வாக்யவ்ரு'த்திஃ
ஸர்கஸ்திதிப்ரலயஹேதுமசிந்த்யஶக்திம்
விஶ்வேஶ்வரம் விதிதவிஶ்வமநந்தமூர்திம்।
நிர்முக்தபந்தநமபாரஸுகாம்புராஶிம்
ஶ்ரீவல்லபம் விமலபோதகநம் நமாமி।।1।।
ஸர்கஸ்திதிப்ரலயஹேதுமசிந்த்யஶக்திம்
விஶ்வேஶ்வரம் விதிதவிஶ்வமநந்தமூர்திம்।
நிர்முக்தபந்தநமபாரஸுகாம்புராஶிம்
ஶ்ரீவல்லபம் விமலபோதகநம் நமாமி।।1।।
யஸ்ய ப்ரஸாதாதஹமேவ விஷ்ணு
ர்மய்யேவ ஸர்வம் பரிகல்பிதம் ச।
இத்தம் விஜாநாமி ஸதாத்மரூபம்
தஸ்யாங்க்ரிபத்மம் ப்ரணதோ'ஸ்மி நித்யம்।।2।।
ர்மய்யேவ ஸர்வம் பரிகல்பிதம் ச।
இத்தம் விஜாநாமி ஸதாத்மரூபம்
தஸ்யாங்க்ரிபத்மம் ப்ரணதோ'ஸ்மி நித்யம்।।2।।
தாபத்ரயார்கஸம்தப்தஃ கஶ்சிதுத்விக்நமாநஸஃ।
ஶமாதிஸாதநைர்யுக்தஃ ஸத்குரும் பரிப்ரு'ச்சதி।।3।।
ஶமாதிஸாதநைர்யுக்தஃ ஸத்குரும் பரிப்ரு'ச்சதி।।3।।
அநாயாஸேந யேநாஸ்மாந்முச்யேய பவபந்தநாத்।
தந்மே ஸம்க்ஷிப்ய பகவந்கேவலம் க்ரு'பயா வத।।4।।
தந்மே ஸம்க்ஷிப்ய பகவந்கேவலம் க்ரு'பயா வத।।4।।
ஸாத்வீ தே வசநவ்யக்திஃ ப்ரதிபாதி வதாமி தே।
இதம் ததிதி விஸ்பஷ்டம் ஸாவதாநமநாஃ ஶ்ர்ரு'ணு।।5।।
இதம் ததிதி விஸ்பஷ்டம் ஸாவதாநமநாஃ ஶ்ர்ரு'ணு।।5।।
தத்த்வமஸ்யாதிவாக்யோத்தம் யஜ்ஜீவபரமாத்மநோஃ।
தாதாத்ம்யவிஷயம் ஜ்ஞாநம் ததிதம் முக்திஸாதநம்।।6।।
தாதாத்ம்யவிஷயம் ஜ்ஞாநம் ததிதம் முக்திஸாதநம்।।6।।
கோ ஜீவஃ கஃ பரஶ்சாத்மா தாதாத்ம்யம் வா கதம் தயோஃ।
தத்த்வமஸ்யாதிவாக்யம் வா கதம் தத்ப்ரதிபாதயேத்।।7।।
தத்த்வமஸ்யாதிவாக்யம் வா கதம் தத்ப்ரதிபாதயேத்।।7।।
அத்ர ப்ரூமஃ ஸமாதாநம் கோ'ந்யோ ஜீவஸ்த்வமேவ ஹி।
யஸ்த்வம் ப்ரு'ச்சஸி மாம் கோ'ஹம் ப்ரஹ்மைவாஸி ந ஸம்ஶயஃ।।8।।
யஸ்த்வம் ப்ரு'ச்சஸி மாம் கோ'ஹம் ப்ரஹ்மைவாஸி ந ஸம்ஶயஃ।।8।।
பதார்தமேவ ஜாநாமி நாத்யாபி பகவந்ஸ்புடம்।
அஹம் ப்ரஹ்மேதி வாக்யார்தம் ப்ரதிபத்யே கதம் வத।।9।।
அஹம் ப்ரஹ்மேதி வாக்யார்தம் ப்ரதிபத்யே கதம் வத।।9।।
ஸத்யமாஹ பவாநத்ர விகாநம் நைவ வித்யதே।
ஹேதுஃ பதார்தபோதோ ஹி வாக்யார்தாவகதேரிஹ।।10।।
ஹேதுஃ பதார்தபோதோ ஹி வாக்யார்தாவகதேரிஹ।।10।।
அந்தஃகரணதத்வ்ரு'த்திஸாக்ஷீ சைதந்யவிக்ரஹஃ।
ஆநந்தரூபஃ ஸத்யஃ ஸந்கிம் நாத்மாநம் ப்ரபத்யஸே।।11।।
ஆநந்தரூபஃ ஸத்யஃ ஸந்கிம் நாத்மாநம் ப்ரபத்யஸே।।11।।
ஸத்யாநந்தஸ்வரூபம் தீஸாக்ஷிணம் ஜ்ஞாநவிக்ரஹம்।
சிந்தயாத்மதயா நித்யம் த்யக்த்வா தேஹாதிகாம் தியம்।।12।।
சிந்தயாத்மதயா நித்யம் த்யக்த்வா தேஹாதிகாம் தியம்।।12।।
ரூபாதிமாந்யதஃ பிண்டஸ்ததோ நாத்மா கடாதிவத்।
வியதாதிமஹாபூதவிகாரத்வாச்ச கும்பவத்।।13।।
வியதாதிமஹாபூதவிகாரத்வாச்ச கும்பவத்।।13।।
அநாத்மா யதி பிண்டோ'யமுக்தஹேதுபலாந்மதஃ।
கராமலகவத்ஸாக்ஷாதாத்மாநம் ப்ரதிபாதய।।14।।
கராமலகவத்ஸாக்ஷாதாத்மாநம் ப்ரதிபாதய।।14।।
கடத்ரஷ்டா கடாத்பிந்நஃ ஸர்வதா ந கடோ யதா।
தேஹத்ரஷ்டா ததா தேஹோ நாஹமித்யவதாரய।।15।।
தேஹத்ரஷ்டா ததா தேஹோ நாஹமித்யவதாரய।।15।।
ஏவமிந்த்ரியத்ரு'ங் நாஹமிந்த்ரியாணீதி நிஶ்சிநு।
மநோ புத்திஸ்ததா ப்ராணோ நாஹமித்யவதாரய।।16।।
மநோ புத்திஸ்ததா ப்ராணோ நாஹமித்யவதாரய।।16।।
ஸம்காதோ'பி ததா நாஹமிதி த்ரு'ஶ்யவிலக்ஷணம்।
த்ரஷ்டாரமநுமாநேந நிபுணம் ஸம்ப்ரதாரய।।17।।
த்ரஷ்டாரமநுமாநேந நிபுணம் ஸம்ப்ரதாரய।।17।।
தேஹேந்த்ரியாதயோ பாவா ஹாநாதிவ்யாப்ரு'திக்ஷமாஃ।
யஸ்ய ஸம்நிதிமாத்ரேண ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।18।।
யஸ்ய ஸம்நிதிமாத்ரேண ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।18।।
அநாபந்நவிகாரஃ ஸந்நயஸ்காந்தவதேவ யஃ।
புத்த்யாதீம்ஶ்சாலயேத்ப்ரத்யக்ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।19।।
புத்த்யாதீம்ஶ்சாலயேத்ப்ரத்யக்ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।19।।
அஜடாத்மவதாபாந்தி யத்ஸாம்நித்யாஜ்ஜடா அபி।
தேஹேந்த்ரியமநஃப்ராணாஃ ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।20।।
தேஹேந்த்ரியமநஃப்ராணாஃ ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।20।।
அகமந்மே மநோ'ந்யத்ர ஸாம்ப்ரதம் ச ஸ்திரீக்ரு'தம்।
ஏவம் யோ வேத தீவ்ரு'த்திம் ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।21।।
ஏவம் யோ வேத தீவ்ரு'த்திம் ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।21।।
ஸ்வப்நஜாகரிதே ஸுப்தி பாவாபாவௌ தியாம் ததா।
யோ வேத்த்யவிக்ரியஃ ஸாக்ஷாத்ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।22।।
யோ வேத்த்யவிக்ரியஃ ஸாக்ஷாத்ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।22।।
கடாவபாஸகோ தீபோ கடாதந்யோ யதேஷ்யதே।
தேஹாவபாஸகோ தேஹீ ததாஹம் போதவிக்ரஹஃ।।23।।
தேஹாவபாஸகோ தேஹீ ததாஹம் போதவிக்ரஹஃ।।23।।
புத்ரவித்தாதயோ பாவா யஸ்ய ஶேஷதயா ப்ரியாஃ।
த்ரஷ்டா ஸர்வப்ரியதமஃ ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।24।।
த்ரஷ்டா ஸர்வப்ரியதமஃ ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।24।।
பரப்ரேமாஸ்பததயா மா ந பூவமஹம் ஸதா।
பூயாஸமிதி யோ த்ரஷ்டா ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।25।।
பூயாஸமிதி யோ த்ரஷ்டா ஸோ'ஹமித்யவதாரய।।25।।
யஃ ஸாக்ஷிலக்ஷணோ போதஸ்த்வம்பதார்தஃ ஸ உச்யதே।
ஸாக்ஷித்வமபி போத்த்ரு'த்வமவிகாரிதயாத்மநஃ।।26।।
ஸாக்ஷித்வமபி போத்த்ரு'த்வமவிகாரிதயாத்மநஃ।।26।।
தேஹேந்த்ரியமநஃப்ராணாஹம்க்ரு'திப்யோ விலக்ஷணஃ।
ப்ரோஜ்சிதாஶேஷஷட்பாவவிகாரஸ்த்வம்பதாபிதஃ।।27।।
ப்ரோஜ்சிதாஶேஷஷட்பாவவிகாரஸ்த்வம்பதாபிதஃ।।27।।
த்வமர்தமேவம் நிஶ்சித்ய ததர்தம் சிந்தயேத்புநஃ।
அதத்வ்யாவ்ரு'த்திரூபேண ஸாக்ஷாத்விதிமுகேந ச।।28।।
அதத்வ்யாவ்ரு'த்திரூபேண ஸாக்ஷாத்விதிமுகேந ச।।28।।
நிரஸ்தாஶேஷஸம்ஸாரதோஷோ'ஸ்தூலாதிலக்ஷணஃ।
அத்ரு'ஶ்யத்வாதிகுணகஃ பராக்ரு'ததமோமலஃ।।29।।
அத்ரு'ஶ்யத்வாதிகுணகஃ பராக்ரு'ததமோமலஃ।।29।।
நிரஸ்தாதிஶயாநந்தஃ ஸத்யஃ ப்ரஜ்ஞாநவிக்ரஹஃ।
ஸத்தாஸ்வலக்ஷணஃ பூர்ணஃ பரமாத்மேதி கீயதே।।30।।
ஸத்தாஸ்வலக்ஷணஃ பூர்ணஃ பரமாத்மேதி கீயதே।।30।।
ஸர்வஜ்ஞத்வம் பரேஶத்வம் ததா ஸம்பூர்ணஶக்திதா।
வேதைஃ ஸமர்த்யதே யஸ்ய தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।31।।
வேதைஃ ஸமர்த்யதே யஸ்ய தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।31।।
யஜ்ஜ்ஞாநாத்ஸர்வவிஜ்ஞாநம் ஶ்ருதிஷு ப்ரதிபாதிதம்।
ம்ரு'தாத்யநேகத்ரு'ஷ்டாந்தைஸ்தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।32।।
ம்ரு'தாத்யநேகத்ரு'ஷ்டாந்தைஸ்தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।32।।
யதாநந்த்யம் ப்ரதிஜ்ஞாய ஶ்ருதிஸ்தத்ஸித்தயே ஜகௌ।
தத்கார்யத்வம் ப்ரபஞ்சஸ்ய தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।33।।
தத்கார்யத்வம் ப்ரபஞ்சஸ்ய தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।33।।
விஜிஜ்ஞாஸ்யதயா யச்ச வேதாந்தேஷு முமுக்ஷுபிஃ।
ஸமர்த்யதே'தியத்நேந தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।34।।
ஸமர்த்யதே'தியத்நேந தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।34।।
ஜீவாத்மநா ப்ரவேஶஶ்ச நியந்த்ரு'த்வம் ச தாந்ப்ரதி।
ஶ்ரூயதே யஸ்ய வேதேஷு தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।35।।
ஶ்ரூயதே யஸ்ய வேதேஷு தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।35।।
கர்மணாம் பலதாத்ரு'த்வம் யஸ்யைவ ஶ்ரூயதே ஶ்ருதௌ।
ஜீவாநாம் ஹேதுகர்த்ரு'த்வம் தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।36।।
ஜீவாநாம் ஹேதுகர்த்ரு'த்வம் தத்ப்ரஹ்மேத்யவதாரய।।36।।
தத்த்வம்பதார்தௌ நிர்ணீதௌ வாக்யார்தஶ்சிந்த்யதே'துநா।
தாதாத்ம்யமத்ர வாக்யார்தஸ்தயோரேவ பதார்தயோஃ।।37।।
தாதாத்ம்யமத்ர வாக்யார்தஸ்தயோரேவ பதார்தயோஃ।।37।।
ஸம்ஸர்கோ வா விஶிஷ்டோ வா வாக்யார்தோ நாத்ர ஸம்மதஃ।
அகண்டைகரஸத்வேந வாக்யார்தோ விதுஷாம் மதஃ।।38।।
அகண்டைகரஸத்வேந வாக்யார்தோ விதுஷாம் மதஃ।।38।।
ப்ரத்யக்போதோ ய ஆபாதி ஸோ'த்வயாநந்தலக்ஷணஃ।
அத்வயாநந்தரூபஶ்ச ப்ரத்யக்போதைகலக்ஷணஃ।।39।।
அத்வயாநந்தரூபஶ்ச ப்ரத்யக்போதைகலக்ஷணஃ।।39।।
இத்தமந்யோந்யதாதாத்ம்யப்ரதிபத்திர்யதா பவேத்।
அப்ரஹ்மத்வம் த்வமர்தஸ்ய வ்யாவர்தேத ததைவ ஹி।।40।।
அப்ரஹ்மத்வம் த்வமர்தஸ்ய வ்யாவர்தேத ததைவ ஹி।।40।।
ததர்தஸ்ய ச பாரோக்ஷ்யம் யத்யேவம் கிம் ததஃ ஶ்ர்ரு'ணு।
பூர்ணாநந்தைகரூபேண ப்ரத்யக்போதோ'வதிஷ்டதே।।41।।
பூர்ணாநந்தைகரூபேண ப்ரத்யக்போதோ'வதிஷ்டதே।।41।।
தத்த்வமஸ்யாதிவாக்யம் ச தாதாத்ம்யப்ரதிபாதநே।
லக்ஷ்யௌ தத்த்வம்பதார்தௌ த்வாவுபாதாய ப்ரவர்ததே।।42।।
லக்ஷ்யௌ தத்த்வம்பதார்தௌ த்வாவுபாதாய ப்ரவர்ததே।।42।।
ஹித்வா த்வௌ ஶபலௌ வாச்யௌ வாக்யம் வாக்யார்தபோதநே।
யதா ப்ரவர்ததே'ஸ்மாபிஸ்ததா வ்யாக்யாதமாதராத்।।43।।
யதா ப்ரவர்ததே'ஸ்மாபிஸ்ததா வ்யாக்யாதமாதராத்।।43।।
ஆலம்பநதயா பாதி யோ'ஸ்மத்ப்ரத்யயஶப்தயோஃ।
அந்தஃகரணஸம்பிந்நபோதஃ ஸ த்வம்பதாபிதஃ।।44।।
அந்தஃகரணஸம்பிந்நபோதஃ ஸ த்வம்பதாபிதஃ।।44।।
மாயோபாதிர்ஜகத்யோநிஃ ஸர்வஜ்ஞத்வாதிலக்ஷணஃ।
பாரோக்ஷ்யஶபலஃ ஸத்யாத்யாத்மகஸ்தத்பதாபிதஃ।।45।।
பாரோக்ஷ்யஶபலஃ ஸத்யாத்யாத்மகஸ்தத்பதாபிதஃ।।45।।
ப்ரத்யக்பரோக்ஷதைகஸ்ய ஸத்விதீயத்வபூர்ணதா।
விருத்யதே யதஸ்தஸ்மால்லக்ஷணா ஸம்ப்ரவர்ததே।।46।।
விருத்யதே யதஸ்தஸ்மால்லக்ஷணா ஸம்ப்ரவர்ததே।।46।।
மாநாந்தரவிரோதே து முக்யார்தஸ்யாபரிக்ரஹே।
முக்யார்தேநாவிநாபூதே ப்ரதீதிர்லக்ஷணோச்யதே।।47।।
முக்யார்தேநாவிநாபூதே ப்ரதீதிர்லக்ஷணோச்யதே।।47।।
தத்த்வமஸ்யாதிவாக்யேஷு லக்ஷணா பாகலக்ஷணா।
ஸோ'யமித்யாதிவாக்யஸ்தபதயோரிவ நாபரா।।48।।
ஸோ'யமித்யாதிவாக்யஸ்தபதயோரிவ நாபரா।।48।।
அஹம் ப்ரஹ்மேதி வாக்யார்தபோதோ யாவத்த்ரு'டீபவேத்।
ஶமாதிஸஹிதஸ்தாவதப்யஸ்யேச்ச்ரவணாதிகம்।।49।।
ஶமாதிஸஹிதஸ்தாவதப்யஸ்யேச்ச்ரவணாதிகம்।।49।।
ஶ்ருத்யாசார்யப்ரஸாதேந த்ரு'டோ போதோ யதா பவேத்।
நிரஸ்தாஶேஷஸம்ஸாரநிதாநஃ புருஷஸ்ததா।।50।।
நிரஸ்தாஶேஷஸம்ஸாரநிதாநஃ புருஷஸ்ததா।।50।।
விஶீர்ணகார்யகரணோ பூதஸூக்ஷ்மைரநாவ்ரு'தஃ।
விமுக்தகர்மநிகலஃ ஸத்ய ஏவ விமுச்யதே।।51।।
விமுக்தகர்மநிகலஃ ஸத்ய ஏவ விமுச்யதே।।51।।
ப்ராரப்தகர்மவேகேண ஜீவந்முக்தோ யதா பவேத்।
கிஞ்சித்காலமநாரப்தகர்மபந்தஸ்ய ஸம்க்ஷயே।।52।।
கிஞ்சித்காலமநாரப்தகர்மபந்தஸ்ய ஸம்க்ஷயே।।52।।
நிரஸ்தாதிஶயாநந்தம் வைஷ்ணவம் பரமம் பதம்।
புநராவ்ரு'த்திரஹிதம் கைவல்யம் ப்ரதிபத்யதே।।53।।
புநராவ்ரு'த்திரஹிதம் கைவல்யம் ப்ரதிபத்யதே।।53।।
இதி ஶ்ரீமத்பரமஹம்ஸபரிவ்ராஜகாசார்யஸ்ய
ஶ்ரீகோவிந்தபகவத்பூஜ்யபாதஶிஷ்யஸ்ய
ஶ்ரீமச்சம்கரபகவதஃ க்ரு'தௌ
வாக்யவ்ரு'த்திஃ ஸமாப்தா।।
ஶ்ரீகோவிந்தபகவத்பூஜ்யபாதஶிஷ்யஸ்ய
ஶ்ரீமச்சம்கரபகவதஃ க்ரு'தௌ
வாக்யவ்ரு'த்திஃ ஸமாப்தா।।
