॥ শ্ৰী প্ৰত্যংগিৰা সূক্তম্ (অথৰ্ৱৱেদোক্তম্) ॥
(অ.ৱে.কা-১০.সূ-১)
যাং কল্পযন্তি ৱহতৌ ৱধূমিৱ ৱিশ্ৱৰূপাং হস্তকৃতাং চিকিত্সৱঃ ।
সাৰাদেত্ৱপ নুদাম এনাম্ ॥ ১ ॥
সাৰাদেত্ৱপ নুদাম এনাম্ ॥ ১ ॥
শীৰ্ষণ্ৱতী নস্ৱতী কৰ্ণিণী কৃত্যাকৃতা সংভৃতা ৱিশ্ৱৰূপা ।
সাৰাদেত্ৱপ নুদাম এনাম্ ॥ ২ ॥
সাৰাদেত্ৱপ নুদাম এনাম্ ॥ ২ ॥
শূদ্ৰকৃতা ৰাজকৃতা স্ত্ৰীকৃতা ব্ৰহ্মভিঃ কৃতা ।
জাযা পত্যা নুত্তেৱ কৰ্তাৰং বন্ধ্ৱৃচ্ছতু ॥ ৩ ॥
জাযা পত্যা নুত্তেৱ কৰ্তাৰং বন্ধ্ৱৃচ্ছতু ॥ ৩ ॥
অনযাহমোষধ্যা সৰ্ৱাঃ কৃত্যা অদূদুষম্ ।
যাং ক্ষেত্ৰে চক্ৰুৰ্যাং গোষু যাং ৱা তে পুৰুষেষু ॥ ৪ ॥
যাং ক্ষেত্ৰে চক্ৰুৰ্যাং গোষু যাং ৱা তে পুৰুষেষু ॥ ৪ ॥
অঘমস্ত্ৱঘকৃতে শপথঃ শপথীযতে ।
প্ৰত্যক্প্ৰতিপ্ৰহিণ্মো যথা কৃত্যাকৃতং হনত্ ॥ ৫ ॥
প্ৰত্যক্প্ৰতিপ্ৰহিণ্মো যথা কৃত্যাকৃতং হনত্ ॥ ৫ ॥
প্ৰতীচীন আঙ্গিৰসোঽধ্যক্ষো নঃ পুৰোহিতঃ ।
প্ৰতীচীঃ কৃত্যা আকৃত্যামূন্কৃত্যাকৃতো জহি ॥ ৬ ॥
প্ৰতীচীঃ কৃত্যা আকৃত্যামূন্কৃত্যাকৃতো জহি ॥ ৬ ॥
যস্ত্ৱোৱাচ পৰেহীতি প্ৰতিকূলমুদায্যঽম্ ।
তং কৃত্যেঽভিনিৱৰ্তস্ৱ মাস্মানিচ্ছো অনাগসঃ ॥ ৭ ॥
তং কৃত্যেঽভিনিৱৰ্তস্ৱ মাস্মানিচ্ছো অনাগসঃ ॥ ৭ ॥
যস্তে পৰূংষি সংদধৌ ৰথস্যেৱৰ্ভুৰ্ধিযা ।
তং গচ্ছ তত্ৰ তেঽযনমজ্ঞাতস্তেঽযং জনঃ ॥ ৮ ॥
তং গচ্ছ তত্ৰ তেঽযনমজ্ঞাতস্তেঽযং জনঃ ॥ ৮ ॥
যে ত্ৱা কৃত্ৱালেভিৰে ৱিদ্ৱলা অভিচাৰিণঃ ।
শংভ্ৱীদং কৃত্যাদূষণং প্ৰতিৱৰ্ত্ম পুনঃসৰং তেন ত্ৱা স্নপযামসি ॥ ৯ ॥
শংভ্ৱীদং কৃত্যাদূষণং প্ৰতিৱৰ্ত্ম পুনঃসৰং তেন ত্ৱা স্নপযামসি ॥ ৯ ॥
যদ্দুৰ্ভগাং প্ৰস্নপিতাং মৃতৱত্সামুপেযিম ।
অপৈতু সৰ্ৱং মত্পাপং দ্ৰৱিণং মোপ তিষ্ঠতু ॥ ১০ ॥
অপৈতু সৰ্ৱং মত্পাপং দ্ৰৱিণং মোপ তিষ্ঠতু ॥ ১০ ॥
যত্তে পিতৃভ্যো দদতো যজ্ঞে ৱা নাম জগৃহুঃ ।
সন্দেশ্যাত্সৰ্ৱস্মাত্পাপাদিমা মুঞ্চন্তু ত্ৱৌষধীঃ ॥ ১১ ॥
সন্দেশ্যাত্সৰ্ৱস্মাত্পাপাদিমা মুঞ্চন্তু ত্ৱৌষধীঃ ॥ ১১ ॥
দেৱৈনসাত্পিত্ৰ্যান্নামগ্ৰাহাত্সংদেশ্যাঽদভিনিষ্কৃতাত্ ।
মুঞ্চন্তু ত্ৱা ৱীৰুধো ৱীৰ্যেঽণ ব্ৰহ্মণা ঋগ্ভিঃ পযস ঋষীণাম্ ॥ ১২ ॥
মুঞ্চন্তু ত্ৱা ৱীৰুধো ৱীৰ্যেঽণ ব্ৰহ্মণা ঋগ্ভিঃ পযস ঋষীণাম্ ॥ ১২ ॥
যথা ৱাতশ্চ্যাৱযতি ভূম্যা ৰেণুমন্তৰিক্ষাচ্চাভ্ৰম্ ।
এৱা মত্সৰ্ৱং দুৰ্ভূতং ব্ৰহ্মনুত্তমপাযতি ॥ ১৩ ॥
এৱা মত্সৰ্ৱং দুৰ্ভূতং ব্ৰহ্মনুত্তমপাযতি ॥ ১৩ ॥
অপ ক্ৰাম নানদতী ৱিনদ্ধা গৰ্দভীৱ ।
কৰ্তৄন্নক্ষস্ৱেতো নুত্তা ব্ৰহ্মণা ৱীৰ্যাঽৱতা ॥ ১৪ ॥
কৰ্তৄন্নক্ষস্ৱেতো নুত্তা ব্ৰহ্মণা ৱীৰ্যাঽৱতা ॥ ১৪ ॥
অযং পন্থাঃ কৃত্যেতি ত্ৱা নযামোঽভিপ্ৰহিতাং প্ৰতি ত্ৱা প্ৰ হিণ্মঃ ।
তেনাভি যাহি ভঞ্জত্যনস্ৱতীৱ ৱাহিনী ৱিশ্ৱৰূপা কুৰূটিনী ॥ ১৫ ॥
তেনাভি যাহি ভঞ্জত্যনস্ৱতীৱ ৱাহিনী ৱিশ্ৱৰূপা কুৰূটিনী ॥ ১৫ ॥
পৰাক্তে জ্যোতিৰপথং তে অৰ্ৱাগন্যত্ৰাস্মদযনা কৃণুষ্ৱ ।
পৰেণেহি নৱতিং নাৱ্যা অতি দুৰ্গাঃ স্ৰোত্যা মা ক্ষণিষ্ঠাঃ পৰেহি ॥ ১৬ ॥
পৰেণেহি নৱতিং নাৱ্যা অতি দুৰ্গাঃ স্ৰোত্যা মা ক্ষণিষ্ঠাঃ পৰেহি ॥ ১৬ ॥
ৱাত ইৱ ৱৃক্ষান্নি মৃণীহি পাদয মা গামশ্ৱং পুৰুষমুচ্ছিষ এষাম্ ।
কৰ্তৄন্ নিৱৃত্যেতঃ কৃত্যেঽপ্ৰজাস্ত্ৱায বোধয ॥ ১৭ ॥
কৰ্তৄন্ নিৱৃত্যেতঃ কৃত্যেঽপ্ৰজাস্ত্ৱায বোধয ॥ ১৭ ॥
যাং তে বৰ্হিষি যাং শ্মশানে ক্ষেত্ৰে কৃত্যাং ৱলগং ৱা নিচখ্নুঃ ।
অগ্নৌ ৱা ত্ৱা গাৰ্হপত্যেঽভিচেৰুঃ পাকং সন্তং ধীৰতৰা অনাগসম্ ॥ ১৯ ॥
অগ্নৌ ৱা ত্ৱা গাৰ্হপত্যেঽভিচেৰুঃ পাকং সন্তং ধীৰতৰা অনাগসম্ ॥ ১৯ ॥
উপাহৃতমনুবুদ্ধং নিখাতং ৱৈৰং ত্সাৰ্যন্ৱৱিদাম কৰ্ত্ৰম্ ।
তদেতু যত আভৃতং তত্ৰাশ্ৱ ইৱ ৱি ৱৰ্ততাং হংতু কৃত্যাকৃতঃ প্ৰজাম্ ॥ ১৯ ॥
তদেতু যত আভৃতং তত্ৰাশ্ৱ ইৱ ৱি ৱৰ্ততাং হংতু কৃত্যাকৃতঃ প্ৰজাম্ ॥ ১৯ ॥
স্ৱাযসা অসযঃ সংতি নো গৃহে ৱিদ্মা তে কৃত্যে যতিধা পৰূংষি ।
উত্তিষ্ঠৈৱ পৰেহীতোঽজ্ঞাতে কিমিহেচ্ছসি ॥ ২০ ॥
উত্তিষ্ঠৈৱ পৰেহীতোঽজ্ঞাতে কিমিহেচ্ছসি ॥ ২০ ॥
গ্ৰীৱাস্তে কৃত্যে পাদৌ চাপি কৰ্ত্স্যামি নিৰ্দ্ৰৱ ।
ইন্দ্ৰাগ্নী অস্মান্ৰক্ষতাং যৌ প্ৰজানাং প্ৰজাৱতী ॥ ২১ ॥
ইন্দ্ৰাগ্নী অস্মান্ৰক্ষতাং যৌ প্ৰজানাং প্ৰজাৱতী ॥ ২১ ॥
সোমো ৰাজাধিপা মৃডিতা চ ভূতস্য নঃ পতযো মৃডযন্তু ॥ ২২ ॥
ভৱাশৰ্ৱাৱস্যতাং পাপকৃতে কৃত্যাকৃতে ।
দুষ্কৃতে ৱিদ্যুতং দেৱহেতিম্ ॥ ২৩ ॥
দুষ্কৃতে ৱিদ্যুতং দেৱহেতিম্ ॥ ২৩ ॥
যদ্যেযথ দ্ৱিপদী চতুষ্পদী কৃত্যাকৃতা সংভৃতা ৱিশ্ৱৰূপা ।
সেতোষ্টাপদী ভূত্ৱা পুনঃ পৰেহি দুচ্ছুনে ॥ ২৪ ॥
সেতোষ্টাপদী ভূত্ৱা পুনঃ পৰেহি দুচ্ছুনে ॥ ২৪ ॥
অভ্যক্তাক্তা স্ৱঽৰংকৃতা সৰ্ৱং ভৰন্তী দুৰিতং পৰেহি ।
জানীহি কৃত্যে কৰ্তাৰং দুহিতেৱ পিতৰং স্ৱম্ ॥ ২৫ ॥
জানীহি কৃত্যে কৰ্তাৰং দুহিতেৱ পিতৰং স্ৱম্ ॥ ২৫ ॥
পৰেহি কৃত্যে মা তিষ্ঠো ৱিদ্ধস্যেৱ পদং নয ।
মৃগঃ স মৃগযুস্ত্ৱং ন ত্ৱা নিকৰ্তুমৰ্হতি ॥ ২৬ ॥
মৃগঃ স মৃগযুস্ত্ৱং ন ত্ৱা নিকৰ্তুমৰ্হতি ॥ ২৬ ॥
উত হন্তি পূৰ্ৱাসিনং প্ৰত্যাদাযাপৰ ইষ্ৱা ।
উত পূৰ্ৱস্য নিঘ্নতো নি হন্ত্যপৰঃ প্ৰতি ॥ ২৭ ॥
উত পূৰ্ৱস্য নিঘ্নতো নি হন্ত্যপৰঃ প্ৰতি ॥ ২৭ ॥
এতদ্ধি শৃণু মে ৱচোঽথেহি যত এযথ ।
যস্ত্ৱা চকাৰ তং প্ৰতি ॥ ২৮ ॥
যস্ত্ৱা চকাৰ তং প্ৰতি ॥ ২৮ ॥
অনাগোহত্যা ৱৈ ভীমা কৃত্যে মা নো গামশ্ৱং পুৰুষং ৱধীঃ ।
যত্ৰযত্ৰাসি নিহিতা ততস্ত্ৱোত্থাপযামসি পৰ্ণাল্লঘীযসী ভৱ ॥ ২৯ ॥
যত্ৰযত্ৰাসি নিহিতা ততস্ত্ৱোত্থাপযামসি পৰ্ণাল্লঘীযসী ভৱ ॥ ২৯ ॥
যদি স্থ তমসাৱৃতা জালেনাভিহিতা ইৱ ।
সৰ্ৱাঃ সংলুপ্যেতঃ কৃত্যাঃ পুনঃ কৰ্ত্ৰে প্ৰ হিণ্মসি ॥ ৩০ ॥
সৰ্ৱাঃ সংলুপ্যেতঃ কৃত্যাঃ পুনঃ কৰ্ত্ৰে প্ৰ হিণ্মসি ॥ ৩০ ॥
কৃত্যাকৃতো ৱলগিনোঽভিনিষ্কাৰিণঃ প্ৰজাম্ ।
মৃণীহি কৃত্যে মোচ্ছিষোঽমূন্কৃত্যাকৃতো জহি ॥ ৩১ ॥
মৃণীহি কৃত্যে মোচ্ছিষোঽমূন্কৃত্যাকৃতো জহি ॥ ৩১ ॥
যথা সূৰ্যো মুচ্যতে তমসস্পৰি ৰাত্ৰিং জহাত্যুষসশ্চ কেতূন্ ।
এৱাহং সৰ্ৱং দুৰ্ভূতং কৰ্ত্ৰং কৃত্যাকৃতা কৃতং হস্তীৱ ৰজো দুৰিতং জহামি ॥ ৩২ ॥
এৱাহং সৰ্ৱং দুৰ্ভূতং কৰ্ত্ৰং কৃত্যাকৃতা কৃতং হস্তীৱ ৰজো দুৰিতং জহামি ॥ ৩২ ॥
॥ ইতি অথৰ্ৱৱেদোক্তং শ্ৰী প্ৰত্যংগিৰা সূক্তম্ (কৃত্যাপৰিহৰণ সূক্তম্) সম্পূৰ্ণম্ ॥