গঙ্গা তরঙ্গ রমণীয জটা কলাপং
গৌরী নিরন্তর বিভূষিত বাম ভাগম্ ।
নারাযণ প্রিযমনঙ্গ মদাপহারং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥১॥
গৌরী নিরন্তর বিভূষিত বাম ভাগম্ ।
নারাযণ প্রিযমনঙ্গ মদাপহারং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥১॥
- গঙ্গা (gaṅgā)Ganga
- তরঙ্গ (taraṅga)waves
- রমণীয (ramaṇīya)charming
- জটা (jaṭā)matted hair
- কলাপং (kalāpaṃ)tuft
- গৌরী (gaurī)Gowri
- নিরন্তর (nirantara)forever
- বিভূষিত (vibhūṣita)adorned
- বাম (vāma)left
- ভাগম্ (bhāgam)side
- নারাযণ (nārāyaṇa)Narayana
- প্রিয (priya)dear
- মনঙ্গ (manaṅga)god of love
- মদ (mada)pride
- অপহারং (apahāraṃ)remover
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the town (pura:town | patiṃ:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the Universe (viśva:Universe | nātham:lord)
বাচামগোচরমনেক গুণ স্বরূপং
বাগীশ বিষ্ণু সুর সেবিত পাদ পীঠম্ ।
বামেন বিগ্রহবরেণ কলত্রবন্তং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥২॥
বাগীশ বিষ্ণু সুর সেবিত পাদ পীঠম্ ।
বামেন বিগ্রহবরেণ কলত্রবন্তং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥২॥
- বাচামগোচরম্ (vācāmagocaram)beyond words (vācām:of words | agocaram:beyond reach)
- অনেক (aneka)many
- গুণ (guṇa)qualities
- স্বরূপং (svarūpaṃ)form
- বাগীশ (vāgīśa)Lord of speech
- বিষ্ণু (viṣṇu)Vishnu
- সুর (sura)devas
- সেবিত (sevita)worshipped
- পাদ (pāda)feet
- পীঠম্ (pīṭham)pedestal
- বামেন (vāmena)by the left
- বিগ্রহবরেণ (vigrahavareṇa)by the best form (vigraha:form | vareṇa:by the best)
- কলত্রবন্তং (kalatravantaṃ)with consort (kalatra:consort | vantam:with)
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the city (pura:city | patiṃ:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)Lord of the Universe (viśva:universe | nātham:lord)
ভূতাধিপং ভুজগ ভূষণ ভূষিতাঙ্গং
ব্যাঘ্রাজিনাম্বরধরং জটিলং ত্রিনেত্রম্ ।
পাশাঙ্কুশাভয বরপ্রদ শূলপাণিং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৩॥
ব্যাঘ্রাজিনাম্বরধরং জটিলং ত্রিনেত্রম্ ।
পাশাঙ্কুশাভয বরপ্রদ শূলপাণিং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৩॥
- ভূতাধিপং (bhūtādhipaṃ)lord of all beings (bhūta:beings | adhipaṃ:lord)
- ভুজগ (bhujaga)snake
- ভূষণ (bhūṣaṇa)ornament
- ভূষিতাঙ্গং (bhūṣitāṅgaṃ)body decorated (bhūṣita:decorated | aṅgaṃ:body)
- ব্যাঘ্রাজিনাম্বরধরং (vyāghrājināmbaradharaṃ)wearing tiger skin (vyāghra:tiger | ajina:skin | ambara:cloth | dharaṃ:wearing)
- জটিলং (jaṭilaṃ)matted hair
- ত্রিনেত্রম্ (trinetram)three-eyed (tri:three | netram:eye)
- পাশাঙ্কুশাভয (pāśāṅkuśābhaya)rope, goad, fearlessness (pāśa:rope | aṅkuśa:goad | abhaya:fearlessness)
- বরপ্রদ (varaprada)giver of boons (vara:boon | prada:giver)
- শূলপাণিং (śūlapāṇiṃ)holding trident (śūla:trident | pāṇiṃ:holding)
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the town (pura:town | patiṃ:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the Universe (viśva:Universe | nātham:lord)
শীতাংশু শোভিত কিরীট বিরাজমানং
ভালেক্ষণানল বিশোষিত পঞ্চবাণম্ ।
নাগাধিপা রচিত ভাসুর কর্ণপুরং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৪॥
ভালেক্ষণানল বিশোষিত পঞ্চবাণম্ ।
নাগাধিপা রচিত ভাসুর কর্ণপুরং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৪॥
- শীতাংশু (śītāṃśu)moon
- শোভিত (śobhita)adorned
- কিরীট (kirīṭa)crown
- বিরাজমানং (virājamānaṃ)shining
- ভালেক্ষণ (bhālekṣaṇa)forehead eye (bhāla:forehead | īkṣaṇa:eye)
- অনল (anala)fire
- বিশোষিত (viśoṣita)dried up
- পঞ্চবাণম্ (pañcabāṇam)five-arrowed (Kama) (pañca:five | bāṇa:arrow)
- নাগাধিপা (nāgādhipā)king of snakes (nāga:snake | adhipa:lord)
- রচিত (racita)made
- ভাসুর (bhāsura)shining
- কর্ণপুরং (karṇapuraṃ)ear ornament (karṇa:ear | pura:ornament)
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the city (pura:city | pati:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the universe (viśva:universe | nātha:lord)
পঞ্চাননং দুরিত মত্ত মতঙ্গজানাং
নাগান্তকং দনুজ পুঙ্গব পন্নগানাম্ ।
দাবানলং মরণ শোক জরাটবীনাং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৫॥
নাগান্তকং দনুজ পুঙ্গব পন্নগানাম্ ।
দাবানলং মরণ শোক জরাটবীনাং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৫॥
- পঞ্চাননং (pañcānanaṃ)five-faced
- দুরিত (durita)sinful
- মত্ত (matta)intoxicated
- মতঙ্গজানাং (mataṅgajānāṃ)of elephants
- নাগান্তকং (nāgāntakaṃ)destroyer of elephants (nāga:elephant | antaka:destroyer)
- দনুজ (danuja)demon
- পুঙ্গব (puṅgava)best
- পন্নগানাম্ (pannagānām)of serpents
- দাবানলং (dāvānalaṃ)forest fire
- মরণ (maraṇa)death
- শোক (śoka)sorrow
- জরাটবীনাং (jarāṭavīnāṃ)of old age forest (jarā:old age | ṭavī:forest)
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the city (pura:city | pati:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the universe (viśva:universe | nātha:lord)
তেজোমযং সগুণ নির্গুণমদ্বিতীযম্
আনন্দ কন্দমপরাজিত মপ্রমেযম্
নাগাত্মকং সকল নিষ্কলমাত্ম রূপং ।
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৬॥
আনন্দ কন্দমপরাজিত মপ্রমেযম্
নাগাত্মকং সকল নিষ্কলমাত্ম রূপং ।
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৬॥
- তেজোমযং (tejomayaṃ)full of radiance (tejas:radiance | mayaṃ:full of)
- সগুণ (saguṇa)with attributes
- নির্গুণম্ (nirguṇam)without attributes
- অদ্বিতীযম্ (advitīyam)non-dual
- আনন্দ (ānanda)bliss
- কন্দম্ (kandam)source
- অপরাজিতম্ (aparājitam)undefeated
- অপ্রমেযম্ (aprameyam)immeasurable
- নাগাত্মকং (nāgātmakaṃ)soul of serpents (nāga:serpent | ātmakaṃ:soul of)
- সকল (sakala)all
- নিষ্কলম্ (niṣkalam)without parts
- আত্ম (ātma)soul
- রূপং (rūpaṃ)form
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the city (pura:city | patiṃ:lord of)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the universe (viśva:universe | nātham:lord of)
আশাং বিহায পরিহৃত্য পরস্য নিন্দাং
পাপে রতিং চ সুনিবার্য মনঃ সমাধৌ ।
আদায হৃত্কমল মধ্য গতং পরেশং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৮॥
পাপে রতিং চ সুনিবার্য মনঃ সমাধৌ ।
আদায হৃত্কমল মধ্য গতং পরেশং
বারাণসী পুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥৮॥
- আশাং (āśām)desire
- বিহায (vihāya)having abandoned
- পরিহৃত্য (parihṛtya)having avoided
- পরস্য (parasya)of others
- নিন্দাং (nindāṃ)criticism
- পাপে (pāpe)in sin
- রতিং (ratiṃ)attachment
- চ (ca)and
- সুনিবার্য (sunivārya)having completely restrained
- মনঃ (manaḥ)mind
- সমাধৌ (samādhau)in meditation
- আদায (ādāya)having taken
- হৃত্কমল (hṛtkamala)heart lotus (hṛt:heart | kamala:lotus)
- মধ্য (madhya)middle
- গতং (gataṃ)situated
- পরেশং (pareśaṃ)supreme lord
- বারাণসী (vārāṇasī)Varanasi
- পুরপতিং (purapatiṃ)lord of the city (pura:city | patiṃ:lord)
- ভজ (bhaja)worship
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the universe (viśva:universe | nātham:lord)
রাগাদিদোষরহিতং স্বজনানুরাগং
বৈরাগ্যশান্তিনিলযং গিরিজাসহাযম্ ।
মাধুর্যধৈর্যসুভগং গরলাভিরামং
বারাণসীপুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥ ৭ ॥
বৈরাগ্যশান্তিনিলযং গিরিজাসহাযম্ ।
মাধুর্যধৈর্যসুভগং গরলাভিরামং
বারাণসীপুরপতিং ভজ বিশ্বনাথম্ ॥ ৭ ॥
- রাগাদিদোষরহিতং (rāgādidoṣarahitaṃ)free from faults like attachment (rāga:attachment | ādi:and others | doṣa:faults | rahitaṃ:free from)
- স্বজনানুরাগং (svajanānurāgaṃ)affectionate toward His devotees (sva:own | jana:people | anurāgaṃ:affection)
- বৈরাগ্যশান্তিনিলযং (vairāgyaśāntinilayaṃ)abode of peace and dispassion (vairāgya:dispassion | śānti:peace | nilayaṃ:abode)
- গিরিজাসহাযম্ (girijāsahāyam)companion of Girija (Parvati) (girijā:Girija (Parvati) | sahāyam:companion)
- মাধুর্যধৈর্যসুভগং (mādhuryadhairyasubhagaṃ)beauty of sweetness and forbearance (mādhurya:sweetness | dhairya:forbearance | subhagaṃ:beauty)
- গরলাভিরামং (garalābhirāmaṃ)adorned with poison (garala:poison | ābhirāmaṃ:adorned with)
- বারাণসীপুরপতিং (vārāṇasīpurapatiṃ)lord of Varanasi city (vārāṇasī:Varanasi | pura:city | patiṃ:lord)
- ভজ (bhaja)praise
- বিশ্বনাথম্ (viśvanātham)lord of the Universe (viśva:universe | nātham:lord)
বারাণসী পুরপতেঃ স্তবনং শিবস্য
ব্যাখ্যাতমষ্টকমিদং পঠতে মনুষ্যঃ
বিদ্যাং শ্রিযং বিপুল সৌখ্যমনন্ত কীর্তিং
সম্প্রাপ্য দেহবিলযে লভতে চ মোক্ষম্ ॥৯॥
ব্যাখ্যাতমষ্টকমিদং পঠতে মনুষ্যঃ
বিদ্যাং শ্রিযং বিপুল সৌখ্যমনন্ত কীর্তিং
সম্প্রাপ্য দেহবিলযে লভতে চ মোক্ষম্ ॥৯॥
- বারাণসী (vārāṇasī)Benares
- পুরপতেঃ (purapateḥ)of the lord of the city (pura:city | pateḥ:of the lord)
- স্তবনং (stavanaṃ)praise
- শিবস্য (śivasya)of Shiva
- ব্যাখ্যাতমষ্টকমিদং (vyākhyātamaṣṭakamidaṃ)this explained octet (vyākhyāta:explained | aṣṭakam:octet | idam:this)
- পঠতে (paṭhate)reads
- মনুষ্যঃ (manuṣyaḥ)person
- বিদ্যাং (vidyāṃ)knowledge
- শ্রিযম্ (śriyam)prosperity
- বিপুল (vipula)abundant
- সৌখ্যম্ (saukhyam)happiness
- অনন্ত (ananta)endless
- কীর্তিম্ (kīrtim)fame
- সম্প্রাপ্য (samprāpya)having obtained
- দেহবিলযে (dehavilaye)at the dissolution of the body (deha:body | vilaye:dissolution)
- লভতে (labhate)obtains
- চ (ca)and
- মোক্ষম্ (mokṣam)liberation
বিশ্বনাথাষ্টকমিদং পুণ্যং যঃ পঠেঃ শিব সন্নিধৌ
শিবলোকমবাপ্নোতি শিবেনসহ মোদতে ॥
শিবলোকমবাপ্নোতি শিবেনসহ মোদতে ॥
- বিশ্বনাথ-অষ্টকম্-ইদম্ (viśvanātha-aṣṭakam-idaṃ)this Vishvanatha Ashtakam (viśvanātha:Lord of the universe | aṣṭakam:eight verses | idaṃ:this)
- পুণ্যম্ (puṇyaṃ)sacred, meritorious
- যঃ পঠেঃ (yaḥ paṭhēḥ)whoever recites (yaḥ:whoever | paṭhēḥ:recites)
- শিব-সন্নিধৌ (śiva-sannidhau)in the presence of Shiva (śiva:Shiva | sannidhau:in the presence of)
- শিব-লোকম্ (śiva-lōkam)the realm of Shiva (śiva:Shiva | lōkam:realm)
- অবাপ্নোতি (avāpnōti)attains
- শিবেন-সহ (śivēna-saha)together with Shiva (śivēna:with Shiva | saha:together)
- মোদতে (mōdatē)rejoices
