ଗୁଣତ୍ରଯଵିଭାଗଯୋଗଃ
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ
ଯଜ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ପରାଂ ସିଦ୍ଧିମିତୋ ଗତାଃ ॥ 1 ॥
- ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ (śrībhagavānuvāca)the Blessed Lord said (śrī:blessed | bhagavān:Lord | uvāca:said)
- ପରଂ (param)supreme
- ଭୂଯଃ (bhūyaḥ)again
- ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି (pravakṣyāmi)I will declare
- ଜ୍ଞାନାନାଂ (jñānānāṃ)of knowledges
- ଜ୍ଞାନମୁତ୍ତମମ୍ (jñānamuttamam)the best knowledge (jñānam:knowledge | uttamam:best)
- ଯଜ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା (yajjñātvā)having known which (yat:which | jñātvā:having known)
- ମୁନଯଃ (munayaḥ)sages
- ସର୍ଵେ (sarve)all
- ପରାଂ (parām)supreme
- ସିଦ୍ଧିମ୍ (siddhim)perfection
- ଇତୋ (ito)after this
- ଗତାଃ (gatāḥ)attained
ସର୍ଗେଽପି ନୋପଜାଯନ୍ତେ ପ୍ରଲଯେ ନ ଵ୍ଯଥନ୍ତି ଚ ॥ 2 ॥
- ଇଦଂ (idaṃ)this
- ଜ୍ଞାନମ୍ (jñānam)knowledge
- ଉପାଶ୍ରିତ୍ଯ (upāśritya)having refuge in
- ମମ (mama)my
- ସାଧର୍ମ୍ଯମ୍ (sādharmyam)my being
- ଆଗତାଃ (āgatāḥ)attained
- ସର୍ଗେ (sarge)at the time of creation
- ଅପି (api)even
- ନ (na)not
- ଉପଜାଯନ୍ତେ (upajāyante)are born
- ପ୍ରଲଯେ (pralaye)at the time of dissolution
- ନ (na)not
- ଵ୍ଯଥନ୍ତି (vyathanti)are disturbed
- ଚ (ca)and
ସମ୍ଭଵଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ତତୋ ଭଵତି ଭାରତ ॥ 3 ॥
- ମମ (mama)my
- ଯୋନିଃ (yoniḥ)womb
- ମହଦ୍ (mahad)great
- ବ୍ରହ୍ମ (brahma)Brahman
- ତସ୍ମିନ୍ (tasmin)in that
- ଗର୍ଭମ୍ (garbham)germ
- ଦଧାମି (dadhāmi)I place
- ଅହମ୍ (aham)I
- ସମ୍ଭଵଃ (sambhavaḥ)birth
- ସର୍ଵଭୂତାନାମ୍ (sarvabhūtānām)of all beings (sarva:all | bhūtānām:of beings)
- ତତଃ (tataḥ)from which
- ଭଵତି (bhavati)is
- ଭାରତ (bhārata)O Bharata
ତାସାଂ ବ୍ରହ୍ମ ମହଦ୍ଯୋନିରହଂ ବୀଜପ୍ରଦଃ ପିତା ॥ 4 ॥
- ସର୍ଵଯୋନିଷୁ (sarvayoniṣu)in all wombs (sarva:all | yoniṣu:in the wombs)
- କୌନ୍ତେଯ (kaunteya)O son of Kunti
- ମୂର୍ତଯଃ (mūrtayaḥ)forms
- ସମ୍ଭଵନ୍ତି (sambhavanti)are produced
- ଯାଃ (yāḥ)which
- ତାସାଂ (tāsāṃ)of them
- ବ୍ରହ୍ମ (brahma)Brahma
- ମହଦ୍ଯୋନିଃ (mahadyoniḥ)great womb (mahat:great | yoniḥ:womb)
- ଅହମ୍ (aham)I
- ବୀଜପ୍ରଦଃ (bījapradaḥ)seed-giving (bīja:seed | pradaḥ:giver)
- ପିତା (pitā)father
ନିବଧ୍ନନ୍ତି ମହାବାହୋ ଦେହେ ଦେହିନମଵ୍ଯଯମ୍ ॥ 5 ॥
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)purity
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- ତମଃ (tamaḥ)inertia
- ଇତି (iti)thus
- ଗୁଣାଃ (guṇāḥ)qualities
- ପ୍ରକୃତିସମ୍ଭଵାଃ (prakṛtisambhavāḥ)born of prakriti (prakṛti:nature | sambhavāḥ:born of)
- ନିବଧ୍ନନ୍ତି (nibadhnanti)bind
- ମହାବାହୋ (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- ଦେହେ (dehe)in the body
- ଦେହିନମ୍ (dehinam)embodied one
- ଅଵ୍ଯଯମ୍ (avyayam)indestructible
ସୁଖସଙ୍ଗେନ ବଧ୍ନାତି ଜ୍ଞାନସଙ୍ଗେନ ଚାନଘ ॥ 6 ॥
- ତତ୍ର (tatra)there
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)Sattwa (quality of goodness)
- ନିର୍ମଲତ୍ଵାତ୍ (nirmalatvāt)because of stainlessness (nirmala:stainless | tvāt:because of)
- ପ୍ରକାଶକମ୍ (prakāśakam)luminous
- ଅନାମଯମ୍ (anāmayam)healthy
- ସୁଖସଙ୍ଗେନ (sukhasaṅgena)by attachment to happiness (sukha:happiness | saṅgena:by attachment)
- ବଧ୍ନାତି (badhnāti)binds
- ଜ୍ଞାନସଙ୍ଗେନ (jñānasaṅgena)by attachment to knowledge (jñāna:knowledge | saṅgena:by attachment)
- ଚ (ca)and
- ଅନଘ (anagha)O sinless one
ତନ୍ନିବଧ୍ନାତି କୌନ୍ତେଯ କର୍ମସଙ୍ଗେନ ଦେହିନମ୍ ॥ 7 ॥
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- ରାଗାତ୍ମକମ୍ (rāgātmakaṃ)of the nature of passion (rāga:passion | ātmakaṃ:of the nature)
- ଵିଦ୍ଧି (viddhi)know
- ତୃଷ୍ଣା (tṛṣṇā)thirst
- ସଙ୍ଗ (saṅga)attachment
- ସମୁଦ୍ଭଵମ୍ (samudbhavam)source
- ତତ୍ (tat)that
- ନିବଧ୍ନାତି (nibadhnāti)binds
- କୌନ୍ତେଯ (kaunteya)O son of Kunti
- କର୍ମସଙ୍ଗେନ (karmasaṅgena)by attachment to action (karma:action | saṅgena:by attachment)
- ଦେହିନମ୍ (dehinam)the embodied one
ପ୍ରମାଦାଲସ୍ଯନିଦ୍ରାଭିସ୍ତନ୍ନିବଧ୍ନାତି ଭାରତ ॥ 8 ॥
- ତମଃ (tamaḥ)darkness
- ତୁ (tu)but
- ଅଜ୍ଞାନଜମ୍ (ajñānajam)born of ignorance (ajñāna:ignorance | jam:born of)
- ଵିଦ୍ଧି (viddhi)know
- ମୋହନମ୍ (mohanam)deluding
- ସର୍ଵଦେହିନାମ୍ (sarvadehinām)of all embodied beings (sarva:all | dehinām:of embodied beings)
- ପ୍ରମାଦାଲସ୍ଯନିଦ୍ରାଭିଃ (pramādālasyanidrābhiḥ)by heedlessness, indolence, sleep (pramāda:heedlessness | ālasyanidrā:indolence and sleep)
- ତତ୍ (tat)it
- ନିବଧ୍ନାତି (nibadhnāti)binds
- ଭାରତ (bhārata)O Bharata
ଜ୍ଞାନମାଵୃତ୍ଯ ତୁ ତମଃ ପ୍ରମାଦେ ସଞ୍ଜଯତ୍ଯୁତ ॥ 9 ॥
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)goodness
- ସୁଖେ (sukhe)in happiness
- ସଞ୍ଜଯତି (sañjayati)attaches
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- କର୍ମଣି (karmaṇi)in action
- ଭାରତ (bhārata)O Bharata
- ଜ୍ଞାନମ୍ (jñānam)knowledge
- ଆଵୃତ୍ଯ (āvṛtya)shrouding
- ତୁ (tu)but
- ତମଃ (tamaḥ)ignorance
- ପ୍ରମାଦେ (pramāde)in heedlessness
- ସଞ୍ଜଯତି (sañjayati)attaches
- ଉତ (uta)verily
ରଜଃ ସତ୍ତ୍ଵଂ ତମଶ୍ଚୈଵ ତମଃ ସତ୍ତ୍ଵଂ ରଜସ୍ତଥା ॥ 10 ॥
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- ତମଃ (tamaḥ)inertia
- ଚ (ca)and
- ଅଭିଭୂଯ (abhibhūya)having overpowered
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)goodness
- ଭଵତି (bhavati)becomes
- ଭାରତ (bhārata)O Bharata
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)goodness
- ତମଃ (tamaḥ)inertia
- ଚ (ca)and
- ଏଵ (eva)indeed
- ତମଃ (tamaḥ)inertia
- ସତ୍ତ୍ଵଂ (sattvaṃ)goodness
- ରଜଃ (rajaḥ)passion
- ତଥା (tathā)also
ଜ୍ଞାନଂ ଯଦା ତଦା ଵିଦ୍ଯାଦ୍ଵିଵୃଦ୍ଧଂ ସତ୍ତ୍ଵମିତ୍ଯୁତ ॥ 11 ॥
- ସର୍ଵଦ୍ଵାରେଷୁ (sarvadvāreṣu)in all gates (sarva:all | dvāreṣu:in gates)
- ଦେହେ (dehe)in the body
- ଅସ୍ମିନ୍ (asmin)in this
- ପ୍ରକାଶ (prakāśa)light
- ଉପଜାଯତେ (upajāyate)arises
- ଜ୍ଞାନଂ (jñānaṃ)knowledge
- ଯଦା (yadā)when
- ତଦା (tadā)then
- ଵିଦ୍ଯାତ୍ (vidyāt)should know
- ଵିଵୃଦ୍ଧଂ (vivṛddhaṃ)increased
- ସତ୍ତ୍ଵମ୍ (sattvam)Sattwa
- ଇତି (iti)thus
- ଉତ (uta)indeed
ରଜସ୍ଯେତାନି ଜାଯନ୍ତେ ଵିଵୃଦ୍ଧେ ଭରତର୍ଷଭ ॥ 12 ॥
- ଲୋଭଃ (lobhaḥ)greed
- ପ୍ରଵୃତ୍ତିଃ (pravṛttiḥ)activity
- ଆରମ୍ଭଃ (ārambhaḥ)undertaking
- କର୍ମଣାମ୍ (karmaṇām)of actions
- ଅଶମଃ (aśamaḥ)restlessness
- ସ୍ପୃହା (spṛhā)longing
- ରଜସି (rajasi)when rajas
- ଏତାନି (etāni)these
- ଜାଯନ୍ତେ (jāyante)arise
- ଵିଵୃଦ୍ଧେ (vivṛddhe)predominant
- ଭରତର୍ଷଭ (bharatarṣabha)O best in Bharata family (bharata:Bharata | ṛṣabha:best)
ତମସ୍ଯେତାନି ଜାଯନ୍ତେ ଵିଵୃଦ୍ଧେ କୁରୁନନ୍ଦନ ॥ 13 ॥
- ଅପ୍ରକାଶଃ (aprakāśaḥ)darkness
- ଅପ୍ରଵୃତ୍ତିଃ (apravṛttiḥ)inertness
- ଚ (ca)and
- ପ୍ରମାଦଃ (pramādaḥ)heedlessness
- ମୋହଃ (mohaḥ)delusion
- ଏଵ (eva)indeed
- ଚ (ca)and
- ତମସି (tamasi)in tamas
- ଏତାନି (etāni)these
- ଜାଯନ୍ତେ (jāyante)arise
- ଵିଵୃଦ୍ଧେ (vivṛddhe)predominant
- କୁରୁନନ୍ଦନ (kurunandana)descendant of Kuru (kuru:Kuru | nandana:descendant)
ତଦୋତ୍ତମଵିଦାଂ ଲୋକାନମଲାନ୍ପ୍ରତିପଦ୍ଯତେ ॥ 14 ॥
- ଯଦା (yadā)when
- ସତ୍ତ୍ଵେ (sattve)in goodness
- ପ୍ରଵୃଦ୍ଧେ (pravṛddhe)predominant
- ତୁ (tu)but
- ପ୍ରଲଯମ୍ (pralayam)dissolution
- ଯାତି (yāti)attains
- ଦେହଭୃତ୍ (dehabhṛt)embodied one (deha:body | bhṛt:bearer)
- ତଦା (tadā)then
- ଉତ୍ତମଵିଦାମ୍ (uttamavidām)of the knowers of the highest (uttama:highest | vidām:of the knowers)
- ଲୋକାନ୍ (lokān)worlds
- ଅମଲାନ୍ (amalān)spotless
- ପ୍ରତିପଦ୍ଯତେ (pratipadyate)attains
ତଥା ପ୍ରଲୀନସ୍ତମସି ମୂଢଯୋନିଷୁ ଜାଯତେ ॥ 15 ॥
- ରଜସି (rajasi)in rajas
- ପ୍ରଲଯମ୍ (pralayam)dissolution
- ଗତ୍ଵା (gatvā)having gone
- କର୍ମସଙ୍ଗିଷୁ (karmasaṅgiṣu)among those attached to action (karma:action | saṅgiṣu:among the attached)
- ଜାଯତେ (jāyate)is born
- ତଥା (tathā)similarly
- ପ୍ରଲୀନଃ (pralīnaḥ)merged
- ତମସି (tamasi)in tamas
- ମୂଢଯୋନିଷୁ (mūḍhayoniṣu)in the womb of the senseless (mūḍha:senseless | yoniṣu:in the womb)
- ଜାଯତେ (jāyate)is born
ରଜସସ୍ତୁ ଫଲଂ ଦୁଃଖମଜ୍ଞାନଂ ତମସଃ ଫଲମ୍ ॥ 16 ॥
- କର୍ମଣଃ (karmaṇaḥ)of action
- ସୁକୃତସ୍ଯ (sukṛtasya)of good action
- ଆହୁଃ (āhuḥ)they say
- ସାତ୍ତ୍ଵିକଂ (sāttvikaṃ)sattvic
- ନିର୍ମଲଂ (nirmalaṃ)pure
- ଫଲମ୍ (phalam)fruit
- ରଜସଃ (rajasaḥ)of rajas
- ତୁ (tu)but
- ଫଲଂ (phalaṃ)fruit
- ଦୁଃଖମ୍ (duḥkham)pain
- ଅଜ୍ଞାନଂ (ajñānaṃ)ignorance
- ତମସଃ (tamasaḥ)of tamas
- ଫଲମ୍ (phalam)fruit
ପ୍ରମାଦମୋହୌ ତମସୋ ଭଵତୋଽଜ୍ଞାନମେଵ ଚ ॥ 17 ॥
- ସତ୍ତ୍ଵାତ୍ (sattvāt)from Sattwa
- ସଞ୍ଜାଯତେ (sañjāyate)arises
- ଜ୍ଞାନଂ (jñānam)knowledge
- ରଜସଃ (rajasaḥ)from Rajas
- ଲୋଭ (lobha)greed
- ଏଵ (eva)indeed
- ଚ (ca)and
- ପ୍ରମାଦମୋହୌ (pramādamohau)heedlessness and delusion (pramāda:heedlessness | mohau:delusion)
- ତମସଃ (tamasaḥ)from Tamas
- ଭଵତଃ (bhavataḥ)arise
- ଅଜ୍ଞାନମ୍ (ajñānam)ignorance
- ଏଵ (eva)indeed
- ଚ (ca)and
ଜଘନ୍ଯଗୁଣଵୃତ୍ତିସ୍ଥା ଅଧୋ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ତାମସାଃ ॥ 18 ॥
- ଊର୍ଧ୍ଵମ୍ (ūrdhvam)upwards
- ଗଚ୍ଛନ୍ତି (gacchanti)go
- ସତ୍ତ୍ଵସ୍ଥା (sattvasthā)abiding in sattva (sattva:purity | sthā:abiding)
- ମଧ୍ଯେ (madhye)in the middle
- ତିଷ୍ଠନ୍ତି (tiṣṭhanti)dwell
- ରାଜସାଃ (rājasāḥ)the rajasic
- ଜଘନ୍ଯଗୁଣଵୃତ୍ତିସ୍ଥାଃ (jaghanyaguṇavṛttisthāḥ)abiding in the lowest guna (jaghanya:lowest | guṇa:quality | vṛtti:function | sthāḥ:abiding)
- ଅଧଃ (adhaḥ)downwards
- ଗଚ୍ଛନ୍ତି (gacchanti)go
- ତାମସାଃ (tāmasāḥ)the tamasic
ଗୁଣେଭ୍ଯଶ୍ଚ ପରଂ ଵେତ୍ତି ମଦ୍ଭାଵଂ ସୋଽଧିଗଚ୍ଛତି ॥ 19 ॥
- ନ (na)not
- ଅନ୍ଯମ୍ (anyam)other
- ଗୁଣେଭ୍ଯଃ (guṇebhyaḥ)than the gunas
- କର୍ତାରମ୍ (kartāram)agent
- ଯଦା (yadā)when
- ଦ୍ରଷ୍ଟା (draṣṭā)the seer
- ଅନୁପଶ୍ଯତି (anupaśyati)beholds
- ଗୁଣେଭ୍ଯଃ (guṇebhyaḥ)than the gunas
- ଚ (ca)and
- ପରମ୍ (param)higher
- ଵେତ୍ତି (vetti)knows
- ମଦ୍ଭାଵମ୍ (madbhāvam)My Being (mad:my | bhāvam:being)
- ସଃ (saḥ)he
- ଅଧିଗଚ୍ଛତି (adhigacchati)attains
ଜନ୍ମମୃତ୍ଯୁଜରାଦୁଃଖୈର୍ଵିମୁକ୍ତୋଽମୃତମଶ୍ନୁତେ ॥ 20 ॥
- ଗୁଣାନ୍ (guṇān)qualities
- ଏତାନ୍ (etān)these
- ଅତୀତ୍ଯ (atītya)having transcended
- ତ୍ରୀନ୍ (trīn)three
- ଦେହୀ (dehī)embodied one
- ଦେହସମୁଦ୍ଭଵାନ୍ (dehasamudbhavān)originating from the body (deha:body | samudbhavān:originating from)
- ଜନ୍ମ (janma)birth
- ମୃତ୍ଯୁ (mṛtyu)death
- ଜରା (jarā)old age
- ଦୁଃଖୈଃ (duḥkhaiḥ)from pains
- ଵିମୁକ୍ତଃ (vimuktaḥ)freed
- ଅମୃତମ୍ (amṛtam)immortality
- ଅଶ୍ନୁତେ (aśnute)attains
କିମାଚାରଃ କଥଂ ଚୈତାଂସ୍ତ୍ରୀନ୍ଗୁଣାନତିଵର୍ତତେ ॥ 21 ॥
- ଅର୍ଜୁନ (arjuna)Arjuna
- ଉଵାଚ (uvāca)said
- କୈଃ (kaiḥ)by what
- ଲିଙ୍ଗୈଃ (liṅgaiḥ)marks
- ତ୍ରୀନ୍ (trīn)three
- ଗୁଣାନ୍ (guṇān)qualities
- ଏତାନ୍ (etān)these
- ଅତୀତଃ (atītaḥ)crossed over
- ଭଵତି (bhavati)becomes
- ପ୍ରଭୋ (prabho)O Lord
- କିମ୍ (kim)what
- ଆଚାରଃ (ācāraḥ)conduct
- କଥମ୍ (katham)how
- ଚ (ca)and
- ଏତାନ୍ (etān)these
- ତ୍ରୀନ୍ (trīn)three
- ଗୁଣାନ୍ (guṇān)qualities
- ଅତିଵର୍ତତେ (ativartate)goes beyond
ନ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ସମ୍ପ୍ରଵୃତ୍ତାନି ନ ନିଵୃତ୍ତାନି କାଙ୍କ୍ଷତି ॥ 22 ॥
- ଶ୍ରୀଭଗଵାନ୍ (śrībhagavān)the Blessed Lord (śrī:blessed | bhagavān:Lord)
- ଉଵାଚ (uvāca)said
- ପ୍ରକାଶମ୍ (prakāśam)light
- ଚ (ca)and
- ପ୍ରଵୃତ୍ତିମ୍ (pravṛttim)activity
- ଚ (ca)and
- ମୋହମ୍ (moham)delusion
- ଏଵ (eva)indeed
- ଚ (ca)and
- ପାଣ୍ଡଵ (pāṇḍava)O Pandava
- ନ (na)not
- ଦ୍ଵେଷ୍ଟି (dveṣṭi)hates
- ସମ୍ପ୍ରଵୃତ୍ତାନି (sampravṛttāni)when present
- ନ (na)not
- ନିଵୃତ୍ତାନି (nivṛttāni)when absent
- କାଙ୍କ୍ଷତି (kāṅkṣati)longs for
ଗୁଣା ଵର୍ତନ୍ତ ଇତ୍ଯେଵ ଯୋଽଵତିଷ୍ଠତି ନେଙ୍ଗତେ ॥ 23 ॥
- ଉଦାସୀନଵତ୍ (udāsīnavat)like one unconcerned (udāsīna:unconcerned | vat:like)
- ଆସୀନଃ (āsīnaḥ)seated
- ଗୁଣୈଃ (guṇaiḥ)by the qualities
- ଯଃ (yaḥ)who
- ନ (na)not
- ଵିଚାଲ୍ଯତେ (vicālyate)is moved
- ଗୁଣାଃ (guṇāḥ)qualities
- ଵର୍ତନ୍ତେ (vartante)operate
- ଇତି (iti)thus
- ଏଵମ୍ (evam)in this way
- ଯଃ (yaḥ)who
- ଅଵତିଷ୍ଠତି (avatiṣṭhati)stands firm
- ନ (na)not
- ଇଙ୍ଗତେ (iṅgate)wavers
ତୁଲ୍ଯପ୍ରିଯାପ୍ରିଯୋ ଧୀରସ୍ତୁଲ୍ଯନିନ୍ଦାତ୍ମସଂସ୍ତୁତିଃ ॥ 24 ॥
- ସମଦୁଃଖସୁଖଃ (samaduḥkhasukhaḥ)alike in pain and pleasure (sama:alike | duḥkha:pain | sukha:pleasure)
- ସ୍ଵସ୍ଥଃ (svasthaḥ)dwells in the Self
- ସମଲୋଷ୍ଟାଶ୍ମକାଞ୍ଚନଃ (samaloṣṭāśmakāñcanaḥ)alike to clod, stone, gold (sama:alike | loṣṭa:clod | aśma:stone | kāñcana:gold)
- ତୁଲ୍ଯପ୍ରିଯାପ୍ରିଯଃ (tulyapriyāpriyaḥ)same to dear and not-dear (tulya:same | priya:dear | apriya:not-dear)
- ଧୀରଃ (dhīraḥ)firm
- ତୁଲ୍ଯନିନ୍ଦାତ୍ମସଂସ୍ତୁତିଃ (tulyanindātmasaṃstutiḥ)same in censure and praise (tulya:same | nindā:censure | ātma:self | saṃstuti:praise)
ସର୍ଵାରମ୍ଭପରିତ୍ଯାଗୀ ଗୁଣାତୀତଃ ସ ଉଚ୍ଯତେ ॥ 25 ॥
- ମାନାପମାନଯୋଃ (mānāpamānayoḥ)in honour and dishonour (māna:honour | apamāna:dishonour | yoḥ:in)
- ତୁଲ୍ଯଃ (tulyaḥ)the same
- ତୁଲ୍ଯଃ (tulyaḥ)the same
- ମିତ୍ରାରିପକ୍ଷଯୋଃ (mitrāripakṣayoḥ)to friend and foe (mitra:friend | ari:foe | pakṣayoḥ:to)
- ସର୍ଵାରମ୍ଭପରିତ୍ଯାଗୀ (sarvārambhaparityāgī)abandoning all undertakings (sarva:all | ārambha:undertakings | parityāgī:abandoning)
- ଗୁଣାତୀତଃ (guṇātītaḥ)beyond the gunas (guṇa:gunas | atītaḥ:beyond)
- ସ (sa)he
- ଉଚ୍ଯତେ (ucyate)is said
ସ ଗୁଣାନ୍ସମତୀତ୍ଯୈତାନ୍ବ୍ରହ୍ମଭୂଯାଯ କଲ୍ପତେ ॥ 26 ॥
- ମାମ୍ (mām)me
- ଚ (ca)and
- ଯଃ (yaḥ)who
- ଅଵ୍ଯଭିଚାରେଣ (avyabhicāreṇa)with unswerving
- ଭକ୍ତିଯୋଗେନ (bhaktiyogena)with devotion (bhakti:devotion | yogena:with union)
- ସେଵତେ (sevate)serves
- ସଃ (saḥ)he
- ଗୁଣାନ୍ (guṇān)qualities
- ସମତୀତ୍ଯ (samatītya)transcending
- ଏତାନ୍ (etān)these
- ବ୍ରହ୍ମଭୂଯାଯ (brahmabhūyāya)to become Brahman (brahma:Brahman | bhūyāya:to become)
- କଲ୍ପତେ (kalpate)is fit
ଶାଶ୍ଵତସ୍ଯ ଚ ଧର୍ମସ୍ଯ ସୁଖସ୍ଯୈକାନ୍ତିକସ୍ଯ ଚ ॥ 27 ॥
- ବ୍ରହ୍ମଣଃ (brahmaṇaḥ)of Brahman
- ହି (hi)indeed
- ପ୍ରତିଷ୍ଠା (pratiṣṭhā)abode
- ଅହମ୍ (aham)I am
- ଅମୃତସ୍ଯ (amṛtasya)of the immortal
- ଅଵ୍ଯଯସ୍ଯ (avyayasya)of the immutable
- ଚ (ca)and
- ଶାଶ୍ଵତସ୍ଯ (śāśvatasya)of the everlasting
- ଚ (ca)and
- ଧର୍ମସ୍ଯ (dharmasya)of dharma
- ସୁଖସ୍ଯ (sukhasya)of bliss
- ଏକାନ୍ତିକସ୍ଯ (ekāntikasya)of the absolute
- ଚ (ca)and
- ଓଁ (oṃ)Om
- ତତ୍ (tat)that
- ସତ୍ (sat)truth
- ଇତି (iti)thus
- ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତାସୂପନିଷତ୍ସୁ (śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu)in the Upanishads of the Bhagavad Gita (śrīmat:glorious | bhagavad:of the Lord | gītā:Gita | upaniṣatsu:in the Upanishads)
- ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଯାମ୍ (brahmavidyāyām)in the knowledge of Brahman (brahma:Brahman | vidyāyām:in the knowledge)
- ଯୋଗଶାସ୍ତ୍ରେ (yogaśāstre)in the science of yoga (yoga:yoga | śāstre:in the science)
- ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣାର୍ଜୁନସଂଵାଦେ (śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde)in the dialogue between Krishna and Arjuna (śrī:glorious | kṛṣṇa:Krishna | arjuna:Arjuna | saṃvāde:in the dialogue)
- ଗୁଣତ୍ରଯଵିଭାଗଯୋଗଃ (guṇatrayavibhāgayogaḥ)the yoga of the division of the three gunas (guṇa:qualities | traya:three | vibhāga:division | yogaḥ:yoga)
- ନାମ (nāma)named
- ଚତୁର୍ଦଶଃ (caturdaśaḥ)fourteenth
- ଅଧ୍ଯାଯଃ (adhyāyaḥ)chapter
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣାର୍ଜୁନସଂଵାଦେ ଗୁଣତ୍ରଯଵିଭାଗଯୋଗୋ ନାମ ଚତୁର୍ଦଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ ॥14 ।
