Lord Ganesha

সৱ্যাখ্যা মহাগণপতিস্তোত্ৰম্

(Savyakhya Mahaganapatistotram in Assamese)

Raghava Chaitanya

Also known as savyaakhya mahaganapati stotram · savyakhya mahaganapatistotra · tacchisyakrtaya tippanya sametam

The only text in this cluster that arrives with its own commentary attached: the verses are by Raghava Chaitanya, and the running gloss set between them was written by his pupil. It needs the gloss, because the verses hide the mantra rather than state it. The commentary is what unlocks them — tara means the pranava, shri means the Lakshmi seed, parashakti the maya seed, kama the kama seed, vasudha the earth seed, and after those five comes the syllable gam. What the verses describe once decoded is the seat: an ocean of sugarcane juice with cloud-banks caught on the crests of its waves, an island of gems in the middle of it, a wish-tree, and beneath the tree a great jewelled throne with a triangle set inside the six-cornered figure. Then the ten weapons in the ten hands, his own broken tusk among them.

Reading depth
Lyrics
(তচ্ছিষ্যকৃতযা টিপ্পণ্যা সমেতম্ ।)
যোগং যোগৱিদাং ৱিধূতৱিৱিধৱ্যাসঙ্গশুদ্ধাশয-
প্ৰাদুৰ্ভূতসুধাৰসপ্ৰসৃমৰধ্যানাস্পদাধ্যাসিনাম্ ।
আনন্দপ্লৱমানবোধমধুৰামোদচ্ছটামেদুৰং
তং ভূমানমুপাস্মহে পৰিণতং দন্তাৱলস্যাত্মনা ॥ ১॥
দন্তাৱলো গজস্তস্যেৱাস্যং মুখং যস্য স গজাননস্তদাত্মনা তদ্ৰূপেণ
পৰিণতং তং ভূমানং পৰং ব্ৰহ্মোপাস্মহে । কীদৃশং তম্ । আনন্দো
ব্ৰহ্মানন্দস্তেন প্লৱমানঃ । লক্ষণযা পূৰ্ণানন্দাভিন্ন ইত্যৰ্থঃ ।
ঈদৃশো যো বোধস্তেন চিদানন্দমযং স্ৱৰূপমুক্তম্ । তদ্ৱিৱৰ্তৰূপঃ
প্ৰপঞ্চ এৱ মধুৰামোদচ্ছটাত্ৱেন ৰূপিতস্তেন মেদুৰম্ । পুনঃ কীদৃশম্ ।
যোগৱিদাং যোগম্ । কীদৃশাং যোগৱিদাম্ । ৱিধূতো ৱিৱিধো ৱ্যাসঙ্গো যৈৰত
এৱ শুদ্ধো য আশযস্তস্মিন্প্ৰাদুৰ্ভূতঃ সুধাৰসঃ শান্তিসুখং যেষাং তে
চ তে প্ৰসৃমৰং প্ৰসাৰি ধ্যানং যস্মিন্নীদৃশং যদাস্পদং কংদৰাদি
তদধ্যাসিনশ্চ তেষাম্ ॥
তাৰশ্ৰীপৰশক্তিকামৱসুধাৰূপানুগাং যং ৱিদু-
স্তস্মৈ স্তাত্প্ৰণতিৰ্গণাধিপতযে যো ৰাগিণাভ্যৰ্থ্যতে ।
আমন্ত্ৰ্য প্ৰথমং ৱৰেতি ৱৰদেত্যাৰ্তেন সৰ্ৱং জনং
স্ৱামিন্মে ৱশমানযেতি সততং স্ৱাহাদিভিঃ পূজিতঃ ॥ ২॥
মহাগণপতিমন্ত্ৰমুদ্ধৰতি - তাৰঃ প্ৰণৱঃ, শ্ৰীৰ্লক্ষ্মীবীজম্,
পৰশক্তিৰ্মাযাবীজম্, কামঃ কামবীজম্, ৱসুধা ভূমিবীজম্, ইতি পঞ্চৰূপাণাং
বীজানামনু গমিত্যক্ষৰমেতাদৃশং যং সাধকা ৱিদুস্তস্মৈ গণাধিপতযে
প্ৰণতিঃ স্তাদিতি যোজনা । যঃ সততং স্ৱাহাস্ৱধাদিভিঃ শক্তিভিঃ
পূজিতঃ । আৰ্তেন ৰাগিণা প্ৰথমং ৱৰেতি ততো ৱৰদেত্যামন্ত্ৰ্যাভ্যৰ্থ্যতে ।
অভ্যৰ্থনামেৱাহ - সৰ্ৱং জনং স্ৱামিন্মে ৱশমানযেতি । স্ৱাহাদিভিৰিত্যনেন
স্ৱাহান্তো মন্ত্ৰঃ । অত্ৰাধিপদং সৰ্ৱমিতি চ পদং ছন্দোনুৰোধাদুক্তম্ ।
মন্ত্ৰে তু গণপতযে তথা সৰ্ৱজনমিত্যেকমেৱ পদম্ । স্ৱামিন্নিতি চ
মন্ত্ৰাদ্বহিৰ্ভূতম্ ॥
কল্লোলাঞ্চলচুম্বিতাম্বুদততাৱিক্ষুদ্ৰৱাম্ভোনিধৌ
দ্ৱীপে ৰত্নমযে সুৰদ্ৰুমৱনামোদৈকমেদস্ৱিনি ।
মূলে কল্পতৰোৰ্মহামণিমযে পীঠেঽক্ষৰাম্ভোৰুহে
ষট্কোণাকলিতত্ৰিকোণৰচনসত্কৰ্ণিকেঽমুং ভজে ॥ ৩॥
কল্লোলানাং মহোৰ্মীণামঞ্চলাঃ প্ৰান্তাস্তৈৰাশ্লিষ্টা মেঘততিৰ্যেনৈতাদৃশ
ইক্ষুৰসসমুদ্ৰে সুৰদ্ৰুমাণাং পাৰিজাতাদীনাং ৱনং তদামোদেন পৰিপুষ্টে ।
ৰত্নমযং দ্ৱীপং ৱাৰিমধ্যস্থলং তদ্গতস্য কল্পতৰোৰ্মূলে মহামণিমযং
পীঠং তত্ৰ ষট্কোণযুক্তত্ৰিকোণকৰ্ণীকাযুক্তেঽক্ষৰাম্ভোৰুহে তন্ত্ৰপ্ৰসিদ্ধে
মাতৃকাকমলেঽমুং মহাগণপতিং ভজে ॥
চক্ৰপ্ৰাসৰসালকাৰ্মুকগদাসদ্বীজপূৰদ্ৱিজ-
ৱ্ৰীহ্যগ্ৰোত্পলপাশপঙ্কজকৰং শুণ্ডাগ্ৰজাগ্ৰদ্ঘটম্ ।
আশ্লিষ্টং প্ৰিযযা সৰোজকৰযা ৰত্নস্ফুৰদ্ভূষযা
মাণিক্যপ্ৰতিমং মহাগণপতিং ৱিশ্ৱেশমাশাস্মহে ॥ ৪॥
চক্ৰং প্ৰসিদ্ধম্, প্ৰাসস্ত্ৰিশূলঃ, ৰসালকাৰ্মুকমিক্ষুধনুঃ, গদা প্ৰসিদ্ধা,
বীজপূৰো মাতুলিঙ্গম্, দ্ৱিজঃ স্ৱকীযো দন্তঃ, ৱ্ৰীহ্যগ্ৰং শালিমঞ্জৰী,
উত্পলং প্ৰসিদ্ধম্, পাশপঙ্কজে চ প্ৰসিদ্ধে, এৱং দশাযুধানি কৰেষু
যস্য । শুণ্ডাগ্ৰে পুষ্কৰে জাগ্ৰত্স্থিতো ঘটো ৰত্নপূৰ্ণো হেমকুম্ভো যস্য ।
কমলহস্তযা প্ৰিযযা দক্ষিণহস্তেনালিঙ্গিতং মাণিক্যপ্ৰতিমং শোণচ্ছৱিং
সৰ্ৱেশ্ৱৰং মহাগণপতিমাশাস্মহে ॥
দানাম্ভঃপৰিমেদুৰপ্ৰসৃমৰৱ্যালম্বিৰোলম্বভৃ-
ত্সিন্দূৰাৰুণগণ্ডমণ্ডলযুগৱ্যাজাত্প্ৰশস্তিদ্ৱযম্ ।
ত্ৰৈলোক্যেষ্টাৱিধানৱৰ্ণসুভগং যঃ পদ্মৰাগোপমং
ধত্তে স শ্ৰিযমাতনোতু সততং দেৱো গণানাং পতিঃ ॥ ৫॥
দানাম্ভসা মদাম্বুনা পৰিমেদুৰং ৱ্যাপ্তং প্ৰসৃমৰান্ৱ্যালম্বিনো
ৰোলম্বান্ভ্ৰমৰান্বিভৰ্তীতি প্ৰসৃমৰৱ্যালম্বিৰোলম্বভৃত্ ।
সিন্দূৰেণাৰুণমেতাদৃশং কুম্ভপ্ৰদেশদ্ৱযং তস্য
মিষাত্ত্ৰৈলোক্যেষ্টৱিধান্ৱৰ্ণসুভগং ত্ৰিভুৱনশুভৱিধ্যক্ষৰমনোজ্ঞম্ ।
পদ্মৰাগোপমং পদ্মৰাগো লোহিতকস্তদুপমং প্ৰশস্তিদ্ৱযং যো ধত্তে স
গণানাং পতিৰ্দেৱঃ সততং শ্ৰিযমাতনোতু । যথা মৃদম্বুলিপ্তে দাৰুফলকে
ৰক্তচূৰ্ণং দত্ত্ৱাক্ষৰাণি, তথা দানাম্বুলিপ্তে সিন্দূৰৱতি কুম্ভস্থলে
ভ্ৰমৰা ইত্যুক্তং ভৱতি ॥
ভ্ৰাম্যন্মন্দৰঘূৰ্ণনাপৰৱশক্ষীৰাব্ধিৱীচিচ্ছটা-
সচ্ছাযাশ্চলচামৰৱ্যতিকৰশ্ৰীগৰ্ৱসৰ্ৱংকৃষাঃ ।
দিক্কান্তাঘনসাৰচন্দনৰসাসাৰাঃ শ্ৰযন্তাং মনঃ
স্ৱচ্ছন্দপ্ৰসৰপ্ৰলিপ্তৱিযতো হেৰম্বদন্তত্ৱিষঃ ॥ ৬॥
হেৰম্বদন্তত্ৱিষো মনঃ শ্ৰযন্তাম্ । কিংভূতাঃ । ভ্ৰাম্যতো
মন্দৰস্য ঘূৰ্ণনাৱৃত্তযস্তদাযত্তস্য ক্ষীৰাব্ধেৰ্ৱীচযো
লহৰ্যস্তাসাং ছটা অগ্ৰভাগাস্তৈঃ সদৃশাঃ । পুনঃ কীদৃশাঃ ।
চলচামৰৱ্যতিকৰশ্ৰীগৰ্ৱসৰ্ৱংককৃষাঃ । ৱ্যতিকৰো
ৱ্যতিষঙ্গঃ । দিক্কান্তেত্যাদিৰূপকম্ । ঘনসাৰঃ কৰ্পূৰঃ । তথা
স্ৱচ্ছন্দপ্ৰসৰপ্ৰলিপ্তৱিযতোঽনল্পসংচাৰাকীৰ্ণাকাশাঃ । এতেন ত্ৱিষাং
বহুত্ৱং ৱ্যজ্যতে ॥
মুক্তাজালকৰম্বিতপ্ৰৱিকসন্মাণিক্যপুঞ্জচ্ছটা-
কান্তাঃ কম্বুকদম্বচুম্বিতঘনাভোগপ্ৰৱালোপমাঃ ।
জ্যোত্স্নাপূৰতৰঙ্গমন্থৰতৰত্সংধ্যাৱযস্যাশ্চিৰং
হেৰম্বস্য জযন্তি দন্তকিৰণাকীৰ্ণাঃ শৰীৰত্ৱিষঃ ॥ ৭॥
মৌক্তিকসমূহমিশ্ৰিতপ্ৰদীপ্তমাণিক্যসমূহচ্ছটাৱত্কান্তা মনোহৰাঃ ।
শঙ্খসমূহসংগতৱিস্তীৰ্ণৱিদ্ৰুমসমাঃ । জ্যোত্স্নাপূৰতৰঙ্গে মন্থৰং
তৰন্তী চাসৌ সংধ্যা চ তস্যা ৱযস্যাঃ সাম্যাত্সখ্যঃ । এতাদৃশা হেৰম্বস্য
দন্তকিৰণৈৰ্ৱ্যাপ্তাঃ শৰীৰত্ৱিষশ্চিৰং জযন্তি ॥
শুণ্ডাগ্ৰাকলিতেন হেমকলশেনাৱৰ্জিতেন ক্ষৰ-
ন্নানাৰত্নচযেন সাধকজনান্সংভাৱযন্কোটিশঃ ।
দানামোদৱিনোদলুব্ধমধুপপ্ৰোত্সাৰণাৱিৰ্ভৱ-
ত্কৰ্ণান্দোলনখেলনো ৱিজযতে দেৱো গণগ্ৰামণীঃ ॥ ৮॥
শুণ্ডাপ্ৰধৃতসুৱৰ্ণকলশসংগৃহীতেন ক্ষৰতা
বহুত্ৱাদ্বহিৰপি নিৰ্গচ্ছতা মুক্তামাণিক্যাদিৰত্নসমূহেন কোটিশঃ
সাধকজনান্সংভাৱযন্নসংখ্যাতানুপাসকান্সম্পদা ৱৰ্ধযন্ ।
দানেত্যাদি । আমোদো গন্ধহৰ্ষযোঃ । প্ৰোত্সাৰণমুচ্চাটনং
তদৰ্থমাৱিৰ্ভৱত্কৰ্ণান্দোলনক্ৰীডঃ । গণানামীশ্ৱৰো দেৱো ৱিজযতে ॥
হেৰম্বং প্ৰণমামি যস্য পুৰতঃ শাণ্ডিল্যমূলে শ্ৰিযা
বিভ্ৰত্যাম্বুৰুহে সমং মধুৰিপুস্তে শঙ্খচক্ৰে ৱহন্ ।
ন্যগ্ৰোধস্য তলে সহাদ্ৰিসুতযা শংভুস্তযা দক্ষিণে
বিভ্ৰাণঃ পৰশুং ত্ৰিশূলমিতযা পাশাঙ্কুশাভ্যাং শুভম্ ॥ ৯॥
শাণ্ডিল্যমূলে বিল্ৱৱৃক্ষস্যাধো যস্য মহাগণপতেঃ পুৰতোঽগ্ৰভাগে পদ্মে
বিভ্ৰত্যা শ্ৰিযা সমং তে প্ৰসিদ্ধে শঙ্খচক্ৰে ৱহন্মধুৰিপুৰ্ৱিষ্ণুৰস্তি ।
তথা যস্য দক্ষিণে ন্যগ্ৰোধস্য তলে ৱটৱৃক্ষাধঃ পাশাঙ্কুশাভ্যামিতযা
সহিতযাদ্ৰিসুতযা পাৰ্ৱত্যা সহ পৰশুং ত্ৰিশূলং চ বিভ্ৰাণঃ শংভুঃ
শিৱোঽস্তি ॥
পশ্চাত্পিপ্পলমাশ্ৰিতো ৰতিপতিৰ্দেৱস্য ৰত্যোত্পলে
বিভ্ৰত্যা সমমৈক্ষৱং ধনুৰিষূন্পৌষ্পান্ৱহন্পঞ্চ চ ।
ৱামে চক্ৰগদাধৰঃ স ভগৱান্ক্ৰোডঃ প্ৰিযংগোস্তলে
হস্তোদ্যচ্ছুকশালিমঞ্জৰিকযা দেৱ্যা ধৰণ্যা সহ ॥ ১০॥
দেৱস্য পশ্চিমে পিপ্পলৱৃক্ষস্যাধ উত্পলে বিভ্ৰত্যা ৰত্যা সমমৈক্ষৱং
ধনুঃ পঞ্চ পৌষ্পানিষূংশ্চ ৱহন্ ৰতিপতিঃ কামদেৱোঽস্তি । অস্য চ ৱামে
প্ৰিযংগুৱৃক্ষাধো হস্তোদ্যচ্ছুকশালিমঞ্জৰিকযৈকস্মিন্কৰে কীৰমন্যত্ৰ
কলমকণিশং বিভ্ৰত্যা ধৰণ্যা সহ স প্ৰসিদ্ধো ভগৱান্ক্ৰোডো ৱৰাহোঽস্তি
তং হেৰম্বং প্ৰণমামীতি পূৰ্ৱেণান্ৱযঃ ॥
ষট্কোণাশ্ৰিষু ষট্সু ষড্ গজমুখাঃ পাশাঙ্কুশাভীৱৰা-
ন্বিভ্ৰাণাঃ প্ৰমদাসখাঃ পৃথুমহাশোণাশ্মপুঞ্জত্ৱিষঃ ।
আমোদঃ পুৰতঃ প্ৰমোদসুমুখৌ তং চাভিতো দুৰ্মুখঃ
পশ্চাত্পাৰ্শ্ৱগতোঽস্য ৱিঘ্ন ইতি যো ৱিঘ্নকৰ্তেতি চ ॥ ১১॥
ষট্কোণস্য পীঠস্য ষট্স্ৱশ্ৰিষু পালীষু ষড্ গজমুখা ধ্যেযাঃ ।
কীদৃশাস্তে । পাশাঙ্কুশাভযৱৰান্হস্তেষু বিভ্ৰাণাঃ । প্ৰমদানাং সখায
ইতি প্ৰমদাসখাঃ । ভাৰ্যাসহিতা ইত্যৰ্থঃ । পৃথুশ্চাসৌ মহাশোণাশ্মনাং
পদ্মৰাগাণাং পুঞ্জস্তদ্ৱত্ত্ৱিট্ কান্তিৰ্যেষাং তে । যদি ’পৃথুমহাঃ’
ইতি ৱিসৰ্গান্তঃ পাঠস্তদা ভিন্নং পদম্ । পৃথুৰ্মহো যেষাং তে ।
অকাৰান্তোঽপি মহশব্দোঽস্তি । তেষাং নামান্যাহ - পুৰতোঽগ্ৰকোণ আমোদঃ ।
তং চামোদমভিতঃ প্ৰমোদসুমুখৌ । পুৰঃ কল্পিতপূৰ্ৱদিগপেক্ষযাগ্নিকোণে
প্ৰমোদঃ, এৱমীশানকোণে সুমুখ ইত্যৰ্থঃ । পশ্চাত্পশ্চিমকোণে দুৰ্মুখঃ ।
অস্য দুৰ্মুখস্য ৱিঘ্ন ইতি যস্য নাম স একস্মিন্পাৰ্শ্ৱে ৱিঘ্নকৰ্তেতি
যস্য নাম স দ্ৱিতীযপাৰ্শ্ৱেঽস্তি । অৰ্থাদেকো নৈৰৃত্যকোণে, অপৰো ৱাযৱ্যে
ৱৰ্ততে ॥
আমোদাদিগণেশ্ৱৰপ্ৰিযতমাস্তত্ৰৈৱ নিত্যং স্থিতাঃ
কান্তাশ্লেষৰসজ্ঞমন্থৰদৃশঃ সিদ্ধিঃ সমৃদ্ধিস্ততঃ ।
কান্তিৰ্যা মদনাৱতীত্যপি তথা কল্পেষু যা গীযতে
সান্যা যাপি মদদ্ৰৱা তদপৰা দ্ৰাৱিণ্যমূঃ পূজিতাঃ ॥ ১২॥
কান্তস্য স্ৱস্ৱভৰ্তুৰালিঙ্গনৰসং জানন্ত্যত এৱ মন্থৰা ৰাগিণী দৃগ্যাসাং
তাঃ । আমোদাদীনাং পূৰ্ৱশ্লোকোক্তানাং ষণ্ণাং ভাৰ্যাস্তেষাং সমীপে স্থিতা ধ্যেযাঃ ।
তাসাং নামানি চ - সিদ্ধিঃ, সমৃদ্ধিঃ, কান্তিঃ, মদনাৱতী, মদদ্ৰৱা,
দ্ৰাৱিণী চেতি ॥
আশ্লিষ্টৌ ৱসুধেত্যথো ৱসুমতী তাভ্যাং সিতালোহিতৌ
ৱৰ্ষন্তৌ ৱসু পাৰ্শ্ৱযোৰ্ৱিলসতস্তৌ শঙ্খপদ্মৌ নিধী ।
অঙ্গান্যন্ৱথ মাতৰশ্চ পৰিতঃ শক্ৰাদযোঽব্জাশ্ৰযা-
স্তদ্বাহ্যে কুলিশাদযঃ পৰিপতত্কালানলজ্যোতিষঃ ॥ ১৩॥
ৱসুধযা ৱসুমত্যা চ ক্ৰমেণালিঙ্গিতৌ শুক্লৰক্তৱৰ্ণৌ ধনং ৱৰ্ষন্তৌ
তৌ শঙ্খপদ্মসংজ্ঞৌ প্ৰসিদ্ধৌ নিধী ষট্কোণপাৰ্শ্ৱযোৰ্ৱিলসতঃ ।
তযোৰ্ধ্যানং কুৰ্যাদিত্যৰ্থহ । অনু নিধিধ্যানানন্তৰং হৃদযানি
ষডঙ্গানি ধ্যাযেত্ । পৰিতো ব্ৰাহ্ম্যাদ্যা অষ্ট মাতৰো ধ্যেযাঃ ।
ষট্কোণাদ্বহিঃস্থিতেঽষ্টদলকমল ইন্দ্ৰাদযো দিক্পালাস্তদ্বাহ্যে তেষাং সমীপ
এৱ পৰিপতত্কালানলজ্যোতিষঃ প্ৰদীপ্তস্ৱৰূপা ইন্দ্ৰাদীনাং হেতযো ৱজ্ৰাদ্যা
ধ্যেযাঃ ॥
ইথং ৱিষ্ণুশিৱাদিতত্ত্ৱতনৱে শ্ৰীৱক্ৰতুণ্ডায হুং-
কাৰাক্ষিপ্তসমস্তদৈত্যপৃতনাৱ্ৰাতায দীপ্তত্ৱিষে ।
আনন্দৈকৰসাৱবোধলহৰীৱিধ্ৱস্তসৰ্ৱোৰ্মযে
সৰ্ৱত্ৰ প্ৰথমানমুগ্ধমহসে তস্মৈ পৰস্মৈ নমঃ ॥ ১৪॥
’হেৰম্বং প্ৰণমামি’ (৯।১০) ইতি শ্লোকাভ্যাং
ৱিষ্ণুশিৱাদিস্ৱৰূপৈস্তনুৰ্মূৰ্তিৰ্যস্য স তস্মৈ । আদিপদাত্স্মৰক্ৰোডৌ ।
হুংকাৰমাত্ৰেণ নিৰস্তসমস্তাসুৰসৈন্যসমূহায দীপ্তকান্তযে । আনন্দেতি ।
নিৰতিশযসুখস্ফুৰণতৰঙ্গৈৰ্দূৰীকৃতসম্পূৰ্ণোৰ্মযে । ঊৰ্মযঃ
ষড্ভাৱৱিকাৰাঃ । তে চ - জাযতে, অস্তি, ৱৰ্ধতে, ৱিপৰিণমতে,
অপক্ষীযতে, নশ্যতীতি চ । আনন্দৈকৰসাৱযোধলহৰীভিৰ্ৱিধ্ৱস্তাঃ
সৰ্ৱেষাং সাধকানামূৰ্মযঃ ষডিন্দ্ৰিযজন্যা ৱৃত্তযো যস্মাদিত্যেকে ।
ঊৰ্মিশব্দেনাৱিদ্যাদযো যোগশাস্ত্ৰপ্ৰসিদ্ধাঃ ক্লেশাঃ । সৰ্ৱত্ৰ প্ৰথমানং
মুগ্ধং সুন্দৰং মহো যস্য তস্মৈ পৰস্মৈ জগতোঽন্যস্মৈ নমঃ ॥
সেৱাহেৱাকিদেৱাসুৰনৰনিকৰস্ফাৰকোটীৰকোটী-
কোটিৱ্যাটীকমানদ্যুমণিসমমণিশ্ৰেণিভাৱেণিকানাম্ ।
ৰাজন্নীৰাজনশ্ৰীসখচৰণনখদ্যোতৱিদ্যোতমানঃ
শ্ৰেযঃ স্থেযঃ স দেযান্মম ৱিমলদৃশো বন্ধুৰং সিন্ধুৰাস্যঃ ॥ ১৫॥
সেৱাযাং হেৱাকোঽভিলাষো যেষাম্ । অহমগ্ৰেঽহমগ্ৰে ভৱামীতীচ্ছা ।
অহংপূৰ্ৱিকেতি যাৱত্ । তে চ তে দেৱাসুৰনৰাণাং সমূহাস্তেষাং
দেদীপ্যমানমুকুটাগ্ৰাণাং যা কোটিঃ সংখ্যাৱিশেষস্তত্ৰ ৱ্যাটীকমানাঃ সুসংগতাঃ
সূৰ্যতুল্যৰত্নপঙ্ক্তিকান্তিপ্ৰৱাহাস্তেষাম্ । ৰাজন্তী নীৰাজনশ্ৰীৰাৰাত্ৰিকশোভা
তস্যাঃ সখাযস্তে চ তে চৰণনখাশ্চ তেষাং দ্যোতেন প্ৰকাশেন
ৱিদ্যোতমানঃ স প্ৰসিদ্ধঃ সিন্ধুৰাস্যো গজমুখঃ । হে ৱিমলদৃশঃ
পণ্ডিতাঃ । মম বন্ধুৰং ৰম্যং স্থেযঃ স্থিৰতৰং শ্ৰেযঃ কল্যাণং দেযাত্ ।
মমেত্যস্য ৱা ৱিমলদৃশ ইতি ৱিশেষণম্ । ’ৱিমলদৃশা’ ইতি পাঠে তু
সৌম্যাৱলোকনেন শ্ৰেযো দদ্যাদিত্যৰ্থঃ ॥
এতেন প্ৰকটৰহস্যমন্ত্ৰমালাগৰ্ভেণ স্ফুটতৰসংৱিদা স্তৱেন ।
যঃ স্তৌতি প্ৰচুৰতৰং মহাগণেশং তস্যেযং ভৱতি ৱশংৱদা ত্ৰিলোকী
॥ ১৬॥
স্ফুটতৰসংৱিদেত্যনেন স্তোত্ৰে প্ৰসাদগুণঃ সূচিতঃ । প্ৰচুৰতৰঃ
মুহুৰ্মুহুঃ । অন্যত্স্পষ্টম্ ॥
॥ ইতি শ্ৰীমত্পৰমহংসপৰিৱ্ৰাজকাচাৰ্যৱৰ্যশ্ৰীৰাঘৱচৈতন্যৱিৰচিতং মহাগণপতিস্তোত্ৰং তচ্ছিষ্যকৃতযা টিপ্পণ্যা সমেতং সমাপ্তম্ ॥

Explore More