kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake tṛtīyaḥ prapāṭhakaḥ - cāturhotracayanam
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1
citti॒-ssruk | ci॒ttamājya᳚m | vāgvediḥ̭ | ādhī̭ta-mba॒r॒hiḥ |
keto̭ a॒gniḥ | vijñā̭tama॒gniḥ | vākpa̭ti॒r॒hotā᳚ | mana̭ upava॒ktā | prā॒ṇo ha॒viḥ | sāmā᳚ddhva॒ryuḥ || vāca̭spate vidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ | vi॒dhestva-ma॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒-ssoma̭-mpibatu | ā-'smāsṷ nṛ॒mṇa-ndhā॒thsvāhā᳚ || 1 ||
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1
citti॒-ssruk | ci॒ttamājya᳚m | vāgvediḥ̭ | ādhī̭ta-mba॒r॒hiḥ |
keto̭ a॒gniḥ | vijñā̭tama॒gniḥ | vākpa̭ti॒r॒hotā᳚ | mana̭ upava॒ktā | prā॒ṇo ha॒viḥ | sāmā᳚ddhva॒ryuḥ || vāca̭spate vidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ | vi॒dhestva-ma॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒-ssoma̭-mpibatu | ā-'smāsṷ nṛ॒mṇa-ndhā॒thsvāhā᳚ || 1 ||
(a॒ddhva॒ryuḥ pañca ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2
pṛ॒thi॒vī hotā᳚ | dyaura̭ddhva॒ryuḥ | ru॒dro᳚-'gnīt | bṛha॒spati̭rupava॒ktā || vāca̭spate vā॒co vī॒ryḙṇa | sambhṛ̭tata-me॒nāya̭kṣyase | yaja̭mānāya॒ vārya᳚m |
ā suva॒skara̭smai | vā॒caspati॒-ssoma̭-mpibati |
ja॒jana॒dindra̭mindri॒yāya॒ svāhā᳚ || 2 ||
anuvākaṃ 2
pṛ॒thi॒vī hotā᳚ | dyaura̭ddhva॒ryuḥ | ru॒dro᳚-'gnīt | bṛha॒spati̭rupava॒ktā || vāca̭spate vā॒co vī॒ryḙṇa | sambhṛ̭tata-me॒nāya̭kṣyase | yaja̭mānāya॒ vārya᳚m |
ā suva॒skara̭smai | vā॒caspati॒-ssoma̭-mpibati |
ja॒jana॒dindra̭mindri॒yāya॒ svāhā᳚ || 2 ||
(pṛ॒thi॒vī hotā॒ daśa̭) (a. 2)
anuvākaṃ 3
a॒gnir-hotā᳚ | a॒śvinā᳚-'ddhva॒ryū | tvaṣṭā॒-'gnīt | mi॒tra ṷpava॒ktā || soma॒-ssoma̭sya puro॒gāḥ | śu॒kra-śśu॒krasya̭ puro॒gāḥ | śrā॒tāsta̭ indra॒ somāḥ᳚ | vātā̭per-havana॒śruta॒-ssvāhā᳚ || 3 ||
anuvākaṃ 3
a॒gnir-hotā᳚ | a॒śvinā᳚-'ddhva॒ryū | tvaṣṭā॒-'gnīt | mi॒tra ṷpava॒ktā || soma॒-ssoma̭sya puro॒gāḥ | śu॒kra-śśu॒krasya̭ puro॒gāḥ | śrā॒tāsta̭ indra॒ somāḥ᳚ | vātā̭per-havana॒śruta॒-ssvāhā᳚ || 3 ||
(a॒gnir-hotā॒-'ṣṭau) (a. 3)
anuvākaṃ 4
sūrya̭-nte॒ cakṣuḥ̭ | vāta̭-mprā॒ṇaḥ |
dyā-mpṛ॒ṣṭham | a॒ntari̭kṣamā॒tmā |
aṅgai᳚-rya॒jñam | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭raiḥ || vāca̭spa॒te-'cchi̭drayā vā॒cā | acchi̭drayā ju॒hvā᳚ | di॒vi dḙvā॒vṛdha॒gṃ॒ hotrā॒ mera̭yasva॒ svāhā᳚ || 4 ||
anuvākaṃ 4
sūrya̭-nte॒ cakṣuḥ̭ | vāta̭-mprā॒ṇaḥ |
dyā-mpṛ॒ṣṭham | a॒ntari̭kṣamā॒tmā |
aṅgai᳚-rya॒jñam | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭raiḥ || vāca̭spa॒te-'cchi̭drayā vā॒cā | acchi̭drayā ju॒hvā᳚ | di॒vi dḙvā॒vṛdha॒gṃ॒ hotrā॒ mera̭yasva॒ svāhā᳚ || 4 ||
(sūrya̭-nte॒ nava̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5
ma॒hāha̭vi॒r॒ hotā᳚ | sa॒tyaha̭viraddhva॒ryuḥ | acyṷtapājā a॒gnīt | acyṷtamanā upava॒ktā | a॒nā॒dhṛ॒ṣyaścā᳚ pratidhṛ॒ṣyaśca̭ ya॒jñasyā̭bhiga॒rau | a॒yāsya̭ udgā॒tā || vāca̭spate hṛdvidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ |
vi॒dhestvama॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒-ssoma̭mapāt | mā daivya॒stantu॒-śchedi॒ mā ma̭nu॒ṣyaḥ̭ | namo̭ di॒ve | namaḥ̭ pṛthi॒vyai svāhā᳚ || 5 ||
anuvākaṃ 5
ma॒hāha̭vi॒r॒ hotā᳚ | sa॒tyaha̭viraddhva॒ryuḥ | acyṷtapājā a॒gnīt | acyṷtamanā upava॒ktā | a॒nā॒dhṛ॒ṣyaścā᳚ pratidhṛ॒ṣyaśca̭ ya॒jñasyā̭bhiga॒rau | a॒yāsya̭ udgā॒tā || vāca̭spate hṛdvidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ |
vi॒dhestvama॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒-ssoma̭mapāt | mā daivya॒stantu॒-śchedi॒ mā ma̭nu॒ṣyaḥ̭ | namo̭ di॒ve | namaḥ̭ pṛthi॒vyai svāhā᳚ || 5 ||
(a॒pā॒-ttrīṇi̭ ca) (a. 5)
anuvākaṃ 6
vāghotā᳚ | dī॒kṣā patnī᳚ | vāto᳚-'ddhva॒ryuḥ | āpo̭-'bhiga॒raḥ | mano̭ ha॒viḥ | tapa̭si juhomi ||
bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | brahma̭ svaya॒mbhu |
brahma̭ṇe svaya॒mbhuve॒ svāhā᳚ || 6 ||
anuvākaṃ 6
vāghotā᳚ | dī॒kṣā patnī᳚ | vāto᳚-'ddhva॒ryuḥ | āpo̭-'bhiga॒raḥ | mano̭ ha॒viḥ | tapa̭si juhomi ||
bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | brahma̭ svaya॒mbhu |
brahma̭ṇe svaya॒mbhuve॒ svāhā᳚ || 6 ||
(vāghotā॒ nava̭) (a. 6)
anuvākaṃ 7
brā॒hma॒ṇa eka̭hotā | sa ya॒jñaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ya॒jñaśca̭ me bhūyāt || a॒gni-rdviho̭tā | sa bha॒rtā | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | bha॒rtā ca̭ me bhūyāt ||
pṛ॒thi॒vī triho̭tā | sa pra̭ti॒ṣṭhā || 7 ||
anuvākaṃ 7
brā॒hma॒ṇa eka̭hotā | sa ya॒jñaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ya॒jñaśca̭ me bhūyāt || a॒gni-rdviho̭tā | sa bha॒rtā | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | bha॒rtā ca̭ me bhūyāt ||
pṛ॒thi॒vī triho̭tā | sa pra̭ti॒ṣṭhā || 7 ||
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | pra॒ti॒ṣṭhā ca̭ me bhūyāt || a॒ntari̭kṣa॒-ñcatṷrhotā | sa vi॒ṣṭhāḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | vi॒ṣṭhāśca̭ me bhūyāt ||
vā॒yuḥ pañca̭hotā | sa prā॒ṇaḥ |
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇaśca̭ me bhūyāt || 8 ||
vā॒yuḥ pañca̭hotā | sa prā॒ṇaḥ |
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇaśca̭ me bhūyāt || 8 ||
ca॒ndramā॒-ṣṣaḍḍho̭tā | sa ṛ॒tūn ka̭lpayāti |
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ṛ॒tava̭śca me kalpantām || annagṃ̭ sa॒ptaho̭tā | sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇasya̭ ca me prā॒ṇo bhṷ̄yāt || dyaura॒ṣṭaho̭tā | so̭-'nādhṛ॒ṣyaḥ || 9 ||
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ṛ॒tava̭śca me kalpantām || annagṃ̭ sa॒ptaho̭tā | sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇasya̭ ca me prā॒ṇo bhṷ̄yāt || dyaura॒ṣṭaho̭tā | so̭-'nādhṛ॒ṣyaḥ || 9 ||
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | a॒nā॒dhṛ॒ṣyaśca̭ bhūyāsam ||
ā॒di॒tyo nava̭hotā | sa tḙja॒svī |
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | te॒ja॒svī ca̭ bhūyāsam || pra॒jāpa̭ti॒-rdaśa̭hotā | sa i॒dagṃ sarva᳚m | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | sarva̭-ñca me bhūyāt || 10 ||
ā॒di॒tyo nava̭hotā | sa tḙja॒svī |
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | te॒ja॒svī ca̭ bhūyāsam || pra॒jāpa̭ti॒-rdaśa̭hotā | sa i॒dagṃ sarva᳚m | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śū-npuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | sarva̭-ñca me bhūyāt || 10 ||
(pra॒ti॒ṣṭhā-prā॒ṇaśca̭ me bhūyā-danādhṛ॒ṣyaḥ-sarva̭-ñca me bhūyāt) (a. 7)
(brā॒hma॒ṇo ya॒jño᳚-'gnirbha॒rtā pṛ̭thi॒vī pra̭ti॒ṣṭhā-'ntari̭kṣaṃ-vi~॒ṣṭhā vā॒yuḥ
prā॒ṇaśca॒ndramā̭ ṛ॒tūnanna॒gṃ॒ sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇo dyaura̭nādhṛ॒ṣya ā̭di॒tyaḥ
sa tḙja॒svī pra॒jāpa̭ti॒-ssa i॒dagṃ sarva॒gṃ॒ sarva̭-ñca me bhūyāt)
anuvākaṃ 8
a॒gni-ryajṷrbhiḥ | sa॒vi॒tā stomaiḥ᳚ | indra̭ ukthāma॒daiḥ |
mi॒trāvarṷṇāvā॒śiṣā᳚ | aṅgi̭raso॒ dhiṣṇi̭yaira॒gnibhiḥ̭ | ma॒rutaḥ̭ sadohavirdhā॒nābhyā᳚m | āpaḥ॒ prokṣa̭ṇībhiḥ |
oṣa̭dhayo ba॒r॒hiṣā᳚ | adi̭ti॒rvedyā᳚ | somo̭ dī॒kṣayā᳚ || 11 ||
(brā॒hma॒ṇo ya॒jño᳚-'gnirbha॒rtā pṛ̭thi॒vī pra̭ti॒ṣṭhā-'ntari̭kṣaṃ-vi~॒ṣṭhā vā॒yuḥ
prā॒ṇaśca॒ndramā̭ ṛ॒tūnanna॒gṃ॒ sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇo dyaura̭nādhṛ॒ṣya ā̭di॒tyaḥ
sa tḙja॒svī pra॒jāpa̭ti॒-ssa i॒dagṃ sarva॒gṃ॒ sarva̭-ñca me bhūyāt)
anuvākaṃ 8
a॒gni-ryajṷrbhiḥ | sa॒vi॒tā stomaiḥ᳚ | indra̭ ukthāma॒daiḥ |
mi॒trāvarṷṇāvā॒śiṣā᳚ | aṅgi̭raso॒ dhiṣṇi̭yaira॒gnibhiḥ̭ | ma॒rutaḥ̭ sadohavirdhā॒nābhyā᳚m | āpaḥ॒ prokṣa̭ṇībhiḥ |
oṣa̭dhayo ba॒r॒hiṣā᳚ | adi̭ti॒rvedyā᳚ | somo̭ dī॒kṣayā᳚ || 11 ||
tvaṣṭe॒ddhmena̭ | viṣṇṷ-rya॒jñena̭ | vasa̭va॒ ājyḙna | ā॒di॒tyā dakṣi̭ṇābhiḥ | viśvḙ de॒vā ū॒rjā |
pū॒ṣā sva̭gākā॒reṇa̭ | bṛha॒spatiḥ̭ puro॒dhayā᳚ |
pra॒jāpa̭tirudgī॒thena̭ | a॒ntari̭kṣa-mpa॒vitrḙṇa | vā॒yuḥ pātraiḥ᳚ | a॒hagg śra॒ddhayā᳚ || 12 ||
pū॒ṣā sva̭gākā॒reṇa̭ | bṛha॒spatiḥ̭ puro॒dhayā᳚ |
pra॒jāpa̭tirudgī॒thena̭ | a॒ntari̭kṣa-mpa॒vitrḙṇa | vā॒yuḥ pātraiḥ᳚ | a॒hagg śra॒ddhayā᳚ || 12 ||
(dī॒kṣayā॒ - pātrai॒reka̭-ñca) (a. 8)
anuvākaṃ 9
senendra̭sya | dhenā॒ bṛha॒spateḥ᳚ | pa॒tthyā̭ pū॒ṣṇaḥ | vāgvā॒yoḥ | dī॒kṣā soma̭sya | pṛ॒thi॒vya̭gneḥ | vasṷ̄nā-ṅgāya॒trī | ru॒drāṇā᳚-ntri॒ṣṭuk | ā॒di॒tyānā॒-ñjaga̭tī | viṣṇo̭ranu॒ṣṭuk || 13 ||
anuvākaṃ 9
senendra̭sya | dhenā॒ bṛha॒spateḥ᳚ | pa॒tthyā̭ pū॒ṣṇaḥ | vāgvā॒yoḥ | dī॒kṣā soma̭sya | pṛ॒thi॒vya̭gneḥ | vasṷ̄nā-ṅgāya॒trī | ru॒drāṇā᳚-ntri॒ṣṭuk | ā॒di॒tyānā॒-ñjaga̭tī | viṣṇo̭ranu॒ṣṭuk || 13 ||
varṷṇasya vi॒rāṭ | ya॒jñasya̭ pa॒ṅktiḥ | pra॒jāpa̭te॒ranṷmatiḥ | mi॒trasya̭ śra॒ddhā | sa॒vi॒tuḥ prasṷ̄tiḥ | sūrya̭sya॒ marī̭ciḥ | ca॒ndrama̭so rohi॒ṇī | ṛṣī̭ṇāmarundha॒tī | pa॒rjanya̭sya vi॒dyut |
cata̭sro॒ diśaḥ̭ | cata̭sro-'vāntaradi॒śāḥ | aha̭śca॒ rātri̭śca | kṛ॒ṣiśca॒ vṛṣṭi̭śca |
tviṣi॒ścāpa̭citiśca | āpa॒ścauṣa̭dhayaśca |
ūrkca̭ sū॒nṛtā̭ ca de॒vānā॒-mpatna̭yaḥ || 14 ||
cata̭sro॒ diśaḥ̭ | cata̭sro-'vāntaradi॒śāḥ | aha̭śca॒ rātri̭śca | kṛ॒ṣiśca॒ vṛṣṭi̭śca |
tviṣi॒ścāpa̭citiśca | āpa॒ścauṣa̭dhayaśca |
ūrkca̭ sū॒nṛtā̭ ca de॒vānā॒-mpatna̭yaḥ || 14 ||
(a॒nu॒ṣṭug - diśa॒-ṣṣaṭca̭) (a. 9)
anuvākaṃ 10
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒-mprati̭gṛhṇāmi |
rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe॒-'gnaye॒ hira̭ṇyam | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre | mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre | ka i॒da-ṅkasmā̭ adāt | kāmaḥ॒ kāmā̭ya | kāmo̭ dā॒tā || 15 ||
anuvākaṃ 10
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒-mprati̭gṛhṇāmi |
rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe॒-'gnaye॒ hira̭ṇyam | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre | mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre | ka i॒da-ṅkasmā̭ adāt | kāmaḥ॒ kāmā̭ya | kāmo̭ dā॒tā || 15 ||
kāmaḥ̭ pratigrahī॒tā | kāmagṃ̭ samu॒dramāvi̭śa | kāmḙna tvā॒ prati̭gṛhṇāmi |
kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu |
somā̭ya॒ vāsaḥ̭ | ru॒drāya॒ gām | varṷṇā॒yāśva᳚m |
pra॒jāpa̭taye॒ purṷṣam || 16 ||
kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu |
somā̭ya॒ vāsaḥ̭ | ru॒drāya॒ gām | varṷṇā॒yāśva᳚m |
pra॒jāpa̭taye॒ purṷṣam || 16 ||
mana̭ve॒ talpa᳚m | tvaṣṭre॒-'jām | pū॒ṣṇe-'vi᳚m | nir-ṛ̭tyā aśvataragarda॒bhau | hi॒mava̭to ha॒stina᳚m | ga॒ndha॒rvā॒-phsa॒rābhyaḥ̭-sragalaṅkara॒ṇe |
viśve᳚bhyo de॒vebhyo̭ dhā॒nyam | vā॒ce-'nna᳚m | brahma̭ṇa oda॒nam | sa॒mu॒drāyāpaḥ̭ || 17 ||
viśve᳚bhyo de॒vebhyo̭ dhā॒nyam | vā॒ce-'nna᳚m | brahma̭ṇa oda॒nam | sa॒mu॒drāyāpaḥ̭ || 17 ||
u॒ttā॒nāyā᳚ṅgīra॒sāyānaḥ̭ | vai॒śvā॒na॒rāya॒ ratha᳚m ||
vai॒śvā॒na॒raḥ pra॒tnathā॒ nāka॒mārṷhat |
di॒vaḥ pṛ॒ṣṭha-mbhanda̭māna-ssu॒manma̭bhiḥ |
sa pū᳚rva॒vajja॒naya̭jja॒ntave॒ dhana᳚m | sa॒mā॒nama̭jmā॒ pari̭yāti॒ jāgṛ̭viḥ ||
rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe vaiśvāna॒rāya॒ ratha᳚m | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre |
mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre || 18 ||
vai॒śvā॒na॒raḥ pra॒tnathā॒ nāka॒mārṷhat |
di॒vaḥ pṛ॒ṣṭha-mbhanda̭māna-ssu॒manma̭bhiḥ |
sa pū᳚rva॒vajja॒naya̭jja॒ntave॒ dhana᳚m | sa॒mā॒nama̭jmā॒ pari̭yāti॒ jāgṛ̭viḥ ||
rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe vaiśvāna॒rāya॒ ratha᳚m | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre |
mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre || 18 ||
ka i॒da-ṅkasmā̭ adāt | kāmaḥ॒ kāmā̭ya | kāmo̭ dā॒tā |
kāmaḥ̭ pratigrahī॒tā | kāmagṃ̭ samu॒dramāvi̭śa | kāmḙna tvā॒ prati̭gṛhṇāmi | kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu || 19 ||
kāmaḥ̭ pratigrahī॒tā | kāmagṃ̭ samu॒dramāvi̭śa | kāmḙna tvā॒ prati̭gṛhṇāmi | kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu || 19 ||
(dā॒tā - purṷṣa॒ - māpaḥ̭ - pratigrahī॒tre - +nava̭ ca) (a. 10)
anuvākaṃ 11
su॒varṇa̭-ṅgha॒rma-mpari̭veda ve॒nam | indra̭syā॒tmāna̭-ndaśa॒dhā cara̭ntam |
a॒nta-ssa̭mu॒dre mana̭sā॒ cara̭ntam | brahmā-'nva̭vinda॒-ddaśa̭hotāra॒marṇe᳚ |
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-śśā॒stā janā̭nām | eka॒-ssanba̭hu॒dhā vi̭cāraḥ | śa॒tagṃ śu॒krāṇi॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ vedā॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ hotā̭ro॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām || 20 ||
anuvākaṃ 11
su॒varṇa̭-ṅgha॒rma-mpari̭veda ve॒nam | indra̭syā॒tmāna̭-ndaśa॒dhā cara̭ntam |
a॒nta-ssa̭mu॒dre mana̭sā॒ cara̭ntam | brahmā-'nva̭vinda॒-ddaśa̭hotāra॒marṇe᳚ |
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-śśā॒stā janā̭nām | eka॒-ssanba̭hu॒dhā vi̭cāraḥ | śa॒tagṃ śu॒krāṇi॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ vedā॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ hotā̭ro॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām || 20 ||
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-śśā॒stā janā̭nā॒gṃ॒ sarvā᳚tmā |
sarvāḥ᳚ pra॒jā yatraika॒-mbhava̭nti | catṷrhotāro॒ yatra̭ sa॒mpada॒-ṅgaccha̭nti de॒vaiḥ | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām || brahmendra̭ma॒gni-ñjaga̭taḥ prati॒ṣṭhām |
di॒va ā॒tmānagṃ̭ savi॒tāra॒-mbṛha॒spati᳚m |
catṷrhotāra-mpra॒diśo-'nṷ kla॒ptam | vā॒co vī॒rya̭-ntapa॒sā-'nva̭vindat || a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam |
tvaṣṭā̭ragṃ rū॒pāṇi̭ viku॒rvantaṃ̭-vi~pa॒ścim || 21 ||
sarvāḥ᳚ pra॒jā yatraika॒-mbhava̭nti | catṷrhotāro॒ yatra̭ sa॒mpada॒-ṅgaccha̭nti de॒vaiḥ | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām || brahmendra̭ma॒gni-ñjaga̭taḥ prati॒ṣṭhām |
di॒va ā॒tmānagṃ̭ savi॒tāra॒-mbṛha॒spati᳚m |
catṷrhotāra-mpra॒diśo-'nṷ kla॒ptam | vā॒co vī॒rya̭-ntapa॒sā-'nva̭vindat || a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam |
tvaṣṭā̭ragṃ rū॒pāṇi̭ viku॒rvantaṃ̭-vi~pa॒ścim || 21 ||
a॒mṛta̭sya prā॒ṇaṃ-ya~॒jñame॒tam |
catṷrhotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ ||
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam |
de॒vānā॒-mbandhu॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su |
a॒mṛtḙna kla॒ptaṃ-ya~॒jñame॒tam |
catṷrhotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ ||
śa॒ta-nni॒yutaḥ॒ pari̭veda॒ viśvā̭ vi॒śvavā̭raḥ | viśva̭mi॒daṃ-vṛ~̭ṇāti |
indra̭syā॒tmā nihi̭taḥ॒ pañca̭hotā |
a॒mṛta̭-nde॒vānā॒māyuḥ̭ pra॒jānā᳚m || 22 ||
catṷrhotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ ||
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam |
de॒vānā॒-mbandhu॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su |
a॒mṛtḙna kla॒ptaṃ-ya~॒jñame॒tam |
catṷrhotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ ||
śa॒ta-nni॒yutaḥ॒ pari̭veda॒ viśvā̭ vi॒śvavā̭raḥ | viśva̭mi॒daṃ-vṛ~̭ṇāti |
indra̭syā॒tmā nihi̭taḥ॒ pañca̭hotā |
a॒mṛta̭-nde॒vānā॒māyuḥ̭ pra॒jānā᳚m || 22 ||
indra॒gṃ॒ rājā̭nagṃ savi॒tāra̭me॒tam | vā॒yorā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ |
ra॒śmigṃ ra̭śmī॒nā-mmaddhye॒ tapa̭ntam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || ya ā᳚ṇḍako॒śe bhuva̭na-mbi॒bharti̭ | ani̭rbhiṇṇa॒-ssannatha̭ lo॒kān. vi॒caṣṭe᳚ |
yasyā᳚ṇḍako॒śagṃ śuṣma̭mā॒huḥ prā॒ṇamulba᳚m |
tena̭ klṛ॒pto̭-'mṛtḙnā॒hama̭smi || su॒varṇa॒-ṅkośa॒gṃ॒ raja̭sā॒ parī̭vṛtam |
de॒vānāṃ᳚-va~su॒dhānīṃ᳚-vi~॒rāja᳚m || 23 ||
ra॒śmigṃ ra̭śmī॒nā-mmaddhye॒ tapa̭ntam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || ya ā᳚ṇḍako॒śe bhuva̭na-mbi॒bharti̭ | ani̭rbhiṇṇa॒-ssannatha̭ lo॒kān. vi॒caṣṭe᳚ |
yasyā᳚ṇḍako॒śagṃ śuṣma̭mā॒huḥ prā॒ṇamulba᳚m |
tena̭ klṛ॒pto̭-'mṛtḙnā॒hama̭smi || su॒varṇa॒-ṅkośa॒gṃ॒ raja̭sā॒ parī̭vṛtam |
de॒vānāṃ᳚-va~su॒dhānīṃ᳚-vi~॒rāja᳚m || 23 ||
a॒mṛta̭sya pū॒rṇāntāmṷ ka॒lāṃ-vi~ca̭kṣate |
pāda॒gṃ॒ ṣaḍḍho̭tu॒rna kilā̭vi vithse || yena॒rtavaḥ̭ pañca॒dhota kla॒ptāḥ | u॒ta vā̭ ṣa॒ḍdhā mana॒sota klṛ॒ptāḥ | tagṃ ṣaḍḍho̭tāramṛ॒tubhiḥ॒ kalpa̭mānam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam | a॒ntaśca॒ndrama̭si॒ mana̭sā॒ cara̭ntam | sa॒haiva santa॒-nna vijā̭nanti de॒vāḥ |
indra̭syā॒tmānagṃ̭ śata॒dhā cara̭ntam || 24 ||
pāda॒gṃ॒ ṣaḍḍho̭tu॒rna kilā̭vi vithse || yena॒rtavaḥ̭ pañca॒dhota kla॒ptāḥ | u॒ta vā̭ ṣa॒ḍdhā mana॒sota klṛ॒ptāḥ | tagṃ ṣaḍḍho̭tāramṛ॒tubhiḥ॒ kalpa̭mānam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam | a॒ntaśca॒ndrama̭si॒ mana̭sā॒ cara̭ntam | sa॒haiva santa॒-nna vijā̭nanti de॒vāḥ |
indra̭syā॒tmānagṃ̭ śata॒dhā cara̭ntam || 24 ||
indro॒ rājā॒ jaga̭to॒ ya īśe᳚ | sa॒ptaho̭tā sapta॒dhā viklṛ̭ptaḥ || parḙṇa॒ tantṷ-mpariṣi॒cyamā̭nam | a॒ntarā̭di॒tye mana̭sā॒ cara̭ntam | de॒vānā॒gṃ॒ hṛda̭ya॒-mbrahmā-'nva̭vindat || brahmai॒tadbrahma̭ṇa॒ ujja̭bhāra | a॒rkagg ścota̭ntagṃ sari॒rasya॒ maddhye᳚ || ā yasmin᳚-thsa॒pta pera̭vaḥ | meha̭nti bahu॒lāg śriya᳚m | ba॒hva॒śvāmi̭ndra॒ goma̭tīm || 25 ||
acyṷtā-mbahu॒lāg śriya᳚m | sa hari̭rvasu॒vitta̭maḥ |
pe॒rurindrā̭ya pinvate || ba॒hva॒śvāmi̭ndra॒ goma̭tīm | acyṷtā-mbahu॒lāg śriya᳚m | mahya॒mindro॒ niya̭cchatu || śa॒tagṃ śa॒tā a̭sya yu॒ktā harī̭ṇām |
a॒rvāṃā yā̭tu॒ vasṷbhī ra॒śmirindraḥ̭ | pramagṃha̭māṇo bahu॒lāg śriya᳚m |
ra॒śmirindraḥ̭ savi॒tā me॒ niya̭cchatu || 26 ||
pe॒rurindrā̭ya pinvate || ba॒hva॒śvāmi̭ndra॒ goma̭tīm | acyṷtā-mbahu॒lāg śriya᳚m | mahya॒mindro॒ niya̭cchatu || śa॒tagṃ śa॒tā a̭sya yu॒ktā harī̭ṇām |
a॒rvāṃā yā̭tu॒ vasṷbhī ra॒śmirindraḥ̭ | pramagṃha̭māṇo bahu॒lāg śriya᳚m |
ra॒śmirindraḥ̭ savi॒tā me॒ niya̭cchatu || 26 ||
ghṛ॒ta-ntejo॒ madhṷmadindri॒yam | mayya॒yama॒gnirda̭dhātu || hariḥ̭ pata॒ṅgaḥ pa̭ṭa॒rī sṷpa॒rṇaḥ | di॒vi॒kṣayo॒ nabha̭sā॒ ya eti̭ |
sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu || pañcā̭ra-ñca॒kra-mpari̭vartate pṛ॒thu | hira̭ṇyajyoti-ssari॒rasya॒ maddhye᳚ | aja̭sra॒-ñjyoti॒rnabha̭sā॒ sarpa̭deti |
sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu ||
sa॒pta yṷñjanti॒ ratha॒meka̭cakram || 27 ||
sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu || pañcā̭ra-ñca॒kra-mpari̭vartate pṛ॒thu | hira̭ṇyajyoti-ssari॒rasya॒ maddhye᳚ | aja̭sra॒-ñjyoti॒rnabha̭sā॒ sarpa̭deti |
sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu ||
sa॒pta yṷñjanti॒ ratha॒meka̭cakram || 27 ||
eko॒ aśvo̭ vahati saptanā॒mā | tri॒nābhi̭ ca॒krama॒jara॒mana̭rvam | yene॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni tasthuḥ || bha॒dra-mpaśya̭nta॒ upa̭sedu॒ragre᳚ |
tapo̭ dī॒kṣāmṛṣa̭ya-ssuva॒rvidaḥ̭ | tataḥ̭ kṣa॒tra-mbala॒moja̭śca jā॒tam | tada॒smai de॒vā a॒bhi sa-nna̭mantu || śve॒tagṃ ra॒śmi-mbo̭bhu॒jyamā̭nam |
a॒pā-nne॒tāra॒-mbhuva̭nasya go॒pām |
indra॒-nnici̭kyuḥ para॒me vyo̭mann || 28 ||
tapo̭ dī॒kṣāmṛṣa̭ya-ssuva॒rvidaḥ̭ | tataḥ̭ kṣa॒tra-mbala॒moja̭śca jā॒tam | tada॒smai de॒vā a॒bhi sa-nna̭mantu || śve॒tagṃ ra॒śmi-mbo̭bhu॒jyamā̭nam |
a॒pā-nne॒tāra॒-mbhuva̭nasya go॒pām |
indra॒-nnici̭kyuḥ para॒me vyo̭mann || 28 ||
rohi̭ṇīḥ piṅga॒lā eka̭rūpāḥ | kṣara̭ntīḥ piṅga॒lā eka̭rūpāḥ | śa॒tagṃ sa॒hasrā̭ṇi pra॒yutā̭ni॒ nāvyā̭nām || a॒yaṃ-ya~śśve॒to ra॒śmiḥ | pari॒ sarva̭mi॒da-ñjaga̭t | pra॒jā-mpa॒śū-ndhanā̭ni | a॒smāka̭-ndadātu ||
śve॒to ra॒śmiḥ pari॒ sarva̭-mbabhūva | suva॒nmahya̭-mpa॒śūn. vi॒śvarṷ̄pān || pa॒ta॒ṅgama॒ktamasṷrasya mā॒yayā᳚ || 29 ||
śve॒to ra॒śmiḥ pari॒ sarva̭-mbabhūva | suva॒nmahya̭-mpa॒śūn. vi॒śvarṷ̄pān || pa॒ta॒ṅgama॒ktamasṷrasya mā॒yayā᳚ || 29 ||
hṛ॒dā pa̭śyanti॒ mana̭sā manī॒ṣiṇaḥ̭ | sa॒mu॒dre a॒ntaḥ ka॒vayo॒ vica̭kṣate | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ || pa॒ta॒ṅgo vāca॒-mmana̭sā bibharti |
tā-ṅga̭ndha॒rvo̭-'vada॒-dgarbhḙ a॒ntaḥ | tā-ndyota̭mānāg sva॒rya̭-mmanī॒ṣām |
ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || ye grā॒myāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | a॒gnistāgṃ agre॒ pramṷmoktu de॒vaḥ || 30 ||
tā-ṅga̭ndha॒rvo̭-'vada॒-dgarbhḙ a॒ntaḥ | tā-ndyota̭mānāg sva॒rya̭-mmanī॒ṣām |
ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti || ye grā॒myāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | a॒gnistāgṃ agre॒ pramṷmoktu de॒vaḥ || 30 ||
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jayā̭ saṃvi~dā॒naḥ || vī॒tagg stṷkestuke | yu॒vama॒smāsu॒ niya̭cchatam | prapra̭ ya॒jñapa̭ti-ntira || ye grā॒myāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ |
teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu |
rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya ||
ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ |
virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ || 31 ||
teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu |
rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya ||
ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ |
virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ || 31 ||
vā॒yustāgṃ agre॒ pramṷmoktu de॒vaḥ | pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jayā̭ saṃvi~dā॒naḥ || iḍā̭yai sṛ॒pta-ṅghṛ॒tava̭ccarāca॒ram | de॒vā anva̭vinda॒nguhā̭ hi॒tam ||
ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu |
rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya || 32 ||
ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒-ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu |
rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya || 32 ||
(ā॒tmā janā̭nāṃ - ~viku॒rvantaṃ̭-vi~pa॒śviṃ - pra॒jānāṃ᳚ - ~vasu॒dhānīṃ᳚
~vi॒rājaṃ॒ - cara̭ntaṃ॒ - goma̭tīṃ - me॒ niya̭ccha॒ - tveka̭cakraṃ॒ - ~vyo̭man - mā॒yayā̭ - de॒va - eka̭rūpā - +a॒ṣṭau ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12
sa॒hasra̭śīrṣā॒ purṷṣaḥ | sa॒ha॒srā॒kṣa-ssa॒hasra̭pāt | sa bhūmiṃ̭-vi~॒śvato̭ vṛ॒tvā | atya̭tiṣṭha-ddaśāṅgu॒lam || purṷṣa e॒vedagṃ sarva᳚m | ya-dbhū॒taṃ-ya~cca॒ bhavya᳚m |
u॒tāmṛ̭ta॒tvasyeśā̭naḥ | yadannḙnāti॒roha̭ti || e॒tāvā̭nasya mahi॒mā | ato॒ jyāyāg̭śca॒ pūrṷṣaḥ || 33 ||
~vi॒rājaṃ॒ - cara̭ntaṃ॒ - goma̭tīṃ - me॒ niya̭ccha॒ - tveka̭cakraṃ॒ - ~vyo̭man - mā॒yayā̭ - de॒va - eka̭rūpā - +a॒ṣṭau ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12
sa॒hasra̭śīrṣā॒ purṷṣaḥ | sa॒ha॒srā॒kṣa-ssa॒hasra̭pāt | sa bhūmiṃ̭-vi~॒śvato̭ vṛ॒tvā | atya̭tiṣṭha-ddaśāṅgu॒lam || purṷṣa e॒vedagṃ sarva᳚m | ya-dbhū॒taṃ-ya~cca॒ bhavya᳚m |
u॒tāmṛ̭ta॒tvasyeśā̭naḥ | yadannḙnāti॒roha̭ti || e॒tāvā̭nasya mahi॒mā | ato॒ jyāyāg̭śca॒ pūrṷṣaḥ || 33 ||
pādo᳚-'sya॒ viśvā̭ bhū॒tāni̭ | tri॒pāda̭syā॒mṛta̭-ndi॒vi ||
tri॒pādū॒rdhva udai॒tpurṷṣaḥ | pādo᳚-'sye॒hābha̭vā॒-tpunaḥ̭ | tato॒ viṣvaṃ॒-vya~̭krāmat | sā॒śa॒nā॒na॒śa॒ne a॒bhi || tasmā᳚-dvi॒rāḍa̭jāyata | vi॒rājo॒ adhi॒ pūrṷṣaḥ |
sa jā॒to atya̭ricyata | pa॒ścā-dbhūmi॒matho̭ pu॒raḥ || 34 ||
tri॒pādū॒rdhva udai॒tpurṷṣaḥ | pādo᳚-'sye॒hābha̭vā॒-tpunaḥ̭ | tato॒ viṣvaṃ॒-vya~̭krāmat | sā॒śa॒nā॒na॒śa॒ne a॒bhi || tasmā᳚-dvi॒rāḍa̭jāyata | vi॒rājo॒ adhi॒ pūrṷṣaḥ |
sa jā॒to atya̭ricyata | pa॒ścā-dbhūmi॒matho̭ pu॒raḥ || 34 ||
yatpurṷṣeṇa ha॒viṣā᳚ | de॒vā ya॒jñamata̭nvata | va॒sa॒nto a̭syāsī॒dājya᳚m | grī॒ṣma i॒ddhma-śśa॒raddha॒viḥ || sa॒ptāsyā̭sa-npari॒dhayaḥ̭ |
tri-ssa॒pta sa॒midhaḥ̭ kṛ॒tāḥ | de॒vā ya-dya॒jña-nta̭nvā॒nāḥ | aba̭ddhna॒-npurṷṣa-mpa॒śum || taṃ-ya~॒jña-mba॒r॒hiṣi॒ praukṣanṋ |
purṷṣa-ñjā॒tama̭gra॒taḥ || 35 ||
tri-ssa॒pta sa॒midhaḥ̭ kṛ॒tāḥ | de॒vā ya-dya॒jña-nta̭nvā॒nāḥ | aba̭ddhna॒-npurṷṣa-mpa॒śum || taṃ-ya~॒jña-mba॒r॒hiṣi॒ praukṣanṋ |
purṷṣa-ñjā॒tama̭gra॒taḥ || 35 ||
tena̭ de॒vā aya̭janta | sā॒ddhyā ṛṣa̭yaśca॒ ye ||
tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | sambhṛ̭ta-mpṛṣadā॒jyam | pa॒śūgstāgśca̭kre vāya॒vyāṋ |
ā॒ra॒ṇyā-ngrā॒myāśca॒ ye || tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | ṛca॒-ssāmā̭ni jajñire | chandāgṃ̭si jajñire॒ tasmā᳚t | yaju॒-stasmā̭dajāyata || 36 ||
tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | sambhṛ̭ta-mpṛṣadā॒jyam | pa॒śūgstāgśca̭kre vāya॒vyāṋ |
ā॒ra॒ṇyā-ngrā॒myāśca॒ ye || tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | ṛca॒-ssāmā̭ni jajñire | chandāgṃ̭si jajñire॒ tasmā᳚t | yaju॒-stasmā̭dajāyata || 36 ||
tasmā॒daśvā̭ ajāyanta | ye ke co̭bha॒yāda̭taḥ | gāvo̭ ha jajñire॒ tasmā᳚t | tasmā᳚ jjā॒tā a̭jā॒vayaḥ̭ || ya-tpurṷṣaṃ॒-vya~̭dadhuḥ | ka॒ti॒dhā vya̭kalpayann | mukha॒-ṅkima̭sya॒ kau bā॒hū | kāvū॒rū pādā̭vucyete ||
brā॒hma॒ṇo᳚-'sya॒ mukha̭māsīt | bā॒hū rā̭ja॒nyaḥ̭ kṛ॒taḥ || 37 ||
brā॒hma॒ṇo᳚-'sya॒ mukha̭māsīt | bā॒hū rā̭ja॒nyaḥ̭ kṛ॒taḥ || 37 ||
ū॒rū tada̭sya॒ ya-dvaiśyaḥ̭ | pa॒dbhyāgṃ śū॒dro a̭jāyata || ca॒ndramā॒ mana̭so jā॒taḥ | cakṣo॒-ssūryo̭ ajāyata |
mukhā॒dindra̭ścā॒gniśca̭ | prā॒ṇā-dvā॒yura̭jāyata || nābhyā̭ āsīda॒ntari̭kṣam | śī॒rṣṇo dyau-ssama̭vartata | pa॒dbhyā-mbhūmi॒-rdiśa॒-śśrotrā᳚t |
tathā̭ lo॒kāgṃ a̭kalpayann || 38 ||
mukhā॒dindra̭ścā॒gniśca̭ | prā॒ṇā-dvā॒yura̭jāyata || nābhyā̭ āsīda॒ntari̭kṣam | śī॒rṣṇo dyau-ssama̭vartata | pa॒dbhyā-mbhūmi॒-rdiśa॒-śśrotrā᳚t |
tathā̭ lo॒kāgṃ a̭kalpayann || 38 ||
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭sa॒stu pā॒re | sarvā̭ṇi rū॒pāṇi̭ vi॒citya॒ dhīraḥ̭ | nāmā̭ni kṛ॒tvā-'bhi॒vada॒n॒. yadāste᳚ ||
dhā॒tā pu॒rastā॒dyamṷdāja॒hāra̭ | śa॒kraḥ pravi॒dvā-npra॒diśa॒ścata̭sraḥ | tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā॒ aya̭nāya vidyate ||
ya॒jñena̭ ya॒jñama̭yajanta de॒vāḥ | tāni॒ dharmā̭ṇi pratha॒mānyā̭sann | te ha॒ nāka̭-mmahi॒mānaḥ̭ sacante | yatra॒ pūrvḙ sā॒ddhyā-ssanti̭ de॒vāḥ || 39 ||
dhā॒tā pu॒rastā॒dyamṷdāja॒hāra̭ | śa॒kraḥ pravi॒dvā-npra॒diśa॒ścata̭sraḥ | tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā॒ aya̭nāya vidyate ||
ya॒jñena̭ ya॒jñama̭yajanta de॒vāḥ | tāni॒ dharmā̭ṇi pratha॒mānyā̭sann | te ha॒ nāka̭-mmahi॒mānaḥ̭ sacante | yatra॒ pūrvḙ sā॒ddhyā-ssanti̭ de॒vāḥ || 39 ||
(purṷṣaḥ - pu॒ro᳚ - 'gra॒to̭ - 'jāyata - kṛ॒to̭ - 'kalpayan - nāsa॒-ndve ca̭) (a. 12)
(jyāyā॒nadhi॒ pūrṷṣaḥ) (a॒nyatra॒ purṷṣaḥ )
anuvākaṃ 13
a॒dbhya-ssambhṷ̄taḥ pṛthi॒vyai rasā᳚cca | vi॒śvaka̭rmaṇa॒-ssama̭varta॒tādhi̭ |
tasya॒ tvaṣṭā̭ vi॒dadha̭-drū॒pamḙti | ta-tpurṷṣasya॒ viśva॒mājā̭na॒magre᳚ || vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā̭ vidya॒te-'ya̭nāya || pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ | a॒jāya̭māno bahu॒dhā vijā̭yate || 40 ||
(jyāyā॒nadhi॒ pūrṷṣaḥ) (a॒nyatra॒ purṷṣaḥ )
anuvākaṃ 13
a॒dbhya-ssambhṷ̄taḥ pṛthi॒vyai rasā᳚cca | vi॒śvaka̭rmaṇa॒-ssama̭varta॒tādhi̭ |
tasya॒ tvaṣṭā̭ vi॒dadha̭-drū॒pamḙti | ta-tpurṷṣasya॒ viśva॒mājā̭na॒magre᳚ || vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā̭ vidya॒te-'ya̭nāya || pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ | a॒jāya̭māno bahu॒dhā vijā̭yate || 40 ||
tasya॒ dhīrāḥ॒ pari̭jānanti॒ yoni᳚m | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ || yo de॒vebhya॒ āta̭pati | yo de॒vānā᳚-mpu॒rohi̭taḥ | pūrvo॒ yo de॒vebhyo̭ jā॒taḥ | namo̭ ru॒cāya॒ brāhma̭ye || ruca̭-mbrā॒hma-ñja॒naya̭ntaḥ | de॒vā agre॒ tada̭bruvann |
yastvai॒va-mbrā᳚hma॒ṇo vi॒dyāt | tasya̭ de॒vā asa॒nvaśe᳚ || hrīśca̭ te la॒kṣmīśca॒ patnyau᳚ | a॒ho॒rā॒tre pā॒rśve | nakṣa̭trāṇi rū॒pam | a॒śvinau॒ vyātta᳚m | i॒ṣṭa-mma̭niṣāṇa | a॒mu-mma̭niṣāṇa | sarva̭-mmaniṣāṇa || 41 ||
yastvai॒va-mbrā᳚hma॒ṇo vi॒dyāt | tasya̭ de॒vā asa॒nvaśe᳚ || hrīśca̭ te la॒kṣmīśca॒ patnyau᳚ | a॒ho॒rā॒tre pā॒rśve | nakṣa̭trāṇi rū॒pam | a॒śvinau॒ vyātta᳚m | i॒ṣṭa-mma̭niṣāṇa | a॒mu-mma̭niṣāṇa | sarva̭-mmaniṣāṇa || 41 ||
(jā॒ya॒te॒ - vaśḙ sa॒pta ca̭) (a. 13)
anuvākaṃ 14
bha॒rtā sa-nbhri॒yamā̭ṇo bibharti | eko̭ de॒vo ba̭hu॒dhā nivi̭ṣṭaḥ | ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | ni॒dhāya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti ||
tame॒va mṛ॒tyuma॒mṛta॒-ntamā̭huḥ | ta-mbha॒rtāra॒-ntamṷ go॒ptāra̭māhuḥ | sa bhṛ॒to bhri॒yamā̭ṇo bibharti | ya ḙnaṃ॒-ve~da̭ sa॒tyena॒ bhartu᳚m || sa॒dyo jā॒tamu॒ta ja̭hātye॒ṣaḥ | u॒to jara̭nta॒-nna ja̭hā॒tyeka᳚m || 42 ||
anuvākaṃ 14
bha॒rtā sa-nbhri॒yamā̭ṇo bibharti | eko̭ de॒vo ba̭hu॒dhā nivi̭ṣṭaḥ | ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | ni॒dhāya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti ||
tame॒va mṛ॒tyuma॒mṛta॒-ntamā̭huḥ | ta-mbha॒rtāra॒-ntamṷ go॒ptāra̭māhuḥ | sa bhṛ॒to bhri॒yamā̭ṇo bibharti | ya ḙnaṃ॒-ve~da̭ sa॒tyena॒ bhartu᳚m || sa॒dyo jā॒tamu॒ta ja̭hātye॒ṣaḥ | u॒to jara̭nta॒-nna ja̭hā॒tyeka᳚m || 42 ||
u॒to ba॒hūneka॒maha̭rjahāra | ata̭ndro de॒va-ssada̭me॒va prārthaḥ̭ || yastadveda॒ yata̭ āba॒bhūva̭ | sa॒ndhā-ñca॒ yāgṃ sa̭nda॒dhe brahma̭ṇai॒ṣaḥ |
rama̭te॒ tasmi̭nnu॒ta jī॒rṇe śayā̭ne | naina̭-ñjahā॒tyaha̭ssu pū॒rvyeṣṷ || tvāmāpo॒ anu॒ sarvā᳚ścaranti jāna॒tīḥ | va॒thsa-mpaya̭sā punā॒nāḥ |
tvama॒gnigṃ ha̭vya॒vāha॒gṃ॒ sami᳚nthse |
tva-mbha॒rtā mā̭ta॒riśvā᳚ pra॒jānā᳚m || 43 ||
rama̭te॒ tasmi̭nnu॒ta jī॒rṇe śayā̭ne | naina̭-ñjahā॒tyaha̭ssu pū॒rvyeṣṷ || tvāmāpo॒ anu॒ sarvā᳚ścaranti jāna॒tīḥ | va॒thsa-mpaya̭sā punā॒nāḥ |
tvama॒gnigṃ ha̭vya॒vāha॒gṃ॒ sami᳚nthse |
tva-mbha॒rtā mā̭ta॒riśvā᳚ pra॒jānā᳚m || 43 ||
tvaṃ-ya~॒jñastvamṷ ve॒vāsi॒ somaḥ̭ | tava̭ de॒vā hava॒māya̭nti॒ sarve᳚ | tvameko̭-'si ba॒hūnanu॒pravi̭ṣṭaḥ | nama̭ste astu su॒havo̭ ma edhi ||
namo̭ vāmastu śṛṇu॒tagṃ hava̭-mme | prāṇā̭pānāvaji॒ragṃ sa॒caṃra̭ntau |
hvayā̭mi vā॒-mbrahma̭ṇā tū॒rtameta᳚m | yo mā-ndveṣṭi॒ ta-ñja̭hi taṃ-yu~vānā ||
prāṇā̭pānau saṃvi~dā॒nau ja̭hitam |
a॒muṣyāsṷnā॒ mā saṅga̭sāthām || 44 ||
namo̭ vāmastu śṛṇu॒tagṃ hava̭-mme | prāṇā̭pānāvaji॒ragṃ sa॒caṃra̭ntau |
hvayā̭mi vā॒-mbrahma̭ṇā tū॒rtameta᳚m | yo mā-ndveṣṭi॒ ta-ñja̭hi taṃ-yu~vānā ||
prāṇā̭pānau saṃvi~dā॒nau ja̭hitam |
a॒muṣyāsṷnā॒ mā saṅga̭sāthām || 44 ||
ta-mmḙ devā॒ brahma̭ṇā saṃvi~dā॒nau |
va॒dhāya̭ datta॒-ntama॒hagṃ ha̭nāmi || asa̭jjajāna sa॒ta āba̭bhūva | yaṃ-ya~̭-ñja॒jāna॒ sa ṷ go॒po a̭sya |
ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | pa॒rāsya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti ||
tadvai tva-mprā॒ṇo a̭bhavaḥ | ma॒hānbhogaḥ̭ pra॒jāpa̭teḥ | bhujaḥ̭ kari॒ṣyamā̭ṇaḥ | yadde॒vānprāṇa̭yo॒ nava̭ || 45 ||
va॒dhāya̭ datta॒-ntama॒hagṃ ha̭nāmi || asa̭jjajāna sa॒ta āba̭bhūva | yaṃ-ya~̭-ñja॒jāna॒ sa ṷ go॒po a̭sya |
ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | pa॒rāsya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti ||
tadvai tva-mprā॒ṇo a̭bhavaḥ | ma॒hānbhogaḥ̭ pra॒jāpa̭teḥ | bhujaḥ̭ kari॒ṣyamā̭ṇaḥ | yadde॒vānprāṇa̭yo॒ nava̭ || 45 ||
(ekaṃ̭ - pra॒jānāṃ᳚ - gasāthāṃ॒ - nava̭ ) (a. 14)
anuvākaṃ 15
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒manṷyanti de॒vāḥ | viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām | brahma॒ sarṷ̄pa॒manṷ me॒damāgā᳚t | aya̭na॒-mmā viva̭dhī॒-rvikra̭masva ||
mācchi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhīḥ | mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ | pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra | nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema ||
sa॒dyaśca̭kamā॒nāya̭ | pra॒ve॒pā॒nāya̭ mṛ॒tyave᳚ || 46 ||
anuvākaṃ 15
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒manṷyanti de॒vāḥ | viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām | brahma॒ sarṷ̄pa॒manṷ me॒damāgā᳚t | aya̭na॒-mmā viva̭dhī॒-rvikra̭masva ||
mācchi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhīḥ | mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ | pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra | nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema ||
sa॒dyaśca̭kamā॒nāya̭ | pra॒ve॒pā॒nāya̭ mṛ॒tyave᳚ || 46 ||
prāsmā॒ āśā̭ aśṛṇvann | kāmḙnājanaya॒-npunaḥ̭ ||
kāmḙna me॒ kāma॒ āgā᳚t | hṛda̭yā॒dddhṛda̭ya-mmṛ॒tyoḥ | yada॒mīṣā̭ma॒daḥ pri॒yam | tadaitūpa॒ māma॒bhi || para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthā᳚m | yaste॒ sva ita̭ro deva॒yānā᳚t | cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi | mā naḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān ||
pra pū॒rvya-mmana̭sā॒ vanda̭mānaḥ | nādha̭māno vṛṣa॒bha-ñca̭rṣaṇī॒nām | yaḥ pra॒jānā̭meka॒rāṇmānṷṣīṇām |
mṛ॒tyuṃ-ya~̭je prathama॒jāmṛ॒tasya̭ || 47 ||
kāmḙna me॒ kāma॒ āgā᳚t | hṛda̭yā॒dddhṛda̭ya-mmṛ॒tyoḥ | yada॒mīṣā̭ma॒daḥ pri॒yam | tadaitūpa॒ māma॒bhi || para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthā᳚m | yaste॒ sva ita̭ro deva॒yānā᳚t | cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi | mā naḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān ||
pra pū॒rvya-mmana̭sā॒ vanda̭mānaḥ | nādha̭māno vṛṣa॒bha-ñca̭rṣaṇī॒nām | yaḥ pra॒jānā̭meka॒rāṇmānṷṣīṇām |
mṛ॒tyuṃ-ya~̭je prathama॒jāmṛ॒tasya̭ || 47 ||
(mṛ॒tyavḙ - vī॒rāgśca॒tvāri̭ ca) (a. 15)
anuvākaṃ 16
ta॒raṇi̭-rvi॒śvada̭rśato jyoti॒ṣkṛda̭si sūrya | viśva॒mābhā̭si roca॒nam |
u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ sūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒-ssūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svate || 48 ||
anuvākaṃ 16
ta॒raṇi̭-rvi॒śvada̭rśato jyoti॒ṣkṛda̭si sūrya | viśva॒mābhā̭si roca॒nam |
u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ sūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒-ssūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svate || 48 ||
anuvākaṃ 17
ā pyā̭yasva madintama॒ soma॒ viśvā̭bhirū॒tibhiḥ̭ |
bhavā̭ na-ssa॒pratha̭stamaḥ || 49 ||
ā pyā̭yasva madintama॒ soma॒ viśvā̭bhirū॒tibhiḥ̭ |
bhavā̭ na-ssa॒pratha̭stamaḥ || 49 ||
anuvākaṃ 18
ī॒yuṣṭe ye pūrva̭tarā॒mapa̭śyan vyu॒cchantī̭mu॒ṣasa॒-mmartyā̭saḥ |
a॒smābhi̭rū॒ nu pra̭ti॒cakṣyā̭-'bhū॒do te ya̭nti॒ ye a̭pa॒rīṣu॒ paśyāṋ || 50 ||
ī॒yuṣṭe ye pūrva̭tarā॒mapa̭śyan vyu॒cchantī̭mu॒ṣasa॒-mmartyā̭saḥ |
a॒smābhi̭rū॒ nu pra̭ti॒cakṣyā̭-'bhū॒do te ya̭nti॒ ye a̭pa॒rīṣu॒ paśyāṋ || 50 ||
anuvākaṃ 19
jyoti̭ṣmatī-ntvā sādayāmi jyoti॒ṣkṛta̭-ntvā sādayāmi jyoti॒rvida̭-ntvā sādayāmi॒ bhāsva̭tī-ntvā sādayāmi॒ jvala̭ntī-ntvā sādayāmi malmalā॒bhava̭ntī-ntvā sādayāmi॒ dīpya̭mānā-ntvā sādayāmi॒ roca̭mānāṃ
tvā sādayā॒myaja̭srā-ntvā sādayāmi bṛ॒hajjyo̭tiṣa-ntvā sādayāmi bo॒dhaya̭ntī-ntvā sādayāmi॒ jāgra̭tī-ntvā sādayāmi || 51 ||
jyoti̭ṣmatī-ntvā sādayāmi jyoti॒ṣkṛta̭-ntvā sādayāmi jyoti॒rvida̭-ntvā sādayāmi॒ bhāsva̭tī-ntvā sādayāmi॒ jvala̭ntī-ntvā sādayāmi malmalā॒bhava̭ntī-ntvā sādayāmi॒ dīpya̭mānā-ntvā sādayāmi॒ roca̭mānāṃ
tvā sādayā॒myaja̭srā-ntvā sādayāmi bṛ॒hajjyo̭tiṣa-ntvā sādayāmi bo॒dhaya̭ntī-ntvā sādayāmi॒ jāgra̭tī-ntvā sādayāmi || 51 ||
anuvākaṃ 20
pra॒yā॒sāya॒ svāhā̭-''yā॒sāya॒ svāhā̭ viyā॒sāya॒ svāhā̭ saṃyā~॒sāya॒ svāho᳚dyā॒sāya॒ svāhā̭-'vayā॒sāya॒ svāhā̭ śu॒ce svāhā॒ śokā̭ya॒ svāhā̭ tapya॒tvai svāhā॒ tapa̭te॒ svāhā᳚ brahmaha॒tyāyai॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 52 ||
pra॒yā॒sāya॒ svāhā̭-''yā॒sāya॒ svāhā̭ viyā॒sāya॒ svāhā̭ saṃyā~॒sāya॒ svāho᳚dyā॒sāya॒ svāhā̭-'vayā॒sāya॒ svāhā̭ śu॒ce svāhā॒ śokā̭ya॒ svāhā̭ tapya॒tvai svāhā॒ tapa̭te॒ svāhā᳚ brahmaha॒tyāyai॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 52 ||
anuvākaṃ 21
ci॒ttagṃ sa̭ntā॒nena̭ bhavaṃ-ya~॒knā ru॒dra-ntani̭mnā paśu॒patigg̭ sthūlahṛda॒yenā॒gnigṃ hṛda̭yena ru॒draṃ-lo~hi̭tena śa॒rva-mmata̭snābhyāṃ
mahāde॒vama॒ntaḥ pā᳚rśvenauṣiṣṭha॒hanagṃ̭ śiṅgīniko॒śyā᳚bhyām || 53 ||
(cittiḥ̭ - pṛthi॒ - vya̭gniḥ॒ - sūrya̭-nte॒ cakṣṷ--r ma॒hāha̭vi॒r॒ hotā॒ - vāghotā᳚ - brāhma॒ṇa eka̭hotā॒ - 'gniryajṷrbhiḥ॒ - senendra̭sya - de॒vasya̭ - su॒varṇa̭-ṅgha॒rmagṃ - sa॒hasra̭śīrṣā॒- 'dbhyo - bha॒rtā -
hariṃ̭ - ta॒raṇi॒ - rāpyā̭ya - sve॒yuṣṭe ye - jyoti̭ṣmatīṃ - prayā॒sāya̭ - ci॒tta meka̭vigṃśatiḥ)
(citti̭ - ra॒gniryajṷrbhi - ra॒ntaḥ pravi̭ṣṭaḥ - pra॒jāpa̭ti॒ - stasya॒ dhīrā॒ - jyoti̭ṣmatī॒-ntripa̭ñcā॒śat )
( cittiḥ̭ - śiṅgīniko॒śyā᳚bhyāṃ )
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake tṛtīyaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
ci॒ttagṃ sa̭ntā॒nena̭ bhavaṃ-ya~॒knā ru॒dra-ntani̭mnā paśu॒patigg̭ sthūlahṛda॒yenā॒gnigṃ hṛda̭yena ru॒draṃ-lo~hi̭tena śa॒rva-mmata̭snābhyāṃ
mahāde॒vama॒ntaḥ pā᳚rśvenauṣiṣṭha॒hanagṃ̭ śiṅgīniko॒śyā᳚bhyām || 53 ||
(cittiḥ̭ - pṛthi॒ - vya̭gniḥ॒ - sūrya̭-nte॒ cakṣṷ--r ma॒hāha̭vi॒r॒ hotā॒ - vāghotā᳚ - brāhma॒ṇa eka̭hotā॒ - 'gniryajṷrbhiḥ॒ - senendra̭sya - de॒vasya̭ - su॒varṇa̭-ṅgha॒rmagṃ - sa॒hasra̭śīrṣā॒- 'dbhyo - bha॒rtā -
hariṃ̭ - ta॒raṇi॒ - rāpyā̭ya - sve॒yuṣṭe ye - jyoti̭ṣmatīṃ - prayā॒sāya̭ - ci॒tta meka̭vigṃśatiḥ)
(citti̭ - ra॒gniryajṷrbhi - ra॒ntaḥ pravi̭ṣṭaḥ - pra॒jāpa̭ti॒ - stasya॒ dhīrā॒ - jyoti̭ṣmatī॒-ntripa̭ñcā॒śat )
( cittiḥ̭ - śiṅgīniko॒śyā᳚bhyāṃ )
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake tṛtīyaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||

