- śrīgaṇādhīśastotramthe hymn to Shri Ganadhisha
- śivaśaktikṛtammade by Shiva and Shakti
anvaya śrīgaṇādhīśastotram śivaśaktikṛtam
chandas Prose, the title
- śrīśaktiśivauShri Shakti and Shiva
- ūcatuḥsaid
anvaya śrīśaktiśivau ūcatuḥ
chandas Prose, the speakers' line
note Ganesha's own parents speak this hymn to their son. The verbs that follow are dual, the Sanskrit form for two people speaking as one.
bhaktipriyāya deveśa bhaktebhyaḥ sukhadāyaka || 1 ||
- namaḥsalutation
- teto you
- gaṇanāthāyalord of the ganas
- gaṇānāmof the ganas
- patayeto the master
- namaḥsalutation
- bhaktipriyāyawho love devotion
- deveśaO lord of the gods
- bhaktebhyaḥto your devotees
- sukhadāyakaO giver of happiness
anvaya gaṇanāthāya te namaḥ gaṇānām pataye namaḥ deveśa bhaktebhyaḥ sukhadāyaka bhaktipriyāya [namaḥ]
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
nābhiśeṣāya devāya ḍhuṇḍhirājāya te namaḥ || 2 ||
- svānandavāsinewho live in Svananda
- tubhyamto you
- siddhibuddhivarāyathe husband of Siddhi and Buddhi
- caand
- nābhiśeṣāyawho wears the serpent Shesha about his navel
- devāyathe god
- ḍhuṇḍhirājāyaDhundhiraja
- teto you
- namaḥsalutation
anvaya svānandavāsine siddhibuddhivarāya ca tubhyam nābhiśeṣāya devāya ḍhuṇḍhirājāya te namaḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
ḍhuṇḍhirāja Dhundhiraja — The king who is searched for, the name of the Ganesha of Kashi.
nābhiśeṣa who wears Shesha about his navel — A snake is tied round his belly like a belt. This name calls it Shesha, king of serpents.
namaste sṛṇihastāya nābhiśeṣāya te namaḥ || 3 ||
- varadābhayahastāyawhose hands give boons and safety
- namaḥsalutation
- paraśudhāriṇewho carry the axe
- namaḥsalutation
- teto you
- sṛṇihastāyawith the goad in your hand
- nābhiśeṣāyawith Shesha about your navel
- teto you
- namaḥsalutation
anvaya varadābhayahastāya paraśudhāriṇe namaḥ sṛṇihastāya te namaḥ nābhiśeṣāya te namaḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
saguṇāya namastubhyaṃ brahmaṇe nirguṇāya ca || 4 ||
- anāmayāyafree of every ill
- sarvāyawho are everything
- sarvapūjyāyawhom all worship
- teto you
- namaḥsalutation
- saguṇāyawith qualities
- namaḥsalutation
- tubhyamto you
- brahmaṇeBrahman
- nirguṇāyawithout them
- caand
anvaya anāmayāya sarvāya sarvapūjyāya te namaḥ saguṇāya nirguṇāya ca brahmaṇe tubhyam namaḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
saguṇa, nirguṇa with qualities and without them — Brahman that can be pictured and worshipped, and Brahman beyond every quality. He is praised as both at once.
jyeṣṭhāya cādipūjyāya jyeṣṭharājāya te namaḥ || 5 ||
- brahmabhyaḥto those who seek it
- brahmadātrewho give Brahman
- caand
- gajānanaO Gajanana
- namaḥsalutation
- astube
- teto you
- jyeṣṭhāyathe eldest
- caand
- ādipūjyāyathe first to be worshipped
- jyeṣṭharājāyathe eldest king
- teto you
- namaḥsalutation
anvaya gajānana brahmabhyaḥ brahmadātre ca te namaḥ astu jyeṣṭhāya ādipūjyāya ca jyeṣṭharājāya te namaḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
jyeṣṭharāja the eldest king — A Rig Veda name of Brahmanaspati, whose hymn Ganapati's worshippers take as his own.
anādaye ca vighneśa vighnakartre namo namaḥ || 6 ||
- mātremother
- pitrefather
- caand
- sarveṣāmof all
- herambāyato Heramba
- namaḥwe bow
- namaḥagain
- anādayewho have no beginning
- caand
- vighneśaO lord of obstacles
- vighnakartrethe maker of obstacles
- namaḥwe bow
- namaḥagain
anvaya sarveṣām mātre pitre ca herambāya namaḥ namaḥ vighneśa anādaye vighnakartre ca namaḥ namaḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
note His own mother and father call him the mother and father of all.
tvadīyabhaktiyogena yogīśāḥ śāntimāgatāḥ || 7 ||
- vighnahartrewho take away the obstacles
- svabhaktānāmof your own devotees
- lambodaraO Lambodara
- namaḥsalutation
- astube
- teto you
- tvadīyabhaktiyogenathrough devotion to you
- yogīśāḥthe masters of yoga
- śāntimto peace
- āgatāḥhave come
anvaya lambodara svabhaktānām vighnahartre te namaḥ astu tvadīyabhaktiyogena yogīśāḥ śāntim āgatāḥ
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
note Ganapati both makes obstacles and takes them away. The verse before names him maker; this one names him remover for those who love him.
tena tuṣṭo bhava svāminnityuktvā taṃ praṇematuḥ |
tāvutthāpya gaṇādhīśa uvācatau maheśvarau|| 8 ||
- kimhow
- stuvaḥcan we two praise
- yogarūpamwhose form is yoga
- tamyou
- praṇamāvaḥwe two bow
- caand
- vighnapaO lord of obstacles
- tenawith that
- tuṣṭaḥpleased
- bhavabe
- svāminO master
- itithis
- uktvāhaving said
- tamto him
- praṇematuḥthe two bowed
- tauthem
- utthāpyaraising up
- gaṇādhīśaḥthe lord of the ganas
- uvācaspoke
- tauto those two
- maheśvarauthe great lord and lady
anvaya vighnapa yogarūpam tam kim stuvaḥ praṇamāvaḥ ca svāmin tena tuṣṭaḥ bhava iti uktvā tam praṇematuḥ gaṇādhīśaḥ tau utthāpya tau maheśvarau uvāca
chandas Anuṣṭubh (śloka), printed as 6 pādas
- śrīgaṇeśaḥShri Ganesha
- uvācasaid
anvaya śrīgaṇeśaḥ uvāca
chandas Prose, the speaker's line
- bhavatkṛtamthat you have made
- idamthis
- stotramhymn
- mamato me
- bhaktivivardhanamwill make devotion grow
anvaya bhavatkṛtam idam stotram mama bhaktivivardhanam
chandas Anuṣṭubh (śloka), a half verse
bhuktimuktipradaṃ caiva putrapautrādikaṃ tathā |
dhanadhānyādikaṃ sarvaṃ labhate tena niścitam || 10 ||
- bhaviṣyatiwill
- caand
- saukhyasyahappiness
- paṭhateto the one who reads it
- śṛṇvateor hears it
- pradamgive
- bhuktimuktipradamgives the good of this life and release
- caand
- evaalso
- putrapautrādikamsons and grandsons
- tathālikewise
- dhanadhānyādikamwealth, grain
- sarvameverything else
- labhategains
- tenathrough it
- niścitamsurely
anvaya paṭhate śṛṇvate ca saukhyasya pradam bhaviṣyati bhuktimuktipradam ca eva [bhaviṣyati] tena putrapautrādikam tathā dhanadhānyādikam sarvam niścitam labhate
chandas Anuṣṭubh (śloka), a verse and a half
