॥ ശ്രീ വേങ്കടേശ സ്തോത്രമ് ॥
കൌശികശ്രീനിവാസാര്യതനയം വിനയോജ്ജ്വലമ് ।
വാത്സല്യാദിഗുണാവാസം വന്ദേ വരദദേശികമ് ॥
വാത്സല്യാദിഗുണാവാസം വന്ദേ വരദദേശികമ് ॥
പദ്മസ്ഥാം യുവതീം പരാര്ധ്യവൃഷഭാദ്രീശായതോരസ്സ്ഥലീ-
മധ്യാവാസമഹോത്സവാം ക്ഷണസകൃദ്വിശ്ലേഷവാക്യാസഹാമ് ।
മൂര്തീഭാവമുപാഗതാമിവ കൃപാം മുഗ്ധാഖിലാങ്ഗാം ശ്രിയം
നിത്യാനന്ദവിധായിനീം നിജപദേ ന്യസ്താത്മനാം സംശ്രയേ ॥ ൧ ॥
മധ്യാവാസമഹോത്സവാം ക്ഷണസകൃദ്വിശ്ലേഷവാക്യാസഹാമ് ।
മൂര്തീഭാവമുപാഗതാമിവ കൃപാം മുഗ്ധാഖിലാങ്ഗാം ശ്രിയം
നിത്യാനന്ദവിധായിനീം നിജപദേ ന്യസ്താത്മനാം സംശ്രയേ ॥ ൧ ॥
ശ്രീമച്ഛേഷമഹീധരേശചരണൌ പ്രാപ്യൌ ച യൌ പ്രാപകൌ
അസ്മദ്ദേശികപുങ്ഗവൈഃ കരുണയാ സന്ദര്ശിതൌ താവകൌ ।
പ്രോക്തൌ വാക്യയുഗേന ഭൂരിഗുണകാവാര്യൈശ്ച പൂര്വൈര്മുഹുഃ
ശ്രേയോഭിഃ ശഠവൈരിമുഖ്യമുനിഭിസ്തൌ സംശ്രിതൌ സംശ്രയേ ॥ ൨ ॥
അസ്മദ്ദേശികപുങ്ഗവൈഃ കരുണയാ സന്ദര്ശിതൌ താവകൌ ।
പ്രോക്തൌ വാക്യയുഗേന ഭൂരിഗുണകാവാര്യൈശ്ച പൂര്വൈര്മുഹുഃ
ശ്രേയോഭിഃ ശഠവൈരിമുഖ്യമുനിഭിസ്തൌ സംശ്രിതൌ സംശ്രയേ ॥ ൨ ॥
യസ്യൈകം ഗുണമാദൃതാഃ കവയിതും നിത്യാഃ പ്രവൃത്താ ഗിരഃ
തസ്യാഭൂമിതയാ സ്വവാങ്മനസയോര്വൈക്ലബ്യമാസേദിരേ ।
തത്താദൃഗ്ബഹുസദ്ഗുണം കവയിതും മോഹാദ്വൃഷാദ്രീശ്വരം
കാങ്ക്ഷേ കാര്യവിവേചനം ന ഹി ഭവേന്മൂഢാശയാനാം നൃണാമ് ॥ ൩ ॥
തസ്യാഭൂമിതയാ സ്വവാങ്മനസയോര്വൈക്ലബ്യമാസേദിരേ ।
തത്താദൃഗ്ബഹുസദ്ഗുണം കവയിതും മോഹാദ്വൃഷാദ്രീശ്വരം
കാങ്ക്ഷേ കാര്യവിവേചനം ന ഹി ഭവേന്മൂഢാശയാനാം നൃണാമ് ॥ ൩ ॥
യത്പാദാ ॥ യോഷിതം നിജസകൃത്സ്പര്ശേന കാഞ്ചിച്ഛിലാ-
മങ്ഗാര ॥ ഡിമ്ഭതാമനുപമൌ ശാന്തം കമപ്യഞ്ചിതൌ ।
യത്പാദൂരഖിലാം ശശാസ ച മഹീമാശ്ചര്യസീമാസ്ഥലീമ്
അദ്രാക്ഷം ഹരിമഞ്ജനാചലതടേ നിര്നിദ്രപദ്മേക്ഷണമ് ॥ ൪ ॥
മങ്ഗാര ॥ ഡിമ്ഭതാമനുപമൌ ശാന്തം കമപ്യഞ്ചിതൌ ।
യത്പാദൂരഖിലാം ശശാസ ച മഹീമാശ്ചര്യസീമാസ്ഥലീമ്
അദ്രാക്ഷം ഹരിമഞ്ജനാചലതടേ നിര്നിദ്രപദ്മേക്ഷണമ് ॥ ൪ ॥
അത്രസ്യന്മണിരാജരാജിവിലസന്മഞ്ജീരനിര്യന്മഹഃ-
സ്തോമപ്രാസ്തസമസ്തവിസ്തൃതതമശ്ശ്രീമന്ദിരാഭ്യന്തരമ് ।
വ്യാകോചാമ്ബുജസുന്ദരം ചരണയോര്ദ്വന്ദ്വം വൃഷാദ്രീശിതുഃ
ചക്ഷുര്ഭ്യാമനുഭൂയ സര്വസുലഭം പ്രാപ്സ്യാമി മോദം കദാ ॥ ൫ ॥
സ്തോമപ്രാസ്തസമസ്തവിസ്തൃതതമശ്ശ്രീമന്ദിരാഭ്യന്തരമ് ।
വ്യാകോചാമ്ബുജസുന്ദരം ചരണയോര്ദ്വന്ദ്വം വൃഷാദ്രീശിതുഃ
ചക്ഷുര്ഭ്യാമനുഭൂയ സര്വസുലഭം പ്രാപ്സ്യാമി മോദം കദാ ॥ ൫ ॥
സത്കൃത്യാ സമകാലലബ്ധതനുഭിര്ഗോപീഭിരത്യാദരാത്
വിന്യസ്തൌ വദനേ കുചേ ച നിതരാം രോമാഞ്ചരോഹാഞ്ചിതേ ।
പദ്മാഭൂകരപല്ലവൈഃ സചകിതം സംവാഹ്യമാനൌ മൃദൂ
മാന്യൌ വേങ്കടഭൂധരേശചരണൌ മാര്ഗേ ദൃശോഃ സ്താം മമ ॥ ൬ ॥
വിന്യസ്തൌ വദനേ കുചേ ച നിതരാം രോമാഞ്ചരോഹാഞ്ചിതേ ।
പദ്മാഭൂകരപല്ലവൈഃ സചകിതം സംവാഹ്യമാനൌ മൃദൂ
മാന്യൌ വേങ്കടഭൂധരേശചരണൌ മാര്ഗേ ദൃശോഃ സ്താം മമ ॥ ൬ ॥
പ്രാതഃ ഫുല്ലപയോരുഹാന്തരദലസ്നിഗ്ധാരുണാന്തസ്ഥലൌ
നിഷ്പീതാഖിലനീരനീരധിലസന്നീലാമ്ബുദാഭൌ ബഹിഃ ।
രാകാശീതമരീചിസന്നിഭനഖജ്യോതിര്വിതാനാഞ്ചിതൌ
പാദൌ പന്നഗപുങ്ഗവാചലപതേര്മധ്യേമനസ്സ്താം മമ ॥ ൭ ॥
നിഷ്പീതാഖിലനീരനീരധിലസന്നീലാമ്ബുദാഭൌ ബഹിഃ ।
രാകാശീതമരീചിസന്നിഭനഖജ്യോതിര്വിതാനാഞ്ചിതൌ
പാദൌ പന്നഗപുങ്ഗവാചലപതേര്മധ്യേമനസ്സ്താം മമ ॥ ൭ ॥
മന്ദാരപ്രസവാഭിരാമശിരസാം ബൃന്ദാരകശ്രേയസാം
ബൃന്ദൈരിന്ദുകലാഭൃതാ ച വിധിനാ വന്ദ്യൌ ധൃതാനന്ദഥൂ ।
ബന്ധച്ഛേദവിധായിനൌ വിനമതാം ഛന്ദശ്ശതാഭിഷ്ടുതൌ
വന്ദേ ശേഷമഹീധരേശചരണൌ വന്ദാരുചിന്താമണീ ॥ ൮ ॥
ബൃന്ദൈരിന്ദുകലാഭൃതാ ച വിധിനാ വന്ദ്യൌ ധൃതാനന്ദഥൂ ।
ബന്ധച്ഛേദവിധായിനൌ വിനമതാം ഛന്ദശ്ശതാഭിഷ്ടുതൌ
വന്ദേ ശേഷമഹീധരേശചരണൌ വന്ദാരുചിന്താമണീ ॥ ൮ ॥
ചിഞ്ചാമൂലകൃതാസനേന മുനിനാ തത്ത്വാര്ഥസന്ദര്ശിനാ
കാരുണ്യേന ജഗദ്ധിതം കഥയതാ സ്വാനുഷ്ഠിതിഖ്യാപനാത് ।
നിശ്ചിക്യേ ശരണം യദേവ പരമം പ്രാപ്യം ച സര്വാത്മനാം
തത്പാദാബ്ജയുഗം ഭജാമി വൃഷഭക്ഷോണീധരാധീശിതുഃ ॥ ൯ ॥
കാരുണ്യേന ജഗദ്ധിതം കഥയതാ സ്വാനുഷ്ഠിതിഖ്യാപനാത് ।
നിശ്ചിക്യേ ശരണം യദേവ പരമം പ്രാപ്യം ച സര്വാത്മനാം
തത്പാദാബ്ജയുഗം ഭജാമി വൃഷഭക്ഷോണീധരാധീശിതുഃ ॥ ൯ ॥
നന്ദിഷ്യാമി കദാഽഹമേത്യ മഹതാ ഘര്മേണ തപ്തോ യഥാ
മന്ദോദഞ്ചിതമാരുതം മരുതലേ മര്ത്യോ മഹാന്തം ഹ്രദമ് ।
സന്തപ്തോ ഭവതാപദാവശിഖിനാ സര്വാര്തിസംശാമകം
പാദദ്വന്ദ്വമഹീശഭൂധരപതേര്നിര്ദ്വന്ദ്വഹൃന്മന്ദിരമ് ॥ ൧൦ ॥
മന്ദോദഞ്ചിതമാരുതം മരുതലേ മര്ത്യോ മഹാന്തം ഹ്രദമ് ।
സന്തപ്തോ ഭവതാപദാവശിഖിനാ സര്വാര്തിസംശാമകം
പാദദ്വന്ദ്വമഹീശഭൂധരപതേര്നിര്ദ്വന്ദ്വഹൃന്മന്ദിരമ് ॥ ൧൦ ॥
യൌ ബൃന്ദാവനഭൂതലേ വ്യഹരതാം ദൈതേയബൃന്ദാവൃതേ
കുപ്യത്കാലിയവിസ്തൃതോച്ഛ്രിതഫണാരങ്ഗേഷു ചാനൃത്യതാമ് ।
കിഞ്ചാനസ്സമുദാസ്ഥതാം കിസലയപ്രസ്പര്ധിനാവാസുരം
തന്വാതാം മമ വേങ്കടേശചരണൌ താവംഹസാം സംഹൃതിമ് ॥ ൧൧ ॥
കുപ്യത്കാലിയവിസ്തൃതോച്ഛ്രിതഫണാരങ്ഗേഷു ചാനൃത്യതാമ് ।
കിഞ്ചാനസ്സമുദാസ്ഥതാം കിസലയപ്രസ്പര്ധിനാവാസുരം
തന്വാതാം മമ വേങ്കടേശചരണൌ താവംഹസാം സംഹൃതിമ് ॥ ൧൧ ॥
ശേഷിത്വപ്രമുഖാന്നിപീയ തു ഗുണാന്നിത്യാ ഹരേസ്സൂരയോ
വൈകുണ്ഠേ തത ഏത്യ വേങ്കടഗിരിം സൌലഭ്യമുഖ്യാനിഹ ।
നിത്യോദഞ്ചിതസംനിധേര്നിരുപമാന്നിര്വിശ്യ തസ്യാദ്ഭുതാന്
നിര്ഗന്തും പ്രഭവന്തി ഹന്ത ന തതോ വൈകുണ്ഠകുണ്ഠാദരാഃ ॥ ൧൨ ॥
വൈകുണ്ഠേ തത ഏത്യ വേങ്കടഗിരിം സൌലഭ്യമുഖ്യാനിഹ ।
നിത്യോദഞ്ചിതസംനിധേര്നിരുപമാന്നിര്വിശ്യ തസ്യാദ്ഭുതാന്
നിര്ഗന്തും പ്രഭവന്തി ഹന്ത ന തതോ വൈകുണ്ഠകുണ്ഠാദരാഃ ॥ ൧൨ ॥
സമ്ഫുല്ലാദ്ഭുതപുഷ്പഭാരവിനമച്ഛാഖാശതാനാം സദാ
സൌരഭ്യാനുഭവാഭിയന്മധുലിഹാം സങ്ഘൈര്വൃതേ ഭൂരുഹാമ് ।
ഉദ്യദ്രശ്മിഭിരുജ്ജ്വലൈര്മണിഗണൈരുത്തുങ്ഗശൃങ്ഗൈര്വൃഷ-
ക്ഷോണീഭര്തരി വര്തതേഽഖിലജഗത്ക്ഷേമായ ലക്ഷ്മീസഖഃ ॥ ൧൩ ॥
സൌരഭ്യാനുഭവാഭിയന്മധുലിഹാം സങ്ഘൈര്വൃതേ ഭൂരുഹാമ് ।
ഉദ്യദ്രശ്മിഭിരുജ്ജ്വലൈര്മണിഗണൈരുത്തുങ്ഗശൃങ്ഗൈര്വൃഷ-
ക്ഷോണീഭര്തരി വര്തതേഽഖിലജഗത്ക്ഷേമായ ലക്ഷ്മീസഖഃ ॥ ൧൩ ॥
നാനാദിങ്മുഖവാസിനോ നരഗണാനഭ്യാഗതാനാദരാത്
പ്രത്യുദ്യാത ഇവാന്തികസ്ഫുടതരപ്രേക്ഷ്യപ്രസന്നാനനഃ ।
സാനുക്രോശമനാസ്സഡിമ്ഭമഹിലാന് സമ്പ്രാപ്തസര്വേപ്സിതാന്
കുര്വന്നഞ്ജനഭൂധരേ കുവലയശ്യാമോ ഹരിര്ഭാസതേ ॥ ൧൪ ॥
പ്രത്യുദ്യാത ഇവാന്തികസ്ഫുടതരപ്രേക്ഷ്യപ്രസന്നാനനഃ ।
സാനുക്രോശമനാസ്സഡിമ്ഭമഹിലാന് സമ്പ്രാപ്തസര്വേപ്സിതാന്
കുര്വന്നഞ്ജനഭൂധരേ കുവലയശ്യാമോ ഹരിര്ഭാസതേ ॥ ൧൪ ॥
ആപാദാദനവദ്യമാച ശിരസസ്സൌന്ദര്യസീമാസ്പദം
ഹസ്തോദഞ്ചിതശങ്ഖചക്രമുരസാ ബിഭ്രാണമമ്ഭോധിജാമ് ।
മാല്യൈരുല്ലസിതം മനോജ്ഞമകുടീമുഖ്യൈശ്ച ഭൂഷാശതൈഃ
മധ്യേതാരണമഞ്ജനാചലതടേ ഭാന്തം ഹരിം ഭാവയേ ॥ ൧൫ ॥
ഹസ്തോദഞ്ചിതശങ്ഖചക്രമുരസാ ബിഭ്രാണമമ്ഭോധിജാമ് ।
മാല്യൈരുല്ലസിതം മനോജ്ഞമകുടീമുഖ്യൈശ്ച ഭൂഷാശതൈഃ
മധ്യേതാരണമഞ്ജനാചലതടേ ഭാന്തം ഹരിം ഭാവയേ ॥ ൧൫ ॥
മഞ്ജീരാഞ്ചിതപാദമദ്ഭുതകടീവിഭ്രാജിപീതാമ്ബരം
പദ്മാലങ്കൃതനാഭിമങ്ഗമഹസാ പാഥോധരഭ്രാന്തിദമ് ।
പാര്ശ്വാലങ്കൃതിശങ്ഖചക്രവിലസത്പാണിം പരം പൂരുഷം
വന്ദേ മന്ദഹസം വിചിത്രമകുടീജുഷ്ടം വൃഷാദ്രീശ്വരമ് ॥ ൧൬ ॥
പദ്മാലങ്കൃതനാഭിമങ്ഗമഹസാ പാഥോധരഭ്രാന്തിദമ് ।
പാര്ശ്വാലങ്കൃതിശങ്ഖചക്രവിലസത്പാണിം പരം പൂരുഷം
വന്ദേ മന്ദഹസം വിചിത്രമകുടീജുഷ്ടം വൃഷാദ്രീശ്വരമ് ॥ ൧൬ ॥
നാനാഭാസുരരത്നമൌക്തികവരശ്രേണീലസത്തോരണ-
സ്വര്ണസ്തമ്ഭയുഗാന്തരാലകഭൃശപ്രദ്യോതമാനാനനമ് ।
ആനാസശ്രുതിലോലനീലവിശദസ്നിഗ്ധാന്തരക്തേക്ഷണം
നാഥം പ്രേക്ഷിതുമഞ്ജനാചലതടേ നാലം സഹസ്രം ദൃശാമ് ॥ ൧൭ ॥
സ്വര്ണസ്തമ്ഭയുഗാന്തരാലകഭൃശപ്രദ്യോതമാനാനനമ് ।
ആനാസശ്രുതിലോലനീലവിശദസ്നിഗ്ധാന്തരക്തേക്ഷണം
നാഥം പ്രേക്ഷിതുമഞ്ജനാചലതടേ നാലം സഹസ്രം ദൃശാമ് ॥ ൧൭ ॥
ചക്രാബ്ജേ കരയുഗ്മകേന സതതം ബിഭ്രത് കരേണ സ്പൃശന്
സവ്യേനോരുമപീതരേണ ചരണൌ സന്ദര്ശയന് ഭൂഷണൈഃ ।
സദ്രത്നൈഃ സകലാ ദിശോ വിതിമിരാഃ കുര്വന് വൃഷാദ്രൌ ഹരിഃ
ശുദ്ധസ്വാന്തനിഷേവിതേ വിജയതേ ശുദ്ധാന്തബാഹാന്തരഃ ॥ ൧൮ ॥
സവ്യേനോരുമപീതരേണ ചരണൌ സന്ദര്ശയന് ഭൂഷണൈഃ ।
സദ്രത്നൈഃ സകലാ ദിശോ വിതിമിരാഃ കുര്വന് വൃഷാദ്രൌ ഹരിഃ
ശുദ്ധസ്വാന്തനിഷേവിതേ വിജയതേ ശുദ്ധാന്തബാഹാന്തരഃ ॥ ൧൮ ॥
സുസ്നിഗ്ധാധരപല്ലവം മൃദുഹസം മീനോല്ലസല്ലോചനം
ഗണ്ഡപ്രസ്ഫുരദംശുകുണ്ഡലയുഗം വിഭ്രാജിസുഭ്രൂന്നസമ് ।
ഫാലോദ്ഭാസിപരാര്ധ്യരത്നതിലകം വക്ത്രം പ്രലമ്ബാലകം
ഭവ്യം വേങ്കടനായകസ്യ പിബതാം ഭാഗ്യം ന വാചാം പദമ് ॥ ൧൯ ॥
ഗണ്ഡപ്രസ്ഫുരദംശുകുണ്ഡലയുഗം വിഭ്രാജിസുഭ്രൂന്നസമ് ।
ഫാലോദ്ഭാസിപരാര്ധ്യരത്നതിലകം വക്ത്രം പ്രലമ്ബാലകം
ഭവ്യം വേങ്കടനായകസ്യ പിബതാം ഭാഗ്യം ന വാചാം പദമ് ॥ ൧൯ ॥
ത്വത്പാദാമ്ബുജസസ്പൃഹം മമ മനഃ കുര്യാസ്ത്വദന്യസ്പൃഹാം
ദൂരം തോലയ ദുഃഖജാലജനനീം ത്വത്പാദവാഞ്ഛാദ്വിഷമ് ।
കിഞ്ച ത്വത്പരതന്ത്രഭൂസുരകൃപാപാത്രം ക്രിയാ മാം സദാ
സര്പാധീശ്വരഭൂധരേന്ദ്ര ഭഗവന് സര്വാര്ഥസന്ദായക ॥ ൨൦ ॥
ദൂരം തോലയ ദുഃഖജാലജനനീം ത്വത്പാദവാഞ്ഛാദ്വിഷമ് ।
കിഞ്ച ത്വത്പരതന്ത്രഭൂസുരകൃപാപാത്രം ക്രിയാ മാം സദാ
സര്പാധീശ്വരഭൂധരേന്ദ്ര ഭഗവന് സര്വാര്ഥസന്ദായക ॥ ൨൦ ॥
നാകാര്ഷം ശ്രുതിചോദിതാം കൃതിമഹം കിഞ്ചിന്ന ചാവേദിഷം
ജീവേശൌ ഭവഭഞ്ജനീ ന ച ഭവത്പാദാബ്ജഭക്തിര്മമ ।
ശ്രീമത്ത്വത്കരുണൈവ ദേശികവരോപജ്ഞം പ്രവൃത്താ മയി
ത്വത്പ്രാപ്തൌ ശരണം വൃഷാചലപതേഽഭൂവം തതസ്ത്വദ്ഭരഃ ॥ ൨൧ ॥
ജീവേശൌ ഭവഭഞ്ജനീ ന ച ഭവത്പാദാബ്ജഭക്തിര്മമ ।
ശ്രീമത്ത്വത്കരുണൈവ ദേശികവരോപജ്ഞം പ്രവൃത്താ മയി
ത്വത്പ്രാപ്തൌ ശരണം വൃഷാചലപതേഽഭൂവം തതസ്ത്വദ്ഭരഃ ॥ ൨൧ ॥
ശ്രീമത്കൌശികവംശവാരിധിവിധോഃ ശ്രീവേങ്കടേശാഖ്യയാ
വിഖ്യാതസ്യ ഗുരോര്വിശുദ്ധമനസോ വിദ്യാനിധേഃ സൂനുനാ ।
ഭക്ത്യൈതാം വരദാഭിധേന ഭണിതാം ശ്രീവേങ്കടേശസ്തുതിം
ഭവ്യാം യസ്തു പഠേദമുഷ്യ വിതരേച്ഛ്രേയഃ പരം ശ്രീസഖഃ ॥
വിഖ്യാതസ്യ ഗുരോര്വിശുദ്ധമനസോ വിദ്യാനിധേഃ സൂനുനാ ।
ഭക്ത്യൈതാം വരദാഭിധേന ഭണിതാം ശ്രീവേങ്കടേശസ്തുതിം
ഭവ്യാം യസ്തു പഠേദമുഷ്യ വിതരേച്ഛ്രേയഃ പരം ശ്രീസഖഃ ॥
॥ ഇതി ശ്രീ വേങ്കടേശ സ്തോത്രം സമ്പൂര്ണമ് ॥