യസ്മിന്നേതത്സംസൃതിചക്രം ഭ്രമതീത്ഥമ് ।
യസ്മിന് ദൃഷ്ടേ നശ്യതി തത്സംസൃതിചക്രം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧ ॥
പ്രാദുര്ഭൂതം യേന പിനദ്ധം പുനരിത്ഥമ് ।
യേന വ്യാപ്തം യേന വിബുദ്ധം സുഖദുഃഖൈ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨ ॥
യശ്ചാനന്ദോഽനന്തഗുണോ യോ ഗുണധാമാ ।
യശ്ചാവ്യക്തോ വ്യസ്തസമസ്തഃ സദസദ്യ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩ ॥
ദൃശ്യാദന്യോ നിര്വിഷയജ്ഞാനമയത്വാത് ।
ജ്ഞാതൃജ്ഞാനജ്ഞേയവിഹീനോഽപി സദാ ജ്ഞ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൪ ॥
വൈരാഗ്യേണാഭ്യാസബലാച്ചൈവ ദ്രഢിമ്നാ ।
ഭക്ത്യൈകാഗ്ര്യധ്യാനപരാ യം വിദുരീശം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൫ ॥
നാന്യത് സ്മൃത്വാ തത്പുനരത്രൈവ വിലാപ്യ ।
ക്ഷീണേ ചിത്തേ ഭാദൃശിരസ്മീതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൬ ॥
ഹൃത്സ്ഥം ഭക്തൈര്ലഭ്യമജം സൂക്ഷ്മമതര്ക്യമ് ।
ധ്യാത്വാത്മസ്ഥം ബ്രഹ്മവിദോ യം വിദുരീശം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൭ ॥
ജ്ഞേയാതീതം ജ്ഞാനമയം ഹൃദ്യുപലഭ്യമ് ।
ഭാവഗ്രാഹ്യാനന്ദമനന്യം ച വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൮ ॥
തത്തദ്ബ്രഹ്മൈവേതി വിദിത്വാ തദഹം ച ।
ധ്യായന്ത്യേവം യം സനകാദ്യാ മുനയോഽജം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൯ ॥
സ്വാത്മജ്യോതിര്ജ്ഞാനമയാനന്ദമവാപ്യ ।
തസ്മിന്നസ്മീത്യാത്മവിദോ യം വിദുരീശം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൦ ॥
മത്വാ ശിഷ്ടം ഭാദൃശിമാത്രം ഗഗനാഭമ് ।
ത്യക്ത്വാ ദേഹം യം പ്രവിശന്ത്യച്യുതഭക്താ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൧ ॥
സര്വം വേത്ത്യേവേഹ ന യം വേത്തി ച സര്വഃ ।
സര്വത്രാന്തര്യാമിതയേത്ഥം യമയന്യ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൨ ॥
-ദ്ദൃഷ്ട്വാത്മാനം ചൈവമജം സര്വജനേഷു ।
സര്വാത്മൈകോഽസ്മീതി വിദുര്യം ജനഹൃത്സ്ഥം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൩ ॥
സ്പ്രഷ്ടാ ശ്രോതാ ബുധ്യതി ചേത്യാഹുരിമം യമ് ।
സാക്ഷീ ചാസ്തേ കര്തൃഷു പശ്യന്നിതി ചാന്യേ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൪ ॥
-ജിഘ്രദ്ബിഭ്രദ്ദേഹമിമം ജീവതയേത്ഥമ് ।
ഇത്യാത്മാനം യം വിദുരീശം വിഷയജ്ഞം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൫ ॥
ദൃഷ്ട്വാ സ്വപ്നേഽഥാപി സുഷുപ്തൌ സുഖനിദ്രാമ് ।
ഇത്യാത്മാനം വീക്ഷ്യ മുദാസ്തേ ച തുരീയേ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൬ ॥
-ന്നാനാകാരാന് സ്ഫാടികവദ്ഭാതി വിചിത്രഃ ।
ഭിന്നശ്ഛിന്നശ്ചായമജഃ കര്മഫലൈര്യ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൭ ॥
-വിന്ദ്രോ വായുര്യജ്ഞ ഇതീത്ഥം പരികല്പ്യ ।
ഏകം സന്തം യം ബഹുധാഹുര്മതിഭേദാ-
-ത്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൮ ॥
ശാന്തം ഗൂഢം നിഷ്കലമാനന്ദമനന്യമ് ।
ഇത്യാഹാദൌ യം വരുണോഽസൌ ഭൃഗവേഽജം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൧൯ ॥
ബ്രഹ്മാസ്മീതി സ്വാത്മനി നിശ്ചിത്യ ദൃശിസ്ഥമ് ।
പിത്രാ ശിഷ്ടോ വേദ ഭൃഗുര്യം യജുരന്തേ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൦ ॥
ക്ഷേത്രജ്ഞോഽയം കാരയിതാ ജന്തുഷു കര്തുഃ ।
കര്താ ഭോക്താത്മാത്ര ഹി യച്ഛക്ത്യധിരൂഢ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൧ ॥
വ്യാപ്യാഥാന്തഃ കൃത്സ്നമിദം സൃഷ്ടമശേഷമ് ।
സച്ച ത്യച്ചാഭൂത്പരമാത്മാ സ യ ഏക-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൨ ॥
ശാസ്ത്രൈശ്ചാന്യൈഃ സാത്ത്വതതന്ത്രൈശ്ച യമീശമ് ।
ദൃഷ്ട്വാഥാന്തശ്ചേതസി ബുദ്ധ്വാ വിവിശുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൩ ॥
-ര്ജ്ഞാതും ശക്യോ ദേവ ഇഹൈവാശു യ ഈശഃ ।
ദുര്വിജ്ഞേയോ ജന്മശതൈശ്ചാപി വിനാ തൈ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൪ ॥
സര്വം ഖല്വിത്യത്ര നിരുക്തം ശ്രുതിവിദ്ഭിഃ ।
തജ്ജാതിത്വാദബ്ധിതരങ്ഗാഭമഭിന്നം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൫ ॥
ഭക്ത്യാ ഗുര്വ്യാ ലഭ്യ ഹൃദിസ്ഥം ദൃശിമാത്രമ് ।
ധ്യാത്വാ തസ്മിന്നസ്മ്യഹമിത്യത്ര വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൬ ॥
ഭുങ്ക്തേഽജസ്രം ഭോഗ്യപദാര്ഥാന് പ്രകൃതിസ്ഥഃ ।
ക്ഷേത്രേ ക്ഷേത്രേഽപ്സ്വിന്ദുവദേകോ ബഹുധാസ്തേ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൭ ॥
ക്ഷേത്രക്ഷേത്രജ്ഞാന്തരവിദ്ഭിഃ പുരുഷാഖ്യഃ ।
യോഽഹം സോഽസൌ സോഽസ്മ്യഹമേവേതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൮ ॥
യം വിജ്ഞായേഹൈവ സ ഏവാശു ഭവന്തി ।
യസ്മിംല്ലീനാ നേഹ പുനര്ജന്മ ലഭന്തേ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൨൯ ॥
കൃത്വാ ശക്രോപാസനമാസാദ്യ വിഭൂത്യാ ।
യോഽസൌ സോഽഹം സോഽസ്മ്യഹമേവേതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൦ ॥
സൂര്യേ ചാസൌ താപയിതാ സോഽസ്മ്യഹമേവ ।
ഇത്യാത്മൈക്യോപാസനയാ യം വിദുരീശം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൧ ॥
ബുദ്ധിര്ബുധ്യത്യത്ര ബഹിര്ബോധ്യപദാര്ഥാന് ।
നൈവാന്തഃസ്ഥം ബുധ്യതി യം ബോധയിതാരം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൨ ॥
ജ്ഞാതാ ശ്രോതാ മന്തയിതാ ചൈഷ ഹി ദേവഃ ।
ഇത്യാലോച്യ ജ്ഞാംശ ഇഹാസ്മീതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൩ ॥
ഹ്യേവാനന്ദഃ പ്രാണിതി ചാപാനിതി ചേതി ।
ഇത്യസ്തിത്വം വക്ത്യുപപത്ത്യാ ശ്രുതിരേഷാ
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൪ ॥
ബുദ്ധിര്വാഹം വ്യസ്ത ഉതാഹോഽപി സമസ്തഃ ।
ഇത്യാലോച്യ ജ്ഞപ്തിരിഹാസ്മീതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൫ ॥
നാഹം ബുദ്ധിര്നാഹമഹങ്കാരധിയൌ ച ।
യോഽത്ര ജ്ഞാംശഃ സോഽസ്മ്യഹമേവേതി വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൬ ॥
-ത്സൂക്ഷ്മം നിത്യം തത്ത്വമസീത്യാത്മസുതായ ।
സാമ്നാമന്തേ പ്രാഹ പിതാ യം വിഭുമാദ്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൭ ॥
ദൃശ്യം സര്വം നേതി ച നേതീതി വിഹായ ।
ചൈതന്യാംശേ സ്വാത്മനി സന്തം ച വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൮ ॥
യോഽസ്ഥൂലാനണ്വാദിഷു സിദ്ധോഽക്ഷരസഞ്ജ്ഞഃ ।
ജ്ഞാതാതോഽന്യോ നേത്യുപലഭ്യോ ന ച വേദ്യ-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൩൯ ॥
-ദ്യാവത്സോഽസ്മീത്യാത്മനി യോ ജ്ഞോ ന ഹി ദൃഷ്ടഃ ।
ദൃഷ്ടേ യസ്മിന് സര്വമസത്യം ഭവതീദം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൪൦ ॥
യോഗാഷ്ടാങ്ഗൈരുജ്ജ്വലിതജ്ഞാനമയാഗ്നൌ ।
ദഗ്ധ്വാത്മാനം ജ്ഞം പരിശിഷ്ടം ച വിദുര്യം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൪൧ ॥
ഹൃദ്യര്കേന്ദ്വഗ്ന്യോകസമീഡ്യം തടിദാഭമ് ।
ഭക്ത്യാരാധ്യേഹൈവ വിശന്ത്യാത്മനി സന്തം
തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൪൨ ॥
ഭക്ത്യാ സ്തൌതീത്യാങ്ഗിരസം വിഷ്ണുരിമം മാമ് ।
ഇത്യാത്മാനം സ്വാത്മനി സംഹൃത്യ സദൈക-
-സ്തം സംസാരധ്വാന്തവിനാശം ഹരിമീഡേ ॥ ൪൩ ॥
-ധ്വാന്താര്കാഭം ഭഗവത്പാദീയമിദം യഃ ।
വിഷ്ണോര്ലോകം പഠതി ശൃണോതി വ്രജതി ജ്ഞോ
ജ്ഞാനം ജ്ഞേയം സ്വാത്മനി ചാപ്നോതി മനുഷ്യഃ ॥ ൪൪ ॥
