(শিবরহস্যান্তর্গতে মার্কণ্ডেযকৃতম্)
চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর পাহি মাম্ ।
চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর রক্ষ মাম্ ॥
চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর পাহি মাম্ ।
চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর চন্দ্রশেখর রক্ষ মাম্ ॥
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- পাহি (pāhi)protect
- মাম্ (mām)me
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)The Lord with moon crown (candra:moon | śekhara:crown)
- রক্ষ (rakṣa)save
- মাম্ (mām)me
রত্নসানুশরাসনং রজতাদ্রিশৃঙ্গনিকেতনং
শিঞ্জিনীকৃতপন্নগেশ্বরমচ্যুতানলসাযকম্ । (সিঞ্জিনী, অচ্যুতানন)
ক্ষিপ্রদগ্ধপুরত্রযং ত্রিদশালযৈরভিবন্দিতং (ত্রিদিবালযৈরভিবন্দিতং)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ১॥
শিঞ্জিনীকৃতপন্নগেশ্বরমচ্যুতানলসাযকম্ । (সিঞ্জিনী, অচ্যুতানন)
ক্ষিপ্রদগ্ধপুরত্রযং ত্রিদশালযৈরভিবন্দিতং (ত্রিদিবালযৈরভিবন্দিতং)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ১॥
- রত্নসানুশরাসনম্ (ratnasānuśarāsanam)whose bow is the jewel-peaked mountain, Meru
- রজতাদ্রিশৃঙ্গনিকেতনম্ (rajatādriśṛṅganiketanam)dwelling on the crest of the silver mountain, Kailāsa
- শিঞ্জিনীকৃতপন্নগেশ্বরম্ (śiñjinīkṛtapannageśvaram)who made the lord of serpents his bowstring
- অচ্যুতানলসাযকম্ (acyutānalasāyakam)whose fiery arrow was Acyuta
- ক্ষিপ্রদগ্ধপুরত্রযম্ (kṣipradagdhapuratrayam)who swiftly burned the three cities
- ত্রিদশালযৈঃ অভিবন্দিতম্ (tridaśālayaiḥ abhivanditam)adored by the dwellers of heaven
- চন্দ্রশেখরম্ আশ্রযে (candraśekharam āśraye)I take refuge in him who wears the moon on his crest
- মম কিম্ করিষ্যতি বৈ যমঃ (mama kim kariṣyati vai yamaḥ)what indeed shall Yama do to me
পঞ্চপাদপপুষ্পগন্ধিপদাম্বুজদ্বযশোভিতং
ভাললোচনজাতপাবকদগ্ধমন্মথবিগ্রহম্ ।
ভস্মদিগ্ধকলেবরং ভবনাশনং ভবমব্যযং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ২॥
ভাললোচনজাতপাবকদগ্ধমন্মথবিগ্রহম্ ।
ভস্মদিগ্ধকলেবরং ভবনাশনং ভবমব্যযং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ২॥
- পঞ্চপাদপ (pañcapādapa)five divine trees (pañca:five | pādapa:tree)
- পুষ্পগন্ধ (puṣpagandha)flower fragrance (puṣpa:flower | gandha:fragrance)
- পদাম্বুজদ্বযশোভিতং (padāmbujadvayaśobhitaṃ)feet shining with two lotuses (pada:feet | ambuja:lotus | dvaya:two | śobhita:shining)
- ভাললোচন (bhālalocana)forehead eye (bhāla:forehead | locana:eye)
- জাতপাবক (jātapāvaka)born fire (jāta:born | pāvaka:fire)
- দগ্ধমন্মথ (dagdhamanmatha)burnt Manmatha (dagdha:burnt | manmatha:Manmatha)
- বিগ্রহম্ (vigraham)form
- ভস্মদিগ্ধকলেবরং (bhasmadigdhakalevaraṃ)body smeared with ash (bhasma:ash | digdha:smeared | kalevara:body)
- ভবনাশনং (bhavanāśanaṃ)destroyer of sorrows (bhava:sorrow | nāśana:destroyer)
- ভবমব্যযং (bhavamavyayaṃ)eternal existence (bhava:existence | avyaya:eternal)
- চন্দ্রশেখরমাশ্রযে (candraśekharamāśraye)seek refuge in Chandrasekhara (candraśekhara:Chandrasekhara | āśraye:seek refuge)
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
মত্তবারণমুখ্যচর্মকৃতোত্তরীযমনোহরং
পঙ্কজাসনপদ্মলোচনপূজিতাঙ্ঘ্রিসরোরুহম্ ।
দেবসিন্ধুতরঙ্গশীকরসিক্তশীতজটাধরং (তরঙ্গসী, সিক্তশুভ্র)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৩॥
পঙ্কজাসনপদ্মলোচনপূজিতাঙ্ঘ্রিসরোরুহম্ ।
দেবসিন্ধুতরঙ্গশীকরসিক্তশীতজটাধরং (তরঙ্গসী, সিক্তশুভ্র)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৩॥
- মত্তবারণ (mattavāraṇa)elephants of great vigor (matta:intoxicated | vāraṇa:elephant)
- মুখ্যচর্ম (mukhyacarma)chief skin (mukhya:chief | carma:skin)
- কৃত (kṛta)made
- উত্তরীয (uttarīya)upper garment
- মনোহরং (manoharam)enchanting
- পঙ্কজাসন (paṅkajāsana)Brahma, seated on lotus (paṅkaja:lotus | āsana:seat)
- পদ্মলোচন (padmalocana)lotus-eyed Vishnu (padma:lotus | locana:eye)
- পূজিতাঙ্ঘ্রি (pūjitāṅghri)worshipped feet (pūjita:worshipped | aṅghri:feet)
- সরোরুহম্ (saroruham)lotus
- দেবসিন্ধু (devasindhu)divine river (deva:divine | sindhu:river)
- তরঙ্গ (taraṅga)waves
- সীকর (sīkara)drops
- সিক্ত (sikta)sprinkled
- শুভ্র (śubhra)white
- জটা (jaṭā)matted locks
- ধরং (dharaṃ)bearing
- চন্দ্রশেখরম্ (candraśekharam)Chandrasekhara
- আশ্রযে (āśraye)I seek refuge
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
কুণ্ডলীকৃতকুণ্ডলীশ্বরকুণ্ডলং বৃষবাহনং (কুণ্ডলেশ্বর)
নারদাদিমুনীশ্বরস্তুতবৈভবং ভুবনেশ্বরম্ ।
অন্ধকান্তকমাশ্রিতামরপাদপং শমনান্তকং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৪॥
নারদাদিমুনীশ্বরস্তুতবৈভবং ভুবনেশ্বরম্ ।
অন্ধকান্তকমাশ্রিতামরপাদপং শমনান্তকং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৪॥
- কুণ্ডলীকৃত (kuṇḍalīkṛta)coiled
- কুণ্ডলেশ্বর (kuṇḍaleśvara)lord of earrings (kuṇḍala:earring | īśvara:lord)
- কুণ্ডলং (kuṇḍalaṃ)earring
- বৃষবাহনং (vṛṣavāhanaṃ)bull as vehicle (vṛṣa:bull | vāhana:vehicle)
- নারদাদি (nāradādi)Narada and others (nārada:Narada | ādi:and others)
- মুনীশ্বর (munīśvara)lord of sages (muni:sage | īśvara:lord)
- স্তুত (stuta)praised
- বৈভবং (vaibhavaṃ)greatness
- ভুবনেশ্বরম্ (bhuvaneśvaram)lord of worlds (bhuvana:world | īśvara:lord)
- অন্ধকান্ধক (andhakāndhaka)destroyer of Andhaka (andhaka:Andhaka | andhaka:destroyer)
- আমাশ্রিত (āmāśrita)refugee
- অমরপাদপং (amarapādapaṃ)wish-fulfilling tree (amara:immortal | pādapa:tree)
- শমনান্তকং (śamanāntakaṃ)end of death (śamana:death | antaka:end)
- চন্দ্রশেখরম্ (candraśekharam)Chandrasekhara (candra:moon | śekhara:crest)
- আশ্রযে (āśraye)seek refuge
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
যক্ষরাজসখং ভগাক্ষহরং ভুজঙ্গবিভূষণং
শৈলরাজসুতাপরিষ্কৃতচারুবামকলেবরম্ ।
ক্ষ্বেডনীলগলং পরশ্বধধারিণং মৃগধারিণং (ক্ষ্বেলনীল)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৫॥
শৈলরাজসুতাপরিষ্কৃতচারুবামকলেবরম্ ।
ক্ষ্বেডনীলগলং পরশ্বধধারিণং মৃগধারিণং (ক্ষ্বেলনীল)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৫॥
- যক্ষরাজসখং (yakṣarājasakhaṃ)friend of Kubera (yakṣarāja:Kubera | sakhaṃ:friend)
- ভগাক্ষহরং (bhagākṣaharaṃ)plucker of Bhaga's eyes (bhaga:Bhaga | akṣaharaṃ:plucker of eyes)
- ভুজঙ্গবিভূষণং (bhujaṅgavibhūṣaṇaṃ)adorned with serpents (bhujaṅga:serpents | vibhūṣaṇaṃ:adorned with)
- শৈলরাজসুতাপরিষ্কৃত (śailarājasutāpariṣkṛta)adorned by Parvati (śailarāja:mountain king | sutā:daughter | pariṣkṛta:adorned by)
- চারুবামকলেবরম্ (cāruvāmakalevaram)beautiful left body (cāru:beautiful | vāma:left | kalevaram:body)
- ক্ষ্বেডনীলগলং (kṣveḍanīlagalaṃ)blue-throated (kṣveḍa:sound | nīla:blue | galaṃ:throat)
- পরশ্বধধারিণং (paraśvadhadhāriṇaṃ)holding an axe (paraśu:axe | dhāriṇaṃ:holding)
- মৃগধারিণং (mṛgadhāriṇaṃ)holding a deer (mṛga:deer | dhāriṇaṃ:holding)
- চন্দ্রশেখরমাশ্রযে (candraśekharamāśraye)seek refuge in Chandrasekhara (candraśekhara:Chandrasekhara | āśraye:seek refuge)
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
ভেষজং ভবরোগিণামখিলাপদামপহারিণং
দক্ষযজ্ঞবিনাশনং ত্রিগুণাত্মকং ত্রিবিলোচনম্ ।
ভুক্তিমুক্তিফলপ্রদং সকলাঘসঙ্ঘনিবর্হণং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৬॥
দক্ষযজ্ঞবিনাশনং ত্রিগুণাত্মকং ত্রিবিলোচনম্ ।
ভুক্তিমুক্তিফলপ্রদং সকলাঘসঙ্ঘনিবর্হণং
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৬॥
- ভেষজং (bheṣajam)medicine
- ভবরোগিণাম্ (bhavarogiṇām)of those suffering from worldly disease (bhava:worldly existence | rogiṇām:of the diseased)
- অখিলাপদাম্ (akhilāpadām)of all sufferings (akhila:all | apadām:of sufferings)
- অপহারিণং (apahāriṇam)remover
- দক্ষযজ্ঞবিনাশনং (dakṣayajñavināśanam)destroyer of Daksha's sacrifice (dakṣa:Daksha | yajña:sacrifice | vināśanam:destroyer)
- ত্রিগুণাত্মকং (triguṇātmakaṃ)embodiment of three qualities (tri:three | guṇa:qualities | ātmakaṃ:embodiment)
- ত্রিবিলোচনম্ (trivilocanam)three-eyed (tri:three | vilocanam:eyed)
- ভুক্তিমুক্তিফলপ্রদং (bhuktimuktiphalapradaṃ)giver of enjoyment and liberation (bhukti:enjoyment | mukti:liberation | phala:fruit | pradaṃ:giver)
- সকলাঘসঙ্ঘনিবর্হণং (sakalāghasaṅghanibarhaṇaṃ)remover of all sins (sakala:all | agha:sins | saṅgha:group | nibarhaṇaṃ:remover)
- চন্দ্রশেখরম্ (candraśekharam)Chandrasekhara (candra:moon | śekhara:crest)
- আশ্রযে (āśraye)I seek refuge
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
ভক্তবত্সলমর্চিতং নিধিমক্ষযং হরিদম্বরং
সর্বভূতপতিং পরাত্পরমপ্রমেযমনামযম্ । (পরাত্পরমপ্রমেযমনুত্তমম্)
সোমবারিদভূহুতাশনসোমপানিলখাকৃতিং (সোমবারিন্, সোমবারিন) (ভোহুতাশন)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৭॥
সর্বভূতপতিং পরাত্পরমপ্রমেযমনামযম্ । (পরাত্পরমপ্রমেযমনুত্তমম্)
সোমবারিদভূহুতাশনসোমপানিলখাকৃতিং (সোমবারিন্, সোমবারিন) (ভোহুতাশন)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৭॥
- ভক্তবত্সলম্ (bhaktavatsalam)caretaker of devotees (bhakta:devotee | vatsala:affectionate)
- অর্চিতং (arcitam)worshipped
- নিধিম্ (nidhim)treasure
- অক্ষযং (akṣayam)imperishable
- হরিদম্বরং (haridambaram)wearing green clothes (hari:green | ambara:clothes)
- সর্বভূতপতিং (sarvabhūtapatiṃ)lord of all creatures (sarva:all | bhūta:creatures | patiṃ:lord)
- পরাত্পরম্ (parātparam)beyond the beyond (parāt:beyond | param:beyond)
- অপ্রমেযম্ (aprameyam)immeasurable
- অনুত্তমম্ (anuttamam)unsurpassed
- সোমবারিদ (somavārida)form of Soma drinkers (soma:Soma | vārida:drinkers)
- ভূহুতাশন (bhūhutāśana)fire of offerings (bhū:earth | hutāśana:fire)
- সোমপানিলখাকৃতিং (somapānilakhākṛtiṃ)form of Soma drinkers (soma:Soma | pā:drink | anila:wind | kha:space | ākṛtiṃ:form)
- চন্দ্রশেখরম্ (candraśekharam)Chandrasekhara (candra:moon | śekhara:crest)
- আশ্রযে (āśraye)I seek refuge
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
বিশ্বসৃষ্টিবিধাযিনং পুনরেব পালনতত্পরং
সংহরন্তমথ প্রপঞ্চমশেষলোকনিবাসিনম্ । (সংহরন্তমপি)
ক্রীডযন্তমহর্নিশং গণনাথযূথসমাকুলং (গণনাথযূথসমন্বিতং)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৮॥
সংহরন্তমথ প্রপঞ্চমশেষলোকনিবাসিনম্ । (সংহরন্তমপি)
ক্রীডযন্তমহর্নিশং গণনাথযূথসমাকুলং (গণনাথযূথসমন্বিতং)
চন্দ্রশেখরমাশ্রযে মম কিং করিষ্যতি বৈ যমঃ ॥ ৮॥
- বিশ্বসৃষ্টি (viśvasṛṣṭi)creation of the universe (viśva:universe | sṛṣṭi:creation)
- বিধাযিনং (vidhāyinaṃ)the creator
- পুনঃ (punaḥ)again
- এব (eva)indeed
- পালনতত্পরং (pālanatatparaṃ)keenly involved in upkeeping (pālana:upkeeping | tatpara:keenly involved)
- সংহরন্তম্ (saṃharantam)destroying
- অপি (api)also
- প্রপঞ্চম্ (prapañcam)universe
- অশেষ (aśeṣa)innumerable
- লোকনিবাসিনম্ (lokanivāsinam)inhabitants of the world (loka:world | nivāsin:inhabitants)
- ক্রীডযন্ত (krīḍayanta)playing
- মহর্নিশং (maharniśaṃ)day and night (maha:day | niśa:night)
- গণনাথযূথ (gaṇanāthayūtha)head of the Ganas (gaṇa:Ganas | nātha:head | yūtha:group)
- সমন্বিতং (samanvitaṃ)accompanied by
- চন্দ্রশেখরম্ (candraśekharam)Chandrasekhara (candra:moon | śekhara:crown)
- আশ্রযে (āśraye)seek refuge
- মম (mama)my
- কিং (kiṃ)what
- করিষ্যতি (kariṣyati)will do
- বৈ (vai)indeed
- যমঃ (yamaḥ)Yama
ফলশ্রুতিঃ -
মৃত্যুভীতমৃকণ্ডসূনুকৃতস্তবং শিবসন্নিধৌ
যত্র কুত্র চ যঃ পঠেন্ন হি তস্য মৃত্যুভযং ভবেত্ ।
দীর্ঘমাযুররোগিতামখিলার্থসম্পদমাদরাত্ (পূর্ণমাযু, সম্পদমাদরং)
চন্দ্রশেখর এব তস্য দদাতি মুক্তিমযত্নতঃ ॥
মৃত্যুভীতমৃকণ্ডসূনুকৃতস্তবং শিবসন্নিধৌ
যত্র কুত্র চ যঃ পঠেন্ন হি তস্য মৃত্যুভযং ভবেত্ ।
দীর্ঘমাযুররোগিতামখিলার্থসম্পদমাদরাত্ (পূর্ণমাযু, সম্পদমাদরং)
চন্দ্রশেখর এব তস্য দদাতি মুক্তিমযত্নতঃ ॥
- মৃত্যুভীতমৃকণ্ডসূনু (mṛtyubhītamṛkaṇḍasūnu)son of Mrukandu, fear struck (mṛtyu:death | bhīta:fear struck | mṛkaṇḍa:Mrukandu | sūnu:son)
- কৃতস্তবং (kṛtastavaṃ)composed prayer (kṛta:composed | stavaṃ:prayer)
- শিবসন্নিধৌ (śivasannidhau)in the presence of Shiva (śiva:Shiva | sannidhau:in the presence)
- যত্র (yatra)where
- কুত্র (kutra)anywhere
- চ (ca)and
- যঃ (yaḥ)who
- পঠেন্ন (paṭhenna)reads
- হি (hi)indeed
- তস্য (tasya)his
- মৃত্যুভযং (mṛtyubhayaṃ)fear of death (mṛtyu:death | bhayaṃ:fear)
- ভবেত্ (bhavet)will be
- পূর্ণমাযুঃ (pūrṇamāyuḥ)full healthy life (pūrṇa:full | āyuḥ:life)
- রোগিতাম্ (rogitām)health
- অখিলার্থসম্পদম্ (akhilārthasampadam)all wealth (akhila:all | artha:wealth | sampadam:prosperity)
- আদরং (ādaraṃ)respect
- চন্দ্রশেখর (candraśekhara)Chandra Shekhara (candra:moon | śekhara:crown)
- এব (eva)indeed
- তস্য (tasya)his
- দদাতি (dadāti)gives
- মুক্তিম্ (muktim)salvation
- অযত্নতঃ (ayatnataḥ)effortlessly
॥ ইতি শ্রীশিবরহস্যান্তর্গতে শিবাখ্যে মার্কণ্ডেযকৃতং
শ্রীচন্দ্রশেখরাষ্টকং সম্পূর্ণম্ ॥
