రాఙ్కధారై-
రసద్భాష్యకారైరశేషావతారైః ॥ ౨౦॥
ప్రఫుల్లాననేత్రం ప్రభాశోభిగాత్రం
ప్రకృత్యా పవిత్రం ప్రభావైర్విచిత్రమ్ ।
హరేరాతపత్రం సతాం జైతపత్రం
సుపర్ణస్యమిత్రం సుమిత్రాసుపుత్రమ్ ॥ ౨౧॥
అహో శాఙ్కరాః కిఙ్కరత్వం ప్రయాతాః
వరే భాస్కరాస్తస్కరాకారభాజః ।
తతో యాదవాః పాదవారిప్రపూతా-
స్తథైవాగతాస్సౌగతా భాట్టసాఙ్ఖ్యాః ॥ ౨౨॥
శఠః కాపిలః కోఽపి లక్ష్యో న మోక్షే
వినష్టస్వరోఽభూత్స మాహేశ్వరోఽపి ।
కణాదః ప్రమాణప్రణాదోఽపి శాన్తః
ప్రమాణం బ్రువాణశ్చ గాణాపతేయః ॥ ౨౩॥
స్వయమ్బ్రహ్మసూత్రాయభావేఽపి బుద్ధ్యా
కథం బ్రహ్మసూత్రాదిభాష్యం విదధ్యాత్ ।
కథం తస్య శిష్యా బభూవుర్మనుష్యాః
కుతో నాస్తి రోషః కలేరేష దోషః ॥ ౨౪॥
పురాదర్శితం చోలభృత్కీటకణ్ఠం
సమారుహ్య సహ్యాచలేన్ద్రోపకణ్ఠమ్ ।
అకుణ్ఠప్రభావోఽత్ర వైకుణ్ఠకల్పః
సకణ్ఠీరవం ప్రాప్య సోల్లుణ్ఠమాస్తే ॥ ౨౫॥
నమః పుణ్యకౌణ్డిన్యగోత్రోద్భవేభ్యో
నమస్సాలసఙ్గ్రామసద్వంశజేభ్యః ।
నమో వైష్ణవేభ్యో మహద్భ్యోఽర్భకేభ్యో
నమః శేషభావాదచిన్త్ర్యశ్చ చిత్ర్యః ।
భజే భాష్యకారం భజే లక్ష్మణార్యం
భజే సాలసఙ్గ్రామరామానుజార్యమ్ ॥ ౨౬॥
ఇతి శ్రీసాలగ్రామస్థలాచార్యపురుషనరపతిరాజసంస్థానగురూద్దణ్డవేదాన్త-
రఙ్గార్యవిరచితం యతిరాజస్తోత్రద్వయం సమ్పూర్ణమ్ ॥
॥ ఇతి యతిరాజస్తోత్రం సమ్పూర్ణమ్ ॥

Explore More