ওঁ শ্ৰী পৰমাত্মনে নমঃ
অথ সপ্তমোঽধ্যাযঃ ।
জ্ঞানৱিজ্ঞানযোগঃ
শ্ৰীভগৱানুৱাচ
জ্ঞানৱিজ্ঞানযোগঃ
শ্ৰীভগৱানুৱাচ
ময্যাসক্তমনাঃ পাৰ্থ যোগং যুঞ্জন্মদাশ্ৰযঃ ।
অসংশযং সমগ্ৰং মাং যথা জ্ঞাস্যসি তচ্ছৃণু ॥ 1 ॥
অসংশযং সমগ্ৰং মাং যথা জ্ঞাস্যসি তচ্ছৃণু ॥ 1 ॥
- শ্ৰীভগৱানুৱাচ (śrībhagavānuvāca)the Blessed Lord said (śrī:blessed | bhagavān:Lord | uvāca:said)
- মযি (mayi)in Me
- আসক্তমনাঃ (āsaktamanāḥ)mind attached (āsakta:attached | manāḥ:mind)
- পাৰ্থ (pārtha)O son of Pritha
- যোগং (yogaṃ)yoga
- যুঞ্জন্ (yuñjan)practising
- মত্ (mad)My
- আশ্ৰযঃ (āśrayaḥ)taking refuge
- অসংশযং (asaṃśayaṃ)without doubt
- সমগ্ৰম্ (samagram)fully
- মাম্ (mām)Me
- যথা (yathā)how
- জ্ঞাস্যসি (jñāsyasi)you shall know
- তত্ (tat)that
- শৃণু (śṛṇu)hear
জ্ঞানং তেঽহং সৱিজ্ঞানমিদং ৱক্ষ্যাম্যশেষতঃ ।
যজ্জ্ঞাত্ৱা নেহ ভূযোঽন্যজ্জ্ঞাতৱ্যমৱশিষ্যতে ॥ 2 ॥
যজ্জ্ঞাত্ৱা নেহ ভূযোঽন্যজ্জ্ঞাতৱ্যমৱশিষ্যতে ॥ 2 ॥
- জ্ঞানম্ (jñānam)knowledge
- তে (te)to you
- অহম্ (aham)I
- সৱিজ্ঞানম্ (savijñānam)with realization (sa:with | vijñānam:realization)
- ইদম্ (idam)this
- ৱক্ষ্যামি (vakṣyāmi)I shall declare
- অশেষতঃ (aśeṣataḥ)in full
- যত্ (yat)which
- জ্ঞাত্ৱা (jñātvā)having known
- ন (na)not
- ইহ (iha)here
- ভূযঃ (bhūyaḥ)more
- অন্যত্ (anyat)other
- জ্ঞাতৱ্যম্ (jñātavyam)to be known
- অৱশিষ্যতে (avaśiṣyate)remains
মনুষ্যাণাং সহস্ৰেষু কশ্চিদ্যততি সিদ্ধযে ।
যততামপি সিদ্ধানাং কশ্চিন্মাং ৱেত্তি তত্ত্ৱতঃ ॥ 3 ॥
যততামপি সিদ্ধানাং কশ্চিন্মাং ৱেত্তি তত্ত্ৱতঃ ॥ 3 ॥
- মনুষ্যাণাং (manuṣyāṇām)of men
- সহস্ৰেষু (sahasreṣu)among thousands
- কশ্চিত্ (kaścit)one
- যততি (yatati)strives
- সিদ্ধযে (siddhaye)for perfection
- যততাম্ (yatatām)of those striving
- অপি (api)even
- সিদ্ধানাং (siddhānām)of the successful
- কশ্চিত্ (kaścin)one
- মাম্ (mām)Me
- ৱেত্তি (vetti)knows
- তত্ত্ৱতঃ (tattvataḥ)in essence
ভূমিৰাপোঽনলো ৱাযুঃ খং মনো বুদ্ধিৰেৱ চ ।
অহঙ্কাৰ ইতীযং মে ভিন্না প্ৰকৃতিৰষ্টধা ॥ 4 ॥
অহঙ্কাৰ ইতীযং মে ভিন্না প্ৰকৃতিৰষ্টধা ॥ 4 ॥
- ভূমিঃ (bhūmiḥ)earth
- আপঃ (āpaḥ)water
- অনলঃ (analaḥ)fire
- ৱাযুঃ (vāyuḥ)air
- খম্ (kham)ether
- মনঃ (manaḥ)mind
- বুদ্ধিঃ (buddhiḥ)intellect
- এৱ (eva)indeed
- চ (ca)and
- অহঙ্কাৰঃ (ahaṅkāraḥ)egoism
- ইতি (iti)thus
- ইযম্ (iyam)this
- মে (me)my
- ভিন্না (bhinnā)divided
- প্ৰকৃতিঃ (prakṛtiḥ)nature
- অষ্টধা (aṣṭadhā)eight-fold
অপৰেযমিতস্ত্ৱন্যাং প্ৰকৃতিং ৱিদ্ধি মে পৰাম্ ।
জীৱভূতাং মহাবাহো যযেদং ধাৰ্যতে জগত্ ॥ 5 ॥
জীৱভূতাং মহাবাহো যযেদং ধাৰ্যতে জগত্ ॥ 5 ॥
- অপৰা (aparā)lower
- ইযম্ (iyam)this
- ইতঃ (itaḥ)from this
- তু (tu)but
- অন্যাম্ (anyām)another
- প্ৰকৃতিম্ (prakṛtim)nature
- ৱিদ্ধি (viddhi)know
- মে (me)my
- পৰাম্ (parām)higher
- জীৱভূতাম্ (jīvabhūtām)life-element (jīva:life | bhūtām:element)
- মহাবাহো (mahābāho)O mighty-armed (mahā:great | bāho:armed)
- যা (yā)by which
- এদং (edaṃ)this
- ধাৰ্যতে (dhāryate)is upheld
- জগত্ (jagat)world
এতদ্যোনীনি ভূতানি সৰ্ৱাণীত্যুপধাৰয ।
অহং কৃত্স্নস্য জগতঃ প্ৰভৱঃ প্ৰলযস্তথা ॥ 6 ॥
অহং কৃত্স্নস্য জগতঃ প্ৰভৱঃ প্ৰলযস্তথা ॥ 6 ॥
- এতদ্যোনীনি (etadyonīni)these are the wombs (etat:these | yonīni:wombs)
- ভূতানি (bhūtāni)beings
- সৰ্ৱাণি (sarvāṇi)all
- ইতি (iti)thus
- উপধাৰয (upadhāraya)understand
- অহম্ (aham)I
- কৃত্স্নস্য (kṛtsnasya)of the whole
- জগতঃ (jagataḥ)of the universe
- প্ৰভৱঃ (prabhavaḥ)source
- প্ৰলযঃ (pralayaḥ)dissolution
- তথা (tathā)also
মত্তঃ পৰতৰং নান্যত্কিঞ্চিদস্তি ধনঞ্জয ।
মযি সৰ্ৱমিদং প্ৰোতং সূত্ৰে মণিগণা ইৱ ॥ 7 ॥
মযি সৰ্ৱমিদং প্ৰোতং সূত্ৰে মণিগণা ইৱ ॥ 7 ॥
- মত্তঃ (mattaḥ)from Me
- পৰতৰং (parataraṃ)higher
- ন (na)not
- অন্যত্ (anyat)other
- কিঞ্চিত্ (kiñcit)anything
- অস্তি (asti)exists
- ধনঞ্জয (dhanañjaya)O Dhananjaya
- মযি (mayi)in Me
- সৰ্ৱম্ (sarvam)all
- ইদং (idaṃ)this
- প্ৰোতং (protaṃ)strung
- সূত্ৰে (sūtre)on a string
- মণিগণাঃ (maṇigaṇāḥ)clusters of gems (maṇi:gem | gaṇāḥ:clusters)
- ইৱ (iva)like
ৰসোঽহমপ্সু কৌন্তেয প্ৰভাস্মি শশিসূৰ্যযোঃ ।
প্ৰণৱঃ সৰ্ৱৱেদেষু শব্দঃ খে পৌৰুষং নৃষু ॥ 8 ॥
প্ৰণৱঃ সৰ্ৱৱেদেষু শব্দঃ খে পৌৰুষং নৃষু ॥ 8 ॥
- ৰসঃ (rasaḥ)sapidity
- অহম্ (aham)I am
- অপ্সু (apsu)in water
- কৌন্তেয (kaunteya)O son of Kunti
- প্ৰভা (prabhā)light
- অস্মি (asmi)I am
- শশি (śaśi)moon
- সূৰ্যযোঃ (sūryayoḥ)and the sun
- প্ৰণৱঃ (praṇavaḥ)syllable OM
- সৰ্ৱৱেদেষু (sarvavedeṣu)in all the Vedas (sarva:all | vedeṣu:in the Vedas)
- শব্দঃ (śabdaḥ)sound
- খে (khe)in ether
- পৌৰুষম্ (pauruṣam)virility
- নৃষু (nṛṣu)in men
পুণ্যো গন্ধঃ পৃথিৱ্যাং চ তেজশ্চাস্মি ৱিভাৱসৌ ।
জীৱনং সৰ্ৱভূতেষু তপশ্চাস্মি তপস্ৱিষু ॥ 9 ॥
জীৱনং সৰ্ৱভূতেষু তপশ্চাস্মি তপস্ৱিষু ॥ 9 ॥
- পুণ্যঃ (puṇyaḥ)pure
- গন্ধঃ (gandhaḥ)fragrance
- পৃথিৱ্যাং (pṛthivyāṃ)in the earth
- চ (ca)and
- তেজঃ (tejaḥ)brilliance
- চ (ca)and
- অস্মি (asmi)I am
- ৱিভাৱসৌ (vibhāvasau)in fire
- জীৱনং (jīvanam)life
- সৰ্ৱভূতেষু (sarvabhūteṣu)in all beings (sarva:all | bhūteṣu:in beings)
- তপঃ (tapaḥ)austerity
- চ (ca)and
- অস্মি (asmi)I am
- তপস্ৱিষু (tapasviṣu)in the austere (tapasvi:austere | ṣu:in)
বীজং মাং সৰ্ৱভূতানাং ৱিদ্ধি পাৰ্থ সনাতনম্ ।
বুদ্ধিৰ্বুদ্ধিমতামস্মি তেজস্তেজস্ৱিনামহম্ ॥ 10 ॥
বুদ্ধিৰ্বুদ্ধিমতামস্মি তেজস্তেজস্ৱিনামহম্ ॥ 10 ॥
- বীজং (bījam)seed
- মাং (māṃ)me
- সৰ্ৱভূতানাং (sarvabhūtānāṃ)of all beings (sarva:all | bhūtānāṃ:of beings)
- ৱিদ্ধি (viddhi)know
- পাৰ্থ (pārtha)O Partha
- সনাতনম্ (sanātanam)eternal
- বুদ্ধিঃ (buddhiḥ)intelligence
- বুদ্ধিমতাম্ (buddhimatām)of the intelligent (buddhi:intelligence | matām:of the possessors)
- অস্মি (asmi)am
- তেজঃ (tejaḥ)splendour
- তেজস্ৱিনাম্ (tejasvinām)of the splendid (tejas:splendour | vinām:of the possessors)
- অহম্ (aham)I
বলং বলৱতাং চাহং কামৰাগৱিৱৰ্জিতম্ ।
ধৰ্মাৱিৰুদ্ধো ভূতেষু কামোঽস্মি ভৰতৰ্ষভ ॥ 11 ॥
ধৰ্মাৱিৰুদ্ধো ভূতেষু কামোঽস্মি ভৰতৰ্ষভ ॥ 11 ॥
- বলম্ (balam)strength
- বলৱতাম্ (balavatām)of the strong (bala:strength | vatām:of those having)
- চ (ca)and
- অহম্ (aham)I
- কামৰাগৱিৱৰ্জিতম্ (kāmarāgavivarjitam)devoid of desire and attachment (kāma:desire | rāga:attachment | vivarjitam:devoid of)
- ধৰ্মাৱিৰুদ্ধঃ (dharmāviruddhaḥ)unopposed to dharma (dharma:righteousness | aviruddhaḥ:unopposed)
- ভূতেষু (bhūteṣu)in beings
- কামঃ (kāmaḥ)desire
- অস্মি (asmi)I am
- ভৰতৰ্ষভ (bharatarṣabha)O best among the Bharatas (bharata:Bharata | ṛṣabha:best)
যে চৈৱ সাত্ত্ৱিকা ভাৱা ৰাজসাস্তামসাশ্চ যে ।
মত্ত এৱেতি তান্ৱিদ্ধি ন ত্ৱহং তেষু তে মযি ॥ 12 ॥
মত্ত এৱেতি তান্ৱিদ্ধি ন ত্ৱহং তেষু তে মযি ॥ 12 ॥
- যে (ye)those who
- চ (ca)and
- এৱ (eva)indeed
- সাত্ত্ৱিকাঃ (sāttvikāḥ)pure
- ভাৱাঃ (bhāvāḥ)beings
- ৰাজসাঃ (rājasāḥ)active
- তামসাঃ (tāmasāḥ)inert
- চ (ca)and
- যে (ye)those who
- মত্তঃ (mattaḥ)from Me
- এৱ (eva)indeed
- ইতি (iti)thus
- তান্ (tān)them
- ৱিদ্ধি (viddhi)know
- ন (na)not
- তু (tu)but
- অহম্ (aham)I
- তেষু (teṣu)in them
- তে (te)they
- মযি (mayi)in Me
ত্ৰিভিৰ্গুণমযৈৰ্ভাৱৈৰেভিঃ সৰ্ৱমিদং জগত্ ।
মোহিতং নাভিজানাতি মামেভ্যঃ পৰমৱ্যযম্ ॥ 13 ॥
মোহিতং নাভিজানাতি মামেভ্যঃ পৰমৱ্যযম্ ॥ 13 ॥
- ত্ৰিভিঃ (tribhiḥ)by the three
- গুণমযৈঃ (guṇamayaiḥ)composed of qualities (guṇa:qualities | maya:composed of)
- ভাৱৈঃ (bhāvaiḥ)by states
- এভিঃ (ebhiḥ)by these
- সৰ্ৱম্ (sarvam)all
- ইদম্ (idam)this
- জগত্ (jagat)world
- মোহিতম্ (mohitam)deluded
- ন (na)not
- অভিজানাতি (abhijānāti)knows
- মাম্ (mām)Me
- এভ্যঃ (ebhyaḥ)from these
- পৰম্ (param)beyond
- অৱ্যযম্ (avyayam)immutable
দৈৱী হ্যেষা গুণমযী মম মাযা দুৰত্যযা ।
মামেৱ যে প্ৰপদ্যন্তে মাযামেতাং তৰন্তি তে ॥ 14 ॥
মামেৱ যে প্ৰপদ্যন্তে মাযামেতাং তৰন্তি তে ॥ 14 ॥
- দৈৱী (daivī)divine
- হি (hi)indeed
- এষা (eṣā)this
- গুণমযী (guṇamayī)made of qualities (guṇa:qualities | mayī:made of)
- মম (mama)my
- মাযা (māyā)illusion
- দুৰত্যযা (duratyayā)difficult to cross (dur:difficult | atyayā:to cross)
- মাম্ (mām)me
- এৱ (eva)alone
- যে (ye)who
- প্ৰপদ্যন্তে (prapadyante)take refuge
- মাযাম্ (māyām)illusion
- এতাম্ (etām)this
- তৰন্তি (taranti)cross over
- তে (te)they
ন মাং দুষ্কৃতিনো মূঢাঃ প্ৰপদ্যন্তে নৰাধমাঃ ।
মাযযাপহৃতজ্ঞানা আসুৰং ভাৱমাশ্ৰিতাঃ ॥ 15 ॥
মাযযাপহৃতজ্ঞানা আসুৰং ভাৱমাশ্ৰিতাঃ ॥ 15 ॥
- ন (na)not
- মাম্ (mām)Me
- দুষ্কৃতিনঃ (duṣkṛtinaḥ)evil-doers
- মূঢাঃ (mūḍhāḥ)deluded
- প্ৰপদ্যন্তে (prapadyante)seek
- নৰাধমাঃ (narādhamāḥ)lowest of men (nara:men | adhamāḥ:lowest)
- মাযযা (māyayā)by delusion
- অপহৃতজ্ঞানাঃ (apahṛtajñānāḥ)whose knowledge is destroyed (apahṛta:destroyed | jñānāḥ:knowledge)
- আসুৰং (āsuraṃ)demonic
- ভাৱম্ (bhāvam)nature
- আশ্ৰিতাঃ (āśritāḥ)follow
চতুৰ্ৱিধা ভজন্তে মাং জনাঃ সুকৃতিনোঽৰ্জুন ।
আৰ্তো জিজ্ঞাসুৰৰ্থাৰ্থী জ্ঞানী চ ভৰতৰ্ষভ ॥ 16 ॥
আৰ্তো জিজ্ঞাসুৰৰ্থাৰ্থী জ্ঞানী চ ভৰতৰ্ষভ ॥ 16 ॥
- চতুৰ্ৱিধা (caturvidhā)four kinds (catur:four | vidhā:kinds)
- ভজন্তে (bhajante)worship
- মাং (māṃ)Me
- জনাঃ (janāḥ)people
- সুকৃতিনঃ (sukṛtinaḥ)virtuous (su:good | kṛtinaḥ:doers)
- অৰ্জুন (arjuna)Arjuna
- আৰ্তঃ (ārtaḥ)the distressed
- জিজ্ঞাসুঃ (jijñāsuḥ)the seeker of knowledge
- অৰ্থাৰ্থী (arthārthī)the seeker of wealth (artha:wealth | arthī:seeker)
- জ্ঞানী (jñānī)the wise
- চ (ca)and
- ভৰতৰ্ষভ (bharatarṣabha)O best among the Bharatas (bharata:Bharatas | ṛṣabha:best)
তেষাং জ্ঞানী নিত্যযুক্ত একভক্তিৰ্ৱিশিষ্যতে ।
প্ৰিযো হি জ্ঞানিনোঽত্যৰ্থমহং স চ মম প্ৰিযঃ ॥ 17 ॥
প্ৰিযো হি জ্ঞানিনোঽত্যৰ্থমহং স চ মম প্ৰিযঃ ॥ 17 ॥
- তেষাম্ (teṣām)of them
- জ্ঞানী (jñānī)wise
- নিত্যযুক্ত (nityayukta)ever steadfast (nitya:ever | yukta:steadfast)
- একভক্তিঃ (ekabhaktiḥ)devoted to the One (eka:one | bhaktiḥ:devotion)
- ৱিশিষ্যতে (viśiṣyate)excels
- প্ৰিযঃ (priyaḥ)dear
- হি (hi)indeed
- জ্ঞানিনঃ (jñāninaḥ)to the wise
- অত্যৰ্থম্ (atyartham)exceedingly
- অহম্ (aham)I
- স (sa)he
- চ (ca)and
- মম (mama)to me
- প্ৰিযঃ (priyaḥ)dear
উদাৰাঃ সৰ্ৱ এৱৈতে জ্ঞানী ত্ৱাত্মৈৱ মে মতম্ ।
আস্থিতঃ স হি যুক্তাত্মা মামেৱানুত্তমাং গতিম্ ॥ 18 ॥
আস্থিতঃ স হি যুক্তাত্মা মামেৱানুত্তমাং গতিম্ ॥ 18 ॥
- উদাৰাঃ (udārāḥ)noble
- সৰ্ৱ (sarva)all
- এৱ (eva)indeed
- এতে (ete)these
- জ্ঞানী (jñānī)wise man
- তু (tu)but
- আত্মা (ātmā)Self
- এৱ (eva)indeed
- মে (me)My
- মতম্ (matam)opinion
- আস্থিতঃ (āsthitaḥ)established
- স (sa)he
- হি (hi)indeed
- যুক্তাত্মা (yuktātmā)steadfast in mind (yukta:steadfast | ātmā:mind)
- মাম্ (mām)Me
- এৱ (eva)alone
- অনুত্তমাং (anuttamām)Supreme
- গতিম্ (gatim)goal
বহূনাং জন্মনামন্তে জ্ঞানৱান্মাং প্ৰপদ্যতে ।
ৱাসুদেৱঃ সৰ্ৱমিতি স মহাত্মা সুদুৰ্লভঃ ॥ 19 ॥
ৱাসুদেৱঃ সৰ্ৱমিতি স মহাত্মা সুদুৰ্লভঃ ॥ 19 ॥
- বহূনাম্ (bahūnām)of many
- জন্মনাম্ (janmanām)of births
- অন্তে (ante)at the end
- জ্ঞানৱান্ (jñānavān)wise man
- মাম্ (mām)to me
- প্ৰপদ্যতে (prapadyate)surrenders
- ৱাসুদেৱঃ (vāsudevaḥ)Vasudeva
- সৰ্ৱম্ (sarvam)all
- ইতি (iti)thus
- স (sa)he
- মহাত্মা (mahātmā)great soul
- সুদুৰ্লভঃ (sudurlabhaḥ)very hard to find (su:very | durlabhaḥ:hard to find)
কামৈস্তৈস্তৈৰ্হৃতজ্ঞানাঃ প্ৰপদ্যন্তেঽন্যদেৱতাঃ ।
তং তং নিযমমাস্থায প্ৰকৃত্যা নিযতাঃ স্ৱযা ॥ 20 ॥
তং তং নিযমমাস্থায প্ৰকৃত্যা নিযতাঃ স্ৱযা ॥ 20 ॥
- কামৈঃ (kāmaiḥ)by desires
- তৈঃ (taiḥ)those
- তৈঃ (taiḥ)those
- হৃতজ্ঞানাঃ (hṛtajñānāḥ)whose wisdom is looted (hṛta:looted | jñānāḥ:wisdom)
- প্ৰপদ্যন্তে (prapadyante)surrender
- অন্যদেৱতাঃ (anyadevatāḥ)to other gods (anya:other | devatāḥ:gods)
- তং (taṃ)that
- তং (taṃ)that
- নিযমম্ (niyamam)rite
- আস্থায (āsthāya)following
- প্ৰকৃত্যা (prakṛtyā)by nature
- নিযতাঃ (niyatāḥ)led
- স্ৱযা (svayā)their own
যো যো যাং যাং তনুং ভক্তঃ শ্ৰদ্ধযাৰ্চিতুমিচ্ছতি ।
তস্য তস্যাচলাং শ্ৰদ্ধাং তামেৱ ৱিদধাম্যহম্ ॥ 21 ॥
তস্য তস্যাচলাং শ্ৰদ্ধাং তামেৱ ৱিদধাম্যহম্ ॥ 21 ॥
- যো (yaḥ)who
- যো (yaḥ)who
- যাং (yām)which
- যাং (yām)which
- তনুং (tanum)form
- ভক্তঃ (bhaktaḥ)devotee
- শ্ৰদ্ধযা (śraddhayā)with faith
- অৰ্চিতুম্ (arcitum)to worship
- ইচ্ছতি (icchati)desires
- তস্য (tasya)his
- তস্য (tasya)his
- অচলাং (acalām)unflinching
- শ্ৰদ্ধাং (śraddhām)faith
- তাম্ (tām)that
- এৱ (eva)indeed
- ৱিদধামি (vidadhāmi)I make
- অহম্ (aham)I
স তযা শ্ৰদ্ধযা যুক্তস্তস্যাৰাধনমীহতে ।
লভতে চ ততঃ কামান্মযৈৱ ৱিহিতান্হি তান্ ॥ 22 ॥
লভতে চ ততঃ কামান্মযৈৱ ৱিহিতান্হি তান্ ॥ 22 ॥
- স (sa)he
- তযা (tayā)with that
- শ্ৰদ্ধযা (śraddhayā)with faith
- যুক্তঃ (yuktaḥ)endued
- তস্য (tasya)his
- আৰাধনম্ (ārādhanam)worship
- ঈহতে (īhate)engages
- লভতে (labhate)obtains
- চ (ca)and
- ততঃ (tataḥ)from it
- কামান্ (kāmān)desires
- মযা (mayā)by Me
- এৱ (eva)alone
- ৱিহিতান্ (vihitān)ordained
- হি (hi)indeed
- তান্ (tān)those
অন্তৱত্তু ফলং তেষাং তদ্ভৱত্যল্পমেধসাম্ ।
দেৱান্দেৱযজো যান্তি মদ্ভক্তা যান্তি মামপি ॥ 23 ॥
দেৱান্দেৱযজো যান্তি মদ্ভক্তা যান্তি মামপি ॥ 23 ॥
- অন্তৱত্ (antavat)finite
- তু (tu)but
- ফলং (phalam)fruit
- তেষাং (teṣām)of those
- তত্ (tat)that
- ভৱতি (bhavati)becomes
- অল্পমেধসাম্ (alpamedhasām)of little-intelligence (alpa:little | medhasām:of intelligence)
- দেৱান্ (devān)to the devas
- দেৱযজঃ (devayajaḥ)worshippers of devas (deva:devas | yajaḥ:worshippers)
- যান্তি (yānti)go
- মদ্ভক্তাঃ (madbhaktāḥ)My devotees (mad:My | bhaktāḥ:devotees)
- যান্তি (yānti)go
- মাম্ (mām)to Me
- অপি (api)also
অৱ্যক্তং ৱ্যক্তিমাপন্নং মন্যন্তে মামবুদ্ধযঃ ।
পৰং ভাৱমজানন্তো মমাৱ্যযমনুত্তমম্ ॥ 24 ॥
পৰং ভাৱমজানন্তো মমাৱ্যযমনুত্তমম্ ॥ 24 ॥
- অৱ্যক্তং (avyaktaṃ)unmanifest
- ৱ্যক্তিম্ (vyaktim)manifestation
- আপন্নং (āpannaṃ)having attained
- মন্যন্তে (manyante)think
- মাম্ (mām)me
- অবুদ্ধযঃ (abuddhayaḥ)foolish
- পৰং (param)higher
- ভাৱম্ (bhāvam)nature
- অজানন্তঃ (ajānantaḥ)not knowing
- মম (mama)my
- অৱ্যযম্ (avyayam)immutable
- অনুত্তমম্ (anuttamam)peerless
নাহং প্ৰকাশঃ সৰ্ৱস্য যোগমাযাসমাৱৃতঃ ।
মূঢোঽযং নাভিজানাতি লোকো মামজমৱ্যযম্ ॥ 25 ॥
মূঢোঽযং নাভিজানাতি লোকো মামজমৱ্যযম্ ॥ 25 ॥
- ন (na)not
- অহম্ (aham)I
- প্ৰকাশঃ (prakāśaḥ)manifest
- সৰ্ৱস্য (sarvasya)to all
- যোগমাযাসমাৱৃতঃ (yogamāyāsamāvṛtaḥ)veiled by divine maya (yoga:divine | māyā:maya | samāvṛtaḥ:veiled)
- মূঢঃ (mūḍhaḥ)deluded
- অযম্ (ayam)this
- ন (na)not
- অভিজানাতি (abhijānāti)knows
- লোকঃ (lokaḥ)world
- মাম্ (mām)Me
- অজম্ (ajam)unborn
- অৱ্যযম্ (avyayam)imperishable
ৱেদাহং সমতীতানি ৱৰ্তমানানি চাৰ্জুন ।
ভৱিষ্যাণি চ ভূতানি মাং তু ৱেদ ন কশ্চন ॥ 26 ॥
ভৱিষ্যাণি চ ভূতানি মাং তু ৱেদ ন কশ্চন ॥ 26 ॥
- ৱেদ (veda)know
- অহম্ (aham)I
- সমতীতানি (samatītāni)past beings (sama:together | atītāni:past)
- ৱৰ্তমানানি (vartamānāni)present beings (vartamāna:present | āni:beings)
- চ (ca)and
- অৰ্জুন (arjuna)Arjuna
- ভৱিষ্যাণি (bhaviṣyāṇi)future beings (bhaviṣya:future | āṇi:beings)
- চ (ca)and
- ভূতানি (bhūtāni)beings
- মাম্ (mām)Me
- তু (tu)but
- ৱেদ (veda)know
- ন (na)not
- কশ্চন (kaścana)anyone
ইচ্ছাদ্ৱেষসমুত্থেন দ্ৱন্দ্ৱমোহেন ভাৰত ।
সৰ্ৱভূতানি সম্মোহং সৰ্গে যান্তি পৰন্তপ ॥ 27 ॥
সৰ্ৱভূতানি সম্মোহং সৰ্গে যান্তি পৰন্তপ ॥ 27 ॥
- ইচ্ছা (icchā)desire
- দ্ৱেষ (dveṣa)aversion
- সমুত্থেন (samutthena)arising from
- দ্ৱন্দ্ৱমোহেন (dvandvamohena)by the delusion of opposites (dvandva:pairs of opposites | mohena:by delusion)
- ভাৰত (bhārata)O Bharata
- সৰ্ৱভূতানি (sarvabhūtāni)all beings (sarva:all | bhūtāni:beings)
- সম্মোহং (sammoham)delusion
- সৰ্গে (sarge)at birth
- যান্তি (yānti)go
- পৰন্তপ (parantapa)O Parantapa
যেষাং ত্ৱন্তগতং পাপং জনানাং পুণ্যকৰ্মণাম্ ।
তে দ্ৱন্দ্ৱমোহনিৰ্মুক্তা ভজন্তে মাং দৃঢৱ্ৰতাঃ ॥ 28 ॥
তে দ্ৱন্দ্ৱমোহনিৰ্মুক্তা ভজন্তে মাং দৃঢৱ্ৰতাঃ ॥ 28 ॥
- যেষাম্ (yeṣām)whose
- তু (tu)but
- অন্তগতং (antagataṃ)come to an end (anta:end | gatam:gone)
- পাপং (pāpaṃ)sin
- জনানাং (janānāṃ)of people
- পুণ্যকৰ্মণাম্ (puṇyakarmaṇām)of virtuous deeds (puṇya:virtuous | karmaṇām:of deeds)
- তে (te)they
- দ্ৱন্দ্ৱমোহনিৰ্মুক্তাঃ (dvandvamohanirmuktāḥ)freed from delusion of duality (dvandva:duality | moha:delusion | nirmuktāḥ:freed)
- ভজন্তে (bhajante)worship
- মাং (māṃ)Me
- দৃঢৱ্ৰতাঃ (dṛḍhavratāḥ)steadfast in vows (dṛḍha:steadfast | vratāḥ:vows)
জৰামৰণমোক্ষায মামাশ্ৰিত্য যতন্তি যে ।
তে ব্ৰহ্ম তদ্ৱিদুঃ কৃত্স্নমধ্যাত্মং কৰ্ম চাখিলম্ ॥ 29 ॥
তে ব্ৰহ্ম তদ্ৱিদুঃ কৃত্স্নমধ্যাত্মং কৰ্ম চাখিলম্ ॥ 29 ॥
- জৰামৰণমোক্ষায (jarāmaraṇamokṣāya)for liberation from old age and death (jarā:old age | maraṇa:death | mokṣāya:for liberation)
- মাম্ (mām)Me
- আশ্ৰিত্য (āśritya)taking refuge
- যতন্তি (yatanti)strive
- যে (ye)those who
- তে (te)they
- ব্ৰহ্ম (brahma)Brahman
- তদ্ৱিদুঃ (tadviduḥ)know that
- কৃত্স্নম্ (kṛtsnam)in full
- অধ্যাত্মম্ (adhyātmam)knowledge of the Self
- কৰ্ম (karma)action
- চ (ca)and
- অখিলম্ (akhilam)all
সাধিভূতাধিদৈৱং মাং সাধিযজ্ঞং চ যে ৱিদুঃ ।
প্ৰযাণকালেঽপি চ মাং তে ৱিদুৰ্যুক্তচেতসঃ ॥ 30 ॥
প্ৰযাণকালেঽপি চ মাং তে ৱিদুৰ্যুক্তচেতসঃ ॥ 30 ॥
- সাধিভূতাধিদৈৱং (sādhibhūtādhidaivaṃ)with elements and gods (sa:with | adhibhūta:pertaining to elements | adhidaivaṃ:pertaining to gods)
- মাং (māṃ)me
- সাধিযজ্ঞং (sādhiyajñaṃ)with sacrifice (sa:with | adhiyajñaṃ:pertaining to sacrifice)
- চ (ca)and
- যে (ye)who
- ৱিদুঃ (viduḥ)know
- প্ৰযাণকালেঽপি (prayāṇakāle'pi)even at the time of departure (prayāṇa:departure | kāle:at the time | api:even)
- চ (ca)and
- মাং (māṃ)me
- তে (te)they
- ৱিদুঃ (viduḥ)know
- যুক্তচেতসঃ (yuktacetasaḥ)steadfast in mind (yukta:steadfast | cetas:mind)
ওঁ তত্সদিতি শ্ৰীমদ্ভগৱদ্গীতাসূপনিষত্সু ব্ৰহ্মৱিদ্যাযাং যোগশাস্ত্ৰে
শ্ৰীকৃষ্ণাৰ্জুনসংৱাদেজ্ঞানৱিজ্ঞানযোগো নাম সপ্তমোঽধ্যাযঃ ॥7 ॥
শ্ৰীকৃষ্ণাৰ্জুনসংৱাদেজ্ঞানৱিজ্ঞানযোগো নাম সপ্তমোঽধ্যাযঃ ॥7 ॥
