నమామీశమీశాననిర్వాణరూపం విభుం వ్యాపకం బ్రహ్మవేదస్వరూపమ్ ।
నిజం నిర్గుణం నిర్వికల్పం నిరీహం చిదాకాశమాకాశవాసం భజేఽహమ్ ॥ ౧॥
నిజం నిర్గుణం నిర్వికల్పం నిరీహం చిదాకాశమాకాశవాసం భజేఽహమ్ ॥ ౧॥
- నమామి (namāmi)I bow
- ఈశమ్ (īśam)Lord
- ఈశాన (īśāna)master of all
- నిర్వాణరూపం (nirvāṇarūpaṃ)moksha personified (nirvāṇa:moksha | rūpaṃ:form)
- విభుం (vibhuṃ)all-pervading
- వ్యాపకం (vyāpakaṃ)pervading
- బ్రహ్మవేదస్వరూపమ్ (brahmavedasvarūpam)Veda incarnate (brahma:Brahman | veda:Veda | svarūpam:incarnate)
- నిజం (nijaṃ)own
- నిర్గుణం (nirguṇaṃ)without qualities
- నిర్వికల్పం (nirvikalpaṃ)without alternatives
- నిర్మీహం (nirīhaṃ)without desire
- చిదాకాశమ్ (cidākāśam)consciousness space (cit:consciousness | ākāśam:space)
- ఆకాశవాసం (ākāśavāsaṃ)sky-dwelling (ākāśa:sky | vāsaṃ:dwelling)
- భజే (bhaje)I worship
- అహమ్ (aham)I
నిరాకారమోంకారమూలం తురీయం గిరాజ్ఞానగోతీతమీశం గిరీశమ్ ।
కరాలం మహాకాలకాలం కృపాలం గుణాగారసంసారపారం నతోఽహమ్ ॥ ౨॥
కరాలం మహాకాలకాలం కృపాలం గుణాగారసంసారపారం నతోఽహమ్ ॥ ౨॥
- నిరాకారమ్ (nirākāram)formless
- ఓఙ్కరమూలం (oṅkaramūlaṃ)Aumkar's origin (oṅkara:Aumkar | mūlaṃ:origin)
- తురీయం (turīyaṃ)beyond the three gunas
- గిరాజ్ఞానగోతీతమ్ (girājñānagotītam)beyond speech, knowledge (gira:speech | jñāna:knowledge | gatam:beyond)
- ఈశం (īśaṃ)Lord
- గిరీశమ్ (girīśam)Lord of Kailash
- కరాలం (karālaṃ)awe-inspiring
- మహాకాలకాలం (mahākālakālaṃ)Lord of Time (mahākāla:Great Time | kālaṃ:time)
- కృపాలం (kṛpālaṃ)giver of grace
- గుణాగారసంసారపారం (guṇāgārasaṃsārapāraṃ)beyond this world (guṇa:qualities | āgara:repository | saṃsāra:world | pāraṃ:beyond)
- నతః (nataḥ)obeisance
- అహమ్ (aham)I
తుషారాద్రిసంకాశగౌరం గభీరం మనోభూతకోటిప్రభాశ్రీశరీరమ్ ।
స్ఫురన్మౌలికల్లోలినీచారుగఙ్గా లసద్భాలబాలేన్దు కణ్ఠే భుజఙ్గా ॥ ౩॥
స్ఫురన్మౌలికల్లోలినీచారుగఙ్గా లసద్భాలబాలేన్దు కణ్ఠే భుజఙ్గా ॥ ౩॥
- తుషారాద్రిసంకాశగౌరం (tuṣārādrisaṅkāśagauraṃ)fair-skinned like Himanchal (tuṣāra:snow | adri:mountain | saṅkāśa:like | gauraṃ:fair-skinned)
- గభిరం (gabhiraṃ)serene, unmoved
- మనోభూతకోటిప్రభాశ్రీ (manobhūtakoṭiprabhāśrī)beauty greater than a million Kamadevas (manobhūta:Kamadeva | koṭi:million | prabhā:glow | śrī:beauty)
- శరీరమ్ (śarīram)body
- స్ఫురన్మౌలికల్లోలినీ (sphuranmaulikallolinī)upon whose head resides (sphuran:glowing | mauli:head | kallolinī:residing)
- చారుగఙ్గా (cārugaṅgā)sacred Goddess Ganga (cāru:beautiful | gaṅgā:Ganga)
- లసద్భాలబాలేన్దు (lasadbhālabālendu)crescent moon on forehead (lasat:shining | bhāla:forehead | bāla:young | indu:moon)
- కణ్ఠే (kaṇṭhe)on the neck
- భుజఙ్గా (bhujaṅgā)snake
చలత్కుణ్డలం భ్రూసునేత్రం విశాలం ప్రసన్నాననం నీలకణ్ఠం దయాలమ్ ।
మృగాధీశచర్మామ్బరం ముణ్డమాలం ప్రియం శఙ్కరం సర్వనాథం భజామి ॥ ౪॥
మృగాధీశచర్మామ్బరం ముణ్డమాలం ప్రియం శఙ్కరం సర్వనాథం భజామి ॥ ౪॥
- చలత్కుణ్డలం (calatkuṇḍalam)with moving earrings (calat:moving | kuṇḍalam:earrings)
- భ్రూసునేత్రం (bhrūsunetraṃ)beautiful eyes and eyebrows (bhrū:eyebrows | su:beautiful | netraṃ:eyes)
- విశాలం (viśālam)vast
- ప్రసన్నాననం (prasannānanaṃ)cheerful face (prasanna:cheerful | ānanaṃ:face)
- నీలకణ్ఠం (nīlakaṇṭham)blue-necked (nīla:blue | kaṇṭham:neck)
- దయాలమ్ (dayālam)kind
- మృగాధీశచర్మామ్బరం (mṛgādhīśacarmāmbaraṃ)wrapped in animal skin (mṛga:animal | adhīśa:lord | carma:skin | ambaraṃ:clothing)
- ముణ్డమాలం (muṇḍamālaṃ)garland of skulls (muṇḍa:skull | mālaṃ:garland)
- ప్రియం (priyaṃ)dearest
- శఙ్కరం (śaṅkaraṃ)Shankara
- సర్వనాథం (sarvanāthaṃ)Lord of all (sarva:all | nāthaṃ:lord)
- భజామి (bhajāmi)I chant
ప్రచణ్డం ప్రకృష్టం ప్రగల్భం పరేశమఖణ్డమజం భానుకోటిప్రకాశమ్ ।
త్రయఃశూలనిర్మూలనం శూలపాణిం భజేఽహం భవానీపతిం భావగమ్యమ్ ॥ ౫॥
త్రయఃశూలనిర్మూలనం శూలపాణిం భజేఽహం భవానీపతిం భావగమ్యమ్ ॥ ౫॥
- ప్రచణ్డం (pracaṇḍaṃ)fierce
- ప్రకృష్టం (prakṛṣṭaṃ)excellent
- ప్రగల్భం (pragalbhaṃ)bold
- పరేశం (pareśaṃ)supreme lord
- అఖణ్డం (akhaṇḍaṃ)indivisible
- అజం (ajaṃ)unborn
- భానుకోటిప్రకాశం (bhānukoṭiprakāśaṃ)effulgent as a million suns (bhānu:sun | koṭi:million | prakāśaṃ:effulgent)
- త్ర్యఃశూలనిర్మూలనం (tryaḥśūlanirmūlanaṃ)uprooting three kinds of griefs (tryaḥ:three | śūla:griefs | nirmūlanaṃ:uprooting)
- శూలపాణిం (śūlapāṇiṃ)trident in hand (śūla:trident | pāṇiṃ:in hand)
- భజే (bhaje)I chant
- అహం (ahaṃ)I
- భవానీపతిం (bhavānīpatiṃ)Bhavani's husband (bhavānī:Bhavani | patiṃ:husband)
- భావగమ్యమ్ (bhāvagamyam)attainable by love (bhāva:love | gamyam:attainable)
కలాతీతకల్యాణకల్పాన్తకారీ సదా సజ్జనానన్దదాతా పురారీ ।
చిదానన్దసన్దోహమోహాపహారీ ప్రసీద ప్రసీద ప్రభో మన్మథారీ ॥ ౬॥
చిదానన్దసన్దోహమోహాపహారీ ప్రసీద ప్రసీద ప్రభో మన్మథారీ ॥ ౬॥
- కలాతీతకల్యాణ (kalātītakalyāṇa)beyond time, welfare incarnate (kalātīta:beyond time | kalyāṇa:welfare incarnate)
- కల్పాన్తకారీ (kalpāntakārī)creation's end (kalpa:creation | anta:end | kārī:doer)
- సదా (sadā)always
- సజ్జనానన్దదాతా (sajjanānandadātā)giver of pleasure to the worthy (sajjana:worthy | ānanda:pleasure | dātā:giver)
- పురారీ (purārī)enemy of Tripura (pura:Tripura | arī:enemy)
- చిదానన్దసందోహ (cidānandasandoha)giver of eternal bliss (cit:consciousness | ānanda:bliss | sandoha:collection)
- మోహాపహారీ (mohāpahārī)remover of delusion (moha:delusion | apahārī:remover)
- ప్రసీద (prasīda)be pleased
- ప్రసీద (prasīda)be pleased
- ప్రభో (prabho)O Lord
- మన్మథారీ (manmathārī)Kamadeva's destroyer (manmatha:Kamadeva | arī:destroyer)
న యావదుమానాథపాదారవిన్దం భజన్తీహ లోకే పరే వా నరాణామ్ ।
న తావత్సుఖం శాన్తి సన్తాపనాశం ప్రసీద ప్రభో సర్వభూతాధివాసమ్ ॥ ౭॥
న తావత్సుఖం శాన్తి సన్తాపనాశం ప్రసీద ప్రభో సర్వభూతాధివాసమ్ ॥ ౭॥
- న (na)not
- యావత్ (yāvat)as long as
- ఉమానాథపాదారవిన్దం (umānāthapādāravindaṃ)Uma's lord's lotus feet (umā:Uma | nātha:lord | pāda:feet | aravindaṃ:lotus)
- భజన్తి (bhajanti)worship
- ఇహ (iha)here
- లోకే (loke)in the world
- పరే (pare)in the other
- వా (vā)or
- నరాణామ్ (narāṇām)of men
- న (na)not
- తావత్ (tāvat)then
- సుఖం (sukhaṃ)happiness
- శాన్తి (śānti)peace
- సన్తాపనాశం (santāpanāśaṃ)end of suffering (santāpa:suffering | nāśaṃ:end)
- ప్రసీద (prasīda)be pleased
- ప్రభో (prabho)O Lord
- సర్వభూతాధివాసం (sarvabhūtādhivāsaṃ)residing in all beings (sarva:all | bhūta:beings | adhivāsaṃ:residing)
న జానామి యోగం జపం నైవ పూజాం నతోఽహం సదా సర్వదా శమ్భు తుభ్యమ్ ।
జరాజన్మదుఃఖౌఘతాతప్యమానం ప్రభో పాహి ఆపన్నమామీశశమ్భో ॥ ౮॥
జరాజన్మదుఃఖౌఘతాతప్యమానం ప్రభో పాహి ఆపన్నమామీశశమ్భో ॥ ౮॥
- న (na)not
- జానామి (jānāmi)I know
- యోగం (yogaṃ)yoga
- జపం (japaṃ)chanting
- నైవ (naiva)nor
- పూజాం (pūjāṃ)worship
- నతః (nataḥ)bowed
- అహమ్ (aham)I
- సదా (sadā)always
- సర్వదా (sarvadā)at all times
- శమ్భుతుభ్యమ్ (śambhutubhyam)to you, Shambhu (śambhu:Shambhu | tubhyam:to you)
- జరాజన్మదుఃఖౌఘ (jarājanmaduḥkhaugha)the mass of birth and old age suffering (jarā:old age | janma:birth | duḥkha:suffering | augha:mass)
- తాతప్యమానం (tātapyamānaṃ)burning
- ప్రభో (prabho)O Lord
- పాహి (pāhi)protect
- ఆపన్నమ్ (āpannam)distressed
- ఆమి (āmī)I
- ఈశ (īśa)Lord
- శంభో (śambho)O Shambhu
రుద్రాష్టకమిదం ప్రోక్తం విప్రేణ హరతోషయే ।
యే పఠన్తి నరా భక్త్యా తేషాం శమ్భుః ప్రసీదతి ॥
యే పఠన్తి నరా భక్త్యా తేషాం శమ్భుః ప్రసీదతి ॥
- రుద్రాష్టకమ్ (rudrāṣṭakam)eight verses for Rudra (rudra:Rudra | aṣṭakam:eight verses)
- ఇదం (idaṃ)this
- ప్రోక్తం (proktaṃ)has been said
- విప్రేణ (vipreṇa)by the wise
- హరతోషయే (haratoṣaye)for pleasing Hara (hara:Hara | toṣaye:for pleasing)
- యే (ye)those who
- పఠన్తి (paṭhanti)recite
- నరాః (narāḥ)men
- భక్త్యా (bhaktyā)with devotion
- తేషాం (teṣāṃ)with them
- శమ్భుః (śambhuḥ)Shambhu
- ప్రసీదతి (prasīdati)is pleased
॥ ఇతి శ్రీరామచరితమానసే ఉత్తరకాణ్డే శ్రీగోస్వామితులసీదాసకృతం శ్రీరుద్రాష్టకం సమ్పూర్ణమ్ ॥
