Lord Vishnu

নিত্য সন্ধ্যা ৱন্দনম্ (কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয)

(Nitya Sandhya Vandanam (Krishna Yajurvediya) in Assamese)

From Krishna Yajurveda

Nitya Sandhya Vandanam is a fundamental ritual practice prescribed by the Krishna Yajurveda for daily observance by practitioners. It centers on the worship of Lord Vishnu through structured prayers, water ablutions, and meditation. The practice is designed for self-purification, spiritual discipline, and the maintenance of cosmic order. By reciting these verses and performing the prescribed rituals, a devotee invokes divine protection and internal purity. Regular performance of Sandhya Vandanam is considered essential for spiritual growth, focus, and alignment with Vedic traditions, helping to cleanse the mind and soul for higher meditative states.

#of 282
শৰীৰ শুদ্ধি
অপৱিত্ৰঃ পৱিত্ৰো ৱা সৰ্ৱাৱস্থা-ঙ্গতো-ঽপিৱা ।
য-স্স্মৰে-ত্পুণ্ডৰীকাক্ষং স বাহ্যাভ্যন্তৰ শ্শুচিঃ ॥
পুণ্ডৰীকাক্ষ ! পুণ্ডৰীকাক্ষ ! পুণ্ডৰীকাক্ষায নমঃ ।
আচমনঃ
ওঁ আচম্য
ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা
ও-ন্নাৰাযণায স্ৱাহা
ও-ম্মাধৱায স্ৱাহা (ইতি ত্ৰিৰাচম্য)
ও-ঙ্গোৱিন্দায নমঃ (পাণী মাৰ্জযিত্ৱা)
ওঁ-ৱিঁষ্ণৱে নমঃ
ও-ম্মধুসূদনায নমঃ (ওষ্ঠৌ মাৰ্জযিত্ৱা)
ও-ন্ত্ৰিৱিক্ৰমায নমঃ
ওঁ-ৱাঁমনায নমঃ (শিৰসি জল-ম্প্ৰোক্ষ্য)
ওঁ শ্ৰীধৰায নমঃ
ওঁ হৃষীকেশায নমঃ (ৱামহস্তে জল-ম্প্ৰোক্ষ্য)
ও-ম্পদ্মনাভায নমঃ (পাদযোঃ জল-ম্প্ৰোক্ষ্য)
ও-ন্দামোদৰায নমঃ (শিৰসি জল-ম্প্ৰোক্ষ্য)
ওঁ সঙ্কৰ্ষণায নমঃ (অঙ্গুলিভিশ্চিবুক-ঞ্জল-ম্প্ৰোক্ষ্য)
ওঁ-ৱাঁসুদেৱায নমঃ
ও-ম্প্ৰদ্যুম্নায নমঃ (নাসিকাং স্পৃষ্ট্ৱা)
ওঁ অনিৰুদ্ধায নমঃ
ও-ম্পুৰুষোত্তমায নমঃ
ওঁ অধোক্ষজায নমঃ
ও-ন্নাৰসিংহায নমঃ (নেত্ৰে শ্ৰোত্ৰে চ স্পৃষ্ট্ৱা)
ওঁ অচ্যুতায নমঃ (নাভিং স্পৃষ্ট্ৱা)
ও-ঞ্জনাৰ্ধনায নমঃ (হৃদযং স্পৃষ্ট্ৱা)
ওঁ উপেন্দ্ৰায নমঃ (হস্তং শিৰসি নিক্ষিপ্য)
ওঁ হৰযে নমঃ
ওঁ শ্ৰীকৃষ্ণায নমঃ (অংসৌ স্পৃষ্ট্ৱা)
ওঁ শ্ৰীকৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ2
(এতান্যুচ্চাৰ্য উপ্যক্ত প্ৰকাৰ-ঙ্কৃতে অঙ্গানি শুদ্ধানি ভৱেযুঃ)
ভূতোচ্চাটন
উত্তিষ্ঠন্তু । ভূত পিশাচাঃ । যে তে ভূমিভাৰকাঃ ।
যে তেষামৱিৰোধেন । ব্ৰহ্মকৰ্ম সমাৰভে ।
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱঃ ।
দৈৱী গাযত্ৰী চন্দঃ প্ৰাণাযামে ৱিনিযোগঃ2
(প্ৰাণাযাম-ঙ্কৃত্ৱা কুম্ভকে ইম-ঙ্গাযত্ৰী মন্ত্ৰমুচ্ছৰেত্)
প্ৰাণাযামঃ
ও-ম্ভূঃ । ও-ম্ভুৱঃ । ওগ্ং সুৱঃ । ও-ম্মহঃ । ও-ঞ্জনঃ । ও-ন্তপঃ । ওগ্ং সত্যম্ ।
ও-ন্তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্যং ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ওমাপো জ্যোতী ৰসো-ঽমৃত-ম্ব্ৰহ্ম ভূ-ৰ্ভুৱ-স্সুৱৰোম্ ॥ (তৈ. অৰ. 10-27)
সঙ্কল্পঃ
মমোপাত্ত, সমস্ত দুৰিত ক্ষযদ্ৱাৰা,
শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ মুদ্দিস্য, শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্থম্,
শুভাভ্যাম্, শুভে, শোভনে, অভ্যুদয মুহূৰ্তে,
শ্ৰী মহাৱিষ্ণো ৰাজ্ঞযা, প্ৰৱৰ্ত মানস্য,
অদ্য ব্ৰহ্মণঃ, দ্ৱিতীয পৰাৰ্থে,
শ্ৱেতৱৰাহ কল্পে, ৱৈৱশ্ৱত মন্ৱন্তৰে,
কলিযুগে, প্ৰথম পাদে,
(ভাৰত দেশঃ - জম্বূ দ্ৱীপে, ভৰত ৱৰ্ষে, ভৰত খণ্ডে, মেৰোঃ দক্ষিণ/উত্তৰ দিগ্ভাগে;
অমেৰিকা - ক্ৰৌঞ্চ দ্ৱীপে, ৰমণক ৱৰ্ষে, ঐন্দ্ৰিক খণ্ডে, সপ্ত সমুদ্ৰান্তৰে, কপিলাৰণ্যে),
শোভন গৃহে, সমস্ত দেৱতা ব্ৰাহ্মণ, হৰিহৰ গুৰুচৰণ সন্নিথৌ,
অস্মিন্, ৱৰ্তমান, ৱ্যাৱহাৰিক, চান্দ্ৰমানেন,
... সংৱঁত্সৰে,... অযনে [উত্তৰাযণে,দক্ষিণাযনে],
... ঋতে [ৱসন্ত, গ্ৰীষ্ম, ৱৰ্ষ, শৰত্, হেমন্ত, শিশিৰ],
... মাসে [চৈত্ৰ, ৱৈশাখ, জ্যেষ্ঠ, আষাঢ,শ্ৰাৱণ, ভাদ্ৰপদ, আশ্ৱযুজ, কাৰ্তীক, মাৰ্গশীৰ্ষ,পুষ্য, মাঘ, ফাল্গুণ],
... পক্ষে [শুক্ল পক্ষে, কৃষ্ণ পক্ষে],
... তিথৌ,
... ৱাসৰে,[ইন্দু/সোম, ভৌম/মঙ্গল, সৌম্য/বুধ, বৃহস্পতি/গুৰু, ভৃগু/শুক্ৰ, স্থিৰ/মন্দ/শনি, ভানু/ৰৱি/আদি] ...
শুভ ৱাসৰে, শুভ নক্ষত্ৰে, শুভ যোগে, শুভ কৰণ,
এৱঙ্গুণ, ৱিশেষণ, ৱিশিষ্ঠাযাম্, শুভ তিথৌ, শ্ৰীমান্,
... গোত্ৰঃ, ... নামধেযঃ, ... গোত্ৰস্য,
... নামধেযোহ-ম্প্ৰাতঃ / মধ্যাহ্নিক / সাযং সন্ধ্যাং উপাসিষে ।
মাৰ্জনঃ
ওঁ আপোহিষ্ঠা মযোভুৱঃ ।
তা ন ঊৰ্জে দধাতন ।
মহেৰণায চক্ষসে ।
যো ৱঃ শিৱতমো ৰসঃ ।
তস্য ভাজযতে হ নঃ ।
উশতীৰিৱ মাতৰঃ ।
তস্মা অৰঙ্গ মাম ৱঃ ।
যস্য ক্ষযায জিন্ৱথ ।
আপো জনযথা চ নঃ । (তৈ. অৰ. 4-42)
(ইতি শিৰসি মাৰ্জযেত্)
(হস্তেন জল-ঙ্গৃহীত্ৱা)
প্ৰাতঃ কাল মন্ত্ৰাচমনঃ [মন্ত্ৰ জল প্ৰাশনম্]
সূৰ্যশ্চ, মামন্যুশ্চ, মন্যুপতযশ্চ, মন্যুকৃতেভ্যঃ ।
পাপেভ্যো ৰক্ষন্তাম্ । যদ্ৰাত্ৰ্যা পাপ মকাৰ্ষম্ । মনসা ৱাচা হস্তাভ্যাম্ ।
পদ্ভ্যা মুদৰেণ শিঞ্চা । ৰাত্ৰি স্তদৱলুম্পতু । যত্কিঞ্চ দুৰিত-ম্মযি ।
ইদমহ-ম্মা মমৃত যো নৌ । সূৰ্যে জ্যোতিষি জুহোমি স্ৱাহা ॥ (তৈ. অৰ. 10. 24)
মধ্যাহ্ন কাল মন্ত্ৰাচমনঃ
আপঃ পুনন্তু পৃথিৱী-ম্পৃথিৱী পূতা পুনাতু মাম্ ।
পুনন্তু ব্ৰহ্মণস্পতি ৰ্ব্ৰহ্মা পূতা পুনাতু মাম্ ।
যদুচ্ছিষ্ট মভোজ্যং যদ্ৱা দুশ্চৰিত-ম্মম ।
সৰ্ৱ-ম্পুনন্তু মা মাপো-ঽসতাঞ্চ প্ৰতিগ্ৰহগ্গ্ স্ৱাহা ॥ (তৈ. অৰ. পৰিশিষ্টঃ 10. 30)
সাযঙ্কাল মন্ত্ৰাচমনঃ
অগ্নি শ্চ মা মন্যু শ্চ মন্যুপতয শ্চ মন্যুকৃতেভ্যঃ ।
পাপেভ্যো ৰক্ষন্তাম্ । যদহ্না পাপ মকাৰ্ষম্ ।
মনসা ৱাচা হস্তাভ্যাম্ । পদ্ভ্যা মুদৰেণ শিঞ্চা ।
অহ স্তদৱলুম্পতু । য ত্কিঞ্চ দুৰিত-ম্মযি ।
ইদ মহ-ম্মা মমৃত যোনৌ । সত্যে জ্যোতিষি জুহোমি স্ৱাহা ॥ (তৈ. অৰ. 10. 24)
(ইতি মন্ত্ৰেণ জল-ম্পিবেত্)
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
দ্ৱিতীয মাৰ্জনঃ
দধি ক্ৰাৱ্ণ্ণো অকাৰিষম্ । জিষ্ণো ৰশ্ৱস্য ৱাজিনঃ ।
সুৰভিনো মুখাকৰত্প্ৰণ আযূগ্ংষি তাৰিষত্ ॥
(সূৰ্যপক্ষে লোকযাত্ৰা নিৰ্ৱাহক ইত্যৰ্থঃ)
ওঁ আপো হিষ্ঠা মযোভুৱঃ । তা ন ঊৰ্জে দধাতন ।
মহেৰণায চক্ষসে । যো ৱঃ শিৱতমো ৰসঃ ।
তস্য ভাজযতে হ নঃ । উশতীৰিৱ মাতৰঃ ।
তস্মা অৰঙ্গ মাম ৱঃ । যস্য ক্ষযায জিন্ৱথ ।
আপো জনযথা চ নঃ ॥ (তৈ. অৰ. 4. 42)
পুনঃ মাৰ্জনঃ
হিৰণ্যৱৰ্ণা শ্শুচযঃ পাৱকাঃ যা সুজাতঃ কশ্যপো যা স্ৱিন্দ্ৰঃ ।
অগ্নিং-যাঁ গৰ্ভন্দধিৰে ৱিৰূপা স্তান আপশ্শগ্গ্ স্যোনা ভৱন্তু ।
যা সাগ্ং ৰাজা ৱৰুণো যাতি মধ্যে সত্যানৃতে অৱপশ্য-ঞ্জনানাম্ ।
মধু শ্চুতশ্শুচযো যাঃ পাৱকা স্তান আপশ্শগ্গ্ স্যোনা ভৱন্তু ।
যাসা-ন্দেৱা দিৱি কৃণ্ৱন্তি ভক্ষং-যাঁ অন্তৰিক্ষে বহুথা ভৱন্তি ।
যাঃ পৃথিৱী-ম্পযসোন্দন্তি শ্শুক্ৰাস্তান আপশগ্গ্ স্যোনা ভৱন্তু ।
যা-শ্শিৱেন মা চক্ষুষা পশ্যতাপশ্শিৱযা তনু ৱোপস্পৃশত ত্ৱচ ম্মে ।
সৰ্ৱাগ্ং অগ্নীগ্ং ৰপ্সুষদো হুৱে ৱো মযি ৱৰ্চো বল মোজো নিধত্ত ॥ (তৈ. সং. 5. 6. 1)
(মাৰ্জন-ঙ্কুৰ্যাত্)
অঘমৰ্ষণ মন্ত্ৰঃ পাপৱিমোচনং
(হস্তেন জলমাদায নিশ্শ্ৱস্য ৱামতো নিক্ষিতপেত্)
দ্ৰুপদা দিৱ মুঞ্চতু । দ্ৰুপদা দিৱে ন্মুমুচানঃ ।
স্ৱিন্ন স্স্নাত্ৱী মলা দিৱঃ ।
পূত-ম্পৱিত্ৰেণে ৱাজ্যং আপ শ্শুন্দন্তু মৈনসঃ ॥ (তৈ. ব্ৰা. 266)
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
প্ৰাণাযামম্য
লঘুসঙ্কল্পঃ
পূৰ্ৱোক্ত এৱঙ্গুণ ৱিশেষণ ৱিশিষ্ঠাযাং
শুভতিথৌ মমোপাত্ত দুৰিত ক্ষযদ্ৱাৰা শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ মুদ্দিশ্য শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্থ-ম্প্ৰাতস্সন্ধ্যাঙ্গ যথা কালোচিত অৰ্ঘ্যপ্ৰদান-ঙ্কৰিষ্যে ॥
প্ৰাতঃ কালাৰ্ঘ্য মন্ত্ৰং
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱঃ ॥ তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্য-ম্ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি । ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥ 3 ॥
মাধ্যাহ্নাৰ্ঘ্য মন্ত্ৰং
ওঁ হগ্ং সশ্শুচিষ দ্ৱসুৰন্তৰিক্ষস দ্দোতা ৱেদিষদতিথি ৰ্দুৰোণসত্ ।
নৃষ দ্ৱৰস দৃতস দ্ৱ্যোম সদব্জা গোজা ঋতজা অদ্ৰিজা ঋতম্-বৃহত্ ॥ (তৈ. অৰ. 10. 4)
সায-ঙ্কালাৰ্ঘ্য মন্ত্ৰং
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱঃ ॥
তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্য-ম্ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ও-ম্ভূঃ । ও-ম্ভুৱঃ । ওগ্ং সুৱঃ । ও-ম্মহঃ । ও-ঞ্জনঃ । ও-ন্তপঃ । ওগ্ং সত্যম্ ।
ও-ন্তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্যং ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ওমাপো জ্যোতী ৰসো-ঽমৃত-ম্ব্ৰহ্ম ভূ-ৰ্ভুৱ-স্সুৱৰোম্ ॥
(ইত্যঞ্জলিত্ৰযং-ৱিঁসৃজেত্)
কালাতিক্ৰমণ প্ৰাযশ্চিত্তং
আচম্য...
পূৰ্ৱোক্ত এৱঙ্গুণ ৱিশেষণ ৱিশিষ্ঠাযাং শুভতিথৌ মমোপাত্ত দুৰিত ক্ষযদ্ৱাৰা শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ মুদ্দিশ্য শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্থ-ঙ্কালাতিক্ৰম দোষপৰিহাৰাৰ্থ-ঞ্চতুৰ্থ অৰ্ঘ্যপ্ৰদান-ঙ্কৰিষ্যে ॥
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱঃ ॥
তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্য-ম্ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ও-ম্ভূঃ । ও-ম্ভুৱঃ । ওগ্ং সুৱঃ । ও-ম্মহঃ । ও-ঞ্জনঃ । ও-ন্তপঃ । ওগ্ং সত্যম্ ।
ও-ন্তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্যং ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ওমাপো জ্যোতী ৰসো-ঽমৃত-ম্ব্ৰহ্ম ভূ-ৰ্ভুৱ-স্সুৱৰোম্ ॥
(ইতি জলং-ৱিঁসৃজেত্)
সজল প্ৰদক্ষিণং
ওঁ উদ্যন্তমস্তং-যঁন্ত-মাদিত্য-মভিথ্যায-ন্কুৰ্ৱন্ব্ৰাহ্মণো ৱিদ্ৱান্-থ্সকলম্ভদ্ৰমশ্নুতে
অসাৱাদিত্যো ব্ৰহ্মেতি ॥
ব্ৰহ্মৈৱ সন্-ব্ৰহ্মাপ্যেতি য এৱং-ৱেঁদ ॥ অসাৱাদিত্যো ব্ৰহ্ম ॥ (তৈ. অৰ. 2. 2)
(এৱং অৰ্ঘ্যত্ৰয-ন্দদ্যা-ত্কালাতিক্ৰমণে পূৰ্ৱৱত্)
(পশ্চাত্ হস্তেন জলমাদায প্ৰদক্ষিণ-ঙ্কুৰ্যাত্)
(দ্ৱিৰাচম্য প্ৰাণাযাম ত্ৰয-ঙ্কৃত্ৱা)
সন্ধ্যাঙ্গ তৰ্পণং
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
প্ৰাতঃকাল তৰ্পণং
মম উপাত্ত সমস্ত দুৰিতক্ষযদ্ৱাৰ শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্ধ-ম্প্ৰাত-স্সন্দ্যান্গ তৰ্পণ-ঙ্কৰিষ্যে
সন্ধ্যা-ন্তৰ্পযামি, গাযত্ৰী-ন্তৰ্পযামি, ব্ৰাহ্মী-ন্তৰ্পযামি, নিমৃজী-ন্তৰ্পযামি ॥
মধ্যাহ্ন তৰ্পণং
সন্ধ্যা-ন্তৰ্পযামি, সাৱিত্ৰী-ন্তৰ্পযামি, ৰৌদ্ৰী-ন্তৰ্পযামি, নিমৃজী-ন্তৰ্পযামি ॥
সাযঙ্কাল তৰ্পণং
সন্ধ্যা-ন্তৰ্পযামি, সৰস্ৱতী-ন্তৰ্পযামি, ৱৈষ্ণৱী-ন্তৰ্পযামি, নিমৃজী-ন্তৰ্পযামি ॥
(পুনৰাচমন-ঙ্কুৰ্যাত্)
গাযত্ৰী অৱাহন
ওমিত্যেকাক্ষৰ-ম্ব্ৰহ্ম । অগ্নিৰ্দেৱতা ব্ৰহ্ম ইত্যাৰ্ষম্ ।
গাযত্ৰ-ঞ্ছন্দ-ম্পৰমাত্মং সৰূপম্ । সাযুজ্যং-ৱিঁনিযোগম্ ॥ (তৈ. অৰ. 10. 33)
আযাতু ৱৰদা দেৱী অক্ষৰ-ম্ব্ৰহ্মসম্মিতম্ ।
গাযত্ৰী-ঞ্ছন্দসা-ম্মাতেদ-ম্ব্ৰহ্ম জুষস্ৱ মে ।
যদহ্না-ত্কুৰুতে পাপ-ন্তদহ্না-ত্প্ৰতিমুচ্যতে ।
যদ্ৰাত্ৰিযা-ত্কুৰুতে পাপ-ন্তদ্ৰাত্ৰিযা-ত্প্ৰতিমুচ্যতে ।
সৰ্ৱ ৱৰ্ণে মহাদেৱি সন্ধ্যাৱিদ্যে সৰস্ৱতি ॥
ওজো-ঽসি সহো-ঽসি বলমসি ভ্ৰাজো-ঽসি দেৱানা-ন্ধামনামাসি ৱিশ্ৱমসি ৱিশ্ৱাযু-স্সৰ্ৱমসি সৰ্ৱাযু-ৰভিভূৰোম্ ।
গাযত্ৰী-মাৱাহযামি সাৱিত্ৰী-মাৱাহযামি সৰস্ৱতী-মাৱাহযামি ছন্দৰ্ষী-নাৱাহযামি শ্ৰিয-মাৱাহযামি
গাযত্ৰিযা গাযত্ৰী চ্ছন্দো ৱিশ্ৱামিত্ৰঋষি স্সৱিতা দেৱতা-ঽগ্নিৰ্মুখং
ব্ৰহ্মা শিৰো ৱিষ্ণুৰ্হৃদযগ্ং ৰুদ্ৰ-শ্শিখা পৃথিৱী যোনিঃ
প্ৰাণাপান ৱ্যানোদান সমানা সপ্ৰাণা শ্ৱেতৱৰ্ণা সাঙ্খ্যাযন সগোত্ৰা গাযত্ৰী চতুৰ্ৱিগ্ং শত্যক্ষৰা
ত্ৰিপদা ষট্কুক্ষিঃ পঞ্চ-শীৰ্ষোপনযনে ৱিনিযোগঃ ।
ও-ম্ভূঃ । ও-ম্ভুৱঃ । ওগ্ং সুৱঃ । ও-ম্মহঃ । ও-ঞ্জনঃ । ও-ন্তপঃ । ওগ্ং সত্যম্ ।
ও-ন্তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্যং ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি ।
ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
ওমাপো জ্যোতী ৰসো-ঽমৃত-ম্ব্ৰহ্ম ভূ-ৰ্ভুৱ-স্সুৱৰোম্ ॥ (মহানাৰাযণ উপনিষত্)
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
গাযত্ৰী জপসঙ্কল্পঃ
পূৰ্ৱোক্ত এৱঙ্গুণ ৱিশেষণ ৱিশিষ্ঠাযাং
শুভতিথৌ মমোপাত্ত দুৰিত ক্ষযদ্ৱাৰা
শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ মুদ্দিস্য শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্থং
সন্ধ্যাঙ্গ যথাশক্তি গাযত্ৰী মহামন্ত্ৰ জপ-ঙ্কৰিষ্যে ॥
কৰন্যাসঃ
ও-ন্তথ্সৱিতুঃ ব্ৰহ্মাত্মনে অঙ্গুষ্টাভ্যা-ন্নমঃ ।
ৱৰেণ্যং ৱিষ্ণৱাত্মনে তৰ্জনীভ্যা-ন্নমঃ ।
ভৰ্গো দেৱস্য ৰুদ্ৰাত্মনে মধ্যমাভ্যা-ন্নমঃ ।
ধীমহি সত্যাত্মনে অনামিকাভ্যা-ন্নমঃ ।
ধিযো যো নঃ জ্ঞানাত্মনে কনিষ্টিকাভ্যা-ন্নমঃ ।
প্ৰচোদযা-থ্সৰ্ৱাত্মনে কৰতল কৰপৃষ্টাভ্যা-ন্নমঃ ।
অঙ্গন্যাসঃ
ও-ন্তথ্সৱিতুঃ ব্ৰহ্মাত্মনে হৃদযায নমঃ ।
ৱৰেণ্যং ৱিষ্ণৱাত্মনে শিৰসে স্ৱাহা ।
ভৰ্গো দেৱস্য ৰুদ্ৰাত্মনে শিখাযৈ ৱষট্ ।
ধীমহি সত্যাত্মনে কৱচায হুম্ ।
ধিযো যো নঃ জ্ঞানাত্মনে নেত্ৰত্ৰযায ৱৌষট্ ।
প্ৰচোদযা-থ্সৰ্ৱাত্মনে অস্ত্ৰাযফট্ ।
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱৰোমিতি দিগ্ভন্ধঃ ।
ধ্যানম্
মুক্তাৱিদ্ৰুম হেমনীল ধৱলচ্চাযৈ-ৰ্মুখৈ-স্ত্ৰীক্ষণৈঃ ।
যুক্তামিন্দুনি বদ্ধ-ৰত্ন-মকুটা-ন্তত্ৱাৰ্থ ৱৰ্ণাত্মিকাম্ ।
গাযত্ৰীং-ৱঁৰদাভযাঙ্কুশ কশাশ্শুভ্ৰঙ্কপালঙ্গদাম্ ।
শঙ্খঞ্চক্ৰ মধাৰৱিন্দ যুগলং হস্তৈৰ্ৱহন্তী-ম্ভজে ॥
চতুৰ্ৱিংশতি মুদ্ৰা প্ৰদৰ্শনং
সুমুখং সম্পুটিঞ্চৈৱ ৱিততং-ৱিঁস্তৃত-ন্তথা ।
দ্ৱিমুখ-ন্ত্ৰিমুখঞ্চৈৱ চতুঃ পঞ্চ মুখ-ন্তথা ।
ষণ্মুখো-ঽথো মুখ-ঞ্চৈৱ ৱ্যাপকাঞ্জলিক-ন্তথা ।
শকটং-যঁমপাশ-ঞ্চ গ্ৰথিতং সম্মুখোন্মুখম্ ।
প্ৰলম্ব-ম্মুষ্টিক-ঞ্চৈৱ মত্স্যঃ কূৰ্মো ৱৰাহকম্ ।
সিংহাক্ৰান্ত-ম্মহাক্ৰান্ত-ম্মুদ্গৰ-ম্পল্লৱ-ন্তথা ।
চতুৰ্ৱিংশতি মুদ্ৰা ৱৈ গাযত্ৰ্যাং সুপ্ৰতিষ্ঠিতাঃ ।
[ইতিমুদ্ৰা ন জানাতি গাযত্ৰী নিষ্ফলা ভৱেত্] ॥
যো দেৱ স্সৱিতা-ঽস্মাক-ন্ধিযো ধৰ্মাদিগোচৰাঃ ।
প্ৰেৰযেত্তস্য যদ্ভৰ্গস্ত দ্ৱৰেণ্য মুপাস্মহে ॥
গাযত্ৰী মন্ত্ৰং
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱঃ ॥ তথ্সৱিতুৰ্ৱৰেণ্যং ভৰ্গো দেৱস্য ধীমহি । ধিযো যো নঃ প্ৰচোদযাত্ ॥
তত্সত্ ব্ৰহ্মাৰ্পণমস্তু
জপাৱসনম্
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
মম উপাত্ত সমস্ত দুৰিতক্ষযদ্ৱাৰ শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰ প্ৰীত্যৰ্থ-ম্প্ৰাতস্সন্দ্যাঙ্গ গাযত্ৰী মহামন্ত্ৰ জপাৱসন-ঙ্কৰিষ্যে ।
কৰন্যাসঃ
ও-ন্তথ্সৱিতুঃ ব্ৰহ্মাত্মনে অঙ্গুষ্টাভ্যা-ন্নমঃ ।
ৱৰেণ্যং ৱিষ্ণৱাত্মনে তৰ্জনীভ্যা-ন্নমঃ ।
ভৰ্গো দেৱস্য ৰুদ্ৰাত্মনে মধ্যমাভ্যা-ন্নমঃ ।
ধীমহি সত্যাত্মনে অনামিকাভ্যা-ন্নমঃ ।
ধিযো যো নঃ জ্ঞানাত্মনে কনিষ্টিকাভ্যা-ন্নমঃ ।
প্ৰচোদযা-থ্সৰ্ৱাত্মনে কৰতল কৰপৃষ্টাভ্যা-ন্নমঃ ।
অঙ্গন্যাসঃ
ও-ন্তথ্সৱিতুঃ ব্ৰহ্মাত্মনে হৃদযায নমঃ ।
ৱৰেণ্যং ৱিষ্ণৱাত্মনে শিৰসে স্ৱাহা ।
ভৰ্গো দেৱস্য ৰুদ্ৰাত্মনে শিখাযৈ ৱষট্ ।
ধীমহি সত্যাত্মনে কৱচায হুম্ ।
ধিযো যো নঃ জ্ঞানাত্মনে নেত্ৰত্ৰযায ৱৌষট্ ।
প্ৰচোদযা-থ্সৰ্ৱাত্মনে অস্ত্ৰাযফট্ ।
ও-ম্ভূৰ্ভুৱস্সুৱৰোমিতি দিগ্ৱিমোকঃ ।
ধ্যানম্
মুক্তাৱিদ্ৰুম হেমনীল ধৱলচ্চাযৈ-ৰ্মুখৈ-স্ত্ৰীক্ষণৈঃ ।
যুক্তামিন্দুনি বদ্ধ-ৰত্ন-মকুটা-ন্তত্ৱাৰ্থ ৱৰ্ণাত্মিকাম্ ।
গাযত্ৰীং-ৱঁৰদাভযাঙ্কুশ কশাশ্শুভ্ৰঙ্কপালঙ্গদাম্ ।
শঙ্খঞ্চক্ৰ মধাৰৱিন্দ যুগলং হস্তৈৰ্ৱহন্তী-ম্ভজে ॥
[অষ্টমুদ্ৰা প্ৰদৰ্শনং]
সুৰভিৰ্জ্ঞান চক্ৰে চ যোনিঃ কূৰ্মো-ঽথ পঙ্কজম্ । [সুৰভিৰ্জ্ঞান নেত্ৰ-ঞ্চ]
লিঙ্গ-ন্নিৰ্যাণ মুদ্ৰা চেত্যষ্ট মুদ্ৰাঃ প্ৰকীৰ্তিতাঃ ॥
যো দেৱ স্সৱিতা-ঽস্মাক-ন্ধিযো ধৰ্মাদিগোচৰাঃ ।
প্ৰেৰযেত্তস্য যদ্ভৰ্গস্ত দ্ৱৰেণ্য মুপাস্মহে ॥
গুৰুৰ্ব্ৰহ্ম গুৰুৰ্ৱিষ্ণুঃ গুৰুৰ্দেৱো মহেশ্ৱৰঃ ।
গুৰুস্সাক্ষ-ত্পৰব্ৰহ্ম তস্মৈ শ্ৰী গুৰৱে নমঃ ॥
ও-ন্তত্সদ্ব্ৰহ্মাৰ্পণমস্তু ।
আচম্য (ও-ঙ্কেশৱায স্ৱাহা, ... শ্ৰী কৃষ্ণ পৰব্ৰহ্মণে নমো নমঃ)
দ্ৱিঃ পৰিমুজ্য ।
সকৃদুপ স্পৃশ্য ।
যত্সৱ্য-ম্পাণিম্ ।
পাদম্ ।
প্ৰোক্ষতি শিৰঃ ।
চক্ষুষী ।
নাসিকে ।
শ্ৰোত্ৰে ।
হৃদযমালভ্য ।
প্ৰাতঃকাল সূৰ্যোপস্থানং
ও-ম্মিত্ৰস্য চৰ্ষণী ধৃত শ্ৰৱো দেৱস্য সান সিম্ ।
সত্য-ঞ্চিত্ৰশ্ৰ ৱস্তমম্ ।
মিত্ৰো জনান্ যাতযতি প্ৰজান-ন্মিত্ৰো দাধাৰ পৃথিৱী মুতদ্যাম্ ।
মিত্ৰঃ কৃষ্টী ৰনিমিষা-ঽভি চষ্টে সত্যায হৱ্য-ঙ্ঘৃতৱদ্ৱিধেম ।
প্ৰসমিত্ত্ৰ মৰ্ত্যো অস্তু প্ৰযস্ৱা ন্যস্ত আদিত্য শিক্ষতি ৱ্ৰতেন ।
ন হন্যতে ন জীযতে ত্ৱোতোনৈন মগ্ংহো অশ্নো ত্যন্তিতো ন দূৰাত্ ॥ (তৈ. সং. 3.4.11)
মধ্যাহ্ন সূৰ্যোপস্থানং
ওঁ আ সত্যেন ৰজসা ৱৰ্তমানো নিৱেশয ন্নমৃত-ম্মৰ্ত্যঞ্চ ।
হিৰণ্যযেন সৱিতা ৰথেনা-ঽদেৱো যাতি ভুৱনা নিপশ্যন্ ॥
উদ্ৱয ন্তমস স্পৰি পশ্যন্তো জ্যোতি ৰুত্তৰম্ ।
দেৱন্দেৱত্ৰা সূৰ্য মগন্ম জ্যোতি ৰুত্তমং ॥
উদুত্যং জাতৱেদস-ন্দেৱং-ৱঁহন্তি কেতৱঃ ।
দৃশে ৱিশ্ৱা য সূৰ্যম্ ॥
চিত্ৰ-ন্দেৱানা মুদগা দনীক-ঞ্চক্ষু-ৰ্মিত্ৰস্য ৱৰুণ স্যাগ্নেঃ ।
অপ্ৰা দ্যাৱা পৃথিৱী অন্তৰিক্ষগ্ং সূৰ্য আত্মা জগত স্তস্থুষশ্চ ॥
তচ্চক্ষু-ৰ্দেৱহিত-ম্পুৰস্তাচ্চুক্ৰ মুচ্চৰত্ ।
পশ্যেম শৰদশ্শত-ঞ্জীৱেম শৰদশ্শতং
নন্দাম শৰদশ্শত-ম্মোদাম শৰদশ্শতং
ভৱাম শৰদশ্শতগ্ং শৃণৱাম শৰদশ্শতং
পব্ৰৱাম শৰদশ্শতমজীতাস্যাম শৰদশ্শত-ঞ্জোক্চ সূৰ্য-ন্দৃষে ॥
য উদগান্মহতো-ঽৰ্ণৱা দ্ৱিভ্ৰাজমান স্সৰিৰস্য মধ্যাথ্সমা
ৱৃষভো লোহিতাক্ষসূৰ্যো ৱিপশ্চিন্মনসা পুনাতু ॥
সাযঙ্কাল সূৰ্যোপস্থানং
ওঁ ইমম্মে ৱৰুণ শৃধী হৱ মদ্যা চ মৃডয । ত্ৱা মৱস্যু ৰাচকে ॥
তত্ৱা যামি ব্ৰহ্মণা ৱন্দমান স্ত দাশাস্তে যজমানো হৱিৰ্ভিঃ ।
অহেডমানো ৱৰুণেহ বোধ্যুৰুশগ্ং সমান আযুঃ প্ৰমোষীঃ ॥
যচ্চিদ্ধিতে ৱিশোযথা প্ৰদেৱ ৱৰুণৱ্ৰতম্ । মিনীমসিদ্য ৱিদ্যৱি ।
যত্কিঞ্চেদং-ৱঁৰুণদৈৱ্যে জনে-ঽভিদ্ৰোহ-ম্মনুষ্যাশ্চৰামসি ।
অচিত্তী যত্তৱ ধৰ্মাযুযোপি-মমান-স্তস্মা দেনসো দেৱৰীৰিষঃ ।
কিতৱাসো যদ্ৰিৰিপুৰ্নদীৱি যদ্ৱাঘা সত্যমুতযন্ন ৱিদ্ম ।
সৰ্ৱাতাৱিষ্য শিধিৰেৱদেৱা-ঽথাতেস্যাম ৱৰুণ প্ৰিযাসঃ ॥ (তৈ. সং. 1.1.1)
দিগ্দেৱতা নমস্কাৰঃ
(এতৈৰ্নমস্কাৰ-ঙ্কুৰ্যাত্)
ও-ন্নমঃ প্ৰাচ্যৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নমো দক্ষিণাযৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নমঃ প্ৰতীচ্যৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নম উদীচ্যৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নম ঊৰ্ধ্ৱাযৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নমো-ঽধৰাযৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
ও-ন্নমো-ঽৱান্তৰাযৈ দিশে যাশ্চ দেৱতা এতস্যা-ম্প্ৰতিৱসন্ত্যে তাভ্যশ্চ নমঃ ।
মুনি নমস্কাৰঃ
নমো গঙ্গা যমুনযো-ৰ্মধ্যে যে ৱসন্তি তে মে প্ৰসন্নাত্মান শ্চিৰঞ্জীৱিতং
ৱৰ্ধযন্তি নমো গঙ্গা যমুনযো-ৰ্মুনিভ্যশ্চ নমো নমো গঙ্গা যমুনযো-ৰ্মুনিভ্যশ্চ নমঃ ॥
সন্ধ্যাদেৱতা নমস্কাৰঃ
সন্ধ্যাযৈ নমঃ । সাৱিত্ৰ্যৈ নমঃ । গাযত্ৰ্যৈ নমঃ ।
সৰস্ৱত্যৈ নমঃ । সৰ্ৱাভ্যো দেৱতাভ্যো নমঃ ।
দেৱেভ্যো নমঃ । ঋষিভ্যো নমঃ । মুনিভ্যো নমঃ ।
গুৰুভ্যো নমঃ । পিতৃভ্যো নমঃ । কামো-ঽকাৰ্ষী ৰ্নমো নমঃ ।
মন্যু ৰকাৰ্ষী ৰ্নমো নমঃ । পৃথিৱ্যাপস্তেজো ৱাযুৰাকাশাত্ নমঃ ॥ (তৈ. অৰ. 2.18.52)
ও-ন্নমো ভগৱতে ৱাসুদেৱায । যাগ্ং সদা সৰ্ৱভূতানি চৰাণি স্থাৱৰাণি চ ।
সায-ম্প্ৰাত ৰ্নমস্যন্তি সা মা সন্ধ্যা-ঽভিৰক্ষতু ॥
শিৱায ৱিষ্ণুৰূপায শিৱৰূপায ৱিষ্ণৱে ।
শিৱস্য হৃদযং-ৱিঁষ্ণুৰ্ৱিষ্ণোশ্চ হৃদযং শিৱঃ ॥
যথা শিৱমযো ৱিষ্ণুৰেৱং-ৱিঁষ্ণুময-শ্শিৱঃ ।
যথা-ঽন্তৰ-ন্ন পশ্যামি তথা মে স্ৱস্তিৰাযুষি ॥
নমো ব্ৰহ্মণ্য দেৱায গো ব্ৰাহ্মণ হিতায চ ।
জগদ্ধিতায কৃষ্ণায গোৱিন্দায নমো নমঃ ॥
গাযত্ৰী উদ্ৱাসন (প্ৰস্থানং)
উত্তমে শিখৰে জাতে ভূম্যা-ম্পৰ্ৱতমূৰ্থনি ।
ব্ৰাহ্মণেভ্যো-ঽভ্যনুজ্ঞাতা গচ্চদেৱি যথাসুখম্ ।
স্তুতো মযা ৱৰদা ৱেদমাতা প্ৰচোদযন্তী পৱনে দ্ৱিজাতা ।
আযুঃ পৃথিৱ্যা-ন্দ্ৰৱিণ-ম্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ম্মহ্য-ন্দত্ৱা প্ৰজাতু-ম্ব্ৰহ্মলোকম্ ॥ (মহানাৰাযণ উপনিষত্)
ভগৱন্নমস্কাৰঃ
নমো-ঽস্ত্ৱনন্তায সহস্ৰমূৰ্তযে সহস্ৰ পাদাক্ষি শিৰোৰু বাহৱে ।
সহস্ৰ নাম্নে পুৰুষায শাশ্ৱতে সহস্ৰকোটী যুগ ধাৰিণে নমঃ ॥
ভূম্যাকাশাভি ৱন্দনং
ইদ-ন্দ্যাৱা পৃথিৱী সত্যমস্তু । পিত-ৰ্মাতৰ্যদি হোপ বৃৱেৱাম্ ।
ভূত-ন্দেৱানা মৱমে অৱোভিঃ । ৱিদ্যা মেষং-ৱৃঁজিন-ঞ্জীৰদানুম্ ॥
আকাশাত্পতিত-ন্তোযং-যঁথা গচ্ছতি সাগৰম্ ।
সৰ্ৱদেৱ নমস্কাৰঃ কেশৱ-ম্প্ৰতিগচ্ছতি ॥
শ্ৰী কেশৱ-ম্প্ৰতিগচ্ছত্যোন্নম ইতি ।
সৰ্ৱৱেদেষু যত্পুণ্যম্ । সৰ্ৱতীৰ্থেষু যত্ফলম্ ।
তত্ফল-ম্পুৰুষ আপ্নোতি স্তুত্ৱাদেৱ-ঞ্জনাৰ্ধনম্ ॥
স্তুত্ৱাদেৱ-ঞ্জনাৰ্ধন ও-ন্নম ইতি ॥
ৱাসনা-দ্ৱাসুদেৱস্য ৱাসিত-ন্তে জগত্ৰযম্ ।
সৰ্ৱভূত নিৱাসো-ঽসি শ্ৰীৱাসুদেৱ নমো-ঽস্তুতে ॥
শ্ৰী ৱাসুদেৱ নমো-ঽস্তুতে ও-ন্নম ইতি ।
অভিৱাদঃ (প্ৰৱৰ)
চতুস্সাগৰ পৰ্যন্ত-ঙ্গো ব্ৰাহ্মণেভ্য-শ্শুভ-ম্ভৱতু ।
... প্ৰৱৰান্ৱিত ... গোত্ৰঃ ... সূত্ৰঃ ... শাখাধ্যাযী ... অহ-ম্ভো অভিৱাদযে ॥
আচম্য
ঈশ্ৱৰাৰ্পণং
কাযেন ৱাচা মনসেন্দ্ৰিযৈৰ্ৱা বুদ্ধ্যা-ঽঽত্মনা ৱা প্ৰকৃতে স্স্ৱভাৱাত্ ।
কৰোমি যদ্যত্সকল-ম্পৰস্মৈ শ্ৰীমন্নাৰাযণাযেতি সমৰ্পযামি ॥
হৰিঃ ও-ন্তত্সত্ ।
তত্সৰ্ৱং শ্ৰী পৰমেশ্ৱৰাৰ্পণমস্তু ।

Also Chanted For

Daily Practice

Explore More