యస్మిన్నేతత్సంసృతిచక్రం భ్రమతీత్థమ్ ।
యస్మిన్ దృష్టే నశ్యతి తత్సంసృతిచక్రం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧ ॥
ప్రాదుర్భూతం యేన పినద్ధం పునరిత్థమ్ ।
యేన వ్యాప్తం యేన విబుద్ధం సుఖదుఃఖై-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨ ॥
యశ్చానన్దోఽనన్తగుణో యో గుణధామా ।
యశ్చావ్యక్తో వ్యస్తసమస్తః సదసద్య-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩ ॥
దృశ్యాదన్యో నిర్విషయజ్ఞానమయత్వాత్ ।
జ్ఞాతృజ్ఞానజ్ఞేయవిహీనోఽపి సదా జ్ఞ-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౪ ॥
వైరాగ్యేణాభ్యాసబలాచ్చైవ ద్రఢిమ్నా ।
భక్త్యైకాగ్ర్యధ్యానపరా యం విదురీశం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౫ ॥
నాన్యత్ స్మృత్వా తత్పునరత్రైవ విలాప్య ।
క్షీణే చిత్తే భాదృశిరస్మీతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౬ ॥
హృత్స్థం భక్తైర్లభ్యమజం సూక్ష్మమతర్క్యమ్ ।
ధ్యాత్వాత్మస్థం బ్రహ్మవిదో యం విదురీశం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౭ ॥
జ్ఞేయాతీతం జ్ఞానమయం హృద్యుపలభ్యమ్ ।
భావగ్రాహ్యానన్దమనన్యం చ విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౮ ॥
తత్తద్బ్రహ్మైవేతి విదిత్వా తదహం చ ।
ధ్యాయన్త్యేవం యం సనకాద్యా మునయోఽజం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౯ ॥
స్వాత్మజ్యోతిర్జ్ఞానమయానన్దమవాప్య ।
తస్మిన్నస్మీత్యాత్మవిదో యం విదురీశం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౦ ॥
మత్వా శిష్టం భాదృశిమాత్రం గగనాభమ్ ।
త్యక్త్వా దేహం యం ప్రవిశన్త్యచ్యుతభక్తా-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౧ ॥
సర్వం వేత్త్యేవేహ న యం వేత్తి చ సర్వః ।
సర్వత్రాన్తర్యామితయేత్థం యమయన్య-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౨ ॥
-ద్దృష్ట్వాత్మానం చైవమజం సర్వజనేషు ।
సర్వాత్మైకోఽస్మీతి విదుర్యం జనహృత్స్థం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౩ ॥
స్ప్రష్టా శ్రోతా బుధ్యతి చేత్యాహురిమం యమ్ ।
సాక్షీ చాస్తే కర్తృషు పశ్యన్నితి చాన్యే
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౪ ॥
-జిఘ్రద్బిభ్రద్దేహమిమం జీవతయేత్థమ్ ।
ఇత్యాత్మానం యం విదురీశం విషయజ్ఞం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౫ ॥
దృష్ట్వా స్వప్నేఽథాపి సుషుప్తౌ సుఖనిద్రామ్ ।
ఇత్యాత్మానం వీక్ష్య ముదాస్తే చ తురీయే
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౬ ॥
-న్నానాకారాన్ స్ఫాటికవద్భాతి విచిత్రః ।
భిన్నశ్ఛిన్నశ్చాయమజః కర్మఫలైర్య-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౭ ॥
-విన్ద్రో వాయుర్యజ్ఞ ఇతీత్థం పరికల్ప్య ।
ఏకం సన్తం యం బహుధాహుర్మతిభేదా-
-త్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౮ ॥
శాన్తం గూఢం నిష్కలమానన్దమనన్యమ్ ।
ఇత్యాహాదౌ యం వరుణోఽసౌ భృగవేఽజం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౧౯ ॥
బ్రహ్మాస్మీతి స్వాత్మని నిశ్చిత్య దృశిస్థమ్ ।
పిత్రా శిష్టో వేద భృగుర్యం యజురన్తే
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౦ ॥
క్షేత్రజ్ఞోఽయం కారయితా జన్తుషు కర్తుః ।
కర్తా భోక్తాత్మాత్ర హి యచ్ఛక్త్యధిరూఢ-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౧ ॥
వ్యాప్యాథాన్తః కృత్స్నమిదం సృష్టమశేషమ్ ।
సచ్చ త్యచ్చాభూత్పరమాత్మా స య ఏక-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౨ ॥
శాస్త్రైశ్చాన్యైః సాత్త్వతతన్త్రైశ్చ యమీశమ్ ।
దృష్ట్వాథాన్తశ్చేతసి బుద్ధ్వా వివిశుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౩ ॥
-ర్జ్ఞాతుం శక్యో దేవ ఇహైవాశు య ఈశః ।
దుర్విజ్ఞేయో జన్మశతైశ్చాపి వినా తై-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౪ ॥
సర్వం ఖల్విత్యత్ర నిరుక్తం శ్రుతివిద్భిః ।
తజ్జాతిత్వాదబ్ధితరఙ్గాభమభిన్నం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౫ ॥
భక్త్యా గుర్వ్యా లభ్య హృదిస్థం దృశిమాత్రమ్ ।
ధ్యాత్వా తస్మిన్నస్మ్యహమిత్యత్ర విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౬ ॥
భుఙ్క్తేఽజస్రం భోగ్యపదార్థాన్ ప్రకృతిస్థః ।
క్షేత్రే క్షేత్రేఽప్స్విన్దువదేకో బహుధాస్తే
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౭ ॥
క్షేత్రక్షేత్రజ్ఞాన్తరవిద్భిః పురుషాఖ్యః ।
యోఽహం సోఽసౌ సోఽస్మ్యహమేవేతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౮ ॥
యం విజ్ఞాయేహైవ స ఏవాశు భవన్తి ।
యస్మింల్లీనా నేహ పునర్జన్మ లభన్తే
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౨౯ ॥
కృత్వా శక్రోపాసనమాసాద్య విభూత్యా ।
యోఽసౌ సోఽహం సోఽస్మ్యహమేవేతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౦ ॥
సూర్యే చాసౌ తాపయితా సోఽస్మ్యహమేవ ।
ఇత్యాత్మైక్యోపాసనయా యం విదురీశం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౧ ॥
బుద్ధిర్బుధ్యత్యత్ర బహిర్బోధ్యపదార్థాన్ ।
నైవాన్తఃస్థం బుధ్యతి యం బోధయితారం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౨ ॥
జ్ఞాతా శ్రోతా మన్తయితా చైష హి దేవః ।
ఇత్యాలోచ్య జ్ఞాంశ ఇహాస్మీతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౩ ॥
హ్యేవానన్దః ప్రాణితి చాపానితి చేతి ।
ఇత్యస్తిత్వం వక్త్యుపపత్త్యా శ్రుతిరేషా
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౪ ॥
బుద్ధిర్వాహం వ్యస్త ఉతాహోఽపి సమస్తః ।
ఇత్యాలోచ్య జ్ఞప్తిరిహాస్మీతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౫ ॥
నాహం బుద్ధిర్నాహమహఙ్కారధియౌ చ ।
యోఽత్ర జ్ఞాంశః సోఽస్మ్యహమేవేతి విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౬ ॥
-త్సూక్ష్మం నిత్యం తత్త్వమసీత్యాత్మసుతాయ ।
సామ్నామన్తే ప్రాహ పితా యం విభుమాద్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౭ ॥
దృశ్యం సర్వం నేతి చ నేతీతి విహాయ ।
చైతన్యాంశే స్వాత్మని సన్తం చ విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౮ ॥
యోఽస్థూలానణ్వాదిషు సిద్ధోఽక్షరసఞ్జ్ఞః ।
జ్ఞాతాతోఽన్యో నేత్యుపలభ్యో న చ వేద్య-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౩౯ ॥
-ద్యావత్సోఽస్మీత్యాత్మని యో జ్ఞో న హి దృష్టః ।
దృష్టే యస్మిన్ సర్వమసత్యం భవతీదం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౪౦ ॥
యోగాష్టాఙ్గైరుజ్జ్వలితజ్ఞానమయాగ్నౌ ।
దగ్ధ్వాత్మానం జ్ఞం పరిశిష్టం చ విదుర్యం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౪౧ ॥
హృద్యర్కేన్ద్వగ్న్యోకసమీడ్యం తటిదాభమ్ ।
భక్త్యారాధ్యేహైవ విశన్త్యాత్మని సన్తం
తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౪౨ ॥
భక్త్యా స్తౌతీత్యాఙ్గిరసం విష్ణురిమం మామ్ ।
ఇత్యాత్మానం స్వాత్మని సంహృత్య సదైక-
-స్తం సంసారధ్వాన్తవినాశం హరిమీడే ॥ ౪౩ ॥
-ధ్వాన్తార్కాభం భగవత్పాదీయమిదం యః ।
విష్ణోర్లోకం పఠతి శృణోతి వ్రజతి జ్ఞో
జ్ఞానం జ్ఞేయం స్వాత్మని చాప్నోతి మనుష్యః ॥ ౪౪ ॥
