॥ দ্ৱিতীয মুণ্ডকে প্ৰথমঃ খণ্ডঃ ॥
তদেত-থ্সত্যং
যথা সুদীপ্তা-ত্পাৱকাদ্ৱিস্ফুলিঙ্গাঃ
সহস্ৰশঃ প্ৰভৱন্তে সৰূপাঃ ।
তথা-ঽক্ষৰাদ্ৱিৱিধা-স্সোম্য ভাৱাঃ
প্ৰজাযন্তে তত্ৰ চৈৱাপি যন্তি ॥ 1॥
যথা সুদীপ্তা-ত্পাৱকাদ্ৱিস্ফুলিঙ্গাঃ
সহস্ৰশঃ প্ৰভৱন্তে সৰূপাঃ ।
তথা-ঽক্ষৰাদ্ৱিৱিধা-স্সোম্য ভাৱাঃ
প্ৰজাযন্তে তত্ৰ চৈৱাপি যন্তি ॥ 1॥
দিৱ্যো হ্যমূৰ্তঃ পুৰুষ-স্স বাহ্যাভ্যন্তৰো হ্যজঃ ।
অপ্ৰাণো হ্যমনা-শ্শুভ্ৰো হ্যক্ষৰা-ত্পৰতঃ পৰঃ ॥ 2॥
অপ্ৰাণো হ্যমনা-শ্শুভ্ৰো হ্যক্ষৰা-ত্পৰতঃ পৰঃ ॥ 2॥
এতস্মাজ্জাযতে প্ৰাণো মন-স্সৰ্ৱেন্দ্ৰিযাণি চ ।
খং-ৱাঁযুৰ্জ্যোতিৰাপঃ পৃথিৱী ৱিশ্ৱস্য ধাৰিণী ॥ 3॥
খং-ৱাঁযুৰ্জ্যোতিৰাপঃ পৃথিৱী ৱিশ্ৱস্য ধাৰিণী ॥ 3॥
অগ্নিৰ্মূৰ্ধা চক্ষুষী চন্দ্ৰসূৰ্যৌ
দিশ-শ্শ্ৰোত্ৰে ৱাগ্ ৱিৱৃতাশ্চ ৱেদাঃ ।
ৱাযুঃ প্ৰাণো হৃদযং-ৱিঁশ্ৱমস্য পদ্ভ্যাং
পৃথিৱী হ্যেষ সৰ্ৱভূতান্তৰাত্মা ॥ 4॥
দিশ-শ্শ্ৰোত্ৰে ৱাগ্ ৱিৱৃতাশ্চ ৱেদাঃ ।
ৱাযুঃ প্ৰাণো হৃদযং-ৱিঁশ্ৱমস্য পদ্ভ্যাং
পৃথিৱী হ্যেষ সৰ্ৱভূতান্তৰাত্মা ॥ 4॥
তস্মাদগ্নি-স্সমিধো যস্য সূৰ্যঃ
সোমা-ত্পৰ্জন্য ওষধযঃ পৃথিৱ্যাম্ ।
পুমা-ন্ৰেত-স্সিঞ্চতি যোষিতাযাং
বহ্ৱীঃ প্ৰজাঃ পুৰুষা-থ্সম্প্ৰসূতাঃ ॥ 5॥
সোমা-ত্পৰ্জন্য ওষধযঃ পৃথিৱ্যাম্ ।
পুমা-ন্ৰেত-স্সিঞ্চতি যোষিতাযাং
বহ্ৱীঃ প্ৰজাঃ পুৰুষা-থ্সম্প্ৰসূতাঃ ॥ 5॥
তস্মাদৃচ-স্সাম যজূংষি দীক্ষা
যজ্ঞাশ্চ সৰ্ৱে ক্ৰতৱো দক্ষিণাশ্চ ।
সংৱঁত্সৰশ্চ যজমানশ্চ লোকাঃ
সোমো যত্ৰ পৱতে যত্ৰ সূৰ্যঃ ॥ 6॥
যজ্ঞাশ্চ সৰ্ৱে ক্ৰতৱো দক্ষিণাশ্চ ।
সংৱঁত্সৰশ্চ যজমানশ্চ লোকাঃ
সোমো যত্ৰ পৱতে যত্ৰ সূৰ্যঃ ॥ 6॥
তস্মাচ্চ দেৱা বহুধা সম্প্ৰসূতাঃ
সাধ্যা মনুষ্যাঃ পশৱো ৱযাংসি ।
প্ৰাণাপানৌ ৱ্ৰীহিযৱৌ তপশ্চ
শ্ৰদ্ধা সত্য-ম্ব্ৰহ্মচৰ্যং-ৱিঁধিশ্চ ॥ 7॥
সাধ্যা মনুষ্যাঃ পশৱো ৱযাংসি ।
প্ৰাণাপানৌ ৱ্ৰীহিযৱৌ তপশ্চ
শ্ৰদ্ধা সত্য-ম্ব্ৰহ্মচৰ্যং-ৱিঁধিশ্চ ॥ 7॥
সপ্ত প্ৰাণাঃ প্ৰভৱন্তি তস্মাত্
সপ্তাৰ্চিষ-স্সমিধ-স্সপ্ত হোমাঃ ।
সপ্ত ইমে লোকা যেষু চৰন্তি প্ৰাণা
গুহাশযা নিহিতা-স্সপ্ত সপ্ত ॥ 8॥
সপ্তাৰ্চিষ-স্সমিধ-স্সপ্ত হোমাঃ ।
সপ্ত ইমে লোকা যেষু চৰন্তি প্ৰাণা
গুহাশযা নিহিতা-স্সপ্ত সপ্ত ॥ 8॥
অত-স্সমুদ্ৰা গিৰযশ্চ সৰ্ৱে-ঽস্মাত্
স্যন্দন্তে সিন্ধৱ-স্সৰ্ৱৰূপাঃ ।
অতশ্চ সৰ্ৱা ওষধযো ৰসশ্চ
যেনৈষ ভূতৈস্তিষ্ঠতে হ্যন্তৰাত্মা ॥ 9॥
স্যন্দন্তে সিন্ধৱ-স্সৰ্ৱৰূপাঃ ।
অতশ্চ সৰ্ৱা ওষধযো ৰসশ্চ
যেনৈষ ভূতৈস্তিষ্ঠতে হ্যন্তৰাত্মা ॥ 9॥
পুৰুষ এৱেদং-ৱিঁশ্ৱ-ঙ্কৰ্ম তপো ব্ৰহ্ম পৰামৃতম্ ।
এতদ্যো ৱেদ নিহিত-ঙ্গুহাযাং
সো-ঽৱিদ্যাগ্ৰন্থিং-ৱিঁকিৰতীহ সোম্য ॥ 10॥
এতদ্যো ৱেদ নিহিত-ঙ্গুহাযাং
সো-ঽৱিদ্যাগ্ৰন্থিং-ৱিঁকিৰতীহ সোম্য ॥ 10॥
॥ ইতি মুণ্ডকোপনিষদি দ্ৱিতীযমুণ্ডকে প্ৰথমঃ খণ্ডঃ ॥