মেধাসূক্তম্
স মেন্দ্রো মেধযা স্পৃণোতু । অমৃতস্য দেবধারণো ভূযাসম্ ।
শরীরং মে বিচর্ষণম্ । জিহ্বা মে মধুমত্তমা ।
কর্ণাভ্যাং ভূরিবিশ্রুবম্ । ব্রহ্মণঃ কোশোঽসি মেধযা পিহিতঃ ।
শ্রুতং মে গোপায । ওঁ শান্তিঃ শান্তিঃ শান্তিঃ ॥
- ওঁ (oṃ)Om
- যঃ (yaḥ)who
- ছন্দসাম্ (chandasām)of the Vedas
- ঋষভঃ (ṛṣabhaḥ)essence
- বিশ্ব (viśva)universal
- রূপঃ (rūpaḥ)form
- ছন্দোভ্যঃ (chandobhyaḥ)from the Vedas
- অধি (adhi)from
- অমৃতাত্ (amṛtāt)nectar of immortality
- সম্ভবূব (sambabhūva)emerged
- সঃ (saḥ)he
- মে (me)my
- ইন্দ্রঃ (indraḥ)Indra
- মেধযা (medhayā)with wisdom
- স্পৃণোতু (spṛṇotu)bestow
- অমৃতস্য (amṛtasya)of immortality
- দেব (deva)O Lord
- ধারণঃ (dhāraṇaḥ)bearer
- ভূযাসম্ (bhūyāsam)may I become
- শরীরম্ (śarīram)body
- মে (me)my
- বিচর্ষণম্ (vicarṣaṇam)vigorous
- জিহ্বা (jihvā)tongue
- মে (me)my
- মধুমত্তমা (madhumattamā)sweetest
- কর্ণাভ্যাম্ (karṇābhyām)with ears
- ভূরি (bhūri)abundant
- বিশ্রুবম্ (viśruvam)wisdom
- ব্রহ্মণঃ (brahmaṇaḥ)of Brahman
- কোশঃ (kośaḥ)treasure
- অসি (asi)are
- মেধযা (medhayā)with wisdom
- পিহিতঃ (pihitaḥ)protected
- শ্রুতম্ (śrutam)knowledge
- মে (me)my
- গোপায (gopāya)preserve
- ওঁ (oṃ)Om
- শান্তিঃ (śāntiḥ)peace
ত্বযা জুষ্টা নুদমানা দুরুক্তান্ বৃহদ্বদেম বিদথে সুবীরাঃ ।
ত্বযা জুষ্ট ঋষির্ভবতি দেবি ত্বযা ব্রহ্মাঽঽগতশ্রীরুত ত্বযা ।
ত্বযা জুষ্টশ্চিত্রং বিন্দতে বসু সানো জুষস্ব দ্রবিণো ন মেধে ॥
- ওঁ (oṃ)sacred syllable
- মেধাদেবী (medhādevī)goddess of wisdom (medhā:wisdom | devī:goddess)
- জুষমাণা (juṣamāṇā)pleased
- ন (na)not
- আগাত্ (āgāt)came
- বিশ্বাচী (viśvācī)all-pervading
- ভদ্রা (bhadrā)auspicious
- সুমনস্যমানা (sumanasyamānā)causing good thoughts
- ত্বযা (tvayā)by you
- জুষ্টা (juṣṭā)favored
- নুদমানা (nudamānā)dispelling
- দুরুক্তান্ (duruktān)harsh speech
- বৃহত্ (bṛhat)great
- বদেম (vadema)we speak
- বিদথে (vidathe)in assembly
- সুবীরাঃ (suvīrāḥ)empowered
- ঋষিঃ (ṛṣiḥ)seer
- ভবতি (bhavati)becomes
- দেবি (devi)O goddess
- ব্রহ্মা (brahmā)wise
- আগতশ্রীঃ (āgataśrīḥ)eloquent and radiant (āgata:arrived | śrīḥ:radiance)
- উত (uta)and
- চিত্রং (citraṃ)wondrous
- বিন্দতে (vindate)attains
- বসু (vasu)wealth
- সানঃ (sānaḥ)O Medhā
- জুষস্ব (juṣasva)dwell
- দ্রবিণঃ (draviṇaḥ)prosperity
- ন (na)not
- মেধে (medhe)in us
মেধাং মে অশ্বিনাবুভাবাধত্তাং পুষ্করস্রজা ।
অপ্সরাসু চ যা মেধা গন্ধর্বেষু চ যন্মনঃ ।
দৈবীং মেধা সরস্বতী সা মাং মেধা সুরভির্জুষতা স্বাহা ॥
- মেধাম্ (medhām)intelligence
- ম (ma)me
- ইন্দ্রঃ (indraḥ)Indra
- দদাতু (dadātu)may give
- মেধাম্ (medhām)intelligence
- দেবী (devī)goddess
- সরস্বতী (sarasvatī)Sarasvatī
- মেধাম্ (medhām)intelligence
- মে (me)me
- অশ্বিনৌ (aśvinau)Ashvins
- উভৌ (ubhau)both
- আধত্তাম্ (ādhattām)may grant
- পুষ্করস্রজা (puṣkarasrajā)with lotus garlands (puṣkara:lotus | srajā:with garlands)
- অপ্সরাসু (apsarāsu)among Apsarās
- চ (ca)and
- যা (yā)which
- মেধা (medhā)intelligence
- গন্ধর্বেষু (gandharveṣu)among Gandharvas
- চ (ca)and
- যত্ (yat)that
- মনঃ (manaḥ)mind
- দৈবীম্ (daivīm)divine
- মেধা (medhā)intelligence
- সরস্বতী (sarasvatī)Sarasvatī
- সা (sā)that
- মাম্ (mām)me
- মেধা (medhā)intelligence
- সুরভিঃ (surabhiḥ)fragrant
- জুষতা (juṣatām)may accept
- স্বাহা (svāhā)offering
ঊর্জস্বতী পযসা পিন্বমানা সা মাং মেধা সুপ্রতীকা জুষন্তাম্ ।
মযি মেধাং মযি প্রজাং ময্যগ্নিস্তেজো দধাতু
মযি মেধাং মযি প্রজাং মযীন্দ্র ইন্দ্রিযং দধাতু
মযি মেধাং মযি প্রজাং মযি সূর্যো ভ্রাজো দধাতু ।
- আ মাম্ (ā mām)to me
- মেধা (medhā)wisdom
- সুরভিঃ (surabhiḥ)fragrant
- বিশ্বরূপা (viśvarūpā)of universal form
- হিরণ্যবর্ণা (hiraṇyavarṇā)golden-hued
- জগতী (jagatī)moving, of the jagatī metre
- জগম্যা (jagamyā)to be attained
- ঊর্জস্বতী (ūrjasvatī)full of strength
- পযসা পিন্বমানা (payasā pinvamānā)swelling with milk
- সুপ্রতীকা (supratīkā)of fair aspect
- জুষন্তাম্ (juṣantām)may they accept
- মযি মেধাম্ (mayi medhām)in me wisdom
- মযি প্রজাম্ (mayi prajām)in me offspring
- অগ্নিঃ তেজঃ দধাতু (agniḥ tejaḥ dadhātu)may Agni place radiance
ওঁ হংস হংসায বিদ্মহে পরমহংসায ধীমহি । তন্নো হংসঃ প্রচোদযাত্ ।
- মহাদেব্যৈ (mahādevyai)to the great Goddess
- বিদ্মহে (vidmahe)we know
- ব্রহ্মপত্নী (brahmapatnī)consort of Brahmā
- ধীমহি (dhīmahi)we meditate
- তত্ নঃ (tat naḥ)may she for us
- বাণী (vāṇī)Speech
- প্রচোদযাত্ (pracodayāt)impel
- হংস (haṃsa)the swan
- পরমহংসায (paramahaṃsāya)to the supreme swan
- হংসঃ প্রচোদযাত্ (haṃsaḥ pracodayāt)may the Haṃsa impel
- ওঁ (oṃ)sacred sound
- শান্তিঃ (śāntiḥ)peace
- শান্তিঃ (śāntiḥ)peace
- শান্তিঃ (śāntiḥ)peace
