ಅರ್ಜುನ ಉವಾಚ
ತ್ಯಾಗಸ್ಯ ಚ ಹೃಷೀಕೇಶ ಪೃಥಕ್ಕೇಶಿನಿಷೂದನ ॥ 1 ॥
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)Arjuna
- ಉವಾಚ (uvāca)said
- ಸಂನ್ಯಾಸಸ್ಯ (saṃnyāsasya)of renunciation
- ಮಹಾಬಾಹೋ (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- ತತ್ತ್ವಮ್ (tattvam)essence
- ಇಚ್ಛಾಮಿ (icchāmi)I desire
- ವೇದಿತುಮ್ (veditum)to know
- ತ್ಯಾಗಸ್ಯ (tyāgasya)of abandonment
- ಚ (ca)and
- ಹೃಷೀಕೇಶ (hṛṣīkeśa)O Hrishikesa (hṛṣīka:senses | īśa:lord)
- ಪೃಥಕ್ (pṛthak)severally
- ಕೇಶಿನಿಷೂದನ (keśiniṣūdana)slayer of Keshi (keśi:Keshi | niṣūdana:slayer)
ಸರ್ವಕರ್ಮಫಲತ್ಯಾಗಂ ಪ್ರಾಹುಸ್ತ್ಯಾಗಂ ವಿಚಕ್ಷಣಾಃ ॥ 2 ॥
- ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ (śrībhagavānuvāca)The Blessed Lord said (śrī:blessed | bhagavān:Lord | uvāca:said)
- ಕಾಮ್ಯಾನಾಂ (kāmyānāṃ)of desired
- ಕರ್ಮಣಾಂ (karmaṇāṃ)of actions
- ನ್ಯಾಸಂ (nyāsaṃ)renunciation
- ಸಂನ್ಯಾಸಂ (saṃnyāsaṃ)renunciation
- ಕವಯಃ (kavayaḥ)sages
- ವಿದುಃ (viduḥ)understand
- ಸರ್ವಕರ್ಮಫಲತ್ಯಾಗಂ (sarvakarmaphalatyāgaṃ)abandonment of all action fruits (sarva:all | karma:actions | phala:fruits | tyāgaṃ:abandonment)
- ಪ್ರಾಹುಃ (prāhuḥ)declare
- ತ್ಯಾಗಂ (tyāgaṃ)abandonment
- ವಿಚಕ್ಷಣಾಃ (vicakṣaṇāḥ)the wise
ಯಜ್ಞದಾನತಪಃಕರ್ಮ ನ ತ್ಯಾಜ್ಯಮಿತಿ ಚಾಪರೇ ॥ 3 ॥
- ತ್ಯಾಜ್ಯಮ್ (tyājyam)should be abandoned
- ದೋಷವತ್ (doṣavat)as evil
- ಇತಿ (iti)thus
- ಏಕೇ (eke)some
- ಕರ್ಮ (karma)actions
- ಪ್ರಾಹುಃ (prāhuḥ)declare
- ಮನೀಷಿಣಃ (manīṣiṇaḥ)philosophers
- ಯಜ್ಞದಾನತಪಃಕರ್ಮ (yajñadānatapaḥkarma)acts of sacrifice, gift, austerity (yajña:sacrifice | dāna:gift | tapaḥ:austerity | karma:acts)
- ನ (na)not
- ತ್ಯಾಜ್ಯಮ್ (tyājyam)should be relinquished
- ಇತಿ (iti)thus
- ಚ (ca)and
- ಅಪರೇ (apare)others
ತ್ಯಾಗೋ ಹಿ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ ತ್ರಿವಿಧಃ ಸಮ್ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ॥ 4 ॥
- ನಿಶ್ಚಯಮ್ (niścayam)conclusion
- ಶೃಣು (śṛṇu)hear
- ಮೇ (me)my
- ತತ್ರ (tatra)there
- ತ್ಯಾಗೇ (tyāge)in abandonment
- ಭರತಸತ್ತಮ (bharatasattama)O best of the Bharatas (bharata:Bharata | sattama:best)
- ತ್ಯಾಗಃ (tyāgaḥ)abandonment
- ಹಿ (hi)indeed
- ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ (puruṣavyāghra)O best of men (puruṣa:man | vyāghra:tiger)
- ತ್ರಿವಿಧಃ (trividhaḥ)three kinds
- ಸಮ್ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ (samprakīrtitaḥ)declared
ಯಜ್ಞೋ ದಾನಂ ತಪಶ್ಚೈವ ಪಾವನಾನಿ ಮನೀಷಿಣಾಮ್ ॥ 5 ॥
- ಯಜ್ಞದಾನತಪಃಕರ್ಮ (yajñadānatapaḥkarma)sacrifice, charity, and austerity acts (yajña:sacrifice | dāna:charity | tapaḥ:austerity | karma:acts)
- ನ (na)not
- ತ್ಯಾಜ್ಯಂ (tyājyaṃ)to be abandoned
- ಕಾರ್ಯಂ (kāryaṃ)should be performed
- ಏವ (eva)indeed
- ತತ್ (tat)that
- ಯಜ್ಞಃ (yajñaḥ)sacrifice
- ದಾನಂ (dānaṃ)charity
- ತಪಃ (tapaḥ)austerity
- ಚ (ca)and
- ಏವ (eva)also
- ಪಾವನಾನಿ (pāvanāni)purifiers
- ಮನೀಷಿಣಾಮ್ (manīṣiṇām)of the wise
ಕರ್ತವ್ಯಾನೀತಿ ಮೇ ಪಾರ್ಥ ನಿಶ್ಚಿತಂ ಮತಮುತ್ತಮಮ್ ॥ 6 ॥
- ಏತಾನಿ (etāni)these
- ಅಪಿ (api)also
- ತು (tu)but
- ಕರ್ಮಾಣಿ (karmāṇi)actions
- ಸಙ್ಗಂ (saṅgam)attachment
- ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ (tyaktvā)leaving aside
- ಫಲಾನಿ (phalāni)fruits
- ಚ (ca)and
- ಕರ್ತವ್ಯಾನಿ (kartavyāni)should be performed
- ಇತಿ (iti)thus
- ಮೇ (me)my
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ನಿಶ್ಚಿತಂ (niścitam)certain
- ಮತಮ್ (matam)belief
- ಉತ್ತಮಮ್ (uttamam)best
ಮೋಹಾತ್ತಸ್ಯ ಪರಿತ್ಯಾಗಸ್ತಾಮಸಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ॥ 7 ॥
- ನಿಯತಸ್ಯ (niyatasya)of obligatory
- ತು (tu)but
- ಸಂನ್ಯಾಸಃ (saṃnyāsaḥ)renunciation
- ಕರ್ಮಣಃ (karmaṇaḥ)of action
- ನ (na)not
- ಉಪಪದ್ಯತೇ (upapadyate)is proper
- ಮೋಹಾತ್ (mohāt)from delusion
- ತಸ್ಯ (tasya)of that
- ಪರಿತ್ಯಾಗಃ (parityāgaḥ)abandonment
- ತಾಮಸಃ (tāmasaḥ)dull
- ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ (parikīrtitaḥ)is declared
ಸ ಕೃತ್ವಾ ರಾಜಸಂ ತ್ಯಾಗಂ ನೈವ ತ್ಯಾಗಫಲಂ ಲಭೇತ್ ॥ 8 ॥
- ದುಃಖಮ್ (duḥkham)pain
- ಇತಿ (iti)thus
- ಏವ (eva)indeed
- ಯತ್ (yat)which
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಕಾಯಕ್ಲೇಶಭಯಾತ್ (kāyakleśabhayāt)from fear of bodily trouble (kāya:body | kleśa:trouble | bhayāt:from fear)
- ತ್ಯಜೇತ್ (tyajet)abandons
- ಸ (sa)he
- ಕೃತ್ವಾ (kṛtvā)having performed
- ರಾಜಸಂ (rājasaṃ)passionate
- ತ್ಯಾಗಂ (tyāgaṃ)abandonment
- ನ (na)not
- ಏವ (eva)indeed
- ತ್ಯಾಗಫಲಂ (tyāgaphalaṃ)fruit of abandonment (tyāga:abandonment | phalaṃ:fruit)
- ಲಭೇತ್ (labhet)obtains
ಸಙ್ಗಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಫಲಂ ಚೈವ ಸ ತ್ಯಾಗಃ ಸಾತ್ತ್ವಿಕೋ ಮತಃ ॥ 9 ॥
- ಕಾರ್ಯಮ್ (kāryam)duty
- ಇತಿ (iti)thus
- ಏವ (eva)indeed
- ಯತ್ (yat)which
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ನಿಯತಂ (niyatam)obligatory
- ಕ್ರಿಯತೇ (kriyate)is done
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)O Arjuna
- ಸಙ್ಗಂ (saṅgam)attachment
- ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ (tyaktvā)abandoning
- ಫಲಂ (phalam)fruit
- ಚ (ca)and
- ಏವ (eva)indeed
- ಸಃ (saḥ)that
- ತ್ಯಾಗಃ (tyāgaḥ)abandonment
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕಃ (sāttvikaḥ)pure
- ಮತಃ (mataḥ)regarded
ತ್ಯಾಗೀ ಸತ್ತ್ವಸಮಾವಿಷ್ಟೋ ಮೇಧಾವೀ ಛಿನ್ನಸಂಶಯಃ ॥ 10 ॥
- ನ (na)not
- ದ್ವೇಷ್ಟಿ (dveṣṭi)hates
- ಅಕುಶಲಂ (akuśalaṃ)disagreeable action
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಕುಶಲೇ (kuśale)agreeable action
- ನ (na)not
- ಅನುಷಜ್ಜತೇ (anuṣajjate)is attached
- ತ್ಯಾಗೀ (tyāgī)abandoner
- ಸತ್ತ್ವಸಮಾವಿಷ್ಟಃ (sattvasamāviṣṭaḥ)soaked in purity (sattva:purity | samāviṣṭaḥ:soaked in)
- ಮೇಧಾವೀ (medhāvī)intelligent
- ಛಿನ್ನಸಂಶಯಃ (chinnasaṃśayaḥ)with doubts cut asunder (chinna:cut asunder | saṃśayaḥ:doubts)
ಯಸ್ತು ಕರ್ಮಫಲತ್ಯಾಗೀ ಸ ತ್ಯಾಗೀತ್ಯಭಿಧೀಯತೇ ॥ 11 ॥
- ನ (na)not
- ಹಿ (hi)indeed
- ದೇಹಭೃತಾ (dehabhṛtā)embodied being (deha:body | bhṛtā:bearing)
- ಶಕ್ಯಂ (śakyaṃ)possible
- ತ್ಯಕ್ತುಂ (tyaktuṃ)to abandon
- ಕರ್ಮಾಣಿ (karmāṇi)actions
- ಅಶೇಷತಃ (aśeṣataḥ)entirely
- ಯಃ (yaḥ)who
- ತು (tu)but
- ಕರ್ಮಫಲತ್ಯಾಗೀ (karmaphalatyāgī)relinquisher of action fruits (karma:action | phala:fruits | tyāgī:relinquisher)
- ಸ (sa)he
- ತ್ಯಾಗೀ (tyāgī)relinquisher
- ಇತಿ (iti)thus
- ಅಭಿಧೀಯತೇ (abhidhīyate)is called
ಭವತ್ಯತ್ಯಾಗಿನಾಂ ಪ್ರೇತ್ಯ ನ ತು ಸನ್ನ್ಯಾಸಿನಾಂ ಕ್ವಚಿತ್ ॥ 12 ॥
- ಅನಿಷ್ಟಮ್ (aniṣṭam)undesirable
- ಇಷ್ಟಮ್ (iṣṭam)desirable
- ಮಿಶ್ರಮ್ (miśram)mixed
- ಚ (ca)and
- ತ್ರಿವಿಧಮ್ (trividham)threefold
- ಕರ್ಮಣಃ (karmaṇaḥ)of action
- ಫಲಮ್ (phalam)fruit
- ಭವತಿ (bhavati)becomes
- ಅತ್ಯಾಗಿನಾಮ್ (atyāginām)non-renouncers
- ಪ್ರೇತ್ಯ (pretya)after death
- ನ (na)not
- ತು (tu)but
- ಸಂನ್ಯಾಸಿನಾಮ್ (saṃnyāsinām)renouncers
- ಕ್ವಚಿತ್ (kvacit)anywhere
ಸಾಙ್ಖ್ಯೇ ಕೃತಾನ್ತೇ ಪ್ರೋಕ್ತಾನಿ ಸಿದ್ಧಯೇ ಸರ್ವಕರ್ಮಣಾಮ್ ॥ 13 ॥
- ಪಞ್ಚ (pañca)five
- ಏತಾನಿ (etāni)these
- ಮಹಾಬಾಹೋ (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- ಕಾರಣಾನಿ (kāraṇāni)causes
- ನಿಬೋಧ (nibodha)learn
- ಮೇ (me)from me
- ಸಾಙ್ಖ್ಯೇ (sāṅkhye)in the SANKHYA system
- ಕೃತಾನ್ತೇ (kṛtānte)end of actions (kṛta:actions | ante:end)
- ಪ್ರೋಕ್ತಾನಿ (proktāni)declared
- ಸಿದ್ಧಯೇ (siddhaye)for accomplishment
- ಸರ್ವಕರ್ಮಣಾಮ್ (sarvakarmaṇām)of all actions (sarva:all | karmaṇām:of actions)
ವಿವಿಧಾಶ್ಚ ಪೃಥಕ್ಚೇಷ್ಟಾ ದೈವಂ ಚೈವಾತ್ರ ಪಞ್ಚಮಮ್ ॥ 14 ॥
- ಅಧಿಷ್ಠಾನಂ (adhiṣṭhānaṃ)seat (body)
- ತಥಾ (tathā)and also
- ಕರ್ತಾ (kartā)doer (ego)
- ಕರಣಂ (karaṇaṃ)organ
- ಚ (ca)and
- ಪೃಥಗ್ವಿಧಮ್ (pṛthagvidham)various types (pṛthak:various | vidham:types)
- ವಿವಿಧಾಃ (vividhāḥ)different
- ಚ (ca)and
- ಪೃಥಕ್ (pṛthak)separately
- ಚೇಷ್ಟಾ (ceṣṭā)functions
- ದೈವಂ (daivam)presiding deity
- ಚ (ca)and
- ಏವ (eva)indeed
- ಅತ್ರ (atra)here
- ಪಞ್ಚಮಮ್ (pañcamam)the fifth
ನ್ಯಾಯ್ಯಂ ವಾ ವಿಪರೀತಂ ವಾ ಪಞ್ಚೈತೇ ತಸ್ಯ ಹೇತವಃ ॥ 15 ॥
- ಶರೀರವಾಙ್ಮನೋಭಿಃ (śarīravāṅmanobhiḥ)by body, speech, and mind (śarīra:body | vāk:speech | manas:mind)
- ಯತ್ (yat)whatever
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಪ್ರಾರಭತೇ (prārabhate)performs
- ನರಃ (naraḥ)man
- ನ್ಯಾಯ್ಯಮ್ (nyāyyam)right
- ವಾ (vā)or
- ವಿಪರೀತಮ್ (viparītam)the reverse
- ವಾ (vā)or
- ಪಞ್ಚ (pañca)five
- ಏತೇ (ete)these
- ತಸ್ಯ (tasya)its
- ಹೇತವಃ (hetavaḥ)causes
ಪಶ್ಯತ್ಯಕೃತಬುದ್ಧಿತ್ವಾನ್ನ ಸ ಪಶ್ಯತಿ ದುರ್ಮತಿಃ ॥ 16 ॥
- ತತ್ರ (tatra)there
- ಏವಂ (evaṃ)thus
- ಸತಿ (sati)being
- ಕರ್ತಾರಮ್ (kartāram)doer
- ಆತ್ಮಾನಂ (ātmānaṃ)self
- ಕೇವಲಂ (kevalaṃ)alone
- ತು (tu)but
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಪಶ್ಯತಿ (paśyati)sees
- ಅಕೃತಬುದ್ಧಿತ್ವಾತ್ (akṛtabuddhitvāt)due to untrained understanding (akṛta:untrained | buddhitvāt:due to understanding)
- ನ (na)not
- ಸ (sa)he
- ಪಶ್ಯತಿ (paśyati)sees
- ದುರ್ಮತಿಃ (durmatiḥ)perverted intelligence
ಹತ್ವಾಽಪಿ ಸ ಇಮಾಁಲ್ಲೋಕಾನ್ನ ಹನ್ತಿ ನ ನಿಬಧ್ಯತೇ ॥ 17 ॥
- ಯಸ್ಯ (yasya)whose
- ನ (na)not
- ಅಹಙ್ಕೃತಃ (ahaṅkṛtaḥ)egoistic notion
- ಭಾವಃ (bhāvaḥ)state
- ಬುದ್ಧಿಃ (buddhiḥ)intelligence
- ಯಸ್ಯ (yasya)whose
- ನ (na)not
- ಲಿಪ್ಯತೇ (lipyate)is tainted
- ಹತ್ವಾ (hatvā)having slain
- ಅಪಿ (api)even
- ಸಃ (saḥ)he
- ಇಮಾನ್ (imān)these
- ಲೋಕಾನ್ (lokān)people
- ನ (na)not
- ಹನ್ತಿ (hanti)slays
- ನ (na)nor
- ನಿಬಧ್ಯತೇ (nibadhyate)is bound
ಕರಣಂ ಕರ್ಮ ಕರ್ತೇತಿ ತ್ರಿವಿಧಃ ಕರ್ಮಸಙ್ಗ್ರಹಃ ॥ 18 ॥
- ಜ್ಞಾನಂ (jñānam)knowledge
- ಜ್ಞೇಯಂ (jñeyam)the known
- ಪರಿಜ್ಞಾತಾ (parijñātā)knower
- ತ್ರಿವಿಧಾ (trividhā)three-fold
- ಕರ್ಮಚೋದನಾ (karmacodanā)impulse to action (karma:action | codanā:impulse)
- ಕರಣಂ (karaṇam)the organs
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಕರ್ತೇತಿ (karteti)the agent (kartā:agent | iti:thus)
- ತ್ರಿವಿಧಃ (trividhaḥ)three-fold
- ಕರ್ಮಸಙ್ಗ್ರಹಃ (karmasaṅgrahaḥ)basis of action (karma:action | saṅgrahaḥ:collection)
ಪ್ರೋಚ್ಯತೇ ಗುಣಸಙ್ಖ್ಯಾನೇ ಯಥಾವಚ್ಛೃಣು ತಾನ್ಯಪಿ ॥ 19 ॥
- ಜ್ಞಾನಂ (jñānaṃ)knowledge
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಚ (ca)and
- ಕರ್ತಾ (kartā)actor
- ಚ (ca)and
- ತ್ರಿಧಾ (tridhā)three kinds
- ಏವ (eva)only
- ಗುಣಭೇದತಃ (guṇabhedataḥ)according to distinctions of temperaments (guṇa:temperaments | bhedataḥ:according to distinctions)
- ಪ್ರೋಚ್ಯತೇ (procyate)is declared
- ಗುಣಸಙ್ಖ್ಯಾನೇ (guṇasaṅkhyāne)in the Science of Temperaments (guṇa:temperaments | saṅkhyāne:in the Science)
- ಯಥಾವತ್ (yathāvat)duly
- ಶೃಣು (śṛṇu)hear
- ತಾನಿ (tāni)them
- ಅಪಿ (api)also
ಅವಿಭಕ್ತಂ ವಿಭಕ್ತೇಷು ತಜ್ಜ್ಞಾನಂ ವಿದ್ಧಿ ಸಾತ್ತ್ವಿಕಮ್ ॥ 20 ॥
- ಸರ್ವಭೂತೇಷು (sarvabhūteṣu)in all beings (sarva:all | bhūteṣu:in beings)
- ಯೇನ (yena)by which
- ಏಕಂ (ekaṃ)one
- ಭಾವಮ್ (bhāvam)reality
- ಅವ್ಯಯಮ್ (avyayam)indestructible
- ಈಕ್ಷತೇ (īkṣate)sees
- ಅವಿಭಕ್ತಮ್ (avibhaktam)undivided
- ವಿಭಕ್ತೇಷು (vibhakteṣu)in the divided
- ತತ್ (tat)that
- ಜ್ಞಾನಮ್ (jñānam)knowledge
- ವಿದ್ಧಿ (viddhi)know
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕಮ್ (sāttvikam)pure
ವೇತ್ತಿ ಸರ್ವೇಷು ಭೂತೇಷು ತಜ್ಜ್ಞಾನಂ ವಿದ್ಧಿ ರಾಜಸಮ್ ॥ 21 ॥
- ಪೃಥಕ್ತ್ವೇನ (pṛthaktvena)by separateness (pṛthak:separate | tvena:by means of)
- ತು (tu)but
- ಯತ್ (yat)which
- ಜ್ಞಾನಮ್ (jñānam)knowledge
- ನಾನಾಭಾವಾನ್ (nānābhāvān)various entities (nānā:various | bhāvān:entities)
- ಪೃಥಗ್ವಿಧಾನ್ (pṛthagvidhān)distinct kinds (pṛthak:distinct | vidhān:kinds)
- ವೇತ್ತಿ (vetti)knows
- ಸರ್ವೇಷು (sarveṣu)in all
- ಭೂತೇಷು (bhūteṣu)in beings
- ತತ್ (tat)that
- ಜ್ಞಾನಮ್ (jñānam)knowledge
- ವಿದ್ಧಿ (viddhi)know
- ರಾಜಸಮ್ (rājasam)passionate
ಅತತ್ತ್ವಾರ್ಥವದಲ್ಪಂ ಚ ತತ್ತಾಮಸಮುದಾಹೃತಮ್ ॥ 22 ॥
- ಯತ್ (yat)which
- ತು (tu)but
- ಕೃತ್ಸ್ನವತ್ (kṛtsnavat)as if whole
- ಏಕಸ್ಮಿನ್ (ekasmin)in one
- ಕಾರ್ಯೇ (kārye)in effect
- ಸಕ್ತಮ್ (saktam)attached
- ಅಹೈತುಕಮ್ (ahaitukam)without reason
- ಅತತ್ತ್ವಾರ್ಥವತ್ (atattvārthavat)without foundation in truth (a:without | tattva:truth | arthavat:having meaning)
- ಅಲ್ಪಮ್ (alpam)narrow
- ಚ (ca)and
- ತತ್ (tat)that
- ತಾಮಸಮ್ (tāmasam)tamasic
- ಉದಾಹೃತಮ್ (udāhṛtam)declared
ಅಫಲಪ್ರೇಪ್ಸುನಾ ಕರ್ಮ ಯತ್ತತ್ಸಾತ್ತ್ವಿಕಮುಚ್ಯತೇ ॥ 23 ॥
- ನಿಯತಂ (niyatam)ordained
- ಸಙ್ಗರಹಿತಮ್ (saṅgarahitam)free from attachment (saṅga:attachment | rahitam:free from)
- ಅರಾಗದ್ವೇಷತಃ (arāgadveṣataḥ)without love or hatred (arāga:without love | dveṣataḥ:without hatred)
- ಕೃತಮ್ (kṛtam)done
- ಅಫಲಪ್ರೇಪ್ಸುನಾ (aphalaprepsunā)by one not desirous of fruit (aphala:without fruit | prepsunā:by one desirous)
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಯತ್ (yat)which
- ತತ್ (tat)that
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕಮ್ (sāttvikam)pure
- ಉಚ್ಯತೇ (ucyate)is declared
ಕ್ರಿಯತೇ ಬಹುಲಾಯಾಸಂ ತದ್ರಾಜಸಮುದಾಹೃತಮ್ ॥ 24 ॥
- ಯತ್ (yat)which
- ತು (tu)but
- ಕಾಮೇಪ್ಸುನಾ (kāmepsunā)by one longing for desires (kāma:desires | īpsunā:by one longing)
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಸಾಹಙ್ಕಾರೇಣ (sāhaṅkāreṇa)with egoism (saḥ:with | ahaṅkāreṇa:egoism)
- ವಾ (vā)or
- ಪುನಃ (punaḥ)again
- ಕ್ರಿಯತೇ (kriyate)is done
- ಬಹುಲಾಯಾಸಂ (bahulāyāsaṃ)with much effort (bahula:much | āyāsaṃ:effort)
- ತತ್ (tat)that
- ರಾಜಸಮ್ (rājasam)passionate
- ಉದಾಹೃತಮ್ (udāhṛtam)is declared
ಮೋಹಾದಾರಭ್ಯತೇ ಕರ್ಮ ಯತ್ತತ್ತಾಮಸಮುಚ್ಯತೇ ॥ 25 ॥
- ಅನುಬನ್ಧಂ (anubandhaṃ)consequence
- ಕ್ಷಯಮ್ (kṣayam)loss
- ಹಿಂಸಾಮ್ (hiṃsām)injury
- ಅನಪೇಕ್ಷ್ಯ (anapekṣya)without regard
- ಚ (ca)and
- ಪೌರುಷಮ್ (pauruṣam)ability
- ಮೋಹಾತ್ (mohāt)from delusion
- ಆರಭ್ಯತೇ (ārabhyate)is undertaken
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಯತ್ (yat)which
- ತತ್ (tat)that
- ತಾಮಸಮ್ (tāmasam)dull
- ಉಚ್ಯತೇ (ucyate)is declared
ಸಿದ್ಧ್ಯಸಿದ್ಧ್ಯೋರ್ನಿರ್ವಿಕಾರಃ ಕರ್ತಾ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಉಚ್ಯತೇ ॥ 26 ॥
- ಮುಕ್ತಸಙ್ಗಃ (muktasaṅgaḥ)free from attachment (mukta:free | saṅgaḥ:attachment)
- ಅನಹಂವಾದೀ (anahaṃvādī)non-egoistic (an:non | ahaṃ:ego | vādī:speaker)
- ಧೃತ್ಯುತ್ಸಾಹಸಮನ್ವಿತಃ (dhṛtyutsāhasamanvitaḥ)endowed with firmness and enthusiasm (dhṛti:firmness | utsāha:enthusiasm | samanvitaḥ:endowed with)
- ಸಿದ್ಧ್ಯಸಿದ್ಧ್ಯೋಃ (siddhyasiddhyoḥ)in success and failure (siddhi:success | asiddhi:failure)
- ನಿರ್ವಿಕಾರಃ (nirvikāraḥ)unaffected
- ಕರ್ತ್ತಾ (kartā)agent
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕಃ (sāttvikaḥ)pure
- ಉಚ್ಯತೇ (ucyate)is called
ಹರ್ಷಶೋಕಾನ್ವಿತಃ ಕರ್ತಾ ರಾಜಸಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ॥ 27 ॥
- ರಾಗೀ (rāgī)passionate
- ಕರ್ಮಫಲಪ್ರೇಪ್ಸುಃ (karmaphalaprepsuḥ)desiring fruits of actions (karma:actions | phala:fruits | prepsuḥ:desiring)
- ಲುಬ್ಧಃ (lubdhaḥ)greedy
- ಹಿಂಸಾತ್ಮಕಃ (hiṃsātmakaḥ)harmful (hiṃsā:harm | ātmakaḥ:nature of)
- ಅಶುಚಿಃ (aśuciḥ)impure
- ಹರ್ಷಶೋಕಾನ್ವಿತಃ (harṣaśokānvitaḥ)full of delight and grief (harṣa:delight | śoka:grief | anvitaḥ:full of)
- ಕರ್ತಾ (kartā)agent
- ರಾಜಸಃ (rājasaḥ)passionate
- ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ (parikīrtitaḥ)is said
ವಿಷಾದೀ ದೀರ್ಘಸೂತ್ರೀ ಚ ಕರ್ತಾ ತಾಮಸ ಉಚ್ಯತೇ ॥ 28 ॥
- ಅಯುಕ್ತಃ (ayuktaḥ)unsteady
- ಪ್ರಾಕೃತಃ (prākṛtaḥ)vulgar
- ಸ್ತಬ್ಧಃ (stabdhaḥ)unbending
- ಶಠಃ (śaṭhaḥ)cheating
- ನೈಷ್ಕೃತಿಕಃ (naiṣkṛtikaḥ)malicious
- ಅಲಸಃ (alasaḥ)lazy
- ವಿಷಾದೀ (viṣādī)despondent
- ದೀರ್ಘಸೂತ್ರೀ (dīrghasūtrī)procrastinating
- ಚ (ca)and
- ಕರ್ತಾ (kartā)agent
- ತಾಮಸಃ (tāmasaḥ)dull
- ಉಚ್ಯತೇ (ucyate)is said
ಪ್ರೋಚ್ಯಮಾನಮಶೇಷೇಣ ಪೃಥಕ್ತ್ವೇನ ಧನಞ್ಜಯ ॥ 29 ॥
- ಬುದ್ಧೇಃ (buddheḥ)of understanding
- ಭೇದಂ (bhedaṃ)division
- ಧೃತೇಃ (dhṛteḥ)of fortitude
- ಚ (ca)and
- ಏವ (eva)indeed
- ಗುಣತಃ (guṇataḥ)according to qualities
- ತ್ರಿವಿಧಂ (trividhaṃ)three-fold
- ಶೃಣು (śṛṇu)hear
- ಪ್ರೋಚ್ಯಮಾನಮ್ (procyamānam)being declared
- ಅಶೇಷೇಣ (aśeṣeṇa)fully
- ಪೃಥಕ್ತ್ವೇನ (pṛthaktvena)severally
- ಧನಞ್ಜಯ (dhanañjaya)O Dhananjaya
ಬನ್ಧಂ ಮೋಕ್ಷಂ ಚ ಯಾ ವೇತ್ತಿ ಬುದ್ಧಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ಸಾತ್ತ್ವಿಕೀ ॥ 30 ॥
- ಪ್ರವೃತ್ತಿಂ (pravṛttiṃ)engagement
- ಚ (ca)and
- ನಿವೃತ್ತಿಂ (nivṛttiṃ)renunciation
- ಚ (ca)and
- ಕಾರ್ಯೇ (kārye)what ought to be done
- ಅಕಾರ್ಯೇ (akārye)what ought not to be done
- ಭಯಾಭಯೇ (bhayābhaye)fear and fearlessness (bhaya:fear | abhaye:fearlessness)
- ಬನ್ಧಂ (bandhaṃ)bondage
- ಮೋಕ್ಷಂ (mokṣaṃ)liberation
- ಚ (ca)and
- ಯಾ (yā)which
- ವತ್ತಿ (vetti)knows
- ಬುದ್ಧಿಃ (buddhiḥ)understanding
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕೀ (sāttvikī)pure
ಅಯಥಾವತ್ಪ್ರಜಾನಾತಿ ಬುದ್ಧಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ರಾಜಸೀ ॥ 31 ॥
- ಯಯಾ (yayā)by which
- ಧರ್ಮಮ್ (dharmam)righteousness
- ಅಧರ್ಮಮ್ (adharmam)unrighteousness
- ಚ (ca)and
- ಕಾರ್ಯಂ (kāryam)what ought to be done
- ಚ (ca)and
- ಅಕಾರ್ಯಂ (akāryam)what ought not to be done
- ಏವ (eva)indeed
- ಚ (ca)and
- ಅಯಥಾವತ್ (ayathāvat)incorrectly
- ಪ್ರಜಾನಾತಿ (prajānāti)understands
- ಬುದ್ಧಿಃ (buddhiḥ)intellect
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ರಾಜಸೀ (rājasī)passionate
ಸರ್ವಾರ್ಥಾನ್ವಿಪರೀತಾಂಶ್ಚ ಬುದ್ಧಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ತಾಮಸೀ ॥ 32 ॥
- ಅಧರ್ಮಂ (adharmaṃ)unrighteousness
- ಧರ್ಮಮ್ (dharmam)righteousness
- ಇತಿ (iti)thus
- ಯಾ (yā)which
- ಮನ್ತ್ರತೇ (manye)thinks
- ತಮಸಾ (tamasā)by darkness
- ಆವೃತಾ (āvṛtā)enveloped
- ಸರ್ವಾರ್ಥಾನ್ (sarvārthān)all things
- ವಿಪರೀತಾಂಶ್ಚ (viparītāṃśca)perverted and (viparītān:perverted | ca:and)
- ಬುದ್ಧಿಃ (buddhiḥ)intellect
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ತಾಮಸೀ (tāmasī)tamasic
ಯೋಗೇನಾವ್ಯಭಿಚಾರಿಣ್ಯಾ ಧೃತಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ಸಾತ್ತ್ವಿಕೀ ॥ 33 ॥
- ಧೃತ್ಯಾ (dhṛtyā)by fortitude
- ಯಾ (yā)which
- ಧಾರಯತೇ (dhārayate)sustains
- ಮನಃಪ್ರಾಣೇನ್ದ್ರಿಯಕ್ರಿಯಾಃ (manaḥprāṇendriyakriyāḥ)mind, prana, and senses functions (manaḥ:mind | prāṇa:prana | indriya:senses | kriyāḥ:functions)
- ಯೋಗೇನ (yogena)by yoga
- ಅವ್ಯಭಿಚಾರಿಣ್ಯಾ (avyabhicāriṇyā)unwavering
- ಧೃತಿಃ (dhṛtiḥ)fortitude
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕೀ (sāttvikī)sattvic
ಪ್ರಸಙ್ಗೇನ ಫಲಾಕಾಙ್ಕ್ಷೀ ಧೃತಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ರಾಜಸೀ ॥ 34 ॥
- ಯಯಾ (yayā)by which
- ತು (tu)but
- ಧರ್ಮಕಾಮಾರ್ಥಾನ್ (dharmakāmārthān)duty, pleasure, and wealth (dharma:duty | kāma:pleasure | artha:wealth)
- ಧೃತ್ಯಾ (dhṛtyā)by fortitude
- ಧಾರಯತೇ (dhārayate)holds fast
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)O Arjuna
- ಪ್ರಸಙ್ಗೇನ (prasaṅgena)by attachment
- ಫಲಾಕಾಙ್ಕ್ಷೀ (phalākāṅkṣī)craving for fruits (phala:fruits | ākāṅkṣī:craving)
- ಧೃತಿಃ (dhṛtiḥ)fortitude
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ರಾಜಸೀ (rājasī)passionate
ನ ವಿಮುಞ್ಚತಿ ದುರ್ಮೇಧಾ ಧೃತಿಃ ಸಾ ಪಾರ್ಥ ತಾಮಸೀ ॥ 35 ॥
- ಯಯಾ (yayā)by which
- ಸ್ವಪ್ನಂ (svapnaṃ)sleep
- ಭಯಂ (bhayaṃ)fear
- ಶೋಕಂ (śokaṃ)grief
- ವಿಷಾದಂ (viṣādaṃ)depression
- ಮದಮ್ (madam)arrogance
- ಏವ (eva)also
- ಚ (ca)and
- ನ (na)not
- ವಿಮುಞ್ಚತಿ (vimuñcati)abandons
- ದುರ್ಮೇಧಾ (durmedhā)stupid man (dur:bad | medhā:intellect)
- ಧೃತಿಃ (dhṛtiḥ)fortitude
- ಸಾ (sā)that
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ತಾಮಸೀ (tāmasī)tamasic
ಅಭ್ಯಾಸಾದ್ರಮತೇ ಯತ್ರ ದುಃಖಾನ್ತಂ ಚ ನಿಗಚ್ಛತಿ ॥ 36 ॥
- ಸುಖಂ (sukhaṃ)pleasure
- ತು (tu)but
- ಇದಾನೀಂ (idānīm)now
- ತ್ರಿವಿಧಂ (trividhaṃ)three-fold
- ಶೃಣು (śṛṇu)hear
- ಮೇ (me)from me
- ಭರತರ್ಷಭ (bharatarṣabha)O best among Bharatas (bharata:Bharata | ṛṣabha:best)
- ಅಭ್ಯಾಸಾತ್ (abhyāsāt)by practice
- ರಮತೇ (ramate)rejoices
- ಯತ್ರ (yatra)where
- ದುಃಖಾನ್ತಂ (duḥkhāntaṃ)end-of-pain (duḥkha:pain | antaṃ:end)
- ಚ (ca)and
- ನಿಗಚ್ಛತಿ (nigacchati)comes to
ತತ್ಸುಖಂ ಸಾತ್ತ್ವಿಕಂ ಪ್ರೋಕ್ತಮಾತ್ಮಬುದ್ಧಿಪ್ರಸಾದಜಮ್ ॥ 37 ॥
- ಯತ್ (yat)that which
- ತತ್ (tat)that
- ಅಗ್ರೇ (agre)at first
- ವಿಷಮಿವ (viṣamiva)like poison (viṣam:poison | iva:like)
- ಪರಿಣಾಮೇ (pariṇāme)in the end
- ಅಮೃತೋಪಮಮ್ (amṛtopamam)like nectar (amṛta:nectar | upamam:like)
- ತತ್ (tat)that
- ಸುಖಂ (sukhaṃ)pleasure
- ಸಾತ್ತ್ವಿಕಂ (sāttvikaṃ)sattvic
- ಪ್ರೋಕ್ತಮ್ (proktam)declared
- ಆತ್ಮಬುದ್ಧಿಪ್ರಸಾದಜಮ್ (ātmabuddhiprasādajam)born of self-realisation (ātma:self | buddhi:intellect | prasāda:purity | jam:born of)
ಪರಿಣಾಮೇ ವಿಷಮಿವ ತತ್ಸುಖಂ ರಾಜಸಂ ಸ್ಮೃತಮ್ ॥ 38 ॥
- ವಿಷಯ (viṣaya)objects
- ಇನ್ದ್ರಿಯ (indriya)sense-organs
- ಸಂಯೋಗಾತ್ (saṃyogāt)from the contact
- ಯತ್ (yat)which
- ತತ್ (tat)that
- ಅಗ್ರೇ (agre)at first
- ಅಮೃತೋಪಮಮ್ (amṛtopamam)like nectar (amṛta:nectar | upamam:like)
- ಪರಿಣಾಮೇ (pariṇāme)in the end
- ವಿಷಮಿವ (viṣamiva)like poison (viṣa:poison | iva:like)
- ತತ್ (tat)that
- ಸುಖಂ (sukhaṃ)pleasure
- ರಾಜಸಂ (rājasaṃ)passionate
- ಸ್ಮೃತಮ್ (smṛtam)is declared
ನಿದ್ರಾಲಸ್ಯಪ್ರಮಾದೋತ್ಥಂ ತತ್ತಾಮಸಮುದಾಹೃತಮ್ ॥ 39 ॥
- ಯತ್ (yat)which
- ಅಗ್ರೇ (agre)at first
- ಚ (ca)and
- ಅನುಬನ್ಧೇ (anubandhe)in the sequel
- ಚ (ca)and
- ಸುಖಮ್ (sukham)pleasure
- ಮೋಹನಮ್ (mohanam)deluding
- ಆತ್ಮನಃ (ātmanaḥ)of the Self
- ನಿದ್ರಾಲಸ್ಯಪ್ರಮಾದೋತ್ಥಮ್ (nidrālasyapramādottham)arising from sleep, indolence, heedlessness (nidrā:sleep | ālasya:indolence | pramāda:heedlessness | uttham:arising from)
- ತತ್ (tat)that
- ತಾಮಸಮ್ (tāmasam)tamasic
- ಉದಾಹೃತಮ್ (udāhṛtam)is declared
ಸತ್ತ್ವಂ ಪ್ರಕೃತಿಜೈರ್ಮುಕ್ತಂ ಯದೇಭಿಃ ಸ್ಯಾತ್ತ್ರಿಭಿರ್ಗುಣೈಃ ॥ 40 ॥
- ನ (na)not
- ತತ್ (tat)that
- ಅಸ್ತಿ (asti)exists
- ಪೃಥಿವ್ಯಾಂ (pṛthivyāṃ)on earth
- ವಾ (vā)or
- ದಿವಿ (divi)in heaven
- ದೇವೇಷು (deveṣu)among the devas
- ವಾ (vā)or
- ಪುನಃ (punaḥ)again
- ಸತ್ತ್ವಂ (sattvaṃ)being
- ಪ್ರಕೃತಿಜೈಃ (prakṛtijaiḥ)born of prakriti (prakṛti:prakriti | jaiḥ:born of)
- ಮುಕ್ತಂ (muktaṃ)liberated
- ಯದ್ (yad)which
- ಏಭಿಃ (ebhiḥ)from these
- ಸ್ಯಾತ್ (syāt)would be
- ತ್ರಿಭಿಃ (tribhiḥ)by three
- ಗುಣೈಃ (guṇaiḥ)qualities
ಕರ್ಮಾಣಿ ಪ್ರವಿಭಕ್ತಾನಿ ಸ್ವಭಾವಪ್ರಭವೈರ್ಗುಣೈಃ ॥ 41 ॥
- ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕ್ಷತ್ರಿಯವಿಶಾಂ (brāhmaṇakṣatriyaviśām)of Brahmanas, Kshatriyas, and Vaishyas (brāhmaṇa:Brahmanas | kṣatriya:Kshatriyas | viśām:of Vaishyas)
- ಶೂದ್ರಾಣಾಂ (śūdrāṇām)of Shudras
- ಚ (ca)and
- ಪರನ್ತಪ (parantapa)O Parantapa
- ಕರ್ಮಾಣಿ (karmāṇi)duties
- ಪ್ರವಿಭಕ್ತಾನಿ (pravibhaktāni)are distributed
- ಸ್ವಭಾವಪ್ರಭವೈಃ (svabhāvaprabhavaiḥ)born of their own nature (svabhāva:own nature | prabhavaiḥ:born of)
- ಗುಣೈಃ (guṇaiḥ)by qualities
ಜ್ಞಾನಂ ವಿಜ್ಞಾನಮಾಸ್ತಿಕ್ಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಕರ್ಮ ಸ್ವಭಾವಜಮ್ ॥ 42 ॥
- ಶಮಃ (śamaḥ)serenity
- ದಮಃ (damaḥ)self-restraint
- ತಪಃ (tapaḥ)austerity
- ಶೌಚಮ್ (śaucam)purity
- ಕ್ಷಾನ್ತಿಃ (kṣāntiḥ)forgiveness
- ಆರ್ಜವಮ್ (ārjavam)uprightness
- ಏವ (eva)also
- ಚ (ca)and
- ಜ್ಞಾನಮ್ (jñānam)knowledge
- ವಿಜ್ಞಾನಮ್ (vijñānam)realisation
- ಆಸ್ತಿಕ್ಯಮ್ (āstikyam)belief-in-God
- ಬ್ರಹ್ಮಕರ್ಮ (brahmakarma)duties of the Brahmanas (brahma:Brahmanas | karma:duties)
- ಸ್ವಭಾವಜಮ್ (svabhāvajam)born of nature (sva:own | bhāva:nature | jam:born of)
ದಾನಮೀಶ್ವರಭಾವಶ್ಚ ಕ್ಷಾತ್ರಂ ಕರ್ಮ ಸ್ವಭಾವಜಮ್ ॥ 43 ॥
- ಶೌರ್ಯಮ್ (śauryam)prowess
- ತೇಜಃ (tejaḥ)splendour
- ಧೃತಿಃ (dhṛtiḥ)firmness
- ದಾಕ್ಷ್ಯಮ್ (dākṣyam)dexterity
- ಯುದ್ಧೇ (yuddhe)in battle
- ಚ (ca)and
- ಅಪಿ (api)also
- ಅಪಲಾಯನಮ್ (apalāyanam)not fleeing
- ದಾನಮ್ (dānam)generosity
- ಈಶ್ವರಭಾವಃ (īśvarabhāvaḥ)lordliness (īśvara:lord | bhāvaḥ:state of being)
- ಚ (ca)and
- ಕ್ಷಾತ್ರಮ್ (kṣātram)of the Kshatriyas
- ಕರ್ಮ (karma)duty
- ಸ್ವಭಾವಜಮ್ (svabhāvajam)born of nature (sva:own | bhāva:nature | jam:born)
ಪರಿಚರ್ಯಾತ್ಮಕಂ ಕರ್ಮ ಶೂದ್ರಸ್ಯಾಪಿ ಸ್ವಭಾವಜಮ್ ॥ 44 ॥
- ಕೃಷಿ (kṛṣi)agriculture
- ಗೌರಕ್ಷ್ಯ (gaurakṣya)cattle-rearing
- ವಾಣಿಜ್ಯಂ (vāṇijyaṃ)trade
- ವೈಶ್ಯಕರ್ಮ (vaiśyakarma)duty of the Vaishyas (vaiśya:Vaishyas | karma:duty)
- ಸ್ವಭಾವಜಮ್ (svabhāvajam)born of nature (sva:own | bhāva:nature | jam:born of)
- ಪರಿಚರ್ಯಾತ್ಮಕಂ (paricaryātmakaṃ)service-oriented (paricaryā:service | ātmakaṃ:oriented)
- ಕರ್ಮ (karma)duty
- ಶೂದ್ರಸ್ಯ (śūdrasya)of the Shudras
- ಅಪಿ (api)also
- ಸ್ವಭಾವಜಮ್ (svabhāvajam)born of nature (sva:own | bhāva:nature | jam:born of)
ಸ್ವಕರ್ಮನಿರತಃ ಸಿದ್ಧಿಂ ಯಥಾ ವಿನ್ದತಿ ತಚ್ಛೃಣು ॥ 45 ॥
- ಸ್ವೇ (sve)own
- ಸ್ವೇ (sve)own
- ಕರ್ಮಣಿ (karmaṇi)in duty
- ಅಭಿರತಃ (abhirataḥ)devoted
- ಸಂಸಿದ್ಧಿಮ್ (saṃsiddhim)perfection
- ಲಭತೇ (labhate)attains
- ನರಃ (naraḥ)man
- ಸ್ವಕರ್ಮನಿರತಃ (svakarmanirataḥ)engaged in own duty (sva:own | karma:duty | nirataḥ:engaged)
- ಸಿದ್ಧಿಂ (siddhiṃ)perfection
- ಯಥಾ (yathā)how
- ವಿನ್ದತಿ (vindati)attains
- ತತ್ (tat)that
- ಶೃಣು (śṛṇu)listen
ಸ್ವಕರ್ಮಣಾ ತಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಂ ವಿನ್ದತಿ ಮಾನವಃ ॥ 46 ॥
- ಯತಃ (yataḥ)from whom
- ಪ್ರವೃತ್ತಿಃ (pravṛttiḥ)evolution
- ಭೂತಾನಾಮ್ (bhūtānām)of beings
- ಯೇನ (yena)by whom
- ಸರ್ವಮ್ (sarvam)all
- ಇದಮ್ (idam)this
- ತತಮ್ (tatam)pervaded
- ಸ್ವಕರ್ಮಣಾ (svakarmaṇā)with one's own duty (sva:own | karmaṇā:with duty)
- ತಮ್ (tam)him
- ಅಭ್ಯರ್ಚ್ಯ (abhyarcya)worshipping
- ಸಿದ್ಧಿಮ್ (siddhim)perfection
- ವಿನ್ದತಿ (vindati)attains
- ಮಾನವಃ (mānavaḥ)man
ಸ್ವಭಾವನಿಯತಂ ಕರ್ಮ ಕುರ್ವನ್ನಾಪ್ನೋತಿ ಕಿಲ್ಬಿಷಮ್ ॥ 47 ॥
- ಶ್ರೇಯಾನ್ (śreyān)better
- ಸ್ವಧರ್ಮಃ (svadharmaḥ)one's own duty (sva:own | dharmaḥ:duty)
- ವಿಗುಣಃ (viguṇaḥ)destitute of merits
- ಪರಧರ್ಮಾತ್ (paradharmāt)than the duty of another (para:another | dharmāt:than duty)
- ಸ್ವನುಷ್ಠಿತಾತ್ (svanuṣṭhitāt)well-performed (su:well | anuṣṭhitāt:performed)
- ಸ್ವಭಾವನಿಯತಂ (svabhāvaniyataṃ)ordained by own nature (svabhāva:own nature | niyatam:ordained)
- ಕರ್ಮ (karma)duty
- ಕುರ್ವನ್ (kurvan)doing
- ನ (na)not
- ಆಪ್ನೋತಿ (āpnoti)incurs
- ಕಿಲ್ಬಿಷಮ್ (kilbiṣam)sin
ಸರ್ವಾರಮ್ಭಾ ಹಿ ದೋಷೇಣ ಧೂಮೇನಾಗ್ನಿರಿವಾವೃತಾಃ ॥ 48 ॥
- ಸಹಜಂ (sahajam)natural
- ಕರ್ಮ (karma)duty
- ಕೌನ್ತೇಯ (kaunteya)O son of Kunti
- ಸದೋಷಮ್ (sadoṣam)with faults
- ಅಪಿ (api)even
- ನ (na)not
- ತ್ಯಜೇತ್ (tyajet)should abandon
- ಸರ್ವಾರಮ್ಭಾಃ (sarvārambhāḥ)all undertakings (sarva:all | ārambhāḥ:undertakings)
- ಹಿ (hi)indeed
- ದೋಷೇಣ (doṣeṇa)by faults
- ಧೂಮೇನ (dhūmena)by smoke
- ಅಗ್ನಿಃ (agniḥ)fire
- ಇವ (iva)like
- ಆವೃತಾಃ (āvṛtāḥ)enveloped
ನೈಷ್ಕರ್ಮ್ಯಸಿದ್ಧಿಂ ಪರಮಾಂ ಸನ್ನ್ಯಾಸೇನಾಧಿಗಚ್ಛತಿ ॥ 49 ॥
- ಅಸಕ್ತಬುದ್ಧಿಃ (asaktabuddhiḥ)unattached intellect (asakta:unattached | buddhiḥ:intellect)
- ಸರ್ವತ್ರ (sarvatra)everywhere
- ಜಿತಾತ್ಮಾ (jitātmā)self-conquered (jita:conquered | ātmā:self)
- ವಿಗತಸ್ಪೃಹಃ (vigataspṛhaḥ)desireless (vigata:gone away | spṛhaḥ:desire)
- ನೈಷ್ಕರ್ಮ್ಯಸಿದ್ಧಿಂ (naiṣkarmyasiddhiṃ)state of inaction (naiṣkarmya:inaction | siddhiṃ:attainment)
- ಪರಮಾಂ (paramāṃ)supreme
- ಸಂನ್ಯಾಸೇನ (saṃnyāsena)by renunciation
- ಅಧಿಗಚ್ಛತಿ (adhigacchati)attains
ಸಮಾಸೇನೈವ ಕೌನ್ತೇಯ ನಿಷ್ಠಾ ಜ್ಞಾನಸ್ಯ ಯಾ ಪರಾ ॥ 50 ॥
- ಸಿದ್ಧಿಂ (siddhiṃ)perfection
- ಪ್ರಾಪ್ತಃ (prāptaḥ)attained
- ಯಥಾ (yathā)as
- ಬ್ರಹ್ಮ (brahma)Brahman
- ತಥಾ (tathā)so
- ಆಪ್ನೋತಿ (āpnoti)reaches
- ನಿಬೋಧ (nibodha)learn
- ಮೇ (me)from me
- ಸಮಾಸೇನ (samāsena)briefly
- ಏವ (eva)indeed
- ಕೌನ್ತೇಯ (kaunteya)O son of Kunti
- ನಿಷ್ಠಾ (niṣṭhā)state
- ಜ್ಞಾನಸ್ಯ (jñānasya)of knowledge
- ಯಾ (yā)which
- ಪರಾ (parā)supreme
ಶಬ್ದಾದೀನ್ವಿಷಯಾಂಸ್ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ರಾಗದ್ವೇಷೌ ವ್ಯುದಸ್ಯ ಚ ॥ 51 ॥
- ಬುದ್ಧ್ಯಾ (buddhyā)with intellect
- ವಿಶುದ್ಧಯಾ (viśuddhayā)pure
- ಯುಕ್ತಃ (yuktaḥ)endowed
- ಧೃತ್ಯಾ (dhṛtyā)by firmness
- ಆತ್ಮಾನಂ (ātmānam)the self
- ನಿಯಮ್ಯ (niyamya)controlling
- ಚ (ca)and
- ಶಬ್ದಾದೀನ್ (śabdādīn)sound and other objects (śabda:sound | ādīn:and others)
- ವಿಷಯಾನ್ (viṣayān)objects
- ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ (tyaktvā)relinquishing
- ರಾಗದ್ವೇಷೌ (rāgadveṣau)attraction and hatred (rāga:attraction | dveṣa:hatred)
- ವ್ಯುದಸ್ಯ (vyudasya)abandoning
- ಚ (ca)and
ಧ್ಯಾನಯೋಗಪರೋ ನಿತ್ಯಂ ವೈರಾಗ್ಯಂ ಸಮುಪಾಶ್ರಿತಃ ॥ 52 ॥
- ವಿವಿಕ್ತಸೇವೀ (viviktasevī)dwelling in solitude (vivikta:solitude | sevī:dwelling)
- ಲಘ್ವಾಶೀ (laghvāśī)eating but little (laghu:little | āśī:eating)
- ಯತವಾಕ್ಕಾಯಮಾನಸಃ (yatavākkāyamānasaḥ)speech, body and mind subdued (yata:subdued | vāk:speech | kāya:body | mānasaḥ:mind)
- ಧ್ಯಾನಯೋಗಪರೋ (dhyānayogaparo)engaged in meditation (dhyāna:meditation | yoga:union | paraḥ:engaged in)
- ನಿತ್ಯಂ (nityaṃ)always
- ವೈರಾಗ್ಯಂ (vairāgyaṃ)dispassion
- ಸಮುಪಾಶ್ರಿತಃ (samupāśritaḥ)taking refuge in
ವಿಮುಚ್ಯ ನಿರ್ಮಮಃ ಶಾನ್ತೋ ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯಾಯ ಕಲ್ಪತೇ ॥ 53 ॥
- ಅಹಙ್ಕಾರಂ (ahaṅkāraṃ)egoism
- ಬಲಂ (balaṃ)power
- ದರ್ಪಂ (darpaṃ)arrogance
- ಕಾಮಂ (kāmaṃ)desire
- ಕ್ರೋಧಂ (krodhaṃ)anger
- ಪರಿಗ್ರಹಮ್ (parigraham)aggrandisement
- ವಿಮುಚ್ಯ (vimucya)having abandoned
- ನಿರ್ಮಮಃ (nirmamaḥ)freed from mine
- ಶಾನ್ತಃ (śāntaḥ)peaceful
- ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯಾಯ (brahmabhūyāya)to become Brahman (brahma:Brahman | bhūyāya:to become)
- ಕಲ್ಪತೇ (kalpate)is fit
ಸಮಃ ಸರ್ವೇಷು ಭೂತೇಷು ಮದ್ಭಕ್ತಿಂ ಲಭತೇ ಪರಾಮ್ ॥ 54 ॥
- ಬ್ರಹ್ಮಭೂತಃ (brahmabhūtaḥ)becoming Brahman (brahma:Brahman | bhūtaḥ:becoming)
- ಪ್ರಸನ್ನಾತ್ಮಾ (prasannātmā)serene in the Self (prasanna:serene | ātmā:Self)
- ನ (na)not
- ಶೋಚತಿ (śocati)grieves
- ನ (na)not
- ಕಾಙ್ಕ್ಷತಿ (kāṅkṣati)desires
- ಸಮಃ (samaḥ)same
- ಸರ್ವೇಷು (sarveṣu)to all
- ಭೂತೇಷು (bhūteṣu)beings
- ಮದ್ಭಕ್ತಿಂ (madbhaktiṃ)devotion towards Me (mad:towards Me | bhaktiṃ:devotion)
- ಲಭತೇ (labhate)obtains
- ಪರಾಮ್ (parām)supreme
ತತೋ ಮಾಂ ತತ್ತ್ವತೋ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ವಿಶತೇ ತದನನ್ತರಮ್ ॥ 55 ॥
- ಭಕ್ತ್ಯಾ (bhaktyā)by devotion
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಅಭಿಜಾನಾತಿ (abhijānāti)knows
- ಯಾವಾನ್ (yāvān)what
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಚ (ca)and
- ಅಸ್ಮಿ (asmi)I am
- ತತ್ತ್ವತಃ (tattvataḥ)in essence
- ತತಃ (tataḥ)then
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ತತ್ತ್ವತಃ (tattvataḥ)in essence
- ಜ್ಞಾತ್ವಾ (jñātvā)having known
- ವಿಶತೇ (viśate)enters
- ತದನನ್ತರಮ್ (tadanantaram)thereafter (tad:that | anantaram:after)
ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾದವಾಪ್ನೋತಿ ಶಾಶ್ವತಂ ಪದಮವ್ಯಯಮ್ ॥ 56 ॥
- ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ (sarvakarmāṇi)all actions (sarva:all | karmāṇi:actions)
- ಅಪಿ (api)even
- ಸದಾ (sadā)always
- ಕುರ್ವಾಣಃ (kurvāṇaḥ)doing
- ಮದ್ವ್ಯಪಾಶ್ರಯಃ (madvyapāśrayaḥ)taking refuge in Me (mad:in Me | vyapāśrayaḥ:taking refuge)
- ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ (matprasādāt)by My grace (mat:My | prasādāt:by grace)
- ಅವಾಪ್ನೋತಿ (avāpnoti)he obtains
- ಶಾಶ್ವತಂ (śāśvataṃ)eternal
- ಪದಮ್ (padam)state
- ಅವ್ಯಯಮ್ (avyayam)indestructible
ಬುದ್ಧಿಯೋಗಮುಪಾಶ್ರಿತ್ಯ ಮಚ್ಚಿತ್ತಃ ಸತತಂ ಭವ ॥ 57 ॥
- ಚೇತಸಾ (cetasā)with the mind
- ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ (sarvakarmāṇi)all actions (sarva:all | karmāṇi:actions)
- ಮಯಿ (mayi)in Me
- ಸಂನ್ಯಸ್ಯ (saṃnyasya)renouncing
- ಮತ್ಪರಃ (matparaḥ)having Me as the goal (mat:Me | paraḥ:goal)
- ಬುದ್ಧಿಯೋಗಮ್ (buddhiyogam)YOGA of discrimination (buddhi:discrimination | yogam:YOGA)
- ಉಪಾಶ್ರಿತ್ಯ (upāśritya)resorting to
- ಮಚ್ಚಿತ್ತಃ (maccittaḥ)mind in Me (mat:Me | cittaḥ:mind)
- ಸತತಂ (satataṃ)ever
- ಭವ (bhava)become
ಅಥ ಚೇತ್ತ್ವಮಹಙ್ಕಾರಾನ್ನ ಶ್ರೋಷ್ಯಸಿ ವಿನಙ್ಕ್ಷ್ಯಸಿ ॥ 58 ॥
- ಮಚ್ಚಿತ್ತಃ (maccittaḥ)mind fixed on Me (mat:Me | cittaḥ:mind fixed)
- ಸರ್ವದುರ್ಗಾಣಿ (sarvadurgāṇi)all obstacles (sarva:all | durgāṇi:obstacles)
- ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ (matprasādāt)by My grace (mat:My | prasādāt:by grace)
- ತರಿಷ್ಯಸಿ (tariṣyasi)you shall overcome
- ಅಥ (atha)but
- ಚೇತ್ (cet)if
- ತ್ವಮ್ (tvam)you
- ಅಹಙ್ಕಾರಾತ್ (ahaṅkārāt)from egoism
- ನ (na)not
- ಶ್ರೋಷ್ಯಸಿ (śroṣyasi)you will hear
- ವಿನಙ್ಕ್ಷ್ಯಸಿ (vinaṅkṣyasi)you shall perish
ಮಿಥ್ಯೈಷ ವ್ಯವಸಾಯಸ್ತೇ ಪ್ರಕೃತಿಸ್ತ್ವಾಂ ನಿಯೋಕ್ಷ್ಯತಿ ॥ 59 ॥
- ಯತ್ (yat)if
- ಅಹಙ್ಕಾರಮ್ (ahaṅkāram)egoism
- ಆಶ್ರಿತ್ಯ (āśritya)relying on
- ನ (na)not
- ಯೋತ್ಸ್ಯ (yotsya)will fight
- ಇತಿ (iti)thus
- ಮನ್ಯಸೇ (manyase)you think
- ಮಿಥ್ಯಾ (mithyā)vain
- ಏಷ (eṣa)this
- ವ್ಯವಸಾಯಃ (vyavasāyaḥ)resolve
- ತೇ (te)your
- ಪ್ರಕೃತಿಃ (prakṛtiḥ)nature
- ತ್ವಾಮ್ (tvām)you
- ನಿಯೋಕ್ಷ್ಯತಿ (niyokṣyati)will compel
ಕರ್ತುಂ ನೇಚ್ಛಸಿ ಯನ್ಮೋಹಾತ್ಕರಿಷ್ಯಸ್ಯವಶೋಽಪಿ ತತ್ ॥ 60 ॥
- ಸ್ವಭಾವಜೇನ (svabhāvajena)born of nature (svabhāva:nature | jena:born of)
- ಕೌನ್ತೇಯ (kaunteya)O son of Kunti
- ನಿಬದ್ಧಃ (nibaddhaḥ)bound
- ಸ್ವೇನ (svena)by your own
- ಕರ್ಮಣಾ (karmaṇā)by action
- ಕರ್ತುಮ್ (kartum)to do
- ನ (na)not
- ಇಚ್ಛಸಿ (icchasi)you wish
- ಯತ್ (yat)which
- ಮೋಹಾತ್ (mohāt)through delusion
- ಕರಿಷ್ಯಸಿ (kariṣyasi)you shall do
- ಅವಶಃ (avaśaḥ)helplessly
- ಅಪಿ (api)even
- ತತ್ (tat)that
ಭ್ರಾಮಯನ್ಸರ್ವಭೂತಾನಿ ಯನ್ತ್ರಾರೂಢಾನಿ ಮಾಯಯಾ ॥ 61 ॥
- ಈಶ್ವರಃ (īśvaraḥ)the Lord
- ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ (sarvabhūtānāṃ)of all beings (sarva:all | bhūtānāṃ:of beings)
- ಹೃದ್ದೇಶೇ (hṛddeśe)in the heart (hṛd:heart | deśe:in the place)
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)O Arjuna
- ತಿಷ್ಠತಿ (tiṣṭhati)dwells
- ಭ್ರಾಮಯನ್ (bhrāmayan)causing to revolve
- ಸರ್ವಭೂತಾನಿ (sarvabhūtāni)all beings (sarva:all | bhūtāni:beings)
- ಯನ್ತ್ರಾರೂಢಾನಿ (yantrārūḍhāni)mounted on a machine (yantra:machine | ārūḍhāni:mounted)
- ಮಾಯಯಾ (māyayā)by illusive power
ತತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ಪರಾಂ ಶಾನ್ತಿಂ ಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಾಪ್ಸ್ಯಸಿ ಶಾಶ್ವತಮ್ ॥ 62 ॥
- ತಮೇವ (tameva)unto Him
- ಶರಣಂ (śaraṇam)refuge
- ಗಚ್ಛ (gaccha)go
- ಸರ್ವಭಾವೇನ (sarvabhāvena)with all your being (sarva:all | bhāvena:with being)
- ಭಾರತ (bhārata)O Bharata
- ತತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ (tatprasādāt)by His grace (tat:His | prasādāt:by grace)
- ಪರಾಂ (parām)supreme
- ಶಾನ್ತಿಂ (śāntim)peace
- ಸ್ಥಾನಂ (sthānam)abode
- ಪ್ರಾಪ್ಸ್ಯಸಿ (prāpsyasi)you shall obtain
- ಶಾಶ್ವತಮ್ (śāśvatam)eternal
ವಿಮೃಶ್ಯೈತದಶೇಷೇಣ ಯಥೇಚ್ಛಸಿ ತಥಾ ಕುರು ॥ 63 ॥
- ಇತಿ (iti)thus
- ತೇ (te)to you
- ಜ್ಞಾನಮ್ (jñānam)knowledge
- ಆಖ್ಯಾತಮ್ (ākhyātam)declared
- ಗುಹ್ಯಾದ್ಗುಹ್ಯತರಮ್ (guhyādguhyataraṃ)more secret than secret (guhyāt:than secret | guhyataraṃ:more secret)
- ಮಯಾ (mayā)by me
- ವಿಮೃಶ್ಯ (vimṛśya)reflecting
- ಏತತ್ (etat)this
- ಅಶೇಷೇಣ (aśeṣeṇa)fully
- ಯಥಾ (yathā)as
- ಇಚ್ಛಸಿ (icchasi)you choose
- ತಥಾ (tathā)so
- ಕುರು (kuru)do
ಇಷ್ಟೋಽಸಿ ಮೇ ದೃಢಮಿತಿ ತತೋ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತೇ ಹಿತಮ್ ॥ 64 ॥
- ಸರ್ವಗುಹ್ಯತಮಂ (sarvaguhyatamam)most secret of all (sarva:all | guhyatamam:most secret)
- ಭೂಯಃ (bhūyaḥ)again
- ಶೃಣು (śṛṇu)hear
- ಮೇ (me)my
- ಪರಮಂ (paramam)supreme
- ವಚಃ (vacaḥ)word
- ಇಷ್ಟಃ (iṣṭaḥ)beloved
- ಅಸಿ (asi)you are
- ಮೇ (me)to me
- ದೃಢಮ್ (dṛḍham)firmly
- ಇತಿ (iti)thus
- ತತಃ (tataḥ)therefore
- ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ (vakṣyāmi)I will tell
- ತೇ (te)to you
- ಹಿತಮ್ (hitam)good
ಮಾಮೇವೈಷ್ಯಸಿ ಸತ್ಯಂ ತೇ ಪ್ರತಿಜಾನೇ ಪ್ರಿಯೋಽಸಿ ಮೇ ॥ 65 ॥
- ಮನ್ಮನಾ (manmanā)fix your mind on Me (mat:Me | manā:mind)
- ಭವ (bhava)become
- ಮದ್ಭಕ್ತಃ (madbhaktaḥ)My devotee (mat:My | bhaktaḥ:devotee)
- ಮದ್ಯಾಜೀ (madyājī)sacrifice for Me (mat:Me | yājī:sacrificer)
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ನಮಸ್ಕುರು (namaskuru)bow down
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಏವ (eva)only
- ಏಷ್ಯಸಿ (eṣyasi)you shall come
- ಸತ್ಯಂ (satyaṃ)truly
- ತೇ (te)to you
- ಪ್ರತಿಜಾನೇ (pratijāne)I promise
- ಪ್ರಿಯಃ (priyaḥ)dear
- ಅಸಿ (asi)are
- ಮೇ (me)to Me
ಅಹಂ ತ್ವಾ ಸರ್ವಪಾಪೇಭ್ಯೋ ಮೋಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಮಾ ಶುಚಃ ॥ 66 ॥
- ಸರ್ವಧರ್ಮಾನ್ (sarvadharmān)all duties (sarva:all | dharmān:duties)
- ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ (parityajya)abandoning
- ಮಾಮ್ (mām)me
- ಏಕಂ (ekaṃ)alone
- ಶರಣಂ (śaraṇaṃ)refuge
- ವ್ರಜ (vraja)go
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ತ್ವಾ (tvā)you
- ಸರ್ವಪಾಪೇಭ್ಯಃ (sarvapāpebhyaḥ)from all sins (sarva:all | pāpebhyaḥ:from sins)
- ಮೋಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಿ (mokṣayiṣyāmi)will liberate
- ಮಾ (mā)do not
- ಶುಚಃ (śucaḥ)grieve
ನ ಚಾಶುಶ್ರೂಷವೇ ವಾಚ್ಯಂ ನ ಚ ಮಾಂ ಯೋಽಭ್ಯಸೂಯತಿ ॥ 67 ॥
- ಇದಂ (idaṃ)this
- ತೇ (te)to you
- ನ (na)not
- ಅತಪಸ್ಕಾಯ (atapaskāya)to one devoid of austerities
- ನ (na)not
- ಅಭಕ್ತಾಯ (abhaktāya)to one devoid of devotion
- ಕದಾಚನ (kadācana)ever
- ನ (na)not
- ಚ (ca)and
- ಅಶುಶ್ರೂಷವೇ (aśuśrūṣave)to one who does not listen
- ವಾಚ್ಯಮ್ (vācyam)to be spoken
- ನ (na)not
- ಚ (ca)and
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಅಭ್ಯಸೂಯತಿ (abhyasūyati)cavils
ಭಕ್ತಿಂ ಮಯಿ ಪರಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಮಾಮೇವೈಷ್ಯತ್ಯಸಂಶಯಃ ॥ 68 ॥
- ಯ (ya)who
- ಇದಂ (idaṃ)this
- ಪರಮಂ (paramaṃ)supreme
- ಗುಹ್ಯಂ (guhyaṃ)secret
- ಮದ್ಭಕ್ತೇಷು (madbhakteṣu)to My devotees (mad:My | bhakteṣu:to devotees)
- ಅಭಿಧಾಸ್ಯತಿ (abhidhāsyati)will teach
- ಭಕ್ತಿಂ (bhaktiṃ)devotion
- ಮಯಿ (mayi)in Me
- ಪರಾಂ (parāṃ)supreme
- ಕೃತ್ವಾ (kṛtvā)having done
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಏವ (eva)certainly
- ಏಷ್ಯತಿ (eṣyati)will come
- ಅಸಂಶಯಃ (asaṃśayaḥ)without doubt
ಭವಿತಾ ನ ಚ ಮೇ ತಸ್ಮಾದನ್ಯಃ ಪ್ರಿಯತರೋ ಭುವಿ ॥ 69 ॥
- ನ (na)not
- ಚ (ca)and
- ತಸ್ಮಾತ್ (tasmāt)than him
- ಮನುಷ್ಯೇಷು (manuṣyeṣu)among men
- ಕಶ್ಚಿತ್ (kaścit)anyone
- ಮೇ (me)to me
- ಪ್ರಿಯಕೃತ್ತಮಃ (priyakṛttamaḥ)dearer service (priya:dear | kṛttamaḥ:service)
- ಭವಿತಾ (bhavitā)shall be
- ನ (na)not
- ಚ (ca)and
- ಮೇ (me)to me
- ತಸ್ಮಾತ್ (tasmāt)than him
- ಅನ್ಯಃ (anyaḥ)another
- ಪ್ರಿಯತರಃ (priyataro)dearer
- ಭುವಿ (bhuvi)on earth
ಜ್ಞಾನಯಜ್ಞೇನ ತೇನಾಹಮಿಷ್ಟಃ ಸ್ಯಾಮಿತಿ ಮೇ ಮತಿಃ ॥ 70 ॥
- ಅಧ್ಯೇಷ್ಯತೇ (adhyeṣyate)will study
- ಚ (ca)and
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಇಮಂ (imaṃ)this
- ಧರ್ಮ್ಯಮ್ (dharmyam)sacred
- ಸಂವಾದಮ್ (saṃvādam)dialogue
- ಆವಯೋಃ (āvayoḥ)of ours
- ಜ್ಞಾನಯಜ್ಞೇನ (jñānayajñena)by the sacrifice of wisdom (jñāna:wisdom | yajñena:by the sacrifice)
- ತೇನ (tena)by him
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ಇಷ್ಟಃ (iṣṭaḥ)worshipped
- ಸ್ಯಾಮ್ (syām)shall be
- ಇತಿ (iti)thus
- ಮೇ (me)my
- ಮತಿಃ (matiḥ)conviction
ಸೋಽಪಿ ಮುಕ್ತಃ ಶುಭಾಁಲ್ಲೋಕಾನ್ಪ್ರಾಪ್ನುಯಾತ್ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಣಾಮ್ ॥ 71 ॥
- ಶ್ರದ್ಧಾವಾನ್ (śraddhāvān)full of faith (śraddhā:faith | vān:possessing)
- ಅನಸೂಯಃ (anasūyaḥ)free from malice (an:not | asūyaḥ:malice)
- ಚ (ca)and
- ಶೃಣುಯಾತ್ (śṛṇuyāt)may hear
- ಅಪಿ (api)also
- ಯಃ (yaḥ)who
- ನರಃ (naraḥ)man
- ಸಃ (saḥ)he
- ಅಪಿ (api)also
- ಮುಕ್ತಃ (muktaḥ)liberated
- ಶುಭಾನ್ (śubhān)auspicious
- ಲೋಕಾನ್ (lokān)worlds
- ಪ್ರಾಪ್ನುಯಾತ್ (prāpnuyāt)shall attain
- ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಣಾಮ್ (puṇyakarmaṇām)of righteous deeds (puṇya:righteous | karmaṇām:of deeds)
ಕಚ್ಚಿದಜ್ಞಾನಸಮ್ಮೋಹಃ ಪ್ರನಷ್ಟಸ್ತೇ ಧನಞ್ಜಯ ॥ 72 ॥
- ಕಚ್ಚಿತ್ (kaccit)whether
- ಏತತ್ (etat)this
- ಶ್ರುತಮ್ (śrutam)heard
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O son of Pritha
- ತ್ವಯಾ (tvayā)by you
- ಏಕಾಗ್ರೇಣ (ekāgreṇa)with single-pointed (eka:one | agreṇa:pointed)
- ಚೇತಸಾ (cetasā)mind
- ಕಚ್ಚಿತ್ (kaccit)whether
- ಅಜ್ಞಾನಸಮ್ಮೋಹಃ (ajñānasammohaḥ)ignorance-caused distraction (ajñāna:ignorance | sammohah:distraction)
- ಪ್ರನಷ್ಟಃ (pranaṣṭaḥ)dispelled
- ತೇ (te)your
- ಧನಞ್ಜಯ (dhanañjaya)O Dhananjaya
ಸ್ಥಿತೋಽಸ್ಮಿ ಗತಸನ್ದೇಹಃ ಕರಿಷ್ಯೇ ವಚನಂ ತವ ॥ 73 ॥
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)Arjuna
- ಉವಾಚ (uvāca)said
- ನಷ್ಟಃ (naṣṭaḥ)destroyed
- ಮೋಹಃ (mohaḥ)delusion
- ಸ್ಮೃತಿಃ (smṛtiḥ)memory
- ಲಬ್ಧಾ (labdhā)gained
- ತ್ವತ್-ಪ್ರಸಾದಾತ್ (tvat-prasādāt)through your grace (tvat:your | prasādāt:through grace)
- ಮಯಾ (mayā)by me
- ಅಚ್ಯುತ (acyuta)O Achyuta
- ಸ್ಥಿತಃ (sthitaḥ)firm
- ಅಸ್ಮಿ (asmi)I am
- ಗತ-ಸನ್ದೇಹಃ (gata-sandehaḥ)doubts are gone (gata:gone | sandehaḥ:doubts)
- ಕರಿಷ್ಯೇ (kariṣye)I will do
- ವಚನಂ (vacanaṃ)word
- ತವ (tava)your
ಸಂವಾದಮಿಮಮಶ್ರೌಷಮದ್ಭುತಂ ರೋಮಹರ್ಷಣಮ್ ॥ 74 ॥
- ಸಞ್ಜಯ (sañjaya)Sanjaya
- ಉವಾಚ (uvāca)said
- ಇತಿ (iti)thus
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ವಾಸುದೇವಸ್ಯ (vāsudevasya)of Vaasudeva
- ಪಾರ್ಥಸ್ಯ (pārthasya)of Paartha
- ಚ (ca)and
- ಮಹಾತ್ಮನಃ (mahātmanaḥ)of the high-souled
- ಸಂವಾದಮ್ (saṃvādam)dialogue
- ಇಮಮ್ (imam)this
- ಅಶ್ರೌಷಮ್ (aśrauṣam)heard
- ಅದ್ಭುತಮ್ (adbhutam)wonderful
- ರೋಮಹರ್ಷಣಮ್ (romaharṣaṇam)causing hair to stand (roma:hair | harṣaṇam:causing to stand)
ಯೋಗಂ ಯೋಗೇಶ್ವರಾತ್ಕೃಷ್ಣಾತ್ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಥಯತಃ ಸ್ವಯಮ್ ॥ 75 ॥
- ವ್ಯಾಸಪ್ರಸಾದಾತ್ (vyāsaprasādāt)by Vyasa's grace (vyāsa:Vyasa | prasādāt:by grace)
- ಶ್ರುತವಾನ್ (śrutavān)have heard
- ಏತತ್ (etat)this
- ಗುಹ್ಯಮ್ (guhyam)secret
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ಪರಮ್ (param)supreme
- ಯೋಗಮ್ (yogam)YOGA
- ಯೋಗೇಶ್ವರಾತ್ (yogeśvarāt)from the Lord of YOGA (yoga:YOGA | īśvarāt:from the Lord)
- ಕೃಷ್ಣಾತ್ (kṛṣṇāt)from Krishna
- ಸಾಕ್ಷಾತ್ (sākṣāt)directly
- ಕಥಯತಃ (kathayataḥ)declaring
- ಸ್ವಯಮ್ (svayam)Himself
ಕೇಶವಾರ್ಜುನಯೋಃ ಪುಣ್ಯಂ ಹೃಷ್ಯಾಮಿ ಚ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ ॥ 76 ॥
- ರಾಜನ್ (rājan)O King
- ಸಂಸ್ಮೃತ್ಯ (saṃsmṛtya)remembering
- ಸಂಸ್ಮೃತ್ಯ (saṃsmṛtya)remembering
- ಸಂವಾದಮ್ (saṃvādam)dialogue
- ಇಮಮ್ (imam)this
- ಅದ್ಭುತಮ್ (adbhutam)wonderful
- ಕೇಶವ-ಅರ್ಜುನಯೋಃ (keśava-arjunayoḥ)between Keshava and Arjuna (keśava:Keshava | arjunayoḥ:of Arjuna)
- ಪುಣ್ಯಮ್ (puṇyam)holy
- ಹೃಷ್ಯಾಮಿ (hṛṣyāmi)I rejoice
- ಚ (ca)and
- ಮುಹುಃ-ಮುಹುಃ (muhuḥ-muhuḥ)again and again (muhuḥ:again | muhuḥ:again)
ವಿಸ್ಮಯೋ ಮೇ ಮಹಾನ್ರಾಜನ್ಹೃಷ್ಯಾಮಿ ಚ ಪುನಃ ಪುನಃ ॥ 77 ॥
- ತತ್ (tat)that
- ಚ (ca)and
- ಸಂಸ್ಮೃತ್ಯ (saṃsmṛtya)remembering
- ಸಂಸ್ಮೃತ್ಯ (saṃsmṛtya)remembering
- ರೂಪಮ್ (rūpam)form
- ಅತ್ಯದ್ಭುತಮ್ (atyadbhutam)most wonderful
- ಹರೇಃ (hareḥ)of Hari
- ವಿಸ್ಮಯಃ (vismayaḥ)wonder
- ಮೇ (me)my
- ಮಹಾನ್ (mahān)great
- ರಾಜನ್ (rājan)O king
- ಹೃಷ್ಯಾಮಿ (hṛṣyāmi)I rejoice
- ಚ (ca)and
- ಪುನಃ (punaḥ)again
- ಪುನಃ (punaḥ)again
ತತ್ರ ಶ್ರೀರ್ವಿಜಯೋ ಭೂತಿರ್ಧ್ರುವಾ ನೀತಿರ್ಮತಿರ್ಮಮ ॥ 78 ॥
- ಯತ್ರ (yatra)where
- ಯೋಗೇಶ್ವರಃ (yogeśvaraḥ)Lord of Yoga (yoga:yoga | īśvaraḥ:lord)
- ಕೃಷ್ಣಃ (kṛṣṇaḥ)Krishna
- ಯತ್ರ (yatra)where
- ಪಾರ್ಥಃ (pārthaḥ)son of Pritha
- ಧನುರ್ಧರಃ (dhanurdharaḥ)archer (dhanus:bow | dharaḥ:holder)
- ತತ್ರ (tatra)there
- ಶ್ರೀಃ (śrīḥ)prosperity
- ವಿಜಯಃ (vijayaḥ)victory
- ಭೂತಿಃ (bhūtiḥ)happiness
- ಧ್ರುವಾ (dhruvā)firm
- ನೀತಿಃ (nītiḥ)policy
- ಮತಿಃ (matiḥ)conviction
- ಮಮ (mama)my
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾರ್ಜುನಸಂವಾದೇ ಮೋಕ್ಷಸನ್ನ್ಯಾಸಯೋಗೋ ನಾಮಾಷ್ಟಾದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥ 18 ॥
