(ઋગ્વેદ - 10.037)
નમો મિત્રસ્ય વરુણસ્ય ચક્ષસે મહો દેવાય તદૃતં સપર્યત ।
દૂરેદૃશે દેવજાતાય કેતવે દિવસ્પુત્રાય સૂર્યાય શંસત ॥ 1
નમો મિત્રસ્ય વરુણસ્ય ચક્ષસે મહો દેવાય તદૃતં સપર્યત ।
દૂરેદૃશે દેવજાતાય કેતવે દિવસ્પુત્રાય સૂર્યાય શંસત ॥ 1
- નમઃ (namaḥ)salutation
- મિત્રસ્ય (mitrasya)of Mitra
- વરુણસ્ય (varuṇasya)and of Varuṇa
- ચક્ષસે (cakṣase)to the eye
- મહઃ દેવાય (maho devāya)to the great god
- તત્ ઋતમ્ (tad ṛtam)that Truth, the standing order of things
- સપર્યત (saparyata)do it worship
- દૂરે-દૃશે (dūre-dṛśe)to him who sees from afar
- દેવ-જાતાય (deva-jātāya)born among the gods
- કેતવે (ketave)the banner
- દિવઃ પુત્રાય (divaḥ putrāya)to the son of heaven
- સૂર્યાય (sūryāya)to Sūrya
- શંસત (śaṃsata)raise your song
સા મા સત્યોક્તિઃ પરિ પાતુ વિશ્વતો દ્યાવા ચ યત્ર તતનન્નહાનિ ચ ।
વિશ્વમન્યન્નિ વિશતે યદેજતિ વિશ્વાહાપો વિશ્વાહોદેતિ સૂર્યઃ ॥ 2
વિશ્વમન્યન્નિ વિશતે યદેજતિ વિશ્વાહાપો વિશ્વાહોદેતિ સૂર્યઃ ॥ 2
- સા (sā)that
- મા (mā)me
- સત્ય-ઉક્તિઃ (satya-uktiḥ)utterance of truth
- પરિ પાતુ (pari pātu)may it guard about
- વિશ્વતઃ (viśvataḥ)on every side
- દ્યાવા (dyāvā)heaven and earth
- ચ (ca)and
- યત્ર (yatra)wherever
- તતનન્ (tatanan)they have stretched wide
- અહાનિ (ahāni)the days
- ચ (ca)and
- વિશ્વમ્ અન્યત્ (viśvam anyat)all else there is
- નિ વિશતે (ni viśate)enters in
- યત્ એજતિ (yad ejati)whatever stirs
- વિશ્વાહા (viśvāhā)on every day
- આપઃ (āpaḥ)the waters
- વિશ્વાહા (viśvāhā)on every day
- ઉત્ એતિ (ud eti)rises
- સૂર્યઃ (sūryaḥ)Sūrya
ન તે અદેવઃ પ્રદિવો નિ વાસતે યદેતશેભિઃ પતરૈ રથર્યસિ ।
પ્રાચીનમન્યદનુ વર્તતે રજ ઉદન્યેન જ્યાતિષા યાસિ સૂર્ય ॥ 3
પ્રાચીનમન્યદનુ વર્તતે રજ ઉદન્યેન જ્યાતિષા યાસિ સૂર્ય ॥ 3
- ન (na)not
- તે (te)near you
- અદેવઃ (adevaḥ)the godless man
- પ્ર-દિવઃ (pra-divaḥ)from of old
- નિ વાસતે (ni vāsate)takes up his dwelling
- યત્ (yat)when
- એતશેભિઃ (etaśebhiḥ)with your dappled steeds
- પતરૈઃ (pataraiḥ)winged
- રથર્યસિ (ratharyasi)you drive your chariot
- પ્રાચીનમ્ (prācīnam)eastward
- અન્યત્ (anyat)one region
- અનુ વર્તતે (anu vartate)rolls on after another
- રજઃ (rajaḥ)the dusky realm
- ઉત્ (ut)upward
- અન્યેન (anyena)with the other
- જ્યોતિષા (jyotiṣā)light (printed ज्यातिषा)
- યાસિ (yāsi)you travel
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
યેન સૂર્ય જ્યોતિષા બાધસે તમો જગચ્ચ વિશ્વમુદિયર્ષિ ભાનુના ।
તેનાસ્મદ્વિશ્વામનિરામનાહુતિમપામીવામપ દુષ્ષ્વપ્ન્યં સુવ ॥ 4
તેનાસ્મદ્વિશ્વામનિરામનાહુતિમપામીવામપ દુષ્ષ્વપ્ન્યં સુવ ॥ 4
- યેન (yena)with which
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
- જ્યોતિષા (jyotiṣā)light
- બાધસે (bādhase)you press back
- તમઃ (tamaḥ)the darkness
- જગત્ (jagat)the moving world
- ચ (ca)and
- વિશ્વમ્ (viśvam)the whole of it
- ઉત્ ઇયર્ષિ (ud iyarṣi)you raise up
- ભાનુના (bhānunā)with your beam
- તેન (tena)with that very light
- અસ્મત્ (asmat)from us
- વિશ્વામ્ (viśvām)every
- અનિરામ્ (anirām)failing of vigour
- અનાહુતિમ્ (anāhutim)every offering left unmade
- અમીવામ્ (amīvām)sickness
- અપ (apa)away
- દુઃષ્વપ્ન્યમ્ (duḥṣvapnyam)the evil dream
- સુવ (suva)drive
વિશ્વસ્ય હિ પ્રેષિતો રક્ષસિ વ્રતમહેલયન્નુચ્ચરસિ સ્વધા અનુ ।
યદદ્ય ત્વા સૂર્યોપબ્રવામહૈ ત-ન્નો દેવા અનુ મંસીરત ક્રતુમ્ ॥ 5
યદદ્ય ત્વા સૂર્યોપબ્રવામહૈ ત-ન્નો દેવા અનુ મંસીરત ક્રતુમ્ ॥ 5
- વિશ્વસ્ય (viśvasya)of all that is
- હિ (hi)indeed
- પ્રેષિતઃ (preṣitaḥ)sent forth as its keeper
- રક્ષસિ (rakṣasi)you keep
- વ્રતમ્ (vratam)the ordinance
- અહેલયન્ (aheḷayan)giving no offence
- ઉત્ ચરસિ (uc carasi)you rise
- સ્વધાઃ અનુ (svadhāḥ anu)following your own law
- યત્ (yat)whatever
- અદ્ય (adya)today
- ત્વા (tvā)to you
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
- ઉપ બ્રવામહૈ (upa bravāmahai)we may say
- તત્ (tat)that
- નઃ (naḥ)our
- દેવાઃ (devāḥ)O gods
- અનુ મંસીરત (anu maṃsīrata)may you allow
- ક્રતુમ્ (kratum)purpose
ત-ન્નો દ્યાવાપૃથિવી તન્ન આપ ઇન્દ્રઃ શૃણ્વન્તુ મરુતો હવં-વઁચઃ ।
મા શૂને ભૂમ સૂર્યસ્ય સન્દૃશિ ભદ્ર-ઞ્જીવન્તો જરણામશીમહિ ॥ 6
મા શૂને ભૂમ સૂર્યસ્ય સન્દૃશિ ભદ્ર-ઞ્જીવન્તો જરણામશીમહિ ॥ 6
- તત્ (tat)that
- નઃ (naḥ)our
- દ્યાવા-પૃથિવી (dyāvā-pṛthivī)heaven and earth
- તત્ (tat)that
- નઃ (naḥ)our
- આપઃ (āpaḥ)the waters
- ઇન્દ્રઃ (indraḥ)Indra
- શૃણ્વન્તુ (śṛṇvantu)let them hear
- મરુતઃ (marutaḥ)the Maruts
- હવમ્ (havam)our call
- વચઃ (vacaḥ)our word
- મા (mā)may we not
- શૂને (śūne)in want
- ભૂમ (bhūma)come to be
- સૂર્યસ્ય (sūryasya)of Sūrya
- સન્દૃશિ (sandṛśi)in the sight
- ભદ્રમ્ (bhadram)in gladness
- જીવન્તઃ (jīvantaḥ)living
- જરણામ્ (jaraṇām)old age
- અશીમહિ (aśīmahi)may we reach
વિશ્વાહા ત્વા સુમનસ-સ્સુચક્ષસઃ પ્રજાવન્તો અનમીવા અનાગસઃ ।
ઉદ્યન્ત-ન્ત્વા મિત્રમહો દિવેદિવે જ્યોગ્જીવાઃ પ્રતિ પશ્યેમ સૂર્ય ॥ 7
ઉદ્યન્ત-ન્ત્વા મિત્રમહો દિવેદિવે જ્યોગ્જીવાઃ પ્રતિ પશ્યેમ સૂર્ય ॥ 7
- વિશ્વાહા (viśvāhā)on every day
- ત્વા (tvā)you
- સુ-મનસઃ (su-manasaḥ)glad of heart
- સુ-ચક્ષસઃ (su-cakṣasaḥ)clear of sight
- પ્રજાવન્તઃ (prajāvantaḥ)rich in offspring
- અનમીવાઃ (anamīvāḥ)free of sickness
- અનાગસઃ (anāgasaḥ)free of guilt
- ઉદ્યન્તમ્ (udyantam)rising
- ત્વા (tvā)you
- મિત્ર-મહઃ (mitra-mahaḥ)O you great as Mitra
- દિવે-દિવે (dive-dive)day after day
- જ્યોક્ (jyok)long
- જીવાઃ (jīvāḥ)alive
- પ્રતિ પશ્યેમ (prati paśyema)may we look upon
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
મહિ જ્યોતિર્બિભ્રત-ન્ત્વા વિચક્ષણ ભાસ્વન્ત-ઞ્ચક્ષુષેચક્ષુષે મયઃ ।
આરોહન્ત-મ્બૃહતઃ પાજસસ્પરિ વય-ઞ્જીવાઃ પ્રતિ પશ્યેમ સૂર્ય ॥ 8
આરોહન્ત-મ્બૃહતઃ પાજસસ્પરિ વય-ઞ્જીવાઃ પ્રતિ પશ્યેમ સૂર્ય ॥ 8
- મહિ (mahi)great
- જ્યોતિઃ (jyotiḥ)light
- બિભ્રતમ્ (bibhratam)bearing
- ત્વા (tvā)you
- વિચક્ષણ (vicakṣaṇa)O far-discerning one
- ભાસ્વન્તમ્ (bhāsvantam)shining
- ચક્ષુષે-ચક્ષુષે (cakṣuṣe-cakṣuṣe)for eye after eye
- મયઃ (mayaḥ)a gladness
- આરોહન્તમ્ (ārohantam)climbing
- બૃહતઃ પાજસઃ પરિ (bṛhataḥ pājasaḥ pari)up over the vast expanse
- વયમ્ (vayam)we
- જીવાઃ (jīvāḥ)alive
- પ્રતિ પશ્યેમ (prati paśyema)may we look upon
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
યસ્ય તે વિશ્વા ભુવનાનિ કેતુના પ્ર ચેરતે નિ ચ વિશન્તે અક્તુભિઃ ।
અનાગાસ્ત્વેન હરિકેશ સૂર્યાહ્નાહ્ના નો વસ્યસાવસ્યસોદિહિ ॥ 9
અનાગાસ્ત્વેન હરિકેશ સૂર્યાહ્નાહ્ના નો વસ્યસાવસ્યસોદિહિ ॥ 9
- યસ્ય તે (yasya te)you at whose
- વિશ્વા ભુવનાનિ (viśvā bhuvanāni)all the worlds
- કેતુના (ketunā)at the signal
- પ્ર ચેરતે (pra cerate)go forth
- નિ ચ વિશન્તે (ni ca viśante)and draw in again
- અક્તુભિઃ (aktubhiḥ)with the nights
- અનાગાસ્ત્વેન (anāgāstvena)by your own faultlessness
- હરિ-કેશ (hari-keśa)O golden-haired one
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
- અહ્ના-અહ્ના (ahnā-ahnā)day by day
- નઃ (naḥ)for us
- વસ્યસા-વસ્યસા (vasyasā-vasyasā)with better and better fortune
- ઉત્ ઇહિ (ud ihi)rise
શ-ન્નો ભવ ચક્ષસા શ-ન્નો અહ્ના શ-મ્ભાનુના શં હિમા શ-ઙ્ઘૃણેન ।
યથા શમધ્વઞ્છમસદ્દુરોણે તત્સૂર્ય દ્રવિણ-ન્ધેહિ ચિત્રમ્ ॥ 10
યથા શમધ્વઞ્છમસદ્દુરોણે તત્સૂર્ય દ્રવિણ-ન્ધેહિ ચિત્રમ્ ॥ 10
- શમ્ (śam)a blessing
- નઃ (naḥ)to us
- ભવ (bhava)be
- ચક્ષસા (cakṣasā)with your looking
- શમ્ (śam)a blessing
- નઃ (naḥ)to us
- અહ્ના (ahnā)with the day
- શમ્ (śam)a blessing
- ભાનુના (bhānunā)with your beam
- શમ્ (śam)a blessing
- હિમા (himā)with the cold
- શમ્ (śam)a blessing
- ઘૃણેન (ghṛṇena)with your heat
- યથા (yathā)as
- શમ્ (śam)it is well
- અધ્વન્ (adhvan)upon the road
- શમ્ (śam)well
- અસત્ (asat)may it be
- દુરોણે (duroṇe)in the house
- તત્ (tat)therefore
- સૂર્ય (sūrya)O Sūrya
- દ્રવિણમ્ (draviṇam)substance
- ધેહિ (dhehi)bestow
- ચિત્રમ્ (citram)of many kinds
અસ્માક-ન્દેવા ઉભયાય જન્મને શર્મ યચ્છત દ્વિપદે ચતુષ્પદે ।
અદત્પિબદૂર્જયમાનમાશિત-ન્તદસ્મે શં-યોઁરરપો દધાતન ॥ 11
અદત્પિબદૂર્જયમાનમાશિત-ન્તદસ્મે શં-યોઁરરપો દધાતન ॥ 11
- અસ્માકમ્ (asmākam)our
- દેવાઃ (devāḥ)O gods
- ઉભયાય જન્મને (ubhayāya janmane)to both kinds of offspring
- શર્મ (śarma)shelter
- યચ્છત (yacchata)hold out
- દ્વિપદે (dvipade)to the two-footed
- ચતુષ્પદે (catuṣpade)to the four-footed
- અદત્ (adat)eating
- પિબત્ (pibat)drinking
- ઊર્જયમાનમ્ (ūrjayamānam)gathering strength
- આશિતમ્ (āśitam)well fed
- તત્ (tat)that
- અસ્મે (asme)for us
- શમ્-યોઃ (śaṃ-yoḥ)of weal and of safe passage
- અરપઃ (arapaḥ)untouched by hurt
- દધાતન (dadhātana)lay upon us
યદ્વો દેવાશ્ચકૃમ જિહ્વયા ગુરુ મનસો વા પ્રયુતી દેવહેલનમ્ ।
અરાવા યો નો અભિ દુચ્છુનાયતે તસ્મિન્તદેનો વસવો નિ ધેતન ॥ 12
ૐ શાન્તિ-શ્શાન્તિ-શ્શાન્તિઃ ।
અરાવા યો નો અભિ દુચ્છુનાયતે તસ્મિન્તદેનો વસવો નિ ધેતન ॥ 12
ૐ શાન્તિ-શ્શાન્તિ-શ્શાન્તિઃ ।
- યત્ (yat)whatever
- વઃ (vaḥ)against you
- દેવાઃ (devāḥ)O gods
- ચકૃમ (cakṛma)we have done
- જિહ્વયા (jihvayā)with the tongue
- ગુરુ (guru)grave
- મનસઃ (manasaḥ)of the mind
- વા (vā)or
- પ્રયુતી (prayutī)through heedlessness
- દેવ-હેલનમ્ (deva-heḷanam)an affront to the gods
- અરાવા (arāvā)the grudging one
- યઃ (yaḥ)who
- નઃ (naḥ)us
- અભિ (abhi)toward
- દુચ્છુનાયતે (ducchunāyate)wishes harm
- તસ્મિન્ (tasmin)upon him
- તત્ એનઃ (tad enaḥ)that guilt
- વસવઃ (vasavaḥ)O Vasus
- નિ ધેતન (ni dhetana)lay it down
- ૐ શાન્તિઃ શાન્તિઃ શાન્તિઃ (oṃ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ)Oṃ, peace, peace, peace
