ௐ ஶ்ரீபரமாத்மநே நமஃ
அத தஶமோ'த்யாயஃ ।
விபூதியோகஃ
ஶ்ரீபகவாநுவாச
ஶ்ரீபகவாநுவாச
பூய ஏவ மஹாபாஹோ ஶ்ரு'ணு மே பரமம் வசஃ ।
யத்தே'ஹம் ப்ரீயமாணாய வக்ஷ்யாமி ஹிதகாம்யயா ॥ 1 ॥
யத்தே'ஹம் ப்ரீயமாணாய வக்ஷ்யாமி ஹிதகாம்யயா ॥ 1 ॥
- ஶ்ரீபகவாந் (śrībhagavān)the Blessed Lord (śrī:blessed | bhagavān:Lord)
- உவாச (uvāca)said
- பூயஃ (bhūyaḥ)again
- ஏவ (eva)indeed
- மஹாபாஹோ (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- ஶ்ரு'ணு (śṛṇu)listen
- மே (me)my
- பரமம் (paramaṃ)supreme
- வசஃ (vacaḥ)word
- யத் (yat)which
- தே (te)to you
- அஹம் (aham)I
- ப்ரியமாணாய (prīyamāṇāya)to the delighted one
- வக்ஷ்யாமி (vakṣyāmi)will declare
- ஹிதகாம்யயா (hitakāmyayā)wishing welfare (hita:welfare | kāmyayā:wishing)
ந மே விதுஃ ஸுரகணாஃ ப்ரபவம் ந மஹர்ஷயஃ ।
அஹமாதிர்ஹி தேவாநாம் மஹர்ஷீணாம் ச ஸர்வஶஃ ॥ 2 ॥
அஹமாதிர்ஹி தேவாநாம் மஹர்ஷீணாம் ச ஸர்வஶஃ ॥ 2 ॥
- ந (na)not
- மே (me)my
- விதுஃ (viduḥ)know
- ஸுரகணாஃ (suragaṇāḥ)hosts of heaven (sura:heavenly beings | gaṇāḥ:hosts)
- ப்ரபவம் (prabhavam)origin
- ந (na)not
- மஹர்ஷயஃ (maharṣayaḥ)great RISHIS (maha:great | ṛṣayaḥ:RISHIS)
- அஹம் (aham)I
- ஆதிஃ (ādiḥ)source
- ஹி (hi)indeed
- தேவாநாம் (devānāṃ)of the DEVAS
- மஹர்ஷீணாம் (maharṣīṇāṃ)of the RISHIS (maha:great | ṛṣīṇāṃ:of the RISHIS)
- ச (ca)and
- ஸர்வஶஃ (sarvaśaḥ)in every way
யோ மாமஜமநாதிம் ச வேத்தி லோகமஹேஶ்வரம் ।
அஸம்மூடஃ ஸ மர்த்யேஷு ஸர்வபாபைஃ ப்ரமுச்யதே ॥ 3 ॥
அஸம்மூடஃ ஸ மர்த்யேஷு ஸர்வபாபைஃ ப்ரமுச்யதே ॥ 3 ॥
- யஃ (yaḥ)who
- மாம் (mām)Me
- அஜம் (ajam)unborn
- அநாதிம் (anādim)beginningless
- ச (ca)and
- வேத்தி (vetti)knows
- லோகமஹேஶ்வரம் (lokamaheśvaram)great Lord of the worlds (loka:worlds | maheśvaram:great Lord)
- அஸம்மூடஃ (asammūḍhaḥ)undeluded
- ஸஃ (saḥ)he
- மர்த்யேஷு (martyeṣu)amongst mortals
- ஸர்வபாபைஃ (sarvapāpaiḥ)from all sins (sarva:all | pāpaiḥ:sins)
- ப்ரமுச்யதே (pramucyate)is liberated
புத்திர்ஜ்ஞாநமஸம்மோஹஃ க்ஷமா ஸத்யம் தமஃ ஶமஃ ।
ஸுகம் துஃகம் பவோ'பாவோ பயம் சாபயமேவ ச ॥ 4 ॥
ஸுகம் துஃகம் பவோ'பாவோ பயம் சாபயமேவ ச ॥ 4 ॥
- புத்திஃ (buddhiḥ)intellect
- ஜ்ஞாநம் (jñānam)wisdom
- அஸம்மோஹஃ (asammohaḥ)non-delusion
- க்ஷமா (kṣamā)forgiveness
- ஸத்யம் (satyaṃ)truth
- தமஃ (damaḥ)self-restraint
- ஶமஃ (śamaḥ)calmness
- ஸுகம் (sukhaṃ)happiness
- துஃகம் (duḥkhaṃ)pain
- பவஃ (bhavaḥ)birth
- அபாவஃ (abhāvaḥ)death
- பயம் (bhayam)fear
- ச (ca)and
- அபயம் (abhayam)fearlessness
- ஏவ (eva)also
- ச (ca)and
அஹிம்ஸா ஸமதா துஷ்டிஸ்தபோ தாநம் யஶோ'யஶஃ ।
பவந்தி பாவா பூதாநாம் மத்த ஏவ ப்ரு'தக்விதாஃ ॥ 5 ॥
பவந்தி பாவா பூதாநாம் மத்த ஏவ ப்ரு'தக்விதாஃ ॥ 5 ॥
- அஹிம்ஸா (ahiṃsā)non-injury
- ஸமதா (samatā)equanimity
- துஷ்டிஃ (tuṣṭiḥ)contentment
- தபஃ (tapaḥ)austerity
- தாநம் (dānam)beneficence
- யஶஃ (yaśaḥ)fame
- அயஶஃ (ayaśaḥ)infamy
- பவந்தி (bhavanti)arise
- பாவாஃ (bhāvāḥ)qualities
- பூதாநாம் (bhūtānām)of beings
- மத்தஃ (mattaḥ)from Me
- ஏவ (eva)alone
- ப்ரு'தக்விதாஃ (pṛthagvidhāḥ)different kinds (pṛthak:different | vidhāḥ:kinds)
மஹர்ஷயஃ ஸப்த பூர்வே சத்வாரோ மநவஸ்ததா ।
மத்பாவா மாநஸா ஜாதா யேஷாம் லோக இமாஃ ப்ரஜாஃ ॥ 6 ॥
மத்பாவா மாநஸா ஜாதா யேஷாம் லோக இமாஃ ப்ரஜாஃ ॥ 6 ॥
- மஹர்ஷயஃ (maharṣayaḥ)great sages (mahā:great | ṛṣayaḥ:sages)
- ஸப்த (sapta)seven
- பூர்வே (pūrve)ancient
- சத்வாரஃ (catvāraḥ)four
- மநவஃ (manavaḥ)Manus
- ததா (tathā)also
- மத்பாவாஃ (madbhāvāḥ)possessed of powers like Me (mat:my | bhāvāḥ:states or powers)
- மாநஸாஃ (mānasāḥ)born of mind
- ஜாதாஃ (jātāḥ)born
- யேஷாம் (yeṣām)of whom
- லோகே (loke)in the world
- இமாஃ (imāḥ)these
- ப்ரஜாஃ (prajāḥ)creatures
ஏதாம் விபூதிம் யோகம் ச மம யோ வேத்தி தத்த்வதஃ ।
ஸோ'விகம்பேந யோகேந யுஜ்யதே நாத்ர ஸம்ஶயஃ ॥ 7 ॥
ஸோ'விகம்பேந யோகேந யுஜ்யதே நாத்ர ஸம்ஶயஃ ॥ 7 ॥
- ஏதாம் (etām)this
- விபூதிம் (vibhūtim)manifestation
- யோகம் (yogam)yoga
- ச (ca)and
- மம (mama)my
- யஃ (yaḥ)who
- வேத்தி (vetti)knows
- தத்த்வதஃ (tattvataḥ)in truth
- ஸஃ (saḥ)he
- அவிகம்பேந (avikampena)tremorless
- யோகேந (yogena)by yoga
- யுஜ்யதே (yujyate)is united
- ந (na)not
- அத்ர (atra)here
- ஸம்ஶயஃ (saṃśayaḥ)doubt
அஹம் ஸர்வஸ்ய ப்ரபவோ மத்தஃ ஸர்வம் ப்ரவர்ததே ।
இதி மத்வா பஜந்தே மாம் புதா பாவஸமந்விதாஃ ॥ 8 ॥
இதி மத்வா பஜந்தே மாம் புதா பாவஸமந்விதாஃ ॥ 8 ॥
- அஹம் (aham)I
- ஸர்வஸ்ய (sarvasya)of all
- ப்ரபவஃ (prabhavaḥ)source
- மத்தஃ (mattaḥ)from me
- ஸர்வம் (sarvam)everything
- ப்ரவர்ததே (pravartate)evolves
- இதி (iti)thus
- மத்வா (matvā)understanding
- பஜந்தே (bhajante)worship
- மாம் (mām)me
- புதாஃ (budhāḥ)the wise
- பாவஸமந்விதாஃ (bhāvasamanvitāḥ)endowed with loving consciousness (bhāva:feeling, consciousness | samanvitāḥ:endowed with)
மச்சித்தா மத்கதப்ராணா போதயந்தஃ பரஸ்பரம் ।
கதயந்தஶ்ச மாம் நித்யம் துஷ்யந்தி ச ரமந்தி ச ॥ 9 ॥
கதயந்தஶ்ச மாம் நித்யம் துஷ்யந்தி ச ரமந்தி ச ॥ 9 ॥
- மச்சித்தா (maccittā)minds resting in Me (mat:in Me | cittāḥ:minds)
- மத்கதப்ராணா (madgataprāṇā)senses absorbed in Me (mat:in Me | gata:absorbed | prāṇāḥ:senses)
- போதயந்தஃ (bodhayantaḥ)enlightening
- பரஸ்பரம் (parasparam)one another
- கதயந்தஃ (kathayantaḥ)speaking
- ச (ca)and
- மாம் (māṃ)of Me
- நித்யம் (nityaṃ)always
- துஷ்யந்தி (tuṣyanti)are satisfied
- ச (ca)and
- ரமந்தி (ramanti)delighted
- ச (ca)and
தேஷாம் ஸததயுக்தாநாம் பஜதாம் ப்ரீதிபூர்வகம் ।
ததாமி புத்தியோகம் தம் யேந மாமுபயாந்தி தே ॥ 10 ॥
ததாமி புத்தியோகம் தம் யேந மாமுபயாந்தி தே ॥ 10 ॥
- தேஷாம் (teṣām)of them
- ஸததயுக்தாநாம் (satatayuktānām)ever-steadfast (satata:constant | yuktānām:of the united)
- பஜதாம் (bhajatām)worshipping
- ப்ரீதிபூர்வகம் (prītipūrvakam)with love (prīti:love | pūrvakam:preceded by)
- ததாமி (dadāmi)I give
- புத்தியோகம் (buddhiyogam)Buddhi Yoga (buddhi:intelligence | yogam:union)
- தம் (tam)that
- யேந (yena)by which
- மாம் (mām)to Me
- உபயாந்தி (upayānti)come
- தே (te)they
தேஷாமேவாநுகம்பார்தமஹமஜ்ஞாநஜம் தமஃ ।
நாஶயாம்யாத்மபாவஸ்தோ ஜ்ஞாநதீபேந பாஸ்வதா ॥ 11 ॥
நாஶயாம்யாத்மபாவஸ்தோ ஜ்ஞாநதீபேந பாஸ்வதா ॥ 11 ॥
- தேஷாம் (teṣām)of them
- ஏவ (eva)indeed
- அநுகம்பா-அர்தம் (anukampā-artham)for the sake of compassion (anukampā:compassion | artham:for the sake of)
- அஹம் (aham)I
- அஜ்ஞாநஜம் (ajñānajam)born of ignorance (ajñāna:ignorance | jam:born of)
- தமஃ (tamaḥ)darkness
- நாஶயாமி (nāśayāmi)I destroy
- ஆத்மபாவஸ்தஃ (ātmabhāvasthaḥ)dwelling within their hearts (ātma:self | bhāva:state | sthaḥ:dwelling)
- ஜ்ஞாநதீபேந (jñānadīpena)by the lamp of knowledge (jñāna:knowledge | dīpena:by the lamp)
- பாஸ்வதா (bhāsvatā)luminous
அர்ஜுந உவாச
பரம் ப்ரஹ்ம பரம் தாம பவித்ரம் பரமம் பவாந் ।
புருஷம் ஶாஶ்வதம் திவ்யமாதிதேவமஜம் விபும் ॥ 12 ॥
புருஷம் ஶாஶ்வதம் திவ்யமாதிதேவமஜம் விபும் ॥ 12 ॥
- அர்ஜுந (arjuna)Arjuna
- உவாச (uvāca)said
- பரம் (param)supreme
- ப்ரஹ்ம (brahma)Brahman
- பரம் (param)supreme
- தாம (dhāma)abode
- பவித்ரம் (pavitraṃ)purifier
- பரமம் (paramam)supreme
- பவாந் (bhavān)you
- புருஷம் (puruṣam)person
- ஶாஶ்வதம் (śāśvataṃ)eternal
- திவ்யம் (divyam)divine
- ஆதிதேவம் (ādidevam)primeval god (ādi:primeval | devam:god)
- அஜம் (ajaṃ)unborn
- விபும் (vibhum)omnipresent
ஆஹுஸ்த்வாம்ரு'ஷயஃ ஸர்வே தேவர்ஷிர்நாரதஸ்ததா ।
அஸிதோ தேவலோ வ்யாஸஃ ஸ்வயம் சைவ ப்ரவீஷி மே ॥ 13 ॥
அஸிதோ தேவலோ வ்யாஸஃ ஸ்வயம் சைவ ப்ரவீஷி மே ॥ 13 ॥
- ஆஹுஃ (āhuḥ)declare
- த்வாம் (tvām)You
- ரு'ஷயஃ (ṛṣayaḥ)sages
- ஸர்வே (sarve)all
- தேவர்ஷிஃ (devarṣiḥ)divine sage (deva:divine | ṛṣiḥ:sage)
- நாரதஃ (nāradaḥ)Narada
- ததா (tathā)also
- அஸிதஃ (asitaḥ)Asita
- தேவலஃ (devalaḥ)Devala
- வ்யாஸஃ (vyāsaḥ)Vyasa
- ஸ்வயம் (svayam)Yourself
- ச (ca)and
- ஏவ (eva)indeed
- ப்ரவீஷி (bravīṣi)say
- மே (me)to me
ஸர்வமேதத்ரு'தம் மந்யே யந்மாம் வதஸி கேஶவ ।
ந ஹி தே பகவந்வ்யக்திம் விதுர்தேவா ந தாநவாஃ ॥ 14 ॥
ந ஹி தே பகவந்வ்யக்திம் விதுர்தேவா ந தாநவாஃ ॥ 14 ॥
- ஸர்வம் (sarvam)all
- ஏதத் (etat)this
- ரு'தம் (ṛtam)truth
- மந்யே (manye)I believe
- யத் (yat)that
- மாம் (mām)to me
- வதஸி (vadasi)you say
- கேஶவ (keśava)O Keshava
- ந (na)not
- ஹி (hi)indeed
- தே (te)your
- பகவந் (bhagavan)O Blessed Lord
- வ்யக்திம் (vyaktim)manifestation
- விதுஃ (viduḥ)know
- தேவாஃ (devāḥ)the Devas
- ந (na)nor
- தாநவாஃ (dānavāḥ)the Danavas
ஸ்வயமேவாத்மநாத்மாநம் வேத்த த்வம் புருஷோத்தம ।
பூதபாவந பூதேஶ தேவதேவ ஜகத்பதே ॥ 15 ॥
பூதபாவந பூதேஶ தேவதேவ ஜகத்பதே ॥ 15 ॥
- ஸ்வயம் (svayam)by yourself
- ஏவ (eva)indeed
- ஆத்மநா (ātmanā)by the self
- ஆத்மாநம் (ātmānam)yourself
- வேத்த (vettha)you know
- த்வம் (tvaṃ)you
- புருஷோத்தம (puruṣottama)Supreme Person (puruṣa:person | uttama:supreme)
- பூதபாவந (bhūtabhāvana)Source of beings (bhūta:beings | bhāvana:source)
- பூதேஶ (bhūteśa)Lord of beings (bhūta:beings | īśa:lord)
- தேவதேவ (devadeva)God of gods (deva:god | deva:god)
- ஜகத்பதே (jagatpate)Ruler of the world (jagat:world | pati:ruler)
வக்துமர்ஹஸ்யஶேஷேண திவ்யா ஹ்யாத்மவிபூதயஃ ।
யாபிர்விபூதிபிர்லோகாநிமாம்ஸ்த்வம் வ்யாப்ய திஷ்டஸி ॥ 16 ॥
யாபிர்விபூதிபிர்லோகாநிமாம்ஸ்த்வம் வ்யாப்ய திஷ்டஸி ॥ 16 ॥
- வக்தும் (vaktum)to speak
- அர்ஹஸி (arhasi)you should
- அஶேஷேண (aśeṣeṇa)without reserve
- திவ்யாஃ (divyāḥ)divine
- ஹி (hi)indeed
- ஆத்மவிபூதயஃ (ātmavibhūtayaḥ)divine glories (ātma:self | vibhūtayaḥ:glories)
- யாபிஃ (yābhiḥ)by which
- விபூதிபிஃ (vibhūtibhiḥ)by glories
- லோகாந் (lokān)worlds
- இமாந் (imān)these
- த்வம் (tvam)you
- வ்யாப்ய (vyāpya)pervading
- திஷ்டஸி (tiṣṭhasi)exist
கதம் வித்யாமஹம் யோகிம்ஸ்த்வாம் ஸதா பரிசிந்தயந் ।
கேஷு கேஷு ச பாவேஷு சிந்த்யோ'ஸி பகவந்மயா ॥ 17 ॥
கேஷு கேஷு ச பாவேஷு சிந்த்யோ'ஸி பகவந்மயா ॥ 17 ॥
- கதம் (kathaṃ)how
- வித்யாம் (vidyām)shall I know
- அஹம் (aham)I
- யோகிநம் (yoginam)O Yogi
- த்வாம் (tvām)You
- ஸதா (sadā)always
- பரிசிந்தயந் (paricintayan)meditating
- கேஷு (keṣu)in which
- கேஷு (keṣu)in which
- ச (ca)and
- பாவேஷு (bhāveṣu)aspects
- சிந்த்யஃ (cintyaḥ)to be thought of
- அஸி (asi)are
- பகவந் (bhagavan)O Blessed Lord
- மயா (mayā)by me
விஸ்தரேணாத்மநோ யோகம் விபூதிம் ச ஜநார்தந ।
பூயஃ கதய த்ரு'ப்திர்ஹி ஶ்ரு'ண்வதோ நாஸ்தி மே'ம்ரு'தம் ॥ 18 ॥
பூயஃ கதய த்ரு'ப்திர்ஹி ஶ்ரு'ண்வதோ நாஸ்தி மே'ம்ரு'தம் ॥ 18 ॥
- விஸ்தரேண (vistareṇa)in detail
- ஆத்மநஃ (ātmanaḥ)of your
- யோகம் (yogaṃ)YOGA-power
- விபூதிம் (vibhūtiṃ)Immanent glory
- ச (ca)and
- ஜநார்தந (janārdana)O Janardana
- பூயஃ (bhūyaḥ)again
- கதய (kathaya)tell
- த்ரு'ப்திஃ (tṛptiḥ)satisfaction
- ஹி (hi)indeed
- ஶ்ரு'ண்வதஃ (śṛṇvataḥ)hearing
- ந (na)not
- அஸ்தி (asti)is
- மே (me)my
- அம்ரு'தம் (amṛtam)nectar-like speech
ஶ்ரீபகவாநுவாச
ஹந்த தே கதயிஷ்யாமி திவ்யா ஹ்யாத்மவிபூதயஃ ।
ப்ராதாந்யதஃ குருஶ்ரேஷ்ட நாஸ்த்யந்தோ விஸ்தரஸ்ய மே ॥ 19 ॥
ப்ராதாந்யதஃ குருஶ்ரேஷ்ட நாஸ்த்யந்தோ விஸ்தரஸ்ய மே ॥ 19 ॥
- ஶ்ரீபகவாநுவாச (śrībhagavānuvāca)The Blessed Lord said (śrī:blessed | bhagavān:Lord | uvāca:said)
- ஹந்த (hanta)alas
- தே (te)to you
- கதயிஷ்யாமி (kathayiṣyāmi)I will declare
- திவ்யாஃ (divyāḥ)divine
- ஹி (hi)indeed
- ஆத்மவிபூதயஃ (ātmavibhūtayaḥ)my divine glories (ātma:self | vibhūtayaḥ:glories)
- ப்ராதாந்யதஃ (prādhānyataḥ)in their prominence
- குருஶ்ரேஷ்ட (kuruśreṣṭha)O best of the Kurus (kuru:Kurus | śreṣṭha:best)
- ந (na)no
- அஸ்தி (asti)is
- அந்தஃ (antaḥ)end
- விஸ்தரஸ்ய (vistarasya)of the details
- மே (me)my
அஹமாத்மா குடாகேஶ ஸர்வபூதாஶயஸ்திதஃ ।
அஹமாதிஶ்ச மத்யம் ச பூதாநாமந்த ஏவ ச ॥ 20 ॥
அஹமாதிஶ்ச மத்யம் ச பூதாநாமந்த ஏவ ச ॥ 20 ॥
- அஹம் (aham)I
- ஆத்மா (ātmā)Self
- குடாகேஶ (guḍākeśa)O Gudakesha
- ஸர்வபூதாஶயஸ்திதஃ (sarvabhūtāśayasthitaḥ)seated in all beings' hearts (sarva:all | bhūta:beings | āśaya:hearts | sthitaḥ:seated)
- அஹம் (aham)I
- ஆதிஃ (ādiḥ)Beginning
- ச (ca)and
- மத்யம் (madhyam)Middle
- ச (ca)and
- பூதாநாம் (bhūtānām)of beings
- அந்தஃ (antaḥ)End
- ஏவ (eva)indeed
- ச (ca)and
ஆதித்யாநாமஹம் விஷ்ணுர்ஜ்யோதிஷாம் ரவிரம்ஶுமாந் ।
மரீசிர்மருதாமஸ்மி நக்ஷத்ராணாமஹம் ஶஶீ ॥ 21 ॥
மரீசிர்மருதாமஸ்மி நக்ஷத்ராணாமஹம் ஶஶீ ॥ 21 ॥
- ஆதித்யாநாம் (ādityānām)of the Ādityas
- அஹம் (aham)I am
- விஷ்ணுஃ (viṣṇuḥ)Viṣṇu
- ஜ்யோதிஷாம் (jyotiṣām)of luminaries
- ரவிஃ (raviḥ)the Sun
- அம்ஶுமாந் (aṃśumān)radiant
- மரீசிஃ (marīciḥ)Marīci
- மருதாம் (marutām)of the Maruts
- அஸ்மி (asmi)am I
- நக்ஷத்ராணாம் (nakṣatrāṇām)of asterisms
- அஹம் (aham)I am
- ஶஶீ (śaśī)the moon
வேதாநாம் ஸாமவேதோ'ஸ்மி தேவாநாமஸ்மி வாஸவஃ ।
இந்த்ரியாணாம் மநஶ்சாஸ்மி பூதாநாமஸ்மி சேதநா ॥ 22 ॥
இந்த்ரியாணாம் மநஶ்சாஸ்மி பூதாநாமஸ்மி சேதநா ॥ 22 ॥
- வேதாநாம் (vedānām)of the Vedas
- ஸாமவேதஃ (sāmavedaḥ)Sama Veda (sāma:Sama | vedaḥ:Veda)
- அஸ்மி (asmi)I am
- தேவாநாம் (devānām)of the gods
- அஸ்மி (asmi)I am
- வாஸவஃ (vāsavaḥ)Indra
- இந்த்ரியாணாம் (indriyāṇām)of the senses
- மநஃ (manaḥ)mind
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- பூதாநாம் (bhūtānām)of living beings
- அஸ்மி (asmi)I am
- சேதநா (cetanā)intelligence
ருத்ராணாம் ஶங்கரஶ்சாஸ்மி வித்தேஶோ யக்ஷரக்ஷஸாம் ।
வஸூநாம் பாவகஶ்சாஸ்மி மேருஃ ஶிகரிணாமஹம் ॥ 23 ॥
வஸூநாம் பாவகஶ்சாஸ்மி மேருஃ ஶிகரிணாமஹம் ॥ 23 ॥
- ருத்ராணாம் (rudrāṇām)of the Rudras
- ஶங்கரஃ (śaṅkaraḥ)Shankara
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- வித்தேஶஃ (vitteśaḥ)Lord of wealth (vitta:wealth | īśaḥ:Lord)
- யக்ஷரக்ஷஸாம் (yakṣarakṣasām)of Yakshas and Rakshasas (yakṣa:Yakshas | rakṣasām:of Rakshasas)
- வஸூநாம் (vasūnām)of the Vasus
- பாவகஃ (pāvakaḥ)Pavaka (Agni)
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- மேருஃ (meruḥ)Meru
- ஶிகரிணாம் (śikhariṇām)of the mountains
- அஹம் (aham)I
புரோதஸாம் ச முக்யம் மாம் வித்தி பார்த ப்ரு'ஹஸ்பதிம் ।
ஸேநாநீநாமஹம் ஸ்கந்தஃ ஸரஸாமஸ்மி ஸாகரஃ ॥ 24 ॥
ஸேநாநீநாமஹம் ஸ்கந்தஃ ஸரஸாமஸ்மி ஸாகரஃ ॥ 24 ॥
- புரோதஸாம் (purodhasām)of the priests
- ச (ca)and
- முக்யம் (mukhyam)chief
- மாம் (mām)me
- வித்தி (viddhi)know
- பார்த (pārtha)O Partha
- ப்ரு'ஹஸ்பதிம் (bṛhaspatim)Brihaspati
- ஸேநாநீநாம் (senānīnām)of the generals
- அஹம் (aham)I am
- ஸ்கந்தஃ (skandaḥ)Skanda
- ஸரஸாம் (sarasām)of the lakes
- அஸ்மி (asmi)am
- ஸாகரஃ (sāgaraḥ)ocean
மஹர்ஷீணாம் ப்ரு'குரஹம் கிராமஸ்ம்யேகமக்ஷரம் ।
யஜ்ஞாநாம் ஜபயஜ்ஞோ'ஸ்மி ஸ்தாவராணாம் ஹிமாலயஃ ॥ 25 ॥
யஜ்ஞாநாம் ஜபயஜ்ஞோ'ஸ்மி ஸ்தாவராணாம் ஹிமாலயஃ ॥ 25 ॥
- மஹர்ஷீணாம் (maharṣīṇām)among the great Rishis (maha:great | ṛṣīṇām:of the Rishis)
- ப்ரு'குஃ (bhṛguḥ)Bhrigu
- அஹம் (aham)I am
- கிராம் (girām)among words
- அஸ்மி (asmi)am
- ஏகம் (ekam)one
- அக்ஷரம் (akṣaram)syllable
- யஜ்ஞாநாம் (yajñānām)among sacrifices
- ஜபயஜ்ஞஃ (japayajñaḥ)sacrifice of silent repetition (japa:silent repetition | yajñaḥ:sacrifice)
- அஸ்மி (asmi)am
- ஸ்தாவராணாம் (sthāvarāṇām)among immovable things
- ஹிமாலயஃ (himālayaḥ)the Himalayas
அஶ்வத்தஃ ஸர்வவ்ரு'க்ஷாணாம் தேவர்ஷீணாம் ச நாரதஃ ।
கந்தர்வாணாம் சித்ரரதஃ ஸித்தாநாம் கபிலோ முநிஃ ॥ 26 ॥
கந்தர்வாணாம் சித்ரரதஃ ஸித்தாநாம் கபிலோ முநிஃ ॥ 26 ॥
- அஶ்வத்தஃ (aśvatthaḥ)the Ashvattha tree
- ஸர்வவ்ரு'க்ஷாணாம் (sarvavṛkṣāṇāṃ)of all trees (sarva:all | vṛkṣāṇāṃ:of trees)
- தேவர்ஷீணாம் (devarṣīṇāṃ)of divine sages (deva:divine | ṛṣīṇāṃ:of sages)
- ச (ca)and
- நாரதஃ (nāradaḥ)Narada
- கந்தர்வாணாம் (gandharvāṇāṃ)of Gandharvas
- சித்ரரதஃ (citrarathaḥ)Chitraratha
- ஸித்தாநாம் (siddhānāṃ)of perfected ones
- கபிலஃ (kapilaḥ)Kapila
- முநிஃ (muniḥ)sage
உச்சைஃஶ்ரவஸமஶ்வாநாம் வித்தி மாமம்ரு'தோத்பவம் ।
ஐராவதம் கஜேந்த்ராணாம் நராணாம் ச நராதிபம் ॥ 27 ॥
ஐராவதம் கஜேந்த்ராணாம் நராணாம் ச நராதிபம் ॥ 27 ॥
- உச்சைஃஶ்ரவஸமஶ்வாநாம் (uccaiḥśravasam aśvānām)of horses, Uccaiḥśravas (uccaiḥśravasam:Uccaiḥśravas | aśvānām:of horses)
- வித்தி (viddhi)know
- மாம் (mām)me
- அம்ரு'தோத்பவம் (amṛtodbhavam)born of nectar (amṛta:nectar | udbhavam:born of)
- ஐராவதம் (airāvatam)Airavata
- கஜேந்த்ராணாம் (gajendrāṇām)of lordly elephants (gaja:elephant | indrāṇām:of lords)
- நராணாம் (narāṇām)of men
- ச (ca)and
- நராதிபம் (narādhipam)king (nara:man | adhipam:lord)
ஆயுதாநாமஹம் வஜ்ரம் தேநூநாமஸ்மி காமதுக் ।
ப்ரஜநஶ்சாஸ்மி கந்தர்பஃ ஸர்பாணாமஸ்மி வாஸுகிஃ ॥ 28 ॥
ப்ரஜநஶ்சாஸ்மி கந்தர்பஃ ஸர்பாணாமஸ்மி வாஸுகிஃ ॥ 28 ॥
- ஆயுதாநாம் (āyudhānām)among weapons
- அஹம் (aham)I am
- வஜ்ரம் (vajraṃ)thunderbolt
- தேநூநாம் (dhenūnām)among cows
- அஸ்மி (asmi)I am
- காமதுக் (kāmadhuk)Kamadhuk (wish-fulfilling cow)
- ப்ரஜநஃ (prajanaḥ)cause for offspring
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- கந்தர்பஃ (kandarpaḥ)Kandarpa (Cupid)
- ஸர்பாணாம் (sarpāṇām)among serpents
- அஸ்மி (asmi)I am
- வாஸுகிஃ (vāsukiḥ)Vasuki
அநந்தஶ்சாஸ்மி நாகாநாம் வருணோ யாதஸாமஹம் ।
பித்ரூ'ணாமர்யமா சாஸ்மி யமஃ ஸம்யமதாமஹம் ॥ 29 ॥
பித்ரூ'ணாமர்யமா சாஸ்மி யமஃ ஸம்யமதாமஹம் ॥ 29 ॥
- அநந்தஃ (anantaḥ)Ananta
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- நாகாநாம் (nāgānāṃ)among the Nagas (nāga:Naga | ānāṃ:among)
- வருணஃ (varuṇaḥ)Varuna
- யாதஸாம் (yādasām)among water deities (yāda:water deity | sām:among)
- அஹம் (aham)I
- பித்ரூ'ணாம் (pitṝṇām)among the ancestors (pitṛ:ancestor | ṇām:among)
- அர்யமா (aryamā)Aryama
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- யமஃ (yamaḥ)Yama
- ஸம்யமதாம் (saṃyamatām)among controllers (saṃyama:control | tām:among)
- அஹம் (aham)I
ப்ரஹ்லாதஶ்சாஸ்மி தைத்யாநாம் காலஃ கலயதாமஹம் ।
ம்ரு'காணாம் ச ம்ரு'கேந்த்ரோ'ஹம் வைநதேயஶ்ச பக்ஷிணாம் ॥ 30 ॥
ம்ரு'காணாம் ச ம்ரு'கேந்த்ரோ'ஹம் வைநதேயஶ்ச பக்ஷிணாம் ॥ 30 ॥
- ப்ரஹ்லாதஃ (prahlādaḥ)Prahlada
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- தைத்யாநாம் (daityānām)among Daityas
- காலஃ (kālaḥ)Time
- கலயதாம் (kalayatām)among reckoners
- அஹம் (aham)I
- ம்ரு'காணாம் (mṛgāṇām)among animals
- ச (ca)and
- ம்ரு'கேந்த்ரஃ (mṛgendraḥ)Lord-of-beasts (Lion) (mṛga:beast | indra:lord)
- அஹம் (aham)I
- வைநதேயஃ (vainateyaḥ)Vainateya (Garuda)
- ச (ca)and
- பக்ஷிணாம் (pakṣiṇām)among birds
பவநஃ பவதாமஸ்மி ராமஃ ஶஸ்த்ரப்ரு'தாமஹம் ।
சஷாணாம் மகரஶ்சாஸ்மி ஸ்ரோதஸாமஸ்மி ஜாஹ்நவீ ॥ 31 ॥
சஷாணாம் மகரஶ்சாஸ்மி ஸ்ரோதஸாமஸ்மி ஜாஹ்நவீ ॥ 31 ॥
- பவநஃ (pavanaḥ)wind
- பவதாம் (pavatām)of purifiers
- அஸ்மி (asmi)I am
- ராமஃ (rāmaḥ)Rama
- ஶஸ்த்ரப்ரு'தாம் (śastrabhṛtām)of warriors (śastra:weapon | bhṛtām:bearers)
- அஹம் (aham)I
- சஷாணாம் (jhaṣāṇām)of fishes
- மகரஃ (makaraḥ)shark
- ச (ca)and
- அஸ்மி (asmi)I am
- ஸ்ரோதஸாம் (srotasām)of rivers
- அஸ்மி (asmi)I am
- ஜாஹ்நவீ (jāhnavī)Ganges
ஸர்காணாமாதிரந்தஶ்ச மத்யம் சைவாஹமர்ஜுந ।
அத்யாத்மவித்யா வித்யாநாம் வாதஃ ப்ரவததாமஹம் ॥ 32 ॥
அத்யாத்மவித்யா வித்யாநாம் வாதஃ ப்ரவததாமஹம் ॥ 32 ॥
- ஸர்காணாம் (sargāṇām)of creations
- ஆதி (ādi)beginning
- அந்தஃ (antaḥ)end
- ச (ca)and
- மத்யம் (madhyam)middle
- ச (ca)also
- ஏவ (eva)indeed
- அஹம் (aham)I
- அர்ஜுந (arjuna)O Arjuna
- அத்யாத்மவித்யா (adhyātmavidyā)Science of the Self (adhyātma:of the Self | vidyā:science)
- வித்யாநாம் (vidyānām)of sciences
- வாதஃ (vādaḥ)logic
- ப்ரவததாம் (pravadatām)of arguments
- அஹம் (aham)I
அக்ஷராணாமகாரோ'ஸ்மி த்வந்த்வஃ ஸாமாஸிகஸ்ய ச ।
அஹமேவாக்ஷயஃ காலோ தாதாஹம் விஶ்வதோமுகஃ ॥ 33 ॥
அஹமேவாக்ஷயஃ காலோ தாதாஹம் விஶ்வதோமுகஃ ॥ 33 ॥
- அக்ஷராணாம் (akṣarāṇām)among letters
- அகாரஃ (akāraḥ)the letter 'A'
- அஸ்மி (asmi)I am
- த்வந்த்வஃ (dvandvaḥ)dual (co-ordinates)
- ஸாமாஸிகஸ்ய (sāmāsikasya)of compounds
- ச (ca)and
- அஹம் (aham)I
- ஏவ (eva)indeed
- அக்ஷயஃ (akṣayaḥ)inexhaustible
- காலஃ (kālaḥ)time
- தாதா (dhātā)dispenser
- அஹம் (aham)I
- விஶ்வதோமுகஃ (viśvatomukhaḥ)having faces in all directions (viśvataḥ:in all directions | mukhaḥ:faces)
ம்ரு'த்யுஃ ஸர்வஹரஶ்சாஹமுத்பவஶ்ச பவிஷ்யதாம் ।
கீர்திஃ ஶ்ரீர்வாக்ச நாரீணாம் ஸ்ம்ரு'திர்மேதா த்ரு'திஃ க்ஷமா ॥ 34 ॥
கீர்திஃ ஶ்ரீர்வாக்ச நாரீணாம் ஸ்ம்ரு'திர்மேதா த்ரு'திஃ க்ஷமா ॥ 34 ॥
- ம்ரு'த்யுஃ (mṛtyuḥ)death
- ஸர்வஹரஃ (sarvaharaḥ)all-devouring (sarva:all | haraḥ:devouring)
- ச (ca)and
- அஹம் (aham)I am
- உத்பவஃ (udbhavaḥ)prosperity
- ச (ca)and
- பவிஷ்யதாம் (bhaviṣyatām)of those to be
- கீர்திஃ (kīrtiḥ)fame
- ஶ்ரீஃ (śrīḥ)prosperity
- வாக் (vāk)speech
- ச (ca)and
- நாரீணாம் (nārīṇām)of women
- ஸ்ம்ரு'திஃ (smṛtiḥ)memory
- மேதா (medhā)intelligence
- த்ரு'திஃ (dhṛtiḥ)firmness
- க்ஷமா (kṣamā)forgiveness
ப்ரு'ஹத்ஸாம ததா ஸாம்நாம் காயத்ரீ சந்தஸாமஹம் ।
மாஸாநாம் மார்கஶீர்ஷோ'ஹம்ரு'தூநாம் குஸுமாகரஃ ॥ 35 ॥
மாஸாநாம் மார்கஶீர்ஷோ'ஹம்ரு'தூநாம் குஸுமாகரஃ ॥ 35 ॥
- ப்ரு'ஹத்ஸாம (bṛhatsāma)Brihat-Saman (bṛhat:great | sāma:Saman hymn)
- ததா (tathā)also
- ஸாம்நாம் (sāmnām)of hymns
- காயத்ரீ (gāyatrī)Gayatri
- சந்தஸாம் (chandasām)of metres
- அஹம் (aham)I am
- மாஸாநாம் (māsānām)of months
- மார்கஶீர்ஷஃ (mārgaśīrṣaḥ)Margashirsha
- அஹம் (aham)I am
- ரு'தூநாம் (ṛtūnām)of seasons
- குஸுமாகரஃ (kusumākaraḥ)flowery spring (kusuma:flower | ākara:abundance)
த்யூதம் சலயதாமஸ்மி தேஜஸ்தேஜஸ்விநாமஹம் ।
ஜயோ'ஸ்மி வ்யவஸாயோ'ஸ்மி ஸத்த்வம் ஸத்த்வவதாமஹம் ॥ 36 ॥
ஜயோ'ஸ்மி வ்யவஸாயோ'ஸ்மி ஸத்த்வம் ஸத்த்வவதாமஹம் ॥ 36 ॥
- த்யூதம் (dyūtaṃ)gambling
- சலயதாம் (chalayatām)of the fraudulent
- அஸ்மி (asmi)I am
- தேஜஃ (tejaḥ)splendour
- தேஜஸ்விநாம் (tejasvinām)of the splendid
- அஹம் (aham)I
- ஜயஃ (jayaḥ)victory
- அஸ்மி (asmi)I am
- வ்யவஸாயஃ (vyavasāyaḥ)industry
- அஸ்மி (asmi)I am
- ஸத்த்வம் (sattvaṃ)goodness
- ஸத்த்வவதாம் (sattvavatām)in those who are determined
- அஹம் (aham)I
வ்ரு'ஷ்ணீநாம் வாஸுதேவோ'ஸ்மி பாண்டவாநாம் தநஞ்ஜயஃ ।
முநீநாமப்யஹம் வ்யாஸஃ கவீநாமுஶநா கவிஃ ॥ 37 ॥
முநீநாமப்யஹம் வ்யாஸஃ கவீநாமுஶநா கவிஃ ॥ 37 ॥
- வ்ரு'ஷ்ணீநாம் (vṛṣṇīnām)among the Vrishnis (vṛṣṇi:Vrishnis | nām:among)
- வாஸுதேவஃ (vāsudevaḥ)Vasudeva
- அஸ்மி (asmi)I am
- பாண்டவாநாம் (pāṇḍavānām)among the Pandavas (pāṇḍava:Pandavas | nām:among)
- தநஞ்ஜயஃ (dhanañjayaḥ)Dhananjaya
- முநீநாம் (munīnām)among the Munis (muni:Munis | nām:among)
- அபி (api)also
- அஹம் (aham)I
- வ்யாஸஃ (vyāsaḥ)Vyasa
- கவீநாம் (kavīnām)among the poets (kavi:poets | nām:among)
- உஶநா (uśanā)Ushana
- கவிஃ (kaviḥ)poet
தண்டோ தமயதாமஸ்மி நீதிரஸ்மி ஜிகீஷதாம் ।
மௌநம் சைவாஸ்மி குஹ்யாநாம் ஜ்ஞாநம் ஜ்ஞாநவதாமஹம் ॥ 38 ॥
மௌநம் சைவாஸ்மி குஹ்யாநாம் ஜ்ஞாநம் ஜ்ஞாநவதாமஹம் ॥ 38 ॥
- தண்டஃ (daṇḍaḥ)sceptre
- தமயதாம் (damayatām)among punishers
- அஸ்மி (asmi)I am
- நீதிஃ (nītiḥ)statesmanship
- அஸ்மி (asmi)I am
- ஜிகீஷதாம் (jigīṣatām)among those who seek victory
- மௌநம் (maunam)silence
- ச (ca)and
- ஏவ (eva)also
- அஸ்மி (asmi)I am
- குஹ்யாநாம் (guhyānām)among secrets
- ஜ்ஞாநம் (jñānam)knowledge
- ஜ்ஞாநவதாம் (jñānavatām)among knowers
- அஹம் (aham)I
யச்சாபி ஸர்வபூதாநாம் பீஜம் ததஹமர்ஜுந ।
ந ததஸ்தி விநா யத்ஸ்யாந்மயா பூதம் சராசரம் ॥ 39 ॥
ந ததஸ்தி விநா யத்ஸ்யாந்மயா பூதம் சராசரம் ॥ 39 ॥
- யத் (yat)which
- ச (ca)and
- அபி (api)also
- ஸர்வபூதாநாம் (sarvabhūtānām)of all beings (sarva:all | bhūtānām:of beings)
- பீஜம் (bījam)seed
- தத் (tat)that
- அஹம் (aham)I
- அர்ஜுந (arjuna)O Arjuna
- ந (na)not
- தத் (tat)that
- அஸ்தி (asti)exists
- விநா (vinā)without
- யத் (yat)which
- ஸ்யாத் (syāt)would be
- மயா (mayā)by Me
- பூதம் (bhūtam)being
- சராசரம் (carācaram)moving and unmoving (cara:moving | acara:unmoving)
நாந்தோ'ஸ்தி மம திவ்யாநாம் விபூதீநாம் பரந்தப ।
ஏஷ தூத்தேஶதஃ ப்ரோக்தோ விபூதேர்விஸ்தரோ மயா ॥ 40 ॥
ஏஷ தூத்தேஶதஃ ப்ரோக்தோ விபூதேர்விஸ்தரோ மயா ॥ 40 ॥
- ந (na)not
- அந்தஃ (antaḥ)end
- அஸ்தி (asti)is
- மம (mama)my
- திவ்யாநாம் (divyānām)of divine
- விபூதீநாம் (vibhūtīnām)glories
- பரந்தப (parantapa)O Parantapa
- ஏஷஃ (eṣaḥ)this
- து (tu)but
- உத்தேஶதஃ (uddeśataḥ)briefly
- ப்ரோக்தஃ (proktaḥ)stated
- விபூதேஃ (vibhūteḥ)of glory
- விஸ்தரஃ (vistaraḥ)expansion
- மயா (mayā)by me
யத்யத்விபூதிமத்ஸத்த்வம் ஶ்ரீமதூர்ஜிதமேவ வா ।
தத்ததேவாவகச்ச த்வம் மம தேஜோம்'ஶஸம்பவம் ॥ 41 ॥
தத்ததேவாவகச்ச த்வம் மம தேஜோம்'ஶஸம்பவம் ॥ 41 ॥
- யத்யத் (yadyat)whatever
- விபூதிமத் (vibhūtimat)glorious
- ஸத்த்வம் (sattvaṃ)being
- ஶ்ரீமத் (śrīmad)prosperous
- ஊர்ஜிதம் (ūrjitam)powerful
- ஏவ (eva)indeed
- வா (vā)or
- தத்தத் (tattat)that
- ஏவ (eva)indeed
- அவகச்ச (avagaccha)know
- த்வம் (tvaṃ)you
- மம (mama)my
- தேஜஃ (tejaḥ)splendour
- அம்ஶஸம்பவம் (aṃśasambhavam)manifestation of a part (aṃśa:part | sambhavam:manifestation)
அதவா பஹுநைதேந கிம் ஜ்ஞாதேந தவார்ஜுந ।
விஷ்டப்யாஹமிதம் க்ரு'த்ஸ்நமேகாம்ஶேந ஸ்திதோ ஜகத் ॥ 42 ॥
விஷ்டப்யாஹமிதம் க்ரு'த்ஸ்நமேகாம்ஶேந ஸ்திதோ ஜகத் ॥ 42 ॥
- அதவா (athavā)or
- பஹுநா (bahunā)by much
- ஏதேந (etena)by this
- கிம் (kiṃ)what
- ஜ்ஞாதேந (jñātena)by knowing
- தவ (tava)to you
- அர்ஜுந (arjuna)Arjuna
- விஷ்டப்ய (viṣṭabhya)pervading
- அஹம் (aham)I
- இதம் (idaṃ)this
- க்ரு'த்ஸ்நம் (kṛtsnam)entire
- ஏகாம்ஶேந (ekāṃśena)by one part (eka:one | aṃśena:by part)
- ஸ்திதஃ (sthitaḥ)situated
- ஜகத் (jagat)world
ௐ தத்ஸதிதி ஶ்ரீமத்பகவத்கீதாஸூபநிஷத்ஸு ப்ரஹ்மவித்யாயாம் யோகஶாஸ்த்ரே
ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணார்ஜுநஸம்வாதே விபூதியோகோ நாம தஶமோ'த்யாயஃ ॥10 ॥
ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணார்ஜுநஸம்வாதே விபூதியோகோ நாம தஶமோ'த்யாயஃ ॥10 ॥
