Lord Krishna

শ্ৰীমদ্ভগৱদ্গীতা মূলম্ - তৃতীযোঽধ্যাযঃ

(Bhagavad Gita Chapter 3 — Karma Yoga in Assamese)

Vyasa

Arjuna remains confused after hearing of knowledge and renunciation. He asks Krishna why he is urged to act if knowledge is superior. Krishna replies that no one can remain inactive even for a moment; all are compelled to act by the forces of nature. Krishna teaches that selfless action, performed as one’s duty, purifies the heart and prepares the seeker for higher wisdom. By performing one’s svadharma — one’s own role — without attachment to results, one avoids bondage. Leaders especially must act responsibly, for their conduct sets the standard for others. To sustain creation, Krishna reveals that even he performs action, though he has nothing to gain.

Reading depth
Lyrics
ওঁ শ্ৰী পৰমাত্মনে নমঃ
অথ তৃতীযোঽধ্যাযঃ ।
কৰ্মযোগঃ
অৰ্জুন উৱাচ
জ্যাযসী চেত্কৰ্মণস্তে মতা বুদ্ধিৰ্জনাৰ্দন ।
তত্কিং কৰ্মণি ঘোৰে মাং নিযোজযসি কেশৱ ॥ 1 ॥
ৱ্যামিশ্ৰেণেৱ ৱাক্যেন বুদ্ধিং মোহযসীৱ মে ।
তদেকং ৱদ নিশ্চিত্য যেন শ্ৰেযোঽহমাপ্নুযাম্ ॥ 2 ॥
শ্ৰীভগৱানুৱাচ
লোকেঽস্মিন্দ্ৱিৱিধা নিষ্ঠা পুৰা প্ৰোক্তা মযানঘ ।
জ্ঞানযোগেন সাঙ্খ্যানাং কৰ্মযোগেন যোগিনাম্ ॥ 3 ॥
ন কৰ্মণামনাৰম্ভান্নৈষ্কৰ্ম্যং পুৰুষোঽশ্নুতে ।
ন চ সন্ন্যসনাদেৱ সিদ্ধিং সমধিগচ্ছতি ॥ 4 ॥
ন হি কশ্চিত্ক্ষণমপি জাতু তিষ্ঠত্যকৰ্মকৃত্ ।
কাৰ্যতে হ্যৱশঃ কৰ্ম সৰ্ৱঃ প্ৰকৃতিজৈৰ্গুণৈঃ ॥ 5 ॥
কৰ্মেন্দ্ৰিযাণি সংযম্য য আস্তে মনসা স্মৰন্ ।
ইন্দ্ৰিযাৰ্থান্ৱিমূঢাত্মা মিথ্যাচাৰঃ স উচ্যতে ॥ 6 ॥
যস্ত্ৱিন্দ্ৰিযাণি মনসা নিযম্যাৰভতেঽৰ্জুন ।
কৰ্মেন্দ্ৰিযৈঃ কৰ্মযোগমসক্তঃ স ৱিশিষ্যতে ॥ 7 ॥
নিযতং কুৰু কৰ্ম ত্ৱং কৰ্ম জ্যাযো হ্যকৰ্মণঃ ।
শৰীৰযাত্ৰাপি চ তে ন প্ৰসিদ্ধ্যেদকৰ্মণঃ ॥ 8 ॥
যজ্ঞাৰ্থাত্কৰ্মণোঽন্যত্ৰ লোকোঽযং কৰ্মবন্ধনঃ ।
তদৰ্থং কৰ্ম কৌন্তেয মুক্তসঙ্গঃ সমাচৰ ॥ 9 ॥
সহযজ্ঞাঃ প্ৰজাঃ সৃষ্ট্ৱা পুৰোৱাচ প্ৰজাপতিঃ ।
অনেন প্ৰসৱিষ্যধ্ৱমেষ ৱোঽস্ত্ৱিষ্টকামধুক্ ॥ 10 ॥
দেৱান্ভাৱযতানেন তে দেৱা ভাৱযন্তু ৱঃ ।
পৰস্পৰং ভাৱযন্তঃ শ্ৰেযঃ পৰমৱাপ্স্যথ ॥ 11 ॥
ইষ্টান্ভোগান্হি ৱো দেৱা দাস্যন্তে যজ্ঞভাৱিতাঃ ।
তৈৰ্দত্তানপ্ৰদাযৈভ্যো যো ভুঙ্ক্তে স্তেন এৱ সঃ ॥ 12 ॥
যজ্ঞশিষ্টাশিনঃ সন্তো মুচ্যন্তে সৰ্ৱকিল্বিষৈঃ ।
ভুঞ্জতে তে ত্ৱঘং পাপা যে পচন্ত্যাত্মকাৰণাত্ ॥ 13 ॥
অন্নাদ্ভৱন্তি ভূতানি পৰ্জন্যাদন্নসম্ভৱঃ ।
যজ্ঞাদ্ভৱতি পৰ্জন্যো যজ্ঞঃ কৰ্মসমুদ্ভৱঃ ॥ 14 ॥
কৰ্ম ব্ৰহ্মোদ্ভৱং ৱিদ্ধি ব্ৰহ্মাক্ষৰসমুদ্ভৱম্ ।
তস্মাত্সৰ্ৱগতং ব্ৰহ্ম নিত্যং যজ্ঞে প্ৰতিষ্ঠিতম্ ॥ 15 ॥
এৱং প্ৰৱৰ্তিতং চক্ৰং নানুৱৰ্তযতীহ যঃ ।
অঘাযুৰিন্দ্ৰিযাৰামো মোঘং পাৰ্থ স জীৱতি ॥ 16 ॥
যস্ত্ৱাত্মৰতিৰেৱ স্যাদাত্মতৃপ্তশ্চ মানৱঃ ।
আত্মন্যেৱ চ সন্তুষ্টস্তস্য কাৰ্যং ন ৱিদ্যতে ॥ 17 ॥
নৈৱ তস্য কৃতেনাৰ্থো নাকৃতেনেহ কশ্চন ।
ন চাস্য সৰ্ৱভূতেষু কশ্চিদৰ্থৱ্যপাশ্ৰযঃ ॥ 18 ॥
তস্মাদসক্তঃ সততং কাৰ্যং কৰ্ম সমাচৰ ।
অসক্তো হ্যাচৰন্কৰ্ম পৰমাপ্নোতি পূৰুষঃ ॥ 19 ॥
কৰ্মণৈৱ হি সংসিদ্ধিমাস্থিতা জনকাদযঃ ।
লোকসঙ্গ্ৰহমেৱাপি সম্পশ্যন্কৰ্তুমৰ্হসি ॥ 20 ॥
যদ্যদাচৰতি শ্ৰেষ্ঠস্তত্তদেৱেতৰো জনঃ ।
স যত্প্ৰমাণং কুৰুতে লোকস্তদনুৱৰ্ততে ॥ 21 ॥
ন মে পাৰ্থাস্তি কৰ্তৱ্যং ত্ৰিষু লোকেষু কিঞ্চন ।
নানৱাপ্তমৱাপ্তৱ্যং ৱৰ্ত এৱ চ কৰ্মণি ॥ 22 ॥
যদি হ্যহং ন ৱৰ্তেযং জাতু কৰ্মণ্যতন্দ্ৰিতঃ ।
মম ৱৰ্ত্মানুৱৰ্তন্তে মনুষ্যাঃ পাৰ্থ সৰ্ৱশঃ ॥ 23 ॥
উত্সীদেযুৰিমে লোকা ন কুৰ্যাং কৰ্ম চেদহম্ ।
সঙ্কৰস্য চ কৰ্তা স্যামুপহন্যামিমাঃ প্ৰজাঃ ॥ 24 ॥
সক্তাঃ কৰ্মণ্যৱিদ্ৱাংসো যথা কুৰ্ৱন্তি ভাৰত ।
কুৰ্যাদ্ৱিদ্ৱাংস্তথাসক্তশ্চিকীৰ্ষুৰ্লোকসঙ্গ্ৰহম্ ॥ 25 ॥
ন বুদ্ধিভেদং জনযেদজ্ঞানাং কৰ্মসঙ্গিনাম্ ।
জোষযেত্সৰ্ৱকৰ্মাণি ৱিদ্ৱান্যুক্তঃ সমাচৰন্ ॥ 26 ॥
প্ৰকৃতেঃ ক্ৰিযমাণানি গুণৈঃ কৰ্মাণি সৰ্ৱশঃ ।
অহঙ্কাৰৱিমূঢাত্মা কৰ্তাহমিতি মন্যতে ॥ 27 ॥
তত্ত্ৱৱিত্তু মহাবাহো গুণকৰ্মৱিভাগযোঃ ।
গুণা গুণেষু ৱৰ্তন্ত ইতি মত্ৱা ন সজ্জতে ॥ 28 ॥
প্ৰকৃতেৰ্গুণসম্মূঢাঃ সজ্জন্তে গুণকৰ্মসু ।
তানকৃত্স্নৱিদো মন্দান্কৃত্স্নৱিন্ন ৱিচালযেত্ ॥ 29 ॥
মযি সৰ্ৱাণি কৰ্মাণি সন্ন্যস্যাধ্যাত্মচেতসা ।
নিৰাশীৰ্নিৰ্মমো ভূত্ৱা যুধ্যস্ৱ ৱিগতজ্ৱৰঃ ॥ 30 ॥
যে মে মতমিদং নিত্যমনুতিষ্ঠন্তি মানৱাঃ ।
শ্ৰদ্ধাৱন্তোঽনসূযন্তো মুচ্যন্তে তেঽপি কৰ্মভিঃ ॥ 31 ॥
যে ত্ৱেতদভ্যসূযন্তো নানুতিষ্ঠন্তি মে মতম্ ।
সৰ্ৱজ্ঞানৱিমূঢাংস্তান্ৱিদ্ধি নষ্টানচেতসঃ ॥ 32 ॥
সদৃশং চেষ্টতে স্ৱস্যাঃ প্ৰকৃতেৰ্জ্ঞানৱানপি ।
প্ৰকৃতিং যান্তি ভূতানি নিগ্ৰহঃ কিং কৰিষ্যতি ॥ 33 ॥
ইন্দ্ৰিযস্যেন্দ্ৰিযস্যাৰ্থে ৰাগদ্ৱেষৌ ৱ্যৱস্থিতৌ ।
তযোৰ্ন ৱশমাগচ্ছেত্তৌ হ্যস্য পৰিপন্থিনৌ ॥ 34 ॥
শ্ৰেযান্স্ৱধৰ্মো ৱিগুণঃ পৰধৰ্মাত্স্ৱনুষ্ঠিতাত্ ।
স্ৱধৰ্মে নিধনং শ্ৰেযঃ পৰধৰ্মো ভযাৱহঃ ॥ 35 ॥
অৰ্জুন উৱাচ
অথ কেন প্ৰযুক্তোঽযং পাপং চৰতি পূৰুষঃ ।
অনিচ্ছন্নপি ৱাৰ্ষ্ণেয বলাদিৱ নিযোজিতঃ ॥ 36 ॥
শ্ৰীভগৱানুৱাচ
কাম এষ ক্ৰোধ এষ ৰজোগুণসমুদ্ভৱঃ ।
মহাশনো মহাপাপ্মা ৱিদ্ধ্যেনমিহ ৱৈৰিণম্ ॥ 37 ॥
ধূমেনাৱ্ৰিযতে ৱহ্নিৰ্যথাদৰ্শো মলেন চ ।
যথোল্বেনাৱৃতো গৰ্ভস্তথা তেনেদমাৱৃতম্ ॥ 38 ॥
আৱৃতং জ্ঞানমেতেন জ্ঞানিনো নিত্যৱৈৰিণা ।
কামৰূপেণ কৌন্তেয দুষ্পূৰেণানলেন চ ॥ 39 ॥
ইন্দ্ৰিযাণি মনো বুদ্ধিৰস্যাধিষ্ঠানমুচ্যতে ।
এতৈৰ্ৱিমোহযত্যেষ জ্ঞানমাৱৃত্য দেহিনম্ ॥ 40 ॥
তস্মাত্ত্ৱমিন্দ্ৰিযাণ্যাদৌ নিযম্য ভৰতৰ্ষভ ।
পাপ্মানং প্ৰজহি হ্যেনং জ্ঞানৱিজ্ঞাননাশনম্ ॥ 41 ॥
ইন্দ্ৰিযাণি পৰাণ্যাহুৰিন্দ্ৰিযেভ্যঃ পৰং মনঃ ।
মনসস্তু পৰা বুদ্ধিৰ্যো বুদ্ধেঃ পৰতস্তু সঃ ॥ 42 ॥
এৱং বুদ্ধেঃ পৰং বুদ্ধ্ৱা সংস্তভ্যাত্মানমাত্মনা ।
জহি শত্ৰুং মহাবাহো কামৰূপং দুৰাসদম্ ॥ 43 ॥
ওঁ তত্সদিতি শ্ৰীমদ্ভগৱদ্গীতাসূপনিষত্সু ব্ৰহ্মৱিদ্যাযাং যোগশাস্ত্ৰে
শ্ৰীকৃষ্ণাৰ্জুনসংৱাদে কৰ্মযোগো নাম তৃতীযোঽধ্যাযঃ ॥3 ॥

Explore More