ரசந: ஆதி ஶங்கராசார்ய
ப்ரதம பாகஃ – ஆநந்த லஹரி
புமௌஸ்கலித பாதாநாம் பூமிரேவா வலம்பநம் ।
த்வயீ ஜாதா பராதாநாம் த்வமேவ ஶரணம் ஶிவே ॥
- ஸௌந்தர்யலஹரீ (saundaryalaharī)the Wave of Beauty
- ரசந (racana)composed by
- ஆதிஶங்கராசார்ய (ādiśaṅkarācārya)Ādi Śaṅkarācārya
- ஆநந்தலஹரி (ānandalahari)the Wave of Bliss, the first part
- பூமௌ (bhūmau)on the ground
- ஸ்கலிதபாதாநாம் (skhalitapādānām)of those whose feet have slipped
- பூமிஃ ஏவ (bhūmiḥ eva)the earth itself
- அவலம்பநம் (avalambanam)the support
- த்வயி ஜாதாஃ அபராதாநாம் (tvayi jātāḥ aparādhānām)of offences committed against you
- த்வம் ஏவ ஶரணம் (tvam eva śaraṇam)you alone are the refuge
- ஶிவே (śive)O auspicious one
ந சேதேவம் தேவோ ந கலு குஶலஃ ஸ்பந்திதுமபி।
அதஸ்த்வாம் ஆராத்யாம் ஹரி-ஹர-விரிந்சாதிபி ரபி
ப்ரணந்தும் ஸ்தோதும் வா கத-மக்ர்த புண்யஃ ப்ரபவதி॥ 1 ॥
- ஶிவஃ (śivaḥ)Shiva
- ஶக்த்யா (śaktyā)with Śakti
- யுக்தஃ (yuktaḥ)united
- யதி (yadi)if
- பவதி (bhavati)becomes
- ஶக்தஃ (śaktaḥ)capable
- ப்ரபவிதும் (prabhavituṃ)to create
- ந (na)not
- சேத் (ced)if
- ஏவம் (evaṃ)thus
- தேவஃ (devaḥ)god
- ந (na)not
- கலு (khalu)indeed
- குஶலஃ (kuśalaḥ)capable
- ஸ்பந்திதும் (spanditum)to move
- அபி (api)even
- அதஃ (ataḥ)therefore
- த்வாம் (tvām)thee
- ஆராத்யாம் (ārādhyām)adorable
- ஹரிஹரவிரிஞ்சாதிபிஃ (hariharaviriñcādibhiḥ)by Hari, Hara, Viriñci, etc. (hari:Hari | hara:Hara | viriñca:Viriñci | ādibhiḥ:etc.)
- அபி (api)even
- ப்ரணந்தும் (praṇantuṃ)to salute
- ஸ்தோதும் (stotuṃ)to praise
- வா (vā)or
- கதம் (katham)how
- அக்ரு'தபுண்யஃ (akṛtapuṇyaḥ)without merits (akṛta:not done | puṇyaḥ:merits)
- ப்ரபவதி (prabhavati)is able
விரிஞ்சிஃ ஸஞ்சிந்வந் விரசயதி லோகா-நவிகலம் ।
வஹத்யேநம் ஶௌரிஃ கதமபி ஸஹஸ்ரேண ஶிரஸாம்
ஹரஃ ஸங்க்ஷுத்-யைநம் பஜதி பஸிதோத்தூல நவிதிம்॥ 2 ॥
- தநீயாம்ஸம் (tanīyāṃsaṃ)minute particle
- பாம்ஸும் (pāṃsuṃ)dust
- தவ (tava)your
- சரணபங்கேருஹபவம் (caraṇapaṅkeruhabhavaṃ)from lotus feet (caraṇa:feet | paṅkeruha:lotus | bhavaṃ:born from)
- விரிஞ்சிஃ (viriñciḥ)Brahmā
- ஸஞ்சிந்வந் (sañcinvan)gathering
- விரசயதி (viracayati)creates
- லோகாந் (lokān)worlds
- அவிகலம் (avikalam)without imperfection
- வஹதி (vahati)supports
- ஏநம் (enaṃ)this
- ஶௌரிஃ (śauriḥ)Viṣṇu
- கதமபி (kathamapi)somehow
- ஸஹஸ்ரேண (sahasreṇa)with thousand
- ஶிரஸாம் (śirasāṃ)hoods
- ஹரஃ (haraḥ)Hara (Śiva)
- ஸம்க்ஷுத்ய (saṃkṣudya)crushing
- ஏநம் (enaṃ)this
- பஜதி (bhajati)rubs
- பஸிதோத்தூலநவிதிம் (bhasitoddhūlanavidhim)ashes all over body (bhasita:ashes | uddhūlana:scattering | vidhim:method)
ஜடாநாம் சைதந்ய-ஸ்தபக மகரந்த ஶ்ருதிசரீ ।
தரித்ராணாம் சிந்தாமணி குணநிகா ஜந்மஜலதௌ
நிமக்நாநாம் தம்ஷ்ட்ரா முரரிபு வராஹஸ்ய பவதி॥ 3 ॥
- அவித்யாநாம் (avidyānām)of ignorance
- அந்த (anta)end
- ஸ்திமிர (stimira)darkness
- மிஹிர (mihira)sun
- த்வீப (dvīpa)island
- நகரீ (nagarī)city
- ஜடாநாம் (jaḍānām)of the dull-witted
- சைதந்ய (caitanya)consciousness
- ஸ்தபக (stabaka)cluster of buds
- மகரந்த (makaranda)nectar
- ஸ்ருதிசரீ (srutijharī)flowing stream
- தரித்ராணாம் (daridrāṇām)of the poor
- சிந்தாமணி (cintāmaṇi)wish-yielding gem
- குணநிகா (guṇanikā)necklace
- ஜந்மஜலதௌ (janmajaladhau)in the ocean of birth (janma:birth | jaladhau:in the ocean)
- நிமக்நாநாம் (nimagnānām)of those immersed
- தம்ஷ்ட்ரா (daṃṣṭrā)tusk
- முரரிபு (muraripu)enemy of Mura
- வராஹஸ்ய (varāhasya)of the boar
- பவதி (bhavati)becomes
த்வமேகா நைவாஸி ப்ரகடித-வரபீத்யபிநயா ।
பயாத் த்ராதும் தாதும் பலமபி ச வாம்சாஸமதிகம்
ஶரண்யே லோகாநாம் தவ ஹி சரணாவேவ நிபுணௌ ॥ 4 ॥
- த்வதந்யஃ (tvadanyaḥ)other than Thee (tvad:Thee | anyaḥ:other)
- பாணிப்யாம் (pāṇibhyām)by the hands
- அபயவரதஃ (abhayavaradaḥ)granting boons and fearlessness (abhaya:fearlessness | varadaḥ:granting boons)
- தைவதகணஃ (daivatagaṇaḥ)group of deities (daivata:deity | gaṇaḥ:group)
- த்வம் (tvam)Thou
- ஏகா (ekā)alone
- ந (na)not
- ஏவ (eva)indeed
- அஸி (asi)art
- ப்ரகடிதவராபீத்யபிநயா (prakaṭitavarābhītyabhinayā)demonstration of boons and fearlessness (prakaṭita:demonstration | vara:boons | abhīti:fearlessness | abhinayā:gesture)
- பயாத் (bhayāt)from fear
- த்ராதும் (trātum)to protect
- தாதும் (dātum)to give
- பலம் (phalam)fruit
- அபி (api)also
- ச (ca)and
- வாஞ்சாஸமதிகம் (vāñchāsamadhikam)more than desired (vāñchā:desire | samadhikam:more than)
- ஶரண்யே (śaraṇye)O Refuge
- லோகாநாம் (lokānām)of the worlds
- தவ (tava)Thy
- ஹி (hi)indeed
- சரணௌ (caraṇau)feet
- ஏவ (eva)indeed
- நிபுணௌ (nipuṇau)capable
புரா நாரீ பூத்வா புரரிபுமபி க்ஷோப மநயத் ।
ஸ்மரோ'பி த்வாம் நத்வா ரதிநயந-லேஹ்யேந வபுஷா
முநீநாமப்யந்தஃ ப்ரபவதி ஹி மோஹாய மஹதாம் ॥ 5 ॥
- ஹரிஃ (hariḥ)Hari (Viṣṇu)
- த்வாம் (tvām)Thee
- ஆராத்ய (ārādhya)adoring
- ப்ரணதஜநஸௌபாக்யஜநநீம் (praṇatajanasaubhāgyajananīm)bestower of prosperity (praṇata:votaries | jana:people | saubhāgya:prosperity | jananīm:bestower)
- புரா (purā)formerly
- நாரீ (nārī)female
- பூத்வா (bhūtvā)becoming
- புரரிபும் (puraripum)enemy of cities (pura:cities | ripum:enemy)
- அபி (api)even
- க்ஷோபம் (kṣobham)agitation
- அநயத் (anayat)caused
- ஸ்மரஃ (smaraḥ)Cupid
- அபி (api)also
- த்வாம் (tvāṃ)Thee
- நத்வா (natvā)adoring
- ரதிநயநலேஹ்யேந (ratinayanalehyena)feast for Rati's eyes (rati:Rati | nayana:eyes | lehyena:feast)
- வபுஷா (vapuṣā)with form
- முநீநாம் (munīnām)of sages
- அபி (api)even
- அந்தஃ (antaḥ)within
- ப்ரபவதி (prabhavati)capable
- ஹி (hi)indeed
- மோஹாய (mohāya)for infatuation
- மஹதாம் (mahatām)of the great
வஸந்தஃ ஸாமந்தோ மலயமரு-தாயோதந-ரதஃ ।
ததாப்யேகஃ ஸர்வம் ஹிமகிரிஸுதே காமபி க்ரு'பாம்
அபாங்காத்தே லப்த்வா ஜகதித-மநங்கோ விஜயதே ॥ 6 ॥
- தநுஃ (dhanuḥ)bow
- பௌஷ்பம் (pauṣpam)made of flowers
- மௌர்வீ (maurvī)bow-string
- மதுகரமயீ (madhukaramayī)made of honey-bees (madhukara:honey-bees | mayī:made of)
- பஞ்ச (pañca)five
- விஶிகாஃ (viśikhāḥ)arrows
- வஸந்தஃ (vasantaḥ)spring season
- ஸாமந்தஃ (sāmantaḥ)minister
- மலயமருதாயோதநரதஃ (malayamarudāyodhanarathaḥ)battle-chariot is Malaya breeze (malaya:Malaya | marut:breeze | āyodhana:battle | rathaḥ:chariot)
- ததாபி (tathāpi)yet
- ஏகஃ (ekaḥ)alone
- ஸர்வம் (sarvam)all
- ஹிமகிரிஸுதே (himagirisute)O daughter of the Mountain (himagiri:Mountain | sute:daughter)
- காமபி (kāmapi)some
- க்ரு'பாம் (kṛpām)grace
- அபாங்காத்தே (apāṅgātte)from your side-glance (apāṅga:side-glance | te:your)
- லப்த்வா (labdhvā)having obtained
- ஜகதிதம் (jagadidam)this world (jagat:world | idam:this)
- அநங்கஃ (anaṅgaḥ)bodiless
- விஜயதே (vijayate)is victorious
பரிக்ஷீணா மத்யே பரிணத ஶரச்சந்த்ர-வதநா ।
தநுர்பாணாந் பாஶம் ஸ்ரு'ணிமபி ததாநா கரதலைஃ
புரஸ்தா தாஸ்தாம் நஃ புரமதிது ராஹோ-புருஷிகா ॥ 7 ॥
- க்வணத்காஞ்சீதாமா (kvaṇatkāñcīdāmā)with jingling girdle (kvaṇat:jingling | kāñcī:girdle | dāmā:with)
- கரிகலபகும்பஸ்தநநதா (karikalabhakumbhastananatā)breasts like elephant's forehead (kari:elephant | kalabha:young | kumbha:forehead | stana:breast | natā:bent)
- பரிக்ஷீணா (parikṣīṇā)slender
- மத்யே (madhye)in the middle
- பரிணதஶரச்சந்த்ரவதநா (pariṇataśaraccandravadanā)face like autumnal moon (pariṇata:matured | śarat:autumn | candra:moon | vadanā:face)
- தநுர்பாணாந் (dhanurbāṇān)bow and arrows (dhanus:bow | bāṇān:arrows)
- பாஶம் (pāśam)noose
- ஸ்ரு'ணிமபி (sṛṇimapi)and a goad (sṛṇi:goad | api:and)
- ததாநா (dadhānā)holding
- கரதலைஃ (karatalaiḥ)with hands
- புரஸ்தாத் (purastāt)before
- ஆஸ்தாம் (āstām)may be
- நஃ (naḥ)us
- புரமதிதுஃ (puramathituḥ)of the destroyer of cities (pura:city | mathituḥ:destroyer)
- ஆஹோபுருஷிகா (āhopuruṣikā)pride
மணித்வீபே நீபோ-பவநவதி சிந்தாமணி க்ரு'ஹே ।
ஶிவகாரே மஞ்சே பரமஶிவ-பர்யங்க நிலயாம்
பஜந்தி த்வாம் தந்யாஃ கதிசந சிதாநந்த-லஹரீம் ॥ 8 ॥
- ஸுதாஸிந்தோஃ (sudhāsindhoḥ)of the nectar-ocean (sudhā:nectar | sindhoḥ:of the ocean)
- மத்யே (madhye)in the middle
- ஸுரவிடபிவாடீபரிவ்ரு'தே (suraviṭapivāṭīparivṛte)surrounded by divine trees (sura:divine | viṭapi:trees | vāṭī:garden | parivṛte:surrounded by)
- மணித்வீபே (maṇidvīpe)in the isle of gems (maṇi:gems | dvīpe:in the isle)
- நீபோபவநவதி (nīpopavanavati)having nipa groves (nīpa:nipa | upavana:groves | vati:having)
- சிந்தாமணிக்ரு'ஹே (cintāmaṇigṛhe)in the house of wish-gems (cintāmaṇi:wish-gem | gṛhe:in the house)
- ஶிவாகாரே (śivākāre)in the form of Śiva (śiva:Śiva | ākāre:in the form)
- மஞ்சே (mañce)on the couch
- பரமஶிவபர்யங்கநிலயாம் (paramaśivaparyaṅkanilayām)abiding on Śiva's couch (parama:supreme | śiva:Śiva | paryaṅka:couch | nilayām:abiding)
- பஜந்தி (bhajanti)adore
- த்வாம் (tvām)Thee
- தந்யாஃ (dhanyāḥ)fortunate
- கதிசந (katicana)a few
- சிதாநந்தலஹரீம் (cidānandalaharīm)wave of bliss-consciousness (cit:consciousness | ānanda:bliss | laharīm:wave)
ஸ்திதம் ஸ்வதிஷ்டாநே ஹ்ரு'தி மருத-மாகாஶ-முபரி ।
மநோ'பி ப்ரூமத்யே ஸகலமபி பித்வா குலபதம்
ஸஹஸ்ராரே பத்மே ஸ ஹரஹஸி பத்யா விஹரஸே ॥ 9 ॥
- மஹீம் (mahīm)earth
- மூலாதாரே (mūlādhāre)in the Mūlādhāra (mūla:root | ādhāre:in the base)
- கமபி (kamapi)some
- மணிபூரே (maṇipūre)in the Maṇipūra (maṇi:gem | pūre:in the city)
- ஹுதவஹம் (hutavahaṃ)fire
- ஸ்திதம் (sthitaṃ)situated
- ஸ்வாதிஷ்டாநே (svādhiṣṭhāne)in the Svādhiṣṭhāna (sva:own | adhiṣṭhāne:in the seat)
- ஹ்ரு'தி (hṛdi)in the heart
- மருதம் (marutam)air
- ஆகாஶம் (ākāśam)sky
- உபரி (upari)above
- மநஃ (manaḥ)mind
- அபி (api)also
- ப்ரூமத்யே (bhrūmadhye)between the eyebrows (bhrū:eyebrow | madhye:in the middle)
- ஸகலம் (sakalam)all
- அபி (api)also
- பித்வா (bhitvā)having penetrated
- குலபதம் (kulapathaṃ)Kula path (kula:family | pathaṃ:path)
- ஸஹஸ்ராரே (sahasrāre)in the Sahasrāra (sahasra:thousand | āre:in the petal)
- பத்மே (padme)in the lotus
- ஸஹ (saha)with
- ரஹஸி (rahasi)in solitude
- பத்யா (patyā)with the consort
- விஹரஸே (viharase)you sport
ப்ரபஞ்சம் ஸிந்ஞ்ந்தீ புநரபி ரஸாம்நாய-மஹஸஃ।
அவாப்ய ஸ்வாம் பூமிம் புஜகநிப-மத்யுஷ்ட-வலயம்
ஸ்வமாத்மாநம் க்ரு'த்வா ஸ்வபிஷி குலகுண்டே குஹரிணி ॥ 10 ॥
- ஸுதாதாராஸாரைஃ (sudhā-dhārā-sāraiḥ)with essence of nectar streams (sudhā:nectar | dhārā:streams | sāraiḥ:with essence)
- சரணயுகலாந்தஃ (caraṇa-yugala-antar)between the pair of feet (caraṇa:feet | yugala:pair | antar:between)
- விகலிதைஃ (vigalitaiḥ)flowing
- ப்ரபஞ்சம் (prapañcam)the manifested multiplicity
- ஸிஞ்சந்தீ (siñcantī)drenching
- புநரபி (punarapi)again
- ரஸாம்நாயமஹஸஃ (rasāmnāya-mahasaḥ)from the Nectarine Radiance (rasa:nectar | āmnāya:tradition | mahasaḥ:radiance)
- அவாப்ய (avāpya)having reached
- ஸ்வாம் (svām)own
- பூமிம் (bhūmim)sphere
- புஜகநிபமத்யுஷ்டவலயம் (bhujaga-nibha-madhyuṣṭa-valayam)serpentine form with coils (bhujaga:serpent | nibha:like | madhyuṣṭa:inhabited | valayam:coils)
- ஸ்வமாத்மாநம் (svamātmānam)own self
- க்ரு'த்வா (kṛtvā)having made
- ஸ்வபிஷி (svapiṣi)sleepest
- குலகுண்டே (kulakuṇḍe)in the kula-kunda (kula:family | kuṇḍe:in the kunda)
- குஹரிணி (kuhariṇi)in the hollow
ப்ரபிந்நாபிஃ ஶம்போர்நவபிரபி மூலப்ரக்ரு'திபிஃ ।
சதுஶ்சத்வாரிம்ஶத்-வஸுதல-கலாஶ்ச்-த்ரிவலய-
த்ரிரேகபிஃ ஸார்தம் தவ ஶரணகோணாஃ பரிணதாஃ ॥ 11 ॥
- சதுர்பிஃ (caturbhiḥ)by four
- ஶ்ரீகண்டைஃ (śrīkaṇṭhaiḥ)by Śrī-Kaṇṭhas (śrī:Śrī | kaṇṭhaiḥ:by Kaṇṭhas)
- ஶிவயுவதிபிஃ (śivayuvatibhiḥ)by Śiva-yuvatis (śiva:Śiva | yuvatibhiḥ:by yuvatis)
- பஞ்சபிரபி (pañcabhirapi)by five also (pañcabhiḥ:by five | api:also)
- ப்ரபிந்நாபிஃ (prabhinnābhiḥ)by distinct
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śambhu
- நவபிரபி (navabhirapi)by nine also (navabhiḥ:by nine | api:also)
- மூலப்ரக்ரு'திபிஃ (mūlaprakṛtibhiḥ)by basic manifestations (mūla:basic | prakṛtibhiḥ:by manifestations)
- சதுஶ்சத்வாரிம்ஶத்வஸுதலகலாஶ்ரத்ரிவலய- (catuścatvāriṃśadvasudalakālāśratrivalaya-)forty-four petal, circle (catuḥ:four | catvāriṃśat:forty | vasu:petal | dala:petal | kalā:circle | āśra:circle | tri:three | valaya:circle)
- த்ரிரேகாபிஃ (trirekhābhiḥ)by three lines (tri:three | rekhābhiḥ:by lines)
- ஸார்தம் (sārdhaṃ)together with
- தவ (tava)your
- ஶரணகோணாஃ (śaraṇakoṇāḥ)shelter triangles (śaraṇa:shelter | koṇāḥ:triangles)
- பரிணதாஃ (pariṇatāḥ)formed
கவீந்த்ராஃ கல்பந்தே கதமபி விரிஞ்சி-ப்ரப்ரு'தயஃ ।
யதாலோகௌத்ஸுக்யா-தமரலலநா யாந்தி மநஸா
தபோபிர்துஷ்ப்ராபாமபி கிரிஶ-ஸாயுஜ்ய-பதவீம் ॥ 12 ॥
- த்வதீயம் (tvadīyaṃ)your
- ஸௌந்தர்யம் (saundaryaṃ)beauty
- துஇநகிரிகந்யே (tuhinagirikanye)O Daughter of the Mountain of Snow (tuhina:snow | giri:mountain | kanye:daughter)
- துலயிதும் (tulayituṃ)to compare
- கவீந்த்ராஃ (kavīndrāḥ)great poets (kavi:poet | indra:lord)
- கல்பந்தே (kalpante)attempt
- கதமபி (kathamapi)somehow
- விரிஞ்சிப்ரப்ரு'தயஃ (viriñciprabhṛtayaḥ)Brahmā and others (viriñci:Brahmā | prabhṛtayaḥ:and others)
- யதாலோகௌத்ஸுக்யாத் (yadālokautsukyāt)due to eagerness to see (yad:which | āloka:seeing | autsukyāt:due to eagerness)
- அமரலலநா (amaralalanā)heavenly damsels (amara:immortal | lalanā:damsels)
- யாந்தி (yānti)attain
- மநஸா (manasā)by mind
- தபோபிஃ (tapobhiḥ)by austerities
- துஷ்ப்ராபாமபி (duṣprāpāmapi)even though difficult to attain (duṣprāpām:difficult to attain | api:even though)
- கிரிஶஸாயுஜ்யபதவீம் (giriśasāyujyapadavīm)oneness with Śiva (giriśa:Śiva | sāyujya:oneness | padavīm:path)
தவாபாங்காலோகே பதித-மநுதாவந்தி ஶதஶஃ ।
கலத்வேணீபந்தாஃ குசகலஶ-விஸ்த்ரிஸ்த-ஸிசயா
ஹடாத் த்ருட்யத்காஞ்யோ விகலித-துகூலா யுவதயஃ ॥ 13 ॥
- நரம் (naraṃ)man
- வர்ஷீயாம்ஸம் (varṣīyāṃsaṃ)very old
- நயநவிரஸம் (nayanavirasaṃ)ugly to look at (nayana:eye | virasaṃ:tasteless)
- நர்மஸு (narmasu)in erotic matters
- ஜடம் (jaḍaṃ)dull
- தவ (tava)your
- அபாங்காலோகே (apāṅgāloke)side glance (apāṅga:side | āloke:glance)
- பதிதம் (patitam)fallen
- அநுதாவந்தி (anudhāvanti)follow
- ஶதஶஃ (śataśaḥ)in hundreds
- கலத்வேணீபந்தாஃ (galadveṇībandhāḥ)with loosened hair (galad:loosened | veṇībandhāḥ:hair ties)
- குசகலஶவிஸ்ரஸ்தஸிசயா (kucakalaśavisrastasicayā)with exposed breasts (kuca:breast | kalaśa:pot | visrasta:exposed | sicayā:heap)
- ஹடாத் (haṭhāt)suddenly
- த்ருட்யத்காஞ்ச்யஃ (truṭyatkāñcyaḥ)with broken girdles (truṭyat:broken | kāñcyaḥ:girdles)
- விகலிததுகூலா (vigalitadukūlā)with slipping clothes (vigalita:slipping | dukūlā:clothes)
- யுவதயஃ (yuvatayaḥ)young women
ஹுதஶே த்வாஷஷ்டி-ஶ்சதுரதிக-பஞ்சாஶ-தநிலே ।
திவி த்விஃ ஷட் த்ரிம்ஶந் மநஸி ச சதுஃஷஷ்டிரிதி யே
மயூகா-ஸ்தேஷா-மப்யுபரி தவ பாதாம்புஜ-யுகம் ॥ 14 ॥
- க்ஷிதௌ (kṣitau)on the earth
- ஷட்பஞ்சாஶத் (ṣaṭpañcāśat)fifty-six (ṣaṭ:six | pañcāśat:fifty)
- த்விஸமதிகபஞ்சாஶத் (dvisamadhikapañcāśat)fifty-two (dvi:two | samadhika:more than | pañcāśat:fifty)
- உதகே (udake)in water
- ஹுதாஶே (hutāśe)in fire
- த்வாஷஷ்டிஃ (dvāṣaṣṭiḥ)sixty-two (dva:two | ṣaṣṭiḥ:sixty)
- சதுரதிகபஞ்சாஶத் (caturadhikapañcāśat)fifty-four (catur:four | adhika:more than | pañcāśat:fifty)
- அநிலே (anile)in air
- திவி (divi)in the sky
- த்விஷ்ஷட்த்ரிம்ஶத் (dviṣṣaṭtriṃśat)thirty-two (dvi:two | ṣaṭtriṃśat:thirty)
- மநஸி (manasi)in the mind
- ச (ca)and
- சதுஷ்ஷஷ்டிஃ (catuṣṣaṣṭiḥ)sixty-four (catuḥ:four | ṣaṣṭiḥ:sixty)
- இதி (iti)thus
- யே (ye)those who
- மயூகாஃ (mayūkhāḥ)rays
- தேஷாம் (teṣām)of them
- அபி (api)also
- உபரி (upari)above
- தவ (tava)your
- பாதாம்புஜயுகம் (pādāmbujayugam)pair of lotus feet (pāda:feet | ambuja:lotus | yugam:pair)
வர-த்ராஸ-த்ராண-ஸ்படிககுடிகா-புஸ்தக-கராம் ।
ஸக்ரு'ந்ந த்வா நத்வா கதமிவ ஸதாம் ஸந்நிதததே
மது-க்ஷீர-த்ராக்ஷா-மதுரிம-துரீணாஃ பணிதயஃ ॥ 15 ॥
- ஶரஜ்ஜ்யோத்ஸ்நாஶுத்தாம் (śarajjyotsnāśuddhām)pure as autumn moonlight (śarad:autumn | jyotsnā:moonlight | śuddhām:pure)
- ஶஶியுதஜடாஜூடமகுடாம் (śaśiyutajaṭājūṭamakuṭām)crowned with moon-adorned matted hair (śaśiyuta:moon-adorned | jaṭā:matted hair | jūṭa:crown | makuṭām:crowned)
- வரத்ராஸத்ராணஸ்படிககடிகாபுஸ்தககராம் (varatrāsatrāṇasphaṭikaghaṭikāpustakakarām)hands granting boons, protection, holding crystal beads, book (vara:boon | trāsa:fear | trāṇa:protection | sphaṭika:crystal | ghaṭikā:beads | pustaka:book | karām:hands)
- ஸக்ரு'ந்ந (sakṛnna)once
- த்வா (tvā)Thee
- நத்வா (natvā)having bowed
- கதமிவ (kathamiva)how indeed
- ஸதாம் (satām)of good men
- ஸம்ந்நிதததே (saṃnidadhate)flow
- மதுக்ஷீரத்ராக்ஷாமதுரிமதுரீணாஃ (madhukṣīradrākṣāmadhurimadhurīṇāḥ)sweet as honey, milk, grapes (madhu:honey | kṣīra:milk | drākṣā:grapes | madhurima:sweetness | dhurīṇāḥ:sweet)
- பணிதயஃ (phaṇitayaḥ)words
பஜந்தே யே ஸந்தஃ கதிசிதருணாமேவ பவதீம் ।
விரிஞ்சி-ப்ரேயஸ்யா-ஸ்தருணதர-ஶ்ர்ரு'ங்கர லஹரீ-
கபீராபி-ர்வாக்பிஃ ர்விதததி ஸதாம் ரஞ்ஜநமமீ ॥ 16 ॥
- கவீந்த்ராணாம் (kavīndrāṇām)of the best poets (kavi:poet | indra:best | ṇām:of)
- சேதஃகமலவநபாலாதபருசிம் (cetaḥkamalavanabālātaparuciṃ)light of morning's rising sun (cetaḥ:mind | kamala:lotus | vana:forest | bāla:young | āta:rising | ruciṃ:light)
- பஜந்தே (bhajante)adore
- யே (ye)who
- ஸந்தஃ (santaḥ)devoted men
- கதிசித் (katicit)some
- அருணாம் (aruṇām)Aruṇā
- ஏவ (eva)indeed
- பவதீம் (bhavatīm)Thou
- விரிஞ்சிப்ரேயஸ்யாஃ (viriñcipreyasyāḥ)of Sarasvati, beloved of Brahma (viriñci:Brahma | preyasyāḥ:beloved of)
- தருணதர (taruṇatara)more youthful
- ஶ்ரு'ங்காரலஹரீ (śṛṅgāralaharī)waves of erotic sentiments (śṛṅgāra:erotic sentiments | laharī:waves)
- கபீராபிஃ (gabhīrābhiḥ)profound
- வாக்பிஃ (vāgbhiḥ)with words
- விதததி (vidadhati)create
- ஸதாம் (satām)of the good
- ரஞ்ஜநம் (rañjanam)delight
- அமீ (amī)these
ர்வஶிந்யத்யாபி-ஸ்த்வாம் ஸஹ ஜநநி ஸஞ்சிந்தயதி யஃ ।
ஸ கர்தா காவ்யாநாம் பவதி மஹதாம் பங்கிருசிபி-
ர்வசோபி-ர்வாக்தேவீ-வதந-கமலாமோத மதுரைஃ ॥ 17 ॥
- ஸவித்ரீபிஃ (savitrībhiḥ)with Savitrī
- வாசாம் (vācām)of words
- ஶஶிமணிஶிலாபங்கருசிபிஃ (śaśimaṇiśilābhaṅgarucibhiḥ)with moonstone-like radiance (śaśi:moon | maṇi:gem | śilā:stone | bhaṅga:like | ruci:radiance | bhiḥ:with)
- வஶிந்யாத்யாபிஃ (vaśinyādyābhiḥ)with Vaśinī and others (vaśinī:Vaśinī | ādi:and others | ābhiḥ:with)
- த்வாம் (tvām)you
- ஸஹ (saha)together with
- ஜநநி (janani)O Mother
- ஸம்சிந்தயதி (saṃcintayati)meditates
- யஃ (yaḥ)who
- ஸ (sa)he
- கர்த்தா (kartā)author
- காவ்யாநாம் (kāvyānām)of poems
- பவதி (bhavati)becomes
- மஹதாம் (mahatām)of great ones
- பங்கிருசிபிஃ (bhaṅgirucibhiḥ)with delightful radiance (bhaṅgi:delightful | ruci:radiance | bhiḥ:with)
- வசோபிஃ (vacobhiḥ)with words
- வாக்தேவீவதநகமலாமோதமதுரைஃ (vāgdevī-vadana-kamal’āmoda-madhuraiḥ)sweet with Sarasvatī's fragrance (vāgdevī:Sarasvatī | vadana:mouth | kamala:lotus | āmoda:fragrance | madhuraiḥ:sweet with)
ர்திவம் ஸர்வா-முர்வீ-மருணிமநி மக்நாம் ஸ்மரதி யஃ ।
பவந்த்யஸ்ய த்ரஸ்ய-த்வநஹரிண-ஶாலீந-நயநாஃ
ஸஹோர்வஶ்யா வஶ்யாஃ கதி கதி ந கீர்வாண-கணிகாஃ ॥ 18 ॥
- தநுச்சாயாபிஃ (tanucchāyābhiḥ)with delicate shadows (tanu:delicate | chāyābhiḥ:with shadows)
- தே (te)your
- தருணதரணிஶ்ரீஸரணிபிஃ (taruṇataraṇiśrīsaraṇibhiḥ)with the beauty of the rising sun (taruṇa:rising | taraṇi:sun | śrī:beauty | saraṇibhiḥ:with paths)
- திவம் (divaṃ)heaven
- ஸர்வாம் (sarvām)all
- உர்வீம் (urvīm)earth
- அருணிமநி (aruṇimani)in crimson radiance (aruṇa:crimson | mani:radiance)
- மக்நாம் (magnām)immersed
- ஸ்மரதி (smarati)remembers
- யஃ (yaḥ)who
- பவந்தி (bhavanti)become
- அஸ்ய (asya)his
- த்ரஸ்யத்வநஹரிணஶாலீநநயநாஃ (trasyadvanahariṇaśālīnanayanāḥ)with eyes like timid deer (trasyad:timid | vana:forest | hariṇa:deer | śālīna:graceful | nayanāḥ:eyes)
- ஸஹ (saha)with
- உர்வஶ்யா (urvaśyā)Urvaśī
- வஶ்யாஃ (vaśyāḥ)subdued
- கதி (kati)how many
- கதி (kati)how many
- ந (na)not
- கீர்வாணகணிகாஃ (gīrvāṇagaṇikāḥ)celestial courtesans (gīrvāṇa:celestial | gaṇikāḥ:courtesans)
ஹரார்தம் த்யாயேத்யோ ஹரமஹிஷி தே மந்மதகலாம் ।
ஸ ஸத்யஃ ஸங்க்ஷோபம் நயதி வநிதா இத்யதிலகு
த்ரிலோகீமப்யாஶு ப்ரமயதி ரவீந்து-ஸ்தநயுகாம் ॥ 19 ॥
- முகம் (mukhaṃ)face
- பிந்தும் (binduṃ)dot
- க்ரு'த்வா (kṛtvā)having made
- குசயுகம் (kucayugam)pair of breasts (kuca:breast | yugam:pair)
- அதஸ்தஸ்ய (adhastasya)below that
- தததஃ (tadadho)below that
- ஹரார்தம் (harārdhaṃ)half of Hara (hara:Hara (Śiva) | ardham:half)
- த்யாயேத் (dhyāyet)should meditate
- யஃ (yaḥ)who
- ஹரமஹிஷி (haramahiṣi)O Consort of Hara (hara:Hara (Śiva) | mahiṣi:consort)
- தே (te)your
- மந்மதகலாம் (manmathakalām)Manmatha art (manmatha:Manmatha (Cupid) | kalām:art)
- ஸ (sa)he
- ஸத்யஃ (sadyaḥ)quickly
- ஸம்க்ஷோபம் (saṃkṣobhaṃ)agitation
- நயதி (nayati)leads
- வநிதா (vanitā)woman
- இதி (iti)thus
- அதிலகு (atilaghu)very easy
- த்ரிலோகீம் (trilokīm)three worlds (tri:three | lokīm:worlds)
- அபி (api)even
- ஆஶு (āśu)quickly
- ப்ரமயதி (bhramayati)fascinates
- ரவீந்து (ravīndu)sun and moon (ravi:sun | indu:moon)
- ஸ்தநயுகாம் (stanayugām)pair of breasts (stana:breast | yugām:pair)
ஹ்ரு'தி த்வா மாதத்தே ஹிமகரஶிலா-மூர்திமிவ யஃ ।
ஸ ஸர்பாணாம் தர்பம் ஶமயதி ஶகுந்ததிப இவ
ஜ்வரப்லுஷ்டாந் த்ரு'ஷ்ட்யா ஸுகயதி ஸுதாதாரஸிரயா ॥ 20 ॥
- கிரந்தீம் (kirantīm)emitting
- அங்கேப்யஃ (aṅgebhyaḥ)from the limbs
- கிரணநிகுரம்பாம்ரு'தரஸம் (kiraṇanikurambāmṛtarasaṃ)nectar of rays cluster (kiraṇa:rays | nikuramba:cluster | amṛtarasa:nectar)
- ஹ்ரு'தி (hṛdi)in the heart
- த்வாம் (tvām)you
- ஆதத்தே (ādhatte)places
- ஹிமகரஶிலாமூர்திமிவ (himakaraśilāmūrtimiva)like a moonstone image (himakara:moon | śilā:stone | mūrti:image | iva:like)
- யஃ (yaḥ)who
- ஸ (sa)he
- ஸர்பாணாம் (sarpāṇāṃ)of serpents
- தர்பம் (darpaṃ)pride
- ஶமயதி (śamayati)pacifies
- ஶகுந்தாதிப (śakuntādhipa)Garuḍa (śakunta:birds | adhipa:lord)
- இவ (iva)like
- ஜ்வரப்லுஷ்டாந் (jvarapluṣṭān)afflicted by fever (jvara:fever | pluṣṭān:afflicted)
- த்ரு'ஷ்ட்யா (dṛṣṭyā)by look
- ஸுகயதி (sukhayati)comforts
- ஸுதாதாரஸிரயா (sudhādhārasirayā)nectar showering nerve (sudhā:nectar | dhāra:shower | sirā:nerve)
நிஷ்ண்ணாம் ஷண்ணாமப்யுபரி கமலாநாம் தவ கலாம் ।
மஹாபத்மாதவ்யாம் ம்ரு'தித-மலமாயேந மநஸா
மஹாந்தஃ பஶ்யந்தோ தததி பரமாஹ்லாத-லஹரீம் ॥ 21 ॥
- தடில்லேகாதந்வீம் (taṭillekhātanvīṃ)lightning-like slender (taṭillekhā:lightning-like | tanvīṃ:slender)
- தபநஶஶிவைஶ்வாநரமயீம் (tapanaśaśivaiśvānaramayīṃ)sun, moon, fire embodied (tapana:sun | śaśi:moon | vaiśvānara:fire | mayīṃ:embodied)
- நிஷண்ணாம் (niṣaṇṇāṃ)situated
- ஷண்ணாமபி (ṣaṇṇāmapi)even above six (ṣaṇṇām:of six | api:even)
- உபரி (upari)above
- கமலாநாம் (kamalānāṃ)of lotuses
- தவ (tava)your
- கலாம் (kalām)part
- மஹாபத்மாடவ்யாம் (mahāpadmāṭavyāṃ)in the great lotus forest (mahā:great | padma:lotus | āṭavyāṃ:in the forest)
- ம்ரு'திதமலமாயேந (mṛditamalamāyena)by purified mind (mṛdita:purified | mala:impurity | māyena:by mind)
- மநஸா (manasā)by mind
- மஹாந்தஃ (mahāntaḥ)great souls
- பஶ்யந்தஃ (paśyantaḥ)seeing
- தததி (dadhati)experience
- பரமாஹ்லாதலஹரீம் (paramāhlādalaharīm)wave of supreme bliss (parama:supreme | āhlāda:bliss | laharīm:wave)
இதி ஸ்தோதும் வாஞ்சந் கதயதி பவாநி த்வமிதி யஃ ।
ததைவ த்வம் தஸ்மை திஶஸி நிஜஸாயுஜ்ய-பதவீம்
முகுந்த-ப்ரம்ஹேந்த்ர ஸ்புட மகுட நீராஜிதபதாம் ॥ 22 ॥
- பவாநி (bhavāni)O Bhavani
- த்வம் (tvaṃ)Thou
- தாஸே (dāse)to servant
- மயி (mayi)in me
- விதர (vitara)bestow
- த்ரு'ஷ்டிம் (dṛṣṭiṃ)glance
- ஸகருணா (sakaruṇā)with compassion
- இதி (iti)thus
- ஸ்தோதும் (stotuṃ)to praise
- வாஞ்சந் (vāñchan)desiring
- கதயதி (kathayati)says
- பவாநி (bhavāni)O Bhavani
- த்வம் (tvam)Thou
- இதி (iti)thus
- யஃ (yaḥ)who
- ததா (tadā)then
- ஏவ (eva)indeed
- த்வம் (tvaṃ)Thou
- தஸ்மை (tasmai)to him
- திஶஸி (diśasi)grant
- நிஜஸாயுஜ்யபதவீம் (nijasāyujyapadavīṃ)state of oneness (nija:own | sāyujya:oneness | padavīṃ:state)
- முகுந்தப்ரஹ்மேந்த்ரஸ்புடமகுடநீராஜிதபதாம் (mukundabrahmendrasphuṭamakuṭanīrājitapadām)feet worshipped by gods (mukunda:Vishnu | brahma:Brahma | indra:Indra | sphuṭa:clear | makuṭa:crown | nīrājita:worshipped | padām:feet)
ஶரீரார்தம் ஶம்போ-ரபரமபி ஶங்கே ஹ்ரு'தமபூத் ।
யதேதத் த்வத்ரூபம் ஸகலமருணாபம் த்ரிநயநம்
குசாப்யாமாநம்ரம் குடில-ஶஶிசூடால-மகுடம் ॥ 23 ॥
- த்வயா (tvayā)by you
- ஹ்ரு'த்வா (hṛtvā)having appropriated
- வாமம் (vāmaṃ)left
- வபுஃ (vapuḥ)form
- அபரித்ரு'ப்தேந (aparitṛptena)unsatisfied
- மநஸா (manasā)by the mind
- ஶரீரார்தம் (śarīrārdhaṃ)half of the body (śarīra:body | ardhaṃ:half)
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śambhu
- அபரம் (aparam)other
- அபி (api)also
- ஶங்கே (śaṅke)I suspect
- ஹ்ரு'தம் (hṛtam)taken
- அபூத் (abhūt)became
- யத் (yat)which
- ஏதத் (etat)this
- த்வத்ரூபம் (tvadrūpaṃ)your form (tvat:your | rūpaṃ:form)
- ஸகலம் (sakalam)entire
- அருணாபம் (aruṇābhaṃ)crimson in complexion (aruṇa:crimson | ābhaṃ:complexion)
- த்ரிநயநம் (trinayanaṃ)three-eyed (tri:three | nayanaṃ:eye)
- குசாப்யாம் (kucābhyām)by the two breasts (kuca:breast | abhyām:by the two)
- ஆநம்ரம் (ānamraṃ)slightly bent
- குடிலஶஶிசூடாலமகுடம் (kuṭilaśaśicūḍālamakuṭam)with crescent moon diadem (kuṭila:curved | śaśi:moon | cūḍāla:crest | makuṭam:diadem)
திரஸ்குர்வ-ந்நேதத் ஸ்வமபி வபு-ரீஶ-ஸ்திரயதி ।
ஸதா பூர்வஃ ஸர்வம் ததித மநுக்ரு'ஹ்ணாதி ச ஶிவ-
ஸ்தவாஜ்ஞா மலம்ப்ய க்ஷணசலிதயோ ர்ப்ரூலதிகயோஃ ॥ 24 ॥
- ஜகத்ஸூதே (jagatsūte)creates the universe (jagat:universe | sūte:creates)
- தாதா (dhātā)Brahmā
- ஹரிஃ (hariḥ)Hari (Visṇu)
- அவதி (avati)protects
- ருத்ரஃ (rudraḥ)Rudra
- க்ஷபயதே (kṣapayate)destroys
- திரஸ்குர்வந் (tiraskurvan)concealing
- ஏதத் (etat)this
- ஸ்வம் (svam)own
- அபி (api)also
- வபுஃ (vapuḥ)form
- ஈஶஃ (īśaḥ)Isa (Maheśvara)
- திரயதி (tirayati)absorbs
- ஸதாபூர்வஃ (sadāpūrvaḥ)eternal
- ஸர்வம் (sarvam)all
- தத் (tat)that
- இதம் (idam)this
- அநுக்ரு'ஹ்ணாதி (anugṛhṇāti)blesses
- ச (ca)and
- ஶிவஃ (śivaḥ)Śiva
- தவ (tava)your
- ஆஜ்ஞாம் (ājñām)command
- ஆலம்ப்ய (ālambya)receiving
- க்ஷணசலிதயோஃ (kṣaṇacalitayoḥ)momentarily moved (kṣaṇa:moment | calitayoḥ:moved)
- ப்ரூலதிகயோஃ (bhrūlatikayoḥ)of the creeper-like brows (bhrū:brow | latikayoḥ:creeper-like)
பவேத் பூஜா பூஜா தவ சரணயோ-ர்யா விரசிதா ।
ததா ஹி த்வத்பாதோத்வஹந-மணிபீடஸ்ய நிகடே
ஸ்திதா ஹ்யேதே-ஶஶ்வந்முகுலித கரோத்தம்ஸ-மகுடாஃ ॥ 25 ॥
- த்ரயாணாம் (trayāṇāṃ)of the three
- தேவாநாம் (devānāṃ)of the deities
- த்ரிகுணஜநிதாநாம் (triguṇajanitānāṃ)born of three qualities (tri:three | guṇa:qualities | janitānāṃ:born of)
- தவ (tava)your
- ஶிவே (śive)O Śiva's consort
- பவேத் (bhavet)may be
- பூஜா (pūjā)worship
- பூஜா (pūjā)worship
- தவ (tava)your
- சரணயோஃ (caraṇayoḥ)of the feet
- யா (yā)which
- விரசிதா (viracitā)is performed
- ததா (tathā)thus
- ஹி (hi)indeed
- த்வத்பாதோத்வஹநமணிபீடஸ்ய (tvatpādodvahanamaṇipīṭhasya)of the gem-studded footstool (tvat:your | pāda:feet | udvahana:bearing | maṇi:gem | pīṭhasya:of the stool)
- நிகடே (nikaṭe)near
- ஸ்திதாஃ (sthitāḥ)standing
- ஹி (hi)indeed
- ஏதே (ete)these
- ஶஶ்வத் (śaśvat)always
- முகுலிதகரோத்தம்ஸமகுடாஃ (mukulitakarottaṃsamakuṭāḥ)with folded hands and crowned (mukulita:folded | kara:hands | uttaṃsa:adorned | makuṭāḥ:crowned)
விநாஶம் கீநாஶோ பஜதி தநதோ யாதி நிதநம் ।
விதந்த்ரீ மாஹேந்த்ரீ-விததிரபி ஸம்மீலித-த்ரு'ஶா
மஹாஸம்ஹாரே'ஸ்மிந் விஹரதி ஸதி த்வத்பதி ரஸௌ ॥ 26 ॥
- விரிஞ்சிஃ (viriñciḥ)Brahmā
- பஞ்சத்வம் (pañcatvaṃ)reduced to elements (pañca:five | tvaṃ:state)
- வ்ரஜதி (vrajati)goes
- ஹரிஃ (hariḥ)Viṣṇu
- ஆப்நோதி (āpnoti)attains
- விரதிம் (viratiṃ)passivity
- விநாஶம் (vināśaṃ)destruction
- கீநாஶஃ (kīnāśaḥ)Yama
- பஜதி (bhajati)experiences
- தநதஃ (dhanadaḥ)Kubera
- யாதி (yāti)goes
- நிதநம் (nidhanam)end
- விதந்த்ரீ (vitandrī)Indra's
- மாஹேந்த்ரீ (māhendrī)of Indra
- விததிஃ (vitatiḥ)followers
- அபி (api)also
- ஸம்மீலிதத்ரு'ஶா (saṃmīlitadṛśā)with closed eyes (saṃmīlita:closed | dṛśā:eyes)
- மஹாஸம்ஹாரே (mahāsaṃhāre)in the great dissolution (mahā:great | saṃhāre:in dissolution)
- அஸ்மிந் (asmin)in this
- விஹரதி (viharati)sports
- ஸதி (sati)O Sati
- த்வத்பதிஃ (tvatpatiḥ)your husband (tvat:your | patiḥ:husband)
- அஸௌ (asau)he
கதிஃ ப்ராதக்ஷிண்ய-க்ரமண-மஶநாத்யா ஹுதி-விதிஃ ।
ப்ரணாமஃ ஸம்வேஶஃ ஸுகமகில-மாத்மார்பண-த்ரு'ஶா
ஸபர்யா பர்யாய-ஸ்தவ பவது யந்மே விலஸிதம் ॥ 27 ॥
- ஜபஃ (japaḥ)chanting
- ஜல்பஃ (jalpaḥ)prattle
- ஶில்பம் (śilpaṃ)art
- ஸகலம் (sakalam)all
- அபி (api)also
- முத்ராவிரசநா (mudrā-viracanā)gesture creation (mudrā:gesture | viracanā:creation)
- கதிஃ (gatiḥ)movement
- ப்ராதக்ஷிண்யக்ரமணம் (prādakṣiṇya-kramaṇam)circumambulation (prādakṣiṇya:circumambulation | kramaṇam:movement)
- அஶநாத்யாஹுதிவிதிஃ (aśanādi-āhuti-vidhiḥ)eating as offering (aśana:eating | ādi:etc. | āhuti:offering | vidhiḥ:method)
- ப்ரணாமஃ (praṇāmaḥ)prostration
- ஸம்வேஶஃ (saṃveśaḥ)rest
- ஸுகம் (sukham)comfort
- அகிலம் (akhilam)all
- ஆத்மார்பணத்ரு'ஶா (ātmārpaṇa-dṛśā)with self-dedication (ātma:self | arpaṇa:dedication | dṛśā:with view)
- ஸபர்யாபர்யாயஃ (saparyā-paryāyaḥ)service (saparyā:worship | paryāyaḥ:sequence)
- தவ (tava)your
- பவது (bhavatu)may it be
- யத் (yat)that which
- மே (me)my
- விலஸிதம் (vilasitam)activity
விபத்யந்தே விஶ்வே விதி-ஶதமகாத்யா திவிஷதஃ ।
கராலம் யத் க்ஷ்வேலம் கபலிதவதஃ காலகலநா
ந ஶம்போஸ்தந்மூலம் தவ ஜநநி தாடங்க மஹிமா ॥ 28 ॥
- ஸுதாம் (sudhām)nectar
- அபி (api)even
- ஆஸ்வாத்ய (āsvādya)having consumed
- ப்ரதிபய (pratibhaya)fear-inspiring
- ஜராம்ரு'த்யுஹரிணீம் (jarāmṛtyuhariṇīm)removing old age and death (jarā:old age | mṛtyu:death | hariṇīm:removing)
- விபத்யந்தே (vipadyante)perish
- விஶ்வே (viśve)in the universe
- விதிஶதமகாத்யாஃ (vidhiśatamakhādyāḥ)Brahmā, Indra, and others (vidhi:Brahmā | śata:hundred | makha:Indra | ādyāḥ:and others)
- திவிஷதஃ (diviṣadaḥ)deities
- கராலம் (karālam)terrible
- யத் (yat)which
- க்ஷ்வேலம் (kṣvelam)poison
- கபலிதவதஃ (kabalitavataḥ)having consumed
- காலகலநா (kālakalanā)end of time (kāla:time | kalanā:end)
- ந (na)not
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śiva
- தந்மூலம் (tanmūlam)root cause
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)O Mother
- தாடங்கமஹிமா (tāṭaṅkamahimā)glory of ear ornament (tāṭaṅka:ear ornament | mahimā:glory)
கடோரே கோடீரே ஸ்கலஸி ஜஹி ஜம்பாரி-மகுடம் ।
ப்ரணம்ரேஷ்வேதேஷு ப்ரஸப-முபயாதஸ்ய பவநம்
பவஸ்யப்யுத்தாநே தவ பரிஜநோக்தி-ர்விஜயதே ॥ 29 ॥
- கிரீடம் (kirīṭam)crown
- வைரிஞ்சம் (vairiñcam)of Viriñci (Brahmā)
- பரிஹர (parihara)avoid
- புரஃ (puraḥ)in front
- கைடபபிதஃ (kaiṭabhabhidaḥ)of Kaiṭabhārī (Viṣṇu) (kaiṭabha:Kaiṭabha | bhidaḥ:breaker)
- கடோரே (kaṭhore)hard
- கோடீரே (koṭīre)crest
- ஸ்கலஸி (skhalasi)you stumble
- ஜஹி (jahi)avoid
- ஜம்பாரிமுகுடம் (jambhārimukuṭam)crown of Jambhāri (Indra) (jambhāri:Jambhāri (Indra) | mukuṭam:crown)
- ப்ரணம்ரேஷு (praṇamreṣu)in the bowed
- ஏதேஷு (eteṣu)these
- ப்ரஸபம் (prasabham)forcefully
- உபயாதஸ்ய (upayātasya)approaching
- பவநம் (bhavanam)abode
- பவஸ்ய (bhavasya)of Bhava (Śiva)
- அப்யுத்தாநே (abhyutthāne)rising
- தவ (tava)your
- பரிஜநோக்திஃ (parijanoktiḥ)attendants' words (parijana:attendants | uktiḥ:words)
- விஜயதே (vijayate)triumphs
நிஷேவ்யே நித்யே த்வா மஹமிதி ஸதா பாவயதி யஃ ।
கிமாஶ்சர்யம் தஸ்ய த்ரிநயந-ஸம்ரு'த்திம் த்ரு'ணயதோ
மஹாஸம்வர்தாக்நி-ர்விரசயதி நீராஜநவிதிம் ॥ 30 ॥
- ஸ்வதேஹோத்பூதாபிஃ (svadehodbhūtābhiḥ)by powers born of own body (sva:own | deha:body | udbhūtābhiḥ:by powers born)
- க்ரு'ணிபிஃ (ghṛṇibhiḥ)by rays
- அணிமாத்யாபிஃ (aṇimādyābhiḥ)by Animā and others (aṇimā:Animā | ādyābhiḥ:and others)
- அபிதஃ (abhitaḥ)surrounded by
- நிஷேவ்யே (niṣevye)to be served
- நித்யே (nitye)eternal
- த்வாம் (tvām)Thee
- அஹம் (aham)I
- இதி (iti)thus
- ஸதா (sadā)always
- பாவயதி (bhāvayati)meditates
- யஃ (yaḥ)who
- கிம் (kim)what
- ஆஶ்சர்யம் (āścaryaṃ)wonder
- தஸ்ய (tasya)his
- த்ரிநயநஸம்ரு'த்திம் (trinayanasamṛddhiṃ)glories above Śiva (tri:three | nayana:eyes | samṛddhiṃ:prosperity)
- த்ரு'ணயதஃ (tṛṇayataḥ)considering as straw
- மஹாஸம்வர்தாக்நிஃ (mahāsaṃvartāgniḥ)cosmic dissolution fire (mahā:great | saṃvarta:dissolution | agniḥ:fire)
- விரசயதி (viracayati)performs
- நிராஜநவிதிம் (nirājanavidhiṃ)rite of Nīrājana (nirājana:Nīrājana | vidhiṃ:rite)
ஸ்திதஸ்தத்த்த-ஸித்தி ப்ரஸவ பரதந்த்ரைஃ பஶுபதிஃ ।
புநஸ்த்வ-ந்நிர்பந்தா தகில-புருஷார்தைக கடநா-
ஸ்வதந்த்ரம் தே தந்த்ரம் க்ஷிதிதல மவாதீதர-திதம் ॥ 31 ॥
- சதுஷ்ஷஷ்ட்யா (catuṣṣaṣṭyā)sixty-four
- தந்த்ரைஃ (tantraiḥ)by the Tantras
- ஸகலம் (sakamalam)entire
- அதிஸம்தாய (atisandhāya)deluding
- புவநம் (bhuvanam)world
- ஸ்திதஃ (sthitaḥ)remained
- தத்தத் (tattat)various
- ஸித்தி (siddhi)psychic powers
- ப்ரஸவ (prasava)conferring
- பரதந்த்ரைஃ (paratantraiḥ)dependent Tantras
- பஶுபதிஃ (paśupatiḥ)Lord Śiva
- புநஃ (punaḥ)again
- த்வத் (tvat)your
- நிர்பந்தாத் (nirbandhāt)insistence
- அகிலபுருஷார்தைககடநா (akhilapuruṣārthaikaghaṭanā)conferring all Purusārthas (akhila:all | puruṣārtha:Purusārthas | eka:one | ghaṭanā:conferring)
- ஸ்வதந்த்ரம் (svatantram)independent
- தே (te)your
- தந்த்ரம் (tantram)Tantra
- க்ஷிதிதலம் (kṣititalam)earth
- அவாதீத (avātīta)revealed
- இதம் (idam)this
ஸ்மரோ ஹம்ஸஃ ஶக்ர-ஸ்ததநு ச பரா-மார-ஹரயஃ ।
அமீ ஹ்ரு'ல்லேகாபி-ஸ்திஸ்ரு'பி-ரவஸாநேஷு கடிதா
பஜந்தே வர்ணாஸ்தே தவ ஜநநி நாமாவயவதாம் ॥ 32 ॥
- ஶிவஃ (śivaḥ)Shiva
- ஶக்திஃ (śaktiḥ)Shakti
- காமஃ (kāmaḥ)Kama
- க்ஷிதிஃ (kṣitiḥ)Earth
- அத (atha)then
- ரவிஃ (raviḥ)Sun
- ஶீதகிரணஃ (śītakiraṇaḥ)Moon (śīta:cool | kiraṇaḥ:rays)
- ஸ்மரஃ (smaraḥ)Cupid
- ஹம்ஸஃ (haṃsaḥ)Swan
- ஶக்ரஃ (śakraḥ)Indra
- ததநு (tadanu)thereafter
- ச (ca)and
- பராமாரஹரயஃ (parāmāraharayaḥ)Parā, Māra, Hari (parā:Parā | māra:Māra | hari:Hari)
- அமீ (amī)these
- ஹ்ரு'ல்லேகாபிஃ (hṛllekhābhiḥ)with Hṛllekhā (hṛllekhā:Hṛllekhā | bhiḥ:with)
- திஸ்ரு'பிஃ (tisṛbhiḥ)three
- அவஸாநேஷு (avasāneṣu)at the ends
- கடிதா (ghaṭitā)joined
- பஜந்தே (bhajante)worship
- வர்ணாஃ (varṇāḥ)syllables
- தே (te)those
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)Mother
- நாமாவயவதாம் (nāmāvayavatām)parts of the name (nāma:name | avayavatām:parts)
ர்நிதாயைகே நித்யே நிரவதி-மஹாபோக-ரஸிகாஃ ।
பஜந்தி த்வாம் சிந்தாமணி-குணநிபத்தாக்ஷ-வலயாஃ
ஶிவாக்நௌ ஜுஹ்வந்தஃ ஸுரபிக்ரு'த-தாராஹுதி-ஶதை ॥ 33 ॥
- ஸ்மரம் (smaraṃ)Kāmarāja (Klīm)
- யோநிம் (yoniṃ)Bhuvaneśvarī (Hrīm)
- லக்ஷ்மீம் (lakṣmīṃ)Śri (Śrīm)
- த்ரிதயம் (tritayam)trio
- இதம் (idam)this
- ஆதௌ (ādau)at the beginning
- தவ (tava)of Thy
- மநஃ (manaḥ)mind
- நிதாய (nidhāya)placing
- ஏகே (eke)some
- நித்யே (nitye)eternal
- நிரவதிமஹாபோகரஸிகாஃ (niravadhimahābhogarasikāḥ)connoisseurs of highest enjoyment (niravadhi:endless | mahābhoga:great enjoyment | rasikāḥ:connoisseurs)
- பஜந்தி (bhajanti)worship
- த்வாம் (tvām)Thee
- சிந்தாமணிகுநநிபத்தாக்ஷவலயாஃ (cintāmaṇigunanibaddhākṣavalayāḥ)adorned with Cintāmaṇi necklace (cintāmaṇi:Cintāmaṇi | guna:qualities | nibaddha:bound | akṣa:beads | valayāḥ:necklace)
- ஶிவாக்நௌ (śivāgnau)in Śivā's fire (śivā:Śivā | agnau:in the fire)
- ஜுஹ்வந்தஃ (juhvantaḥ)offering
- ஸுரபிக்ரு'ததாராஹுதிஶதைஃ (surabhighṛtadhārāhutiśataiḥ)with streams of ghee oblations (surabhi:fragrant | ghṛta:ghee | dhārā:streams | huti:oblations | śataiḥ:hundreds)
தவாத்மாநம் மந்யே பகவதி நவாத்மாந-மநகம் ।
அதஃ ஶேஷஃ ஶேஷீத்யய-முபய-ஸாதாரணதயா
ஸ்திதஃ ஸம்பந்தோ வாம் ஸமரஸ-பராநந்த-பரயோஃ ॥ 34 ॥
- ஶரீரம் (śarīraṃ)body
- த்வம் (tvaṃ)you
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śambhu
- ஶஶிமிஹிரவக்ஷோருஹயுகம் (śaśimihiravakṣoruhayugaṃ)with sun and moon breasts (śaśi:moon | mihira:sun | vakṣoruhayugaṃ:pair of breasts)
- தவ (tava)your
- ஆத்மாநம் (ātmānaṃ)self
- மந்யே (manye)I consider
- பகவதி (bhagavati)O Goddess
- நவாத்மாநமநகம் (navātmānamanagham)flawless ninefold self (nava:nine | ātmānam:self | anagham:flawless)
- அதஃ (ataḥ)therefore
- ஶேஷஃ (śeṣaḥ)accessory
- ஶேஷீ (śeṣī)principal
- இதி (iti)thus
- அயம் (ayam)this
- உபயஸாதாரணதயா (ubhayasādhāraṇatayā)equally common to both (ubhaya:both | sādhāraṇatayā:commonality)
- ஸ்திதஃ (sthitaḥ)established
- ஸம்பந்தஃ (saṃbandhaḥ)relationship
- வாம் (vāṃ)of you both
- ஸமரஸபராநந்தபரயோஃ (samarasaparānandaparayoḥ)of equal supreme bliss (samara:equal | parānanda:supreme bliss | parayoḥ:of both)
த்வமாப-ஸ்த்வம் பூமி-ஸ்த்வயி பரிணதாயாம் ந ஹி பரம் ।
த்வமேவ ஸ்வாத்மாநம் பரிண்மயிதும் விஶ்வ வபுஷா
சிதாநந்தாகாரம் ஶிவயுவதி பாவேந பிப்ரு'ஷே ॥ 35 ॥
- மநஃ (manaḥ)mind
- த்வம் (tvaṃ)you
- வ்யோம (vyoma)sky
- த்வம் (tvaṃ)you
- மருத் (marut)wind
- அஸி (asi)are
- மருத்ஸாரதி (marutsārathi)charioteer of the winds (marut:wind | sārathi:charioteer)
- ரஸி (rasi)are
- த்வம் (tvam)you
- ஆபஃ (āpaḥ)water
- த்வம் (tvam)you
- பூமிஃ (bhūmiḥ)earth
- த்வயி (tvayi)in you
- பரிணதாயாம் (pariṇatāyām)transformed
- ந (na)not
- ஹி (hi)indeed
- பரம் (param)beyond
- த்வம் (tvam)you
- ஏவ (eva)only
- ஸ்வாத்மாநம் (svātmānam)own self
- பரிணமயிதும் (pariṇamayitum)to transform
- விஶ்வவபுஷா (viśvavapuṣā)universal form (viśva:universe | vapuṣā:form)
- சித் (cit)consciousness
- ஆநந்த (ānanda)bliss
- ஆகாரம் (ākāram)form
- ஶிவயுவதி (śivayuvati)Siva's consort (śiva:Siva | yuvati:consort)
- பாவேந (bhāvena)as
- பிப்ரு'ஷே (bibhṛṣe)assume
பரம் ஶம்பு வந்தே பரிமிலித-பார்ஶ்வம் பரசிதா ।
யமாராத்யந் பக்த்யா ரவி ஶஶி ஶுசீநா-மவிஷயே
நிராலோகே'லோகே நிவஸதி ஹி பாலோக-புவநே ॥ 36 ॥
- தவ (tava)your
- ஆஜ்ஞாசக்ரஸ்தம் (ājñācakrasthaṃ)residing in Ājñā-Cakra (ājñā:command | cakra:wheel | sthaṃ:residing)
- தபநஶஶிகோடித்யுதிதரம் (tapanaśaśikoṭidyutidharaṃ)resplendent as crores of suns and moons (tapana:sun | śaśi:moon | koṭi:crores | dyuti:splendor | dharaṃ:bearing)
- பரம் (paraṃ)supreme
- ஶம்பும் (śambhuṃ)Śambhu
- வந்தே (vande)I salute
- பரிமிலிதபார்ஶ்வம் (parimilitapārśvaṃ)integrated side (parimilita:integrated | pārśvaṃ:side)
- பரசிதா (paracitā)Supreme Consciousness
- யம் (yam)whom
- ஆராத்யந் (ārādhyan)adoring
- பக்த்யா (bhaktyā)with devotion
- ரவிஶஶிஶுசீநாமவிஷயே (raviśaśiśucīnāmaviṣaye)beyond sun, moon, fire (ravi:sun | śaśi:moon | śucīnām:of fires | aviṣaye:beyond the realm)
- நிராலோகே'லோகே (nirāloke'loke)in the non-luminous realm (nirāloke:in the non-luminous | aloke:realm)
- நிவஸதி (nivasati)resides
- ஹி (hi)indeed
- பாலோகபவநே (bhālokabhavane)in the luminous abode (bhāloka:luminous world | bhavane:in the abode)
ஶிவம் ஸேவே தேவீமபி ஶிவஸமாந-வ்யவஸிதாம் ।
யயோஃ காந்த்யா யாந்த்யாஃ ஶஶிகிரண்-ஸாரூப்யஸரணே
விதூதாந்த-ர்த்வாந்தா விலஸதி சகோரீவ ஜகதீ ॥ 37 ॥
- விஶுத்தௌ (viśuddhau)in the Viśuddhi
- தே (te)your
- ஶுத்தஸ்படிகவிஶதம் (śuddhasphaṭikaviśadam)pure crystal-like (śuddha:pure | sphaṭika:crystal | viśadam:like)
- வ்யோமஜநகம் (vyomajanakam)creator of Ākāśa (vyoma:Ākāśa | janakam:creator)
- ஶிவம் (śivam)Śiva
- ஸேவே (seve)I meditate
- தேவீம் (devīm)on the Devī
- அபி (api)also
- ஶிவஸமாநவ்யவஸிதாம் (śivasamānavyavasitām)equal to Śiva (śiva:Śiva | samāna:equal | vyavasitām:determined)
- யயோஃ (yayoḥ)from whom
- காந்த்யா (kāntyā)by brilliance
- யாந்த்யாஃ (yāntyāḥ)proceeding
- ஶஶிகிரணஸாரூப்யஸரணே (śaśikiraṇasārūpyasaraṇe)in lunar brilliance (śaśi:moon | kiraṇa:rays | sārūpya:resemblance | saraṇe:path)
- விதூதாந்தர்த்வாந்தா (vidhūtāntardhvāntā)free from darkness (vidhūta:dispelled | antar:inner | dhvāntā:darkness)
- விலஸதி (vilasati)rejoices
- சகோரீவ (cakorīva)like the Cakorī (cakorī:Cakorī | iva:like)
- ஜகதீ (jagatī)the universe
பஜே ஹம்ஸத்வந்த்வம் கிமபி மஹதாம் மாநஸசரம் ।
யதாலாபா-தஷ்டாதஶ-குணித-வித்யாபரிணதிஃ
யதாதத்தே தோஷாத் குண-மகில-மத்ப்யஃ பய இவ ॥ 38 ॥
- ஸமுந்மீலத் (samunmīlat)blossoming
- ஸம்வித் (saṃvit)consciousness
- கமலமகரந்தைகரஸிகம் (kamalamakarandaikarasikaṃ)delighting in lotus nectar (kamala:lotus | makaranda:nectar | eka:one | rasikaṃ:delighting)
- பஜே (bhaje)I adore
- ஹம்ஸத்வந்த்வம் (haṃsadvandvaṃ)pair of swans (haṃsa:swan | dvandvaṃ:pair)
- கிமபி (kimapi)something
- மஹதாம் (mahatāṃ)of the great
- மாநஸசரம் (mānasacaram)moving in the mind (mānasa:mind | caram:moving)
- யதாலாபாத் (yadālāpāt)from whose conversation
- அஷ்டாதஶகுணிதவித்யாபரிணதி (aṣṭādaśaguṇitavidyāpariṇati)eighteen-fold knowledge transformation (aṣṭādaśa:eighteen | guṇita:multiplied | vidyā:knowledge | pariṇati:transformation)
- யதாதத்தே (yadādatte)who takes
- தோஷாத் (doṣāt)from fault
- குணம் (guṇam)virtue
- அகிலம் (akhilam)entire
- அத்ப்யஃ (adbhyaḥ)from water
- பய (paya)milk
- இவ (iva)like
தமீடே ஸம்வர்தம் ஜநநி மஹதீம் தாம் ச ஸமயாம் ।
யதாலோகே லோகாந் தஹதி மஹஸி க்ரோத-கலிதே
தயார்த்ரா யா த்ரு'ஷ்டிஃ ஶிஶிர-முபசாரம் ரசயதி ॥ 39 ॥
- தவ (tava)your
- ஸ்வாதிஷ்டாநே (svādhiṣṭhāne)in the Svadhisthana
- ஹுதவஹமதிஷ்டாய (hutavahamadhiṣṭhāya)invoking the Fire (hutavaha:Fire | adhiṣṭhāya:invoking)
- நிரதம் (nirataṃ)engaged
- தமீடே (tamīḍe)I adore Him
- ஸம்வர்தம் (saṃvartaṃ)Samvarta
- ஜநநி (janani)O Mother
- மஹதீம் (mahatīṃ)great
- தாம் (tāṃ)that
- ச (ca)and
- ஸமயாம் (samayām)Samaya
- யதாலோகே (yadāloke)when looks (yadā:when | āloke:looks)
- லோகாந் (lokān)worlds
- தஹதி (dahati)burns
- மஹதி (mahati)great
- க்ரோதகலிதே (krodhakalite)filled with anger (krodha:anger | kalite:filled with)
- தயார்த்ரா (dayārdrā)compassionate
- யா (yā)which
- த்ரு'ஷ்டிஃ (dṛṣṭiḥ)look
- ஶிஶிரமுபசாரம் (śiśiramupacāraṃ)cooling blessing (śiśira:cooling | upacāraṃ:blessing)
- ரசயதி (racayati)bestows
ஸ்புர-ந்நா நரத்நாபரண-பரிணத்தேந்த்ர-தநுஷம் ।
தவ ஶ்யாமம் மேகம் கமபி மணிபூரைக-ஶரணம்
நிஷேவே வர்ஷந்தம்-ஹரமிஹிர-தப்தம் த்ரிபுவநம் ॥ 40 ॥
- தடித்த்வந்தம் (taṭittvantaṃ)illumined by lightning (taṭit:lightning | tvantaṃ:illumined by)
- ஶக்த்யா (śaktyā)by Śakti
- திமிரபரிபந்திபுரணயா (timiraparipanthiphuraṇayā)dispelling darkness (timira:darkness | paripanthin:obstacle | phuraṇayā:dispelling)
- ஸ்புரந்நாநாரத்நாபரணபரிணத்தேந்த்ரதநுஷம் (sphuran-nānā-ratn’ābharaṇa-pariṇaddhendra-dhanuṣam)rainbow with sparkling gems (sphuran:sparkling | nānā:various | ratna:gems | ābharaṇa:ornaments | pariṇaddha:adorned | indra:Indra | dhanuṣam:rainbow)
- தவ (tava)your
- ஶ்யாமம் (śyāmaṃ)dark-blue
- மேகம் (meghaṃ)cloud
- கமபி (kamapi)unique
- மணிபூரைகஶரணம் (maṇipūraikaśaraṇaṃ)abides in Maṇipūra (maṇipūra:Maṇipūra | eka:one | śaraṇaṃ:refuge)
- நிஷேவே (niṣeve)I worship
- வர்ஷந்தம் (varṣantaṃ)showering
- ஹரமிஹிரதப்தம் (haramihirataptaṃ)burnt by Rudra's sun (hara:Rudra | mihira:sun | taptaṃ:burnt)
- த்ரிபுவநம் (tribhuvanam)three worlds
நவாத்மாந மந்யே நவரஸ-மஹாதாண்டவ-நடம் ।
உபாப்யா மேதாப்யா-முதய-விதி முத்திஶ்ய தயயா
ஸநாதாப்யாம் ஜஜ்ஞே ஜநக ஜநநீமத் ஜகதிதம் ॥ 41 ॥
- தவாதாரே (tavādhāre)in your base (tava:your | ādhāre:in the base)
- மூலே (mūle)at the root
- ஸஹ (saha)with
- ஸமயயா (samayayā)with Samayā
- லாஸ்யபரயா (lāsyaparayā)engaged in Lāsya dance (lāsya:Lāsya dance | parayā:engaged in)
- நவாத்மாநம் (navātmānam)Navātman
- மnye (manye)I meditate
- நவரஸமஹாதாண்டவநடம் (navarasamahātāṇḍavanaṭam)dancing Mahātāṇḍava with nine sentiments (nava:nine | rasa:sentiments | mahā:great | tāṇḍava:Tāṇḍava dance | naṭam:dancing)
- உபாப்யாம் (ubhābhyām)by both
- ஏதாப்யாம் (etābhyām)by these
- உதயவிதிம் (udayavidhim)method of creation (udaya:creation | vidhim:method)
- உத்திஶ்ய (uddiśya)aiming at
- தயயா (dayayā)with compassion
- ஸநாதாப்யாம் (sanāthābhyām)protected by both (sa:with | nātha:protector | bhyām:by both)
- ஜஜ்ஞே (jajñe)was born
- ஜநகஜநநீம் (janakajananīm)father and mother (janaka:father | jananīm:mother)
- அஜ்ஜகதிதம் (ajagadi)this universe
கதை-ர்மாணிக்யத்வம் ககநமணிபிஃ ஸாந்த்ரகடிதம்
கிரீடம் தே ஹைமம் ஹிமகிரிஸுதே கீதயதி யஃ ॥
- த்விதீயபாகஃ (dvitīyabhāgaḥ)the second part
- ஸௌந்தர்யலஹரீ (saundaryalaharī)the Wave of Beauty
- கதைஃ மாணிக்யத்வம் (gataiḥ māṇikyatvam)having become rubies
- ககநமணிபிஃ (gaganamaṇibhiḥ)by the gems of the sky, the twelve suns
- ஸாந்த்ரகடிதம் (sāndraghaṭitam)densely set
- கிரீடம் தே (kirīṭam te)your diadem
- ஹைமம் (haimam)golden
- ஹிமகிரிஸுதே (himagirisute)O daughter of the snow mountain
- கீர்தயதி யஃ (kīrtayati yaḥ)whoever celebrates it
தநுஃ ஶௌநாஸீரம் கிமிதி ந நிபத்நாதி திஷணாம் ॥ 42 ॥
- ஸௌந்தர்யலஹரீ (saundaryalaharī)wave of beauty (saundarya:beauty | laharī:wave)
- கதைஃ (gatair)gone
- மாணிக்யத்வம் (māṇikyatvaṃ)state of ruby (māṇikya:ruby | tvaṃ:state of)
- ககநமணிபிஃ (gaganamaṇibhiḥ)by sky-jewels (gagana:sky | maṇibhiḥ:by jewels)
- ஸாந்த்ரகடிதம் (sāndraghaṭitaṃ)densely constituted (sāndra:dense | ghaṭitaṃ:constituted)
- கிரீடம் (kirīṭaṃ)crown
- தே (te)your
- ஹைமம் (haimaṃ)golden
- ஹிமகிரிஸுதே (himagirisute)daughter of the snow mountain (himagiri:snow mountain | sute:daughter)
- கீர்தயதி (kīrtayati)describes
- யஃ (yaḥ)who
- ஸ (sa)he
- நீடேயச்சாயாச்சுரணஶபலம் (nīḍeyacchāyācchuraṇaśabalaṃ)variegated by rainbow hues (nīḍeya:rainbow | chāyā:hues | churaṇa:diffused | śabalaṃ:variegated)
- சந்த்ரஶகலம் (candraśakalaṃ)crescent moon (candra:moon | śakalaṃ:crescent)
- தநுஃ (dhanuḥ)bow
- ஶௌநாஸீரம் (śaunāsīraṃ)Indra's bow
- கிமிதி (kimiti)why
- ந (na)not
- நிபத்நாதி (nibadhnāti)binds
- திஷணாம் (dhiṣaṇām)intellect
கநஸ்நிக்த-ஶ்லக்ஷ்ணம் சிகுர நிகுரும்பம் தவ ஶிவே ।
யதீயம் ஸௌரப்யம் ஸஹஜ-முபலப்தும் ஸுமநஸோ
வஸந்த்யஸ்மிந் மந்யே பலமதந வாடீ-விடபிநாம் ॥ 43 ॥
- துநோது (dhunotu)may remove
- த்வாந்தம் (dhvāntaṃ)darkness
- நஃ (naḥ)our
- துலிததலிதேந்தீவரவநம் (tulitadalitendīvaravanaṃ)like a forest of blue lotuses (tulita:full-blown | dalita:bloomed | indīvara:blue lotus | vanaṃ:forest)
- கநஸ்நிக்தஶ்லக்ஷ்ணம் (ghanasnigdhaślakṣṇaṃ)luxuriant, soft and oily (ghana:dense | snigdha:oily | ślakṣṇaṃ:soft)
- சிகுரநிகுரும்பம் (cikuranikurumbaṃ)braid of locks (cikura:hair | nikurumbaṃ:cluster)
- தவ (tava)your
- ஶிவே (śive)O Śiva's consort
- யதீயம் (yadīyaṃ)whose
- ஸௌரப்யம் (saurabhyaṃ)fragrance
- ஸஹஜம் (sahajam)natural
- உபலப்தும் (upalabdhuṃ)to obtain
- ஸுமநஸஃ (sumanasaḥ)flowers
- வஸந்தி (vasanti)reside
- அஸ்மிந் (asmin)in this
- மந்யே (manye)I presume
- வலமதநவாடீவிடபிநாம் (valamathanavāṭīviṭapinām)of Indra's garden trees (vala:Indra | mathana:churning | vāṭī:garden | viṭapinām:of trees)
பரீவாஹஸ்ரோதஃ-ஸரணிரிவ ஸீமந்தஸரணிஃ।
வஹந்தீ- ஸிந்தூரம் ப்ரபலகபரீ-பார-திமிர
த்விஷாம் ப்ரு'ந்தை-ர்வந்தீக்ரு'தமேவ நவீநார்க கேரணம் ॥ 44 ॥
- தநோது (tanotu)may it grant
- க்ஷேமம் (kṣemam)welfare
- நஃ (naḥ)to us
- தவ (tava)your
- வதநஸௌந்தர்யலஹரீ (vadanasaundaryalaharī)wave of face's beauty (vadana:face | saundarya:beauty | laharī:wave)
- பரீவாஹஸ்ரோதஃஸரணிஃ (parīvāhasrotaḥsaraṇiḥ)canal of overflowing stream (parīvāha:overflowing | srotaḥ:stream | saraṇiḥ:canal)
- இவ (iva)like
- ஸீமந்தஸரணிஃ (sīmantasaraṇiḥ)parting line (sīmanta:parting | saraṇiḥ:line)
- வஹந்தீ (vahantī)carrying
- ஸிந்தூரம் (sindūram)vermilion
- ப்ரபலகபரீபாரதிமிர (prabalakabarībhāratimira)darkness of thick hair (prabala:strong | kabarī:hair | bhāra:mass | timira:darkness)
- த்விஷாம் (dviṣām)of enemies
- ப்ரு'ந்தைஃ (bṛndaiḥ)by groups
- பந்தீக்ரு'தமிவ (bandīkṛtamiva)as if captured (bandī:captured | kṛtam:made | iva:as if)
- நவீநார்ககிரணம் (navīnārkakiraṇam)rays of the new sun (navīna:new | arka:sun | kiraṇam:rays)
பரீதம் தே வக்த்ரம் பரிஹஸதி பங்கேருஹருசிம் ।
தரஸ்மேரே யஸ்மிந் தஶநருசி கிஞ்ஜல்க-ருசிரே
ஸுகந்தௌ மாத்யந்தி ஸ்மரதஹந சக்ஷு-ர்மதுலிஹஃ ॥ 45 ॥
- அராலைஃ (arālaiḥ)curved
- ஸ்வாபாவ்யாத் (svābhāvyāt)naturally
- அலிகலபஸஶ்ரீபிஃ (alikalabhasaśrībhiḥ)with beauty of young bees (ali:bee | kalabha:young | śrībhiḥ:with beauty)
- அலகைஃ (alakaiḥ)with fore-locks
- பரீதம் (parītam)surrounded
- தே (te)your
- வக்த்ரம் (vaktraṃ)face
- பரிஹஸதி (parihasati)mocks
- பங்கேருஹருசிம் (paṅkeruharucim)beauty of lotus flowers (paṅka:mud | iruha:growing | rucim:beauty)
- தரஸ்மேரே (darasmere)slightly smiling
- யஸ்மிந் (yasmin)in which
- தஶநருசிகிஞ்ஜல்கருசிரே (daśanarucikiñjalkarucire)charming with teeth's brilliance (daśana:teeth | ruci:brilliance | kiñjalka:filament | rucire:charming)
- ஸுகந்தௌ (sugandhau)fragrant
- மாத்யந்தி (mādyanti)revel
- ஸ்மரதஹநசக்ஷுஃ (smaradahanacakṣuḥ)eyes of Śiva (smara:Cupid | dahana:destroyer | cakṣuḥ:eyes)
- மதுலிஹஃ (madhulihaḥ)honey suckers
த்விதீயம் தந்மந்யே மகுடகடிதம் சந்த்ரஶகலம் ।
விபர்யாஸ-ந்யாஸா துபயமபி ஸம்பூய ச மிதஃ
ஸுதாலேபஸ்யூதிஃ பரிணமதி ராகா-ஹிமகரஃ ॥ 46 ॥
- லலாடம் (lalāṭam)forehead
- லாவண்ய (lāvaṇya)beauty
- த்யுதிவிமலம் (dyutivimalam)pure brilliance (dyuti:brilliance | vimalam:pure)
- ஆபாதி (ābhāti)shines
- தவ (tava)your
- யத் (yad)which
- த்விதீயம் (dvitīyam)second
- தந்மந்யே (tanmanye)I think that (tat:that | manye:I think)
- மகுடகடிதம் (makuṭaghaṭitam)attached to the crown (makuṭa:crown | ghaṭitam:attached)
- சந்த்ரஶகலம் (candraśakalam)crescent moon (candra:moon | śakalam:crescent)
- விபர்யாஸ (viparyāsa)inversion
- ந்யாஸாத் (nyāsāt)by placement
- உபயம் (ubhayam)both
- அபி (api)also
- ஸம்பூய (saṃbhūya)together
- ச (ca)and
- மிதஃ (mithaḥ)mutually
- ஸுதாலேபஸ்யூதிஃ (sudhālepasūtiḥ)nectar fluid dripping (sudhā:nectar | lepa:fluid | sūtiḥ:dripping)
- பரிணமதி (pariṇamati)transforms
- ராகா (rākā)full moon
- ஹிமகரஃ (himakaraḥ)moon (hima:cold | karaḥ:maker)
த்வதீயே நேத்ராப்யாம் மதுகர-ருசிப்யாம் த்ரு'தகுணம் ।
தநு ர்மந்யே ஸவ்யேதரகர க்ரு'ஹீதம் ரதிபதேஃ
ப்ரகோஷ்டே முஷ்டௌ ச ஸ்தகயதே நிகூடாந்தர-முமே ॥ 47 ॥
- ப்ருவௌ (bhruvau)eyebrows
- புக்நே (bhugne)slightly bent
- கிம்சித் (kiṃcit)slightly
- புவநபயபங்கவ்யஸநிநி (bhuvanabhayabhaṅgavyasanini)intent on remedying world's distress (bhuvana:world | bhaya:fear | bhaṅga:remedy | vyasanini:intent on)
- த்வதீயே (tvadīye)Thy
- நேத்ராப்யாம் (netrābhyāṃ)with eyes
- மதுகரருசிப்யாம் (madhukararucibhyāṃ)honey-beetle like (madhukara:honey-beetle | ruci:like)
- த்ரு'தகுணம் (dhṛtaguṇam)holding the string (dhṛta:holding | guṇam:string)
- தநுஃ (dhanuḥ)bow
- மந்யே (manye)I think
- ஸவ்யேதரகரக்ரு'ஹீதம் (savyetarakaragṛhītam)held by right hand (savya:left | itara:other | kara:hand | gṛhītam:held)
- ரதிபதேஃ (ratipateḥ)of Kāmadeva (rati:love | pateḥ:lord)
- ப்ரகோஷ்டே (prakoṣṭhe)forearm
- முஷ்டௌ (muṣṭau)fist
- ச (ca)and
- ஸ்தகயதி (sthagayati)conceals
- நிகூடாந்தரம் (nigūḍhāntaram)hidden middle portion (nigūḍha:hidden | antaram:middle portion)
- உமே (ume)O Uma
த்ரியாமாம் வாமம் தே ஸ்ரு'ஜதி ரஜநீநாயகதயா ।
த்ரு'தீயா தே த்ரு'ஷ்டி-ர்தரதலித-ஹேமாம்புஜ-ருசிஃ
ஸமாதத்தே ஸந்த்யாம் திவஸர்-நிஶயோ-ரந்தரசரீம் ॥ 48 ॥
- அஹஃ (ahaḥ)day
- ஸூதே (sūte)gives birth
- ஸவ்யம் (savyaṃ)right
- தவ (tava)your
- நயநம் (nayanam)eye
- அர்காத்மகதயா (arkātmakatayā)as the sun (arka:sun | ātmakatayā:as)
- த்ரியாமாம் (triyāmām)night
- வாமம் (vāmaṃ)left
- தே (te)your
- ஸ்ரு'ஜதி (sṛjati)creates
- ரஜநீநாயகதயா (rajanīnāyakatayā)with the moon as lord (rajanī:night | nāyaka:lord | tayā:as)
- த்ரு'தீயா (tṛtīyā)third
- தே (te)your
- த்ரு'ஷ்டிஃ (dṛṣṭiḥ)eye
- தரதலிதஹேமாம்புஜருசிஃ (daradalitahemāmbujaruciḥ)resembling a golden lotus (dara:slightly | dalita:bloomed | hema:golden | ambuja:lotus | ruciḥ:resembling)
- ஸமாதத்தே (samādhatte)establishes
- ஸம்த்யாம் (saṃdhyām)twilight
- திவஸநிஶயோஃ (divasaniśayoḥ)of day and night (divasa:day | niśayoḥ:of night)
- அந்தரசரீம் (antaracarīm)in between
க்ரு'பாதாராதாரா கிமபி மதுரா''போகவதிகா ।
அவந்தீ த்ரு'ஷ்டிஸ்தே பஹுநகர-விஸ்தார-விஜயா
த்ருவம் தத்தந்நாம-வ்யவஹரண-யோக்யாவிஜயதே ॥ 49 ॥
- விஶாலா (viśālā)wide
- கல்யாணீ (kalyāṇī)auspicious
- ஸ்புடருசிரயோத்யா (sphuṭarucirayodhyā)undefeated by blue lilies (sphuṭa:clear | ruci:brilliance | ayodhyā:undefeated)
- குவலயைஃ (kuvalayaiḥ)by blue lilies
- க்ரு'பாதாராதாரா (kṛpādhārādhārā)shedding a flow of grace (kṛpā:grace | dhārā:flow | dhārā:continuous)
- கிமபி (kimapi)somewhat
- மதுராபோகவதிகா (madhurābhogavatikā)sweet without display (madhura:sweet | ābhoga:without display | vatikā:long)
- அவந்தீ (avantī)offering protection
- த்ரு'ஷ்டிஃ (dṛṣṭiḥ)sight
- தே (te)your
- பஹுநகரவிஸ்தாரவிஜயா (bahunagaravistāravijayā)surpassing great cities (bahu:many | nagara:cities | vistāra:expansion | vijayā:victorious)
- த்ருவம் (dhruvaṃ)certainly
- தத்தந்நாமவ்யவஹரணயோக்யா (tattannāmavyavaharaṇayogyā)deserving all names (tat:that | tat:that | nāma:name | vyavaharaṇa:usage | yogyā:deserving)
- விஜயதே (vijayate)triumphs
கடாக்ஷ-வ்யாக்ஷேப-ப்ரமரகலபௌ கர்ணயுகலம் ।
அமுஞ்ச்ந்தௌ த்ரு'ஷ்ட்வா தவ நவரஸாஸ்வாத-தரலௌ
அஸூயா-ஸம்ஸர்கா-தலிகநயநம் கிஞ்சிதருணம் ॥ 50 ॥
- கவீநாம் (kavīnāṃ)of the poets
- ஸம்தர்ப (saṃdarbha)context
- ஸ்தபக (stabaka)cluster
- மகரந்த (makaranda)nectar
- ஏக (eka)one
- ரஸிகம் (rasikaṃ)connoisseur
- கடாக்ஷ (kaṭākṣa)glance
- வ்யாக்ஷேப (vyākṣepa)distraction
- ப்ரமர (bhramara)bee
- கலபௌ (kalabhau)young bees
- கர்ணயுகலம் (karṇayugalam)pair of ears (karṇa:ear | yugalam:pair)
- அமுசந்தௌ (amuñcantau)not leaving
- த்ரு'ஷ்ட்வா (dṛṣṭvā)having seen
- தவ (tava)your
- நவரஸ (navarasa)nine sentiments
- ஆஸ்வாத (āsvāda)taste
- தரலா (taralā)agitated
- வஸூயா (vasūyā)jealousy
- ஸம்ஸர்காத் (saṃsargāt)due to contact
- அலிக (alika)forehead
- நயநம் (nayanaṃ)eye
- கிம்சித் (kiṃcit)slightly
- அருணம் (aruṇam)red
ஸரோஷா கங்காயாம் கிரிஶசரிதே விஸ்மயவதீ ।
ஹராஹிப்யோ பீதா ஸரஸிருஹ ஸௌபாக்ய-ஜநநீ
ஸகீஷு ஸ்மேரா தே மயி ஜநநி த்ரு'ஷ்டிஃ ஸகருணா ॥ 51 ॥
- ஶிவே (śive)at Shiva
- ஶ்ரு'ங்காரார்த்ரா (śṛṅgārārdrā)moist with love (śṛṅgāra:love | ārdra:moist)
- ததிதரஜநே (taditarajane)at others (tad:that | itara:other | jane:people)
- குத்ஸநபரா (kutsanaparā)engaged in disdain (kutsana:disdain | parā:engaged in)
- ஸரோஷா (saroṣā)angry
- கங்காயாம் (gaṅgāyām)at Ganga
- கிரிஶசரிதே (giriśacarite)at Shiva's deeds (giriśa:Shiva | carite:deeds)
- விஸ்மயவதீ (vismayavatī)full of wonder (vismaya:wonder | vatī:full of)
- ஹராஹிப்யஃ (harāhibhyaḥ)from Shiva's serpents (hara:Shiva | ahi:serpents | bhyaḥ:from)
- பீதா (bhītā)afraid
- ஸரஸிருஹஸௌபாக்யஜயிநீ (sarasiruha-saubhāgya-jayinī)surpassing lotus beauty (sarasiruha:lotus | saubhāgya:beauty | jayinī:surpassing)
- ஸகீஷு (sakhīṣu)among friends
- ஸ்மேரா (smerā)smiling
- தே (te)your
- மயி (mayi)at me
- ஜநநீ (jananī)O Mother
- த்ரு'ஷ்டிஃ (dṛṣṭiḥ)look
- ஸகருணா (sakaruṇā)with compassion (sa:with | karuṇā:compassion)
புராம் பேத்து-ஶ்சித்தப்ரஶம-ரஸ-வித்ராவண பலே ।
இமே நேத்ரே கோத்ராதரபதி-குலோத்தம்ஸ-கலிகே
தவாகர்ணாக்ரு'ஷ்ட ஸ்மரஶர-விலாஸம் கலயதஃ॥ 52 ॥
- கதே (gate)gone
- கர்ணாப்யர்ணம் (karṇābhyarṇaṃ)up to the ears (karṇa:ear | abhyarṇaṃ:up to)
- கருத (garuta)like Garuda
- இவ (iva)like
- பக்ஷ்மாணி (pakṣmāṇi)eye-lashes
- தததீ (dadhatī)bearing
- புராம் (purām)of cities
- பேத்து (bhettu)destroyer
- சித்தப்ரஶமரஸவித்ராவணபலே (cittapraśamarasavidrāvaṇaphale)disturbing Śiva's mind (citta:mind | praśama:calmness | rasa:essence | vidrāvaṇa:disturbing | phale:result)
- இமே (ime)these
- நேத்ரே (netre)eyes
- கோத்ராதரபதிகுலோத்தம்ஸகலிகே (gotrādharapatikulottaṃsakalike)crest of the Mountain King’s dynasty (gotra:dynasty | adhara:lower | pati:lord | kula:family | uttaṃsa:crest | kalike:bud)
- தவ (tava)your
- ஆகர்ணாக்ரு'ஷ்ட (ākarṇākṛṣṭa)drawn up to the ear (ākarṇa:up to the ear | ākṛṣṭa:drawn)
- ஸ்மரஶரவிலாஸம் (smaraśaravilāsaṃ)Cupid's arrow play (smara:Cupid | śara:arrow | vilāsaṃ:play)
- கலயதஃ (kalayataḥ)considering
விபாதி த்வந்நேத்ர த்ரிதய மித-மீஶாநதயிதே ।
புநஃ ஸ்ரஷ்டும் தேவாந் த்ருஹிண ஹரி-ருத்ராநுபரதாந்
ரஜஃ ஸத்வம் வேப்ரத் தம இதி குணாநாம் த்ரயமிவ ॥ 53 ॥
- விபக்தத்ரைவர்ண்யம் (vibhaktatraivarṇyaṃ)having three distinct colors (vibhakta:distinct | trai:three | varṇyaṃ:colors)
- வ்யதிகரிதலீலாஞ்ஜநதயா (vyatikaritalīlāñjanatayā)by playful collyrium application (vyatikarita:applied | līlā:playful | añjanatayā:by collyrium)
- விபாதி (vibhāti)shines
- த்வத் (tvat)your
- நேத்ரத்ரிதயம் (netratritayam)three eyes (netra:eye | tritayam:three)
- இதம் (idam)this
- ஈஶாநதயிதே (īśānadayite)O Consort of Īśvara (īśāna:Īśvara | dayite:consort)
- புநஃ (punaḥ)again
- ஸ்ரஷ்டும் (sraṣṭum)to create
- தேவாந் (devān)gods
- த்ருஹிணஹரிருத்ராநுபரதாந் (druhiṇaharirudrānuparatān)Brahmā, Viṣṇu, and Rudra inactive (druhiṇa:Brahmā | hari:Viṣṇu | rudra:Rudra | anuparatān:inactive)
- ரஜஃ (rajaḥ)rajas
- ஸத்த்வம் (sattvaṃ)sattva
- பிப்ரத் (bibhrat)assuming
- தம (tama)tamas
- இதி (iti)thus
- குணாநாம் (guṇānāṃ)of qualities
- த்ரயம் (trayam)three
- இவ (iva)like
தயாமித்ரை ர்நேத்ரை-ரருண-தவல-ஶ்யாம ருசிபிஃ ।
நதஃ ஶோணோ கங்கா தபநதநயேதி த்ருவமும்
த்ரயாணாம் தீர்தாநா-முபநயஸி ஸம்பேத-மநகம் ॥ 54 ॥
- பவித்ரீகர்தும் (pavitrīkartuṃ)to sanctify (pavitrī:sanctify | kartuṃ:to do)
- நஃ (naḥ)us
- பஶுபதிபராதீநஹ்ரு'தயே (paśupatiparādhīnahṛdaye)in heart devoted to Śiva (paśupati:Śiva | parādhīna:devoted | hṛdaye:in heart)
- தயாமித்ரைஃ (dayāmitraiḥ)with kindly eyes (dayā:kindness | mitraiḥ:with eyes)
- நேத்ரைஃ (netraiḥ)with eyes
- அருணதவலஶ்யாமருசிபிஃ (aruṇadhavalaśyāmarucibhiḥ)with red, white, black hues (aruṇa:red | dhavala:white | śyāma:black | rucibhiḥ:with hues)
- நதஃ (nadaḥ)river
- ஶோணஃ (śoṇaḥ)Soṇa
- கங்கா (gaṅgā)Gaṅgā
- தபநதநய (tapanatanaya)Yamunā (tapana:sun | tanaya:daughter)
- இதி (iti)thus
- த்ருவம் (dhruvam)certainly
- அம் (amum)this
- த்ரயாணாம் (trayāṇām)of the three
- தீர்தாநாம் (tīrthānām)of holy places
- உபநயஸி (upanayasi)you present
- ஸம்பேதம் (saṃbhedam)confluence
- அநகம் (anagham)pure
தவேத்யாஹுஃ ஸந்தோ தரணிதர-ராஜந்யதநயே ।
த்வதுந்மேஷாஜ்ஜாதம் ஜகதித-மஶேஷம் ப்ரலயதஃ
பரேத்ராதும் ஶம்ங்கே பரிஹ்ரு'த-நிமேஷா-ஸ்தவ த்ரு'ஶஃ ॥ 55 ॥
- நிமேஷோந்மேஷாப்யாம் (nimeṣonmeṣābhyāṃ)by closing and opening (nimeṣa:closing | unmeṣa:opening | abhyāṃ:by)
- ப்ரலயம் (pralayam)dissolution
- உதயம் (udayaṃ)creation
- யாதி (yāti)goes
- ஜகதீ (jagatī)universe
- தவ (tava)your
- இதி (iti)thus
- ஆஹுஃ (āhuḥ)say
- ஸந்தஃ (santaḥ)great men
- தரணிதரராஜந்யதநயே (dharaṇidhararājanyatanaye)O daughter of the mountain king (dharaṇidhara:mountain | rājanya:king | tanaye:daughter)
- த்வதுந்மேஷாத் (tvadunmeṣāt)from your opening (tvat:your | unmeṣāt:from opening)
- ஜாதம் (jātam)born
- ஜகத் (jagat)world
- இதம் (idam)this
- அஶேஷம் (aśeṣam)entire
- ப்ரலயதஃ (pralayataḥ)from dissolution
- பரித்ராதும் (paritrātum)to protect
- ஶங்கே (śaṅke)I suspect
- பரிஹ்ரு'தநிமேஷாஃ (parihṛtanimeṣāḥ)avoiding closing (parihṛta:avoiding | nimeṣāḥ:closing)
- தவ (tava)your
- த்ரு'ஶஃ (dṛśaḥ)eyes
நிலீயந்தே தோயே நியத மநிமேஷாஃ ஶபரிகாஃ ।
இயம் ச ஶ்ரீ-ர்பத்தச்சதபுடகவாடம் குவலயம்
ஜஹாதி ப்ரத்யூஷே நிஶி ச விகதய்ய ப்ரவிஶதி॥ 56 ॥
- தவ (tava)your
- அபர்ணே (aparṇe)O Aparṇā
- கர்ணே (karṇe)in the ear
- ஜபநயநபைஶுந்யசகிதா (japanayanapaiśunyacakitā)afraid of tell-tale eyes (japa:murmuring | nayana:eyes | paiśunya:tell-tale | cakitā:afraid)
- நிலீயந்தே (nilīyante)hide themselves
- தோயே (toye)in water
- நியதமநிமேஷாஃ (niyatamanimeṣāḥ)fixed and unblinking (niyata:fixed | animeṣāḥ:unblinking)
- ஶபரிகாஃ (śapharikāḥ)female fish
- இயம் (iyaṃ)this
- ச (ca)and
- ஶ்ரீஃ (śrīḥ)Goddess of Beauty
- பத்தச்சதபுடகவாடம் (baddhacchadapuṭakavāṭaṃ)closed petals of blue lily (baddha:closed | chada:petals | puṭa:cover | kavāṭaṃ:door)
- குவலயம் (kuvalayam)blue lily
- ஜஹாதி (jahāti)abandons
- ப்ரத்யூஷே (pratyūṣe)at dawn
- நிஶி (niśi)at night
- ச (ca)and
- விகடய்ய (vighaṭayya)opening
- ப்ரவிஶதி (praviśati)enters
தவீயாம்ஸம் தீநம் ஸ்நபா க்ரு'பயா மாமபி ஶிவே ।
அநேநாயம் தந்யோ பவதி ந ச தே ஹாநிரியதா
வநே வா ஹர்ம்யே வா ஸமகர நிபாதோ ஹிமகரஃ ॥ 57 ॥
- த்ரு'ஶா (dṛśā)with the look
- த்ராகீயஸ்யா (drāghīyasyā)long-ranging
- தரதலிதநீலோத்பலருசா (daradalitanīlotpalarucā)defeating blue water lily (dara:slightly blooming | dalita:defeated | nīla:blue | utpala:water lily | rucā:in beauty)
- தவீயாம்ஸம் (davīyāṃsaṃ)far removed
- தீநம் (dīnaṃ)miserable
- ஸ்நபய (snapaya)grace
- க்ரு'பயா (kṛpayā)with compassion
- மாமபி (māmapi)myself too (mām:myself | api:too)
- ஶிவே (śive)O Consort of Śiva
- அநேந (anena)by this
- அயம் (ayaṃ)this
- தந்யஃ (dhanyaḥ)blessed
- பவதி (bhavati)becomes
- ந (na)not
- ச (ca)and
- தே (te)to you
- ஹாநிஃ (hāniḥ)loss
- இயதா (iyatā)by this
- வநே (vane)in the forest
- வா (vā)or
- ஹர்ம்யே (harmye)in the mansion
- வா (vā)or
- ஸமகரநிபாதஃ (samakaranipātaḥ)equal fall (sama:equal | kara:ray | nipātaḥ:fall)
- ஹிமகரஃ (himakaraḥ)moon (hima:cool | karaḥ:ray)
ந கேஷா-மாதத்தே குஸுமஶர கோதண்ட-குதுகம் ।
திரஶ்சீநோ யத்ர ஶ்ரவணபத-முல்ல்ங்ய்ய விலஸந்
அபாங்க வ்யாஸங்கோ திஶதி ஶரஸந்தாந திஷணாம் ॥ 58 ॥
- அராலம் (arālaṃ)curved
- தே (te)your
- பாலீயுகலம் (pālīyugalam)pair of ridges (pālī:ridge | yugalam:pair)
- அகராஜந்யதநயே (agarājanyatanaye)O daughter of the Mountain King (aga:mountain | rājanya:king | tanaye:daughter)
- ந (na)not
- கேஷாம் (keṣām)of whom
- ஆதத்தே (ādhatte)perceives
- குஸுமஶரகோதண்டகுதுகம் (kusumaśarakodaṇḍakutukam)graces of the flower-arrowed bow (kusuma:flower | śara:arrow | kodaṇḍa:bow | kutukam:graces)
- திரஶ்சீநஃ (tiraścīnaḥ)oblique
- யத்ர (yatra)where
- ஶ்ரவணபதமுல்லங்க்ய (śravaṇapathamullaṅghya)crossing the path to ears (śravaṇa:ears | patham:path | ullaṅghya:crossing)
- விலஸந் (vilasan)shining
- அபாங்கவ்யாஸங்கஃ (apāṅgavyāsaṅgaḥ)side-glance (apāṅga:side | vyāsaṅgaḥ:glance)
- திஶதி (diśati)gives
- ஶரஸம்தாநதிஷணாம் (śarasaṃdhānadhiṣaṇām)impression of an arrow (śara:arrow | saṃdhāna:mounting | dhiṣaṇām:impression)
சதுஶ்சக்ரம் மந்யே தவ முகமிதம் மந்மதரதம் ।
யமாருஹ்ய த்ருஹ்ய த்யவநிரத மர்கேந்துசரணம்
மஹாவீரோ மாரஃ ப்ரமதபதயே ஸஜ்ஜிதவதே ॥ 59 ॥
- ஸ்புரத்கண்டாபோகப்ரதிபலிததாடங்கயுகலம் (sphuradgaṇḍābhogapratiphalitatāṭaṅkayugalaṃ)shining cheeks reflecting earrings (sphurat:shining | gaṇḍa:cheeks | ābhoga:expanse | pratiphalita:reflected | tāṭaṅka:earrings | yugalaṃ:pair)
- சதுஶ்சக்ரம் (catuścakraṃ)four-wheeled (catur:four | cakraṃ:wheel)
- மந்யே (manye)I consider
- தவ (tava)your
- முகமிதம் (mukhamidaṃ)this face (mukham:face | idam:this)
- மந்மதரதம் (manmatharatham)chariot of Manmatha (manmatha:Manmatha | ratham:chariot)
- யமாருஹ்ய (yamāruhya)having mounted
- த்ருஹ்யதி (druhyati)inflicts pangs
- அவநிரதம் (avaniratham)earth-chariot (avani:earth | ratham:chariot)
- அர்கேந்துசரணம் (arkenducaraṇaṃ)sun and moon wheels (arka:sun | indu:moon | caraṇaṃ:wheels)
- மஹாவீரஃ (mahāvīraḥ)great hero (mahā:great | vīraḥ:hero)
- மாரஃ (māraḥ)Mara
- ப்ரமதபதயே (pramathapataye)to the lord of Pramathas (pramatha:Pramathas | pataye:to the lord)
- ஸஜ்ஜிதவதே (sajjitavate)ready for
பிப்நத்யாஃ ஶர்வாணி ஶ்ரவண-சுலுகாப்யா-மவிரலம் ।
சமத்காரஃ-ஶ்லாகாசலித-ஶிரஸஃ குண்டலகணோ
சணத்கரைஸ்தாரைஃ ப்ரதிவசந-மாசஷ்ட இவ தே ॥ 60 ॥
- ஸரஸ்வத்யாஃ (sarasvatyāḥ)of Sarasvatī
- ஸூக்தீஃ (sūktīḥ)eloquent speeches
- அம்ரு'தலஹரீ (amṛtalaharī)wave of nectar (amṛta:nectar | laharī:wave)
- கௌஶலஹரீஃ (kauśalaharīḥ)waves of skill (kauśala:skill | harīḥ:waves)
- பிபந்த்யாஃ (pibantyāḥ)drinking
- ஶர்வாணி (śarvāṇi)O consort of Śiva
- ஶ்ரவணசுலுகாப்யாம் (śravaṇaculukābhyām)with the cups of ears (śravaṇa:ears | culukābhyām:with the cups)
- அவிரலம் (aviralām)continuously
- சமத்காரஶ்லாகா (camatkāraślāghā)praise of wonder (camatkāra:wonder | ślāghā:praise)
- சலிதஶிரஸஃ (calitaśirasaḥ)nodding head (calita:nodding | śirasaḥ:head)
- குண்டலகணஃ (kuṇḍalagaṇaḥ)group of earrings (kuṇḍala:earrings | gaṇaḥ:group)
- சணத்காரைஃ (jhaṇatkāraiḥ)with jingling sounds (jhaṇat:jingling | kāraiḥ:with sounds)
- தாரைஃ (tāraiḥ)loud
- ப்ரதிவசநம் (prativacanam)reply
- ஆசஷ்ட (ācaṣṭa)speaks
- இவ (iva)as if
- தே (te)your
த்வதீயோ நேதீயஃ பலது பல-மஸ்மாகமுசிதம் ।
வஹத்யந்தர்முக்தாஃ ஶிஶிரகர-நிஶ்வாஸ-கலிதம்
ஸம்ரு'த்த்யா யத்தாஸாம் பஹிரபி ச முக்தாமணிதரஃ ॥ 61 ॥
- அஸௌ (asau)this
- நாஸாவம்ஶஃ (nāsāvaṃśaḥ)nose-like bamboo staff (nāsā:nose | vaṃśaḥ:bamboo staff)
- துஹிநகிரிவம்ஶத்வஜபடி (tuhinagirivaṃśadhvajapaṭi)Flag of the Mountain of Snow (tuhina:snow | giri:mountain | vaṃśa:lineage | dhvaja:flag | paṭi:cloth)
- த்வதீயஃ (tvadīyaḥ)thy
- நேதீயஃ (nedīyaḥ)nearer
- பலது (phalatu)may bestow
- பலம் (phalam)fruit
- அஸ்மாகம் (asmākam)our
- உசிதம் (ucitam)desired
- வஹந் (vahan)carrying
- அந்தஃ (antaḥ)inside
- முக்தாஃ (muktāḥ)pearls
- ஶிஶிரதர (śiśiratar)cooler
- நிஶ்வாஸ (niśvāsa)breath
- கலிதம் (galitam)fallen
- ஸம்ரு'த்த்யா (samṛddhyā)abundance
- யத் (yat)which
- தாஸாம் (tāsām)of them
- பஹி: (bahiḥ)outside
- அபி (api)also
- ச (ca)and
- முக்தாமணிதரஃ (muktāmaṇidharaḥ)wearing a pearl pendant (muktā:pearl | maṇi:jewel | dharaḥ:wearing)
ப்ரவக்ஷ்யே ஸத்ரு'ஶ்யம் ஜநயது பலம் வித்ருமலதா ।
ந பிம்பம் தத்பிம்ப-ப்ரதிபலந-ராகா-தருணிதம்
துலாமத்ராரோடும் கதமிவ விலஜ்ஜேத கலயா ॥ 62 ॥
- ப்ரக்ரு'த்யா (prakṛtyā)by nature
- ரக்தாயாஃ (raktāyāḥ)red
- தவ (tava)your
- ஸுததி (sudati)O beautiful-toothed
- தந்தச்சதருசேஃ (dantacchadaruceḥ)of the lips' beauty (danta:teeth | chada:covering | ruceḥ:of beauty)
- ப்ரவக்ஷ்யே (pravakṣye)I shall declare
- ஸாத்ரு'ஶ்யம் (sādṛśyam)similarity
- ஜநயது (janayatu)let it produce
- பலம் (phalaṃ)fruit
- வித்ருமலதா (vidrumalatā)coral creeper (vidruma:coral | latā:creeper)
- ந (na)not
- பிம்பம் (bimbaṃ)Bimba fruit
- தத்பிம்பப்ரதிபலநராகாத் (tadbimbapratiphalanarāgāt)from reflection's redness (tad:that | bimba:reflection | pratiphalana:reflection | rāgāt:from redness)
- அருணிதம் (aruṇitaṃ)reddened
- துலாம் (tulām)comparison
- அத்யாரோடும் (adhyāroḍhuṃ)to ascend
- கதம் (katham)how
- இவ (iva)like
- விலஜ்ஜேத (vilajjeta)would feel ashamed
- கலயா (kalayā)by a part
சகோராணா-மாஸீ-ததிரஸதயா சஞ்சு-ஜடிமா ।
அதஸ்தே ஶீதாம்ஶோ-ரம்ரு'தலஹரீ மாம்லருசயஃ
பிபந்தீ ஸ்வச்சந்தம் நிஶி நிஶி ப்ரு'ஶம் காஞ்ஜி கதியா ॥ 63 ॥
- ஸ்மிதஜ்யோத்ஸ்நாஜாலம் (smitajyotsnājālaṃ)network of smiling moonlight (smita:smiling | jyotsnā:moonlight | jālaṃ:network)
- தவ (tava)your
- வதநசந்த்ரஸ்ய (vadanacandrasya)of the moon-like face (vadana:face | candra:moon | sya:of)
- பிபதாம் (pibatāṃ)of those drinking
- சகோராணாம் (cakorāṇām)of the Cakora birds
- ஆஸீத் (āsīt)was
- அதிரஸதயா (atirasatayā)due to extreme satiety (ati:extreme | rasatā:satiety | yā:due to)
- சஞ்சுஜடிமா (cañcujaḍimā)insensitiveness of the tongue (cañcu:tongue | jaḍimā:insensitiveness)
- அதஃ (ataḥ)therefore
- தே (te)they
- ஶீதாம்ஶோஃ (śītāṃśoḥ)of the cool-rayed moon (śīta:cool | aṃśoḥ:rayed)
- அம்ரு'தலஹரீம் (amṛtalaharīm)nectar waves (amṛta:nectar | laharīm:waves)
- அம்லருசயஃ (amlarucayaḥ)with sour taste (amla:sour | rucayaḥ:taste)
- பிபந்தி (pibanti)drink
- ஸ்வச்சந்தம் (svacchandaṃ)freely
- நிஶி (niśi)at night
- நிஶி (niśi)at night
- ப்ரு'ஶம் (bhṛśaṃ)intensely
- காஞ்ஜிகதியா (kāñjikadhiyā)thinking it sour gruel (kāñjika:sour gruel | dhiyā:thinking)
ஜபாபுஷ்பச்சாயா தவ ஜநநி ஜிஹ்வா ஜயதி ஸா ।
யதக்ராஸீநாயாஃ ஸ்படிகத்ரு'ஷ-தச்சச்சவிமயி
ஸரஸ்வத்யா மூர்திஃ பரிணமதி மாணிக்யவபுஷா ॥ 64 ॥
- அவிஶ்ராந்தம் (aviśrāntaṃ)unceasing
- பத்யுஃ (patyuḥ)of the husband
- குணகணகதா (guṇagaṇakathā)stories of virtues (guṇa:virtue | gaṇa:group | kathā:story)
- அம்ரேடந (amreḍana)repetition
- ஜபா (japā)muttering
- ஜபாபுஷ்பச்சாயா (japāpuṣpacchāyā)like hibiscus flower (japā:hibiscus | puṣpa:flower | chāyā:shade)
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)mother
- ஜிஹ்வா (jihvā)tongue
- ஜயதி (jayati)conquers
- ஸா (sā)that
- யத் (yat)which
- அக்ராஸீநாயாஃ (agrāsīnāyāḥ)seated at the tip (agra:tip | āsīnāyāḥ:seated)
- ஸ்படிகத்ரு'ஷதச்சச்சவிமயீ (sphaṭikadṛṣadacchacchavimayī)crystal-like complexion (sphaṭika:crystal | dṛṣad:stone | accha:clear | chavi:complexion | mayī:consisting of)
- ஸரஸ்வத்யா (sarasvatyā)of Sarasvati
- மூர்திஃ (mūrtiḥ)form
- பரிணமதி (pariṇamati)transforms
- மாணிக்யவபுஷா (māṇikyavapuṣā)into ruby form (māṇikya:ruby | vapuṣā:form)
நிவ்ரு'த்தை-ஶ்சண்டாம்ஶ-த்ரிபுரஹர-நிர்மால்ய-விமுகைஃ ।
விஶாகேந்த்ரோபேந்த்ரைஃ ஶஶிவிஶத-கர்பூரஶகலா
விலீயந்தே மாதஸ்தவ வதநதாம்பூல-கபலாஃ ॥ 65 ॥
- ரணே (raṇe)in battle
- ஜித்வா (jitvā)having conquered
- தைத்யாந் (daityān)demons
- அபஹ்ரு'தஶிரஸ்த்ரைஃ (apahṛtaśirastraiḥ)with removed headgear (apahṛta:removed | śirastraiḥ:headgear)
- கவசிபிஃ (kavacibhiḥ)with armors
- நிவ்ரு'த்தைஃ (nivṛttaiḥ)returned
- சண்டாம்ஶத்ரிபுரஹரநிர்மால்யவிமுகைஃ (caṇḍāmśatripuraharanirmālyavimukhaiḥ)averse to Śiva's leavings (caṇḍāmśa:Caṇḍa's share | tripurahara:Śiva, destroyer of Tripura | nirmālya:leavings | vimukhaiḥ:averse)
- விஶாகேந்த்ரோபேந்த்ரைஃ (viśākhendropendraiḥ)by Viśākha, Indra, Upendra (viśākha:Viśākha | indra:Indra | upendraiḥ:Upendra)
- ஶஶிவிஶதகர்பூரஶகலா (śaśiviśadakarpūraśakalā)moon-bright camphor pieces (śaśi:moon | viśada:bright | karpūra:camphor | śakalā:pieces)
- விலீயந்தே (vilīyante)dissolve
- மாதஃ (mātaḥ)O Mother
- தவ (tava)your
- வதநதாம்பூலகபலாஃ (vadanatāmbūlakabalāḥ)betel rolls from your mouth (vadana:mouth | tāmbūla:betel | kabalāḥ:rolls)
ஸ்த்வயாரப்தே வக்தும் சலிதஶிரஸா ஸாதுவசநே ।
ததீயை-ர்மாதுர்யை-ரபலபித-தந்த்ரீகலரவாம்
நிஜாம் வீணாம் வாணீம் நிசுலயதி சோலேந நிப்ரு'தம் ॥ 66 ॥
- விபஞ்ச்யா (vipañcyā)by the Vīna
- காயந்தீ (gāyantī)singing
- விவிதம் (vividham)various
- அபதாநம் (apadānam)achievements
- பஶுபதேஃ (paśupateḥ)of Paśupati (Śiva)
- த்வயா (tvayā)by you
- ஆரப்தே (ārabdhe)when begun
- வக்தும் (vaktuṃ)to speak
- சலிதஶிரஸா (calitaśirasā)with nodding head
- ஸாதுவசநே (sādhuvacane)in good words
- ததீயைஃ (tadīyaiḥ)by her
- மாதுர்யைஃ (mādhuryaiḥ)by sweetness
- அபலபிததந்த்ரீகலரவாம் (apalapitatantrīkalaravāṃ)ridiculed string sound (apalapita:ridiculed | tantrī:string | kalaravāṃ:sound)
- நிஜாம் (nijāṃ)her own
- வீணாம் (vīṇāṃ)Vīna
- வாணீ (vāṇī)Sarasvatī
- நிசுலயதி (niculayati)puts away
- சோலேந (colena)with a cover
- நிப்ரு'தம் (nibhṛtam)secretly
கிரிஶேநோ-தஸ்தம் முஹுரதரபாநாகுலதயா ।
கரக்ராஹ்யம் ஶம்போர்முகமுகுரவ்ரு'ந்தம் கிரிஸுதே
கதங்கரம் ப்ரூம-ஸ்தவ சுபுகமோபம்யரஹிதம் ॥ 67 ॥
- கராக்ரேண (karāgreṇa)by the tip of the hand (kara:hand | agreṇa:by the tip)
- ஸ்ப்ரு'ஷ்டம் (spṛṣṭam)touched
- திஹிநகிரிணா (tuhinagiriṇā)by the Mountain King (tuhina:snow | giriṇā:by the mountain)
- வத்ஸலதயா (vatsalatayā)with affection
- கிரீஶேந (girīśena)by Śambhu (giri:mountain | īśena:by the lord)
- உதஸ்தம் (udastam)lifted up
- முஹுஃ (muhuḥ)again and again
- அதரபாநாகுலதயா (adharapānākulatayā)in desire to kiss (adhara:lip | pāna:drinking | ākulatayā:with desire)
- கரக்ராஹ்யம் (karagrāhyam)held by hand (kara:hand | grāhyam:held)
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śambhu
- முகமுகுரவ்ரு'ந்தம் (mukhamukuravṛntam)handle of face mirror (mukha:face | mukura:mirror | vṛntam:handle)
- கிரிஸுதே (girisute)O daughter of the mountain (giri:mountain | sute:daughter)
- கதங்காரம் (kathaṅkāram)how
- ப்ரூமஃ (brūmaḥ)can we describe
- தவ (tava)your
- சிபுகம் (cibukam)chin
- ஔபம்யரஹிதம் (aupamyarahitam)without comparison (aupamya:comparison | rahitam:without)
தவ க்ரீவா தத்தே முககமலநால-ஶ்ரியமியம் ।
ஸ்வதஃ ஶ்வேதா காலா கரு பஹுல-ஜம்பாலமலிநா
ம்ரு'ணாலீலாலித்யம் வஹதி யததோ ஹாரலதிகா ॥ 68 ॥
- புஜாஶ்லேஷாந் (bhujāśleṣān)embraces of the arms (bhuja:arms | āśleṣān:embraces)
- நித்யம் (nityaṃ)constantly
- புரதமயிதுஃ (puradamayituḥ)Destroyer of the Cities (pura:cities | damayituḥ:destroyer)
- கண்டகவதீ (kaṇṭakavatī)thorny
- தவ (tava)your
- க்ரீவா (grīvā)neck
- தத்தே (dhatte)bears
- முககமலநாலஶ்ரியம் (mukhakamalanālaśriyam)beauty of lotus-stalk face (mukha:face | kamala:lotus | nāla:stalk | śriyam:beauty)
- இயம் (iyam)this
- ஸ்வதஃ (svataḥ)naturally
- ஶ்வேதா (śvetā)white
- காலாகுருபஹுலஜம்பாலமலிநா (kālāgurubahulajambālamalinā)dark Agaru paste discoloured (kālāguru:dark Agaru | bahula:abundant | jambāla:paste | malinā:discoloured)
- ம்ரு'ணாலீலாலித்யம் (mṛṇālīlālityam)tenderness of lotus-stalk (mṛṇālī:lotus-stalk | lālityam:tenderness)
- வஹதி (vahati)carries
- யததஃ (yadadho)below which (yat:which | adhaḥ:below)
- ஹாரலதிகா (hāralatikā)cluster of pearl necklaces (hāra:necklace | latikā:cluster)
விவாஹ-வ்யாநத்த-ப்ரகுணகுண-ஸங்க்யா ப்ரதிபுவஃ ।
விராஜந்தே நாநாவித-மதுர-ராகாகர-புவாம்
த்ரயாணாம் க்ராமாணாம் ஸ்திதி-நியம-ஸீமாந இவ தே ॥ 69 ॥
- கலே (gale)in the neck
- ரேகாஃ (rekhāḥ)lines
- திஸ்ரஃ (tisraḥ)three
- கதிகமககீதைகநிபுணே (gatigamakagītaikanipuṇe)expert in movement, modulation, and song (gati:movement | gamaka:modulation | gīta:song | eka:one | nipuṇe:expert)
- விவாஹவ்யாநத்தப்ரகுணகுணஸம்க்யாப்ரதிபுவஃ (vivāhavyānaddhapraguṇaguṇasaṃkhyāpratibhuvaḥ)confirming auspicious thread's threefoldness (vivāha:marriage | vyānaddha:tied | praguṇa:auspicious thread | guṇa:strand | saṃkhyā:number | pratibhuvaḥ:confirming)
- விராஜந்தே (virājante)shine forth
- நாநாவிதமதுரராகாகரபுவாம் (nānāvidhamadhurarāgākarabhuvām)source of various sweet melodies (nānāvidha:various | madhura:sweet | rāga:melody | ākara:source | bhuvām:of the worlds)
- த்ரயாணாம் (trayāṇām)of the three
- க்ராமாணாம் (grāmāṇām)of the musical scales
- ஸ்திதிநியமஸீமாநஃ (sthitiniyamasīmānaḥ)boundaries of regulation (sthiti:position | niyama:regulation | sīmānaḥ:boundaries)
- இவ (iva)as if
- தே (te)your
சதுர்பிஃ ஸௌந்த்ரயம் ஸரஸிஜபவஃ ஸ்தௌதி வதநைஃ ।
நகேப்யஃ ஸந்த்ரஸ்யந் ப்ரதம-மதநா தந்தகரிபோஃ
சதுர்ணாம் ஶீர்ஷாணாம் ஸம-மபயஹஸ்தார்பண-தியா ॥ 70 ॥
- ம்ரு'ணாலீம்ரு'த்வீநாம் (mṛṇālīmṛdvīnāṃ)of soft as lotus stalk (mṛṇālī:lotus stalk | mṛdvī:soft)
- தவ (tava)your
- புஜலதாநாம் (bhujalatānāṃ)of the creeper-like arms (bhuja:arm | latānāṃ:of the creepers)
- சதஸ்ரு'ணாம் (catasṛṇāṃ)of the four
- சதுர்பிஃ (caturbhiḥ)by the four
- ஸௌந்தர்யம் (saundaryaṃ)beauty
- ஸரஸிஜபவஃ (sarasijabhavaḥ)lotus-born (Brahmā) (sarasija:lotus | bhavaḥ:born)
- ஸ்தௌதி (stauti)praises
- வதநைஃ (vadanaiḥ)with faces
- நகேப்யஃ (nakhebhyaḥ)from the nails
- ஸந்த்ரஸ்யந் (santrasyan)being afraid
- ப்ரதமமதநாத் (prathamamathanāt)from the first churning (prathama:first | mathanāt:from churning)
- அந்தகரிபோஃ (andhakaripoḥ)of the enemy of darkness (andhaka:darkness | ripoḥ:of the enemy)
- சதுர்ணாம் (caturṇāṃ)of the four
- ஶீர்ஷாணாம் (śīrṣāṇāṃ)of the heads
- ஸமம் (samam)equally
- அபயஹஸ்தார்பணதியா (abhayahastārpaṇadhiyā)with the thought of granting protection (abhaya:protection | hasta:hand | arpaṇa:granting | dhiyā:with the thought)
கராணாம் தே காந்திம் கதய கதயாமஃ கதமுமே ।
கயாசித்வா ஸாம்யம் பஜது கலயா ஹந்த கமலம்
யதி க்ரீடல்லக்ஷ்மீ-சரணதல-லாக்ஷாரஸ-சணம் ॥ 71 ॥
- நகாநாம் (nakhānām)of the nails
- உத்த்யோதைஃ (uddyotaiḥ)by the radiance
- நவ (nava)new
- நலிந (nalina)lotus
- ராகம் (rāgaṃ)color
- விஹஸதாம் (vihasatāṃ)surpassing
- கராணாம் (karāṇāṃ)of the hands
- தே (te)your
- காந்திம் (kāntiṃ)splendour
- கதய (kathaya)tell
- கதயாமஃ (kathayāmaḥ)we describe
- கதம் (katham)how
- உமே (ume)O Uma
- கயாசித் (kayācit)by some
- வா (vā)or
- ஸாம்யம் (sāmyaṃ)similarity
- பஜது (bhajatu)attain
- கலயா (kalayā)with the art
- ஹந்த (hanta)alas
- கமலம் (kamalaṃ)lotus
- யதி (yadi)if
- க்ரீடத் (krīḍat)sporting
- லக்ஷ்மீ (lakṣmī)Lakṣmī
- சரண (caraṇa)feet
- தல (tala)sole
- லாக்ஷா (lākṣā)lac-dye
- ரஸ (rasa)juice
- சணம் (chaṇam)enhanced
தவேதம் நஃ கேதம் ஹரது ஸததம் ப்ரஸ்நுத-முகம் ।
யதாலோக்யாஶங்காகுலித ஹ்ரு'தயோ ஹாஸஜநகஃ
ஸ்வகும்பௌ ஹேரம்பஃ பரிம்ரு'ஶதி ஹஸ்தேந சடிதி ॥ 72 ॥
- ஸமம் (samaṃ)equally
- தேவி (devi)O Goddess
- ஸ்கந்தத்விபவதநபீதம் (skandadvipavadanapītaṃ)sucked by Skanda and Gaṇeśa (skanda:Skanda | dvipa:elephant | vadana:face | pītaṃ:sucked)
- ஸ்தநயுகம் (stanayugaṃ)pair of breasts (stana:breast | yugaṃ:pair)
- தவேதம் (tavedaṃ)this of yours (tava:your | idaṃ:this)
- நஃ (naḥ)our
- கேதம் (khedaṃ)sorrow
- ஹரது (haratu)may remove
- ஸததம் (satataṃ)always
- ப்ரஸ்நுதமுகம் (prasnutamukham)flowing milk (prasnuta:flowing | mukham:mouth)
- யதாலோக்ய (yadālokya)having seen
- ஆஶங்காகுலிதஹ்ரு'தயஃ (āśaṅkākulitahṛdayaḥ)with doubtful heart (āśaṅkā:doubt | ākulita:agitated | hṛdayaḥ:heart)
- ஹாஸஜநகஃ (hāsajanakaḥ)causing laughter (hāsa:laughter | janakaḥ:causing)
- ஸ்வகும்பௌ (svakumbhau)his own cheeks (sva:own | kumbhau:cheeks)
- ஹேரம்பஃ (herambaḥ)Heramba (Gaṇeśa)
- பரிம்ரு'ஶதி (parimṛśati)feels
- ஹஸ்தேந (hastena)with hand
- சடிதி (jhaḍiti)suddenly
ந ஸந்தேஹஸ்பந்தோ நகபதி பதாகே மநஸி நஃ ।
பிபந்தௌ தௌ யஸ்மா தவிதித வதூஸங்க ரஸிகௌ
குமாராவத்யாபி த்விரதவதந-க்ரௌஞ்ச்தலநௌ ॥ 73 ॥
- அமூ (amū)those
- தே (te)your
- வக்ஷோஜௌ (vakṣojau)breasts
- அம்ரு'தரஸமாணிக்யகுதுபௌ (amṛtarasamāṇikyakutupau)jars of nectar and ruby (amṛta:nectar | rasa:essence | māṇikya:ruby | kutupau:jars)
- ந (na)not
- ஸந்தேஹஸ்பந்தஃ (sandehaspandaḥ)doubt arises (sandeha:doubt | spandaḥ:arises)
- நகபதிபதாகே (nagapatipatāke)O Mountain-King's flag (naga:mountain | pati:king | patāke:flag)
- மநஸி (manasi)in the mind
- நஃ (naḥ)our
- பிபந்தௌ (pibantau)drinking
- தௌ (tau)those two
- யஸ்மாத் (yasmāt)because
- அவிதிதவதூஸங்கரஸிகௌ (aviditavadhūsaṅgarasikau)unacquainted with women (avidita:unacquainted | vadhū:women | saṅga:association | rasikau:enjoyers)
- குமாரௌ (kumārau)young boys
- அத்யாபி (adyāpi)even today
- த்விரதவதந (dviradavadana)elephant-headed (dvirada:elephant | vadana:headed)
- க்ரௌஞ்சதலநௌ (krauñcadalanau)mountain-piercing (krauñca:mountain | dalanau:piercing)
ஸமாரப்தாம் முக்தாமணிபிரமலாம் ஹாரலதிகாம் ।
குசாபோகோ பிம்பாதர-ருசிபி-ரந்தஃ ஶபலிதாம்
ப்ரதாப-வ்யாமிஶ்ராம் புரதமயிதுஃ கீர்திமிவ தே ॥ 74 ॥
- வஹத்யம்ப (vahatyamba)O Mother carries (vahati:carries | amba:O Mother)
- ஸ்தம்பே (stambe)in the region
- அரமதநுஜகும்பப்ரக்ரு'திபிஃ (aramadanujakumbhaprakṛtibhiḥ)from the frontal globe (aramada:elephant-demon | anuja:younger brother | kumbha:frontal globe | prakṛtibhiḥ:by nature)
- ஸமாரப்தாம் (samārabdhām)initiated
- முக்தாமணிபிஃ (muktāmaṇibhiḥ)with pearls (muktā:pearls | maṇibhiḥ:with jewels)
- அமலாம் (amalām)flawless
- ஹாரலதிகாம் (hāralatikām)necklace (hāra:necklace | latikām:creeper)
- குசாபோகோ (kucābhogaḥ)region of breasts (kuca:breasts | ābhogaḥ:region)
- பிம்பாதரருசிபிஃ (bimbādhararucibhiḥ)by the reflection of lips (bimba:bimba-like | adhara:lips | rucibhiḥ:by the reflection)
- அந்தஃ (antaḥ)within
- ஶபலிதாம் (śabalitām)variegated
- ப்ரதாபவ்யாமிஶ்ராம் (pratāpavyāmiśrām)mixed with valour (pratāpa:valour | vyāmiśrām:mixed with)
- புரதமயிதுஃ (puradamayituḥ)of the Destroyer of Cities (pura:cities | damayituḥ:destroyer)
- கீர்திமிவ (kīrtimiva)like fame (kīrtim:fame | iva:like)
- தே (te)of you
பயஃ பாராவாரஃ பரிவஹதி ஸாரஸ்வதமிவ ।
தயாவத்யா தத்தம் த்ரவிடஶிஶு-ராஸ்வாத்ய தவ யத்
கவீநாம் ப்ரௌடாநா மஜநி கமநீயஃ கவயிதா ॥ 75 ॥
- தவ (tava)your
- ஸ்தந்யம் (stanyaṃ)breast milk
- மந்யே (manye)I fancy
- தரணிதரகந்யே (dharaṇidharakanye)O Daughter of the Mountain-King (dharaṇi:earth | dhara:holder | kanye:daughter)
- ஹ்ரு'தயதஃ (hṛdayataḥ)from the heart
- பயஃபாராவாரஃ (payaḥpārāvāraḥ)milk-ocean (payaḥ:milk | pārāvāraḥ:ocean)
- பரிவஹதி (parivahati)flows
- ஸாரஸ்வதமிவ (sārasvatamiva)like poetic inspiration (sārasvatam:poetic inspiration | iva:like)
- தயாவத்யா (dayāvatyā)by the gracious
- தத்தம் (dattaṃ)given
- த்ரவிடஶிஶுஃ (draviḍaśiśuḥ)child of the Dramila country (draviḍa:Dramila | śiśuḥ:child)
- ஆஸ்வாத்ய (āsvādya)having tasted
- தவ (tava)your
- யத் (yat)which
- கவீநாம் (kavīnāṃ)of poets
- ப்ரௌடாநாம் (prauḍhānām)among great
- அஜநி (ajani)became
- கமநீயஃ (kamanīyaḥ)noted
- கவயிதா (kavayitā)poet
கபீரே தே நாபீஸரஸி க்ரு'தஸஙோ மநஸிஜஃ ।
ஸமுத்தஸ்தௌ தஸ்மா-தசலதநயே தூமலதிகா
ஜநஸ்தாம் ஜாநீதே தவ ஜநநி ரோமாவலிரிதி ॥ 76 ॥
- ஹர (hara)Siva
- க்ரோத (krodha)anger
- ஜ்வாலா (jvālā)flames
- வலிபிஃ (valibhiḥ)by the series
- அவலீடேந (avalīḍhena)enveloped
- வபுஷா (vapuṣā)by the body
- கபீரே (gabhīre)deep
- தே (te)your
- நாபீஸரஸி (nābhīsarasi)in the lake of navel (nābhī:navel | sarasi:in the lake)
- க்ரு'தஸங்கஃ (kṛtasaṅgaḥ)took refuge
- மநஸிஜஃ (manasijaḥ)Kāma-deva
- ஸமுத்தஸ்தௌ (samuttasthau)arose
- தஸ்மாத் (tasmāt)from there
- அசலதநயே (acalatanaye)O daughter of the mountain (acala:mountain | tanaye:daughter)
- தூமலதிகா (dhūmalatikā)smoke creeper (dhūma:smoke | latikā:creeper)
- ஜநஃ (janaḥ)people
- தாம் (tām)that
- ஜாநீதே (jānīte)know
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)O Mother
- ரோமாவலிஃ (romāvaliḥ)line of hair (roma:hair | avaliḥ:line)
- இதி (iti)thus
க்ரு'ஶே மத்யே கிஞ்சிஜ்ஜநநி தவ யத்பாதி ஸுதியாம் ।
விமர்தா-தந்யோந்யம் குசகலஶயோ-ரந்தரகதம்
தநூபூதம் வ்யோம ப்ரவிஶதிவ நாபிம் குஹரிணீம் ॥ 77 ॥
- யதேதத் (yadetat)this which
- காலிந்தீதநுதரதரங்காக்ரு'தி (kālindī-tanutara-taraṅga-ākṛti)like subtle Yamuna ripples (kālindī:Yamuna | tanutara:subtle | taraṅga:ripples | ākṛti:like)
- ஶிவே (śive)O Consort of Siva
- க்ரு'ஶே (kṛśe)slender
- மத்யே (madhye)in the middle
- கிம்சித் (kiṃcit)slightly
- ஜநநி (janani)O Mother
- தவ (tava)your
- யத்பாதி (yadbhāti)which shines
- ஸுதியாம் (sudhiyām)by the wise
- விமர்தாத் (vimardāt)by pressure
- அந்யஃ (anyaḥ)another
- அந்யம் (anyaṃ)another
- குசகலஶயோஃ (kucakalaśayoḥ)of the breasts (kuca:breast | kalaśayoḥ:of the pair)
- அந்தரகதம் (antaragataṃ)entered between
- தநூபூதம் (tanūbhūtaṃ)thinned
- வ்யோம (vyoma)sky
- ப்ரவிஶதிவ (praviśadiva)as if entering
- நாபிம் (nābhiṃ)navel
- குஹரிணீம் (kuhariṇīm)cavity
கலாவாலம் குண்டம் குஸுமஶர தேஜோ-ஹுதபுஜஃ ।
ரதே-ர்லீலாகாரம் கிமபி தவ நாபிர்கிரிஸுதே
பேலத்வாரம் ஸித்தே-ர்கிரிஶநயநாநாம் விஜயதே ॥ 78 ॥
- ஸ்திரஃ (sthiraḥ)steady
- கங்காவர்தஃ (gaṅgāvartaḥ)whirlpool of Gaṅgā (gaṅgā:Gaṅgā | āvartaḥ:whirlpool)
- ஸ்தநமுகுலரோமாவலிலதா (stanamukularomāvalilatā)creeper of breast-bud hairline (stana:breast | mukula:bud | romāvali:hairline | latā:creeper)
- கலாவாலம் (kalāvālaṃ)bed for creeper (kalā:creeper | vālaṃ:bed)
- குண்டம் (kuṇḍaṃ)sacrificial pit
- குஸுமஶரதேஜோஹுதபுஜஃ (kusumaśaratejohutabhujaḥ)fire of flower-arrowed god (kusuma:flower | śara:arrow | tejaḥ:fire | hutabhujaḥ:god)
- ரதேஃ (rateḥ)of Rati
- லீலாகாரம் (līlāgāraṃ)pleasure house (līlā:pleasure | gāraṃ:house)
- கிமபி (kimapi)indescribably unique
- தவ (tava)your
- நாபிஃ (nābhiḥ)navel
- கிரிஸுதே (girisute)O Daughter of the Mountain (giri:mountain | sute:daughter)
- பிலத்வாரம் (biladvāraṃ)opening of the cavern (bila:cavern | dvāraṃ:opening)
- ஸித்தேஃ (siddheḥ)of accomplishment
- கிரிஶநயநாநாம் (giriśanayanānāṃ)eyes of Hara (giriśa:Hara | nayanānāṃ:eyes)
- விஜயதே (vijayate)triumphs
நமந்மூர்தே ர்நாரீதிலக ஶநகை-ஸ்த்ருட்யத இவ ।
சிரம் தே மத்யஸ்ய த்ருடித தடிநீ-தீர-தருணா
ஸமாவஸ்தா-ஸ்தேம்நோ பவது குஶலம் ஶைலதநயே ॥ 79 ॥
- நிஸர்கக்ஷீணஸ்ய (nisargakṣīṇasya)naturally slender (nisarga:natural | kṣīṇasya:slender)
- ஸ்தநதடபரேண (stanataṭabhareṇa)by the weight of breasts (stana:breast | taṭa:surface | bhareṇa:by the weight)
- க்லமஜுஷஃ (klamajuṣaḥ)wearied
- நமந்மூர்தேஃ (namanmūrteḥ)of the bending form (naman:bending | mūrteḥ:of the form)
- நாரீதிலக (nārītilaka)ornament of womankind (nārī:woman | tilaka:ornament)
- ஶநகைஃ (śanakaiḥ)slowly
- த்ருட்யத (truṭyata)breaking
- இவ (iva)as if
- சிரம் (ciraṃ)long
- தே (te)your
- மத்யஸ்ய (madhyasya)of the waist
- த்ருடிததடிநீதீரதருணா (truṭitataṭinītīrataruṇā)like a tree on a cracking river bank (truṭita:cracking | taṭinī:river | tīra:bank | taruṇā:tree)
- ஸமாவஸ்தா (samāvasthā)state
- ஸ்தேம்நஃ (sthemnaḥ)firmness
- பவது (bhavatu)may be
- குஶலம் (kuśalaṃ)well-being
- ஶைலதநயே (śailatanaye)O Daughter of the Mountain (śaila:mountain | tanaye:daughter)
கஷந்தௌ-தௌர்மூலே கநககலஶாபௌ கலயதா ।
தவ த்ராதும் பங்காதலமிதி வலக்நம் தநுபுவா
த்ரிதா நத்த்ம் தேவீ த்ரிவலி லவலீவல்லிபிரிவ ॥ 80 ॥
- குசௌ (kucau)breasts
- ஸத்யஃ (sadyaḥ)immediately
- ஸ்வித்யத் (svidyat)perspiring
- தட (taṭa)region
- கடித (ghaṭita)formed
- கூர்பாஸ (kūrpāsa)garment
- பிதுரௌ (bhidurau)bursting
- கஷந்தௌ (kaṣantau)touching
- தோர்மூலே (dormūle)at the armpits
- கநக (kanaka)golden
- கலஶாபௌ (kalaśābhau)like pots
- கலயதா (kalayatā)considering
- தவ (tava)your
- த்ராதும் (trātuṃ)to protect
- பங்காத் (bhaṅgāt)from breaking
- அலம் (alam)enough
- இதி (iti)thus
- வலக்நம் (valagnaṃ)attached
- தநுபுவா (tanubhuvā)by the body
- த்ரிதா (tridhā)threefold
- நத்தம் (naddhaṃ)bound
- தேவி (devi)O Goddess
- த்ரிவலி (trivali)three folds (tri:three | vali:folds)
- லவலீவல்லிபிஃ (lavalīvallibhiḥ)by Lavali creepers (lavalī:Lavali | vallibhiḥ:by creepers)
- இவ (iva)like
நிதம்பா-தாச்சித்ய த்வயி ஹரண ரூபேண நிததே ।
அதஸ்தே விஸ்தீர்ணோ குருரயமஶேஷாம் வஸுமதீம்
நிதம்ப-ப்ராக்பாரஃ ஸ்தகயதி ஸகுத்வம் நயதி ச ॥ 81 ॥
- குருத்வம் (gurutvaṃ)weight
- விஸ்தாரம் (vistāraṃ)extensiveness
- க்ஷிதிதரபதிஃ (kṣitidharapatiḥ)Mountain-king (kṣiti:earth | dhara:holder | patiḥ:lord)
- பார்வதி (pārvati)O Parvati
- நிஜாந்நிதம்பாத் (nijānnitambāt)from own hips (nija:own | nitambāt:from hips)
- ஆச்சித்ய (ācchidya)cutting off
- த்வயி (tvayi)in you
- ஹரணரூபேண (haraṇarūpeṇa)in the form of taking (haraṇa:taking | rūpeṇa:in the form)
- நிததே (nidadhe)placed
- அதஃ (ataḥ)therefore
- தே (te)your
- விஸ்தீர்ணஃ (vistīrṇaḥ)extensive
- குருஃ (guruḥ)heavy
- அயம் (ayam)this
- அஶேஷாம் (aśeṣāṃ)entire
- வஸுமதீம் (vasumatīṃ)earth
- நிதம்பப்ராக்பாரஃ (nitambaprāgbhāraḥ)hip's prior weight (nitamba:hip | prāgbhāraḥ:prior weight)
- ஸ்தகயதி (sthagayati)covers
- லகுத்வம் (laghutvaṃ)lightness
- நயதி (nayati)leads
- ச (ca)and
உபாப்யாமூருப்யா-முபயமபி நிர்ஜித்ய பவதி ।
ஸுவ்ரு'த்தாப்யாம் பத்யுஃ ப்ரணதிகடிநாப்யாம் கிரிஸுதே
விதிஜ்ஞே ஜாநுப்யாம் விபுத கரிகும்ப த்வயமஸி ॥ 82 ॥
- கரீந்த்ராணாம் (karīndrāṇām)of lordly elephants (kari:elephant | indra:lord | āṇām:of)
- ஶுண்டாந் (śuṇḍān)trunks
- கநககதலீகாண்டபடலீம் (kanakakadalīkāṇḍapaṭalīm)stem of golden banana trees (kanaka:golden | kadalī:banana | kāṇḍa:stem | paṭalīm:cluster)
- உபாப்யாம் (ubhābhyām)by both
- ஊருப்யாம் (ūrubhyām)by thighs
- உபயம் (ubhayam)both
- அபி (api)also
- நிர்ஜித்ய (nirjitya)conquering
- பவதீ (bhavatī)you
- ஸுவ்ரு'த்தாப்யாம் (suvṛttābhyām)perfectly rounded (su:well | vṛtta:rounded)
- பத்யுஃ (patyuḥ)of the husband
- ப்ரணதிகடிநாப்யாம் (praṇatikaṭhinābhyām)hardened by prostrations (praṇati:prostration | kaṭhina:hardened)
- கிரிஸுதே (girisute)O Daughter of the Mountain (giri:mountain | sute:daughter)
- விதிஜ்ஞ்யே (vidhijñye)O observer of duties (vidhi:duty | jñye:knower)
- ஜாநுப்யாம் (jānubhyām)by knees
- விபுதகரிகும்பத்வயம் (vibudhakarikumbhadvayam)frontal globes of heavenly elephant (vibudha:heavenly | kari:elephant | kumbha:globe | dvayam:pair)
- அஸி (asi)are
நிஷங்கௌ ஜங்கே தே விஷமவிஶிகோ பாட-மக்ரு'த ।
யதக்ரே த்ரு'ஸ்யந்தே தஶஶரபலாஃ பாதயுகலீ
நகாக்ரச்சந்மாநஃ ஸுர முகுட-ஶாணைக-நிஶிதாஃ ॥ 83 ॥
- பராஜேதும் (parājetuṃ)to conquer
- ருத்ரம் (rudraṃ)Rudra
- த்விகுணஶரகர்பௌ (dviguṇaśaragarbhau)containing double arrows (dviguṇa:double | śara:arrows | garbhau:containing)
- கிரிஸுதே (girisute)O Daughter of the Mountain (giri:mountain | sute:daughter)
- நிஷங்கௌ (niṣaṅgau)quivers
- ஜங்கே (jaṅghe)shanks
- தே (te)thy
- விஷமவிஶிகோ (viṣamaviśikho)Kāmadeva (viṣama:unequal | viśikha:arrow)
- பாடமக்ரு'த (bāḍhamakṛta)surely made
- யதக்ரே (yadagre)at the end
- த்ரு'ஶ்யந்தே (dṛśyante)are seen
- தஶஶரபலாஃ (daśaśaraphalāḥ)ten arrow heads (daśa:ten | śara:arrow | phalāḥ:heads)
- பாதயுகலீ (pādayugalī)pair of feet (pāda:feet | yugalī:pair)
- நகாக்ரச்சத்மாநஃ (nakhāgracchadmānaḥ)disguised as toe nails (nakha:nail | agra:tip | chadmānaḥ:disguised as)
- ஸுரமகுடஶாணைகநிஶிதாஃ (suramakuṭaśāṇaikaniśitāḥ)sharpened on divine crowns (sura:divine | makuṭa:crown | śāṇa:whetstone | eka:one | niśitāḥ:sharpened)
மமாப்யேதௌ மாதஃ ஶேரஸி தயயா தேஹி சரணௌ ।
யயஓஃ பாத்யம் பாதஃ பஶுபதி ஜடாஜூட தடிநீ
யயோ-ர்லாக்ஷா-லக்ஷ்மீ-ரருண ஹரிசூடாமணி ருசிஃ ॥ 84 ॥
- ஶ்ருதீநாம் (śrutīnām)of the Vedas
- மூர்தாநஃ (mūrdhānaḥ)crests
- தததி (dadhati)bear
- தவ (tava)your
- யௌ (yau)which two
- ஶேகரதயா (śekharatayā)as a crest-jewel
- மம (mama)my
- அபி (api)also
- ஏதௌ (etau)these two
- மாதஃ (mātaḥ)O Mother
- ஶிரஸி (śirasi)on the head
- தயயா (dayayā)with compassion
- தேஹி (dhehi)place
- சரணௌ (caraṇau)feet
- யயோஃ (yayoḥ)of which
- பாத்யம் (pādyam)water-offering
- பாதஃ (pāthaḥ)water
- பஶுபதி (paśupati)of Śiva (paśu:beings | pati:lord)
- ஜடா (jaṭā)matted locks
- ஜூட (jūṭa)hair
- தடிநீ (taṭinī)river
- யயோஃ (yayoḥ)of which
- லாக்ஷா (lākṣā)red dye
- லக்ஷ்மீஃ (lakṣmīḥ)brilliance
- அருண (aruṇa)red
- ஹரி (hari)Viṣṇu
- சூடாமணி (cūḍāmaṇi)diadem
- ருசிஃ (ruciḥ)brilliance
தவாஸ்மை த்வந்த்வாய ஸ்புட-ருசி ரஸாலக்தகவதே ।
அஸூயத்யத்யந்தம் யதபிஹநநாய ஸ்ப்ரு'ஹயதே
பஶூநா-மீஶாநஃ ப்ரமதவந-கங்கேலிதரவே ॥ 85 ॥
- நமோவாகம் (namovākaṃ)obeisance (namaḥ:obeisance | vākaṃ:word)
- ப்ரூமஃ (brūmaḥ)we speak
- நயநரமணீயாய (nayanaramaṇīyāya)delightful to the eyes (nayana:eyes | ramaṇīya:delightful)
- பதயோஃ (padayoḥ)of the feet
- தவ (tava)your
- அஸ்மை (asmai)to this
- த்வந்த்வாய (dvandvāya)pair
- ஸ்புடருசிரஸாலக்தகவதே (sphuṭarucirasālaktakavate)brilliant with lac dye (sphuṭa:clear | ruci:brilliance | sālaktaka:lac dye | vate:having)
- அஸூயதி (asūyati)is jealous
- அத்யந்தம் (atyantaṃ)extremely
- யத் (yat)which
- அபிஹநநாய (abhihananāya)for being kicked
- ஸ்ப்ரு'ஹயதே (spṛhayate)desires
- பஶூநாம் (paśūnām)of the animals
- ஈஶாநஃ (īśānaḥ)lord
- ப்ரமதவநகங்கேலிதரவே (pramadavanakaṅkelitarave)to the Aśoka tree (pramada:pleasure | vana:garden | kaṅkeli:Aśoka tree | tarave:to)
லலாடே பர்தாரம் சரணகமலே தாடயதி தே ।
சிராதந்தஃ ஶல்யம் தஹநக்ரு'த முந்மூலிதவதா
துலாகோடிக்வாணைஃ கிலிகிலித மீஶாந ரிபுணா ॥ 86 ॥
- ம்ரு'ஷா (mṛṣā)falsely
- க்ரு'த்வா (kṛtvā)having done
- கோத்ரஸ்கலநம் (gotraskhalanam)slip of the tongue (gotra:family name | skhalanam:slip)
- அத (atha)then
- வைலக்ஷ்யநமிதம் (vailakṣyanamitam)bent in shame (vailakṣya:shame | namitam:bent)
- லலாடே (lalāṭe)on the forehead
- பர்தாரம் (bhartāram)husband
- சரணகமலே (caraṇakamale)lotus-like foot (caraṇa:foot | kamale:lotus-like)
- தாடயதி (tāḍayati)kicks
- தே (te)your
- சிராத் (cirāt)for a long time
- அந்தஃஶல்யம் (antaḥśalyam)internal thorn (antaḥ:internal | śalyam:thorn)
- தஹநக்ரு'தம் (dahanakṛtam)caused by burning (dahana:burning | kṛtam:caused by)
- உந்மூலிதவதா (unmūlitavatā)uprooted
- துலாகோடிக்வாணைஃ (tulākoṭikvāṇaiḥ)with tinkling sounds (tulākoṭi:balance beam | kvāṇaiḥ:with sounds)
- கிலிகிலிதம் (kilikilitam)joyous acclamations
- ஈஶாநரிபுணா (īśānaripuṇā)by the enemy of Īśa (īśāna:Īśa | ripuṇā:by the enemy)
நிஶாயாம் நித்ராணம் நிஶி-சரமபாகே ச விஶதௌ ।
வரம் லக்ஷ்மீபாத்ரம் ஶ்ரிய-மதிஸ்ரு'ஹந்தோ ஸமயிநாம்
ஸரோஜம் த்வத்பாதௌ ஜநநி ஜயத-ஶ்சித்ரமிஹ கிம் ॥ 87 ॥
- ஹிமாநீஹந்தவ்யம் (himānīhantavyaṃ)to be destroyed by snow (himānī:snow | hantavyaṃ:to be destroyed)
- ஹிமகிரிநிவாஸைகசதுரௌ (himagirinivāsaikacaturau)clever in residing on Himalaya (himagiri:Himalaya | nivāsa:residing | eka:one | caturau:clever)
- நிஶாயாம் (niśāyāṃ)at night
- நித்ராணம் (nidrāṇaṃ)asleep
- நிஶி (niśi)at night
- சரமபாகே (caramabhāge)in the last part (carama:last | bhāge:part)
- ச (ca)and
- விஶதௌ (viśadau)clear
- வரம் (varaṃ)better
- லக்ஷ்மீபாத்ரம் (lakṣmīpātraṃ)vessel of Lakṣmī (lakṣmī:Lakṣmī | pātraṃ:vessel)
- ஶ்ரியம் (śriyam)wealth
- அதிஸ்ரு'ஜந்தௌ (atisṛjantau)bestowing
- ஸமயிநாம் (samayināṃ)of the devotees
- ஸரோஜம் (sarojaṃ)lotus
- த்வத்பாதௌ (tvatpādau)Thy feet (tvat:Thy | pādau:feet)
- ஜநநி (janani)O Mother
- ஜயதஶ்சித்ரம் (jayataścitram)victorious and wonderful (jayataḥ:victorious | citram:wonderful)
- இஹ (iha)here
- கிம் (kim)what
கதம் நீதம் ஸத்பிஃ கடிந-கமடீ-கர்பர-துலாம் ।
கதம் வா பாஹுப்யா-முபயமநகாலே புரபிதா
யதாதாய ந்யஸ்தம் த்ரு'ஷதி தயமாநேந மநஸா ॥ 88 ॥
- பதம் (padaṃ)foot
- தே (te)your
- கீர்தீநாம் (kīrtīnām)of glories
- ப்ரபதம் (prapadam)supreme position
- அபதம் (apadam)without danger
- தேவி (devi)O Goddess
- விபதாம் (vipadām)of dangers
- கதம் (kathaṃ)how
- நீதம் (nītaṃ)considered
- ஸத்பிஃ (sadbhiḥ)by the wise
- கடிநகமடீகர்பரதுலாம் (kaṭhinakamaṭhīkarparatulām)hard shell of a tortoise (kaṭhina:hard | kamaṭhī:tortoise | karpara:shell | tulām:comparison)
- கதம் (kathaṃ)how
- வா (vā)or
- பாஹுப்யாம் (bāhubhyām)by the arms
- உபயமநகாலே (upayamanakāle)at the time of marriage (upayamana:marriage | kāle:at the time)
- புரபிதா (purabhidā)by the destroyer of cities (pura:cities | bhidā:destroyer)
- யத் (yad)which
- ஆதாய (ādāya)having taken
- ந்யஸ்தம் (nyastaṃ)placed
- த்ரு'ஷதி (dṛṣadi)on the stone
- தயமாநேந (dayamānena)with compassion
- மநஸா (manasā)with the mind
தரூணாம் திவ்யாநாம் ஹஸத இவ தே சண்டி சரணௌ ।
பலாநி ஸ்வஃஸ்தேப்யஃ கிஸலய-கராக்ரேண தததாம்
தரித்ரேப்யோ பத்ராம் ஶ்ரியமநிஶ-மஹ்நாய தததௌ ॥ 89 ॥
- நகைஃ (nakhaiḥ)by the nails
- நாகஸ்த்ரீணாம் (nākastrīṇām)of heavenly women (nāka:heaven | strīṇām:of women)
- கரகமலஸம்கோசஶஶிபிஃ (karakamalasaṃkocaśaśibhiḥ)moon-like nails causing lotus-bud-like palms to close (kara:hand | kamala:lotus | saṃkoca:closing | śaśibhiḥ:by the moons)
- தரூணாம் (tarūṇām)of trees
- திவ்யாநாம் (divyānām)of divine
- ஹஸத (hasata)mocking
- இவ (iva)like
- தே (te)your
- சண்டி (caṇḍi)O Caṇḍi
- சரணௌ (caraṇau)feet
- பலாநி (phalāni)fruits
- ஸ்வஃஸ்தேப்யஃ (svaḥsthebhyaḥ)to those in heaven (svaḥ:heaven | sthebhyaḥ:to those who are)
- கிஸலயகராக்ரேண (kisalayakarāgreṇa)by the tender branch tips (kisalaya:tender shoot | kara:hand | agreṇa:by the tip)
- தததாம் (dadatām)giving
- தரித்ரேப்யஃ (daridrebhyaḥ)to the poor
- பத்ராம் (bhadrām)auspicious
- ஶ்ரியம் (śriyam)wealth
- அநிஶம் (aniśam)constantly
- அஹ்நாய (ahnāya)by day
- தததௌ (dadatau)giving
அமந்தம் ஸௌந்தர்யம் ப்ரகர-மகரந்தம் விகிரதி ।
தவாஸ்மிந் மந்தார-ஸ்தபக-ஸுபகே யாது சரணே
நிமஜ்ஜந் மஜ்ஜீவஃ கரணசரணஃ ஷ்ட்சரணதாம் ॥ 90 ॥
- ததாநே (dadāne)giving
- தீநேப்யஃ (dīnebhyaḥ)to the poor
- ஶ்ரியம் (śriyam)wealth
- அநிஶம் (aniśam)constantly
- ஆஶாநுஸத்ரு'ஶீ (āśānusadṛśī)like a wish (āśā:wish | anusadṛśī:like)
- மமந்தம் (mamandaṃ)gently
- ஸௌந்தர்யப்ரகரமகரந்தம் (saundaryaprakaramakarandam)honey of beauty (saundarya:beauty | prakara:abundance | makarandam:honey)
- விகிரதி (vikirati)spreads
- தவ (tava)your
- அஸ்மிந் (asmin)in this
- மந்தாரஸ்தபகஸுபகே (mandārastabakasubhage)beautiful bunch of Mandāra flowers (mandāra:Mandāra | stabaka:bunch | subhage:beautiful)
- யாது (yātu)may go
- சரணே (caraṇe)to the feet
- நிமஜ்ஜந் (nimajjan)immersing
- மஜ்ஜீவஃ (majjīvaḥ)my life
- கரணசரணஃ (karaṇacaraṇaḥ)with six organs (karaṇa:organs | caraṇaḥ:feet)
- ஷட்சரணதாம் (ṣaṭcaraṇatām)six-footed (ṣaṭ:six | caraṇatām:footed)
ஸ்கலந்தஸ்தே கேலம் பவநகலஹம்ஸா ந ஜஹதி ।
அதஸ்தேஷாம் ஶிக்ஷாம் ஸுபகமணி-மஞ்ஜீர-ரணித-
ச்சலாதாசக்ஷாணம் சரணகமலம் சாருசரிதே ॥ 91 ॥
- பதந்யாஸக்ரீடாபரிசயமிவாரப்துமநஸஃ (padanyāsakrīḍāparicayamivārabdhumanasaḥ)intent on learning the gait (padanyāsa:gait | krīḍā:play | paricaya:familiarity | iva:as if | ārabdha:begun | manasaḥ:of the mind)
- ஸ்கலந்தஃ (skhalantaḥ)stumbling
- தே (te)they
- கேலம் (khelaṃ)play
- பவநகலஹம்ஸா (bhavanakalahaṃsā)royal swans of the residence (bhavana:residence | kalahaṃsā:royal swans)
- ந (na)not
- ஜஹதி (jahati)abandon
- அதஃ (ataḥ)therefore
- தேஷாம் (teṣāṃ)their
- ஶிக்ஷாம் (śikṣāṃ)instruction
- ஸுபகமணிமஞ்ஜீரரணிதச்சலாதாசக்ஷாணம் (subhagamaṇimañjīraraṇitacchalādācakṣāṇaṃ)giving instruction through anklet sounds (subhaga:beautiful | maṇi:gem | mañjīra:anklet | raṇita:sound | cchalāt:through guise | ācakṣāṇaṃ:giving instruction)
- சரணகமலம் (caraṇakamalaṃ)lotus feet (caraṇa:feet | kamalaṃ:lotus)
- சாருசரிதே (cārucarite)O beautiful one (cāru:beautiful | carite:one)
ஶிவஃ ஸ்வச்ச-ச்சாயா-கடித-கபட-ப்ரச்சதபடஃ ।
த்வதீயாநாம் பாஸாம் ப்ரதிபலந ராகாருணதயா
ஶரீரீ ஶ்ரு'ங்காரோ ரஸ இவ த்ரு'ஶாம் தோக்தி குதுகம் ॥ 92 ॥
- கதாஃ (gatāḥ)have gone
- தே (te)they
- மஞ்சத்வம் (mañcatvaṃ)state of being a cot
- த்ருஹிணஹரிருத்ரேஶ்வரப்ரு'தஃ (druhiṇaharirudreśvarabhṛtaḥ)Brahmā, Viṣṇu, Rudra, Īśvara (druhiṇa:Brahmā | hari:Viṣṇu | rudra:Rudra | īśvara:Īśvara | bhṛtaḥ:having assumed)
- ஶிவஃ (śivaḥ)Śiva
- ஸ்வச்சச்சாயாகடிதகபடப்ரச்சதபடஃ (svacchacchāyāghaṭitakapaṭapracchadapaṭaḥ)formed into a bedsheet (svaccha:clear | chāyā:reflection | ghaṭita:formed | kapaṭa:deceptive | pracchada:cover | paṭaḥ:cloth)
- த்வதீயாநாம் (tvadīyānāṃ)of yours
- பாஸாம் (bhāsāṃ)of lights
- ப்ரதிபலநராகாருணதயா (pratiphalanarāgāruṇatayā)by reflection's redness (pratiphalana:reflection | rāga:redness | aruṇatayā:by redness)
- ஶரீரீ (śarīrī)embodied
- ஶ்ரு'ங்காரஃ (śṛṅgāraḥ)erotic sentiment
- ரஸ (rasa)essence
- இவ (iva)like
- த்ரு'ஶாம் (dṛśāṃ)of eyes
- தோக்தி (dogdhi)causes
- குதுகம் (kutukam)amazement
ஶிரீஷாபா சித்தே த்ரு'ஷதுபலஶோபா குசதடே ।
ப்ரு'ஶம் தந்வீ மத்யே ப்ரு'து-ருரஸிஜாரோஹ விஷயே
ஜகத்த்ரதும் ஶம்போ-ர்ஜயதி கருணா காசிதருணா ॥ 93 ॥
- அராலா (arālā)curly
- கேஶேஷு (keśeṣu)in the hair
- ப்ரக்ரு'திஸரலா (prakṛtisaralā)naturally artless (prakṛti:nature | saralā:artless)
- மந்தஹஸிதே (mandahasite)gentle smile (manda:gentle | hasite:smile)
- ஶிரீஷாபா (śirīṣābhā)like Śirīṣa flower (śirīṣa:Śirīṣa flower | ābhā:like)
- சித்தே (citte)in the heart
- த்ரு'ஷதுபலஶோபா (dṛṣadupalaśobhā)hard like a stone (dṛṣad:stone | upala:stone | śobhā:beauty)
- குசதடே (kucataṭe)on the breast
- ப்ரு'ஶம் (bhṛśam)extremely
- தந்வீ (tanvī)slender
- மத்யே (madhye)in the middle
- ப்ரு'துருரஸிஜாரோஹவிஷயே (pṛthururasijārohaviṣaye)generous hips and breasts (pṛthu:generous | uras:breast | ja:born | āroha:hips | viṣaye:in the area)
- ஜகத்த்ராதும் (jagattrātuṃ)to protect the world (jagat:world | trātuṃ:to protect)
- ஶம்போஃ (śambhoḥ)of Śambhu
- ஜயதி (jayati)victorious
- கருணா (karuṇā)compassion
- காசிதருணா (kācidaruṇā)some glory Aruṇā (kācit:some | aruṇā:Aruṇā)
கலாபிஃ கர்பூரை-ர்மரகதகரண்டம் நிபிடிதம் ।
அதஸ்த்வத்போகேந ப்ரதிதிநமிதம் ரிக்தகுஹரம்
விதி-ர்பூயோ பூயோ நிபிடயதி நூநம் தவ க்ரு'தே ॥ 94 ॥
- கலங்கஃ (kalaṅkaḥ)mark
- கஸ்தூரீ (kastūrī)musk
- ரஜநிகரபிம்பம் (rajanikarabimbaṃ)moon disc (rajanikara:moon | bimbaṃ:disc)
- ஜலமயம் (jalamayaṃ)watery
- கலாபிஃ (kalābhiḥ)with digits
- கர்பூரைஃ (karpūraiḥ)with camphor
- மரகதகரண்டம் (marakatakaraṇḍaṃ)emerald receptacle (marakata:emerald | karaṇḍaṃ:receptacle)
- நிபிடிதம் (nibiḍitam)filled
- அதஃ (ataḥ)therefore
- த்வத்போகேந (tvadbhogena)by your enjoyment (tvad:your | bhogena:by enjoyment)
- ப்ரதிதிநம் (pratidinam)every day
- இதம் (idaṃ)this
- ரிக்தகுஹரம் (riktakuharaṃ)empty cavity (rikta:empty | kuharaṃ:cavity)
- விதிஃ (vidhiḥ)Brahmā
- பூயஃ (bhūyaḥ)again
- பூயஃ (bhūyaḥ)again
- நிபிடயதி (nibiḍayati)fills
- நூநம் (nūnaṃ)indeed
- தவ (tava)for you
- க்ரு'தே (kṛte)for the sake
ஸபர்யா-மர்யாதா தரலகரணாநா-மஸுலபா ।
ததா ஹ்யேதே நீதாஃ ஶதமகமுகாஃ ஸித்திமதுலாம்
தவ த்வாரோபாந்தஃ ஸ்திதிபி-ரணிமாத்யாபி-ரமராஃ ॥ 95 ॥
- புராராதேஃ (purārāteḥ)of the Destroyer of Cities (pura:city | ārāteḥ:of the enemy)
- அந்தஃபுரம் (antaḥpuram)inner apartment (antaḥ:inner | puram:apartment)
- அஸி (asi)you are
- ததஃ (tataḥ)therefore
- த்வத் (tvat)your
- சரணயோஃ (caraṇayoḥ)of the feet
- ஸபர்யா (saparyā)worship
- மர்யாதா (maryādā)limit
- தரலகரணாநாம் (taralakaraṇānām)of the unsteady-minded (tarala:unsteady | karaṇānām:of the minds)
- அஸுலபா (asulabhā)not easily attainable
- ததா (tathā)thus
- ஹி (hi)indeed
- ஏதே (ete)these
- நீதாஃ (nītāḥ)led
- ஶதமகமுகாஃ (śatamakhamukhāḥ)headed by Indra (śatamakha:Indra | mukhāḥ:headed by)
- ஸித்திம் (siddhim)perfection
- அதுலாம் (atulām)unparalleled
- தவ (tava)your
- த்வார (dvāra)door
- உபாந்தஸ்திதிபிஃ (upāntasthitibhiḥ)by those stationed nearby (upānta:nearby | sthitibhiḥ:by those stationed)
- அணிமாத்யாபிஃ (aṇimādyābhiḥ)by Anima and others (aṇimā:Anima | ādyābhiḥ:and others)
- அமராஃ (amarāḥ)immortals
ஶ்ரியோ தேவ்யாஃ கோ வா ந பவதி பதிஃ கைரபி தநைஃ ।
மஹாதேவம் ஹித்வா தவ ஸதி ஸதீநா-மசரமே
குசப்யா-மாஸங்கஃ குரவக-தரோ-ரப்யஸுலபஃ ॥ 96 ॥
- கலத்ரம் (kalatraṃ)consort
- வைதாத்ரம் (vaidhātraṃ)of Brahmā
- கதிகதி (katikati)how numerous
- பஜந்தே (bhajante)attain
- ந (na)not
- கவயஃ (kavayaḥ)poets
- ஶ்ரியோ (śriyo)of Śrī
- தேவ்யாஃ (devyāḥ)of the goddess
- கோ (ko)who
- வா (vā)or
- ந (na)not
- பவதி (bhavati)becomes
- பதிஃ (patiḥ)lord
- கைரபி (kairapi)by some
- தநைஃ (dhanaiḥ)with wealth
- மஹாதேவம் (mahādevaṃ)Śiva the Great God
- ஹித்வா (hitvā)besides
- தவ (tava)your
- ஸதி (sati)O Chaste One
- ஸதீநாமசரமே (satīnām acarame)foremost of Chaste Ones (satīnām:of Chaste Ones | acarame:foremost)
- குசாப்யாம் (kucābhyām)with breasts
- ஆஸங்கஃ (āsaṅgaḥ)embrace
- குரவகதரோஃ (kuravakataroḥ)of the Kuravaka tree
- அபி (api)even
- அஸுலபஃ (asulabhaḥ)not easily attained
ஹரேஃ பத்நீம் பத்மாம் ஹரஸஹசரீ-மத்ரிதநயாம் ।
துரீயா காபி த்வம் துரதிகம-நிஸ்ஸீம-மஹிமா
மஹாமாயா விஶ்வம் ப்ரமயஸி பரப்ரஹ்மமஹிஷி ॥ 97 ॥
- கிராம் (girām)of words
- ஆஹுஃ (āhuḥ)they say
- தேவீம் (devīm)goddess
- த்ருஹிணக்ரு'ஹிணீம் (druhiṇagṛhiṇīm)consort of Brahmā (druhiṇa:Brahmā | gṛhiṇīm:consort)
- ஆகமவிதஃ (āgamavidaḥ)knowers of scriptures (āgama:scriptures | vidaḥ:knowers)
- ஹரேஃ (hareḥ)of Hari (Viṣṇu)
- பத்நீம் (patnīm)consort
- பத்மாம் (padmām)lotus-born
- ஹரஸஹசாரீம் (harasahacarīm)consort of Hara (Śiva) (hara:Hara (Śiva) | sahacarīm:consort)
- அத்ரிதநயாம் (adritanayām)daughter of the mountain (adri:mountain | tanayām:daughter)
- துரீயா (turīyā)the fourth
- கா (kā)who
- அபி (api)even
- த்வம் (tvaṃ)you
- துரதிகமநிஃஸீமமஹிமா (duradhigamaniḥsīmamahimā)inconceivable and limitless majesty (duradhigama:inconceivable | niḥsīma:limitless | mahimā:majesty)
- மஹாமாயா (mahāmāyā)great illusion (mahā:great | māyā:illusion)
- விஶ்வம் (viśvam)world
- ப்ரமயஸி (bhramayasi)you revolve
- பரப்ரஹ்மமஹிஷி (parabrahmamahiṣi)consort of Parabrahman (parabrahma:Parabrahman | mahiṣi:consort)
பிபேயம் வித்யார்தீ தவ சரண-நிர்ணேஜநஜலம் ।
ப்ரக்ரு'த்யா மூகாநாமபி ச கவிதா0காரணதயா
கதா தத்தே வாணீமுககமல-தாம்பூல-ரஸதாம் ॥ 98 ॥
- கதா (kadā)when
- காலே (kāle)at the time
- மாதஃ (mātaḥ)O Mother
- கதய (kathaya)tell
- கலித (kalita)imbibed
- ஆலக்தகரஸம் (ālaktakarasaṃ)lac-painted water (ālaktaka:lac | rasaṃ:water)
- பிபேயம் (pibeyaṃ)I shall drink
- வித்யார்தீ (vidyārthī)seeker of wisdom
- தவ (tava)your
- சரணநிர்ணேஜநஜலம் (caraṇanirṇejanajalam)water washing your feet (caraṇa:feet | nirṇejana:washing | jalam:water)
- ப்ரக்ரு'த்யா (prakṛtyā)by nature
- மூகாநாம் (mūkānām)of the dumb
- அபி (api)even
- ச (ca)and
- கவிதா (kavitā)poetry
- காரணதயா (kāraṇatayā)as the cause
- கதா (kadā)when
- தத்தே (dhatte)assumes
- வாணீமுககமலதாம்பூலரஸதாம் (vāṇīmukhakamalatāmbūlarasatām)betel juice of Vāṇī's mouth (vāṇī:Vāṇī | mukha:mouth | kamala:lotus | tāmbūla:betel | rasa:juice)
ரதேஃ பதிவ்ரத்யம் ஶிதிலபதி ரம்யேண வபுஷா ।
சிரம் ஜீவந்நேவ க்ஷபித-பஶுபாஶ-வ்யதிகரஃ
பராநந்தாபிக்யம் ரஸயதி ரஸம் த்வத்பஜநவாந் ॥ 99 ॥
- ஸரஸ்வத்யா (sarasvatyā)with Sarasvatī
- லக்ஷ்ம்யா (lakṣmyā)with Lakṣmī
- விதிஹரிஸபத்நஃ (vidhiharisa-patnaḥ)rival of Brahmā and Viṣṇu (vidhi:Brahmā | hari:Viṣṇu | sapatnaḥ:rival)
- விஹரதே (viharate)sports
- ரதேஃ (rateḥ)of Rati
- பாதிவ்ரத்யம் (pātivratyaṃ)chastity
- ஶிதிலயதி (śithilayati)loosens
- ரம்யேண (ramyeṇa)by charming
- வபுஷா (vapuṣā)by body
- சிரம் (ciraṃ)long
- ஜீவந்நேவ (jīvanneva)even while living
- க்ஷபிதபஶுபாஶவ்யதிகரஃ (kṣapitapaśupāśavyatikaraḥ)with bondage destroyed (kṣapita:destroyed | paśu:soul | pāśa:bondage | vyatikaraḥ:state)
- பராநந்தாபிக்யம் (parānandābhikhyam)called supreme bliss (para:supreme | ānanda:bliss | abhikhyam:called)
- ரஸயதி (rasayati)enjoys
- ரஸம் (rasaṃ)essence
- த்வத்பஜநவாந் (tvadbhajanavān)devotee of Thine (tvad:Thine | bhajana:devotion | vān:having)
ஸுதாஸூதே-ஶ்சந்த்ரோபல-ஜலலவை-ரக்யரசநா ।
ஸ்வகீயைரம்போபிஃ ஸலில-நிதி-ஸௌஹித்யகரணம்
த்வதீயாபி-ர்வாக்பி-ஸ்தவ ஜநநி வாசாம் ஸ்துதிரியம் ॥ 100 ॥
- ப்ரதீபஜ்வாலாபிஃ (pradīpajvālābhiḥ)with lamp flames (pradīpa:lamp | jvālābhiḥ:with flames)
- திவஸகர (divasakara)sun (divasa:day | kara:maker)
- நீராஜநவிதிஃ (nīrājanavidhiḥ)light waving ceremony (nīrājana:light waving | vidhiḥ:ceremony)
- ஸுதாஸூதேஃ (sudhāsūteḥ)of the moon (sudhā:nectar | sūteḥ:of the progenitor)
- சந்த்ரோபல (candropala)moon-stone (candra:moon | upala:stone)
- ஜலலவைஃ (jalalavaiḥ)with drops of water (jala:water | lavaiḥ:with drops)
- அர்க்யரசநா (arghyaracanā)offering creation (arghya:offering | racanā:creation)
- ஸ்வகீயைஃ (svakīyaiḥ)with one's own
- அம்போபிஃ (ambhobhiḥ)with waters
- ஸலிலநிதி (salilanidhi)ocean (salila:water | nidhi:treasure)
- ஸௌஹித்யகரணம் (sauhityakaraṇaṃ)making satisfaction (sauhitya:satisfaction | karaṇaṃ:making)
- த்வதீயாபிஃ (tvadīyābhiḥ)with your
- வாக்பிஃ (vāgbhiḥ)words
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)O Mother
- வாசாம் (vācāṃ)of words
- ஸ்துதிஃ (stutiḥ)praise
- இயம் (iyam)this
ஶ்ரீகோவிந்தபகவத்பூஜ்யபாதஶிஷ்யஸ்ய
ஶ்ரீமச்சங்கரபகவதஃ க்ரு'தௌ ஸௌந்தர்யலஹரீ ஸம்பூர்ணா ॥
- ப்ரதீபஜ்வாலாபிஃ (pradīpajvālābhiḥ)with lamp flames (pradīpa:lamp | jvālābhiḥ:with flames)
- திவஸகர (divasakara)sun (divasa:day | kara:maker)
- நீராஜநவிதிஃ (nīrājanavidhiḥ)light waving ceremony (nīrājana:light waving | vidhiḥ:ceremony)
- ஸுதாஸூதேஃ (sudhāsūteḥ)of the moon (sudhā:nectar | sūteḥ:of the progenitor)
- சந்த்ரோபல (candropala)moon-stone (candra:moon | upala:stone)
- ஜலலவைஃ (jalalavaiḥ)with drops of water (jala:water | lavaiḥ:with drops)
- அர்க்யரசநா (arghyaracanā)offering creation (arghya:offering | racanā:creation)
- ஸ்வகீயைஃ (svakīyaiḥ)with one's own
- அம்போபிஃ (ambhobhiḥ)with waters
- ஸலிலநிதி (salilanidhi)ocean (salila:water | nidhi:treasure)
- ஸௌஹித்யகரணம் (sauhityakaraṇaṃ)making satisfaction (sauhitya:satisfaction | karaṇaṃ:making)
- த்வதீயாபிஃ (tvadīyābhiḥ)with your
- வாக்பிஃ (vāgbhiḥ)words
- தவ (tava)your
- ஜநநி (janani)O Mother
- வாசாம் (vācāṃ)of words
- ஸ்துதிஃ (stutiḥ)praise
- இயம் (iyam)this
- ௐ (oṃ)the sacred syllable
- தத் (tat)That, the supreme
- ஸத் (sat)the Real, being – the threefold designation of Brahman
