ତଟୌ ସଂସାରାବ୍ଧେର୍ନିଜଵିଷଯ ବୋଧାଙ୍କୁର ଦଲେ ।
ଶ୍ରୁତେରନ୍ତର୍ଗୋପାଯିତ ପରରହସ୍ଯୌ ହୃଦିଚରୌ
ଘରଟ୍ଟଗ୍ରାଵାଣୌ ଭଵ ଵିଟପି ବୀଜୌଘ ଦଲନେ ॥ ୧ ॥
ଦୁରନ୍ତାନ୍ତର୍ଧ୍ଵାନ୍ତ ପ୍ରମଥନ ଶୁଭାଧାନ ଚତୁରୌ ।
ମହାଯାତ୍ରାଧ୍ଵସ୍ଯ ପ୍ରମୁଖ ଜନତା କଞ୍ଚୁକିଵରୌ
ମରୁଜ୍ଘମ୍ପାଯୌତୌ କୃତଫଲ ନଵାମ୍ଭୋଦମଥନେ ॥ ୨ ॥
-ମୁଭାଭ୍ଯାଂ ଵର୍ଣାଭ୍ଯାଂ ରଥରଥିକ ଯୋ ରାଜ୍ଯକଲନାତ୍ ।
ତତଃ ସର୍ଵଃ ଶେଷଃ ପରିକର ଇହାତ୍ଯତ୍କିମପି ନୋ
କ୍ଵ ଚାଽହଂ କ୍ଵ ତ୍ଵଂ ନା କ୍ଵ ପରମିଦମୂହ୍ଯଂ ବୁଧଗଣୈଃ ॥ ୩ ॥
କ୍ରମୋଚ୍ଚାରାଦ୍ଧାତୋର୍ଵିନିମଯଵଶାଦର୍ଥଘଟନେ ।
ରହସ୍ଯାର୍ଥୋ ହ୍ଯେଷଃ ପ୍ରକଟଯତି ନାମ୍ନି କ୍ଷିତିରଥଂ
ପ୍ରଜାନାମାନନ୍ଦଂ କିମିତି ନ ଵିଦୁର୍ମୂଢଧିଷଣାଃ ॥ ୪ ॥
ନମଃ ପୂର୍ଵୋ ମନ୍ତ୍ରଃ ସମଜନିଜନିଧ୍ଵଂସ ହତଯେ ।
ତଥାପି ପ୍ରଜ୍ଞାନ୍ଧାଃ ଜନନମୃତି ନକ୍ରାହିଜଟିଲେ
ପତନ୍ତ୍ଯେତଚ୍ଚିତ୍ରଂ ଭଵଜଲଧିପଙ୍କେ ଶିଵଶିଵ ॥ ୫ ॥
ଭୁଵୋ ଭର୍ତା ଭୂତ୍ଵା ସ ତୁ ଭଵତି ମୁକ୍ତେରପି ତଥା ।
ଉଭାଭ୍ଯାଂ ଵର୍ଣାଭ୍ଯାମଧିଗମଯତାର୍ତଂ ଵିନିମଯାତ୍
ଵଵର୍ଣୋ ଭୂଭାରଂ ଦିଶତି ହି ଶିକାରଃ ପରପଦମ୍ ॥ ୬ ॥
-ଦ୍ବ୍ରୁଵନ୍ତୌ ଗୂଢାର୍ଥଂ ଭଗଵଦନୁବନ୍ଧାନ୍ଵିତ ଧିଯଃ ।
ନ କଶ୍ଚିନ୍ମନ୍ତ୍ରଶ୍ଚ ପ୍ରଥଯତି ତଦର୍ଥାନୁଗମନଂ
ତତୋଽଯଂ ସର୍ଵାସୁ ଶ୍ରୁତିଷୁ ଜଯଘଣ୍ଟା ଵିଜଯତେ ॥ ୭ ॥
ଅଥୋ ମେ ସନ୍ଧାନାଦ୍ଗତିରିତି ଚ ସନ୍ଧାନ ପରଥ ।
ନ କାଲୋ ବଧ୍ନାତି ତ୍ଯଜତି ନନୁ ତତ୍କାଲ ଇହ ଵଃ
କିମର୍ଥଂ ସଂସାରେ ପତଥ ଯତଥେମଂ ମନୁଵରମ୍ ॥ ୮ ॥
ଵହଂ ଶବ୍ଦୋଚ୍ଚାରାଦ୍ଭଵତି ଖଲୁ ଵର୍ଣତ୍ରଯମନୁଃ ।
ଇମଂ ପ୍ରାଣାଯାମୈଃ ପଠଥ ହଠଯୋଗାଦିଭିରଲଂ
ଭଵେଦାତ୍ମେଶୈକ୍ଯଂ କରବଦରତୁଲ୍ଯଂ ବୁଧଵରାଃ ॥ ୯ ॥
ସୁଧାଭୋଗାଭୋଗାମନୁଜପତପୋଧ୍ଯାନଵିଧଯଃ ।
ପ୍ରଥା ବୋଧସ୍ମୃତିରତିଗତି ପ୍ରାପ୍ତିନିଧଯଃ
ଭଵେତାଂ ପ୍ରାରବ୍ଧ ପ୍ରମଥନ ଶୁଭାଧାନ ଚତୁରୌ ॥ ୧୦ ॥
ଜନୁର୍ଲକ୍ଷାକୋଟି ପ୍ରମଥନ ପରା ନିତ୍ଯସଦୃଶୌ ।
କିଯନ୍ତୋ ଵିସ୍ରସ୍ତା ଜଗତି ଜନକା ମଜ୍ଜନନତଃ
ସ୍ମୃତିଂ ଜଜ୍ଞେ ଚିତ୍ତଂ ଶିଵଶିଵ କଦାପ୍ଯସ୍ତୁଵ ଜନୁଃ ॥ ୧୧ ॥
ପୁରା ଗଙ୍ଗା ସ୍ନାତା ନନୁ କିମୁ କୃତଂ ଚାଧ୍ଵରଶତମ୍ ।
ଜଡସ୍ଯୈଵଂ କିଂ ସ୍ଯାଜ୍ଜନକକୃତମାଦ୍ଯଂ ଖଲୁ ତପଃ
କୁମାରୋ ମେ ସ୍ଯାଦିତ୍ଯନୁମିତମିଦଂ ତଦ୍ଧି ପରମମ୍ ॥ ୧୨ ॥
ପୁରା ନୋ ଚେତ୍ କିଂସ୍ଵିତ୍ ଜଠର ପିଠରୀ ସଂସ୍ଥିତିରିଯମ୍ ।
କ୍ଵ ଶମ୍ଭୋର୍ନାମୋକ୍ତିଃ କ୍ଵ ଜନନକଥା ଚଣ୍ଡକିରଣେ
ତପତ୍ଯଭ୍ରେଽଦଭ୍ର ଭ୍ରମଣମିହ କିଂ ସ୍ଯାଦ୍ଧି ତମସଃ ॥ ୧୩ ॥
ଅଯତ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯାସ୍ତାଂ ଜଗତି ସକୃଦାସ୍ଯାନ୍ତରଗତୌ ।
ନ ତସ୍ଯାପ୍ଯାଶାସ୍ଯଃ ସୁରକୁଲଧୁରୀଣସ୍ଯ ନିଲଯଃ
ନ ଧାତୁସ୍ତସ୍ଯାସୀତ୍ପିତୁରପି ସ ସର୍ଵସ୍ଯ ଜନକଃ ॥ ୧୪ ॥
ନିମିତ୍ତଂ ଵର୍ଣାନାଂ ଶ୍ରୁତିପଥ ରହସ୍ଯଂ ନିଗଦିତମ୍ ।
ନ ଚେଦିତ୍ଥଂ ସୃଷ୍ଟୌ ପରିକର ଇହାନ୍ଯୋସ୍ତିଯଦିକଃ
ଶିଵେ ସର୍ଵାଦ୍ଵୈତେ ନ କିମପି ଚ ଵସ୍ତୁପ୍ରଥଯତି ॥ ୧୫ ॥
ପ୍ରହୃତ୍ଯାନ୍ତର୍ଧ୍ଵାନ୍ତଂ ମିହିର ଶଶିନୋଃ ଶକ୍ତିମଘନାମ୍ ।
ପ୍ରହସ୍ଯ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତସ୍ତଦୁଚିତ ତମୋଭେଦନପଦେ
ସମାସେ ନୋ ଷଷ୍ଠୀ ଵିକସତି ତୃତୀଯୈଵ ସୁକରା ॥ ୧୬ ॥
ପଟିଷ୍ଠେ ଚୋର୍ଧ୍ଵାଥଃ ସ୍ଫୁଟପଟୁତରେ ଖର୍ପରଯୁଗେ ।
ଶିଵୋଲିଙ୍ଗଂ ସର୍ଵଂ ତଦୁଦରଗତଂ ସ୍ଯାଦ୍ଧି ନିଗମଃ
ତଥାଵାଦୀ ସତ୍ଯଂ ପଦତି ଖଲୁ ତତ୍କେନ ଭଵତି ॥ ୧୭ ॥
ତ୍ଯଜାସନ୍ତଂ ମାର୍ଗଂ ଵ୍ରଜଶିଵପୁରୀଂ ମୁକ୍ତିନିଲଯାମ୍ ।
ନ ଚେଦେତୌ ଵରୌ ଭଜସି ଯଜ ଦୈଵାସ୍ଯମମୁତଃ
ତ୍ଯଜ ଶ୍ରୌତଂ ମାର୍ଗଂ ଵ୍ରଜ ନିରଯମିଚ୍ଛୈଵ ସୁଖଦା ॥ ୧୮ ॥
ପଲାଯଧ୍ଵଂ ଯୂଯଂ ଭଵଥ ଭଯଭୀତା ଯମଭଟାଃ ।
ପତନ୍ତ୍ଯା ସଂସାର ଭ୍ରମଣ ପରିତାପ ପ୍ରମଥନ
ପ୍ରଚଣ୍ଡାସ୍ତସ୍ଯାଗ୍ରେ ପ୍ରମଥପତି ଵୀକ୍ଷାରସଝରାଃ ॥ ୧୯ ॥
ଫଲେ ଦ୍ଵେ ତତ୍ରୈକଂ ଜନଯତି ରୁଚୀଃ ପାଯସମଯୀଃ ।
ଫଲତ୍ଯେକଂ ସର୍ପିର୍ଦ୍ଵଯମପି ମଦଗ୍ରଗ୍ରସନତଃ
ତ୍ଵରତ୍ଯେକାସ୍ଵାଦେ ନମତି ରୁଚିତାସୀଦ୍ଦ୍ଵିକଲନେ ॥ ୨୦ ॥
କିମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯାତ୍ମାନଂ ଵ୍ଯଥଯସି ଵୃଥା ଭ୍ରାନ୍ତିରଫଲା ।
କରସ୍ଥେ ଶ୍ରୀଖଣ୍ଡେ ମୃଗଯସି ହି ମୁସ୍ତାଂ ସିକତଲେ
ଜଡାଦେଶଃ କାଂ କାଂ ଦିଶତି ଵିପଦଂ ନୋ ଶିଵ ଶିଵ ॥ ୨୧ ॥
ନ ଚେଦେତନ୍ନେଵ ଶ୍ରୁତିସମଯ ସିଦ୍ଧାନ୍ତମଵଦମ୍ ।
ଵିନା ହେତୋଃ କାର୍ଯଂ ନ ଖଲୁ ପଟତନ୍ତୂନ୍ ଘଟମୃଦଃ
ନ ଜାନୀଷେ କିଂ ଵା ଶିଵଵିରହିତୋ ନାପ୍ସ୍ଯତି ଶିଵମ୍ ॥ ୨୨ ॥
ସ୍ଥିରୀକୃତ୍ଯ ସ୍ଵାନ୍ତେ ମମ ଵିମଲଭାଵଂ କୁରୁ ସଦା ।
ଚରେଯଂ ସର୍ଵଂ ତେ ନିରୁପମ ନିରାତଙ୍କ ମହସାଂ
ଜ୍ଵଲଜ୍ଜ୍ଵାଲାଜାଲ ଜ୍ଵଲିତମିଦମାସୀଜ୍ଜଗଦିତି ॥ ୨୩ ॥
ଭଵନ୍ତୀଂ ତନ୍ନାମ୍ନୀମଭିଦଧତୁ ଚୈନଂ ଯଦି ନ ଚେତ୍ ।
ନ ଯୋଗଂ ରୂଢିଂ ଵା ଭଜସି ଖଲୁ ଡିତ୍ଥାଦି ତୁଲନା
ଭଵେଦ୍ଦୈଵୀଶକ୍ତିସ୍ତ୍ଵଯି ଵିଫଲିତା ସ୍ଯାଦ୍ଧିଚିନୁହି ॥ ୨୪ ॥
ବହିଶ୍ଚକ୍ଷୁର୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵଂ ନ ହି ଦିଶତି ଵସ୍ତୁ ଵ୍ଯଵହିତମ୍ ।
ଇଦଂ ବାହ୍ଯାଭ୍ଯନ୍ତଃ ସ୍ଫୁଟ ଵିମଲ ଵିଜ୍ଞାନ ଵିଭଵଂ
ଗରୀଯସ୍ତ୍ଵୋଚ୍ଚାରାଦ୍ଦିଶତି ଖଲୁ ନେତ୍ରଂ ସମଧିକମ୍ ॥ ୨୫ ॥
ତଦୀଯଂ ପାଦାବ୍ଜଂ ରଘୁପତି ପଦାବ୍ଜଂ ପ୍ରହସତି ।
ନ ତଚ୍ଚିତ୍ରଂ ତସ୍ମିନ୍ ପରମ ପୁରୁଷାର୍ଥଂ ପ୍ରଦରଜୋ
ଵ୍ରଜାଲାନେ ମୌନେର୍ଦିଶତି କିଲ ସଂସାରପତନମ୍ ॥ ୨୬ ॥
ଦିଶେତାଂ ସାମ୍ରାଜ୍ଯଂ ପୁରମଥନ ତେ ମୁକ୍ତିନିଲଯମ୍ ।
ନ ଚେତ୍ତସ୍ଯୈଵାନ୍ତଃ କିମିଵ ନିଵସେଦାନ୍ତରଗୁହା-
-ଵିହାରେଲୋଲଃ ସନ୍ନିଦମୁଦଵହନ୍ମେ ଦୃଢପଦମ୍ ॥ ୨୭ ॥
ଵିଵସ୍ଵଚ୍ଛୀତାଂଶୁ ପ୍ରଥମପୁରୁଷୈରଷ୍ଟଭିରିଦମ୍ ।
ତତଂ ଵିଶ୍ଵଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ଵଦତି ଇତି ମତ୍ଵା ସୁଖମହୋ
ନରଃ ପ୍ରୋଜ୍ଝନ୍ ସର୍ଵଂ କିମିତି ନ ପିବେତ୍ତନ୍ମଥୁରସମ୍ ॥ ୨୮ ॥
ଜଗନ୍ମାତାପିତ୍ରୋର୍ମିଧୁନମଦଧାତାଂ ଶ୍ରୁତିପଥେ ।
ଜନାସ୍ତସ୍ମାଦ୍ଯୂଯଂ ତରତ ଚରତାଵଶ୍ଯମଵନୌ
ପିତୃଭ୍ଯାଂ ନୈଵାନ୍ଯତ୍ ପରମପଦ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତି ଵିଭଵେ ॥ ୨୯ ॥
ମନୋଧର୍ମାଧର୍ମାଭ୍ଯସନ ଗଜକଣ୍ଠୀରଵ ଶିଶୂ ।
ଵପୁଃ କାର୍ଯାକାର୍ଯ ଵ୍ଯସନ ହରିଣ ଵ୍ଯାଘ୍ରକଲଭୌ
ଵିନୋଦଂ ତନ୍ଵାତେ କିମିହ ମମ କାଲାପନଯନେ ॥ ୩୦ ॥
ଵିତି ପ୍ରୋଚୁଃ କେଚିଦ୍ଧ୍ରୁଵମିତି ତଦୀଯାସ୍ତ୍ଵଚତୁରାଃ ।
ଶିଵାତ୍ସୂତ୍ରୋଦ୍ଧାରସ୍ତଦନୁଖଲୁ ଧାତ୍ଵର୍ଥ ଵିଵୃତିଃ
କଥଂ ପୌର୍ଵାପର୍ଯଂ ଵଦତ ଵିବୁଧାଃ ସଂଶଯମିଦମ୍ ॥ ୩୧ ॥
ଜପିଷ୍ଯତ୍ଯାଶାସ୍ଯଂ ନ ଖଲୁ ତଦଯଂ ପୂର୍ଣହୃଦଯଃ ।
ଇତି ପ୍ରାଚୀନାସ୍ତେ ଶିଵପଦମୁପେତ୍ଯ ସ୍ଥିତିମିତାଃ
କିମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯାଜାପୀସ୍ତ୍ଵମିହ ଶିଵ ଏଵାସି ଭଗଵାନ୍ ॥ ୩୨ ॥
ଵିଭେଦାଶ୍ଚତ୍ଵାରଃ ଫଲିତ ପୁରୁଷାର୍ଥଃ ଶ୍ରୁତିମତାଃ ।
ନଚୈକସ୍ମିନ୍ମନ୍ତ୍ରେ ସକଲପୁରୁଷାର୍ଥ ପ୍ରତିଗତିଃ
କିମର୍ଥଂ ଭ୍ରାନ୍ତ୍ଯାନ୍ଯନ୍ମନୁ ଧିଷଣଯା ବିଭ୍ରଥ ଧୁରମ୍ ॥ ୩୩ ॥
ପଯଃପୂରେ କୁତ୍ସାଂ ନ ପରମପରଂ କିଂ ଜନଯତାମ୍ ।
ଜିହାସନ୍ନାହାରେ ସୁରପୁରି ସଦା ଗାଙ୍ଗ ସଲିଲଂ
ପିବନ୍ କୋ ଵା ଲିପ୍ସାଂ ଭଜତି ସରସଃ ପଲ୍ଵଲଜଲେ ॥ ୩୪ ॥
-ର୍ମିଲିତ୍ଵାଧାଵନ୍ତେ ଯୁଗମଭଵ ଦଷ୍ଟାକ୍ଷରମନୁଃ ।
ସକୃତ୍ତଂ ଯଃ କୋଵା ପଠତି ତଦଧୀନୋ ଗିରିଧନୁଃ
ପରଃ ସର୍ଵାଦ୍ଵୈତ ପ୍ରଥିତ ନିଜସାମ୍ରାଜ୍ଯଵିଭଵୈଃ ॥ ୩୫ ॥
ପରଂ ସଵ୍ଯାସଵ୍ଯ ପ୍ରସରଣ ପଟିଷ୍ଠାମ୍ବକ ଵରୌ ।
ଉଭାଵନ୍ତର୍ବାହ୍ଯାହିତ ମଥନକୋଦଣ୍ଡତିଲକୌ
ଭୃଶଂ ସ୍ଯାତ୍ତାଂ ମୋକ୍ଷଶ୍ରିଯମଵସରେ ଦାତୁ ମୁଦିତୌ ॥ ୩୬ ॥
ଶିଵପଦାଦଧିକା ନ ପରା ଗତିଃ ।
ଶିଵପଦାଦଧିକଂ ନ ପରଂ ପଦଂ
ଶିଵପଦାଦଧିକଂ ନ ହି ଶାସନମ୍ ॥ ୩୭ ॥
ଶିଵ ଏଵ ହି ମେ ସର୍ଵଂ ଶିଵାଦନ୍ଯଂ ନ ଵେଦ୍ମ୍ଯହମ୍ ॥ ୩୮ ॥
ଦଧତି ପଠନମାତ୍ରାଦ୍ଦ୍ରାକ୍ଛିଵାଧୀନ ଚିତ୍ତାଃ ।
ଭଵତି ଖଲୁ ଭଵାନୀ ଭର୍ଗଯୋ ରାଜଧାନୀ
ପ୍ରମଥ ଵିହୃତିଵାଟୀ ଭାନୁଭୂତେଶ୍ଚ ପେଟୀ ॥ ୩୯ ॥
ତଯୋଃ ସମ୍ବନ୍ଧ ଇତ୍ଯେଵଂ ପଦତ୍ରଯମୁପାସ୍ମହେ ॥ ୪୦ ॥
