ಜ್ಞಾನಯೋಗಃ
ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ
ವಿವಸ್ವಾನ್ಮನವೇ ಪ್ರಾಹ ಮನುರಿಕ್ಷ್ವಾಕವೇಽಬ್ರವೀತ್ ॥ 1 ॥
- ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ (śrībhagavān)the Blessed Lord (śrī:blessed | bhagavān:Lord)
- ಉವಾಚ (uvāca)said
- ಇಮಮ್ (imam)this
- ವಿವಸ್ವತೇ (vivasvate)to Vivasvan
- ಯೋಗಮ್ (yogam)YOGA
- ಪ್ರೋಕ್ತವಾನ್ (proktavān)taught
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ಅವ್ಯಯಮ್ (avyayam)imperishable
- ವಿವಸ್ವಾನ್ (vivasvān)Vivasvan
- ಮನವೇ (manave)to Manu
- ಪ್ರಾಹ (prāha)taught
- ಮನುಃ (manuḥ)Manu
- ಇಕ್ಷ್ವಾಕವೇ (ikṣvākave)to Ikshvaku
- ಅಬ್ರವೀತ್ (abravīt)said
ಸ ಕಾಲೇನೇಹ ಮಹತಾ ಯೋಗೋ ನಷ್ಟಃ ಪರನ್ತಪ ॥ 2 ॥
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಪರಮ್ಪರಾಪ್ರಾಪ್ತಮ್ (paramparāprāptam)handed down in succession (paramparā:succession | prāptam:obtained)
- ಇಮಮ್ (imam)this
- ರಾಜರ್ಷಯಃ (rājarṣayaḥ)royal sages (rāja:royal | ṛṣayaḥ:sages)
- ವಿದುಃ (viduḥ)knew
- ಸ (sa)that
- ಕಾಲೇನ (kālena)by time
- ಇಹ (iha)here
- ಮಹತಾ (mahatā)great
- ಯೋಗಃ (yogaḥ)yoga
- ನಷ್ಟಃ (naṣṭaḥ)lost
- ಪರನ್ತಪ (parantapa)O Parantapa
ಭಕ್ತೋಽಸಿ ಮೇ ಸಖಾ ಚೇತಿ ರಹಸ್ಯಂ ಹ್ಯೇತದುತ್ತಮಮ್ ॥ 3 ॥
- ಸ (sa)that
- ಏವ (eva)indeed
- ಅಯಮ್ (ayam)this
- ಮಯಾ (mayā)by me
- ತೇ (te)to you
- ಅದ್ಯ (adya)today
- ಯೋಗಃ (yogaḥ)yoga
- ಪ್ರೋಕ್ತಃ (proktaḥ)taught
- ಪುರಾತನಃ (purātanaḥ)ancient
- ಭಕ್ತಃ (bhaktaḥ)devotee
- ಅಸಿ (asi)are
- ಮೇ (me)my
- ಸಖಾ (sakhā)friend
- ಚ (ca)and
- ಇತಿ (iti)thus
- ರಹಸ್ಯಮ್ (rahasyam)secret
- ಹಿ (hi)indeed
- ಏತತ್ (etat)this
- ಉತ್ತಮಮ್ (uttamam)supreme
ಕಥಮೇತದ್ವಿಜಾನೀಯಾಂ ತ್ವಮಾದೌ ಪ್ರೋಕ್ತವಾನಿತಿ ॥ 4 ॥
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)Arjuna
- ಉವಾಚ (uvāca)said
- ಅಪರಂ (aparaṃ)later
- ಭವತಃ (bhavataḥ)your
- ಜನ್ಮ (janma)birth
- ಪರಂ (paraṃ)prior
- ಜನ್ಮ (janma)birth
- ವಿವಸ್ವತಃ (vivasvataḥ)of Vivaswan (Sun)
- ಕಥಮ್ (katham)how
- ಏತತ್ (etat)this
- ವಿಜಾನೀಯಾಮ್ (vijānīyām)am to understand
- ತ್ವಮ್ (tvam)you
- ಆದೌ (ādau)in the beginning
- ಪ್ರೋಕ್ತವಾನ್ (proktavān)taught
- ಇತಿ (iti)thus
ತಾನ್ಯಹಂ ವೇದ ಸರ್ವಾಣಿ ನ ತ್ವಂ ವೇತ್ಥ ಪರನ್ತಪ ॥ 5 ॥
- ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ (śrībhagavānuvāca)the Blessed Lord said (śrī:blessed | bhagavān:Lord | uvāca:said)
- ಬಹೂನಿ (bahūni)many
- ಮೇ (me)my
- ವ್ಯತೀತಾನಿ (vyatītāni)have passed
- ಜನ್ಮಾನಿ (janmāni)births
- ತವ (tava)your
- ಚ (ca)and
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)Arjuna
- ತಾನಿ (tāni)those
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ವೇದ (veda)know
- ಸರ್ವಾಣಿ (sarvāṇi)all
- ನ (na)not
- ತ್ವಮ್ (tvam)you
- ವೇತ್ಥ (vettha)know
- ಪರನ್ತಪ (parantapa)scorcher of foes (para:foes | tapa:scorcher)
ಪ್ರಕೃತಿಂ ಸ್ವಾಮಧಿಷ್ಠಾಯ ಸಮ್ಭವಾಮ್ಯಾತ್ಮಮಾಯಯಾ ॥ 6 ॥
- ಅಜಃ (ajaḥ)unborn
- ಅಪಿ (api)although
- ಸನ್ (san)being
- ಅವ್ಯಯಾತ್ಮಾ (avyayātmā)imperishable nature (avyaya:imperishable | ātmā:nature)
- ಭೂತಾನಾಮ್ (bhūtānām)of all beings
- ಈಶ್ವರಃ (īśvaraḥ)Lord
- ಅಪಿ (api)although
- ಸನ್ (san)being
- ಪ್ರಕೃತಿಮ್ (prakṛtim)nature
- ಸ್ವಾಮ್ (svām)own
- ಅಧಿಷ್ಠಾಯ (adhiṣṭhāya)ruling over
- ಸಮ್ಭವಾಮಿ (sambhavāmi)I take birth
- ಆತ್ಮಮಾಯಯಾ (ātma-māyayā)by My own MAYA (ātma:own | māyayā:by MAYA)
ಅಭ್ಯುತ್ಥಾನಮಧರ್ಮಸ್ಯ ತದಾತ್ಮಾನಂ ಸೃಜಾಮ್ಯಹಮ್ ॥ 7 ॥
- ಯದಾ (yadā)whenever
- ಯದಾ (yadā)whenever
- ಹಿ (hi)indeed
- ಧರ್ಮಸ್ಯ (dharmasya)of righteousness
- ಗ್ಲಾನಿಃ (glāniḥ)decay
- ಭವತಿ (bhavati)occurs
- ಭಾರತ (bhārata)O Bharata
- ಅಭ್ಯುತ್ಥಾನಮ್ (abhyutthānam)rise
- ಅಧರ್ಮಸ್ಯ (adharmasya)of unrighteousness
- ತದಾ (tadā)then
- ಆತ್ಮಾನಮ್ (ātmānam)Myself
- ಸೃಜಾಮಿ (sṛjāmi)I manifest
- ಅಹಮ್ (aham)I
ಧರ್ಮಸಂಸ್ಥಾಪನಾರ್ಥಾಯ ಸಮ್ಭವಾಮಿ ಯುಗೇ ಯುಗೇ ॥ 8 ॥
- ಪರಿತ್ರಾಣಾಯ (paritrāṇāya)for the protection
- ಸಾಧೂನಾಂ (sādhūnāṃ)of the good
- ವಿನಾಶಾಯ (vināśāya)for the destruction
- ಚ (ca)and
- ದುಷ್ಕೃತಾಮ್ (duṣkṛtām)of the wicked
- ಧರ್ಮಸಂಸ್ಥಾಪನಾರ್ಥಾಯ (dharmasaṃsthāpanārthāya)for the establishment of righteousness (dharma:righteousness | saṃsthāpana:establishment | arthāya:for the purpose of)
- ಸಮ್ಭವಾಮಿ (sambhavāmi)I am born
- ಯುಗೇ (yuge)in age
- ಯುಗೇ (yuge)in age
ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ದೇಹಂ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ನೈತಿ ಮಾಮೇತಿ ಸೋಽರ್ಜುನ ॥ 9 ॥
- ಜನ್ಮ (janma)birth
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಚ (ca)and
- ಮೇ (me)my
- ದಿವ್ಯಮ್ (divyam)divine
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಯಃ (yaḥ)who
- ವೇತ್ತಿ (vetti)knows
- ತತ್ತ್ವತಃ (tattvataḥ)in true light
- ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ (tyaktvā)having abandoned
- ದೇಹಮ್ (deham)body
- ಪುನಃ (punaḥ)again
- ಜನ್ಮ (janma)birth
- ನ (na)not
- ಏತಿ (eti)comes
- ಮಾಮ್ (mām)to me
- ಏತಿ (eti)comes
- ಸಃ (saḥ)he
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)Arjuna
ಬಹವೋ ಜ್ಞಾನತಪಸಾ ಪೂತಾ ಮದ್ಭಾವಮಾಗತಾಃ ॥ 10 ॥
- ವೀತರಾಗಭಯಕ್ರೋಧಾ (vītarāgabhayakrodhā)freed from attachment, fear, anger (vīta:freed from | rāga:attachment | bhaya:fear | krodha:anger)
- ಮನ್ಮಯಾ (manmayā)absorbed in Me (mat:Me | mayā:absorbed in)
- ಮಾಮುಪಾಶ್ರಿತಾಃ (māmupāśritāḥ)taking refuge in Me (mām:Me | upāśritāḥ:taking refuge)
- ಬಹವಃ (bahavaḥ)many
- ಜ್ಞಾನತಪಸಾ (jñānatapasā)by the Fire-of-Knowledge (jñāna:knowledge | tapasā:by the fire)
- ಪೂತಾಃ (pūtāḥ)purified
- ಮದ್ಭಾವಮಾಗತಾಃ (madbhāvamāgatāḥ)attained My Being (mat:My | bhāvam:being | āgatāḥ:attained)
ಮಮ ವರ್ತ್ಮಾನುವರ್ತನ್ತೇ ಮನುಷ್ಯಾಃ ಪಾರ್ಥ ಸರ್ವಶಃ ॥ 11 ॥
- ಯೇ (ye)who
- ಯಥಾ (yathā)in whatever way
- ಮಾಂ (māṃ)Me
- ಪ್ರಪದ್ಯನ್ತೇ (prapadyante)approach
- ತಾನ್ (tān)them
- ತಥೈವ (tathaiva)in the same way
- ಭಜಾಮಿ (bhajāmi)I reward
- ಅಹಮ್ (aham)I
- ಮಮ (mama)My
- ವರ್ತ್ಮ (vartma)path
- ಅನುವರ್ತನ್ತೇ (anuvartante)follow
- ಮನುಷ್ಯಾಃ (manuṣyāḥ)men
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O son of Pritha
- ಸರ್ವಶಃ (sarvaśaḥ)in all ways
ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಹಿ ಮಾನುಷೇ ಲೋಕೇ ಸಿದ್ಧಿರ್ಭವತಿ ಕರ್ಮಜಾ ॥ 12 ॥
- ಕಾಙ್ಕ್ಷನ್ತಃ (kāṅkṣantaḥ)desiring
- ಕರ್ಮಣಾಮ್ (karmaṇām)of actions
- ಸಿದ್ಧಿಮ್ (siddhim)perfection
- ಯಜನ್ತ (yajanta)sacrifice
- ಇಹ (iha)here
- ದೇವತಾಃ (devatāḥ)to the gods
- ಕ್ಷಿಪ್ರಮ್ (kṣipram)quickly
- ಹಿ (hi)indeed
- ಮಾನುಷೇ (mānuṣe)in the human
- ಲೋಕೇ (loke)world
- ಸಿದ್ಧಿಃ (siddhiḥ)perfection
- ಭವತಿ (bhavati)becomes
- ಕರ್ಮಜಾ (karmajā)born of actions (karma:actions | jā:born of)
ತಸ್ಯ ಕರ್ತಾರಮಪಿ ಮಾಂ ವಿದ್ಧ್ಯಕರ್ತಾರಮವ್ಯಯಮ್ ॥ 13 ॥
- ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯಂ (cāturvarṇyam)fourfold caste (cātur:fourfold | varṇyam:caste)
- ಮಯಾ (mayā)by me
- ಸೃಷ್ಟಂ (sṛṣṭam)created
- ಗುಣಕರ್ಮವಿಭಾಗಶಃ (guṇakarmavibhāgaśaḥ)by qualities and actions (guṇa:qualities | karma:actions | vibhāgaśaḥ:by division)
- ತಸ್ಯ (tasya)of that
- ಕರ್ತಾರಮ್ (kartāram)creator
- ಅಪಿ (api)even
- ಮಾಂ (māṃ)me
- ವಿದ್ಧಿ (viddhi)know
- ಅಕರ್ತಾರಮ್ (akartāram)non-doer
- ಅವ್ಯಯಮ್ (avyayam)immutable
ಇತಿ ಮಾಂ ಯೋಽಭಿಜಾನಾತಿ ಕರ್ಮಭಿರ್ನ ಸ ಬಧ್ಯತೇ ॥ 14 ॥
- ನ (na)not
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಕರ್ಮಾಣಿ (karmāṇi)actions
- ಲಿಮ್ಪನ್ತಿ (limpanti)taint
- ನ (na)not
- ಮೇ (me)My
- ಕರ್ಮಫಲೇ (karmaphale)in the fruits of actions (karma:actions | phale:in the fruits)
- ಸ್ಪೃಹಾ (spṛhā)desire
- ಇತಿ (iti)thus
- ಮಾಮ್ (mām)Me
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಅಭಿಜಾನಾತಿ (abhijānāti)knows
- ಕರ್ಮಭಿಃ (karmabhiḥ)by actions
- ನ (na)not
- ಸಃ (saḥ)he
- ಬಧ್ಯತೇ (badhyate)is bound
ಕುರು ಕರ್ಮೈವ ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಂ ಪೂರ್ವೈಃ ಪೂರ್ವತರಂ ಕೃತಮ್ ॥ 15 ॥
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಜ್ಞಾತ್ವಾ (jñātvā)having known
- ಕೃತಂ (kṛtam)performed
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಪೂರ್ವೈಃ (pūrvaiḥ)by the ancients
- ಅಪಿ (api)also
- ಮುಮುಕ್ಷುಭಿಃ (mumukṣubhiḥ)by seekers of liberation
- ಕುರು (kuru)perform
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಏವ (eva)indeed
- ತಸ್ಮಾತ್ (tasmāt)therefore
- ತ್ವಂ (tvaṃ)you
- ಪೂರ್ವೈಃ (pūrvaiḥ)by the ancients
- ಪೂರ್ವತರಂ (pūrvataraṃ)in the olden times
- ಕೃತಮ್ (kṛtam)performed
ತತ್ತೇ ಕರ್ಮ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಯಜ್ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಮೋಕ್ಷ್ಯಸೇಽಶುಭಾತ್ ॥ 16 ॥
- ಕಿಂ (kiṃ)what
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಕಿಮ್ (kim)what
- ಅಕರ್ಮ (akarma)inaction
- ಇತಿ (iti)thus
- ಕವಯಃ (kavayaḥ)poets
- ಅಪಿ (api)even
- ಅತ್ರ (atra)here
- ಮೋಹಿತಾಃ (mohitāḥ)deluded
- ತತ್ (tat)that
- ತೇ (te)to you
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ (pravakṣyāmi)I shall teach
- ಯತ್ (yat)which
- ಜ್ಞಾತ್ವಾ (jñātvā)knowing
- ಮೋಕ್ಷ್ಯಸೇ (mokṣyase)you shall be liberated
- ಅಶುಭಾತ್ (aśubhāt)from evil
ಅಕರ್ಮಣಶ್ಚ ಬೋದ್ಧವ್ಯಂ ಗಹನಾ ಕರ್ಮಣೋ ಗತಿಃ ॥ 17 ॥
- ಕರ್ಮಣಃ (karmaṇaḥ)of action
- ಹಿ (hi)for
- ಅಪಿ (api)also
- ಬೋದ್ಧವ್ಯಮ್ (boddhavyam)should be known
- ಬೋದ್ಧವ್ಯಮ್ (boddhavyam)should be known
- ಚ (ca)and
- ವಿಕರ್ಮಣಃ (vikarmaṇaḥ)of forbidden action
- ಅಕರ್ಮಣಃ (akarmaṇaḥ)of inaction
- ಚ (ca)and
- ಬೋದ್ಧವ್ಯಮ್ (boddhavyam)should be known
- ಗಹನಾ (gahanā)imponderable
- ಕರ್ಮಣಃ (karmaṇaḥ)of action
- ಗತಿಃ (gatiḥ)path
ಸ ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ಮನುಷ್ಯೇಷು ಸ ಯುಕ್ತಃ ಕೃತ್ಸ್ನಕರ್ಮಕೃತ್ ॥ 18 ॥
- ಕರ್ಮಣಿ (karmaṇi)in action
- ಅಕರ್ಮ (akarma)inaction
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಪಶ್ಯೇತ್ (paśyet)sees
- ಅಕರ್ಮಣಿ (akarmaṇi)in inaction
- ಚ (ca)and
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಯಃ (yaḥ)who
- ಸ (sa)he
- ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ (buddhimān)wise
- ಮನುಷ್ಯೇಷು (manuṣyeṣu)among men
- ಸ (sa)he
- ಯುಕ್ತಃ (yuktaḥ)united
- ಕೃತ್ಸ್ನಕರ್ಮಕೃತ್ (kṛtsnakarmakṛt)performer of all actions (kṛtsna:all | karma:actions | kṛt:performer)
ಜ್ಞಾನಾಗ್ನಿದಗ್ಧಕರ್ಮಾಣಂ ತಮಾಹುಃ ಪಣ್ಡಿತಂ ಬುಧಾಃ ॥ 19 ॥
- ಯಸ್ಯ (yasya)whose
- ಸರ್ವೇ (sarve)all
- ಸಮಾರಮ್ಭಾಃ (samārambhāḥ)undertakings
- ಕಾಮಸಙ್ಕಲ್ಪವರ್ಜಿತಾಃ (kāmasaṅkalpavarjitāḥ)devoid of desires and purposes (kāma:desires | saṅkalpa:purposes | varjitāḥ:devoid of)
- ಜ್ಞಾನಾಗ್ನಿದಗ್ಧಕರ್ಮಾಣಂ (jñānāgnidagdhakarmāṇam)whose actions burnt by knowledge (jñāna:knowledge | agni:fire | dagdha:burnt | karmāṇam:actions)
- ತಮ್ (tam)him
- ಆಹುಃ (āhuḥ)call
- ಪಣ್ಡಿತಂ (paṇḍitaṃ)sage
- ಬುಧಾಃ (budhāḥ)the wise
ಕರ್ಮಣ್ಯಭಿಪ್ರವೃತ್ತೋಽಪಿ ನೈವ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಕರೋತಿ ಸಃ ॥ 20 ॥
- ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ (tyaktvā)having abandoned
- ಕರ್ಮಫಲಾಸಙ್ಗಂ (karmaphalāsaṅgaṃ)attachment to fruits-of-action (karma:action | phala:fruits | āsaṅgaṃ:attachment)
- ನಿತ್ಯತೃಪ್ತಃ (nityatṛptaḥ)ever-content (nitya:ever | tṛptaḥ:content)
- ನಿರಾಶ್ರಯಃ (nirāśrayaḥ)depending on nothing
- ಕರ್ಮಣಿ (karmaṇi)in actions
- ಅಭಿಪ್ರವೃತ್ತಃ (abhipravṛttaḥ)engaged
- ಅಪಿ (api)though
- ನ (na)not
- ಏವ (eva)indeed
- ಕಿಞ್ಚಿತ್ (kiñcit)anything
- ಕರೋತಿ (karoti)does
- ಸಃ (saḥ)he
ಶಾರೀರಂ ಕೇವಲಂ ಕರ್ಮ ಕುರ್ವನ್ನಾಪ್ನೋತಿ ಕಿಲ್ಬಿಷಮ್ ॥ 21 ॥
- ನಿರಾಶೀಃ (nirāśīḥ)without hope
- ಯತಚಿತ್ತಾತ್ಮಾ (yatacittātmā)with mind and Self controlled (yata:controlled | citta:mind | ātmā:Self)
- ತ್ಯಕ್ತಸರ್ವಪರಿಗ್ರಹಃ (tyaktasarvaparigrahaḥ)having abandoned all possessions (tyakta:abandoned | sarva:all | parigrahaḥ:possessions)
- ಶಾರೀರಮ್ (śārīram)bodily
- ಕೇವಲಮ್ (kevalam)mere
- ಕರ್ಮ (karma)action
- ಕುರ್ವನ್ (kurvan)doing
- ನ (na)not
- ಆಪ್ನೋತಿ (āpnoti)incurs
- ಕಿಲ್ಬಿಷಮ್ (kilbiṣam)sin
ಸಮಃ ಸಿದ್ಧಾವಸಿದ್ಧೌ ಚ ಕೃತ್ವಾಪಿ ನ ನಿಬಧ್ಯತೇ ॥ 22 ॥
- ಯದೃಚ್ಛಾಲಾಭಸನ್ತುಷ್ಟಃ (yadṛcchālābhasantuṣṭaḥ)content with what comes (yadṛcchā:what comes by chance | lābha:gain | santuṣṭaḥ:content)
- ದ್ವನ್ದ್ವಾತೀತಃ (dvandvātītaḥ)free from dualities (dvandva:dualities | atītaḥ:gone beyond)
- ವಿಮತ್ಸರಃ (vimatsaraḥ)free from envy
- ಸಮಃ (samaḥ)even-minded
- ಸಿದ್ಧೌ (siddhau)in success
- ಅಸಿದ್ಧೌ (asiddhau)in failure
- ಚ (ca)and
- ಕೃತ್ವಾ (kṛtvā)having done
- ಅಪಿ (api)even
- ನ (na)not
- ನಿಬಧ್ಯತೇ (nibadhyate)is bound
ಯಜ್ಞಾಯಾಚರತಃ ಕರ್ಮ ಸಮಗ್ರಂ ಪ್ರವಿಲೀಯತೇ ॥ 23 ॥
- ಗತಸಙ್ಗಸ್ಯ (gatasaṅgasya)of one devoid of attachment (gata:devoid | saṅgasya:of attachment)
- ಮುಕ್ತಸ್ಯ (muktasya)of the liberated
- ಜ್ಞಾನಾವಸ್ಥಿತಚೇತಸಃ (jñānāvasthitacetasaḥ)whose mind is established in knowledge (jñāna:knowledge | avasthita:established | cetasaḥ:of the mind)
- ಯಜ್ಞಾಯ (yajñāya)for the sake of sacrifice
- ಆಚರತಃ (ācarataḥ)acting
- ಕರ್ಮ (karma)actions
- ಸಮಗ್ರಂ (samagraṃ)all
- ಪ್ರವಿಲೀಯತೇ (pravilīyate)are dissolved
ಬ್ರಹ್ಮೈವ ತೇನ ಗನ್ತವ್ಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಕರ್ಮಸಮಾಧಿನಾ ॥ 24 ॥
- ಬ್ರಹ್ಮಾರ್ಪಣಂ (brahmārpaṇam)Brahman is the oblation (brahma:Brahman | arpaṇam:oblation)
- ಬ್ರಹ್ಮ (brahma)Brahman
- ಹವಿಃ (havis)clarified butter
- ಬ್ರಹ್ಮಾಗ್ನೌ (brahmāgnau)in the fire of Brahman (brahma:Brahman | agnau:in the fire)
- ಬ್ರಹ್ಮಣಾ (brahmaṇā)by Brahman
- ಹುತಮ್ (hutam)offered
- ಬ್ರಹ್ಮ (brahma)Brahman
- ಏವ (eva)indeed
- ತೇನ (tena)by him
- ಗನ್ತವ್ಯಮ್ (gantavyam)to be reached
- ಬ್ರಹ್ಮಕರ್ಮಸಮಾಧಿನಾ (brahmakarmasamādhinā)by absorption in Brahman-action (brahma:Brahman | karma:action | samādhinā:by absorption)
ಬ್ರಹ್ಮಾಗ್ನಾವಪರೇ ಯಜ್ಞಂ ಯಜ್ಞೇನೈವೋಪಜುಹ್ವತಿ ॥ 25 ॥
- ದೈವಮ್ (daivam)to the gods
- ಏವ (eva)alone
- ಅಪರೇ (apare)others
- ಯಜ್ಞಂ (yajñaṃ)sacrifice
- ಯೋಗಿನಃ (yoginaḥ)yogis
- ಪರ್ಯುಪಾಸತೇ (paryupāsate)worship
- ಬ್ರಹ್ಮಾಗ್ನೌ (brahmāgnau)in the fire of Brahman (brahma:Brahman | agnau:in the fire)
- ಅಪರೇ (apare)others
- ಯಜ್ಞಂ (yajñaṃ)sacrifice
- ಯಜ್ಞೇನ (yajñena)by sacrifice
- ಏವ (eva)alone
- ಉಪಜುಹ್ವತಿ (upajuhvati)offer
ಶಬ್ದಾದೀನ್ವಿಷಯಾನನ್ಯ ಇನ್ದ್ರಿಯಾಗ್ನಿಷು ಜುಹ್ವತಿ ॥ 26 ॥
- ಶ್ರೋತ್ರಾದೀನಿ (śrotrādīni)hearing and other senses (śrotra:hearing | ādīni:and others)
- ಇನ್ದ್ರಿಯಾಣಿ (indriyāṇi)senses
- ಅನ್ಯೇ (anye)others
- ಸಂಯಮಾಗ್ನಿಷು (saṃyamāgniṣu)in the fires of restraint (saṃyama:restraint | agniṣu:in the fires)
- ಜುಹ್ವತಿ (juhvati)offer
- ಶಬ್ದಾದೀನ್ (śabdādīn)sound and others (śabda:sound | ādīn:and others)
- ವಿಷಯಾನ್ (viṣayān)objects of sense
- ಅನ್ಯ (anya)others
- ಇನ್ದ್ರಿಯಾಗ್ನಿಷು (indriyāgniṣu)in the fires of the senses (indriya:senses | agniṣu:in the fires)
- ಜುಹ್ವತಿ (juhvati)offer
ಆತ್ಮಸಂಯಮಯೋಗಾಗ್ನೌ ಜುಹ್ವತಿ ಜ್ಞಾನದೀಪಿತೇ ॥ 27 ॥
- ಸರ್ವಾಣಿ (sarvāṇi)all
- ಇನ್ದ್ರಿಯಕರ್ಮಾಣಿ (indriyakarmāṇi)functions of the senses (indriya:senses | karmāṇi:functions)
- ಪ್ರಾಣಕರ್ಮಾಣಿ (prāṇakarmāṇi)functions of the breath (prāṇa:breath | karmāṇi:functions)
- ಚ (ca)and
- ಅಪರೇ (apare)others
- ಆತ್ಮಸಂಯಮಯೋಗಾಗ್ನೌ (ātmasaṃyamayogāgnau)in the fire of self-restraint yoga (ātma:self | saṃyama:restraint | yoga:yoga | agnau:in the fire)
- ಜುಹ್ವತಿ (juhvati)sacrifice
- ಜ್ಞಾನದೀಪಿತೇ (jñānadīpite)kindled by knowledge (jñāna:knowledge | dīpite:kindled by)
ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯಜ್ಞಾನಯಜ್ಞಾಶ್ಚ ಯತಯಃ ಸಂಶಿತವ್ರತಾಃ ॥ 28 ॥
- ದ್ರವ್ಯಯಜ್ಞಾಃ (dravyayajñāḥ)sacrifices of wealth (dravya:wealth | yajñāḥ:sacrifices)
- ತಪಃಯಜ್ಞಾಃ (tapoyajñāḥ)sacrifices of austerity (tapaḥ:austerity | yajñāḥ:sacrifices)
- ಯೋಗಯಜ್ಞಾಃ (yogayajñāḥ)sacrifices of yoga (yoga:yoga | yajñāḥ:sacrifices)
- ತಥಾ (tathā)thus
- ಅಪರೇ (apare)others
- ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯಜ್ಞಾನಯಜ್ಞಾಃ (svādhyāyajñānayajñāḥ)sacrifices of study and knowledge (svādhyāya:study | jñāna:knowledge | yajñāḥ:sacrifices)
- ಚ (ca)and
- ಯತಯಃ (yatayaḥ)ascetics
- ಸಂಶಿತವ್ರತಾಃ (saṃśitavratāḥ)of firm vows (saṃśita:firm | vratāḥ:vows)
ಪ್ರಾಣಾಪಾನಗತೀ ರುದ್ಧ್ವಾ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಪರಾಯಣಾಃ ॥ 29 ॥
- ಅಪಾನೇ (apāne)in the out-going breath
- ಜುಹ್ವತಿ (juhvati)offer
- ಪ್ರಾಣಂ (prāṇam)life breath
- ಪ್ರಾಣೇ (prāṇe)in the in-coming breath
- ಅಪಾನಂ (apānam)out-going breath
- ತಥಾ (tathā)thus
- ಅಪರೇ (apare)others
- ಪ್ರಾಣಾಪಾನಗತೀ (prāṇāpānagatī)courses of breaths (prāṇa:life breath | apāna:out-going breath | gatī:courses)
- ರುದ್ಧ್ವಾ (ruddhvā)restraining
- ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಪರಾಯಣಾಃ (prāṇāyāmaparāyaṇāḥ)absorbed in breath restraint (prāṇāyāma:breath restraint | parāyaṇāḥ:absorbed in)
ಸರ್ವೇಽಪ್ಯೇತೇ ಯಜ್ಞವಿದೋ ಯಜ್ಞಕ್ಷಪಿತಕಲ್ಮಷಾಃ ॥ 30 ॥
- ಅಪರೇ (apare)others
- ನಿಯತಾಹಾರಾಃ (niyatāhārāḥ)with regulated diet (niyata:regulated | āhārāḥ:diet)
- ಪ್ರಾಣಾನ್ (prāṇān)vital-airs
- ಪ್ರಾಣೇಷು (prāṇeṣu)in the vital-airs
- ಜುಹ್ವತಿ (juhvati)offer
- ಸರ್ವೇ (sarve)all
- ಅಪಿ (api)also
- ಏತೇ (ete)these
- ಯಜ್ಞವಿದಃ (yajñavidaḥ)knowers of sacrifice (yajña:sacrifice | vidaḥ:knowers)
- ಯಜ್ಞಕ್ಷಪಿತಕಲ್ಮಷಾಃ (yajñakṣapitakalmaṣāḥ)sins destroyed by sacrifice (yajña:sacrifice | kṣapita:destroyed | kalmaṣāḥ:sins)
ನಾಯಂ ಲೋಕೋಽಸ್ತ್ಯಯಜ್ಞಸ್ಯ ಕುತೋಽನ್ಯಃ ಕುರುಸತ್ತಮ ॥ 31 ॥
- ಯಜ್ಞಶಿಷ್ಟಾಮೃತಭುಜಃ (yajñaśiṣṭāmṛtabhujaḥ)eaters of the nectar (yajñaśiṣṭa:remnant of sacrifice | amṛta:nectar | bhujaḥ:eaters)
- ಯಾನ್ತಿ (yānti)go to
- ಬ್ರಹ್ಮ (brahma)Brahman
- ಸನಾತನಮ್ (sanātanam)eternal
- ನ (na)not
- ಅಯಮ್ (ayam)this
- ಲೋಕಃ (lokaḥ)world
- ಅಸ್ತಿ (asti)is
- ಅಯಜ್ಞಸ್ಯ (ayajñasya)of the non-performer of sacrifice (a:non | yajñasya:of the sacrifice)
- ಕುತಃ (kutaḥ)how then
- ಅನ್ಯಃ (anyaḥ)other
- ಕುರುಸತ್ತಮ (kurusattama)O best of the Kurus (kuru:Kurus | sattama:best)
ಕರ್ಮಜಾನ್ವಿದ್ಧಿ ತಾನ್ಸರ್ವಾನೇವಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ವಿಮೋಕ್ಷ್ಯಸೇ ॥ 32 ॥
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಬಹುವಿಧಾಃ (bahuvidhāḥ)of many kinds (bahu:many | vidhāḥ:kinds)
- ಯಜ್ಞಾಃ (yajñāḥ)sacrifices
- ವಿತತಾಃ (vitatāḥ)spread out
- ಬ್ರಹ್ಮಣಃ (brahmaṇaḥ)of Brahman
- ಮುಖೇ (mukhe)at the mouth
- ಕರ್ಮಜಾನ್ (karmajān)born of action (karma:action | jān:born of)
- ವಿದ್ಧಿ (viddhi)know
- ತಾನ್ (tān)them
- ಸರ್ವಾನ್ (sarvān)all
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಜ್ಞಾತ್ವಾ (jñātvā)having known
- ವಿಮೋಕ್ಷ್ಯಸೇ (vimokṣyase)you shall be liberated
ಸರ್ವಂ ಕರ್ಮಾಖಿಲಂ ಪಾರ್ಥ ಜ್ಞಾನೇ ಪರಿಸಮಾಪ್ಯತೇ ॥ 33 ॥
- ಶ್ರೇಯಾನ್ (śreyān)superior
- ದ್ರವ್ಯಮಯಾತ್ (dravyamayāt)than material sacrifice (dravya:material | mayāt:than sacrifice)
- ಯಜ್ಞಾತ್ (yajñāt)than sacrifice
- ಜ್ಞಾನಯಜ್ಞಃ (jñānayajñaḥ)knowledge-sacrifice (jñāna:knowledge | yajñaḥ:sacrifice)
- ಪರನ್ತಪ (parantapa)O Parantapa
- ಸರ್ವಂ (sarvaṃ)all
- ಕರ್ಮ (karma)actions
- ಅಖಿಲಂ (akhilaṃ)in their entirety
- ಪಾರ್ಥ (pārtha)O Partha
- ಜ್ಞಾನೇ (jñāne)in knowledge
- ಪರಿಸಮಾಪ್ಯತೇ (parisamāpyate)culminate
ಉಪದೇಕ್ಷ್ಯನ್ತಿ ತೇ ಜ್ಞಾನಂ ಜ್ಞಾನಿನಸ್ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿನಃ ॥ 34 ॥
- ತತ್ (tad)that
- ವಿದ್ಧಿ (viddhi)know
- ಪ್ರಣಿಪಾತೇನ (praṇipātena)by prostration
- ಪರಿಪ್ರಶ್ನೇನ (paripraśnena)by question
- ಸೇವಯಾ (sevayā)by service
- ಉಪದೇಕ್ಷ್ಯನ್ತಿ (upadekṣyanti)will instruct
- ತೇ (te)you
- ಜ್ಞಾನಂ (jñānam)knowledge
- ಜ್ಞಾನಿನಃ (jñāninaḥ)the wise
- ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿನಃ (tattvadarśinaḥ)who have realized the Truth (tattva:truth | darśinaḥ:seers)
ಯೇನ ಭೂತಾನ್ಯಶೇಷೇಣ ದ್ರಕ್ಷ್ಯಸ್ಯಾತ್ಮನ್ಯಥೋ ಮಯಿ ॥ 35 ॥
- ಯತ್ (yat)which
- ಜ್ಞಾತ್ವಾ (jñātvā)having known
- ನ (na)not
- ಪುನಃ (punaḥ)again
- ಮೋಹಮ್ (moham)delusion
- ಏವಮ್ (evam)thus
- ಯಾಸ್ಯಸಿ (yāsyasi)you shall go
- ಪಾಣ್ಡವ (pāṇḍava)O Pandava
- ಯೇನ (yena)by which
- ಭೂತಾನಿ (bhūtāni)beings
- ಅಶೇಷೇಣ (aśeṣeṇa)completely
- ದ್ರಕ್ಷ್ಯಸಿ (drakṣyasi)you shall see
- ಆತ್ಮನಿ (ātmani)in the Self
- ಅಥ (atha)and
- ಮಯಿ (mayi)in Me
ಸರ್ವಂ ಜ್ಞಾನಪ್ಲವೇನೈವ ವೃಜಿನಂ ಸನ್ತರಿಷ್ಯಸಿ ॥ 36 ॥
- ಅಪಿ (api)even if
- ಚೇತ್ (cet)if
- ಅಸಿ (asi)you are
- ಪಾಪೇಭ್ಯಃ (pāpebhyaḥ)from sinners
- ಸರ್ವೇಭ್ಯಃ (sarvebhyaḥ)from all
- ಪಾಪಕೃತ್ತಮಃ (pāpakṛttamaḥ)most sinful (pāpa:sin | kṛttamaḥ:most doer)
- ಸರ್ವಂ (sarvaṃ)all
- ಜ್ಞಾನಪ್ಲವೇನ (jñānaplavena)by the raft of knowledge (jñāna:knowledge | plavena:by the raft)
- ಏವ (eva)indeed
- ವೃಜಿನಂ (vṛjinaṃ)sin
- ಸನ್ತರಿಷ್ಯಸಿ (santariṣyasi)you shall cross
ಜ್ಞಾನಾಗ್ನಿಃ ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ ಭಸ್ಮಸಾತ್ಕುರುತೇ ತಥಾ ॥ 37 ॥
- ಯಥಾ (yathā)just as
- ಇಧಾಂಸಿ (idhāṃsi)fuel
- ಸಮಿದ್ಧಃ (samiddhaḥ)kindled
- ಅಗ್ನಿಃ (agniḥ)fire
- ಭಸ್ಮಸಾತ್ (bhasmasāt)to ashes
- ಕುರುತೇ (kurute)reduces
- ಅರ್ಜುನ (arjuna)O Arjuna
- ಜ್ಞಾನಾಗ್ನಿಃ (jñānāgniḥ)Fire-of-Knowledge (jñāna:knowledge | agniḥ:fire)
- ಸರ್ವಕರ್ಮಾಣಿ (sarvakarmāṇi)all actions (sarva:all | karmāṇi:actions)
- ಭಸ್ಮಸಾತ್ (bhasmasāt)to ashes
- ಕುರುತೇ (kurute)reduces
- ತಥಾ (tathā)so
ತತ್ಸ್ವಯಂ ಯೋಗಸಂಸಿದ್ಧಃ ಕಾಲೇನಾತ್ಮನಿ ವಿನ್ದತಿ ॥ 38 ॥
- ನ (na)not
- ಹಿ (hi)indeed
- ಜ್ಞಾನೇನ (jñānena)by knowledge
- ಸದೃಶಂ (sadṛśam)like
- ಪವಿತ್ರಮ್ (pavitram)purifier
- ಇಹ (iha)in this world
- ವಿದ್ಯತೇ (vidyate)exists
- ತತ್ (tat)that
- ಸ್ವಯಮ್ (svayam)himself
- ಯೋಗಸಂಸಿದ್ಧಃ (yogasaṃsiddhaḥ)perfected in yoga (yoga:yoga | saṃsiddhaḥ:perfected)
- ಕಾಲೇನ (kālena)in time
- ಆತ್ಮನಿ (ātmani)in the self
- ವಿನ್ದತಿ (vindati)finds
ಜ್ಞಾನಂ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಪರಾಂ ಶಾನ್ತಿಮಚಿರೇಣಾಧಿಗಚ್ಛತಿ ॥ 39 ॥
- ಶ್ರದ್ಧಾವಾನ್ (śraddhāvān)full of faith
- ಲಭತೇ (labhate)obtains
- ಜ್ಞಾನಂ (jñānam)knowledge
- ತತ್ಪರಃ (tatparaḥ)devoted to it (tat:that | paraḥ:devoted)
- ಸಂಯತೇನ್ದ್ರಿಯಃ (saṃyatendriyaḥ)subdued senses (saṃyata:controlled | indriyaḥ:senses)
- ಜ್ಞಾನಂ (jñānam)knowledge
- ಲಬ್ಧ್ವಾ (labdhvā)having obtained
- ಪರಾಂ (parām)supreme
- ಶಾನ್ತಿಮ್ (śāntim)peace
- ಅಚಿರೇಣ (acireṇa)soon
- ಅಧಿಗಚ್ಛತಿ (adhigacchati)attains
ನಾಯಂ ಲೋಕೋಽಸ್ತಿ ನ ಪರೋ ನ ಸುಖಂ ಸಂಶಯಾತ್ಮನಃ ॥ 40 ॥
- ಅಜ್ಞಃ (ajñaḥ)ignorant
- ಚ (ca)and
- ಅಶ್ರದ್ದಧಾನಃ (aśraddadhānaḥ)faithless
- ಚ (ca)and
- ಸಂಶಯಾತ್ಮಾ (saṃśayātmā)doubting-self (saṃśaya:doubt | ātmā:self)
- ವಿನಶ್ಯತಿ (vinaśyati)goes to destruction
- ನ (na)not
- ಅಯಮ್ (ayam)this
- ಲೋಕಃ (lokaḥ)world
- ಅಸ್ತಿ (asti)is
- ನ (na)not
- ಪರಃ (paraḥ)the other
- ನ (na)not
- ಸುಖಮ್ (sukham)happiness
- ಸಂಶಯಾತ್ಮನಃ (saṃśayātmanaḥ)for the doubter (saṃśaya:doubt | ātmanaḥ:of the self)
ಆತ್ಮವನ್ತಂ ನ ಕರ್ಮಾಣಿ ನಿಬಧ್ನನ್ತಿ ಧನಞ್ಜಯ ॥ 41 ॥
- ಯೋಗಸಂನ್ಯಸ್ತಕರ್ಮಾಣಂ (yogasaṃnyastakarmāṇam)renounced actions by yoga (yoga:yoga | saṃnyasta:renounced | karmāṇam:actions)
- ಜ್ಞಾನಸಞ್ಛಿನ್ನಸಂಶಯಮ್ (jñānasañchinnasaṃśayam)doubts rent asunder by knowledge (jñāna:knowledge | sañchinna:rent asunder | saṃśayam:doubts)
- ಆತ್ಮವನ್ತಂ (ātmavantaṃ)self-possessed
- ನ (na)not
- ಕರ್ಮಾಣಿ (karmāṇi)actions
- ನಿಬಧ್ನನ್ತಿ (nibadhnanti)bind
- ಧನಞ್ಜಯ (dhanañjaya)O Dhananjaya
ಛಿತ್ತ್ವೈನಂ ಸಂಶಯಂ ಯೋಗಮಾತಿಷ್ಠೋತ್ತಿಷ್ಠ ಭಾರತ ॥ 42 ॥
- ತಸ್ಮಾತ್ (tasmāt)therefore
- ಅಜ್ಞಾನಸಮ್ಭೂತಂ (ajñānasambhūtam)born of ignorance (ajñāna:ignorance | sambhūtam:born of)
- ಹೃತ್ಸ್ಥಂ (hṛtstham)residing in the heart (hṛt:heart | stham:residing in)
- ಜ್ಞಾನಾಸಿನಾ (jñānāsinā)with the sword of knowledge (jñāna:knowledge | asinā:with the sword)
- ಆತ್ಮನಃ (ātmanaḥ)of the Self
- ಛಿತ್ತ್ವಾ (chittvā)cutting
- ಏನಂ (enaṃ)this
- ಸಂಶಯಂ (saṃśayaṃ)doubt
- ಯೋಗಮ್ (yogam)Yoga
- ಆತಿಷ್ಠ (ātiṣṭha)take refuge
- ಉತ್ತಿಷ್ಠ (uttiṣṭha)arise
- ಭಾರತ (bhārata)O Bharata
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾರ್ಜುನಸಂವಾದೇ ಜ್ಞಾನಕರ್ಮಸನ್ನ್ಯಾಸಯೋಗೋ ನಾಮ ಚತುರ್ಥೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥4 ॥
