ধ্যানম্
জগত্প্রসূতি স্থিতি নাশহেতবে
ত্রযীমযায ত্রিগুণাত্ম ধারিণে
বিরিঞ্চি নারাযণ শঙ্করাত্মনে
ততো যুদ্ধ পরিশ্রান্তং সমরে চিন্তযাস্থিতম্ ।
রাবণং চাগ্রতো দৃষ্ট্বা যুদ্ধায সমুপস্থিতম্ ॥ 1 ॥
- নমঃ (namaḥ)salutation
- সবিত্রে (savitre)to Savitṛ, the impeller, the Sun
- জগত্-এক-চক্ষুষে (jagat-eka-cakṣuṣe)to the single eye of the world
- জগত্-প্রসূতি-স্থিতি-নাশ-হেতবে (jagat-prasūti-sthiti-nāśa-hetave)to the cause of the world’s birth, standing and undoing
- ত্রযী-মযায (trayī-mayāya)to him made of the threefold Veda
- ত্রি-গুণ-আত্ম-ধারিণে (tri-guṇa-ātma-dhāriṇe)to him who bears the three qualities as his own nature
- বিরিঞ্চি-নারাযণ-শঙ্কর-আত্মনে (viriñci-nārāyaṇa-śaṅkara-ātmane)to him whose self is Brahmā, Nārāyaṇa and Śaṅkara
- ততঃ (tataḥ)then
- যুদ্ধ-পরিশ্রান্তম্ (yuddha-pariśrāntam)worn out with fighting
- সমরে (samare)on the field
- চিন্তযা (cintayā)sunk in thought
- স্থিতম্ (sthitam)standing
- রাবণম্ (rāvaṇam)Rāvaṇa
- চ (ca)and
- অগ্রতঃ (agrataḥ)in front of him
- দৃষ্ট্বা (dṛṣṭvā)having seen
- যুদ্ধায (yuddhāya)for battle
- সমুপস্থিতম্ (samupasthitam)drawn up ready
উপাগম্যাব্রবীদ্রামং অগস্ত্যো ভগবান্ ঋষিঃ ॥ 2 ॥
- দৈবতৈঃ (daivataiḥ)by the gods
- চ (ca)and
- সমাগম্য (samāgamya)having assembled
- দ্রষ্টুম্ (draṣṭum)to see
- অভ্যাগতঃ (abhyāgataḥ)approached
- রণম্ (raṇam)battle
- উপাগম্য (upāgamya)having approached
- অব্রবীত্ (abravīt)said
- রামম্ (rāmam)to Rama
- অগস্ত্যঃ (agastyaḥ)Agastya
- ভগবান্ (bhagavān)divine
- ঋষিঃ (ṛṣiḥ)sage
যেন সর্বানরীন্ বত্স সমরে বিজযিষ্যসি ॥ 3 ॥
- রাম (rāma)Rama
- রাম (rāma)Rama
- মহাবাহো (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- শৃণু (śṛṇu)listen
- গুহ্যং (guhyaṃ)secret
- সনাতনম্ (sanātanam)eternal
- যেন (yena)by which
- সর্বানরীন্ (sarvānarīn)all enemies (sarva:all | arīn:enemies)
- বত্স (vatsa)dear
- সমরে (samare)in battle
- বিজযিষ্যসি (vijayiṣyasi)you will conquer
জযাবহং জপেন্নিত্যং অক্ষয্যং পরমং শিবম্ ॥ 4 ॥
- আদিত্যহৃদযং (ādityahṛdayam)Aditya's heart (āditya:Aditya | hṛdayam:heart)
- পুণ্যং (puṇyam)holy
- সর্বশত্রুবিনাশনম্ (sarvaśatruvināśanam)destroyer of all enemies (sarva:all | śatru:enemies | vināśanam:destroyer)
- জযাবহং (jayāvaham)brings victory (jaya:victory | āvaham:brings)
- জপেত্ (japet)should chant
- নিত্যম্ (nityam)always
- অক্ষয্যং (akṣayyam)imperishable
- পরমং (paramam)supreme
- শিবম্ (śivam)auspicious
চিন্তাশোক-প্রশমনং আযুর্বর্ধনমুত্তমম্ ॥ 5 ॥
- সর্বমঙ্গলমাঙ্গল্যং (sarvamaṅgalamāṅgalyaṃ)supreme auspiciousness (sarva:all | maṅgala:auspicious | māṅgalyaṃ:auspiciousness)
- সর্বপাপপ্রণাশনম্ (sarvapāpapraṇāśanam)destroys all sins (sarva:all | pāpa:sins | praṇāśanam:destruction)
- চিন্তাশোকপ্রশমনম্ (cintāśokapraśamanam)removes worries and grief (cintā:worries | śoka:grief | praśamanam:removal)
- আযুর্বর্ধনমুত্তমম্ (āyurvardhanamuttamam)supreme life extension (āyuḥ:life | vardhanam:extension | uttamam:supreme)
পূজযস্ব বিবস্বন্তং ভাস্করং ভুবনেশ্বরম্ ॥ 6 ॥
- রশ্মিমংতং (raśmimantaṃ)having rays (raśmi:rays | mantaṃ:having)
- সমুদ্যন্তং (samudyantaṃ)rising
- দেবাসুরনমস্কৃতম্ (devāsuranamaskṛtam)worshipped by devas and asuras (deva:devas | asura:asuras | namaskṛtam:worshipped)
- পূজযস্ব (pūjayasva)worship
- বিবস্বন্তং (vivasvantaṃ)the Sun God
- ভাস্করং (bhāskaraṃ)the shining one
- ভুবনেশ্বরম্ (bhuvaneśvaram)lord of the universe (bhuvana:universe | īśvaram:lord)
এষ দেবাসুর-গণান্ লোকান্ পাতি গভস্তিভিঃ ॥ 7 ॥
- সর্বদেবাত্মকঃ (sarvadevātmakaḥ)having all gods within (sarva:all | deva:gods | ātmakaḥ:having within)
- হি (hi)indeed
- এষঃ (eṣaḥ)he
- তেজস্বী (tejasvī)self-luminous
- রশ্মিভাবনঃ (raśmibhāvanaḥ)sustainer with rays (raśmi:rays | bhāvanaḥ:sustainer)
- এষঃ (eṣaḥ)he
- দেবাসুরগণান্ (devāsuragaṇān)hosts of gods and demons (deva:gods | asura:demons | gaṇān:hosts)
- লোকান্ (lokān)worlds
- পাতি (pāti)sustains
- গভস্তিভিঃ (gabhastibhiḥ)with rays
মহেন্দ্রো ধনদঃ কালো যমঃ সোমো হ্যপাং পতিঃ ॥ 8 ॥
- এষ (eṣa)he
- ব্রহ্মা (brahmā)Brahma
- চ (ca)and
- বিষ্ণুঃ (viṣṇuḥ)Vishnu
- চ (ca)and
- শিবঃ (śivaḥ)Shiva
- স্কন্দঃ (skandaḥ)Skanda
- প্রজাপতিঃ (prajāpatiḥ)Prajapati
- মহেন্দ্রঃ (mahendraḥ)mighty Indra (maha:mighty | indraḥ:Indra)
- ধনদঃ (dhanadaḥ)Kubera
- কালঃ (kālaḥ)Kala
- যমঃ (yamaḥ)Yama
- সোমঃ (somaḥ)Soma
- হি (hi)indeed
- অপাং (apām)of waters
- পতিঃ (patiḥ)lord
বাযুর্বহ্নিঃ প্রজাপ্রাণঃ ঋতুকর্তা প্রভাকরঃ ॥ 9 ॥
- পিতরঃ (pitaraḥ)ancestors
- বসবঃ (vasavaḥ)the Vasus
- সাধ্যাঃ (sādhyāḥ)the Sadhyas
- হি (hi)indeed
- অশ্বিনৌ (aśvinau)the Ashvins
- মরুতঃ (marutaḥ)the Maruts
- মনুঃ (manuḥ)Manu
- বাযুঃ (vāyuḥ)the wind god
- বহ্নিঃ (vahniḥ)the fire god
- প্রজাপ্রাণঃ (prajāprāṇaḥ)life breath of beings (prajā:beings | prāṇaḥ:life breath)
- ঋতুকর্তা (ṛtukartā)maker of seasons (ṛtu:seasons | kartā:maker)
- প্রভাকরঃ (prabhākaraḥ)giver of light (prabhā:light | karaḥ:giver)
সুবর্ণসদৃশো ভানুঃ হিরণ্যরেতা দিবাকরঃ ॥ 10 ॥
- আদিত্যঃ (ādityaḥ)son of Aditi
- সবিতা (savitā)bright
- সূর্যঃ (sūryaḥ)supreme light
- খগঃ (khagaḥ)travels in the sky
- পূষা (pūṣā)feeds the world
- গভস্তিমান্ (gabhastimān)possessed of rays
- সুবর্ণসদৃশঃ (suvarṇasadṛśaḥ)golden colored (suvarṇa:golden | sadṛśaḥ:like)
- ভানুঃ (bhānuḥ)shining
- হিরণ্যরেতা (hiraṇyaretā)golden seed (hiraṇya:golden | retā:seed)
- দিবাকরঃ (divākaraḥ)day maker (diva:day | karaḥ:maker)
হরিদশ্বঃ সহস্রার্চিঃ সপ্তসপ্তি-র্মরীচিমান্ ।
তিমিরোন্মথনঃ শম্ভুঃ ত্বষ্টা মার্তাণ্ডকোংঽশুমান্ ॥ 11 ॥
- স্বর্ণ-রেতাঃ (svarṇa-retāḥ)of golden seed
- দিবাকরঃ (divākaraḥ)the maker of day
- হরিদ্-অশ্বঃ (harid-aśvaḥ)whose horses are tawny-green
- সহস্র-অর্চিঃ (sahasra-arciḥ)of a thousand flames
- সপ্ত-সপ্তিঃ (sapta-saptiḥ)drawn by seven steeds
- মরীচিমান্ (marīcimān)rich in rays
- তিমির-উন্মথনঃ (timira-unmathanaḥ)the churner away of darkness
- শম্ভুঃ (śambhuḥ)the source of well-being
- ত্বষ্টা (tvaṣṭā)the fashioner
- মার্তাণ্ডকঃ (mārtāṇḍakaḥ)Mārtāṇḍa, born of the lifeless egg
- অংশুমান্ (aṃśumān)possessed of beams
অগ্নিগর্ভোঽদিতেঃ পুত্রঃ শঙ্খঃ শিশিরনাশনঃ ॥ 12 ॥
- হিরণ্যগর্ভঃ (hiraṇyagarbhaḥ)golden source (hiraṇya:golden | garbhaḥ:source)
- শিশিরঃ (śiśiraḥ)cooling
- তপনঃ (tapanaḥ)bestower of heat
- ভাস্করঃ (bhāskaraḥ)illuminator
- রবিঃ (raviḥ)sun
- অগ্নিগর্ভঃ (agnigarbhaḥ)having fire within (agni:fire | garbhaḥ:within)
- অদিতেঃ (aditeḥ)of Aditi
- পুত্রঃ (putraḥ)son
- শঙ্খঃ (śaṅkhaḥ)praised by all
- শিশিরনাশনঃ (śiśiranāśanaḥ)destroyer of cold (śiśira:cold | nāśanaḥ:destroyer)
ঘনাবৃষ্টিরপাং মিত্রঃ বিন্ধ্যবীথী প্লবঙ্গমঃ ॥ 13 ॥
- ব্যোমনাথঃ (vyomanāthaḥ)lord of the space (vyoma:space | nāthaḥ:lord)
- তমোভেদী (tamobhedī)dispeller of darkness (tamaḥ:darkness | bhedī:dispeller)
- ঋগ্যজুঃসামপারগঃ (ṛgyajuḥsāmapāragaḥ)master of the three Vedas (ṛg:Rig Veda | yajus:Yajur Veda | sāma:Sama Veda | pāragaḥ:master)
- ঘনবৃষ্টিঃ (ghanavṛṣṭiḥ)reason for heavy rain (ghana:heavy | vṛṣṭiḥ:rain)
- অপাম্ (apām)of the waters
- মিত্রঃ (mitraḥ)friend
- বিন্ধ্যবীথীপ্লবঙ্গমঃ (vindhyavīthīplavaṅgamaḥ)swiftly courses south of Vindhya (vindhya:Vindhya mountains | vīthī:path | plavaṅgamaḥ:swiftly courses)
কবির্বিশ্বো মহাতেজা রক্তঃ সর্বভবোদ্ভবঃ ॥ 14 ॥
- আতপী (ātapī)producer of heat
- মণ্ডলী (maṇḍalī)circular form
- মৃত্যুঃ (mṛtyuḥ)death
- পিঙ্গলঃ (piṅgalaḥ)yellow colored
- সর্বতাপনঃ (sarvatāpanaḥ)heats all things (sarva:all | tāpanaḥ:heats)
- কবিঃ (kaviḥ)expert in knowledge
- বিশ্বঃ (viśvaḥ)universe
- মহাতেজাঃ (mahātejāḥ)great brilliance (mahā:great | tejāḥ:brilliance)
- রক্তঃ (raktaḥ)dear to everyone
- সর্বভবোদ্ভবঃ (sarvabhavodbhavaḥ)sustaining the universe (sarva:all | bhava:existence | udbhavaḥ:origin)
তেজসামপি তেজস্বী দ্বাদশাত্ম-ন্নমোঽস্তু তে ॥ 15 ॥
- নক্ষত্রগ্রহতারাণামধিপো (nakṣatragrahatārāṇām-adhipaḥ)lord of stars, planets (nakṣatra:stars | graha:planets | tārāṇām:of stars | adhipaḥ:lord)
- বিশ্বভাবনঃ (viśvabhāvanaḥ)origin of everything (viśva:universe | bhāvanaḥ:origin)
- তেজসামপি (tejasām-api)even of the bright (tejasām:of the bright | api:even)
- তেজস্বী (tejasvī)brilliant
- দ্বাদশাত্মন্ (dvādaśātman)twelve-formed (dvādaśa:twelve | ātman:formed)
- নমোঽস্তু (namo'stu)salutations be (namaḥ:salutations | astu:be)
- তে (te)to you
জ্যোতির্গণানাং পতযে দিনাধিপতযে নমঃ ॥ 16 ॥
- নমঃ (namaḥ)salutations
- পূর্বায (pūrvāya)to the east
- গিরযে (giraye)to the mountain
- পশ্চিমায (paścimāya)to the west
- আদ্রযে (ādraye)to the mountain
- নমঃ (namaḥ)salutations
- জ্যোতির্গণানাং (jyotirgaṇānāṃ)of the stellar bodies (jyotiḥ:light | gaṇānāṃ:of the groups)
- পতযে (pataye)to the lord
- দিনাধিপতযে (dinādhipataye)to the lord of daylight (dina:day | adhipataye:to the lord)
- নমঃ (namaḥ)salutations
নমো নমঃ সহস্রাংশো আদিত্যায নমো নমঃ ॥ 17 ॥
- জযায (jayāya)to the victorious
- জযভদ্রায (jayabhadrāya)to the auspicious victory (jaya:victory | bhadra:auspicious)
- হর্যশ্বায (haryaśvāya)to him with green horses (hari:green | aśva:horse)
- নমো (namo)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
- নমো (namo)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
- সহস্রাংশো (sahasrāṃśo)thousand-rayed (sahasra:thousand | aṃśu:ray)
- আদিত্যায (ādityāya)to the sun
- নমো (namo)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
নমঃ পদ্মপ্রবোধায মার্তাণ্ডায নমো নমঃ ॥ 18 ॥
- নম (nama)salutations
- উগ্রায (ugrāya)to the fierce one
- বীরায (vīrāya)to the hero
- সারঙ্গায (sāraṅgāya)to the swift one
- নমো (namo)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
- পদ্মপ্রবোধায (padmaprabodhāya)to the lotus awakener (padma:lotus | prabodhāya:to the awakener)
- মার্তাণ্ডায (mārtāṇḍāya)to the sun
- নমো (namo)salutations
- নমঃ (namaḥ)salutations
ভাস্বতে সর্বভক্ষায রৌদ্রায বপুষে নমঃ ॥ 19 ॥
- ব্রহ্মেশানাচ্যুতেশায (brahmeśānācyuteśāya)to Brahma, Ishana, Achyuta (brahma:Brahma | īśāna:Ishana (Shiva) | acyuta:Achyuta (Vishnu) | īśāya:to the lord)
- সূর্যায (sūryāya)to the Sun
- আদিত্যবর্চসে (ādityavarcase)to the brilliance of Aditya (āditya:Aditya (Sun) | varcase:to the brilliance)
- ভাস্বতে (bhāsvate)to the shining one
- সর্বভক্ষায (sarvabhakṣāya)to the all-devouring (sarva:all | bhakṣāya:to the devouring)
- রৌদ্রায (raudrāya)to the fierce one
- বপুষে (vapuṣe)to the form
- নমঃ (namaḥ)salutation
কৃতঘ্নঘ্নায দেবায জ্যোতিষাং পতযে নমঃ ॥ 20 ॥
- তমোঘ্নায (tamoghnāya)to the dispeller of darkness (tamaḥ:darkness | ghnāya:to the dispeller)
- হিমঘ্নায (himaghnāya)to the dispeller of cold (hima:cold | ghnāya:to the dispeller)
- শত্রুঘ্নায (śatrughnāya)to the destroyer of enemies (śatru:enemy | ghnāya:to the destroyer)
- অমিতাত্মনে (amitātmane)to the immeasurable soul (amita:immeasurable | ātmane:to the soul)
- কৃতঘ্নঘ্নায (kṛtaghnaghnāya)to the annihilator of the ungrateful (kṛtaghna:ungrateful | ghnāya:to the annihilator)
- দেবায (devāya)to the god
- জ্যোতিষাং (jyotiṣāṃ)of the lights
- পতযে (pataye)to the lord
- নমঃ (namaḥ)salutations
নম-স্তমোঽভিনিঘ্নায রবযে লোকসাক্ষিণে ॥ 21 ॥
- তপ্তচামীকরাভায (taptacāmīkarābhāya)to the one shining like molten gold (tapta:molten | cāmīkara:gold | ābhāya:to the one shining)
- বহ্নযে (vahnaye)to the fire
- বিশ্বকর্মণে (viśvakarmaṇe)to Vishvakarma (viśva:universe | karmaṇe:to the doer)
- নমঃ (namaḥ)salutations
- তমঃ (tamaḥ)darkness
- অভিনিঘ্নায (abhinighnāya)to the dispeller
- রুচযে (rucaye)to the light
- লোকসাক্ষিণে (lokasākṣiṇe)to the witness of the world (loka:world | sākṣiṇe:to the witness)
পাযত্যেষ তপত্যেষ বর্ষত্যেষ গভস্তিভিঃ ॥ 22 ॥
- নাশযতি (nāśayati)destroys
- এষ (eṣa)this
- বৈ (vai)indeed
- ভূতং (bhūtaṃ)being
- তত্ (tat)that
- এব (eva)only
- সৃজতি (sṛjati)creates
- প্রভুঃ (prabhuḥ)lord
- পাযতি (pāyati)protects
- এষ (eṣa)this
- তপতি (tapati)heats
- এষ (eṣa)this
- বর্ষতি (varṣati)rains
- এষ (eṣa)this
- গভস্তিভিঃ (gabhastibhiḥ)with rays
এষ এবাগ্নিহোত্রং চ ফলং চৈবাগ্নিহোত্রিণাম্ ॥ 23 ॥
- এষ (eṣa)this
- সুপ্তেষু (supteṣu)among the sleeping
- জাগর্তি (jāgarti)awakens
- ভূতেষু (bhūteṣu)among beings
- পরিনিষ্ঠিতঃ (pariniṣṭhitaḥ)established
- এষ (eṣa)this
- এব (eva)indeed
- অগ্নিহোত্রং (agnihotraṃ)fire sacrifice (agni:fire | hotraṃ:sacrifice)
- চ (ca)and
- ফলং (phalaṃ)fruit
- চ (ca)and
- এব (eva)indeed
- অগ্নিহোত্রিণাম্ (agnihotriṇām)of the performers of sacrifice (agni:fire | hotriṇām:of the performers)
যানি কৃত্যানি লোকেষু সর্ব এষ রবিঃ প্রভুঃ ॥ 24 ॥
- বেদাঃ (vedāḥ)Vedas
- চ (ca)and
- ক্রতবঃ (kratavaḥ)sacrifices
- চ (ca)and
- এব (eva)indeed
- ক্রতূনাম্ (kratūnām)of sacrifices
- ফলম্ (phalam)fruit
- এব (eva)indeed
- চ (ca)and
- যানি (yāni)which
- কৃত্যানি (kṛtyāni)actions
- লোকেষু (lokeṣu)in the worlds
- সর্ব (sarva)all
- এষ (eṣa)this
- রবিঃ (raviḥ)Sun
- প্রভুঃ (prabhuḥ)Lord
এন-মাপত্সু কৃচ্ছ্রেষু কান্তারেষু ভযেষু চ ।
কীর্তযন্ পুরুষঃ কশ্চিন্নাবশীদতি রাঘব ॥ 25 ॥
- ফলশ্রুতিঃ (phalaśrutiḥ)result of recitation (phala:result | śrutiḥ:recitation)
- এনম্ (enam)this
- আপত্সু (āpatsu)in difficulties
- কৃচ্ছ্রেষু (kṛcchreṣu)in hardships
- কান্তারেষু (kāntāreṣu)in wildernesses
- ভযেষু (bhayeṣu)in fears
- চ (ca)and
- কীর্তযন্ (kīrtayan)chanting
- পুরুষঃ (puruṣaḥ)man
- কশ্চিত্ (kaścit)anyone
- ন (na)not
- অবসীদতি (avasīdati)sinks
- রাঘব (rāghava)Oh Raghava
এতত্ ত্রিগুণিতং জপ্ত্বা যুদ্ধেষু বিজযিষ্যসি ॥ 26 ॥
- পূজয (pūjaya)worship
- স্ব (sva)your
- এনম্ (enam)this
- একাগ্রঃ (ekāgraḥ)with focused mind
- দেবদেবম্ (devadevam)god of gods (deva:god | devam:god)
- জগত্পতিম্ (jagatpatim)lord of the world (jagat:world | patim:lord)
- এতত্ (etat)this
- ত্রিগুণিতং (triguṇitaṃ)three times (tri:three | guṇitaṃ:times)
- জপ্ত্বা (japtvā)having chanted
- যুদ্ধেষু (yuddheṣu)in battles
- বিজযিষ্যসি (vijayiṣyasi)you will conquer
এবমুক্ত্বা তদাগস্ত্যো জগাম চ যথাগতম্ ॥ 27 ॥
- অস্মিন্ (asmin)in this
- ক্ষণে (kṣaṇe)moment
- মহাবাহো (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- রাবণং (rāvaṇam)Ravana
- ত্বং (tvaṃ)you
- বধিষ্যসি (vadhiṣyasi)will kill
- এবম্ (evam)thus
- উক্ত্বা (uktvā)having said
- তদা (tadā)then
- অগস্ত্যঃ (agastyaḥ)Agastya
- জগাম (jagāma)went
- চ (ca)and
- যথা (yathā)as
- আগতম্ (āgatam)came
ধারযামাস সুপ্রীতঃ রাঘবঃ প্রযতাত্মবান্ ॥ 28 ॥
- এতত্ (etat)this
- শ্রুত্বা (śrutvā)having heard
- মহাতেজা (mahātejā)greatly radiant (mahā:great | tejā:radiant)
- নষ্টশোকঃ (naṣṭaśokaḥ)freed from sorrow (naṣṭa:destroyed | śokaḥ:sorrow)
- অভবত্ (abhavat)became
- তদা (tadā)then
- ধারযামাস (dhārayāmāsa)started chanting
- সুপ্রীতঃ (suprītaḥ)well pleased (su:well | prītaḥ:pleased)
- রাঘবঃ (rāghavaḥ)Rama
- প্রযতাত্মবান্ (prayatātmavān)self-controlled (prayata:controlled | ātmavān:self)
ত্রিরাচম্য শুচির্ভূত্বা ধনুরাদায বীর্যবান্ ॥ 29 ॥
- আদিত্যং (ādityaṃ)Sun God
- প্রেক্ষ্য (prekṣya)having seen
- জপ্ত্বা (japtvā)having recited
- তু (tu)but
- পরং (paraṃ)supreme
- হর্ষম্ (harṣam)joy
- অবাপ্তবান্ (avāptavān)obtained
- ত্রিঃ (triḥ)thrice
- আচম্য (ācamya)having sipped water
- শুচিঃ (śuciḥ)pure
- ভূত্বা (bhūtvā)having become
- ধনুঃ (dhanuḥ)bow
- আদায (ādāya)having taken
- বীর্যবান্ (vīryavān)valiant
সর্বযত্নেন মহতা বধে তস্য ধৃতোঽভবত্ ॥ 30 ॥
- রাবণং (rāvaṇam)Ravana
- প্রেক্ষ্য (prekṣya)seeing
- হৃষ্টাত্মা (hṛṣṭātmā)joyful spirit (hṛṣṭa:joyful | ātmā:spirit)
- যুদ্ধায (yuddhāya)for battle
- সমুপাগমত্ (samupāgamat)approached
- সর্বযত্নেন (sarvayatnena)with all effort (sarva:all | yatnena:with effort)
- মহতা (mahatā)great
- বধে (vadhe)to kill
- তস্য (tasya)his
- ধৃতঃ (dhṛtaḥ)determined
- অভবত্ (abhavat)became
নিশিচরপতি সঙ্ক্ষযং বিদিত্বা সুরগণ মধ্যগতো বচস্ত্বরেতি ॥ 31 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মিকীযে আদিকাব্যে যুদ্ধকাণ্ডে পঞ্চাধিক শততমঃ সর্গঃ ॥
- অথ (atha)then
- রবিঃ (raviḥ)the Sun
- অবদত্ (avadat)spoke
- নিরীক্ষ্য (nirīkṣya)having looked upon
- রামম্ (rāmam)Rāma
- মুদিত-মনাঃ (mudita-manāḥ)with gladdened mind
- পরমম্ (paramam)utterly
- প্রহৃষ্যমাণঃ (prahṛṣyamāṇaḥ)rejoicing
- নিশিচর-পতি-সঙ্ক্ষযম্ (niśicara-pati-saṅkṣayam)the ruin of the lord of the night-rangers
- বিদিত্বা (viditvā)knowing
- সুর-গণ-মধ্য-গতঃ (sura-gaṇa-madhya-gataḥ)standing amid the host of gods
- বচঃ (vacaḥ)this word
- ত্বর ইতি (tvara iti)“make haste”
- ইতি (iti)thus ends
- আর্ষে (ārṣe)in the seer’s work
- শ্রীমদ্-রামাযণে (śrīmad-rāmāyaṇe)in the blessed Rāmāyaṇa
- বাল্মীকীযে (vālmīkīye)of Vālmīki
- আদি-কাব্যে (ādi-kāvye)the first of poems
- যুদ্ধ-কাণ্ডে (yuddha-kāṇḍe)in the Book of War
- পঞ্চ-অধিক-শততমঃ সর্গঃ (pañca-adhika-śatatamaḥ sargaḥ)the one hundred and fifth canto
